Wydawca: Urząd Miasta Czeladź ISSN 1234-4966
bezpłatny
Miesięcznik samorządowy
STYCZEŃ 2021 NR 1/331
Rekordowy budżet miasta na 2021 Medale dla młodych sportowców Wymiana starego kotła to obowiązek
Szczepienia przeciw COVID-19
ZDROWIE/ KORONAWIRUS
Szczepienia
Fot. pixabay.com.pl
przeciw COVID-19
J
ak informuje Ministerstwo Zdrowia, 15 stycznia 2021 roku rozpoczęły się zapisy na szczepienia. W pierwszej kolejności zarejestrować się mogą osoby powyżej 80 lat, potem ci, którzy mają 70 lat i więcej. Po wyszczepieniu tych roczników przyjdzie kolej na następne. Na stronie internetowej Serwisu Rzeczypospolitej Polskiej www.gov.pl udostępniono mapę z lokalizacjami punktów szczepień w całym kraju. Będzie na bieżąco aktualizowana. W Czeladzi, na dzień dzisiejszy, zagwarantowane są cztery punkty szczepień. Będzie można szczepić się w specjalnie przygotowanej przychodni szpitalnej oraz w przychodniach niepublicznych.
Na szczepienie można zapisać się na trzy różne sposoby: • za pośrednictwem bezpłatnej infolinii pod numerem 989 • online przez Internetowe Konto Pacjenta • osobiście lub telefonicznie w punkcie szczepień Burmistrz apeluje do wszystkich młodszych mieszkańców – rodzin, znajomych, sąsiadów o pomoc w przekazywaniu informacji na temat szczepień w naszym mieście osobom starszym. Ważne, aby najstarsi czeladzianie zapisywali się na szczepienie, które zawsze poprzedzone jest badaniem lekarskim. W celu ograniczenia ryzyka zakażenia koronawirusem prosimy, aby Seniorzy chcący
dotrzeć do punktów szczepień, w pierwszej kolejności poprosili o pomoc członków rodziny lub osoby bliskie. Ci, którzy nie mają takich możliwości, będą mogli skorzystać z bezpłatnego transportu, przygotowanego przez Miasto Czeladź. Szczegółowych informacji na ten temat udzielają pracownicy Wydziału Edukacji i Polityki Społecznej Urzędu Miasta Czeladź pod numerami telefonów 32 76 37 976 oraz 32 76 37 988. Choć Miasto nie będzie w stanie zapewnić mieszkańcom opieki podczas transportu, na pewno dla wielu czeladzian będzie to ogromne ułatwienie. Pamiętajmy również, że korzystając z przewozu, jesteśmy zobowiązani do przestrzegania reżimu sanitarnego.
Lista punktów szczepień w Czeladzi: POWIATOWY ZESPÓŁ ZAKŁADÓW OPIEKI ZDROWOTNEJ (Szpital) Czeladź ul. Szpitalna 40, centrala tel. 32 265 16 86 CENTRUM ZDROWIA MEDIKARD Poradnia lekarza POZ Czeladź ul. Grodziecka 52, tel. 32 265 00 45 NIEPUBLICZNY ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ „ZDROVIT” Czeladź ul. Niepodległości 1A, tel. 32 265 00 68 NIEPUBLICZNY ZAKŁAD OPIEKI ZDROWOTNEJ LECZNICTWA OTWARTEGO „F-MED” Czeladź ul. 21 Listopada, tel. 32 265 12 65 2
ECHO CZELADZI styczeń 2021
TRANSPORT Kwalifikacja do szczepień: Kwalifikacji do szczepień przeciwko COVID-19 będzie dokonywał lekarz na podstawie przeprowadzonego badania oraz wywiadu z pacjentem, co zostanie udokumentowane w ankiecie i stosownej dokumentacji medycznej. Wyklucza się prowadzenie badania kwalifikacyjnego na zasadzie teleporady.
Przebieg szczepień z punktu widzenia pacjenta: Proces szczepień będzie oparty o zaproszenie (dokument e-skierowania) ważne 60 dni od dnia wystawienia. Będą one generowane automatycznie w systemie P1 (Elektronicznej Platformie Gromadzenia, Analizy i Udostępniania Zasobów Cyfrowych o Zdarzeniach Medycznych) w transzach zgodnych z kolejnością szczepień (dla określonych grup wiekowych, zawodowych itd.). Ponadto, lekarze będą mogli wystawić dla pacjenta indywidualne e-skierowanie (np. dla osoby nie posiadającej numeru PESEL, dla osoby, która nie mogła poddać się szczepieniu w okresie ważności pierwszego e-skierowania). Proces umówienia na szczepienie będzie oparty o centralny system e-rejestracji, integrujący indywidualne grafiki przyjęć poszczególnych punktów szczepień. W celu umówienia wizyty, pacjent będzie mógł skorzystać ze specjalnej infolinii, umówić się elektronicznie poprzez swoje Internetowe Konto Pacjenta (dostępne na pacjent.gov.pl), za pośrednictwem placówki, w której wystawiono mu e-skierowanie lub bezpośrednio w punkcie szczepień.
Kolejność szczepień: Zgodnie z Narodowym Programem Szczepień opracowanym przez Ministerstwo Zdrowia, szczepienia będą się odbywać w czterech etapach: ETAP 0 – pracownicy sektora ochrony zdrowia (w tym wykonujący indywidualną praktykę), pracownicy Domów Pomocy Społecznej i pracownicy Miejskich Ośrodków Pomocy Społecznej oraz personel pomocniczy i administracyjny w placówkach medycznych, w tym stacjach sanitarno-epidemiologicznych ETAP I – od 15 stycznia 2021 roku – pensjonariusze Domów Pomocy Społecznej oraz Zakładów Opiekuńczo-Leczniczych, pielęgnacyjno-opiekuńczych i innych miejsc stacjonarnego pobytu, od 22 stycznia 2021 roku – osoby powyżej 60.roku życia w kolejności od najstarszych, służby mundurowe, nauczyciele. ETAP II – osoby w wieku poniżej 60. roku życia z chorobami przewlekłymi zwiększającymi ryzyko ciężkiego przebiegu COVID-19, albo w trakcie diagnostyki i leczenia, wymagającego wielokrotnego lub ciągłego kontaktu z placówkami ochrony zdrowia, osoby bezpośrednio zapewniające funkcjonowanie podstawowej działalności państwa i narażone na zakażenie ze względu na częste kontakty społeczne. ETAP III – przedsiębiorcy i pracownicy sektorów zamkniętych na mocy rozporządzeń ws. Ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, powszechne szczepienia pozostałej części populacji dorosłej.
Wieści z Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii
Nowe połączenia autobusowe
i pieniądze na modernizację zeladź będzie mieć dwa nowe szybkie metropolitalne połączenia z Katowicami, Sosnowcem i Bytomiem. – Dzięki staraniom Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, obok ustalonej już wcześniej metropolitalnej linii pospiesznego autobusu M17 z Bytomia do Sosnowca przez Siemianowice i Czeladź, wprowadzona – na naszą prośbę – będzie także linia M25 Czeladź-Siemianowice-Katowice. Obydwie linie pospieszne będą zatrzymywały się na węźle przesiadkowym „A”, czyli pętli tramwajowej i jeszcze na kilku ustalonych przez ZTM przystankach
C
– mówi burmistrz miasta Zbigniew Szaleniec. Linie powinny zostać uruchomione w II kwartale 2021 roku. Koszty uruchomienia i utrzymania tych połączeń w całości ponosi GZM. Inną dobrą wiadomością dla naszego miasta jest informacja o przyznaniu 200 tys. zł wsparcia z Funduszu Solidarnościowego Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii na modernizację ulicy Siemianowickiej. Dzięki tym środkom obwodnica osiedla Piłsudskiego, której budowa wkrótce ruszy, połączy się z wyremontowaną ulicą Siemianowicką.
Czeladź ma
rowery miejskie zeladź dołączyła do miast szczycących się posiadaniem ekologicznego transportu, czyli rowerów miejskich. Miłośnicy tych jednośladów zapewne z niecierpliwością wypatrują wiosny, by wypróbować 50 zakupionych przez Miasto Czeladź rowerów. Czeladzki Rower Miejski – taka bowiem jest nazwa dostarczonego sprzętu – został wyprodukowany specjalnie dla naszego miasta, w charakterystycznej niebiesko-białej kolorystyce. Przedsięwzięciem tym zajmuje się
C
konsorcjum firm Orange i Roover. Jest to sprzęt tzw. czwartej generacji, ponieważ rowery po zakończonej jeździe można będzie zostawić w miejscach, w których zamontowane zostały stojaki na rowery. Cztery stacje dokujące, w których „parkować” będą rowery zostały zlokalizowane w centrach przesiadkowych: przy pętli tramwajowej, na skrzyżowaniu ulic Katowickiej i Dehnelów, na Piaskach na Placu Viannaya i koło strefy gospodarczej przy ulicy Wojkowickiej.
Zachęcamy do śledzenia informacji udostępnianych na rządowych stronach internetowych. WYDZIAŁ EDUKACJI I POLITYKI SPOŁECZNEJ URZĘDU MIASTA 2021 styczeń ECHO CZELADZI
3
FINANSE
Rekordowy budżet miasta na 2 Dochody ogółem w latach 2011 – 2021
Dochody ogółem w latach 2011 – 2021
250 000 000
110,0%
DOCHODY OGÓŁEM
% WYKONANIA
206 142 949
??? 99,2%
200 000 000
97,2%
96,0% 98,9%
191 403 814
100,0%
99,6%
99,0%
105,0%
???%
172 087 318 95,0%
90,1%
147 134 129
150 000 000
90,0%
85,8%
126 700 207
100 000 000
99 759 800
85,0%
109 032 762
84,5%
97 476 005
128 818 814
97 655 886 80,0%
88 018 849
75,0%
50 000 000
70,0%
65,0%
0
60,0% 2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2020
2021
Przychody budżetu:
Wydatki budżetu w latach 2011-2021 Wydatki budżetu w latach 2011-2021 WYDATKI OGÓŁEM
% WYKONANIA
120,00%
221 943 039
115,00%
110,00% 190 123 557 200 000 000 91,17%
90,18%
94,40%
105,00% 100,00%
94,27% ???
???
95,00%
89%
90,00% 92,84%
92,70%
85,00%
162 356 692
160 000 000 81,81%
80,00%
143 329 272
75,00%
83,40%
70,00%
132 797 833
65,00%
110 308 785
120 000 000
60,00%
55,00% 95 575 403
91 761 604
50,00% 128 026 639
80 000 000
45,00%
82 159 127
40,00%
97 563 782
35,00% 30,00% 25,00% 40 000 000
20,00% 15,00% 10,00% 5,00%
0
0,00% 2011
4
2012
2013
ECHO CZELADZI styczeń 2021
2014
bardzo dobrej kondycji finansów miejskich świadczy fakt, że jest to kolejny rekordowy budżet, który po stronie dochodów i wydatków po raz pierwszy znacznie przekroczy kwotę 200 mln zł. – Mówiąc dokładnie, planujemy osiągnąć dochody w wysokości nieco ponad 206 mln zł, co – razem z przychodami w kwocie 17,8 mln zł – da łącznie kwotę 224 mln zł – skomentował przyjęty budżet burmistrz Zbigniew Szaleniec.
• Dochody budżetu ogółem: 206.142.949,13 zł w tym: – Dochody bieżące 152.640.378,13 zł 74,04% – Dochody majątkowe 53.502.571,00 zł 25,96%
206.142.949,13 zł 221.943.039,13 zł 17.881.423,00 zł 2.081.333,00 zł
Deficyt budżetu (różnica między dochodami i wydatkami) 15.800.090,00 zł
240 000 000
O
Dochody i przychody budżetu na 2021 rok
Budżet miasta na 2021 rok • Dochody • Wydatki • Przychody • Rozchody
2019
W przedostatnim dniu grudnia, podczas sesji radni Rady Miejskiej uchwalili budżet na 2021 rok. Został przyjęty przy dwóch głosach przeciwnych.
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
17.881.423,00 zł Na 2021 rok wydatki zostały za pla nowane w wysokości prawie 222 mln zł, w tym ponad 70 mln zł, czyli około 30% dochodów zostanie przeznaczone na inwestycje. Przygotowanie tak imponującego budżetu miasta było możliwe dzięki pozyskiwanym środkom zewnętrznym, które zostały zaplanowane w wysokości 44 mln zł. Wzrośnie także udział w podatkach PIT i osiągnie kwotę 9 mln zł. Istotną rolę w kształtowaniu budżetu na 2021 rok miało także bardzo niskie zadłużenie miasta, które wynosi zaledwie kilkanaście procent dochodów. Za przyjęciem budżetu głosowała zdecydowana większość radnych. Zaledwie dwa głosy były przeciwne. – Mimo trudnej sytuacji kraju związanej z pandemią, nie tylko nie ograniczamy wydatków na miejskie inwestycje, ale wręcz je
2021 rok
80 000 000
Wydatki majątkowe w latach 2011-2021 Wydatki majątkowe w latach 2011-2021 35,00%
WYDATKI MAJĄTKOWE
70 541 627 UDZIAŁ % W BUDŻECIE
70 000 000
31,78%
30,00%
60 000 000 23,42%
prawie podwajamy w stosunku do już rekordowego 2020 roku – 50 000 000 dodał burmistrz. Jak podczas sesji zauważył 20,73% 40 000 000 radny Andrzej Mentel prze15,26% wodniczący klubu radnych Wspólnie dla Czeladzi, rekor30 000 000 dowy budżet to nie tylko dobra wiadomość dla miasta i jego 20 231 235 20 000 000 mieszkańców, ale też pozy14 588 037 tywna odpowiedź Czeladzi na apel rządu, by za wszelką 10 000 000 3,11% 5,63% cenę utrzymać – przynajmniej 4 624 487 2 853 806 na dotychczasowym poziomie – wydatki inwestycyjne, by 0 2011 2012 2013 2014 nie rosło bezrobocie, a firmy miały zatrudnienie. Wszystko po to, aby utrzymać dobrą koniunkturę gospodarczą naszego kraju. – Dlatego tym bardziej dziwię się, że dwóch radnych spośród trzyosobowego klubu radnych PiS, zagłosowało przeciw przyjęciu tego prorozwojowego budżetu – zauważył burmistrz Zbigniew Szaleniec. Podczas grudniowej sesji radni przyjęli dotacje celowe; również Wieloletnią Prognozę Finansową 39 392 364; 19% na lata 2021–2035.
22,21% 19,42%
25,00%
44 526 960
20,00%
36 058 829
12,80%
15,00%
13,84% 13,77%
27 838 283 10,00%
17 640 690 18 381 041
14 125 754 5,00%
Struktura dochodów budżetu na 2021 rok 2015
2016
2017
2018
2019
2020
0,00%
2021
Struktura dochodów budżetu na 2021 rok środki od pozostałych jednostek; 69 920; 0% subwencje ; 18 199 882; 9%
Wydatki majątkowe budżetu na 2021 rok dochody własne; 148 480 783,13; 72%
• Wydatki majątkowe: 70.541.627,04 zł w tym: – Wydatki na programy finansowane z udziałem środków UE: 43.777.446,04 zł – Wydatki i zakupy inwestycyjne: 26.764.081,00 zł
Struktura wydatków budżetu na 2021 rok Struktura wydatków budżetu na 2021 rok
Kultura i ochrona dziedzictwa narodowego; 5 015 000; 2%
Obsługa długu; 1 245 000; 1% Kultura fizyczna; 11 862 770; 5%
Gospodarka komunalna i ochrona środowiska; 20 197 040; 9%
Pozostałe (w tym rezerwy celowe i ogólna); 1 884 371; 1%
Transport i łączność; 34 459 726; 16% Gospodarka mieszkaniowa; 31 252 910; 14%
Pomoc społeczna i ochrona zdrowia; 57 348 972; 26% Oświata i wychowanie; 42 035 287; 19%
Administracja i bezpieczeństwo publiczne; 16 641 963; 7%
2021 styczeń ECHO CZELADZI
5
PODATKI
Opłata za użytkowanie wieczyste P
rzypominamy, iż do 31 marca 2021 roku winna być uiszczona opłata za użytkowanie wieczyste oraz opłata przekształceniowa za rok 2021. W przypadku braku zmian dotyczących wysokości wyżej wymienionych opłat, Urząd nie wysyła informacji o wysokości należnej opłaty za dany rok kalendarzowy. Informację o opłacie wysyła się tylko wówczas, gdy następuje aktualizacja (zmiana) opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego gruntów. Opłatę za użytkowanie wieczyste oraz opłatę przekształceniową należy uiszczać w kwocie, wynikającej z umowy notarialnej lub z ostatniego powiadomienia otrzymanego z Wydziału Gospodarki Nieruchomościami, Spraw Lokalowych i Nadzoru Urzędu Miasta Czeladź. Wpłat należy dokonywać na indywidualne rachunki bankowe, wygenerowane dla każdego użytkownika wieczystego lub na ogólny numer rachunku bankowego Urzędu Miasta Czeladź: ING Bank Śląski nr konta 55 1050 1269 1000 0008 0214 7587. Przypominamy, że w związku z wprowadzonymi ograniczeniami w funkcjonowaniu Urzędu Miasta Czeladź, kasa Urzędu pozostaje zamknięta do odwołania. Więcej informacji udzielają pracownicy Urzędu Miasta Czeladź pod numerami telefonów: (32) 763 79 54 lub (32) 763 79 98.
Terminy płatności rat podatku od nieruchomości w 2021 roku
T
erminy płatności poszczególnych rat podatku od nieruchomości i podatku rolnego za rok 2021 dla osób fizycznych upływają: I rata do 15 marca br. II rata do 15 maja br. III rata do 15 września br. IV rata do 15 listopada br. UWAGA! W przypadku kwoty podatku nieprzekraczającej 100 zł rocznie, podatek płatny jest jednorazowo w terminie I raty, czyli do 15 marca br. W przypadku niedoręczenia decyzji co najmniej na 14 dni przed terminem płatności pierwszej raty podatku, termin płatności wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji, ustalającej wysokość zobowiązania podatkowego.
WAŻNE! W związku z trwającą epidemią wirusa SARSCOV-2 decyzje podatkowe na 2021 rok doręczane będą przez operatora pocztowego. Przypominamy, że w związku z wprowadzonymi ograniczeniami w funkcjonowaniu Urzędu Miasta Czeladź, kasa Urzędu pozostaje zamknięta do odwołania. Podatek należy wpłacać przelewem na indywidualne numery rachunków bankowych widniejące na decyzjach wymiarowych lub na ogólny rachunek Urzędu Miasta Czeladź: ING Bank Śląski nr konta 55 1050 1269 1000 0008 0214 7587.
6
ECHO CZELADZI styczeń 2021
Najstarsze z nich muszą zostać usunięte do końca 2021 roku!
Walka z kopciuchami trwa Do
tej pory mogliśmy jedynie zachęcać do zmiany sposobu ogrzewania, mówiliśmy o aspektach zdrowotnych i ekonomicznych, wynikających z pozbycia się kopciuchów. Teraz to się zmienia. Uchwała antysmogowa obliguje mieszkańców województwa śląskiego do wymiany starych kotłów.
Wymiana starego kotła nie jest już dobrą wolą właściciela domu, ale jego obowiązkiem! Mieszkańcy Czeladzi decydujący się na zmianę sposobu ogrzewania mogą uzyskać wsparcie finansowe w postaci: • dotacji do modernizacji źródła ciepła z budżetu miasta; • dotacji z Programu Czyste Powietrze realizowanego przez WFOŚiGW. Informujemy, że w styczniu Urząd Miasta Czeladź podpisał porozumienie z Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach w sprawie realizacji Programu Czyste Powietrze. W ramach porozumienia, pracownicy Wydziału Rozwoju Miasta i Funduszy Zewnętrznych odbyli szkolenie i będą pomagać mieszkańcom w realizacji wniosków do Programu Czyste Powietrze oraz udzielać niezbędnych informacji w tym zakresie. DOTACJE DO MODERNIZACJI ŹRÓDŁA CIEPŁA I ZASTOSOWANIA OZE ORAZ NAJWAŻNIEJSZE INWESTYCJE W ROKU 2020 W roku 2020 zrealizowaliśmy 168 wniosków o dotację do modernizacji źródła ciepła i zastosowania OZE (z czego 80 wniosków dotyczyło roku 2019) z budżetu miasta na kwotę 323 389,00 zł. Z uwagi na wyczerpanie środków finansowych zaplanowanych w budżecie miasta na rok 2020, do realizacji w roku bieżącym pozostało 86 wniosków. W 2020 roku z terenu miasta usunięto 172 piece i kotły węglowe. Wnioskodawcy najczęściej decydowali się na zmianę ogrzewania węglowego na gazowe. Do sieci ciepłowniczej podłączono kolejne budynki przy ulicach: Nowopogońskiej, Warszawskiej, Krzywej i Zwycięstwa. W 2020 roku przystąpiono do realizacji kilku ważnych inwestycji dla budynków użyteczności publicznej oraz budynków komunalnych:
Projekt „Alternatywne źródła energii dla Kopalni Kultury w Czeladzi”
Projekt „Likwidacja niskiej emisji w budynkach mieszkalnych w Czeladzi”
Projekt „Poprawa efektywności energetycznej Hali Widowiskowo-Sportowej MOSiR oraz budynku obsługi stadionu w Czeladzi wraz z montażem OZE” Termomodernizacja budynków mieszkalnych wraz ze zmianą sposobu ogrzewania lokali przy ulicy Sportowej 12, 13, 20, 24
W budynku Kopalni Kultury zamontowano 88 sztuk paneli fotowoltaicznych wraz z Systemem Zarządzania Energią. Wybudowana instalacja pokryje około 34% zapotrzebowania na energię elektryczną w obiekcie. Dotyczy modernizacji energetycznej (m.in. ocieplenie przegród i ścian zewnętrznych, wymiana okien drewnianych na PCV, wymiana drzwi, ocieplenie dachu) pięć budynków komunalnych, położonych przy ulicach: Konopnickiej 2, 21 Listopada 14, 16, 20 oraz Lwowskiej 2b. Realizacja robót w budynkach planowana jest na lata 2021-2022. Przedmiotem projektu jest głęboka termomodernizacja budynku Hali WidowiskowoSportowej MOSiR zlokalizowanej przy ulicy Sportowej 2 oraz budynku obsługi stadionu przy ulicy Sportowej 7. Zakres zrealizowanych prac: termomodernizacja budynków przy ulicy Sportowej 12,13,20 i 24 oraz przebudowa wewnętrznej instalacji gazu wraz z instalacją centralnego ogrzewania w dziewięciu lokalach mieszkalnych w budynkach przy ulicy Sportowej 12, 13 i 20.
EKOLOGIA
Od 1 września 2017
uchwała antysmogowa dla Śląskiego! Dotyczy Cię, jeśli ogrzewasz swój dom paliwami stałymi, jak węgiel, drewno, pellet!
KROK
Źródło: https://powietrze.slaskie.pl/content/uchwala-antysmogowa---infografiki
KROK
1 2
→
Sprawdź datę produkcji i klasę swojego kotła węglowego
→
Jeśli nie jest to kocioł KLASY 5 lub ECODESIGN – masz obowiązek wymienić go na te standardy!
(dotyczy kotłów, których rozpoczęcie eksploatacji nastąpiło przed 1 września 2017)
KOCIOŁ POZAKLASOWY tzw. KOPCIUCH
KOCIOŁ KLASY 3 LUB 4
WYMIANA w przypadku kotłów (od daty ich produkcji)
WYMIANA
↓
↓
> 10 lat
5 – 10 lat
↓
↓
< 5 lat
↓
↓
↓
↓
do końca roku
do końca roku
do końca roku
do końca roku
2021
2023
2025
2027
Więcej dowiesz się na powietrze.slaskie.pl
2021 styczeń ECHO CZELADZI
7
Fot. UM/ P.Osika
PAMIĘĆ
Pamiętając o bohaterach 80 lat temu, 29 grudnia 1940 roku Czeladź stała się miejscem tragedii – wskutek wybuchu bomby w pomieszczeniach łaźni miejskiej, śmierć poniosło czterech członków Związku Orła Białego: Stanisław Rokita, Władysław Nowak, Antoni Daukszo, Stefan Jeleń. Dla uczczenia ich pamięci oraz wszystkich poległych lub zamordowanych w hitlerowskich obozach koncentracyjnych członków Związku Orła Białego, rokrocznie władze miasta – wraz z przedstawicielami różnych organizacji i jednostek miejskich – składają pod obeliskiem wiązanki kwiatów i zapalają znicze. W tym roku, ze względu na pandemię, uroczystość miała skromny wymiar. W imieniu władz miasta obecny był burmistrz Zbigniew Szaleniec, Związek Kombatantów reprezentowała prezes Barbara Kruczkowska, a Muzeum Saturn Stefania Lazar.
Ł
aźnia miejska w Czeladzi stanowiła magazyn materiałów wybuchowych Związku Orła Białego Zagłębia Dąbrowskiego. W jej piwnicach ukrywano dynamit, zapalniki, broń, amunicję, produkowano też granaty. Budynek znajdował się na zapleczu ulicy ks. Pieńkowskiego (dawniej Zamurnej) i składał się z dwóch części: łaźni właściwej i ambulatorium. Było tam również mieszkanie, które zajmowała rodzina Jeleniów. Stefan Jeleń był zaś dozorcą łaźni (łazien-
8
ECHO CZELADZI styczeń 2021
nym), funkcję kierownika pełnił Józef Majcherczyk. Krytycznego dnia 29 grudnia 1940 roku, w godzinach popołudniowych nastąpił wybuch, który dosłownie zmiótł z powierzchni ziemi budynek łaźni. Siła wybuchu świadczyła o dużym nagromadzeniu materiałów wybuchowych. Przyjechała straż pożarna, a resztki budynku otoczyła niemiecka policja, zaczęto wynosić zabitych i rannych. Najbardziej prawdopodobną przyczyną wybuchu, co wynika z zachowanej relacji Wiktora Parki – był splot zdarzeń związany z nieudanym dostarczeniem konstruowanej w łaźni bomby, która miała trafić do Bytomia, w celu wysadzenia mostu kolejowego. W tym czasie miał do Czeladzi przyjechać miner z Krakowa, został jednak aresztowany w pociągu. Członkowie ZOB sami usiłowali skonstruować bombę, która eksplodowała, powodując wybuch wszystkich znajdujących się w łaźni materiałów wybuchowych. Wskutek eksplozji na miejscu zginęli: Stanisław Rokita, Władysław Nowak, Antoni Daukszo, Stefan Jeleń, który stał w drzwiach łaźni. Antoni Jeleń i wielu członków Związku Orła Białego w związku z tym wydarzeniem zbiegło do generalnej Guberni. Zygmunt Olszewski znalazł się w czeladzkim szpitalu, gdzie podobno prosił felczera Koprzywę o truciznę. Później aresztowany, wywieziony do obozu w Auschwitz, został zamordowany. Po wybuchu nastąpiły aresztowania w Czeladzi i Piaskach. Niemcy bezwzględnie rozprawili się z członkami Orła Białego. Rozstrzeliwano, wieszano i mordowano za samą przynależność do tej organizacji. Niektórym udało się uciec, tak jak np. Marianowi Ochmanowi czy Wiktorowi Parce – jemu w odwecie aresztowano żonę i dwoje małoletnich dzieci: Maria Parka zginęła z rąk niemieckich w Auschwitz, a dzieci wywieziono do obozu w Potulicach. W Auschwitz zginął też Stefan Legutko, a Zygmunt Borg został stracony w więzieniu w Katowicach. Oblicza się, że po wybuchu w łaźni aresztowano 126 członków Związku Orła Białego w Zagłębiu Dąbrowskim. Trudno doliczyć się ilu konspiratorów aresztowano w Czeladzi i na Piaskach.
Z wielkim smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci Śp.
DANUTY ŁAKOMIK ps. „Wicher”, „Danka”
Powstańca Walczącej Warszawy, osoby niezłomnej i ofiarnej, a przy tym skromnego, empatycznego Człowieka. Była wyjątkową postacią w naszej czeladzkiej społeczności. I my pamiętaliśmy o Niej. Na zawsze pozostanie w naszych serdecznych wspomnieniach, a także na kartach historii naszego miasta. Żegnamy Zmarłą ufni, że odeszła w poczuciu spełnionego życia. Rodzinie i wszystkim Bliskim Zmarłej składam wyrazy głębokiego współczucia Burmistrz Miasta Czeladź Zbigniew Szaleniec ze Współpracownikami
Danuta Łakomik (1929-2021)
rodzona 23 czerwca 1929 roku w Sitniku, powiat Biała Podlaska. Od wczesnych lat swego dzieciństwa mieszkała w Warszawie. W 1940 roku wstąpiła do Błękitnej Drużyny Harcerskiej, a w 1942 roku do Szarych Szeregów. W stopniu strzelca była żołnierzem Armii Krajowej – I Obwód „Radwan” (Śródmieście), zgrupowanie „Chro bry II” I batalion „Lecha Żelaznego” 3. kompania. Jej warszawski szlak bojowy prowadził od Śródmieścia Północ. Była sanitariuszką i łączniczką w punkcie oporu na ulicy Siennej zwanym „Kurzą stopką”. Po upadku powstania trafiła do obo-
U
zu w Ożarowie, gdzie nadano jej numer 106 951. Następnie została przetransportowana do Pruszkowa i dalej do Landsdorfu, Mühlbergu, Altenburga i Oberlangen. Po wojnie ukończyła studia prawnicze. W 1953 roku poznała swojego przyszłego męża Januarego Łakomika. Przez 65 lat zamieszkała w Czeladzi. „O wolność trzeba stale walczyć, gdyż nie jest nam dana raz na zawsze. Dziś nie trzeba dla niej przelewać krwi, ale pilnować jej zbiorową roztropnością i mądrością, uczciwością i pracowitością oraz wytrwałością i solidarnością, niedawaniem wiary fałszywym prorokom, głoszącym łatwe rozwiązania wielkich problemów. To przesłanie pragnę przekazać młodemu pokoleniu Polaków” – taką refleksją podzieliła się kilka lat temu z młodym pokoleniem Danuta Łakomik. W 2007 roku została uhonorowana Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski „Polonia Restituta”. Przez wiele lat sprawowała funkcję wiceprezesa Związku Powstańców Warszawskich. O kolejnych rocznicach wybuchu powstania od lat pamiętał burmistrz Zbigniew Szaleniec, który wraz z żoną Iwoną Szaleniec, dyrektor Muzeum Saturn w Czeladzi, odwiedzał śp. Danutę Łakomik – jednego z ostatnich powstańców z Warszawy.
Z żalem i smutkiem przyjęliśmy wiadomość o śmierci
dh. DANUTY ŁAKOMIK
ps. „Wicher” harcerki Szarych Szeregów i uczestniczki Powstania Warszawskiego Wyrazy głębokiego współczucia Rodzinie i Bliskim składają członkowie Harcerskiego Kręgu Seniorów oraz harcerze Drużyny Nieprzetartego Szlaku w Czeladzi
CZELADŹ DLA SENIORA I RODZINY
RODZIN
Bezpłatna mammografia Odwiedziny u „Dzieci Potulic”
19 lutego 2021 roku w godzinach od 9.00 do 17.00. Badania wykonywać będzie firma Geneva Trust Polska Sp. z o.o. Rejestracja telefoniczna pod numerami telefonu 58 767 34 44, 58 767 34 55 25 lutego 2021 roku w godzinach od 9.00 do 16.00. Badania wykonywać będzie firma Mammo-Med Sp. z o.o. Rejestracja telefoniczna pod numerami telefonu 58 325 76 02, 58 325 76 05
Z uwagi na trwającą w kraju epidemię wirusa SARS-CoV-2 prosimy o zachowanie ostrożności oraz założenie maseczki. Warto pamiętać, że rak piersi wcześnie wykryty jest uleczalny. Badanie mammograficzne nie chroni przed rakiem, ale dzięki szybkiemu wykryciu zmian, wzrastają szanse na całkowite wyleczenie. Nie zwlekaj. Zarejestruj się już dziś.
Patroni roku 2021 ielcy mistrzowie słowa, wybitni ludzie pióra i niczym nieograniczonej wyobraźni literackiej: Cyprian Kamil Norwid, Tadeusz Różewicz, Krzysztof Kamil Baczyński i Stanisław Lem uchwałą Sejmu RP zostali ogłoszeni patronami roku 2021. Wszyscy urodzili się
wikipedia.pl
W
w 1921 roku, a więc 100 lat temu. Do tego honorowego grona parlamentarzyści dołączyli także Prymasa Tysiąclecia kard. Stefana Wyszyńskiego z okazji 120 rocznicy urodzin i 40. rocznicy śmierci. Rok 2021 będzie także rokiem uchwalonej przed 230 laty Konstytucji 3 Maja. Patronem roku 2021 dla Czeladzi może być Czesław Słania
– światowej sławy rytownik znaczków pocztowych i banknotów, którego setną rocznicę urodzin w paźCzesław Słania dzierniku świętować będą nie tylko czeladzcy filateliści. Dzieła wybitnych poetów: Norwida, Różewicza, Baczyńskiego, a także fantastyka, która wyszła spod pióra czytanego na całym świecie prozaika – Stanisława Lema, znajdują się w zbiorach Miejskiej Biblioteki Publicznej. Jest to więc znakomita okazja by poznać lub powrócić do twórczości tych autorów. Z kolei, o czym warto pamiętać, imię kard. Stefana Wyszyńskiego od 2000 roku nosi czeladzki rynek, co dokumentuje tablica umieszczona na domu Konarzewskich. Natomiast Czesław Słania jest patronem Młodzieżowego Koła Filatelistycznego, ma także – na Piaskach – skwer swego imienia, a o jego związkach z tą dzielnicą miasta mówi tablica pamiątkowa, umieszczona na jego rodzinnym domu przy ulicy Krzywej. W kolejnych wydaniach „Echa Czeladzi” będziemy przybliżać dorobek artystyczny tego wybitnego i cenionego w całym świecie artysty. (wk)
kilku czeladzkich kombatantów – „Dzieci Potulic” ze świątecznymi życzeniami i upominkami wybrał się RODZIN burmistrz Zbigniew Szaleniec oraz zastępca burmistrza ds. społecznych Beata Zawiła wraz z naczelnik Wydziału Edukacji i Polityki Społecznej Elżbietą Bazańską-Wolską. Ponieważ – ze względu na pandemię – nie mogli spotkać się w swoim gronie, stąd wizyty w ich domach – oczywiście prowadzone z zachowaniem wszystkich obostrzeń sanitarnych. Pomimo wszystko były to miłe niespodzianki, pełne serdeczności i uśmiechów. Fot. UM/ P. Polakowski
W
Do
Harcerskie święta 17
grudnia 2020 roku w Urzędzie Miasta, odbyło się uroczyste wręczenie prezentów przeznaczonych dla dzieci, które uczestniczyły w zbiórkach on-line, organizowanych przez ZHP Harcerski Krąg Seniora. Upominki wręczyła zastępca burmistrza ds. społecznych Beata Zawiła, a ode-
brał je phm Jerzy Krzemień. Prezenty trafiły do zuchów podczas Mikołajków zorganizowanych przez drużynę Nieprzetartego Szlaku w Wiosce św. Mikołaja w parku Kościuszki. W przedświąteczny czas do Urzędu Miasta zawitała także delegacja Harcerskiego Kręgu Seniorów: phm Jerzy Krzemień i pwd Justyna Puławska którzy zastępcy burmistrza Beacie Zawile, jak każe harcerska tradycja, przekazali Betlejemskie Światełko Pokoju.
Fot. UM/P. Osika
ramach lokalnych działań profilaktycznych oraz Programu Profilaktycznego Wczesnego Wykrywania Raka Piersi, Miasto Czeladź serdecznie zaprasza na bezpłatne badania mammograficzne dla kobiet w wieku 50–69 lat. Badania przeprowadzone zostaną w specjalnie do tego przygotowanym mammobusie. Serdecznie zapraszamy mieszkanki Czeladzi na rynek Starego Miasta w następujących terminach:
CZELADŹ DLA SENIORA UNIWERSYTET TRZECIEGO WIEKU Kontakt: Miejska Biblioteka Publiczna, 1 Maja 27, tel. (32) 265 10 02 24.02.2021 r. (środa) godz. 16.30 – „Młoda Polska w literaturze i kulturze polskiej” prof. dr hab. Dariusz Rott, GSW Elektrownia. Z uwagi na ograniczoną liczbę miejsc (GSW Elektrownia do 70 osób), spowodowaną obostrzeniami wynikającymi z pandemii COVID-19, na wykład obowiązują zapisy telefoniczne pod numerem: 516 779 168 lub osobiste po każdym wykładzie. INFORMACJE PRZYGOTOWAŁ WYDZIAŁ EDUKACJI I POLITYKI SPOŁECZNEJ URZĘDU MIASTA CZELADŹ
2021 styczeń ECHO CZELADZI
9
Księżyc
Byk Biały
p r e z e n tu j e online Grafiki Pawła Frąckiewicza
Między pozytywem a negatywem Paweł Frąckiewicz jest profesorem wrocławskiej Akademii Sztuk Pięknych, badaczem, kuratorem wystaw. Prowadzi pracownię litografii na macierzystej uczelni. Uprawia rysunek, grafikę i malarstwo. Brał udział w ponad 150 wystawach oraz konkursach grafiki i rysunku w Polsce, a także za granicą. Jest laureatem licznych nagród i wyróżnień. O istocie swojej twórczości mówi: „Przekraczam ustalone granice poprzez ekspansywne działanie form, wdzierających się do środka –
wak. W marcu odbyło się dwugodzinne spotkanie połączone z prezentacją, podczas którego prelegent przedstawił ofertę komiksową naszej placówki i opowiadał jak czytać komiksy. W związku z trwającą pandemią COVID-19, kolejne prelekcje były nagrywane i udostępniane on-li-
10
ECHO CZELADZI styczeń 2021
Fot. MBP
M
iniony 2020 rok, mimo pandemii i związanych z nią restrykcji sanitarnych, bibliotekarki Wypożyczalni dla Dzieci i Młodzieży Miejskiej Biblioteki Publicznej zaliczyły do udanych, ponieważ czeladzka książnica wzbogaciła się o 541 woluminów klasycznych komiksów oraz powieści graficznych, adresowanych zarówno dla dzieci, młodzieży, jak i osób dorosłych. A wszystko dzięki Łukaszowi Jachowi – pomysłodawcy projektu Czeladzka Biblioteka Komiksów, sfinansowanego ze środków Budżetu Obywatelskiego w ubiegłym roku oraz głosom oddanym na tenże projekt przez czytelników i przyjaciół naszej Biblioteki. Projekt obejmował także organizację godzinnych prelekcji na tematy związane ze światem komiksu, które przygotował i prowadził Andrzej No-
niejako spoza obrzeża obrazu. Kreślę twarde formy geometryczne i miękkie formy organiczne, nie odżegnując się przy tym od gestów, spowinowaconych ze sztuką Dalekiego Wschodu. Balansuję pomiędzy pozytywem i negatywem po to, żeby zachwiać relację obecnego i nieobecnego.” Grafiki Pawła Frąckiewicz można oglądać na: galeria-elektrownia.czeladz.pl oraz facebook. com/elektrownia Two trees
ne (na naszej stronie bibliotecznej, na facebooku i You Tube). Poruszana podczas spotkań tematyka była dobrana tak, aby zainteresować osoby w różnym wieku (zarówno dorosłych, jak i dzieci) oraz o różnych kompetencjach czytelniczych. Realizacja projektu poszerzyła ofertę Miejskiej
Biblioteki Publicznej oraz umożliwiła czeladzianom dostęp do interesującej literatury, która – ze względu na cenę poszczególnych tomów – często znajduje się poza ich zasięgiem finansowym. Pojawienie się w ofercie placówki tylu wspaniałych komiksów (w tym japońskich mang) przysporzyło nam wielu nowych czytelników i to nie tylko z Czeladzi, ale także z miast ościennych. Na bibliotecznych półkach znalazły się komiksy o przygodach superbohaterów znanych z ekranu kinowego (300, Spiderman, Wonder Woman, Batman), zabawne i pouczające tytuły dla dzieci (Tymek i Mistrz, Ryjówka przeznaczenia, Garfield, Sisters) oraz wiele, wiele innych. Serdecznie zapraszamy do korzystania z oferty Czeladzkiej Biblioteki Komiksów oraz oglądania nagranych przez Andrzeja Nowaka filmików. ANNA WAŁEK Kierownik Wypożyczalni dla Dzieci i Młodzieży MBP
Na początku był
Remanent ajważniejsza dla niego jest muzyka i koncerty z zespołem The Harpagans. Jak mówi, jego misja to „niesienie rock’n’rolla” w świat. Z wykształcenia jest socjologiem kultury. Przez kilka lat pracował w branży bankowo-finansowej, by wreszcie zająć się prowadzeniem własnej działalności gospodarczej, czyli studia tatuażu Hot Ball Tattoo. Współpracuje również z marką odzieżową Hot Ball, nadto organizuje koncerty, a także pomaga swojej dziewczynie prowadzić kwiaciarnię.
N
– Wprawdzie nie masz wykształcenia muzycznego, ale muzyka towarzyszy Ci od zawsze. Jak się zaczęła Twoja przygoda z muzyką? – Nie pamiętam, który to był rok, pewnie okolice 2003 lub 2004. Zaczęło się od znalezienia na strychu w domu dziadków starej gitary basowej. Po kilku latach, na tym samym strychu, odbywały się próby mojego pierwszego zespołu o nazwie Remanent. Zaliczyliśmy nawet kilka koncertów, m.in. jako support grupy Konopians – czeladzkich muzycznych weteranów, którzy mieli duży wpływ na rozwój mojej muzycznej pasji. – Wspomniałeś o Remanencie, a z kim jeszcze grałeś, zanim dołączyłeś do The Harpagans? – The Harpagans powstał w 2012 roku z inicjatywy Bartka Kopczackiego. W tym czasie grałem już regularne koncerty z różnymi formacjami, m.in. Bela Lugosi Horror Orchestra, Pockrockers, Tequila Gerbils, a wcześniej m.in. z Kapewu i Free Choice. Trochę tego było i pewnie to jeszcze nie wszystkie zespoły, przez które się przewinąłem. Z Harpagansami gram od 2014 roku, ale współpracowałem z nimi od początku, zajmując się organizacją koncertów. Dzisiaj The Harpagans to mój jedyny zespół, ale przyznaję, że mam w głowie kilka innych muzycznych pomysłów. Co
z tego wyjdzie, przekonamy się już wkrótce, na razie nie mogę zdradzić tajemnicy. – Jaką muzykę gracie? – Kochamy zwłaszcza rockabilly, surf, big beat oraz swing. Robimy to wyłącznie z miłości do tego rodzaju muzyki, bo nikt z nas, prócz Piotrka Łaty – naszego saksofonisty, nie ma muzycznego wykształcenia.
Fot. z arch. M. Trybulec
Rozmowa z MATEUSZEM TRYBULCEM
– Co w najbliższej przyszłości? – Mam w głowie kilka projektów do zrealizowania online, bo 2020 rok pokazał, że nie ma co za wiele planować, jeśli chodzi o normalne koncerty. Chociaż oczywiście, wraz z przyjaciółmi z całej Polski,
zaklepujemy w kalendarzu wiele terminów koncertowych, które zrealizujemy, jeśli tylko sytuacja epidemiologiczna pozwoli... Czego sobie i wszystkim życzę! Rozmawiała: BEATA MARCINKOWSKA
– Jaki jest podział ról w zespole? Kto pisze teksty, kto muzykę? – Liderem i autorem większości utworów jest Bartek Kopczacki, który również śpiewa i gra na gitarze. Mateusz Sopata gra na perkusji – doświadczenie zdobył koncertując z Beltaine, z którym objechał pół świata. Ja, oprócz „obsługi” kontrabasu, odpowiadam za management, kontakt z mediami, oprawę wizualną i graficzną, kwestie wydawnicze, organizację sesji zdjęciowych itd. – Pandemia nie przeszkodziła Wam w wydaniu pierwszego albumu. – Udało nam się wydać pierwszy długogrający album zatytułowany „Dzień i noc”. Natomiast pierwsza nasza płyta nosiła tytuł „Wielki Szu”. Ponadto na swoim koncie mamy już ponad 100 zagranych koncertów. – Skąd u Ciebie fascynacja muzyką lat 50. i 60? – Nie da się ukryć, że uwielbiam kulturę i styl Ameryki lat 50. i 60. ubiegłego stulecia. To korzenie muzyki rockowej czy gitarowej. Wtedy też kształtowała się cała sfera światopoglądowa. Bardzo odpowiada mi stylistyka wizualna tamtych czasów. Poza tym jestem fanem amerykańskiej motoryzacji – na co dzień jeżdżę trzydziestoletnim chevroletem. Przyznam, że w młodości eksperymentowałem z różnymi gatunkami muzycznymi. Zanim zacząłem grać rockabilly, uprawiałem wariacje w stylu country i psychobilly, a zaczynałem od punk rocka w różnych odsłonach.
Kopalnia Kultury ma profesjonalne studio nagrań tworzenie studia nagrań w Kopalni Kultury było w planach już od początku powstania placówki. I wreszcie nadszedł ten moment, kiedy Czeladź może pochwalić się nowoczesnym, wyposażonym w profesjonalny sprzęt studiem. Dzięki dotacji Urzędu Miasta został zakupiony sprzęt potrzebny do profesjonalnej rejestracji: komputer z oprogramowaniem, umożliwiającym obróbkę nagranego materiału, dobrej jakości słuchawki gwarantujące odpowiedni odsłuch, kontroler, wzmacniacze słuchawkowe, mikrofony, monitory studyjne oraz inne niezbędne akcesoria. Inwestycja została zakończona w grudniu ubiegłego roku. Dzięki temu mogliśmy uprzyjemnić Państwu święta nagraniem przepięknie zaśpiewanej przez Paulinę Durczok kolędy „Zaśnij Dziecino”. Powstał też teledysk, który przy dźwiękach nastrojowej muzyki pokazał świąteczne iluminacje miasta. Zachęcam do wysłuchania i oglądania profilu Kopalni Kultury na Facebooku. Studio nagrań służyć będzie wszystkim utalentowanym mieszkańcom Czeladzi i okolic. Każdy będzie mógł zarejestrować i zmiksować swoje utwory. Studio będzie także służyło promocji twórczości muzycznej artystów amatorów i profesjonalistów. Młode zespoły lub soliści, pragnący nagrać swoje dema, znajdą tam pomoc i pełen profesjonalizm, poparty wiedzą oraz doświadczeniem pracowników Kopalni Kultury. Szczegóły korzystania ze studia nagrań określi regulamin, który będzie dostępny na stronie internetowej Kopalni Kultury.
U
BEATA MARCINKOWSKA Kopalnia Kultury
2021 styczeń ECHO CZELADZI
11
INSPIRACJE
„Latarnik” – miejsce z duszą Jak podają najstarsze kroniki miasta, w zamierzchłych dziejach Czeladzi, nad brzegiem spławnej wówczas Brynicy, na tzw. Łęgu, stała drewniana latarnia sygnalizacyjna, zwana latarnią morską. Oświetlała drogę kupcom i gospodarzom, przewożącym rzeką swoje towary i plony, a także żerenie założone przez bobry w górnej części rzeki. Swoją funkcję pełniła do początku XIV wieku, jednak jej szczątkowa już konstrukcja przetrwała do początku XVIII wieku*. Latarni nie ma od dawna, ale kilka lat temu pojawił się „Latarnik” – antykwariat swą nazwą nawiązujący do dawnych czasów i z misją oświetlania tego, co ważne.
– L
atarnik raczej kojarzy się z kimś samotnym, a ten antykwariat jest tego zaprzeczeniem. W moim odczuciu to nie jest zajęcie dla samotników, lecz praca z ludźmi. Nazwa wzięła się stąd, że chcieliśmy „krzewić” czytelnictwo i miłość do książek, być jak latarnik, ostoją dla mieszkańców. Okazało się, że ziarno padło na dobry grunt, dlatego jesteśmy bardzo mile zaskoczeni. Działamy od pięciu już lat i dorobiliśmy się licznego grona stałych bywalców. Jesteśmy tym bardzo zbudowani. Latarnia morska oświetla drogę i z daleka,
i z bliska. My koncentrujemy się na tej drugiej – opowiada Wojciech Tarka, właściciel antykwariatu. Bycie antykwariuszem mieści się raczej w kategorii „ginące zawody”. Pan Wojciech – absolwent dziennikarstwa, nota bene stawiający pierwsze studenckie kroki w tym zawodzie na praktykach w redakcji „Echa Czeladzi” (– Mam zachowane egzemplarze sprzed bodaj piętnastu lat – przyznaje mój rozmówca), jak musiał widzieć swoją przyszłość, by zamiast uganiać się za newsami do codziennej gazety czy innych mediów, wolał zostać antykwa-
riuszem? Na to pytanie pan Wojciech ma taką odpowiedź: – Jestem przykładem tego, że praca wynika z zamiłowania. Książki w moim życiu zawsze były bardzo ważne. Pewnie z domu wyniosłem miłość do nich: kiedy z bratem wracaliśmy ze szkoły do domu, to na pierwszym planie na stole stała jakaś zupa przygotowana przez mamę, a na drugim tata, który był górnikiem, przeważnie czytał książkę. Zresztą sam też bardzo dużo czytałem. Po latach wpadłem na pomysł, by połączyć pasję ze sposobem na życie. Zauważam, że żeby dużo czytać, wcale nie trzeba być antykwariuszem. Trzeba chcieć zaszyć się w tym świecie. Stereotyp antykwariusza jest taki: wiekowy pan, znawca wszystkiego, w roboczym fartuchu wśród zakurzonych setek woluminów. A pan Wojciech proponuje zgoła odmienny wizerunek: – Podejmując się takiej pracy chciałem przełamać ten stereotyp. Dawnych antykwariuszy pamiętam z czasów, kiedy odwiedzałem antykwariaty w Katowicach, gdzie studiowałem. Góry książek, leciwy sprzedawca, no i wiedza... Ja chciałem mieć wszystko posegregowane, poukładane, a na półkach nie tylko księgi sprzed lat, przekazywane z rąk do rąk. Zaproponowałem nieco odmienny sposób postrzegania tego zawodu. Obserwuję zresztą swoisty jego renesans wśród osób młodszego pokolenia. Trzeba iść z duchem czasu: łączyć stare, tradycyjne, otaczane swego rodzaju kultem z nowoczesnym spojrzeniem, komputeryzacją, marketingiem.
Zdjęcia: UM/W. Konopelska
Tymczasem do antykwariatu wchodzi starsza pani i zmierza do witryny ze szkłem. Wybiera niewielką salaterkę. – Ile za to? – pyta. – 15 zł – odpowiada pan Wojciech i dodaje: to jedna z moich stałych klientek.
12
ECHO CZELADZI styczeń 2021
– Ja jak tu przyjdę, to zawsze muszę sobie coś kupić... – dodaje starsza pani. Tym razem wpadł jej w oko gustowny wrzosowy, niewielki szklany półmisek. Czy to nostalgia za latami młodości, bo zapewne zachodząc od czasu do czasu do pana Wojciecha nie kieruje się modą na „PRL-owskie szkło”. – Mój antykwariat to nie tylko książki – kontynuuje naszą rozmowę właściciel. Chociaż to jest podstawa egzystencji. Staram się trafiać także do innych klientów, stąd dość sporo u nas dizajnu z czasów PRL – dziś niezwykle cenionego rzemiosła artystycznego, powstałego w latach 60. czy 70. minionego stulecia. Są to przedmioty wykonane w szkle, glinkach i innych materiałach, tak modnych wówczas, a dziś poszukiwanych. O szklanej kolekcji wzornictwa przemysłowego, eksponowanego w antykwariacie tak mówi: – Zbieramy te przedmioty razem z żoną. Były wyprodukowane głównie w Hucie Szkła w Ząbkowicach, ale mamy też zrealizowane wzory projektantów szkła z fabryk we Włocławku, Ćmielowie czy katowickiej fabryki Gische. Tak się stało, że wówczas produkowane masowo przedmioty codziennego użytku: wazony, salaterki, patery, karafki, filiżanki, talerzyki, słynne kolorowe ryby czy kurki i inne figurki, niegdyś powszednie, teraz uzyskują bardzo dobre ceny. Zdarzają się klienci, którzy pytają o konkretne wyroby lub autorstwa tego czy innego projektanta – to koneserzy. Jeśli ktoś chciałby rozstać się z tego rodzaju rzeczami, zapraszam do „Latarnika”. Odkąd mamy większy lokal, możemy lepiej eksponować szkło, które przecież wymaga dobrego światła. – Czy takie miejsca z książkami się sprawdzają? – pytam. Mniejsze księgarnie już dawno zniknęły z rynku. Przecież wystarczy kliknąć daną pozycję
INSPIRACJE
w internecie i książkę dostarczy kurier. Można też pójść do wielobranżowego empiku i tam, w gąszczu półek, próbować znaleźć interesujące nas pozycje bądź inne przedmioty. Ale czy on ma duszę? – Książka papierowa kupiona w spokoju i ciszy ma swoją duszę – odpowiada mój rozmówca. Staram się znać swoich klientów i czytelników, rozmawiać z nimi. Księgarnie sieciowe są anonimowe – zarówno sprzedawca (obsługa to jednak przede wszystkim handlowcy), jak i klient. U mnie jest różnorodna literatura. W 95% są to książki używane, ale staram się, żeby były w bardzo dobrym stanie, mimo że już miały poprzedniego właściciela – dodaje. – Trafiają się cymelia? – pytam o to, co w antykwariacie najcenniejsze. – Bardzo rzadko. Dzisiaj można inwestować w książki tak samo jak w sztukę. Ostatnio trafiło do mnie trzytomowe, przedwojenne wydanie dzieła „Polska, jej dzieje kultura”. To dziś rzadko spotykana pozycja. Najstarszą rzeczą jaką mamy są XVIII-wieczne kazania, oczywiście po łacinie. Ich wartość rynkowa nie jest duża, ale sentymentalna – wysoka. W obszarze nie tylko księgarskich zainteresowań pana Wojciecha szczególne miejsce zajmuje Zagłębie Dąbrowskie a zwłaszcza Czeladź, bo sam jest – co z dumą podkreśla – czeladzianinem z dziada pradziada. – Przeglądam różne platformy internetowe w poszukiwaniu
archiwaliów. Niestety, z tymi dotyczącymi Czeladzi nie jest dobrze. Udało mi się zgromadzić kolekcję przedwojennych pocztówek, kilka prawdziwych cymesów z fabryki „Józefów”, no i wydawnictwa bieżące ukazujące się w mieście. Zbieram też stare zdjęcia – to nie jest już takie proste – wylicza pan Wojciech. – Jaka jest procedura sprzedaży książek przez klientów? – Po uprzednim telefonie albo ja jadę do klienta i wybieram interesujące mnie książki, albo klient przychodzi tutaj, podpisujemy umowę, płacę gotówką.
Z kasetami i karafką nadszedł w trakcie naszej rozmowy kolejny stały klient „Latarnika”. Pan Wojciech ożywił się na jego widok. Wyjętą z foliowej torby karafkę zaraz umieścił w stosownym miejscu na wystawie. – Zapraszam też dzieci – mam fajną, bardzo tanią ofertę dla nich – zachęca. Nowe są znacznie droższe, a dzieciom przeczytane książki się nudzą. Można zajrzeć do skrzynki i coś sobie wybrać. Dużą popularnością cieszą się komiksy – te starsze jak „Kajko i Kokosz” czy „Kapitan Kloss”. Kupują je albo już doświadcze-
ni kolekcjonerzy, albo młodzi tatusiowie, którzy chcą przekonać swoje dzieci do lektur swojej młodości. Często udaje się im ta sztuka i pytają o kolejnego „Tytusa, Romka i A’Tomka”. Mam też sporo gier planszowych. W antykwariacie dostęne są również płyty winylowe – to ich wielki powrót. – Mamy w ofercie trochę polskiego i zagranicznego rocka, klasyki, kolędy. W wolnych chwilach w domu z żoną słuchamy tych płyt na starym odtwarzaczu. Jest atmosfera... – dopowiada. Do „Latarnika” przy ulicy Szpitalnej można wstąpić po drodze, siąść przy stoliku albo w fotelu, przejrzeć książki, zagadać do pana Wojciecha – życzliwego dla odwiedzających jego przystań. A potem przyjdzie się tu jeszcze raz i jeszcze raz... WIESŁAWA KONOPELSKA
O latarni sygnalizacyjnej nad brzegiem Brynicy pisał Józef Łyżwiński w swojej książce „Zarzecze” (MBP Czeladź 2006, s. 27). Według jego zapisków, w których powoływał się na historyczne teksty Mariana Kantora-Mirskiego, latarnia była potężną, drewnianą konstrukcją z drewna dębowego. Nie wiadomo kiedy powstała, jednak już w I połowie XIV wieku zaprzestano pełnienia w niej dyżurów. Resztki nieużywanej latarni „zabrała wielka woda” czyli wezbrane nurty Brynicy po padającym przez 73 dni ulewnym deszczu, jaki nawiedził Czeladź i okolice w 1736 roku. W czasie II wojny światowej, w miejscu gdzie stała latarnia, kopalnia „Saturn” wybudowała magazyn materiałów wybuchowych tzw. prochownię. (*)
2021 styczeń ECHO CZELADZI
13
BIOGRAFIE
Józef Łubieński
– dyrektor „Saturna” w czasach księcia Hohenlohe-Oehringen Wiele interesujących informacji o Józefie Łubieńskim – pierwszym dyrektorze kopalni „Saturn” w latach, kiedy właścicielem był książę Hugo zu Hohenlohe-Oehringen – Muzeum Saturn zdobyło jakiś czas temu dzięki niespodziewanemu kontaktowi z jego wnuczką – mieszkającą w Zielonej Górze Ireną Swatowską z domu Perro.
I
rena Swatowska przyszła na świat niespełna dekadę po śmierci swojego dziadka inż. Józefa Łubieńskiego. Jej pasja archiwizowania dziejów rodziny doprowadziła ją do Czeladzi. Udostępnione przez nią stare fotografie, listy i osobiste dokumenty dostarczyły rewelacyjnych informacji, które przy okazji wypełniły wiele dotychczasowych „białych plam”, dotyczących nie tylko postaci samego Łubieńskiego, ale też początków istnienia kopalni. Dla Muzeum Saturn kontakt z Ireną Swatowską okazał się bezcenny. Genealogiczną pasją Irena Swatowska wraz z mężem Józefem zarazili czwórkę swoich dzieci oraz wnuczęta. Dzisiaj o Czeladzi, dziadku Józefie i kopalni „Saturn” w Czeladzi rozmawia się między innymi w Niemczech, gdzie zamieszkała córka, a nawet na Tajwanie, gdzie osiedlił się jeden z ich synów. Zatem z czytelnikami „Echa Czeladzi” dzielimy się opowieścią o Józefie Łubieńskim – dyrektorze „Saturna”, bliskim współpracowniku księcia.
wielkiej osadzie, znajdującej się w dobrach hrabiów Łubieńskich – Rudzie Guzowskiej, która dała początek miastu Żyrardów.
Z Petersburga do Czeladzi Po ukończeniu szkoły realnej w Łowiczu rozpoczął studia w Instytucie Technologicznym w Petersburgu na wydziale mechanicznym, które ukończył w 1888 roku, uzyskując tytuł inżyniera technologa. Pierwsze lata pracy spędził jako inżynier konstruktor w Fabryce Kotłów Parowych i Konstrukcji Żelaznych „W. Fitzner i K. Gamper” w Sosnowcu, skąd bezpośrednio w 1890 roku przeszedł na stanowisko dyrektora kopalni „Saturn” w Czeladzi, która wówczas należała do księcia Hugona zu Hohenlohe-Oehringen – potentata przemysłowego na skalę światową, poszukującego złóż galmanu i cynku, a później także węgla kamiennego, m.in. na Śląsku.
Józef Łubieński
Inż. Łubieński posadę tę piastował przez dziewięć lat. Angaż został mu wypowiedziany z powodu objęcia w zarząd kopalni przez łódzkich przedsiębiorców. Sam Łubieński przyjął ze zrozumieniem zmianę właściciela i, w wyniku negocjacji, ustąpił ze stanowiska z dniem 1 kwietnia 1899 roku, otrzymując rekompensatę finansową znacznej wysokości.
Warszawski „Perkun” Z Czeladzi przeniósł się do Warszawy, najpierw pracował jako wspólnik w Biurze Techniczno-Konstrukcyjnym, a w 1904 roku założył, wraz z mężem siostry swojej żony – Mieczysławem Pfeiffrem oraz kolegą akademickim inż. Gustawem Potworowskim, Towarzystwo Fabryki Motorów Spalinowych „Perkun”. Od samego początku pełnił funkcję jednego z dyrektorów oraz członków Zarządu spółki. Historia tej
fabryki stanowi wspaniałą kartę w dziejach polskiej motoryzacji. Jej program produkcyjny obejmował m.in. silniki spalinowe małej i średniej mocy, zwłaszcza wysokoprężne, do celów przemysłowych, rolniczych i żeglugowych. Fabryka produkowała ponadto bagnety karabinowe m.in. wz. 24, wz. 28, wz. 29 polskiej konstrukcji przeznaczone dla karabinków wz. 29 oraz karabinu Mauser wz. 98. Józef Łubieński był jednym z założycieli Polskiego Związku Przemysłowców Metalowych, Zjednoczonych Polskich Przemysłowców Metalowych oraz Związku Eksportowego Przemysłu Metalowego Przetwórczego i zajmował w nich honorowe stanowiska członka Rady lub Zarządu. W latach 1923/24 był prezesem Zarządu Oddziału warszawskiego PZPM. W 1895 roku w warszawskim kościele parafialnym pw. Św. Krzyża pojął za żonę młodszą o 10 lat Józefę Hermenegildę Maciejewską, z którą miał dwoje dzieci: syna Andrzeja Michała i córkę Hannę Stefanię. Józef Łubieński zmarł w swoim domu w Warszawie, 14 stycznia 1929 roku, w wieku 66 lat. Na St a r ych Pową z kach 17 stycznia 1929 roku żegnał go inż. Jan Jeziorański prezes Rady i Zarządu Polskiego Związku Przemysłowców Metalowych. Mówił wówczas: „Istotnie wszystkie dary hojnie się złożyły na wytworzenie tej przedziwnie zharmonizowanej i dostojnej postaci: piękne obli-
Józef Łubieński pochodził ze starego rodu arystokratycznego Łubieńskich herbu Pomian, wywodzącego się z Łubnej pod Sieradzem. Ogromne znaczenie ów ród zyskał już w XVII wieku, kiedy w 1641 roku prymasem Polski został Maciej Łubieński. Rodzina Łubieńskich miała w swym gronie ziemian, handlowców, prawników i bankiera; piastowała wiele godności kościelnych. Józef Feliks Maksymilian Łubieński urodził się 8 listopada 1862 roku w Rudzie Guzowskiej, jako jedno z czworga dzieci małżonków Feliksa Łubieńskiego i Stefanii Bagieńskiej. Przyszły dyrektor czeladzkiej kopalni wychowywał się w nie-
Fot. z zasobów cyfrowych Muzeum Saturn
Z arystokratycznego rodu
Kopalnia „Saturn” około 1890 r.
14
ECHO CZELADZI styczeń 2021
EDUKACJA
Jak się uczy ekologii w „Siódemce” pojrzenie na ekologię może być bardzo różnorodne. Szkoła Podstawowa nr 7 podchodzi do tego tematu z wielkim zaangażowaniem, wdrażając różnorakie działania związane z edukacją ekologiczną. Dzieci są czystą ekologicznie kartą, na której możemy wypisać dowolne wartości, postawy. To, co dzieje się wokół nich sprawia, że od najmłodszych lat chętnie słuchają wiadomości przyrodniczych. Wykorzystując ten ich naturalny potencjał, przemycamy ekologiczne wiadomości w różny sposób. Jednym z nich z całą pewnością są konkursy i akcje. W ostatniej V edycji ,,Czeladzkich spotkań z EKOlusią” nasi najmłodsi uczniowie z klas I a i II a wzięli liczny udział w konkursie pt. ,,Eko-ozdoba bożonarodzeniowa” organizowanym przez Czeladzkie Eko.
Irena i Józef Swatowscy
Nie było spraw ważniejszych, któreby bez Jego udziału i rady mogły być decydowane, a sąd Jego zawsze był głęboki, spokojny, rozważny i nacechowany tak właściwem Mu piętnem uczciwości i szlachetności”. Na powązkowskim cmentarzu był żegnany jako osoba powszechnie szanowana i kochana, której należne było głębokie uznanie i wdzięczność za wybitne zasługi, położone dla powstania i rozwoju polskiego życia przemysłowego. Wzruszającym dopełnieniem była także mowa przedstawiciela pracowników fizycznych fabryki „Perkun” Mieczysława Różańskiego, w której brzmiała nuta szczerego i serdecznego przywiązania do swojego dyrektora. Zaś jej końcowy zwrot „Żegnaj Kolego!” najlepiej świadczył o wzajemnym stosunku zwyczajnych robotników do zmarłego. ANNA BINEK-ZAJDA
Zdjęcia z archiwum rodziny Swatowskich
cze i wykwintna postać, wybitna inteligencja, głębokie i gruntowne wykształcenie, poetyczne na świat patrzenie i poetyczny talent twórczy, przeczysty kryształowy charakter, wysoce szlachetna linja postępowania we wszystkich myślach i poczynaniach. Śp. Józef Łubieński pochodził z tej epoki, w której po klęsce popowstaniowej w ideologji ówczesnej młodzieży powstała przewodnia myśl programowa budowania Polski gospodarczej jako jednego ze środków do odbudowania Jej niepodległości”. Z mowy pogrzebowej dowiadujemy się też, że „Poza pracą zawodową śp. Józef Łubieński nie szczędził sił swych i czasu dla pracy społecznej i osoba Jego ściśle była związana z życiem, jakie powstawało i ogniskowało się w instytucjach organizacyj naczelnych polskiego przemysłu metalowego.
Inż. Józef Łubieński został pochowany na Starych Powązkach w Warszawie
Z przyjemnością usłyszeliśmy, że praca Nataniela Kopczackiego z klasy I a otrzymała jedną z trzech nagród głównych. Przesłane prace zostały wykonane z przedmiotów, które dostały drugie życie. Za stworzenie przepięknych ozdób wszystkie dzieci otrzymają nagrody niespodzianki. Co jeszcze robimy, żeby być EKO? Wykorzystujemy n a lekcjach plastyki opakowania, kartony, nie zużyte kartki z zeszytów, stare sprawdziany, czy gazety – pozwalają zaoszczędzić papier, a co za tym idzie – drzewa. Nasi uczniowie wiedzą, że z powierzchni Ziemi znika 1 hektar lasu na sekundę – jeden hektar lasu liściastego może wyprodukować ok. 700 kg tlenu, co stanowi dobowe zapotrzebowanie dla ponad 2,5 tys. ludzi. Drukujemy dwustronnie, bo dzięki temu w prosty sposób można ograniczyć zużycie papieru do druku o 50%. Pamiętamy o dokręcaniu kranów. Wiemy bowiem, że jeśli kapie z niego 1 kropla na sekundę, to w ciągu
Zdjęcia: SP 7
S
godziny uzbiera się 0,72 l, a rocznie będzie to już 6220,4 l. Wyznaczamy strażników energii: są to osoby odpowiedzialne za pilnowanie, czy w salach nie zostało niepotrzebnie zapalone światło. Wyłączamy nieużywane komputery w pracowni informatycznej. Zachęcamy uczniów do poruszania się pieszo, rowerem, korzystania z transportu publicznego. Dzięki temu w znaczny sposób ogranicza się emisję dwutlenku węgla, a dodatkowo spacer na pewno wpłynie pozytywnie na ich zdrowie. Organizujemy zbiórki m.in. plastikowych nakrętek: w czasie pandemii, możemy je wrzucać do ustawionego metalowego ,,serducha” na placu Vianneya. Rozmawiamy o segregacji odpadów. Na zajęciach technicznych staramy się wykorzystywać: patyczki po lodach, butelki po napojach, kubeczki po jogurtach, zużyte żarówki… i dawać im nowe życie. Wykorzystanie tych rzeczy pozwala wydobyć z dzieci ich wielką kreatywność. Wiedza nabywana w szkole osiada w dzieciach na zawsze, a wraz z poznanym ekologicznym schematem, będzie miała wpływ na ich dalsze funkcjonowanie w dorosłości. Dlatego w „Siódemce” robimy wiele, by wyrównać wiedzę uczniów w tym zakresie. Dzięki takim działaniom edukacyjnym, każde dziecko ma szansę stać się nauczycielem prawidłowych zachowań, często nawet dla swoich rodziców, bo w kwestii ekologii staje się „małym” ekspertem. Nie wstydźmy się tego, że możemy nauczyć się od swoich dzieci, jak dbać o przyrodę, jak myśleć odpowiedzialnie i globalnie o przyszłości świata, jak chronić dalsze pokolenia przed chorobami cywilizacyjnymi. KATARZYNA PRUCNAL JOANNA ŚLĘZAK Szkoła Podstawowa nr 7
2021 styczeń ECHO CZELADZI
15
ARCHIWALIA
Od
kilku miesięcy uzupełniamy nazwiska górników zgromadzonych na zdjęciu wykonanym w latach 50. minionego stulecia przed administracją kopalni „Saturn” przy ulicy Dehnelów. Poznaliśmy już wielu z nich. Po jakimś czasie byliśmy przekonani, że już nikogo do tej listy nie dopiszemy. Ale oto w grudniu, przed świętami Bożego Narodzenia, zjawił się Krzysztof Wcisło, który na zdjęciu, w drugim rzędzie rozpoznał swojego dziadka Szczepana Wcisło (drugi od prawej). Na dodatek udostępnił fotografię dziadka Szczepana w galowym mundurze w otoczeniu najbliższej rodziny. Bardzo dziękujemy! I jeszcze o fotografii legionistów opublikowanej w listopadowym wydaniu „Echa Czeladzi”. Pojawiło się kilka dodatkowych informacji. Otóż za sprawą Stowarzyszenia Miłośników Czeladzi dowiedzieliśmy się, że siedziba Związku Legionistów mieściła się przy Placu 11 Listopada 1 (dzisiejszy rynek), ale dom ten nie istnieje. Ponadto taką samą fotografię odszukano w zbiorach cyfrowych stowarzyszenia. Na odwrocie zdjęcia znajduje się tekst rozstrzygający dokładną datę wykonania: „Zdjęcie dokonane w drugą rocznicę śmierci śp. Marszałka – Wodza
Narodu Józefa Piłsudskiego. Czeladź, dnia 12 maja 1937 roku. Rodzina Legjonowa w Czeladzi 1937”. Ponadto – za sprawą czytelniczki „E.Cz.” Zdzisławy Świerk – możemy sprostować się imię jednego z legionistów: Józefa Dupaka (w opisie zdjęcia figuro-
wał jako Stanisław), który zmarł w 1956 roku. Wiadomość przekazała jego wnuczka. Jak stwierdziła, dziadkowie mieszkali w domu Strochlitza przy ulicy Kilińskiego.
Na zdjęciu obok niego stoi babcia Helena, a mała dziewczynka to Lucyna (rocznik 1926) – mama pani Zdzisławy. Również bardzo dziękujemy! (wk)
Do Siego Roku 1910 i 1913 Ż
a druga pochodzi z 1913 roku i została wysłana do „Państwa Konarzewskich w Czeladzi”. Dalszy ciąg adresu brzmiał lakonicznie: Czeladź w Piotrowskiej Guberni. Niepotrzebny był dokładny adres, Konarzewskich wszyscy znali, a listonosz na pewno. I znów ciekawe życzenia: „W dniu nowego roku 1914 przesyłamy serdeczne życzenia
– zawsze życzliwi Szymańscy”. Z dopisku można wywnioskować, że mieszkali w Kolonii Juliusz należącej do Porąbki – obecnie dzielnicy Sosnowca. Kolonia była własnością kopalni o tej samej nazwie, w której eksploatację węgla rozpoczęło w 1914 roku Warszawskie Towarzystwo Kopalń Węgla i Zakładów Hutniczych. (wk)
Fot. Arch. Cyfrowe Stowarzyszenia Miłośników Czeladzi
yczenia przesyłane na kartkach pocztowych przed ponad 100 laty wyglądały nieco inaczej. A i same kartki nie przypominały dzisiejszych. Co ciekawe, są to kartki wysłane właśnie z okazji Nowego Roku. Prezentujemy dwie zachowane
16
ECHO CZELADZI styczeń 2021
w obfitych zbiorach Stowarzyszenia Miłośników Czeladzi: jedna została przesłana w 1910 do „Szanownej panienki Stasiuni Konarzewskiej” (zamieszkałej w rynku w kamienicy zwanej później domem Konarzewskich) przez Annę i Salę Szwajcerów,
SPORT
Srebrne medale na Mistrzostwach Śląska
Zdjęcia: SP 2
Grudzień poprzedniego roku okazał się bardzo szczęśliwy dla młodych czeladzian, występujących w finałach wojewódzkich o Puchar Śląskiego Kuratora Oświaty. Zawodnicy z Czeladzi sięgnęli po cztery komplety medali na dziewięć startów w finałach. Ze srebrnymi krążkami zakończyli rywalizację badmintoniści i szachiści, a brązowe medale przypadły dwóm drużynom unihokeja dziewcząt starszych i młodszych. Wszyscy zawodnicy i zawodniczki reprezentowali Szkołę Podstawową nr 2.
dra Bojko, Nina Kurek, Julia Szymanek, Maja Górczyńska, Blanka Kubak, Alicja Binkiewicz z trenerami Renatą Hilarowicz i Krzysztofem Gajewskim. O medalach dla szachistów i zawodniczkach unihokeja ukazała się informacja w poprzednim numerze „Echa Czeladzi”. Bardzo wysokie miejsca zajęły nasze pozostałe reprezentacje
D
rużyna badmintonistów zagrała w składzie: Mateusz Niemczyk, Paweł Całka i Michał Koziej z trenerem Andrzejem Mentlem. Kluczem do sukcesu okazał systematyczne trening i możliwość sprawdzenia swoich umiejętności m.in. w turniejach Grand Prix Czeladzi w badmintonie. Tegoroczny wynik
jest o dwa miejsca lepszy niż poprzedni. W tej dyscyplinie nasze reprezentacje szkolne często występują w finałach wojewódzkich, niejednokrotnie zdobywając medale. Zespół unihokeja dziewcząt młodszych wystąpili w składzie: Julia Zielińska, Liliana Wesołowska, Apolonia Węgrzynowicz, Aleksan-
szkół z Czeladzi. Na czwartych miejscach zakończyły rywalizację zespoły: tenisa stołowego dziewcząt młodszych (SP 1), badmintona dziewcząt starszych (SP 2), unihokeja chłopców starszych (SP 2). Piąte miejsca zajęły drużyny: badmintona chłopców młodszych (SP 1), unihokeja chłopców młodszych (SP 2). ANDRZEJ MENTEL
Serdeczne podziękowania za bardzo dobrą opiekę medyczną oraz leczenie w czasie pobytu w Szpitalu Miejskim w Czeladzi, na oddziale chorób wewnętrznych z pododdziałem szybkiej diagnostyki kardiologicznej dla kierownik oddziału Pani EWY WIĄZANIA-GACEK oraz dla Pani dr KATARZYNY FRYDRYCH – specjalisty chorób wewnętrznych oraz pozostałym lekarzom i całemu personelowi medycznemu składa wdzięczna pacjentka ZOFIA KARBOWNICZEK
2021 styczeń ECHO CZELADZI
17
akończyły się Indywidualne Mistrzostwa Śląska Juniorów w Szachach Szybkich, które w tym roku odbyły się w Ustroniu. Wzięło w nich udział aż siedmiu czeladzian i jest to absolutny rekord. Wszyscy występowali pod barwami Wasko Hetman GKS Katowice, który wspiera naszych najzdolniejszych szachistów. W zawodach najwyższej rangi mogą grać tylko zawodnicy zrzeszeni w klubach. Złoto w kategorii do lat 14 zdobyła Magda Oborska która wygrała wszystkie partie! Z kolei Jakub Kryszak zajął doskonałe IV miejsce w kategorii do lat 8 i jako jedyny wygrał z Mistrzem Śląska, ale niestety, do medalu zabrakło pół punktu. Podobnie Jeremi Wesołowski, również
Z
Złoto dla Magdy Wielki sukces czeladzkich szachistów
zajął IV miejsce, lecz w kategorii do lat 10 i też, jako jedyny, wygrał z Mistrzem Śląska. Miał tyle punktów co srebrny medalista, ale punktacja pomocnicza ustawiła go poza podium. Kolejny nasz uzdolniony szachista – Maksymilian Cieślicki zajął V miejsce w kategorii do lat 8, a do medalu też zabrakło tylko pół punktu. Dalsze miejsca zajęli: Julia Kowalczyk – była VII w grupie dziewczyn do lat 8, Liliana Wesołowska – VIII miejsce w grupie dziewczyn do lat 12, Igor Ciepiela – XXIII miejsce w grupie chłopców do lat 12. Po raz pierwszy aż sześcioro czeladzian zameldowało się w pierwszej dziesiątce Mistrzostw Śląska w Szachach. Ogromne gratulacje! ŁUKASZ WESOŁOWSKI
PRZEKAŻ
PODATKU
Wykaz stowarzyszeń w Czeladzi CZELADZKIE STOWARZYSZENIE POMOCY OSOBOM Z UPOŚLEDZENIEM PSYCHO-RUCHOWYM ul. Norwida 11, 41-253 Czeladź KRS: 0000021403
FUNDACJA WSPIERANIA ROZWOJU ZASOBÓW LUDZKICH „NASZE ZAGŁĘBIE” ul. Żytnia 30, 41-250 Czeladź KRS: 0000364986
STOWARZYSZENIE NA RZECZ OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH „FAMILIA” ul. Sikorskiego 5, 41-253 Czeladź KRS: 0000168069
MIEJSKI CZELADZKI KLUB SPORTOWY ul. Sportowa 2, 41-250 Czeladź KRS: 0000211222
POLSKI ZWIĄZEK NIEWIDOMYCH OKRĘG ŚLĄSKI ul. Szpitalna 5, 41-250 Czeladź KRS: 0000012847 STOWARZYSZENIE POMOCY RODZINIE „JESTEM Z TOBĄ” ul. Dziekana 5E, 41-253 Czeladź KRS: 0000109571 DAMIAN ma Zespół Downa, przewlekłe reumatoidalne zapalenie stawów i kłopoty z poruszaniem. Tylko codzienna i intensywna rehabilitacja pomoże mu lepiej chodzić i uchroni go przed amputacją palców u rąk. Dziękujemy wszystkim darczyńczom za przekazanie 1% podatku. Państwa gest i dobre serce jest dla nas wielką pomocą, dlatego prosimy o dalsze wsparcie. Damian z rodzicami
KRS: Szczęśliwego 0000186434Nowego Roku
Cel szczegółowy: 184/C Damian Compa
W imieniu PAWŁA MICHALSKIEGO dziękujemy wszystkim darczyńcom za wpłatę 1% podatku. W imieniu Pawła Michalskiego Dzięki zebranym funduszom możliwa była kontynuacja dziękujemy wszystkim darczyńcom specjalistycznej terapii, która przyniosła duże postępy za wpłatę (1%) podatku. w leczeniu choroby Pawła i sprawiła mu wiele radości. Dzięki zebranym funduszom możliwa Prosimy o dalsze wsparcie była kontynuacja specjalistycznej terapii, która przyniosła duże postępy w leczeniu choroby Pawła Nr subkonta Paweł Michalski i sprawiła mu230/M wiele radości.
KRS 0000186434
Wdzięczni rodzice Iwona i Henryk Michalscy
KLUB SPORTOWY „GÓRNIK PIASKI” ul. Mickiewicza, 41-253 Czeladź KRS: 0000222226
Caritas Diecezji Sosnowieckiej KRS: 0000 222 993 Dziękuję za wszystkie wpłaty i proszę o dalsze 1% ANNA BOCHENEK W 2012 roku zdiagnozowano u mnie tętniaka tętnicy szyjnej. Rok później po zabiegu doznałam udaru mózgu, na skutek czego mam niedowład ręki i nogi oraz pogarszający się wzrok.
KRS: 0000270809
Cel szczegółowy: Bochenek 6123 W 2011 r. uległem wypadkowi samochodowemu. Pragnę podziękować za przekazywany 1% podatku i darowizny. Moim celem jest odzyskanie jak największej sprawności a dzięki Wam moja rehabilitacja jest bardziej intensywna, a efekty są widoczne. Fundacja „SŁONECZKO” Konto darowizn:
nr 8989 4400030000208820000010
KRS 0000 186434
nr subkonta:478/k Damian Kwaśniak
BEZPŁATNE OGŁOSZENIA DROBNE KOREPETYCJE
• MAT. - FIZ.– dyplomowany nauczyciel z wieloletnim doświadczeniem udziela korepetycji. Tel. 515 333 115. • JĘZYK ANGIELSKI: pomoc przyswojeniu materiału szkolnego oraz przygotowanie do egzaminu 8-klasisty. Dojazd do ucznia. Tel. 517 288 355. • MAT. - FIZ. - CHEM. – korepetycje, tel. 513 381 813; 32 267 66 02. • PRZEDMIOTY: matematyka, fizyka, chemia, informatyka, elektronika, automatyka, mechatronika. Wszystkie poziomy nauczania. Przygotuję do egzaminu gimnazjalnego, matury, egzaminu na studiach. Dojazd do ucznia. Tel. 511 24 19 91. • ANGIELSKI, francuski, hiszpański, włoski, szwedzki, niemiecki. native speaker, egzamin ósmoklasisty, matura, FCE, CAE, konwersacje, korepetycje. Grupy (3-10 osób), sale multimedialne. Tel. 518 250 377, Czeladź Nowopogońska 8. RÓŻNE
• TRANSPORT, przeprowadzki. Wnoszenie – wynoszenie mebli, materiałów budowlanych. Sprzątanie nieruchomości, piwnic, domów. Tel. 690 511 305; 797 344 227. • SPRZEDAM chodzik (balkonik) dla osoby niepełnosprawnej. Nowy, nieużywany. Cena 100 zł. Tel. 603 03 93 12. • WĘDKARSTWO: sprzedam echosondę + czujnik superold – agli USA, imadełko do robienia much i stimerów oraz materiały do robienia much: wełny, pióra, sierści, skrzyneczkę plastikową na akcesoria wędkarskie, ksiązki wędkarskie, broszury. Cena do uzgodnienia. Tel. 699 21 5989. • SPRZEDAM 4 nowe kołpaki na koła 13. 20 zł. Tel. 699 21 59 89. • SPRZEDAM materac do terapii wibracyjnej ENABIO MM239 firmy VITBERG w cenie 300 zł. Tel. 512 499 509. • UBEZPIECZENIA Superpolisa Czeladź. W 1 miejscu 30 ubezpieczycieli. Ubezpieczenia: OC/AC; Dom/Mieszkanie; Firmy; Turystyczne, Życie. Pon -pt 16.00–20.00, sob.10.00-14.00. Tel.536 913 046; e-mail: joanna.wrzesniak@superpolisa.pl • SKLEP internetowy Różowa wieża z zabawkami drewnianymi i pomocami edukacyjnymi www. rozowa-wieza.pl tel. 501355538 e-mail info@rozowa-wieza.pl • KIEROWNIK Budowy / Inspektor Nadzoru – Doradztwo techniczne, ocena stanu technicznego obiektów budowlanych SOLINTEC Tomasz Kocyk Tel. +48 516 869 669 e-mail: tkocyk@solintec.pl • ZAMIENIĘ mieszkanie komunalne parter 45 m dwa pokoje kuchnia wc, nowe okna, panele na podłodze, ogrzewanie centralne gazowe w miedzi, kocioł na gwarancji, instalacja elektryczna wymieniona, centrum miasta (ul. Waryńskiego) na większe, również w centrum miasta. 667-050-099. • SPOŁEM Czeladź oferuje lokale do wynajęcia: magazyny, biura, sklepy, w atrakcyjnych cenach od 14 m2 do 1030 m2 . Tel.32 265 35 97. • ZABYTKOWE Samochody do wynajęcia (Ślub/ Wesele, imprezy okolicznościowe) Wołga 21 Milicja PRL, Polski Fiat 125p, Mercedes Skrzydlak. Tel. 512 69 60 69, www.ClassicMania.pl • SPRZĄTANIE piwnic i garaży. Tel. 512 69 60 69. • KUPIĘ Fiat 125p - samochód i części. Tel. 512 69 60 69. • BB Service usługi sprzątające. Posprzątamy twój dom, mieszkanie, firmę. Oferujemy opiekę nad grobami. 10% rabatu dla nowych klientów. Tel. 500483909. • NAPRAWA komputerów z dojazdem do klienta. Tel. 513 648 861. • OFERUJĘ warzywa z województwa świętokrzyskiego z dowozem do domu. Tel. 508 067 174. • USŁUGI transportowe- przeprowadzki. wycinka drzew, sprzątanie piwnic, garaży itp. Tel. 665 517 116 lub 508 067 174. • CEGŁY z rozbiórki sprzedam. Odbiór we własnym zakresie. Tel. 512 499 509. • NAPRAWA komputerów z dojazdem do klienta. Tel. 513 648 861. • ZIMOWE formowanie koron drzew owocowych. Tel. 517 773 038.
| Bezpłatne ogłoszenia drobne przyjmowane są do końca danego miesiąca. Za treść ogłoszeń Redakcja i Wydawca nie odpowiadają.
• DREWNO opałowe sezonowane workowane na terenie czeladzi możliwość dowozu. Tel. 517 773 038. • ZIMOWA wycinka drzew istnieje możliwość wywozu gałęzi pocięcia na klocki i porąbania na szczapy. Tel. 517 773 038. • DARKOL – Pogotowie Komputerowe komputer się zawiesza, Internet przestał działać, wirusy prześladują twój komputer, nie chodzi twoja ulubiona gra. Tel. 511 241 991. • KLINIKA okien świadczy sługi w zakresie: serwis - naprawa okien, regulacja, (poprzez przeszklenie gwarantuje długoletnie funkcjonowanie okien bez konieczności ponownej regulacji), wymiana uszczelek. Regulacja skrzydła 25zł + dojazd. Tel. 794 768 685. • MIESZKANIE 45m2 – pokój z kuchnią, Sosnowiec Milowice. Sprzedam. Cena 130.000 zł. Tel. 504 715 677. • POMIESZCZENIA biurowe, magazynowe oraz miejsca parkingowe dla tirów tanio wynajmę. 41253 Czeladź ul. Poniatowskiego 2 (dawny TRANSBUD), tel. 501 173 821 lub 698 019 869. • DIETETYK Blisko Ciebie, Czeladź ul. Bytomska 50 Centrum - Med oferuje: kuracje odchudzające, diety lecznicze, analizę składu ciała, indywidualne plany żywieniowe bez suplementacji. Kuracje prowadzone są przez dyplomowanego dietetyka klinicznego. Tel. 731 698 373. • KANCELARIA Adwokacka LCG, adwokat Mariusz Dudała świadczy usługi prawne w zakresie prawa cywilnego, rodzinnego i opiekuńczego, gospodarczego i handlowego, karnego, prawa spółek. Czeladź, ul. Trzeci Szyb 12 A, tel. 695 838. pl666; www.lcg.com.pl; e-mail: lcg.mdudala@ onet.eu • USŁUGI transportowe - przeprowadzki. wycinka drzew, sprzątanie piwnic, garaży itp. Tel. 665 517 116 lub 508 067 174. • CATERING, wesela, komunie. Długoletnie doświadczenie gwarantuję najwyższą jakość oferowanych usług. Zapraszamy do zapoznania się z pełną ofertą na stronie www.wesela.czeladz.pl Tel. 512 281 730. • SZCZAWNICA – zapraszamy do wypoczynku w pięknej malowniczej miejscowości. Zapewniamy noclegi, domową kuchnię oraz wiele atrakcji. Zielone szkoły, szkolenia integracyjne. www. trzykorony.net. Tel. 503 154 937; 600 914 958. • TAXI-HOŁEK – przewóz 7-osobowy. Transfery na lotnisko. Drobne zakupy. Zapewniam transport osób 7 dni w tygodniu, 24 godziny na dobę. Zapraszam do współpracy. Tel. 795 010 026. • POMPY ciepła z dotacją – bezpłatny dobór i wycena. Wymień kopciucha na ekologiczne i bezobsługowe źródło ciepła. biuro@szwedenergy.pl, strona: szwedenergy.pl Tel. 500 603 173. • KARDIOLOG – dr n. med. Sylwia Kucia-Kuźma diagnostyka i leczenie chorób serca. Będzin Grodziec ul. Miłosza 133b, tel. 784 093 533. • OKNA – sprzedaż montaż, szybkie terminy realizacji, atrakcyjne ceny. Okna idealne do bloków jak i profile typu Premium do domów – pomiar i wycena gratis. Tel. 516 229 109. • NAJWIĘKSZY skład okien na Śląsku. Szybkie terminy realizacji, atrakcyjne ceny. Okna do mieszkań„ i domów. Wycena i pomiar gratis. Tel. 516 229 109. • M.E.R.S.I. – ul. Bytomska 15 zaprasza w godz. 7.00-17.00. Przesyłki kurierskie GLS. Niszowe kosmetyki, jak z PEWEXU, prawdziwe szare mydło, prasa, kadzidła, magnesy, breloczki i widokówki z Czeladzi, doładowania telefonów. Tel. 518 639 888. • SPRZĄTANIE: oferujemy sprzątanie mieszkań, domów, mycie okien, sprzątanie biur, sklepów, magazynów oraz innych pomieszczeń. Pracę wykonujemy solidnie i tanio. Tel. 501 478 135, 600 498 178, vent1@o2.pl , info@vent-nawiewniki.pl • USŁUGI kierownika budowy – ogólnobudowlane oraz instalacje gazowe. Tel. 602 186 495. • KURS prawa jazdy kat. A, B, BE, C, D kwalifikacja wstępna i okresowa. Tel. 602 766 552; 888 555 101. Czeladź, ul. Katowicka 105 (obok sklepu żeglarskiego) szkolimy na: Toyotach Yaris i Suzuki
PASAŻ POD BIEDRONKĄ ul. Szpitalna 8, wejście od strony ul. Auby Funkcjonuje nadal i zaprasza Mieszkańców Czeladzi. Zapraszamy nie tylko na zakupy! Polecamy: *Fryzjerstwo *Zdrową żywność *Złoto, srebro i usługi jubilerskie *Odzież męska i damską *Zabawki i art. papiernicze *Kosmetyki i artykuły chemiczne, *Ozdoby do włosów, sztuczną biżuterię, piercing
• •
•
• • •
Gladius. Doświadczeni instruktorzy. Jazdy przed egzaminem i doszkalające dla osób posiadających prawo jazdy. KURSY: obsługa wózków widłowych, operatorów suwnic, HDS-y. Tel. 602 766 552, Czeladź, ul. Katowicka 105 (obok sklepu żeglarskiego). KURSY na prawo jazdy kat. A1, A2, A, AM, B, B+E. Czeladź, ul. Bytomska 3, szkolenie na suzuki gladius i toyota 6-biegowa. Instruktorzy z długoletnim doświadczeniem z certyfikatem ITS oraz jazdy dokształcające. Tel. 601 531 146. OCHRONA Perez Security oferuje usługi: ochrony (osobistej, domów i posesji, zakładów przemysłowych, imprez, eventów), montaż kamer, monitoring. Czeladź, ul. Wojkowicka 2. Tel. 513 061 820. SPRZĄTANIE m.in. biur, budynków i obiektów przemysłowych. Perez Service, Czeladź, ul. Wojkowicka 2. Tel. 513 061 820. AA Czeladź – chcesz uratować życie i przestać pić? Spotkania w poniedziałki o godz. 18.00 w Czeladź, przy ul. Składkowskiego 28. Tel. 575 649 120. AL-ANON. Jeżeli masz bliską osobę, której picie przeszkadza ci spokojnie żyć. Spotkania w każdy piątek, o godz. 18.30, Sosnowiec ul. Niepodległości 17. Tel. 884 674 265 od pon. do piątku w godz. 18.00-20.00.
ECHO CZELADZI Miesięcznik samorządowy ukazuje się od 1991 roku Nr 1/331/2021 wersja elektroniczna na: www.czeladz.pl
ISSN 1234-4966 Wydawca:
Urząd Miasta Czeladź tel. 32 76 37 900 (CENTRALA) Redaktor naczelna: Wiesława Konopelska redakcja@um.czeladz.pl tel. 32 76 37 981 Opracowanie graficzne, projekt okładki i skład: Teresa Strojniak Zdjęcie na okładce: www.pixabay.pl Korekta: Anna Tatarek Portal www.czeladz.pl promocja@um.czeladz.pl 32 76 37 972 lub 32 76 37 914 Redakcja zastrzega sobie prawo dokonywania zmian i skracania dostarczonych materiałów oraz nadesłanej korespondencji. ZA TREŚĆ OGŁOSZEŃ REDAKCJA I WYDAWCA NIE ODPOWIADAJĄ Druk: Drukarnia GRAFPRESS Nakład 6 000 egz.
2021 styczeń ECHO CZELADZI
19
Dla WOŚP zbiórkę prowadzi Miejska Biblioteka Publiczna w Czeladzi
Jak co roku Czeladź dołącza do Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Tym razem Miejska Biblioteka Publiczna, ze względu na pandemię koronawirusa, postanowiła skorzystać z eSkarbonki. Czeladzka eSkarbonka to nic innego jak wirtualna puszka WOŚP, czyli narzędzie, dzięki któremu można zbierać pieniądze online. Zbiórka trwa. Celem tegorocznego finału jest zakup sprzętu dla laryngologii, otolaryngologii i diagnostyki głowy. Pieniądze można wpłacać do 1 lutego 2021 roku, do godz. 23.59, wchodząc na stronę Biblioteki mbp.czeladz.pl i www.czeladz.pl, gdzie znajdują się linki przekierowujące do eSkarbonki lub skanując zamieszczony obok kod QR. Pamiętajcie: „Gramy do końca świata i o jeden dzień dłużej”.