Agrenda φύλλο 1047

9

772241

944108

ΕΝΘΕΤΟ

49

Μ.Ε.Τ. 230247

AgroNews.gr

Αρ. Φύλλου 1047 www.agronews.gr agrenda@agronews.gr

ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΑΓΟΡΩΝ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ Παρασκευή 5 ∆εκεµβρίου 2025

Κωδ.: 7744 ISSN: 2241 9446 Τιµή 3 ευρώ

Αδικήθηκαν, λοιδορήθηκαν δεν έχουν τίποτα να χάσουν Αυτή τη φορά η διαμαρτυρία των αγροτών που βρίσκονται στους δρόμους μοιάζει με επανάσταση σελ. 2, 10, 46

ΠΛΗΡΩΜΕΣ

ΤΕΤΑΡΤΗ ΜΕΤΡΟ 23 ΠΕΤΑΕΙ ΚΟΣΜΟ ΕΚΤΟΣ Ο ΑΤΑΚ

ΡΕΠΟΡΤΑΖ σελ. 8

ΠΡΟΚΑΤΑΒΟΛΗ 2025

Στα Βιολογικά δεν πλήρωσαν ούτε τα μισά ΠΛΗΡΩΜΕΣ σελ. 6

Συνδεδεµένες και eco-schemes µε µέγιστα ποσά ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ σελ. 4-5

Νίκαια και Ε65, ξαναγράφουν ιστορία

Φέρνουν κόσµο στα µπλόκα οι δηλώσεις Μητσοτάκη ότι φέτος οι αγρότες έχουν λάβει µισό δις πάνω. σελ. 12-13

F

ΠΛΗΡΩΜΕΣ σελ. 6, 9

MER'S D AR

AY

05.12 .2025

Μετά το τσεκ, τσεκούρι και στην εξισωτική

Τρίκαλα

ANANTI RESORT & SPA

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ: † Σάββα Ηγιασµένου, ∆ιογένους

Μήνας 12ος, Εβδ. 49η

ΗΛΙΟΣ: Ανατολή 07:26 - ∆ύση 17:05

ΠΑΝΣΕΛΗΝΟΣ

ΚΑΙΡΟΣ: Άστατος

2

Agrenda

EDITORIAL

ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ

Εξάμηνο με ψέματα δρόμοι με τρακτέρ Σε οικονοµικά αδιέξοδα και πολιτικά µπλεξίµατα οδηγούν οι µέχρι τώρα χειρισµοί στο αγροτικό ζήτηµα, µε το όλο κλίµα να επιδρά καταλυτικά στις εξελίξεις, ενθαρρύνοντας από τη µια την αυθόρµητη και δυναµική αντίδραση των αγροτών κι αποδυναµώνοντας από την άλλη την κυβερνητική προπαγάνδα και την όποια προσπάθεια ανάπτυξης επιχειρηµατολογίας επί του θέµατος. Έχοντας χάσει ένα εξάµηνο σε επικοινωνιακά τεχνάσµατα και σε παρελκυστικές τακτικές µε τις ευρωπαϊκές αρχές, η κυβέρνηση έχασε επί της ουσίας, όχι µόνο πολύτιµο χρόνο για τη διευθέτηση των θεµάτων αλλά και εκατοντάδες εκατοµµύρια ευρώ από κονδύλια της Ε.Ε. που προορίζονται για τους αγρότες. Μόνο οι ποινές για ό,τι δεν πληρώθηκε από τα τέλη Ιουνίου µέχρι τα τέλη Οκτωβρίου 2025 είναι περισσότερα από 250 εκατ. ευρώ. Και αντί να µιλήσει στον κόσµο καθαρά, να ζητήσει από τους αγρότες συγνώµη για τα λάθη και τις καταστρατηγήσεις που έγιναν, να διορθώσει ότι µπορούσε να διορθώσει και να αποκαταστήσει την τάξη στη διαχείριση των κοινοτικών πόρων, συνεχίζει στον λάθος δρόµο. Έστησε µια Εξεταστική Επιτροπή - παρωδία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ δεν ενδιαφέρθηκε ποτέ να τιµωρήσει τη δυναστεία του ΟΣ∆Ε και τους υπεύθυνους αυτής της εκτροπής, έστρεψε τα βέλη στον στον αγροτικό κόσµο και στην πραγµατικότητα, συνεχίζει να βασίζεται για τις όποιες πληρωµές των κοινοτικών ενισχύσεων σε αυτούς που ρήµαξαν τα κοινοτικά κονδύλια και κατέστρεψαν την ελληνική γεωργία. Μετά από όλα αυτά, η µεγάλη πλειοψηφία των αγροτών βρίσκεται σε δεινή οικονοµική θέση και δεν έχει τίποτα να χάσει. Η µεγάλη και αυθόρµητη κάθοδος στις εθνικές οδούς και η ευθεία αναµέτρηση µε τις δυνάµεις καταστολής επιβεβαιώνουν απόλυτα την αποφασιστικότητα των ανθρώπων της υπαίθρου που αδικήθηκαν, λοιδορήθηκαν και οδηγήθηκαν σε οικονοµική ανέχεια, να µείνουν στο δρόµο µέχρι να νιώσουν τη δικαίωση. Άλλωστε, οι µεγάλες καθυστερήσεις στην πληρωµή των κοινοτικών ενισχύσεων δεν είναι το µόνο ζήτηµα. Θα µπορούσε να πει κανείς πως είναι η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι. Και µάλιστα σε µια εποχή που οι αγροτικές εκµεταλλεύσεις αντιµετώπιζαν τεράστιο ζήτηµα ανταγωνιστικότητας, σοβαρό ταµειακό έλλειµµα, εποµένως είχαν ακόµα µεγαλύτερη ανάγκη από ενέσεις ρευστότητας. Η χρονική συγκυρία κατά την οποία εκδηλώθηκε αυτή η «στάση πληρωµών» µε αφορµή βέβαια τα όσα θλιβερά έχουν συµβεί και συµβαίνουν στον ΟΠΕΚΕΠΕ, µοιάζει µε συνειδητή υπονόµευση των συντελεστών της αγροτικής παραγωγής και µε κτύπηµα των αγροτών κάτω από τη µέση. Το πως θα τελειώσει το θέµα, κανείς δεν µπορεί να το πει σήµερα. Αυτό που όλοι οφείλουν να περιφρουρήσουν, είναι, τις ανθρώπινες ζωές. Φαίνεται πως θα χρειασθεί να περάσει κι άλλος χρόνος, µέχρι οι κυβερνητικοί αξιωµατούχοι να κατανοήσουν το κακό που έχουν κάνει µε τους αλλοπρόσαλλους χειρισµούς τους στον κόσµο της παραγωγής. Αν µάλιστα, συνεχίσουν να βασίζονται στον διεφθαρµένο, από κάθε άποψη, µηχανισµό του ΟΠΕΚΕΠΕ για τη διαχείριση των ενισχύσεων από δω και µπρος, τότε η καταστροφή στην αγροτική οικονοµία θα είναι ανυπολόγιστη και το κόστος που θα επωµισθούν απερίγραπτο. Agrenda

AgroNews.gr

ATZENTA

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΑΓΟΡΩΝ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ

∆ΟΛΑΡΙΟ ΗΠΑ 1,16640

∆ΟΛΑΡΙΟ ΚΑΝΑ∆Α 1,62718

ΛΙΡΑ ΒΡΕΤΑΝΙΑΣ 0,87560

2.086,55

ΓΕΝΙΚΟΣ ∆ΕΙΚΤΗΣ

Πέµπτη

27/11

2.083,15

2.099,35

EMΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

TΖΙΡΟΣ 217.575,855 (03/12)

Παρασκευή

28/11

∆ευτέρα

01/12

Τρίτη

Τετάρτη

02/12

03/12

ΠΙΝΑΚΕΣ ΜΕΤΟΧΩΝ ΣΕΛ. 23

Ο ΚΑΙΡΟΣ ΤΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ

Ο∆ΗΓΙΕΣ

ΓΕΩΠΟΝΩΝ

Παρασκευή 05-12-2025 Στα βόρεια ηπειρωτικά και στα νησιά του Αιγαίου βροχές και καταιγίδες κατά τόπους ισχυρές. Στην υπόλοιπη χώρα άστατος καιρός κατά περιόδους νεφελώδης µε τοπικές βροχές και µεµονωµένες καταιγίδες. Τοπικές χιονοπτώσεις στα ορεινά της κεντρικής και της δυτικής Μακεδονίας και της Ηπείρου. Άνεµοι ανατολικοί µέτριοι, στο Αιγαίο έως ισχυροί, που βαθµιαία θα στραφούν σε βορειοδυτικούς µέτριους. Θερµοκρασία σε µικρή πτώση στα δυτικά και τα νότια.

Σάββατο 06-12-2025 και Κυριακή 07-12-2025 Στο µεγαλύτερο µέρος της χώρας βροχές και σποραδικές καταιγίδες, πιθανώς τοπικά ισχυρές. Χιονοπτώσεις στα κεντρικά και βόρεια ορεινά. Άνεµοι στα δυτικά βορειοδυτικοί µέτριοι και στα ανατολικά από νότιες διευθύνσεις µέτριοι. Θερµοκρασία σε νέα πτώση, κυρίως στα νότια.

∆ευτέρα 08-12-2025 και Τρίτη 09-12-2025 Στην ανατολική χώρα νεφώσεις µε τοπικές βροχές και πιθανώς

ΦΡΑΓΚΟ ΕΛΒΕΤΙΑΣ 0,93395

Με τη µισή τιµή, έως τα 50 λεπτά, σε σχέση µε άλλες χρονιές οι πρώτες κοπές για ντοµάτα στην Κρήτη και την Τριφυλία. Με το χρηµατιστήριο άπραγο και τη ζήτηση για ίνα αδύναµη, δεν κινείται η αγορά βάµβακος. Στα 245 ευρώ ο τόνος FOB λιµάνι µας έπεσε η τιµή της εξαγωγής στο σκληρό σιτάρι. Από 5,20 έως 5,40 ευρώ το κιλό οι τιµές παραγωγού αυτές τις µέρες για το ελαιόλαδο σε Πελοπόννησο και Κρήτη.

2.107,88

2.110 2.100 2.099,80 2.090 2.080 2.070 2.060 2.050

ΓΙΕΝ ΙΑΠΩΝΙΑΣ 181,21290

Ψύλλα της αχλαδιάς 13°C

13°C

6°C ΦΛΩΡΙΝΑ

KABΑΛΑ

ΘΕΣ/ΝΙΚΗ

7Α 14°C

4Β

5 Β∆

ΛΑΡΙΣΑ

14°C

16°C

ΑΘΗΝΑ

ΠΑΤΡΑ

7Α

19°C HΡΑΚΛΕΙΟ

µεµονωµένες καταιγίδες. Στα δυτικά λίγες νεφώσεις πρόσκαιρα στο Ιόνιο αυξηµένες. Άνεµοι από βόρειες διευθύνσεις µέτριοι και κατά τόπους στο Αιγαίο ισχυροί. Θερµοκρασία χωρίς µεταβολή.

Τετάρτη 10-12-2025 ως Παρασκευή 12-12-2025 Νεφώσεις µε τοπικές βροχές µε χιονοπτώσεις στα κεντρικά και βόρεια ορεινά. Στα δυτικά λίγες νεφώσεις πρόσκαιρα στο Ιόνιο αυξηµένες. Άνεµοι βόρειοι µέτριοι και στα πελάγη έως ισχυροί. Θερµοκρασία σε κανονικά για την εποχή επίπεδα.

∆ραστήρια για µεγαλύτερο χρονικό διάστηµα παραµένουν τα ενήλικα άτοµα της ψύλλας στις καλλιέργειας µε αχλαδιές, λόγω των παρατεταµένων υψηλών θερµοκρασιών. Τα ακµαία της ψύλλας είναι δραστήρια τις ηλιόλουστες ηµέρες µε θερµοκρασίες υψηλότερες από 7oC. Τα θηλυκά γεννούν τα αυγά τους κοντά στη βάση των οφθαλµών και οι νεαρές προνύµφες µπαίνουν µέσα στους εκπτυσσόµενους οφθαλµούς αυξάνοντας σηµαντικά τη δυσκολία καταπολέµησης.

Ψεκασµοί

3-7Bf

Οι άνεµοι θα πνέουν ανατολικοί 4 µε 6 και στο Αιγαίο 7 και πρόσκαιρα τοπικά 8 µποφόρ. Βαθµιαία στα δυτικά θα επικρατήσουν βορειοδυτικοί άνεµοι 3 µε 5 µποφόρ.

Όπως αναφέρουν οι γεωπόνοι του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών Θεσσαλονίκης, µόνο σε οπωρώνες που παρουσίασαν σηµαντική προσβολή συνιστάται ψεκασµός µε συνθετικές πυρεθρίνες σε µια ηλιόλουστη µέρα. Ο ψεκασµός αυτός στρέφεται κατά των ενηλίκων και αποσκοπεί στη δραστική µείωση του πληθυσµού που θα διαχειµάσει. Ωστόσο, αν η προσβολή δεν ήταν σηµαντική ή αν παρατηρούνται ικανοποιητικοί πληθυσµοί αρπακτικών και παρασίτων, ο ψεκασµός αυτός συνιστάται να παραλειφθεί.

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ

ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

• Ξεχειλίζει η οργή των αγροτών για την κοροϊδία των πληρωµών σελ. 12-13 • Εκτός της πληρωµής του Μέτρου 23 τα αγροτεµάχια χωρίς ΚΑΕΚ/ΑΤΑΚ σελ. 8

• Η Kubota παρουσίασε µια αυτόνοµη εκδοχή των τρακτέρ M7004 σελ. 20-37 • Αιτήσεις από 1η Φεβρουαρίου 2026 για εγκατάσταση αγροφωτοβολταϊκών σελ. 19

• Κοντά στους 120.000 τόνους οι πωλήσεις φετινού ελληνικού εκκοκκισµένου σελ. 22 • Με τη µισή τιµή από άλλες χρονιές οι πρώτες ντοµάτες στην Κρήτη σελ. 21

• Ι∆ΙΟΚΤΗΣΙΑ Green Box Eκδοτική Α.Ε. • ΒΑΣΙΚΟΣ ΜΕΤΟΧΟΣ • EΚ∆ΟΤΗΣ • ∆ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ • ΝΟΜΙΜΟΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ Γιάννης Πανάγος • ∆ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ Μαρία Γιουρουκέλη • ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΚΤΗΣ Γιώργος Κοντονής • ΕΜΠΟΡΙΚΟΣ ∆ΙΕΥΘΥΝΤΗΣ Παναγιώτης Αραβαντινός • ΑΤΕΛΙΕ Φανή Παπαπετροπούλου - Σοφία Ιντζεβίδου - Αναστασία Φωκά • ΓΡΑΦΕΙΑ Νίκης 24, Σύνταγµα, Τ.Κ. 10557 • ΤΗΛΕΦΩΝΟ 2103232905, FAX: 2103232967 • ΕΚTΥΠΩΣΗ ΝΕΕΣ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΕΣ ΕΚ∆ΟΣΕΙΣ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε.• ∆ΙΑΝΟΜΗ ΑΡΓΟΣ Α.Ε.

• E MAIL agrenda@agronews.gr ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδηµοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική, µερική ή περιληπτική, η κατά παράφραση ή διασκευή απόδοση του περιεχοµένου της εφηµερίδας µε οποιονδήποτε τρόπο, µηχανικό, ηλεκτρονικό, φωτοτυπικό, ηχογράφησης ή άλλον, χωρίς προηγούµενη άδεια του εκδότη. Νόµος 2121/1993 και κανόνες ∆ιεθνούς ∆ικαίου που ισχύουν στην Ελλάδα.

• URL www.agronews.gr

4

Agrenda

ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Επιπλέον Το 15% των κτηνοτρόφων θα λάβει συµπλήρωµα επιδότησης λόγω της οριζόντιας µείωσης του αριθµού βοσκοτόπων που µοιράστηκαν σε ορισµένες Περιφερειακές Ενότητες.

ΣΥΝ∆Ε∆ΕΜΕΝΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ 2024 (ευρώ/στρµ. ή ζώο)

18 εκατ. Για να πιάσουν το µέγιστο ποσό οι πληρωµές των συνδεδεµένων θα πρέπει να δεσµευτούν επιπλέον µόλις 18 εκατ. ευρώ.

Μοίρασμα

Όσα περισσέψουν, µαζί µε τα 63 εκατ. ευρώ θα ανακατανεµηθούν στους παραγωγούς µέσω δύο καθεστώτων: Της συνδεδεµένης ενίσχυσης και των οικολογικών σχηµάτων µε βάση τα όσα επικοινωνεί η πολιτική ηγεσία.

425 εκατ.

Στα οικολογικά σχήµατα δεν υπάρχει ανώτατο πλαφόν στα κονδύλια που µπορούν να αφιερώνονται στο καθεστώς. ∆ηλαδή τα 425 εκατ. ευρώ διαθέσιµα µπορούν να αυξηθούν, έως ότου εξαντληθούν τα αδιάθετα άµεσων ενισχύσεων.

Ζήτηση

Εκτιµήσεις για το τελικό ποσό της ζήτησης στα οικολογικά σχήµατα δεν µπορούν ακόµη να γίνουν µε ασφάλεια, ωστόσο εκτιµάται πως δύσκολα (όχι απίθανο) θα ξεπεράσει τα 700 εκατ. ευρώ για το έτος ενίσχυσης 2025.

ΕΛΑΧΙΣΤΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

ΜΕΣΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

A/A

ΤΟΜΕΑΣ

1.2.3

ΣΚΛΗΡΟ ΣΙΤΑΡΙ, ΜΑΛΑΚΟ ΣΙΤΑΡΙ, ΚΡΙΘΑΡΙ

8,50

10,00

6

ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΣ

46,75

55,00

5

ΡΥΖΙ

25,50

30,00

6

ΣΠΟΡΟΙ ΣΠΟΡΑΣ

39,95

47,00

7

ΠΡΩΤΕΪΝΟΥΧΑ ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΑ ΨΥΧΑΝΘΗ

16,32

19,200

8

ΣΑΝΟ∆ΟΤΙΚΑ ΨΥΧΑΝΘΗ

7,055

8,3

9

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΟΜΑΤΑ

43,52

51,20

10

ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ ΧΥΜΟΠΟΙΗΣΗΣ

34,59

40,70

11

ΟΣΠΡΙΑ

24,22

28,50

12

ΚΟΡΙΝΘΙΑΚΗ ΣΤΑΦΙ∆Α

29,58

34,80

13

ΜΗΛΑ

40,12

47,20

16

ΑΙΓΟΠΡΟΒΑΤΑ

10,20

12,00

15

ΒΟΕΙΟ 'ΘΗΛΑΖΟΥΣΕΣ­

91,80

108,00

16

ΒΟΕΙΟ 'ΣΦΑΓΗ 11 12ΜΗΝΩΝ­

170,00

200,00

17

ΒΟΕΙΟ 'ΣΦΑΓΗ 12 24ΜΟΝΩΝ­

212,50

250,00

Στα μέγιστα δυνατά ποσά αλλά προς τον Ιούνιο συνδεδεμένες, eco-schemes Από τα 766 εκατ. ευρώ δικαιώματα στην αρχική επεξεργασία, μόλις 567 εκατ. ευρώ λήφθηκαν υπόψη στην προκαταβολή βασικής ενίσχυσης ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

∆ικαιώµατα συνολικής αξίας 200 εκατ. ευρώ δεν υπολογίστηκαν στην προκαταβολή του τσεκ του 2025, ενώ 63 εκατ. ευρώ µένουν «ορφανά» διεκδίκησης από τον προϋπολογισµό της βασικής και θα µπορούσαν να ανακατανεµηθούν. Συγκεκριµένα, εφέτος από τα 766.122.154 αρχικά δικαιώµατα, στην προκαταβολή συµπεριλήφθηκαν 567.080.137 ευρώ δικαιώµατα. Συνολικά το κονδύλι της βασικής ενίσχυσης είναι 829 εκατ. ευρώ. Αναφορικά µε τα 200 εκατ. ευρώ, αυτά είναι σε πρώτη φάση «ρεζερβέ» για: Αγρότες που θα δικαιωθούν στις ενστάσεις για αγροτεµάχια και κοπτολίβαδα που έχουν προκύψει ευρήµατα από τους ελέγχους (τα λεγόµενα «κιτρινισµένα»). Σηµειώνεται ότι 697.280 αγροτεµάχια αποκλείστηκαν από την πληρωµή της προκαταβολής βα-

σικής ενίσχυσης, και 195.900 κοφτολίβαδα. Αγρότες που θα δικαιωθούν για άλλα ζητήµατα που έχουν να κάνουν µε ΚΑΕΚ, ΑΤΑΚ κ.λπ. Κτηνοτρόφους που θα λάβουν συµπλήρωµα επιδότησης λόγω της οριζόντιας µείωσης του αριθµού βοσκοτόπων που µοιράστηκαν σε ορισµένες Περιφερειακές Ενότητες. Πρόκειται για το 15% του κτηνοτροφικού πληθυσµού (13.451 άτοµα) που λαµβάνει βασική ενίσχυση.

Με την πρώτη εκκαθάριση η ανακατανοµή Όσα περισσέψουν µετά και τις παραπάνω διαδικασίες, θα µπουν σε έναν «κουβά» µαζί µε τα 63 εκατ. ευρώ και θα ανακατανεµηθούν στους παραγωγούς µέσω δύο καθεστώτων: Της συνδεδεµένης ενίσχυσης και των οικολογικών σχηµάτων µε βάση τα όσα επικοινωνεί µε κάθε τρόπο η πολιτική ηγεσία. Βέβαια µιλάµε για ανακατανοµές που θα γίνουν µε ορίζοντα το καλοκαίρι του 2026 (πρώτη εκ-

καθάριση) και τον Οκτώβριο του ίδιου χρόνου, µε την τελική εκκαθάριση των λογαριασµών του έτους ενίσχυσης 2025.

Όλες οι συνδεδεµένες στο µέγιστο δυνατό ποσό µε 263 εκατ. ευρώ, µε βάση εκτάσεις και ζώα που πληρώθηκαν το 2024 Στις συνδεδεµένες ενισχύσεις, οι τιµές πλαφονάρουν σε ένα µέγιστο ποσό (βλ. πίνακα) οπότε είναι περιορισµένες οι δυνατότητες αναδιανοµής. Αν λάβουµε υπόψη τα νούµερα σε στρέµµατα και κεφάλια ζώων του 2024 (θα διαφέρουν για το 2025 και µάλιστα θα είναι λιγότερα), τότε για να πιάσουν το µέγιστο ποσό οι πληρωµές, θα πρέπει να δεσµευτούν επιπλέον µόλις 18 εκατ. ευρώ. Εφόσον, ο προϋπολογισµός των συνδεδεµένων φτάνει τα 245 εκατ. ευρώ. Άλλωστε, στις συνδεδεµένες ενισχύσεις τα περιθώρια αύξησης του προϋπολογισµού τους, από τα 245 εκατ. ευρώ, είναι σχεδόν µηδαµινά.

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ ΜΕΓΙΣΤΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda

5

ΜΕΓΙΣΤΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ECO-SCHEMES ΑΝΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΟ ΚΛΑ∆Ο

11.50 63,25 34,50

ΧΕΙΜΡΙΝΑ ΣΙΤΗΡΑ 82,2

54.05 22,08

Ευρώ / στρέµµα

ΜΗΛΟΕΙ∆Η 128,1 Ευρώ / στρέµµα

9,54 58,88

ΨΥΧΑΝΘΗ

46.80 32,77

78,8 Ευρώ / στρέµµα

ΕΣΠΕΡΙ∆ΟΕΙ∆Η 126,8 Ευρώ / στρέµµα

40,02 54,28 13.80

ΕΛΑΙΟΚΟΜΙΑ 50,0

124,20 230,00

ΠΥΡΗΝΟΚΑΡΠΑ

Ευρώ / στρέµµα

94,1 Ευρώ / στρέµµα

287,50

Συγκεκριµένα, η χώρα µας µπορεί να προσφέρει µέγιστο το 15% του εθνικού της φακέλου στις συνδεδεµένες ενισχύσεις, και ήδη, διοχετεύει το 14,1% των κονδυλίων της σε αυτό το καθεστώς. ∆ηλαδή, το πολύ να φτάσει ο προϋπολογισµός τα 26--265 εκατ. ευρώ περίπου για το 2025.

Όλα δείχνουν ότι τα περισσότερα χρήµατα θα απορροφηθούν από τα eco-schemes Άρα µετά την µικρή ανακατανοµή προς τις συνδεδεµένες ενισχύσεις, αυτό που µένει είναι η αναδιανοµή των υπολοίπων να γίνει προς τα οικολογικά σχήµατα. Στα οικολογικά σχήµατα, αντίθετα µε τις συνδεδεµένες, δεν υπάρχει ανώτατο πλαφόν στα κονδύλια που µπορούν να αφιερώνονται στο καθεστώς. ∆ηλαδή τα 425 εκατ. ευρώ διαθέσιµα µπορούν να αυξηθούν, έως ότου εξαντληθούν τα αδιάθετα κονδύλια άµεσων ενισχύσεων. Πρώτα βέβαια, θα πρέπει όλα τα υπόλοιπα καθεστώτα να έχουν πιστωθεί έως το µοναδιαίο ποσό που προβλέπεται. Αυτό σηµαίνει πως φέτος που η αιτούµενη δαπάνη δεν πρόκειται να φτάσει τα δυσθεώρητα επίπεδα του 1 δις των περασµένων ετών λόγω αλλαγών σε ορισµένες δράσεις και των διεξοδικών ελέγχων, µε µία γενναία ένεση κονδυλίων οι τελικοί δικαιούχοι µπορούν να δουν τα πριµ τους να φτάνουν πολύ πιο κοντά στο προβλεπόµενο ποσό, αντί για τις µειώσεις έως 55% στα πριµ που υπήρξαν τα δύο τελευταία χρόνια. Εκτιµήσεις για το τελικό ποσό της ζήτησης δεν µπορούν ακόµη να γίνουν µε ασφάλεια, ωστόσο εκτιµάται πως δύσκολα (όχι απίθανο) θα ξεπεράσει τα 700 εκατ. ευρώ για το έτος ενίσχυσης 2025. Οι µειώ-

σεις στα πριµ παραδοσιακά επικεντρώνονται στα καθεστώτα επιδότησης δασολίβαδων (∆ράση 5) και στα ψηφιακά εργαλεία (∆ράση 6). Αντίθετα, στα βιολογικά, ίσως είναι η πρώτη φορά που το πριµ µπορεί να µπει ατόφιο, λόγω λιγότερων δικαιούχων.

Νεκρανάσταση ιστορικών δικαιωµάτων στην κτηνοτροφία; Λόγω της ΚΥΑ των βοσκοτόπων, συνολικά 13.451 κτηνοτρόφοι δεν έλαβαν τα επιλέξιµα στρέµµατα που έπρεπε βάσει του ζωικού τους κεφαλαίου, καθώς δεν έφτανε ο βοσκότοπος της Περιφερειακής Ενότητας που είχαν το στάβλο τους. Τα ερωτήµατα που δηµιουργούνται είναι τα εξής: Ποιο είναι το ποσό που θα λάβουν επιπλέον αυτοί οι κτηνοτρόφοι; Θα υπολογί-

Μπορούσαν προσαυξήσεις εδώ και δύο χρόνια αλλά δεν τις έκαναν Ανακατανοµή των ποσών µεταξύ των καθεστώτων άµεσων ενισχύσεων επιτρέπεται από τον ευρωπαϊκό κανονισµό από το 2023. Και όµως, οι αρµόδιες αρχές επέλεξαν είτε από άγνοια, είτε επί σκοπό, να µην προχωράνε στην ανακατανοµή παρά το γεγονός πως µείνανε ποσά συνολικά άνω των 100 εκατ. ευρώ. Έτσι οι αγρότες πληρώθηκαν µε πετσοκοµµένα ποσά τα οικολογικά σχήµατα και µε µειωµένες τιµές τις συνδεδεµένες ενισχύσεις, ενώ τα «ρέστα» γύρισαν πίσω στην Ευρώπη.

σει η πολιτεία έναν µέσο όρο ενίσχυσης και πόσα στρέµµατα θα έπρεπε να έχουν κανονικά και θα τους πληρώσουν έτσι; Με ποιο καθεστώς θα πληρωθεί αυτή η µερίδα των παραγωγών. Αν πρόκειται για βασική ενίσχυση τότε µιλάµε για αναβίωση των ιστορικών δικαιωµάτων, καθώς θα λαµβάνουν περισσότερα χρήµατα ανά στρέµµα σε σχέση µε τους συναδέλφους τους. Αν πάλι µιλάµε για κατανοµή βοσκότοπου σε άλλους νοµούς, τότε «σπάει» το κριτήριο της οµορότητας. Αν δεν είναι η βασική ενίσχυση το καθεστώς µε βάση το οποίο θα πληρωθούν, τότε ποιο θα είναι;

Η αναφορά της ΚΥΑ 6327/Β’/2025 Σε κάθε περίπτωση, η ΚΥΑ για τα βοσκοτόπια στο Άρθρο 6 «Κριτήρια και κανόνες κατανοµής βοσκοτόπων» και στην παράγραφο 20 αναφέρει: Σε περίπτωση που, µετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας κατανοµής των βοσκοτόπων που διενεργείται σύµφωνα µε την παρούσα, δεν προκύπτει επάρκεια βοσκοτόπων προς διάθεση για το σύνολο των επιλέξιµων κτηνοτρόφων σε µια περιφερειακή ενότητα, πραγµατοποιείται συµπληρωµατική καταβολή στη συγκεκριµένη Περιφεριακή Ενότητα, λαµβάνοντας υπόψη το ευµενέστερο από τα τρία (3) παρακάτω στοιχεία: παραδόσεις γάλακτος, παραδόσεις κρέατος ή αγορά ζωοτροφών, όπως αυτά προκύπτουν από τα στοιχεία της πληροφοριακής βάσης του ΕΛΓΟ ∆ήµητρα «ΑΡΤΕΜΙΣ» ή από στοιχεία οικονοµικών συναλλαγών από το myDATA, µε σκοπό την ισότιµη µεταχείριση των κτηνοτρόφων στο σύνολο της χώρας και τη διασφάλιση ίσων όρων ανταγωνισµού µε βάση τα παραπάνω τεκµήρια παραγωγής γάλακτος ή κρέατος ή αγοράς ζωοτροφών.

Μπορεί να φτάσει πιο ψηλά και το τσεκ, αλλά δεν θέλει η πολιτεία H κυβέρνηση έχει επιλέξει να αγνοήσει τη δυνατότητα αναδιανοµής των πόρων µέσω της προσαύξησης της βασικής ενίσχυσης, που αναφέρεται καθαρά στο νοµικό πλαίσιο της τρέχουσας ΚΑΠ. Συγκεκριµένα, µπορεί να κινηθεί µέσα στα παρακάτω όρια: Προβλεπόµενες και µέγιστες τιµές δικαιωµάτων Αροτραίες: Προβλεπόµενο µοναδιαίο ποσό 21,5 ευρώ/στρέµµα, µέγιστο ποσό 26,9 ευρώ/ στρέµµα. ∆ιαθέσιµος προϋπολογισµός: 378.282.599 ευρώ. ∆ενδρώδεις: Προβλεπόµενο µοναδιαίο ποσό 27 ευρώ/στρέµµα, µέγιστο ποσό 33,8 ευρώ/ στρέµµα. ∆ιαθέσιµος προϋπολογισµός: 228.130.954 ευρώ Βοσκοτόπια: Προβλεπόµενο µοναδιαίο ποσό 17,6 ευρώ/στρέµµα, µέγιστο ποσό 22 ευρώ/ στρέµµα. ∆ιαθέσιµος προϋπολογισµός: 223.153.551 ευρώ. Σηµειώνεται πως το 2023 η αιτηθείσα αξία ενεργοποίησης δικαιωµάτων ήταν συνολικής αξίας 796.232.442,24 ευρώ και για τις τρείς αγρονοµικές ζώνες. Το έτος ενίσχυσης 2024, κατά την εξόφληση, στην αρχική επεξεργασία εντάχθηκαν 581.743 ΑΦΜ µε δικαιώµατα που αντιστοιχούν σε 811.648.691,23 ευρώ. Ενώ εφέτος από τα 766.122.154 αρχικά δικαιώµατα ενεργοποιήθηκαν 567.080.137. Εκτιµάται ότι 255.946 παραγωγοί δήλωσαν 539.055 λιγότερα δικαιώµατα.

6

Agrenda

ΠΛΗΡΩΜΕΣ.ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Ούτε οι μισοί δεν πληρώθηκαν προς το παρόν στα Βιολογικά Αιφνιδιαστικά, µέσα στο περασµένο Σαββατοκύριακο, σε µια προσπάθεια να κατευνάσουν τον αγροτικό κόσµο µετά την κάκιστη πίστωση της προκαταβολής της βασικής, δόθηκε το πράσινο φως για την πληρωµή των αγροπεριβαλλοντικών του 2025. Ωστόσο, κανείς δεν µπορεί για την ώρα να πει µε σαφήνεια τι ποσοστό της προκαταβολής πιστώθηκε, καθώς στην εξατοµικευµένη ενηµέρωση των παραγωγών υπάρχουν µεν καταγεγραµµένα τα ποσά και το καθεστώς ενίσχυσης, όχι όµως και η αιτιολογία. Σύµφωνα µε δηµοσιογραφικές

Μέχρι 10 Δεκεμβρίου δρομολογούνται τα 178 εκατ. ευρώ για το Μέτρο 23 και τα 56 εκατ. ευρώ ως έκτακτη στήριξη για την ευλογιά και την πανώλη προς τους κτηνοτρόφους

πληροφορίες, ούτε οι µισοί δεν πληρώθηκαν στα Βιολογικά, ενώ και αυτοί που πληρώθηκαν είδαν κάτι «ψιλά» στους λογαριασµούς τους σε σχέση µε αυτά που περίµεναν. Σηµειωτέον, απλήρωτοι παραµένουν οι κτηνοτρόφοι και οι µελισσοκόµοι, τόσο για τα νέα βιολογικά, αφού ακόµα δεν έχει βγει η απόφαση ένταξης, όσο και για τα παλιά. Το ζητούµενο είναι ότι ακόµα και αν εγκριθούν οι καινούργιοι της βιολογικής κτηνοτροφίας, η νέα κατανοµή βοσκοτόπων θα έρθει να τους πετσοκόψει το πριµ.

178,0

56,0

6,5

200,0

ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΤΡΟ 23

ΕΚΤΑΚΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΓΙΑ ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΟΥΣ

ΠΑΛΑΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΑ

ΕΞΟΦΛΗΣΗ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

268,0

120,0

50,0

ΕΞΙΣΩΤΙΚΗ ΑΠΟΖΗΜΙΩΣΗ

ΠΟΖΗΜΙΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΓΑ

ΠΡΟΚΑΤΑΒΟΛΗ ΓΙΑ ΦΥΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ DANIEL

ΕΠΟΜΕΝΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΑΓΡΟΤΕΣ ΜΕΧΡΙ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ (εκατ. ευρώ)

Χάνουν και την εξόφληση

οι κομμένοι του τσεκ; ΤΗΣ ΕΛΕΝΗΣ ∆ΟΥΣΚΑ douska@agronews.gr

Με ανακοινώσεις για επόµενες πιστώσεις, που θα φτάσουν στα 500 εκατ. ευρώ τα συνολικά πιστωθέντα προς τους αγρότες, παλεύουν αυτές τις µέρες οι αρµόδιοι των πληρωµών προκειµένου να ηρεµήσουν λίγο την κατάσταση για τον αγροτικό κόσµο. Μετά την πλήρως αποτυχηµένη και σοβαρά καθυστερηµένη πίστωση της βασικής, στην οποία ένας στους τρεις αγρότες είδε τον λογαριασµό του είτε να αδειάζει είτε ακόµα και να µηδενίζει, ακολούθησε το περασµένο Σαββατοκύριακο η πληρωµή των αγροπεριβαλλοντικών, στην οποία επίσης δεν πληρώθηκαν οι µισοί δικαιούχοι. Αυτή την εβδοµάδα, σύµφωνα µε τον προγραµµατισµό του υπουρΜεταβιβάσεις γού Αγροτικής Ανάπτυξης, αναµένεται η πίστωση των Οι µεταβιβάσεις 178 εκατ. ευρώ του Μέτρου δικαιωµάτων 23, αλλά και η έκτακτη στήθα πληρωθούν στην ριξη προς τους κτηνοτρόεξόφληση του τσεκ, φους για ευλογιά και παλίγο πριν το τέλος νώλη ποσού 56 εκατ. ευτου έτους ρώ. Και στη συνέχεια, ακολουθούν οι πληρωµές για τα παλαιά βιολογικά, η εξόφληση της βασικής, η εξισωτική, οι αποζηµιώσεις του ΕΛΓΑ ύψους 120 εκατ. ευρώ, καθώς και η προκαταβολή για την ανασύσταση φυτικού κεφαλαίου από τον Daniel, µε το ποσό που θα καταβληθεί στους αγρότες να ξεπερνά έως το τέλος του έ-

τους τους το 1 δισ. ευρώ, σύµφωνα µε τους υπολογισµούς του υπουργού Κώστα Τσιάρα. Αυτό που κανείς δεν λέει επίσηµα, γιατί µέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραµµές, δεν υπήρχε καν επίσηµη ανακοίνωση του ΟΠΕΚΕΠΕ για τις πληρωµές, είναι ότι εκτός από τα 43.343 ΑΦΜ που είναι σε έλεγχο, άλλοι 80.000 περίπου αγρότες είτε δεν πληρώθηκαν καθόλου είτε πήραν λιγότερα χρήµατα λόγω των παρακρατήσεων από τον ΕΛΓΑ και τους συµβούλους. Τα µόνα που γνωρίζουµε επίσηµα είναι όσα ειπώθηκαν πριν δέκα µέρες πριν καν γίνει η πίστωση- στη συνέντευξη τύπου στην πλατεία Βάθη και αφορούν τα εξής: Στα καλλιεργούµενα αγροτεµάχια φέτος δηλώθηκαν 5.986.180, από τα οποία εξαιρέθηκαν της πληρωµής λόγω ελλιπών στοιχείων 697.280 αγροτεµάχια. Εκτός της προκαταβολής τσεκ βρέθηκαν α-

γροτεµάχια και κοπτολίβαδα για τα οποία έχουν προκύψει ευρήµατα από τους ελέγχους (τα λεγόµενα «κιτρινισµένα») λόγω του monitoring, στα οποία εκκρεµεί επιτόπιος έλεγχος. Εξαιρέθηκαν της πίστωσης και 195.900 κοφτολίβαδα από τα 212.117 δηλωθέντα λόγω αναντιστοιχιών µε τις δορυφορικές φωτογραφίες, µε τους παραγωγούς να έχουν τη δυνατότητα διόρθωσης µέσω ενστάσεων (όταν αυτές ανακοινωθούν). Για 120.000 περίπου αγροτεµάχια που δεν διαθέτουν ΑΤΑΚ, κυρίως στις Περιφερειακές Ενότητες Σερρών, ∆ράµας και Θεσσαλονίκης, λαµβάνεται υπόψη το ΚΑΕΚ. Από αυτά τα 15.116 από τα 106.565 δηλωθέντα αγροτεµάχια µε ΚΑΕΚ έχουν παραπεµφθεί για έλεγχο και οι γεωργοί θα έχουν τη δυνατότητα διόρθωσης µέσω ενστάσεων και όσα αγροτεµάχια κριθούν επιλέξιµα θα πληρωθούν.

Κινδυνεύουν να µείνουν εκτός εξισωτικής αποζηµίωσης όσοι δεν πληρώθηκαν το τσεκ λόγω βοσκοτόπων Εκτός από το «µαχαίρι» που έπεσε στην προκαταβολή της βασικής, η νέα κατανοµή των βοσκοτόπων δεν θα αφήσει ανεπηρέαστους ούτε τους δικαιούχους εξισωτικής. Ζητούµενο για την πίστωση πριν την αλλαγή του έτους, τι θα γίνει µε τους 13.421 κτηνοτρόφους για τους οποίους οι διαθέσιµοι βοσκότοποι δεν καλύπτουν το ζωικό τους κεφάλαιο. Αυτοί αναµένουν µια συµπληρωµατική κατανοµή, ενώ κανείς δεν γνωρίζει αν θα πληρωθούν κανονικά την εξισωτική και για πόσα από τα βοσκοτόπια τους. Βέβαια, ο υπουργός Κώστας Τσιάρας ανακοίνωσε ότι θα ανοίξουν ενστάσεις, χωρίς ωστόσο να είναι σίγουρο αν χρονικά θα προλάβει να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Για τις περιπτώσεις που οι διαθέσιµοι βοσκότοποι δεν καλύπτουν το ζωικό κεφάλαιο των κτηνοτρόφων, ο ΟΠΕΚΕΠΕ θα προχωρήσει σε συµπληρωµατική κατανοµή για 13.421 κτηνοτρόφους που θίγονται. Η κατανοµή θα γίνει βάσει τιµολογίων του γάλακτος και του κρέατος που πούλησαν καθώς και των ζωοτροφών που αγόρασαν, έτσι ώστε οι πραγµατικοί παραγωγοί στις Περιφερειακές Ενότητες που θίγονται να έχουν ισότιµη παραγωγή µε τους υπολοίπους συναδέλφους τους. Σε κάθε περίπτωση, το ζητούµενο για τον αγροτικό κόσµο είναι αν όλοι αυτοί οι έλεγχοι θα προλάβουν να γίνουν το επόµενο δεκαπενθήµερο, προκειµένου να µπορούµε να µιλάµε για εξόφληση της βασικής µέχρι το τέλος του έτους. ∆εν είναι λίγοι αυτοί που φοβούνται ότι ακόµα και να ανοίξει άµεσα η διαδικασία των ενστάσεων, δεν είναι εφικτό να ολοκληρωθεί τις επόµενες µέρες, ούτως ώστε όσοι αγρότες και κτηνοτρόφοι δικαιωθούν να συµπεριληφθούν στην επερχόµενη πίστωση. Τα ενδεχόµενα είναι δύο: Το καλύτερο σενάριο φαίνεται να δείχνει µια πληρωµή που δεν θα περιλαµβάνει όσους πετάχτηκαν έξω από την προκαταβολή, εκτός ίσως µόνο κάποιες εύκολες περιπτώσεις για τις οποίες φτάνει ο χρόνος να τρέξει η διαδικασία. Το χειρότερο σενάριο θα είναι να µην γίνει καν η εξόφληση πριν το τέλος του έτους και να µεταφερθεί για αργότερα, όπως έγινε και µε την προκαταβολή του τσεκ, η οποία πρώτη φορά στα χρονικά καθυστέρησε ένα µήνα από το σύνηθες.

8

Agrenda

ΡΕΠΟΡΤΑΖ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΥΨΟΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ ΜΕΤΡΟ 23

(ευρώ/στρέµµα)

ΤΟΜΕΑΣ ΜΕΛΙΣΣΟΚΟΜΙΑΣ:

11,5

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΒΑΜΒΑΚΙΟΥ

ευρώ/κυψέλη

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΚΕΛΥΦΩΤΩΝ ΦΙΣΤΙΚΙΩΝ

112,0

23,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΗΛΙΑΝΘΟΥ

15,3

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΚΑΣΤΑΝΟΥ

112,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΟΥ ΟΙΝΟΠΟΙΙΑΣ:

78,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΧΛΑ∆ΙΩΝ

147,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΠΕΛΙΟΥ ΕΠΙΤΡΑΠΕΖΙΟΥ

187,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΜΥΓ∆ΑΛΩΝ

112,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΑΡΑΒΟΣΙΤΟΥ ΚΑΡΠΟΣ ΚΑΙ ΕΝΣΙΡΩΣΗΣ

19,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΥΚΩΝ

157,0

ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΦΑΣΟΛΙΟΥ ΒΡΩΣΙΜΟ ΟΣΠΡΙΟ

107,7

Εφάπαξ το Μέτρο 23 με 23 ευρώ στο βαμβάκι Εκτός πληρωμής του Μέτρου 23 έως 10 Δεκεμβρίου όπως φαίνεται τα αγροτεμάχια χωρίς δηλωμένο ΚΑΕΚ/ ΑΤΑΚ στο ΟΣΔΕ 2024

ποζηµιώσεις για το Μέτρο 23 επιβάλλεται να καταβληθούν βάσει κανονιστικού πλαισίου µέχρι και τις 31 ∆εκεµβρίου 2025. Με…23% οριζόντια περικοπή αναµένεται να πληρωθεί το Μέτρο 23 (καλλιέργειες µε ζηµιά >30% το 2024) µέχρι και την Τετάρτη 10 ∆εκεµβρίου. Η εσωτερική διαδικασία από τον ΟΠΕΚΕΠΕ ολοκληρώνεται την Παρασκευή 5 του µήνα και κάπως έτσι ανοίγει ο δρόµος προς εκταµίευση των τελικών ποσών στήριξης, σύµφωνα µε το χρονοδιάγραµµα που ανακοίνωσε το κυβερνητικό επιτελείο (Χατζηδάκης, Πιτσιλής, Τσιάρας) την προηγούµενη Πέµπτη 27 Νοεµβρίου.

Αθετείται όπως φαίνεται η υπουργική δέσµευση

ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ roupas@agronews.gr

Εκτός της εφάπαξ πληρωµής για το Μέτρο 23 ίσως βρεθούν τα αγροτεµάχια για τα οποία δεν υπήρχε αναρτηµένος ΑΤΑΚ/ΚΑΕΚ στο περσινό ΟΣ∆Ε 2024. Ο τελικός έλεγχος που διεξάγει ο ΟΠΕΚΕΠΕ, λίγες µέρες πριν πιστωθούν τα ποσά, αφορά και το ιδιοκτησιακό καθεστώς, ενώ δεν υπάρχει χρόνος για να «σπάσει» και αυτή η πληρωµή στα δύο. Υπενθυµίζεται πως οι α-

Τα παραπάνω είναι λίγο πολύ γνωστά. Το κρίσιµο θέµα είναι τα ποιοτικά χαρακτηριστικά της επερχόµενης πίστωσης. Για το θέµα των τελικών ποσών στήριξης ανά καλλιέργεια, η πλευρά του υπουργείου είναι διακριτικά «απούσα» από τον δηµόσιο διάλογο, παρά το γεγονός ότι οι αρµόδιες αρχές που διαχειρίζονται το κονδύλι για το Μέτρο 23 του ΠΑΑ είχαν καθαρή εικόνα για την υπερβάλλουσα ζήτηση ήδη από την πρώτη εβδοµάδα του Οκτωβρίου. Τότε, µάλιστα, ο αρµόδιος υπουργός Κώστας Τσιάρας είχε δεσµευτεί στη βουλευτή Σερρών Φωτεινή Αραµπατζή πως η πληρωµή θα γίνει µε τα ποσά που είχε αρχι-

κά ανακοινώσει το καλοκαίρι το υπουργείο. Η βουλευτής Σερρών, µε νέα ανακοίνωσή της στις 2 ∆εκεµβρίου, ζητά από τον ΥπΑΑΤ να τηρηθούν τα όσα είχε τότε δεσµευτεί.

ξέλιξη από τον ΟΠΕΚΕΠΕ και αφορούσαν µεταξύ άλλων το ιδιοκτησιακού καθεστώτος κάθε αγροτεµαχίου προς αποζηµίωση, βάσει ΟΣ∆Ε 2024. Εδώ λοιπόν, υπάρχει η άποψη που λέει ότι ο Οργανισµός Πληρωµών θα αφήσει εκτός πίστωσης τα αγροτεµάχια για τα οποία δεν υπήρχε αναρτηµένο ΚΑΕΚ/ΑΤΑΚ στο περσινό ΟΣ∆Ε, παρά το γεγονός ότι δεν υπήρχε κατά την περίοδο δηλώσεων η σχετική υποχρέωση. Άλλωστε, υπάρχει ήδη το προηγούµενο της εξόφλησης συνδεδεµένων ενισχύσεων 2024 στις 21 Νοεµβρίου, όταν και έµειναν εκτός πίστωσης τα αγροτεµάχια χωρίς ΚΑΕΚ/ΑΤΑΚ από σχεδόν 12.500 παραγωγούς.

Τελικά ποσά µε οριζόντια περικοπή 23,5% Περικοπές 23,5% πριν τον έλεγχο ΟΠΕΚΕΠΕ Όπως και να χει, µε το πέρας της εξέτασης των καλοκαιρινών δηλώσεων και των ενδικοφανών ενστάσεων, διαµορφώθηκε µία τελική ζήτηση ύψους 234 εκατ. ευρώ, η οποία θα έπρεπε να καλυφθεί µε το εγκεκριµένο κονδύλι 178,5 εκατ. ευρώ. Καθώς το θεσµικό πλαίσιο προβλέπει οριζόντιες µειώσεις ανά δικαιούχο ώστε να φτάσουν τα λεφτά, µε έγγραφη δήλωσή του στις 24 Νοεµβρίου, ο υπουργός επιβεβαίωσε το ρεπορτάζ της Agrenda και του Agronews πως επίκειται περικοπή ονοµαστικά στο 23,5%, µε τον αστερίσκο βέβαια (τα σηµαντικά κρύβονται στα ψιλά γράµµατα) πως «σε κάθε περίπτωση, σηµειώνεται πως, έπειτα από τις πληρωµές και τους σχετικούς ελέγχους, το ακριβές ύψος ενίσχυσης έκαστου δικαιούχου δύναται να τροποποιηθεί, εφόσον προκύψουν αδιάθετα ποσά και έως της καλύψεως του διαθέσιµου προϋπολογισµού».

Εκτός τα χωράφια χωρίς ΑΤΑΚ/ΚΑΕΚ Οι σχετικοί έλεγχοι, τους οποίους επικαλείται η απάντηση του υπουργείου, βρίσκονταν µέχρι και την Παρασκευή 5 ∆εκεµβρίου σε ε-

Οι τελικές τιµές πληρωµής βάσει υπερβάλλουσας ζήτησης είναι οι ακόλουθες: α) Τοµέας µελισσοκοµίας: 11,5 ευρώ ανά κυψέλη. β) Καλλιέργεια βαµβακιού: 23 ευρώ ανά στρέµµα. γ) Καλλιέργεια κάστανου: 112 ευρώ ανά στρέµµα. δ) Καλλιέργεια αχλαδιών: 147 ευρώ ανά στρέµµα. ε) Καλλιέργεια αµυγδάλων: 112 ευρώ ανά στρέµµα. στ) Καλλιέργεια σύκων: 157 ευρώ ανά στρέµµα. ζ) Καλλιέργεια κελυφωτών φιστικιών: 112 ευρώ ανά στρέµµα. η) Καλλιέργεια ηλίανθου: 15,3 ευρώ ανά στρέµµα. θ) Καλλιέργεια αµπέλου οινοποιίας: 78 ευρώ ανά στρέµµα. ι) Καλλιέργεια αµπελιού επιτραπέζιου: 187 ευρώ ανά στρέµµα. ια) Καλλιέργεια αραβόσιτου (καρπός και ενσίρωσης): 19 ευρώ ανά στρέµµα. ιβ) Καλλιέργεια φασολιού (βρώσιµο όσπριο): 107,7 ευρώ ανά στρέµµα.

EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda

9

ΤΙΜΟΛΟΓΙΑ ΑΓΡΟΤΩΝ

Πρώτα δ’ δόση έπειτα η λύση για τα αόρατα πετρέλαια Χωρίς συµφωνία για άµεση ανάληψη πρωτοβουλιών προς επίλυση του προβλήµατος µε τα τιµολόγια Diesel – Turbodiesel που έχουν στα χέρια τους οι αγρότες αλλά όχι η ΑΑ∆Ε, φέρεται να έληξε η συνάντηση εργασίας που είχε τεχνικό κλιµάκιο της ΑΑ∆Ε και της Οµοσπονδίας Βενζινοπωλών την Παρασκευή 28 Νοεµβρίου. Σύµφωνα µε το ρεπορτάζ, η συνάντηση ήταν ενηµερωτική, µε την ΑΑ∆Ε να ασχολείται κυρίως µε το να βγει σωστά η πληρωµή του τελευταίου έναντι της χρονιάς ως 31 ∆εκεµβρίου για τιµολόγια Σεπτεµβρίου, Οκτωβρίου και Νοεµβρίου 2025. Αν και τυπικά η ΑΑ∆Ε έχει τη δυνατότητα να προβεί σε διορθωτική πίστωση για την περίοδο κατανάλωσης Ιανουάριος – Αύγουστος, η συγκεκριµένη εξέλιξη αναβάλλεται όπως φαίνεται για την εξόφληση του έτους (υπόλοιπα Ιανουαρίου – Νοεµβρίου και τιµολόγια ∆εκεµβρίου) έως 31 Ιανουαρίου. Η γενική αίσθηση είναι πως οι αρµόδιοι επιχειρούν να λύσουν το θέµα για τις επόµενες πληρωµές. Κατά µία άποψη µοιάζει δύσκολο να βρει τρόπο η ΑΑ∆Ε να ταυτοποιήσει τα πετρέλαια που αγοράστηκαν αλλά δεν τα «βλέπει» η αρµόδια υπηρεσία που δίνει το «ΟΚ» για πίστωση της επιστροφής. Σε κάθε περίπτωση, το τοπίο είναι ασαφές και η ενηµέρωση που υπάρχει από µεριάς ΑΑ∆Ε, αξιολογείται ως ανεπαρκής. Με τα σηµερινά δεδοµένα, φαίνεται πως η τέταρτη δόση θα αγγίξει τουλάχιστον 32.000 ΑΦΜ ακόµα που είχαν πιάσει το πλαφόν επιστροφής στα προηγούµενα τρία έναντι, αυξάνοντας τον αριθµό των δικαιούχων σε 115.000 – 120.000.

Η επιστροφή πετρελαίου για το 2025 θα κυµανθεί στα ίδια επίπεδα µε το 2024, γύρω στα 80 εκατ. ευρώ.

Τρύπιο σύστημα, δεν μετράνε ζώα, μόνο τα τιμολόγια Χώρο και τόπο για νέες λαθροχειρίες αφήνει η ΚΥΑ για την κατανομή βοσκοτόπων. Βασιζόμενη μόνο στα τιμολόγια μοιράζει επιδοτήσεις, τερματίζοντας την φυσική καταμέτρηση των ζώων ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

Νέα µαύρη τρύπα στο σύστηµα των επιδοτήσεων συνιστά η ΚΥΑ (ΦΕΚ 6327/Β’/2025) για την κατανοµή των βοσκοτόπων η οποία καταργεί τη φυσική καταµέτρηση των ζώων και βασίζεται αποκλειστικά στα τιµολόγια ώστε να κάνει την µοιρασιά.Ωστόσο, η διαδικασία αυτή ανοίγει µία νέα κερκόπορτα για λαθροχειρίες, καθώς πλέον κάποιος επιτήδειος µπορεί να δηλώσει µεγαλύτερο ζωικό κεφάλαιο από το πραγµατικό και να προσκοµίσει και εικονικά τιµολόγια που θα το αποδεικνύουν, ώστε να... δικαιωθεί κατά την

ένσταση. Άλλωστε είναι γνωστό από τον περασµένο Αύγουστο ότι θα χρειαζόντουσαν τιµολόγια για την απόδειξη του ζωικού κεφαλαίου και ως γνωστόν όποιος ψάχνει-βρίσκει. Για παράδειγµα κάποιος µπορεί να έχει 200 ζώα και να δηλώσει τελικά ότι έχει 500 και µάλιστα να προσκοµίσει και τα τιµολόγια από ζωοτροφές για παράδειγµα που θα υποστηρίζουν το αίτηµά του. Η παραπάνω διαδικασία αφορά µόνο το έτος ενίσχυσης 2025, δηλαδή το ΟΣ∆Ε που µας πέρασε, µε την πολιτεία να σηµειώνει ότι για το 2026 θα ισχύσει το σύστηµα ηλεκτρονικής καταγραφής µε στοµαχικούς βόλους για την κατανοµή των βοσκοτόπων. Η σχετική υπουργική απόφαση (ΦΕΚ 6327/Β’/2025)

που δηµοσιεύτηκε στις 27 Νοεµβρίου, ουσιαστικά λέει: Κοιτάµε τιµολόγια, «τρέχουµε» αλγόριθµο, προσδιορίζουµε ζωικό κεφάλαιο (αδιάφορο τι δήλωσε ο κτηνοτρόφος), κατανέµουµε έκταση εντός Περιφερειακής Ενότητας ή υπό προϋποθέσεις σε γειτονική, και αν τελικά οι αιτήσεις ξεπερνάνε τον διαθέσιµο βοσκότοπο, τότε έρχεται οριζόντια περικοπή.

Πληρωµή εξισωτικής αποζηµίωσης µε νέους δικαιούχους, αποκλεισµούς παλιών και µειωµένα συνολικά ποσά Η ανακατανοµή των βοσκοτόπων θα επηρεάσει φυσικά και την πληρωµή της εξισωτικής αποζηµίωσης, που πάει για τα τέλη ∆εκεµβρίου. Συγκεκριµένα κάποιοι που είχαν βοσκότοπο στα ορεινά το 2024, φέτος έλαβαν σε πεδινά, και το αντίστροφο. Πέρα από αυτή την αλλαγή σε επίπεδο δικαιούχου, η πολιτεία πρέπει να απαντήσει τι θα γίνει µε εκείνους που υπέστησαν οριζόντια περικοπή του βοσκότοπου, επειδή δεν υπήρχε διαθέσιµος βοσκότοπος. Αυτοί οι παραγωγοί πλέον θα βρεθούν αντιµέτωποι και µε µειώσεις στην εξισωτική (λιγότερα στρέµµατα, µικρότερη ενίσχυση) άρα θα πρέπει να υπάρξει ειδική µέριµνα για αυτούς. Υπενθυµίζεται πως από την οριζόντια περικοπή επηρεάστηκαν 13.421 κτηνοτρόφοι σύµφωνα µε τα στοιχεία του ΥΠΑΑΤ. Υπάρχουν και περιπτώσεις κτηνοτρόφων που τους έκοψαν βοσκότοπο επειδή ουσιαστικά ο «αλγόριθµος» προσδιόρισε το ζωικό κεφάλαιο µικρότερο από αυτόν που δήλωσαν. Για αυτές τις περιπτώσεις θα ανοίξουν ενστάσεις, που είναι άγνωστο πότε και αν θα πληρωθούν.

10 Agrenda

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ...

21-22, 35-36 Α1 | 21

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

∆ΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ∆ΙΕΘΝΩΝ ΤΙΜΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ

ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ

Μείον 5 ευρώ εξαγωγή σκληρού

Σ

την ελληνική αγορά σκληρού σίτου χάσαμε περίπου 5 ευρώ ο τόνος στις τιμές εξαγωγής και όσο και αν μας πικραίνει αυτό, είναι λογικό καθώς παγκοσμίως τα σιτάρια είναι πολλά, λένε οι αναλυτές. Η λίστα της Φότζια δεν μεταβλήθηκε, κρατώντας τα επίπεδα των 285-290 ευρώ ο τόνος για την πρώτη ποιότητα, ενώ στο χρηματιστήριο του Σικάγο, κινούμαστε βάσει γεωπολιτικού ρεπορτάζ, το οποίο κάποιες φορές είναι αισιόδοξο και άλλες απαισιόδοξο για την εύρεση λύσης στο Ουκρανικό. Αντίστοιχα βλέπουμε και τις μεταβολές στις τιμές των δημητριακών. Στην εγχώρια αγορά βάμβακος, μετά το συνέδριο στη Θεσσαλονίκη «έκατσε» πάλι η αγορά, γεγονός που κρίνεται αναμενόμενο, δεδομένου ότι το χρηματιστήριο ουσιαστικά δεν κινείται ενώ παγκοσμίως η ζήτηση για ίνα είναι αδύναμη. Χρηματιστηριακά, σημειώνεται μια πολύ μικρές κινήσεις στις τιμές, δηλώνοντας ότι η αγορά ψάχνει να βρει κατεύθυνση, ενώ οι αναλυτές αναμένουν πως τα θεμελιώδη στοιχεία και οι γεωπολιτικές εξελίξεις θα επηρεάσουν τις χρηματιστηριακές τιμές. Οι φάρμες της ΕΕ παρήγαγαν 161,8 εκατ. τόνους νωπού γάλακτος πέρυσι, 0,9 εκατ. τόνους περισσότερους από το 2023 και 12,1 εκατ. τόνους περισσότερους από το 2014, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή ανάπτυξη της παραγωγής νωπού γάλακτος στην ΕΕ κατά τη δεκαετία έως το 2024, σύμφωνα με τη Eurostat. Ποσότητα 150,8 εκατ. τόνων χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή φρέσκων και τελικών γαλακτοκομικών προϊόντων. Η Γερμανία ήταν ο μεγαλύτερος παραγωγός γάλακτος κατανάλωσης στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας το 18,8% της συνολικής παραγωγής.

∆ΕΙΚΤΗΣ S&P GSCI AGRICULTURE

30/10

06/11

13/11

20/11

27/11

188

190

189

188

189

4,44

4,33

4,85

4,43

ΚΡΙΘΑΡΙ ευρώ/τόνος ΕΛΑΙΟΛΑ∆Ο ευρώ/κιλό

4,47

03/12

193

4,85

ΣΚΛΗΡΟ ΣΙΤΑΡΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

292

292

292

292

290

290

ΜΑΛΑΚΟ ΣΙΤΑΡΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

192,0

195,0

195,5

190,5

190,5

191,75

ΚΑΛΑΜΠΟΚΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

230

230

230

230

230

230

ΒΑΜΒΑΚΙ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

65,20

65,05

64,90

64,12

64,57

64,65

ΖΑΧΑΡΗ ΛΟΝ∆ΙΝΟ (∆ΟΛ. /ΤΟΝΟΣ)

410,8

414,3

415,0

421,6

436,1

429,4

ΣΟΓΙΑ (ΣΕΝΤΣ ΑΝΑ ΜΠΟΥΣΕΛ)

1105,2

1123,2

1138,2

1137,2

1132,2

1125,2

ΓΑΛΑ ΑΓΕΛΑ∆ΙΝΟ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

17,83

ΧΟΙΡΙΝΟ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

80,80

80,50

80,53

78,95

81,68

81,56

ΒΟΟΕΙ∆Η (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

231,1

220,53

225,08

217,15

213.05

220,05

ΚΟΤΟΠΟΥΛΑ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

107,35

107,05

107,28

106,69

107,21

108,7

17,09

16,50

16,62

15,30

15,40

Στα τάρταρα ντομάτα και ντοματίνι Με τη μισή τιμή σε σύγκριση με άλλες χρονιές οι πρώτες κοπές στην Κρήτη Ανακλήθηκαν μαζικά φορτία από Τουρκία, ελπίδα ανάκαμψης ενόψει εορτών Άσχημη η εκκίνηση για τη νέα καλλιεργητική περίοδο σε ντομάτα και ντοματίνι θερμοκηπίου, με τις τιμές παραγωγού να παραμένουν εδώ και τρεις εβδομάδες σε επίπεδα πολύ κάτω των τελευταίων ετών. H καθαρή τιμή της ποιοτικής ντομάτας στην Τριφυλία και την Κρήτη διαμορφώνεται σε 40 με 50 λεπτά το κιλό, έναντι 90 λεπτών με 1,00 ευρώ μέσο όρο την περσινή περίοδο. Μία από τα ίδια η κατάσταση με το ντοματίνι, το οποίο παίζει εδώ και δεκαπέ-

Τιμές παραγωγού (λεπτά το κιλό) Ντομάτα (α’ κλάση):

40 – 50

Ντοματίνι:

95 – 120

ντε μέρες στο όριο του ενός ευρώ, όταν τα τελευταία χρόνια η τιμή παραγωγού διαμορφώνεται σε πάνω από 2,00 ευρώ και πιο κοντά θα έλεγε κανείς στα 2,50 ευρώ το κιλό. Στην παρούσα φάση, εκτιμάται πως τα αίτια για τη χαμηλή τιμή οφείλονται σε μαζικά φορτία προϊόντος από την Τουρκία, μέρος των οποίων ανακλήθηκε πριν λίγες μέρες από την RASFF λόγω υψηλής περιεκτικότητας σε υπολείμματα φυτοφαρμάκων και εντομοκτόνων. ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΟΥΠΑΣ

Έως 50 λεπτά ντομάτα σε Τριφυλία και Κρήτη 366,73

367,10

364,65

364,35

364,37

20/11

27/11

03/12

Σλοβενία

06/11

13/11

ΡΕΠΟΡΤΑΖ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Οι Σλοβένοι ανίχνευσαν τα φορτία με υπέρβαση των επιτρεπόμενων ορίων για το εντομοκτόνο chlorfenapyr

ΠΗΓΗ: AGRENDA

Χριστούγεννα

Οι παραγωγοί ευελπιστούν πως η αγορά θα ομαλοποιηθεί τις επόμενες τρεις εβδομάδες με ανάκτηση τουλάχιστον του 1,30 ευρώ

Κόλαφος

Έμειναν απλήρωτοι και αγρότες που δεν είχαν πότε πρόβλημα Αιφνιδίασε το μαζικό αγροτικό ξέσπασμα, ξεθώριασε η επιχειρηματολογία των action plan για ΟΠΕΚΕΠΕ

Βελανίδι

Ενδείξεις πως οι καταναλωτές κόβουν μερικώς την κατανάλωση στο τοματίνι λόγω υψηλής τιμής στα ράφια της λιανικής

ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΟΥ panagos@agronews.gr

Χειρότερη από κάθε άλλη φορά αποδεικνύεται η πληρωµή που µε τραγική καθυστέρηση ολοκλήρωσαν το βράδυ της περασµένης Παρασκευής ο ΟΠΕΚΕΠΕ και οι ακριβοπληρωµένοι τεχνικοί του σύµβουλοι. Μια βαθύτερη ανάγνωση των όσων µεσολάβησαν πριν από την πληρωµή, δικαιώνει τη λαϊκή ρήση που λέει, µαζεύτηκαν τα όρνια και έβγαλαν το µπούφο πρόεδρο. Κι αυτό γιατί, εκτός από τη γνωστή συντεχνία του

Τιμή παραγωγού (λεπτά / κιλό) Ντοµάτα (α’ κλάση)

40 – 50

Ντοµατίνι

95 – 120 ΠΗΓΗ: AGRENDA

Απώλειες 5 ευρώ στην εξαγωγή σκληρού λόγω υπερπροσφοράς Απραξία στην αγορά βάμβακος, αδύναμη η ζήτηση για ίνα

Λιγότερο και ακριβότερο το καλό ελαιόλαδο Στα 5,20- 5,40 ευρώ το κιλό οι τιµές παραγωγού ελαιολάδου σε Πελοποννήσο και Κρήτη. Σε Μεσσηνία, Ηλεία, Χανιά, Ηράκλειο και Λασίθι ελαιοτριβεία και τοπικοί έµποροι αλλάζουν από µέρα σε µέρα ανάλογα τις διαθέσιµες ποιότητες.

Οι µεγάλες καθυστερήσεις στην πληρωµή των κοινοτικών ενισχύσεων ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι.

ΟΣ∆Ε και τον δαιµόνιο καθοδηγητή της, αυτή τη φορά, συνέδραµαν, λέει τον ΟΠΕΚΕΠΕ και νέοι µυστικοσύµβουλοι (golden boys), διεθνούς µάλιστα εµβέλειας. Βέβαια, τον τελευταίο λόγο είχε και πάλι ο γνωστός καθοδηγητής και ιδού τα αποτελέσµατα. Εικάζεται, ότι, πέραν των 43.000 ΑΦΜ που ελέγχονται λόγω διαφόρων προβληµάτων, άλλα 80.000 ΑΦΜ περίπου, βρέθηκαν µε λιγότερα χρήµατα στους λογαριασµούς τους από όσα είχαν πριν από την πληρωµή. Φρόντισαν γι´ αυτό, εκτός από την κουτσουρεµένη πληρωµή, τα «µακριά χέρια», του ΕΛΓΑ (αυξηµένες εισφορές που παρακρατήθηκαν στο ακέραιο) και των κάθε είδους συµβούλων (ΚΕ∆ κ.α.). Το ξηµέρωµα του Σαββάτου της 29ης Νοεµβρίου βρήκε τους αγρότες να πη-

γαινοέρχονται στα ΑΤΜς µιας και το σύστηµα ενηµέρωσης της τράπεζας αντιµετώπιζε πρόβληµα, µε χιλιάδες δικαιούχους ενισχύσεων να επιστρέφουν απογοητευµένοι στα σπίτια τους, χωρίς να έχουν δει ούτε ευρώ στο λογαριασµό τους. Όπως όλα δείχνουν, περισσότερο από το 1/3 των αγροτών δεν πληρώθηκε τίποτα από την προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης, ίσως επειδή σε κάποιο από τα αγροτεµάχιά του, τα σαθρά δορυφορικά και άλλα συστήµατά του Οργανισµού και της τεχνικής του υποστήριξης έβγαζαν πρόβληµα. Η λογική… πονάει δόντι κόβει κεφάλι αποτέλεσε κυρίαρχη γραµµή στην πληρωµή, γκρεµίζοντας σαν χάρτινο πύργο την εικόνα εκσυγχρονισµού και υπευθυνότητας που προσπάθησε να εµφανίσει ένα 24ωρο νωρίτερα το κυβερνητικό επιτελείο υπό τον κ. Χατζηδάκη. Ο τελευταίος, όπως και οι υπόλοιποι επιτελείς της κυβέρνησης βασίσθηκαν περισσότερο από ό,τι έπρεπε στα λόγια του «παρόχου» (όπως ανέφερε χαρακτηριστικά στη συνέντευξη τύπου της 27ης Νοεµβρίου ο κ. Κωστής Χατζηδάκης) και ιδού τα αποτελέσµατα. Μια ολόκληρη κοινωνία αγκοµαχά υπό την απειλή της οικονοµικής καταστροφής και κάποιοι υπεύθυνοι υποτίθεται πολιτικοί άνδρες επιδίδονται σε ασκήσεις επί χάρτου µε µια παρέα που έχει δείξει τη γύµνια της και την ξετσιπωσιά της εδώ και χρόνια. Το τι θα γίνει από δω και µπρος κανείς δεν µπορεί να το προβλέψει, ωστόσο, αν η κυβέρνηση επιµείνει να λέει τις ίδιες ασυναρτησίες και να βασίζεται στους ίδιους διεφθαρµένους µηχανισµούς, τότε ο… πόλεµος µε τους αγρότες είναι στην πόρτα της και δεν το ξέρει.

Θα χρειασθεί να περάσει καιρός µέχρις ότου οι κυβερνητικοί αξιωµατούχοι να καταλάβουν το κακό που έκαναν µε τους αλλοπρόσαλλους χειρισµούς τους στον κόσµο της παραγωγής.

Η γεωργία στο απόσπασµα, οι αγρότες στους δρόµους Λάδι στη φωτιά ρίχνουν διαρκώς όλο το τελευταίο διάστηµα οι δηλώσεις των κυβερνητικών αξιωµατούχων για τα θέµατα των πληρωµών. Μάλιστα, η «πρόσκληση» σε ενστάσεις, µετά από τόσες µέρες διασταυρώσεων που έφεραν µια ακόµα τραγική πληρωµή, µοιάζει µε πρόκληση στην οποία οι αγρότες απάντησαν µε σκληρά µπλόκα στις εθνικές οδούς. Αν µη τι άλλο, οι πρώτοι πυρήνες έχουν συγκροτηθεί και το κλίµα που υπάρχει οδηγεί σε ακραία σύγκρουση, η οποία θα αφήσει ισχυρό αποτύπωµα στις πολιτικές εξελίξεις των επόµενων µηνών. Πάντως, το γεγονός ότι δεν υπάρχει οργανωµένο αγροτικό κίνηµα κάνει σε αυτή τη φάση τα πράγµατα ακόµα χειρότερα, αφού η κατάσταση µπορεί να καταστεί ανεξέλεγκτη και να αποβεί µοιραία.

EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 11

Συμβιβασμός για εισαγωγές ρυζιού τρίτων χωρών σε ΕΕ

Δύο σενάρια για το χρόνο μετάθεσης της 31ης Agrotica Ανάµεσα στο Μάρτιο και τον ∆εκέµβριο του 2026 παίζει ο νέος χρόνος διεξαγωγής της 31ης ∆ιεθνούς Έκθεσης Μηχανηµάτων και Αγροτικού Εξοπλισµού Agrotica, µετά τη βέβαιη αναβολή που επέφερε η απόσυρση των εισαγωγέων αντιπροσώπων αγροτικών µηχανηµάτων από την προγραµµατισµένη για τα τέλη Ιανουαρίου έκθεση. Οι τελικές αποφάσεις εποικείτο να ληφθούν την Πέµπτη 4 ∆εκεµβρίου στην προγραµµατισµένη για τις 12 το µεσηµέρι σύσκεψη του υπουργού Κώστα Τσιάρα µε τους εκπροσώπους των εισαγωγέων αγροτικών µηχανηµάτων (ΣΕΑΜ) και τη διοργανώτρια Αρχή. Αµέσως µετά θα ακολουθούσαν ανάλογες ξεχωριστές συναντήσεις µε την ΕΚΑΓΕΜ, αλλά και τον ΣΠΕΛ. Θυµίζουµε πως οι τρεις φορείς εκπροσωπούν εταιρείες που καλύπτουν πάνω από το 50% των χώρων που καλύπτει κάθε φορά η Agrotica. Θεωρητικά ο γόρδιος δεσµός θα λυνόταν σε συνάντηση που έγινε το βράδυ της 1ης ∆εκεµβρίου στο ΥπΑΑΤ, υπό τον Κώστα Τσιάρα και παρουσία αντιπροσωπειών από τις διοικήσεις της ∆ΕΘ – Helexpo, του ΣΕΑΜ, της ΕΚΑΓΕΜ και του ΣΠΕΛ, αλλά τελικά δεν βγήκε λευκός κα-

Αναµονή Από το ΥΠΑΑΤ φέρεται να λέχθηκε πως θα υπάρξει δυναµικός διάλογος µε τους αγρότες που είναι στους δρόµους για να βρεθούν λύσεις και κρίθηκε σκόπιµο να εξαντληθούν όλα τα χρονικά περιθώρια πριν τη λήψη τελικής απόφασης για την έκθεση

πνός. Στη συζήτηση τέθηκαν όλα τα δεδοµένα -κινητοποιήσεις αγροτών, προβλήµατα στη διαχείριση των επιδοτήσεων, πορεία υλοποίησης των διαφόρων προγραµµάτων κλπ- που διαµορφώνουν την ιδιόµορφη συγκυρία φέτος και επισηµάνθηκε η ανάγκη να ικανοποιηθούν πρώτιστα τα αιτήµατα των αγροτών, αλλά και να προωθηθούν τα διαρθρωτικά µέτρα που θα εξοµαλύνουν την αγορά. Μάλιστα, αν και το ζύγι έδειξε, ήδη, να γέρνει προς την αναβολή της διοργάνωσης, από το υπουργείο φέρεται να λέχθηκε πως τις επόµενες ηµέρες θα υπάρξει δυναµικός διάλογος µε τους αγρότες που είναι στους δρόµους για να βρεθούν λύσεις. Το επικρατέστερο σενάριο παραµένει η αναβολή της 31ης Agrotica και η διοργάνωσή της την πρώτη εβδοµάδα του ∆εκεµβρίου του 2026, καθώς έως τότε θεωρείται σίγουρο πως το κλίµα θα έχει ηρεµήσει, τα προγράµµατα, όπως είναι τα Σχέδια Βελτίωσης, θα έχουν αρχίσει να τρέχουν, η αγορά εκτός απροόπτου θα έχει επιστρέψει σε «εργοστασιακές ρυθµίσεις», επιτρέποντας στην Agrotica να σηµατοδοτήσει ένα νέο restart για όλους τους εµπλεκόµενους. Λ. ΛΙΑΜΗΣ

Οι διαπραγµατευτές από το Ευρωκοινοβούλιο και το Συµβούλιο κατέληξαν σε συµφωνία την 1η ∆εκεµβρίου για την αναθεώρηση του συστήµατος εµπορικών προτιµήσεων της ΕΕ για τις αναπτυσσόµενες χώρες, τερµατίζοντας ένα διετές αδιέξοδο αναφορικά µε τον περιορισµό των εισαγωγών ρυζιού στο µπλοκ. Βάσει της συµφωνίας, οι δασµοί του µάλλον ευνοούµενου κράτους θα επιβληθούν εκ νέου εάν οι εισαγωγές ρυζιού αυξηθούν κατά 45% σε σύγκριση µε µια βασική τιµή 387.000 τόνων - τον δεκαετή µέσο όρο εισαγωγών της ΕΕ. Αυτές οι ποσότητες µπορούν να επανεξεταστούν ένα χρόνο µετά. Ιταλία και η Ισπανία, κύριες χώρες παραγωγής ρυζιού της ΕΕ, πίεζαν για αυστηρότερα µέτρα που θα σταµατούσαν τις εισαγωγές, µια θέση που υποστηρίχθηκε από το Ευρωκοινοβούλιο.Ο διαπραγµατευτής του ΕΛΚ της Ισπανίας, Gabriel Mato, επέκρινε τα συµφωνηθέντα όρια ως «υπερβολικά υψηλά» και δύσκολα να ενεργοποιηθούν, άλλες πολιτικές οµάδες «προτίµησαν να υποχωρήσουν», ενώ άλλοι χαιρέτισαν τον συµβιβασµό. (ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΣΕΛ. 45).

Η Karin Karlsbro του Renew δήλωσε ότι «περισσότερα από δύο δισεκατοµµύρια άτοµα επωφελούνται από αυτή τη νοµοθεσία» σε περιόδους αυξανόµενου προστατευτισµού. ∆ιαφορετική όµως άποψη έχουν οι ευρωπαίοι παραγωγοί ρυζιού.

Οι αγρότες δεν θα πρέπει να αναγκάζονται να πωλούν συστηµατικά τα προϊόντα τους κάτω του κόστους παραγωγής, λέει η Κοµισιόν.

Έχει δρόµο η πάταξη αθέµιτων εµπορικών πρακτικών στους αγρότες, νέοι κανόνες για εξάλειψη πωλήσεων κάτω του κόστους στα σχέδια Ευρωπαϊκής Ένωσης Η Κοµισιόν σκοπεύει να επανεξετάσει τη νοµοθεσία της ΕΕ για τις αθέµιτες εµπορικές πρακτικές στην αλυσίδα εφοδιασµού γεωργικών προϊόντων και τροφίµων υπό το πνεύµα ότι οι αγρότες δεν θα πρέπει να αναγκάζονται να πωλούν συστηµατικά τα προϊόντα τους κάτω του κόστους παραγωγής. Την 1η ∆εκεµβρίου η Επιτροπή δηµοσίευσε την έκθεσή της στην οποία συνοψίζονται τα κύρια ευρήµατα της πρώτης αξιολόγησης της σχετικής οδηγίας, η οποία όπως αναφέρει συµβάλλει στην προώθηση ενός δικαιότερου επιχειρηµατικού περιβάλλοντος. Συνολικά, ο αριθµός των µέτρων επιβολής από τις εθνικές αρχές αυξήθηκε σταδιακά, µε πάνω από 4.500 έρευνες να ξεκινούν µεταξύ 2021 και 2024. Περίπου το 1/3 των ερευνών που περατώθηκαν µεταξύ 2021 και 2024 διαπίστωσε παράβαση, µε αποτέλεσµα 754 υποθέσεις και 41,9 εκατ. ευρώ σε πρόστιµα µεταξύ 2022 και 2024, δείχνοντας ανοδική τάση και αυξανόµενη θεσµική εµπλοκή µε τις Αθέµιτες Εµπορικές Πρακτικές. Οι έρευνες υποδηλώνουν ότι αγρότες και προµηθευτές αναφέρουν χαµηλό αριθµό Αθέµιτων Εµπορικών Πρακτικών, ιδίως λόγω του φόβου αντιποίνων.

12 Agrenda

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Ξεχειλίζει η αγανάκτηση των αγροτών και για τις παρακρατήσεις του ΕΛΓΑ και των τεχνικών συµβουλών που παρακρατήθηκαν στο ακέραιο.

ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ roupas@agronews.gr

Κόσµο στα µπλόκα έφερε... η πρωθυπουργική δήλωση ότι «οι αγρότες θα λάβουν φέτος µισό δισεκατοµµύριο ευρώ παραπάνω σε σχέση το 2024, µε τις συνολικές πληρωµές να φτάνουν τα 3,7 δις ευρώ. Από τη µια ο πρωθυπουργός κατανοεί, όπως λέει τη δυσαρέσκεια των αγροτών κι από την άλλη επιµένει, όπως και άλλα µέλη της κυβέρνησης σε µια ανυπόστατη πρόσθεση ανόµοιων πραγµάτων που φθάνει τις εκταµιεύσεις κοινοτικών πόρων στο παραπάνω ποσό. Εν τω µεταξύ, ξεχειλίζει η αγανάκτηση των αγροτών και για τις παρακρατήσεις του ΕΛΓΑ και των τεχνικών συµβουλών που παρακρατήθηκαν στο ακέραιο, όταν όλοι ξέρουν ότι η φετινή προκαταβολή της βασικής ενίσχυσης ήταν η µισή σε σχέση µε τα προηγούµενα χρόνια και σε πολλές περιπτώσεις µηδενική. Σηµειωτέον ότι εκτός από τα 43.000 ΑΦΜ των οποίων οι δηλώσεις ΟΣ∆Ε ελέγχονται ως ανακριβείς, περισσότερα από 80.000 ΑΦΜ όχι µόνο δεν είδαν να πιστώνεται στους αντίστοιχους λογαριασµούς ούτε ένα ευρώ αλλά βρέθηκαν να χάνουν και

το όποιο υπόλοιπο υπήρχε στο λογαριασµό λόγω της παρακράτησης των εισφορών στον ΕΛΓΑ που φέτος ήταν αυξηµένες αλλά και της αµοιβής που έσπευσαν να κατοχυρώσουν οι τεχνικοί σύµβουλοι (ΚΥ∆ κ.α).

Από το αρχικό σοκ στην καυτακραυγή Το αρχικό σοκ µετά την µειωµένη πίστωση της προκαταβολής την περασµένη Παρασκευή 28 Νοεµβρίου διαδέχεται πλέον ένα αίσθηµα οργής, η δύναµη του οποίου διαπερνά τα σηµαντικά χωρικά εµπόδια των αγροτικών νοικοκυριών και των social media και φτάνει πλέον µέχρι το Μέγαρο Μαξίµου, κυρίως µέσω των δυνατών αγροτικών µπλόκων και συλλαλητηρίων (κλειστοί δρόµοι, τελωνεία, προσεχώς και λιµάνια) σε όλη τη χώρα. Χιλιάδες αγρότες είδαν ξηµερώµατα του περασµένου Σαβ-

βάτου, µία πίστωση προκαταβολής που σε χιλιάδες περιπτώσεις οδήγησε σε… µειωµένο υπόλοιπο στον δηλωµένο λογαριασµού και αυτό διότι οι χρεώσεις συµβούλων και ΕΛΓΑ άθροιζαν (ή και ξεπερνούσαν) την αξία της πίστωσης που ολοκληρώθηκε ταυτόχρονα. Να σηµειωθεί εδώ πως την Παρασκευή (28/11) παρουσίασε προβλήµατα το e-banking της Τράπεζας Πειραιώς λόγω πίστωσης της επιστροφής ενοικίου και της προκαταβολής τσεκ, µε αποτέλεσµα να χρειαστεί να φτάσει 01:00 περίπου η ώρα ώστε να αποκατασταθεί η πρόσβαση των αγροτών στο ιστορικό συναλλαγών. Στις άλλες τράπεζες, εκτός Πειραιώς, τα χρήµατα εµφανίστηκαν την ∆ευτέρα.

Υπενθυµίζεται πως για την προκαταβολή τσεκ πιστώθηκαν µόλις 363 εκατ. ευρώ, το χαµηλότερο νούµερο που έχει πληρωθεί ποτέ. Από την παρακράτηση ΕΛΓΑ, «γέµισαν» τα ταµεία του Οργανισµού µε 80-85 εκατ. ευρώ, τα οποία και θα αξιοποιηθούν προς πληρωµή των προκαταβολών για τις µεγάλες ζηµιές από τους εαρινούς παγετούς (Μάρτιος, Απρίλιος).

Πριν τις γιορτές οι προκαταβολές ΕΛΓΑ για τις ζηµιές 2025 Πρωί Τετάρτης (3/12), τοποθετήθηκε για το θέµα ο πρόεδρος του ΕΛΓΑ, Ανδρέας Λυκουρέντζος, µε δηλώσεις στην ΕΡΤ. Όπως δεσµεύτηκε, πριν από τις γιορτές θα καταβληθεί η προκαταβολή

Οργή των αγροτών για την κοροϊδία πληρωμών Ξεχειλίζει η αγανάκτηση για τις παρακρατήσεις, μπλόκα σε δρόμους, τελωνεία και λιμάνια

των αποζηµιώσεων του ΕΛΓΑ για τις ζηµιές του 2025, ύψους 120 εκατ. ευρώ, ενώ υπογράµµισε ότι δεν υπήρξε αύξηση στις ασφαλιστικές εισφορές. Αναφερόµενος στο γεγονός ότι κρατήθηκαν χρήµατα από την προκαταβολή οφείλεται στο ότι το 65% των αγροτών, µε την υποβολή της αίτησης για επιδότηση, εκχώρησαν οι ίδιοι το δικαίωµα να γίνεται αυτόµατα, όπως κάθε χρόνο. Το ίδιο ισχύει και φέτος, µε τον οργανισµό να παρακρατά τη συνεισφορά από τις πληρωµές του ΟΠΕΚΕΠΕ, όπως γίνεται συστηµατικά. «Αξίζει να σηµειωθεί ότι η βασική ενίσχυση καταβάλλεται σε δύο δόσεις: το 70% για τις πληρωµές της φυτικής παραγωγής και το 44% για την ειδική ασφαλιστική εισφορά του ΕΛΓΑ. Οι διαφοροποιήσεις που παρατηρούνται φέτος προέρχονται από το γεγονός ότι οι πληρωµές δεν είναι ακριβώς ίδιες µε πέρσι ή από τις διαφορετικές καλλιέργειες και εισφορές των αγροτών. Το ποσοστό της ειδικής ασφαλιστικής εισφοράς παραµένει 4% για τη φυτική παραγωγή, 1,5% για άλλες καλλιέργειες και 0,75% για το ζωικό κεφάλαιο», συµπλήρωσε ο πρόεδρος του ΕΛΓΑ.

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 13

Χάνεται το μέτρημα, πανελλαδικά δεκάδες οι εστίες κινητοποιήσεων Τα µπλόκα δεν περιορίζονται στη Θεσσαλία. ∆υναµικές µορφές κινητοποίησης πραγµατοποιούνται σε Ανατολική Μακεδονία & Θράκη και όλη την υπόλοιπη Μακεδονία, οι οποίες προσαρµόζονται ανάλογα τις δυνατότητες και την αστυνοµική παρουσία. Από βδοµάδα αναµένεται να ακουστεί περισσότερο η Στερεά, η Πελοπόννησος αλλά και η Κρήτη. Σε κάθε περίπτωση, η κατάσταση παραµένει τεταµένη καθώς οι αγρότες εµφανίζονται αποφασισµένοι να παραµείνουν στους δρόµους.

ΟΙ ΤΙΜΙΟΙ ΒΡΙΣΚΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΜΠΛΟΚΑ

Με πυγμή στον κόμβο Νίκαιας και τον Ε-65 Μέχρι το µεσηµέρι Τετάρτης 3 Νοεµβρίου είχαν στηθεί τρία δυνατά µπλόκα στο οδικό δίκτυο της Θεσσαλίας από χιλιάδες τρακτέρ. Χρονικά πρώτο ήρθε αυτό της Νίκαιας, όπου η αρχική συµφωνία περί ενιαίου µπλόκου της περασµένης βδοµάδας µετουσιώθηκε σε πράξεις από το µεσηµέρι της Κυριακής 30 Νοεµβρίου. Η αποκλεισµένη ΠΑΘΕ στον κόµβο Νίκαιας και στα δύο ρεύµατα, έφερε ένταση µεταξύ αγροτών της Καρδίτσας και ισχυρών αστυνοµικών δυνάµεων όταν οι πρώτοι µε εκατοντάδες τρακτέρ, προσπάθησαν να ανέβουν πάνω στον αυτοκινητόδροµο Ε65, στο πλαίσιο του πλαισίου των αγροτικών κινητοποιήσεων που αποφασίστηκαν. Όπως έγινε στη Νίκαια, τελικά οι αγρότες κατάφεραν και ανέβηκαν στον αυτοκινητόδροµο, σπάζοντας τον αστυνοµικό κλοιό. Σε σχετικές δηλώσεις του, ο πρόεδρος της τοπικής Οµοσπονδίας, Κώστας Τζέλλας ανέφερε: «Στους δρόµους και στα µπλόκα είναι οι τίµιοι αγρότες, αυτοί που αγωνίζονται για ένα µόνο πράγµα, για την επιβίωσή τους […] Θέλουµε να µπορούµε να επιβιώσουµε. Με αξιοπρέπεια, όπως αρµόζει σε έναν αγρότη, σε έναν κτηνοτρόφο, σε έναν µελισσοκόµο το 2025. Να µπορούµε και εµείς µε τη δουλειά µας –γιατί δουλεύουµε, είµαστε οι «τίµιοι» αγρότες που είµαστε εµείς εδώ, εµείς είµαστε οι τίµιοι. Οι «χασάπηδες» δεν είναι εδώ, οι «φραπέδες» δεν είναι εδώ. ∆εν είναι στον δρόµο». Τετάρτη µεσηµέρι, γεωργοί και κτηνοτρόφοι του νοµού Τρικάλων προχώρησαν σε αιφνιδιαστικό µπλόκο στα διόδια του Λόγγου στον Ε65, λίγο έξω από την πόλη. Με τρακτέρ και αγροτικά µηχανήµατα ανέβηκαν στον αυτοκινητόδροµο και έκλεισαν και τα δύο ρεύµατα κυκλοφορίας, κλιµακώνοντας και αυτοί τις κινητοποιήσεις τους. Η πρώτη συγκέντρωση αγροτών έγινε στον κόµβο Μεγαλοχωρίου, όπου συσπειρώθηκαν γεωργοί και κτηνοτρόφοι από χωριά της περιοχής. Άλλες οµάδες αγροτών κινήθηκαν προς τα διόδια Λόγγου, όπου και έστησαν το κύριο µπλόκο, αποκλείοντας πλήρως τον Ε65.

Μεσηµέρι Τετάρτης (3/12) αγρότες που είχαν συγκεντρωθεί στον Λευκώνα Σερρών, κατάφεραν µε τα τρακτέρ τους να σπάσουν το µπλόκο της αστυνοµίας και απέκλεισαν προσωρινά τελωνείο Προµαχώνα. Ένταση σηµειώθηκε το µεσηµέρι της ίδιας ηµέρας και στην Κόρινθο. Μπλόκο επιχειρήθηκε να στηθεί και στον Κόµβο Κιάτου της Ολυµπίας Οδού. Το πλήθος µπλόκαρε για λίγη ώρα µέρος του ρεύµατος προς Αθήνα, το οποίο αργότερα άνοιξε. Οι επαγγελµατίες του κλάδου δηλώνουν αποφασισµένοι να παραµείνουν στο σηµείο για όσο διάστηµα χρειαστεί. Από κει και πέρα, είναι πολλά τα αγροτικά

µέτωπα ανά τη χώρα που θα χρειάζονταν πολλές σελίδες για να περιγραφούν αναλυτικά, χώρια που η κατάσταση αλλάζει από στιγµή σε στιγµή. Μέχρι την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραµµές, ήταν κλειστή στο ένα ρεύµα, στο ύψος του κόµβου του Νησελίου, η Εγνατία Οδός, από αγρότες της Ηµαθίας. Μάλιστα, όπως δηλώναν αγρότες που συµµετέχουν στο µπλόκο, επιλέχθηκε ο επ’ αόριστον αποκλεισµός του οδοστρώµατος, γιατί … αόριστες είναι και οι ανακοινώσεις της κυβέρνησης. Αγρότες από την ευρύτερη περιοχή του ∆ήµου Αλεξάνδρειας ξεκίνησαν επίσης µηχανοκίνητη πορεία µε πάνω από 200 τρακτέρ και κινήθηκαν προς τον κόµβο του Νησελίου, µε σκοπό να στήσουν µπλόκο και να αποκλείσουν το οδόστρωµα στο σηµείο. Επίσης, η γενική συνέλευση αγροτών του δήµου Πέλλας, αποφάσισε την Τετάρτη (3/12) να βγάζει τα τρακτέρ στον κόµβο τίς Παραλίµνης χωρίς να κλείσει δρόµο. Την Πέµπτη 4 ∆εκεµβρίου µε πορεία κινήθηκαν µε κατεύθυνση προς το Τελωνείο των Ευζώνων, όπου ήδη βρίσκονται συνάδελφοί τους από το ∆ήµο Παιονίας του Κιλκίς. Παραµένουν και κρατούν κλειστό το ρεύµα προς Αθήνα, οι αγρότες στα Μάλγαρα, τους οποίους θα επισκεφθούν για συµπαράσταση, πριν από το µεσηµέρι απεργοί ταξιτζήδες µε τα οχήµατά τους και έµποροι λαϊκών αγορών, µε τους τελευταίους νωρίτερα να σχεδιάζουν µηχανοκίνητη πορεία διαµαρτυρίας µε κατεύθυνση στο ΥΜΑΘ. ∆ιατηρείται επίσης το µπλόκο των αγροτών στη Χαλκηδόνα, ενώ σε συνελεύσεις τους θα αποφασίσουν τί θα κάνουν και οι αγρότες της Ανατολικής Θεσσαλονίκης οι οποίοι προσανατολίζονται στο να βγάλουν τα τρακτέρ τους στα Πράσινα Φανάρια µέσα στην εβδοµάδα, ανάλογα και µε την εξέλιξη των κινητοποιήσεων.

ΓΥΨΟΧΩΡΙ ΠΕΛΛΑΣ ΤΕΛΩΝΕΙΑ ∆ΟΪΡΑΝΗΣ ΝΕΑ ΧΑΛΚΗ∆ΟΝΑ

ΤΕΛΩΝΕΙΟ ΠΡΟΜΑΧΩΝΑ ΚΟΜΟΤΗΝΗ – ΕΓΝΑΤΙΑ

ΚΟΜΒΟΣ ΦΙΛΩΤΑ ΚΟΜΒΟΣ ΝΗΣΕΛΛΙΟΥ ΤΕΛΩΝΕΙΟ ΚΑΚΚΑΒΙΑΣ E-65, ΣΤΟ ΥΨΟΣ ΤΩΝ ΤΡΙΚΑΛΩΝ

MΑΛΓΑΡΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΜΕΓΑΛΟΧΩΡΙ ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΛΑΡΙΣΑ-ΝΙΚΑΙΑ

Ε-65, ΣΤΟ ΥΨΟΣ ΤΗΣ ΚΑΡ∆ΙΤΣΑΣ ΚΟΜΒΟΣ ΚΟΥΛΟΥΡΑ ΚΟΜΒΟΣ ΚΙΑΤΟΥ

ΕΣΤΙΕΣ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΜΠΛΟΚΩΝ ΕΠΙΚΑΙΡΟΠΟΙΗΣΗ ΕΩΣ 3 ∆ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ

ΤΕΛΩΝΕΙΟ ΚΗΠΩΝ

14 Agrenda

ΑΓΡΟΤΙΚΑΕΦΟ∆ΙΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

∆ΕΛΤΙΟ ΦΥΤΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΕΛΕΝΗ ∆ΟΥΣΚΑ

Βαµβακάδα ροδακινιάς Η βαµβακάδα ή άσπρη ψώρα θεωρείται από τους σηµαντικότερους εχθρούς της ροδακινιάς σε οπωρώνες της Βορείου και κεντρικής Ελλάδας. Το έντοµο Pseudaulacaspis pentagona έχει τρείς γενεές τον χρόνο, δραστηριοποιείται κυρίως την άνοιξη σχηµατίζοντας εκτεταµένες βαµβακώδεις αποικίες αλλά τα διαχειµάζοντα θηλυκά είναι ορατά και κατά την χειµερινή περίοδο. Προκαλεί σηµαντικές ζηµιές στα δέντρα. Προσβάλει κυρίως τους κορµούς και τους βλαστούς σπανιότερα τους καρπούς και σε ακραίες περιπτώσεις τα φύλλα. Τα προσβαλλόµενα µέρη του δέντρου εξασθενούν και προοδευτικά ξεραίνονται, ενώ οι καρποί χάνουν την εµπορική τους αξία. Μάλιστα, σε περιπτώσεις σοβαρών προσβολών και ολόκληρα δέντρα µπορούν να ξεραθούν. Οι γεωπόνοι του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών Βόλου για την αντιµετώπιση του κοκκοειδούς σε περιπτώσεις πολύ σοβαρών προσβολών συνιστούν ψεκασµούς αργά το χειµώνα ή λίγο πριν την έκπτυξη των οφθαλµών της ροδακινιάς, εναντίoν των ενήλικων θηλυκών µε τη χρήση λαδιών σε δόσεις 2 - 3%. Ιδιαίτερης όµως σηµασίας είναι και οι ψεκασµοί εναντίον της 1ης και 3ης γενεάς των κινητών µορφών (ερπουσών) που είναι και το ευπαθέστερο στάδιο του κοκκοειδούς στα εντοµοκτόνα.

Σκευάσµατα BAYER: Movento 150OD UPL: Forja 10 EC (Pyriproxifen 10%).

Σήψη του λαιµού στα µηλοειδή Η σήψη του λαιµού είναι µια ιδιαίτερα σοβαρή και µεγάλης οικονοµικής σηµασίας ασθένειες στα µηλοειδή, που προκαλεί την ξήρανσή τους σε σύντοµο διάστηµα. Για την αντιµετώπισή της συνιστάται εκρίζωση και καταστροφή των προσβεβληµένων και ξερών δέντρων και απολύµανση του εδάφους, σύµφωνα µε τους γεωπόνους του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών Θεσσαλονίκης. Επίσης, συνιστάται αποκάλυψη (ξελάκωµα) του λαιµού των προσβεβληµένων δέντρων µέχρι τις ρίζες, αφαίρεση του προσβεβληµένου φλοιού και καµβίου µε ζώνη 2 εκατ. υγιούς ιστού και επάλειψη µε χαλκούχο σκεύασµα (βορδιγάλλεια πάστα). Μετά την ξήρανση της πάστας γίνεται επάλειψη µε προστατευτικό πληγών ή λινέλαιο ή καθαρή πίσσα. Τέλος, συστήνεται καλή στράγγιση του οπωρώνα τη χειµερινή περίοδο και οι επεµβάσεις µε χαλκούχα στο έδαφος να γίνονται µόνο αν υπάρχει ανάγκη, διότι ο χαλκός συσσωρεύεται και δηµιουργεί προβλήµατα τοξικότητας ειδικά στα όξινα εδάφη.

Ψεκασµοί κάλυψης στη ντοµάτα θερµοκηπίου για περονόσπορο Ο περονόσπορος προκαλείται από προσβολές του ωοµύκητα Phytophthora infestans και αποτελεί την ασθένεια µε τη µεγαλύτερη οικονοµική σηµασία για την καλλιέργεια της ντοµάτας του θερµοκηπίου, καθώς οδηγεί σε ΦΡΟΝΤΙ∆ΕΣ τµηµατική νέκρωση του φυτού. H προσβολή από τον περονόσπορο ξεκινά συνήθως από τα κατώτερα φύλλα του φυτού της ντοµάτας, στα οποία και εµφανίζονται κιτρινωπές κηλίδες ακανόνιστου σχήµατος. Αυτές οι περιοχές στη συνέχεια γίνονται καστανές και κατόπιν ξηραίνονται. Στους µίσχους και τους βλαστούς εµφανίζονται επίσης παρόµοιες νεκρωτικές περιοχές, ενώ στους καρπούς τα συµπτώµατα ξεκινούν γύρω από τον ποδίσκο και οδηγούν σε πλήρη καταστροφή τους, καθώς καθίστανται µη εµπορεύσιµα. Οι κατά τόπους γεωπόνοι προτρέπουν τους παραγωγούς ντοµάτας, των οποίων οι φυτείες εντός θερµοκηπίων βρίσκονται σε ευαίσθητο στάδιο προσβολής από την ασθένεια του περονόσπορου, να πραγµατοποιούν ψεκασµούς κάλυψης, µε κατάλληλα επιτρεπόµενα φυτοπροστατευτικά σκευάσµατα, έχοντας υπόψη την ανάγκη κάλυψης και του νέου φυλλώµατος καθώς και την επανάληψη µετά από 8 ηµέρες.

ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ ΠΡΟΕΙ∆ΟΠΟΙΗΣΕΙΣ

Σκούρες κηλίδες στα φυλλώδη Κρύος και βροχερός καιρός αφήνει σημάδια στην παραγωγή μαρουλιού ΤΗΣ ΕΛΕΝΗΣ ∆ΟΥΣΚΑ douska@agronews.gr

Μέσα στον µήνα ∆εκέµβριο συνεχίζεται η σπορά και µεταφύτευση των φυταρίων των φυλλωδών λαχανικών στον αγρό ανά παρτίδες, προκειµένου να εξασφαλιστεί η συνεχής και απρόσκοπτη παραγωγή καθ’ όλη τη διάρκεια του χειµώνα. Επειδή οι ανάγκες των φυτών σε θρεπτικά συστατικά είναι περιορισµένες την περίοδο αυτή, η λίπανση δεν αποτελεί κύρια προτεραιότητα των παραγωγών. Ωστόσο, σε κάθε περίπτωση και ανάλογα µε το αν η καλλιέργεια βρίσκεται στην ύπαιθρο ή στο θερµοκήπιο, πρέπει να πραγµατοποιείται τακτική παρακολούθηση για εµφάνιση και εξέλιξη συµπτωµάτων, ως αποτέλεσµα της προσβολής από βακτήριο ή/και περονόσπορο, παθογόνα

που προσβάλλουν µεταξύ άλλων καλλιεργειών και το µαρούλι. Ο περονόσπορος (Bremia lactucae) είναι ίσως η σοβαρότερη ασθένεια του µαρουλιού και η εµφάνισή του είναι πιο πιθανή σε περιοχές και εποχές όπου επικρατούν χαµηλές θερµοκρασίες και υψηλά επίπεδα υγρασίας. Χαρακτηριστικά συµπτώµατα είναι οι κηλίδες λευκο-κίτρινου χρώµατος, στην κάτω επιφάνεια των φύλλων που στη συνέχεια αποκτούν έντονο κίτρινο χρώµα και καταλήγουν σε καφέτιασµα

Απώλειες Οι προσβολές από βακτήρια επηρεάζουν την ποιότητα και την ποσότητα της παραγωγής

και µάρανση του φυλλώµατος. Η µετάδοση του µύκητα γίνεται µε τα ωοσπόρια και κυρίως µέσω του αέρα. Επιπλέον, βακτήρια όπως τα Pseudomonas cichorii, Erwinia carotovora, Sphingomonas suberifaciens και Xanthomonas campestris επηρεάζουν την ποιότητα και την ποσότητα του τελικού προϊόντος και τελικά τα έσδοα του παραγωγού. Σηµειωτέον, όλα τα παραπάνω βακτήρια έχουν την ικανότητα να αναπτυχθούν σε µεγάλο εύρος θερµοκρασιών, αλλά ευνοούνται ιδιαίτερα από τον κρύο και βροχερό καιρό. όπς αναφέρουν οι γεωπόνοι, η συµπτωµατολογία διαφέρει ανά είδος βακτηρίου, αλλά σε όλα περιλαµβάνεται η εµφάνιση ξηρών σκούρων καφετί κηλίδων στα φύλλα. Σε όλες τις περιπτώσεις τα εν λόγω βακτήρια επιβιώνουν στο

έδαφος και σε φυτικά υπολείµµατα, ενώ ευνοούνται από την υψηλή υγρασία και τη βροχή. Η µετάδοση µεταξύ των φυτών γίνεται κατά κύριο λόγο, µε το νερό (βροχή και άρδευση). Για την πρόληψη και την αντιµετώπιση των παραπάνω παθογόνων, οι γεωπόνοι προτείνουν: αποφυγή καλλιέργειας µαρουλιού στο ίδιο χωράφι για συνεχόµενα χρόνια, αποµάκρυνση και καταστροφή των φυτικών υπολειµµάτων της προηγούµενης καλλιέργειας, ιδιαίτερα αν είναι και εκείνη ξενιστής του παθογόνου, χρήση στάγδην άρδευσης και η αποφυγή υγρών περιοχών στον αγρό, χρήση ανθεκτικών ποικιλιών, κατάλληλη λίπανση και ψεκασµοί µε εγκεκριµένα για την καλλιέργεια φυτοπροστατευτικά σκευάσµατα.

16 Agrenda

ΡΕΠΟΡΤΑΖ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Οδηγίες για να μην κόψει ο δορυφόρος το τσεκ του 2026 Επικαιροποιημένος οδηγός ΥΠΑΑΤ για τις υποχρεώσεις οργωμάτων, φυτοκάλυψης σε όλα τα αγροτεµάχια µε αροτραίες καλλιέργειες , β. στα αγροτεµάχια µονίµων καλλιεργειών µε κλίση πάνω από 10%.

Η κάλυψη του εδάφους µπορεί να γίνεται :

ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

Με δορυφόρο Ο έλεγχος θα βασίζεται σε δορυφορικές εικόνες που θα λαµβάνονται σε διάφορες χρονικές στιγµές εντός της ευαίσθητης περιόδου

Eδαφοκάλυψη Η εδαφοκάλυψη πρέπει να αποδεικνύεται για το χρονικό διάστηµα που αναφέρεται και όχι σε µια µόνο χρονική στιγµή

Νέο οδηγό για τις υποχρεώσεις Οργωµάτων (ΚΠΓΚ 5) και Φυτοκάλυψης (ΚΠΓΚ 6) στα πλαίσια των υποχρεώσεων για τη λήψη του τσεκ τις δύο τελευταίες χρονιές της ΚΑΠ, το 2026 και 2027, δηµοσίευσε το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης µε βάση την τελευταία τροποποίηση του Στρατηγικού Σχεδίου. Η πρώτη υποχρέωση αφορά αγροτεµάχια αροτραίων καλλιεργειών µε κλίση 6% και άνω, και η δεύτερη αφορά όλα τα αγροτεµάχια µε αροτραίες καλλιέργειες και αγροτεµάχια µονίµων καλλιεργειών µε κλίση πάνω από 10%. Αναλυτικά οι υποχρεώσεις έχουν ως εξής:

Οργώµατα: Α. Σε αγροτεµάχια αροτραίων καλλιεργειών µε κλίση µεγαλύτερη από 6% και έως 12% η άροση πρέπει να γίνεται κατά τις ισοϋψείς ή διαγώνια. Β. Σε αγροτεµάχια αροτραίων καλλιεργειών µε κλίση µεγαλύτερη από 12% οι γεωργοί πρέπει να αφήνουν κάθετα στην κλίση (δηλαδή κατά τις ισοϋψείς) ακαλλιέργητες ζώνες ανάσχεσης πλάτους 5 µέτρων σε απόσταση 40 µέτρων µεταξύ τους. Η υποχρέωση αυτή µπορεί να εφαρµόζεται συλλογικά (από περισσότερους γεωργούς), αρκεί τα αγροτεµάχια να εφάπτονται. Η υποχρέωση αυτή µπορεί να καλύπτεται εν όλω ή εν µέρει από ήδη υπάρχουσες αναβαθµίδες, αναχώµατα και

νησίδες φυσικής βλάστησης/άγριας ζωής. Κάθε ένα από αυτά τα στοιχεία µπορεί να έχει πλάτος µικρότερο των 5 µέτρων, όµως αθροιστικά θα πρέπει να καλύπτουν την ανωτέρω αναλογία. Η αναλογία αυτή µπορεί να επιτυγχάνεται και τµηµατικά , δηλαδή 20 µέτρα κεκλιµένου αγροτεµαχίου 2,5 µέτρα ζώνης ανάσχεσης – 32 µέτρα κεκλιµένου αγροτεµαχίου 4 µέτρα ζώνης ανάσχεσης. Γ. Σε αγροτεµάχια µε κλίση µεγαλύτερη του 15% απαγορεύεται η άροση από 15 Νοεµβρίου του προηγούµενου έτους έως και 15 Μαρτίου του έτους υποβολής της ΕΑΕ. Εάν επικρατούν αντίξοες καιρικές συνθήκες, η άροση είναι δυνατό να καθυστερήσει έως 15 ηµέρες µετά την έναρξη του ως άνω διαστήµατος, δηλαδή µέχρι 30 Νοεµβρίου. ∆. Απαγορεύεται η καταστροφή των ξερολιθιών, αναχωµάτων και των φυσικών πρανών στα όρια. Ε. Η άρδευση στα αγροτεµάχια µε κλίση µεγαλύτερη του 6% δεν πρέπει να γίνεται µε τη µέθοδο της κατάκλυσης, διότι αυξάνεται ο κίνδυνος διάβρωσης του εδάφους. Εξαιρούνται από την υποχρέωση τα αγροτεµάχια µε αναβαθµίδες καθώς δεν διατρέχουν κίνδυνο διάβρωσης.

Φυτοκάλυψη Επιβάλλεται η ύπαρξη φυτικής κάλυψης κατ’ ελάχιστο την περίοδο από 15 ∆εκεµβρίου του προηγούµενου έτους έως και 15 Μαρτίου του έτους υποβολής της ΕΑΕ. α.

1. µε ύπαρξη χειµερινής καλλιέργειας σε οποιοδήποτε στάδιο ανάπτυξης στα αρόσιµα αγροτεµάχια , 2. µε φυτικά υπολείµµατα ή/και 3. µε αυτοφυή βλάστηση οπότε δεν πρέπει να εφαρµόζεται ζιζανιοκτονία κατά την προαναφερθείσα ευαίσθητη περίοδο, ή/και 4. µε την εφαρµογή άλλης πρακτικής ισοδυνάµου αποτελέσµατος, δηλαδή προστασίας του εδάφους κατά την ευαίσθητη περίοδο. Τέτοιες πρακτικές µπορεί να είναι: - η σπορά φυτών εδαφοκάλυψης η οποία µπορεί να ενισχύεται οικονοµικά στο πλαίσιο του οικολογικού προγράµµατος 31.3 «Εφαρµογή βελτιωµένων πρακτικών φυτοκάλυψης, µε παράλληλη ενίσχυση της βιοποικιλότητας» - η εφαρµογή φυτικού υλικού (όπως φύλλα, κλαδιά, άχυρο, υπολείµµατα καλλιεργειών ή κοµπόστ, πριονίδι κ.ά.). Στις µόνιµες καλλιέργειες ο στόχος µπορεί να επιτευχθεί µε όλους τους παραπάνω τρόπους, αλλά ΚΑΙ µε: συγκαλλιέργεια µε κάποια αροτραία καλλιέργεια ή αρωµατικά φυτά, ή µε ψυχανθή που σπέρνονται και ενσωµατώνονται στο έδαφος, πρακτική η οποία µπορεί να ενισχύεται οικονοµικά στο πλαίσιο του οικολογικού προγράµµατος 31.3 «Εφαρµογή βελτιωµένων πρακτικών φυτοκάλυψης, µε παράλληλη ενίσχυση της βιοποικιλότητας». Συνθήκες ξηρασίας: Εάν επικρατούν αντίξοες κλιµατικές συνθήκες, δηλαδή ανοµβρία, ή πολύ καθυστερηµένες βροχοπτώσεις, η εδαφοκάλυψη δύναται να καθυστερήσει έως και 15 ηµέρες µετά την έναρξη του ως άνω διαστήµατος , δηλαδή έως 30 ∆εκεµβρίου. Πρώιµη σπορά: Εφόσον απαιτείται να γίνει προετοιµασία του εδάφους για την επόµενη εαρινή καλλιέργεια, η εδαφοκάλυψη µπορεί να τερµατιστεί έως και 4 εβδοµάδες πριν την προθεσµία της 5 Μαρτίου, δηλαδή στις 7 Φεβρουαρίου και να ξεκινήσουν άµεσα την προετοιµασία του εδάφους.

Παράδειγμα τήρησης του κανόνα 1. Καλλιέργεια βαµβακιού: Συγκοµιδή τον Οκτώβριο. Υπολείµµατα στελεχών στο αγροτεµάχιο ή και αυτοφυής βλάστηση όλο το χειµώνα µέχρι τις 5 Μαρτίου.

2. Καλλιέργεια βαµβακιού: Συγκοµιδή τον Οκτώβριο. Όργωµα για φυτοϋγειονοµικούς λόγους, σπορά χειµερινής καλλιέργειας (κριθάρι, βίκος και άλλα) 3. Καλλιέργεια καλαµποκιού: Συγκοµιδή Σεπτέµβριο - Οκτώβριο. Υπολείµµατα στελεχών στο αγροτεµάχιο ή και αυτοφυής βλάστηση µέχρι 5 Μαρτίου. Όργωµα και σπορά 4. Καλλιέργεια καλαµποκιού: Συγκοµιδή Σεπτέµβριο - Οκτώβριο. Αποµάκρυνση υπολειµµάτων µε όργωµα. Σπορά φυτού εδαφοκάλυψης (π.χ βίκος) και διατήρηση µέχρι 5 Μαρτίου. Ενσωµάτωση φυτού εδαφοκάλυψης και σπορά.

5. Καλλιέργεια κηπευτικών: Συγκοµιδή Οκτώβριο. Σπορά χειµερινών κηπευτικών και διατήρηση έως 5 Μαρτίου. Παραδείγµατα ΜΗ Συµµόρφωσης που οδηγούν σε επιβολή κυρώσεων 1. Καλλιέργεια βαµβακιού: Συγκοµιδή τον Οκτώβριο. Όργωµα για φυτοϋγειονοµικούς σκοπούς. Ακάλυπτο έδαφος 2. Καλλιέργεια καλαµποκιού: Συγκοµιδή Σεπτέµβριο. Αποµάκρυνση ή ενσωµάτωση υπολειµµάτων. Άροση εδάφους (άρα γυµνό έδαφος). Σπορά την άνοιξη 3. Καλλιέργεια κηπευτικών: Συγκοµιδή Οκτώβριο: Ακάλυπτο αγροτεµάχιο 4. Καλλιέργεια χειµερινών κηπευτικών: Συγκοµιδή Ιανουάριο. Ακάλυπτο αγροτεµάχιο

EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 17

Αν κάποιος παραγωγός έχει δηλώσει και βοοειδή και πρόβατα ή αίγες στη ∆ήλωση ΟΣ∆Ε 2025, τότε θα εµφανίζονται στο Χαρτοφυλάκιο και τα δύο µαθήµατα.

Μέχρι 31 Δεκεμβρίου αυστηρά διάβασμα και εξέταση

Το πρωί στο στάβλο το βράδυ τηλεκπαίδευση για συνδεδεμένη Στο email των κτηνοτρόφων τα στοιχεία σύνδεσης, πιέζει ασφυκτικά ο χρόνος ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ roupas@agronews.gr

Να παρακολουθήσουν εξ αποστάσεως µαθήµατα από το Γεωπονικό Πανεπιστήµιο Αθηνών και να εξεταστούν σε αυτά µέχρι 31 ∆εκεµβρίου, είναι υποχρεωµένοι όλοι οι κτηνοτρόφοι που έχουν υποβάλει δηλώσεις ΟΣ∆Ε 2025 για κατοχή είτε βοοειδών-αγελάδων, είτε προβάτων-αιγών και είναι δικαιούχοι συνδεδεµένων ενισχύσεων για το 2025. Συγκεκριµένα, σύµφωνα µε το εγκεκριµένο Στρατηγικό Σχέδιο της ΚΑΠ, η συµµετοχή σε πρόγραµµα AKIS (όπως συµβουλευτική ή επιµόρφωση) µετά την 1/1/2025 αποτελεί υποχρεωτική προϋπόθεση επιλεξιµότητας για τη χορήγηση των συνδεδεµένων ενισχύσεων. Για αυτό το σκοπό η Γενική Γραµµατεία Ενωσιακών Πόρων & Υποδοµών, ο ΕΛΓΟ-∆ΗΜΗΤΡΑ και το Γεωπονικό Πανεπιστήµιο Αθηνών ανακοίνωσαν την έναρξη λειτουργίας της Πλατφόρµας Τηλεκπαίδευσης του ΚΕ.ΚΑ.

ΠΙ.Κ., η οποία µπήκε σε λειτουργία από τις 29 Νοεµβρίου. Τα δεδοµένα της Πλατφόρµας έχουν αντληθεί από τα Πληροφοριακά Συστήµατα του ΟΠΕΚΕΠΕ, ο οποίος φέρει και την πλήρη ευθύνη για την εγκυρότητά τους. Εποµένως, στην παρούσα φάση, δεν υποστηρίζεται σε καµία περίπτωση εγγραφή νέων κτηνοτρόφων πέραν εκείνων που έχει καθορίσει ο ΟΠΕΚΕΠΕ και είναι ήδη εγγεγραµµένοι στην Πλατφόρµα.

Οδηγίες σύνδεσης Τα στοιχεία σύνδεσης (Όνοµα χρήστη και Συνθηµατικό) έχουν σταλεί στους δικαιούχους συνδεδεµένης ενίσχυσης µε ηλεκτρονικό µήνυµα, απευθείας από τον διαχειριστή της πλατφόρµας (e-mail µε Θέµα «Η εγγραφή σας στην Πλατφόρµα Τηλεκπαίδευσης Κέντρου Κατάρτισης - εΠΙµόρφωσης Κτηνοτρόφων (ΚΕ.ΚΑ.ΠΙ.Κ.) του ΕΛΓΟ - ∆ΗΜΗΤΡΑ». Μόλις συνδεθεί ο δικαιούχος, υπάρχει η ενότητα «Μαθήµατα»,η οποία περιλαµβάνει το περιεχό-

µενο που θα πρέπει ο κτηνοτρόφος να παρακολουθήσει: Αν έχει δηλώσει βοοειδή στη ∆ήλωση ΟΣ∆Ε 2025, θα εµφανίζεται στο Χαρτοφυλάκιο το Μάθηµα «Βοοτροφία - Αγελαδοτροφία». Αν έχει δηλώσει πρόβατα ή αίγες στη ∆ήλωση ΟΣ∆Ε 2025, θα εµφανίζεται στο Χαρτοφυλάκιο το Μάθηµα «Προβατοτροφία - Αιγοτροφία».

Τέσσερις θεµατικές ενότητες και στο τέλος εξετάσεις Κάθε µάθηµα αποτελείται από τέσσερεις (4) Θεµατικές Ενότητες. Το εκπαιδευτικό υλικό κάθε Θεµατικής Ενότητας περιλαµβάνει: µία βιντεοσκοπηµένη παρουσίαση. το υλικό της παρουσίασης (εκπαιδευτικό υλικό) σε µορφή pdf αρχείου. επιπρόσθετο υλικό για εµβάθυνση. Αφού παρακολουθήσει τις βιντεοσκοπηµένες παρουσιάσεις και µελετήσει το εκπαιδευτικό υλικό κάθε Μαθήµατος ο δικαιούχος, θα πρέπει να ολοκληρώσει

µια άσκηση η οποία περιλαµβάνει πέντε (5) ερωτήσεις µε απαντήσεις πολλαπλής επιλογής. Επιτυχής θεωρείται η εξέταση κατά την οποία έχουν απαντηθεί σωστά τρείς (3) από τις πέντε (5) ερωτήσεις της άσκησης κάθε µαθήµατος. Η χρονική διάρκεια της εξέτασης, από την έναρξη της άσκησης µέχρι του τέλους αυτής, είναι συνολικά µία (1) ώρα. Κατά την εξέταση, ο κάθε δικαιούχος θα στη διάθεσή του πέντε (5) προσπάθειες το µέγιστο, στις οποίες µπορεί να επαναληφθεί την άσκηση. Στο τέλος κάθε προσπάθειας πρέπει να πατηθεί η επιλογή «Οριστική Υποβολή» ώστε να θεωρηθεί ολοκληρωµένη η προσπάθεια. Κάθε φορά που αποσυνδέεται ο χρήστης από την Πλατφόρµα, µετά την έναρξη της άσκησης, τυχαία ή σκόπιµα, χάνεται µία (1) προσπάθεια. Υπενθυµίζεται ότι, η καταληκτική ηµεροµηνία για να ολοκληρωθεί η παρακολούθηση των τεσσάρων (4) Θεµατικών Ενοτήτων του Μαθήµατος και να γίνει η εξέταση σε αυτές, είναι η 31η ∆εκεµβρίου 2025.

Κωδικοί

Στην παρούσα φάση, δεν υποστηρίζεται σε καµία περίπτωση εγγραφή νέων κτηνοτρόφων πέραν εκείνων που έχει καθορίσει ο ΟΠΕΚΕΠΕ.

Χρόνος

Η χρονική διάρκεια της εξέτασης, από την έναρξη της άσκησης µέχρι του τέλους αυτής, είναι συνολικά µία ώρα.

ΣΚΑΝΑΡΕΤΕ ΓΙΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΕΣ Ο∆ΗΓΙΕΣ

18 Agrenda

ΕΠΕΝ∆ΥΣΕΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Καλλιέργεια και ενέργεια μαζί

Νομοσχέδιο θεσπίζει τα αγρο-βολταϊκά με ταρίφα 65 ευρώ/MWh Τα συστήματα αυτά μπορούν να εγκατασταθούν πάνω από καλλιεργήσιμη γη ή σε θερμοκήπια και δύναται να συνδυάζονται με μπαταρίες, σύμφωνα με νομοσχέδιο ΥΠΕΝ Δικαίωμα εγκατάστασης των σταθμών έως 200 kW ακόμα και σε κορεσμένα δίκτυα θα έχουν οι κατ’ επάγγελμα αγρότες ΤOY ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

ΜΑΑΕ ∆ικαίωµα εγκατάστασης αγροφωτοβολταϊκού σταθµού έχουν οι κατ’ επάγγελµα αγρότες, που είναι εγγεγραµµένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκµεταλλεύσεων.

Μία ώρα

Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί δύναται να συνδυάζονται µε συσσωρευτές (µπαταρίες) ωφέλιµης χωρητικότητας τουλάχιστον µίας (1) ώρας της ισχύος του σταθµού ΑΠΕ.

Εξαίρεση

Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί εξαιρούνται των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρθρου 7 του Νόµου 4414/2016 (Α’ 149).

Αιτήσεις για να προχωρήσουν σε εγκατάσταση αγρο-φωτοβολταϊκών δυναµικότητας έως 200 kW θα µπορούν να κάνουν οι κατ’ επάγγελµα αγρότες από την 1η Φεβρουαρίου 2026 στη ∆Ε∆∆ΗΕ, µε προβλεπόµενη «ταρίφα» 65 ευρώ/MWh, µε τα συστήµατα αυτά να µπορούν να εγκατασταθούν σε καλλιεργήσιµη γή ή σε θερµοκήπια. Τα παραπάνω προβλέπεται το υπό διαβούλευση νοµοσχέδιο του ΥΠΕΝ µε «Ρυθµίσεις για τη δέσµευση, χρήση, µεταφορά και αποθήκευση διοξειδίου του άνθρακα». Συγκεκριµένα, καθορίζει ως αγρο-φωτοβολταϊκούς σταθµούς τις εγκαταστάσεις έως 200 kW που περιλαµβάνουν: α) φωτοβολταϊκές εγκαταστάσεις που αναπτύσσονται σε βάσεις έδρασης που απέχουν κατ’ ελάχιστο δύο µέτρα και δέκα εκατοστά (2,10 µ.) από το έδαφος και βρίσκονται πάνω από καλλιεργούµενες εκτάσεις ή στην οροφή θερµοκηπιακών εγκαταστάσεων, β) οικίσκο στέγασης ηλεκτροµηχανολογικού εξοπλισµού, επί χερσαίου χώρου που περιλαµβάνει τον υποσταθµό διασύνδεσης µε το δίκτυο και ηλεκτροµηχανολογικό εξοπλισµό, γ) καλώδια σύνδεσης των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων µε τον οικίσκο στέγασης ηλεκτροµηχανολογικού εξοπλισµού και δ) συνοδά έργα, απαραίτητα για την πρόσβαση στον χώρο της εγκατάστασης και την ασφαλή λειτουργία του σταθµού. Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί δύναται να συνδυάζονται µε συσσωρευτές (µπαταρίες) ωφέλιµης χωρητικότητας τουλάχιστον µίας (1) ώρας της εγκατεστηµένης ισχύος του

σταθµού Ανανεώσιµων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.), χωρίς δυνατότητα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας που απορροφάται από το δίκτυο. ∆ικαίωµα εγκατάστασης αγρο-φωτοβολταϊκού σταθµού έχουν οι κατ’ επάγγελµα αγρότες, που είναι εγγεγραµµένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκµεταλλεύσεων, οι οποίοι καλλιεργούν την έκταση στην οποία εγκαθίστανται οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί ή τρίτα νοµικά ή φυσικά πρόσωπα που υλοποιούν τους εν λόγω σταθµούς Α.Π.Ε., εφόσον τα πρόσωπα αυτά έχουν συνάψει σχετική συµφωνία µε τους κατόχους ή διαχειριστές των καλλιεργούµενων εκτάσεων ή θερµοκηπιακών εγκαταστάσεων. Σηµειώνεται εδώ πως οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί δύναται να εγκατασταθούν και σε περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί ως κορεσµένα δίκτυα.

Πλαίσιο αποζηµίωσης Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί εξαιρούνται των ανταγωνιστικών διαδικασιών υποβολής προσφορών του άρθρου 7 του ν. 4414/2016 (Α’ 149) και δύνανται να συνάπτουν τη Σύµβαση Λειτουργικής Ενίσχυσης Σταθερής Τιµής του άρθρου 10 του ν. 4414/2016, κατόπιν έγκρισης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ή να λαµβάνουν επενδυτική ενίσχυση από πόρους του Εθνικού Προγράµµατος Ανάπτυξης ή άλλες πηγές χρηµατοδότησης.

Κορεσµένα δίκτυα Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί µπορούν να εγκατασταθούν και σε περιοχές οι οποίες έχουν χαρακτηριστεί ως κορεσµένα δίκτυα

Οι αγρο-φωτοβολταϊκοί σταθµοί µπορούν να λαµβάνουν επενδυτική ενίσχυση από πόρους του Εθνικού Προγράµµατος Ανάπτυξης.

Πολιτική απόφαση για ζωικά Εδώ και 1,5 χρόνο πληρώνουν πιστοποιήσεις και παράγουν βιολογικά, κτηνοτρόφοι που έκαναν αίτηση στο Μέτρο των Βιολογικών του ΠΑΑ, βλέποντας τον κόπο τους να πηγαίνει στράφι. Για το αν τελικώς θα υπάρξει δικαίωση για τους πραγµατικούς βιολογικών κτηνοτρόφους ώστε να βγουν λίστες εντάξεων και να πληρωθούν τα πριµ που τους χρωστάνε, η αρµόδια υπηρεσία του ΥΠΑΑΤ απαντάει «περιµένουµε εντολές». Πρόκειται προφανώς για πολιτική απόφαση την οποία κανείς δεν µοιάζει σε θέση να λάβει, σε ένα ζήτηµα που απασχολεί χιλιάδες παραγωγούς. Και τώρα ακόµη και να βγει η απόφαση, πώς θα πληρωθούν οι άνθρωποι αυτοί; Με ποια κατανοµή βοσκοτόπου; Του 2024 ή του 2025; Πώς θα µετρηθεί το επιλέξιµο ζωικό κεφάλαιο; Αυτά είναι ερωτήµατα που δεν βρίσκουν απάντηση, µε το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης να αρνείται πεισµατικά να λάβει µία οριστική α-

πόφαση, καθώς: Από τη µία, µια οριζόντια λύση, δηλαδή ο αποκλεισµός όλων των κτηνοτρόφων από το Μέτρο, θα είχε πολιτικό κόστος. Από την άλλη, η απόφαση ένταξης, θα γεννούσε την ανάγκη καταβολής µεγάλων ποσών από τα εθνικά κονδύλια. Το µόνο βέβαιο είναι πως έστω και ένας κτηνοτρόφος από όσους έκαναν αίτηση, είναι σωστός στις υποχρεώσεις του, βάσει του θεσµικού πλαισίου και των κοινοτικών κανονισµών, θα

ΕΠΕΝ∆ΥΣΕΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 19

ΕΠΙΛΕΞΙΜΕΣ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ ΟΜΑ∆Α Ι

Η.Π.Α., Καναδάς, Ηνωµένο Βασίλειο

ΟΜΑ∆Α ΙΙ

Κίνα, Ρωσία, Ινδία, Ελβετία, Αυστραλία, Ιαπωνία, Βραζιλία, Ν. Κορέα, Σιγκαπούρη

ΟΜΑ∆Α ΙΙΙ

Νορβηγία, Νέα Ζηλανδία, Σερβία, Τουρκία, Ουκρανία, Αρµενία, Αζερµπαϊτζάν, Λευκορωσία, Γεωργία, Καζακστάν, Μολδαβία, Ουζµπεκιστάν, οι λοιπές Βαλκανικές χώρες καθώς και οι λοιπές χώρες των γεωγραφικών ζωνών της Αφρικής, Βόρειας Αµερικής, Λατινικής Αµερικής, Νοτιοανατολικής Ασίας, Εγγύς και Μέσης Ανατολής

Έως 27 Δεκεμβρίου αιτήσεις προώθησης οίνων εκτός ΕΕ

ΞΥΠΝΗΤΗΡΙ Θερµοκήπια Την Τρίτη, 9 ∆εκεµβρίου 2025 και ώρα 13:00 λήγει η περίοδος υποβολής αιτήσεων στήριξης για την Παρέµβαση Π3-73-2.9 «Επενδύσεις για τον εκσυγχρονισµό και την κατασκευή θερµοκηπίων και προσπελάσιµων στεγάστρων φυτικής παραγωγής».

Μέτρο 23

Βιολογικής

Η επιλεξιµότητα των αγροτεµαχίων επηρεάζει όλα τα Προγράµµατα

πρέπει να πάρει τα λεφτά του µέχρι το τελευταίο σεντ. Αλλιώς θα πρόκειται για µία απόφαση που δεν έχει υπάρξει ποτέ ξανά στα χρονικά του Προγράµµατος Αγροτικής Ανάπτυξης. Και όχι µονό αυτό... Το ΥΠΑΑΤ επιχειρεί να λάβει και τη «βούλα» της ΕΕ για να µην έχει άλλα µπλεξίµατα. Τα παραπάνω προφανώς ισχύουν και για τους έντιµους µελισσοκόµους που διατηρούν βιολογική εκµετάλλευση.

Ο αποκλεισµός αγροτεµαχίων από τη βασική ενίσχυση επηρεάζει προφανώς και όλα τα προγράµµατα που βασίζονται στην έκταση για την επιδότηση, όπως είναι για παράδειγµα τα βιολογικά, το Κοµφούζιο αλλά και το νέο Μέτρο για δέσµευση άνθρακα που αναµένεται να προκηρυχθεί µε βάση το έτος ενίσχυσης 2026. Φυσικά, επηρεάζεται και η εξισωτική αποζηµίωση, µε κτηνοτρόφους και αγρότες να αναµένεται να βρεθούν προς εκπλήξεως στις πληρωµές που αναµένονται τέλος του ∆εκεµβρίου. Για να µην υπάρχει πρόβληµα πάντως µε την επιλεξιµότητα των βοσκοτόπων στα eco-schemes αλλά και στα Βιολογικά (αν υπάρξει νέα προκήρυξη), οι αρµόδιες αρχές έχουν πλέον τη δυνατότητα να παρέχουν την επιδότηση στο ζώο και όχι στον βοσκότοπο. Αυτό αναφέρει η ενδιάµεση αναθεώρηση της ΚΑΠ η οποία αναµένεται να µπει σε πλήρη εφαρµογή εντός του 2026 βάσει της συµφωνίας Κοµισιόν και Ευρωβουλής.

Περιθώριο έως τις 27 ∆εκεµβρίου έχουν οι οργανώσεις οινοπαραγωγών ώστε να κάνουν αίτηση ένταξης στην Παρέµβαση Π2-58.5 «Προώθηση οίνων σε Τρίτες Χώρες» στο πλαίσιο του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ. Η ανωτέρω προθεσµία αφορά στην υποβολή αιτήσεων στήριξης για την περίοδο 2025-2026 µε καταληκτική ηµεροµηνία υλοποίησης των δράσεων των εγκεκριµένων προγραµµάτων την 31η Ιουλίου κάθε έτους. Επισηµαίνεται, ότι το ύψος του προϋπολογισµού της Παρέµβασης αφορά Ενωσιακή χρηµατοδοτική συνδροµή και Εθνική ενίσχυση όπως ορίζεται στο άρθρο 12 της υπ’ αρ. 572/199920/9.07.2024 Κ.Υ.Α. (Β’ 4074) όπως ισχύει.

∆ικαιούχοι Αιτήµατα στήριξης µπορούν να υποβάλλουν επαγγελµατικές οργανώσεις, οργανώσεις οινοπαραγωγών, ενώσεις οργανώσεων οινοπαραγωγών, προσωρινές ή µόνιµες ενώσεις δύο ή

8 εκατ. ευρώ Συνολικά 8 εκατ. ευρώ είναι ο διαθέσιµος ετήσιος προϋπολογισµός για την κάλυψη των εξόδων των οργανώσεων

περισσότερων παραγωγών, διεπαγγελµατικές οργανώσεις, ιδιωτικές εταιρείες, οργανισµοί δηµοσίου δικαίου καθώς και συνέργειες των ανωτέρω κατηγοριών δικαιούχων σύµφωνα µε τους όρους και προϋποθέσεις που ορίζονται στην ανωτέρω Κ.Υ.Α. Σηµειώνεται ότι, οι αιτήσεις στήριξης προγραµµάτων προώθησης θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά, µέσω του Ολοκληρωµένου Πληροφοριακού Συστήµατος Κρατικών Ενισχύσεων (ΟΠΣΚΕ) σύµφωνα µε το άρθρο 14 της ανωτέρω Κ.Υ.Α. Με σχετικά εγχειρίδια περιγράφεται η διαδικασία εγγραφής των ενδιαφερόµενων στο εν λόγω σύστηµα και η διαδικασία δηµιουργίας αίτησης στήριξης προγραµµάτων προώθησης. Την παρούσα πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, καθώς και τα υποδείγµατα σε µορφή word µπορείτε να τα αναζητήσετε στον ιστότοπο του ΥπΑΑΤ (Αγρότης-Επιχειρηµατίας Προώθηση καλλιεργειών, Εκτροφών και Γεωργικών Προϊόντων- Παρέµβαση Π2-58.5 «Προώθηση οίνων σε Τρίτες Χώρες» του Στρατηγικού Σχεδίου Κοινής Αγροτικής Πολιτικής της Ελλάδας 2023-2027). Συνολικά 8 εκατ. ευρώ είναι ο διαθέσιµος ετήσιος προϋπολογισµός για την κάλυψη των εξόδων των οργανώσεων.

Η κοινοτική διορία για την ολοκλήρωση των πληρωµών του προγράµµατος «Έκτακτη προσωρινή στήριξη ρευστότητας στους γεωργούς, που έχουν πληγεί από φυσικές καταστροφές» (Μέτρο 23) λήγει στις 31 ∆εκεµβρίου 2025.

ΕΣΠΑ Οι αιτήσεις για το πρόγραµµα «Αναπτύσσοµαι έξυπνα στην Περιφέρεια Θεσσαλίας» µπορούν να γίνουν έως τις 30 Ιανουαρίου 2026.

20 Agrenda

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Κοµβικό επίτευγµα για την Agroma

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ.ΕΙΣΡΟΕΣ

µετάδοσης (CVT). Η σειρά αποτελείται από πέντε µοντέλα µε ισχύ από 75115hp. Οι ελκυστήρες της σειράς ήδη επωφελούνται από την επιλογή 6 µηχανικών µεταδόσεων – ανάλογα το µοντέλο – όµως το νέο Dyna-VT για µοντέλα µε ισχύ 105-115hp βελτιώνει την εµπειρία του χειριστή.

Η ελληνική βιοµηχανία γεωργικών µηχανηµάτων AGROMA S.A. παρουσίασε τη νέα σειρά ψεκαστικών Millenium BT Series στην Agritechnica 2025. Το Millenium BT Series, το µεγαλύτερο ψεκαστικό, έχει επιβλητικό µέγεθος, µοντέρνο σχεδιασµό και καινοτόµες τεχνολογικές λύσεις.

Νέος ηλεκτρικός φορτωτής Manitou

Καινούργια δενδροκοµικά Claas Τα τέσσερα µοντέλα της σειράς Nexos 2 CMATIC αποτελούν τα πρώτα τρακτέρ narrow-track της Claas µε επιλογή κιβωτίου διαρκώς µεταβαλλόµενης µετάδοσης. Έχουν έναν τετρακύλινδρο κινητήρα FPT Stage V που τους παρέχει ισχύ από 85 έως 120 hp. Το ελάχιστο εξωτερικό πλάτος τρακτέρ είναι στα 1-1,55 µέτρα.

Τον πρώτο της ηλεκτρικό τηλεσκοπικό φορτωτή για αγρ’οτες, MLT625e, παρουσίασε η Manitou στην Agritechnica. Η µπαταρία ιόντων λιθίου 35 kWh τροφοδοτεί δύο ηλεκτρικούς κινητήρες, έναν 40 kW για το driveline και έναν 30 kW για τα υδραυλικά. Η µπαταρία έχει διάρκεια για 5 ώρες τυπικών εργασιών.

Η ιαπωνική Kubota κάνει αυτόνομα τα τρακτέρ M7004 ∆ιάκριση για GMD 15030

Αναβάθµιση MF3 µε CVT Η Massey Ferguson γνωστοποίησε ότι πλέον τα δενδροκοµικά τρακτέρ MF 3 θα διατίθενται και µε κιβώτιο ταχυτήτων διαρκώς µεταβαλλόµενης

Τη διάκριση Μηχάνηµα της Χρονιάς 2026 απέσπασε το χορτοκοπτικό GMD 15030 της Kuhn στην Agritechnica. Με πλάτος 14,5 µέτρων, η Kuhn ισχυρίζεται ότι το GMD 15030 παρέχει έως 50% καλύτερη απόδοση σε σχέση µε συµβατικούς συνδυασµούς τριπλών χορτοκοπτικών, που συνήθως έχουν πλάτος 9 µε 10 µέτρα. Το µηχάνηµα διαθέτει τον εξοπλισµό της Kuhn όπως η µπάρα κοπής Optidisc Elite.

Δίνουν λύση στα προβλήματα της έλλειψης εργατικών χεριών και του αυξημένου κόστους αγροτικών εργασιών ΤOY ΗΛΙΑ ΑΝ∆ΡΕΑΚΗ andreakis@agronews.gr

Η Kubota παρουσίασε στην κορυφαία έκθεση αγροτικών µηχανηµάτων, Agritechnica, µια πρωτότυπη αυτόνοµη εκδοχή των τρακτέρ M7004, η οποία είναι ειδικά σχεδιασµένη για να απαντά στις δυσκολίες που αντιµετωπίζει ο πρωτογενής τοµέας της Γηραιάς Ηπείρου. Πιο συγκεκριµένα, η ιαπωνική εταιρεία ισχυρίζεται ότι τα αυτόνοµα M7004 έρχονται να δώσουν λύση σε προβλήµατα όπως η έλλειψη εργατικών χεριών, τα αυξηµένα κόστη εργασιών και οι αυξηµένες απαιτήσεις βιωσιµότητας

που απαιτούν πιο «έξυπνα» και αποτελεσµατικά µηχανήµατα. Οι αυτόνοµοι ελκυστήρες χτίζουν πάνω στην αξιόπιστη πλατφόρµα των M7004 KVT µε τεχνολογία Tractor Implement Management (TIM) και ένα πακέτο αυτονοµίας, επιτρέποντας στον εκάστοτε χειριστή να επεκτείνει τις ώρες εργασίας του στο χωράφι. Σύµφωνα µε την Kubota, το πάντρεµα µικρότερων και ελαφρύτερων παρελκοµένων µε τεχνολογίες αυτοµατισµού επιτρέπει σε εκµεταλλεύσεις να µεταβούν από τρακτέρ ισχύος 250-300hp σε µικρότερα µοντέλα µε ιπποδύναµη µεταξύ 150-175 hp, µειώνοντας το κόστος και αυξάνοντας την ευελιξία.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ.ΕΙΣΡΟΕΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 37

Η BASF γιόρτασε την 50η επέτειο του εργοστασίου της στη Σίδνο Στις 18 Νοεµβρίου, η BASF τίµησε την 50η επέτειο του εργοστασίου της στη Σίνδο – µια µονάδα που, αν και µικρότερη σε µέγεθος σε σχέση µε άλλες ευρωπαϊκές εγκαταστάσεις της BASF, αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο για την παρουσία της BASF Agricultural Solutions στην ελληνική αγορά. Το εργοστάσιο έχει καθοριστική σηµασία τόσο για την Ελλάδα όσο και για τις χώρες στις οποίες εξάγει, όπως η Κύπρος και η Τουρκία.

Πενήντα χρόνια επιτυχιών και καινοτοµίας

Παράλληλα, η ιαπωνική κατασκευαστής επισηµαίνει ότι υπό τις περισσότερες συνθήκες, περίπου το 80% των εφαρµογών στο χωράφι µπορεί να πραγµατοποιηθεί αυτόνοµα µε εξαίρεση τις εργασίες στο κεφαλάρι ή σε πιο περίπλοκες περιοχές που απαιτούν χειροκίνητο έλεγχο για µεγαλύτερη ασφάλεια και ακρίβεια.

Έξυπνη εργασία Τα αυτόνοµα M7004 λειτουργούν ακολουθώντας µια δοµηµένη και απλή ροή εργασιών. Τα σύνορα του χωραφιού και τα εµπόδια χαρτογραφούνται πρώτα από έναν πιστοποιηµένο τοπογράφο, και έπειτα ακολουθεί η δηµιουργία ανεξάρτητων προφίλ του τρακτέρ και των παρελκοµένων. Χρησιµοποιώντας την πλατφόρµα PAM της Kubota, οι χειριστές καθορίζουν τις γραµµές Α-Β, τα περάσµατα και τα σηµεία εκκίνησης και τερµατισµού. Η εργασία στη συνέχεια µεταφορτώνεται στον ελκυστήρα, ο

οποίος την πραγµατοποιεί αυτόνοµα, µε εξ αποστάσεως παρακολούθηση.

Έµφαση στην ασφάλεια Η ασφάλεια βρίσκεται στην καρδιά των αυτόνοµων M7004. Το πακέτο αυτονοµίας µεταµορφώνει τα M7004 KVT µε αισθητήρες, οπτικά συστήµατα και λειτουργίες ελέγχου. Η υψηλής ακρίβειας πλοήγηση GNSS καθοδηγεί το τρακτέρ, ενώ αισθητήρες LiDAR σε κάθε πλευρά του µηχανήµατος εντοπίζουν σε πραγµατικό χρόνο τα εµπόδια. Οι λειτουργίες Clovis, Caius, και Cleos διαχειρίζονται την όραση και την ασφάλεια και υποστηρίζονται από κάµερες και προειδοποιητικά φώτα που αυξάνουν την ορατότητα. Τα παρελκόµενα καταχωρούνται µέσω των λειτουργιών CLEOS ECU, που καταγράφουν την γεωµετρία, το πλάτος εργασιών και τις ακολουθίες στο χωράφι για να διασφαλίσουν ασφαλείς και συµβατές διασυνδέσεις.

Απτά πλεονεκτήµατα

Προηγµένη τεχνολογία Τα αυτόνοµα τρακτέρ χτίζουν πάνω στην αξιόπιστη πλατφόρµα των M7004 KVT µε τεχνολογία TIM και ένα πακέτο τεχνολογιών

Η Kubota ισχυρίζεται ότι τα πλεονεκτήµατα είναι άµεσα και µετρήσιµα. Οι συνδυασµοί µικρότερου και ελαφρύτερου εξοπλισµού µειώνουν το µηχανικό κόστος ανά στρέµµα. Οι δοκιµές του µηχανήµατος θα συνεχίσουν εντός του 2025 και στη συνέχεια οι δοκιµές πεδίου το 2026 θα επιτρέψουν την βελτίωση του αυτόνοµου concept της Kubota.

Το εργοστάσιο της Σίνδου έχει καταγράψει σηµαντικά ορόσηµα: Στήριξη τοπικών και διεθνών αγορών, εξυπηρετώντας όλη την Ελλάδα και πραγµατοποιώντας εξαγωγές σε γειτονικές χώρες. Συνεχής εκσυγχρονισµός, µε επενδύσεις σε ασφάλεια, περιβαλλοντική προστασία και εγκατάσταση καθαρισµού επεξεργασίας υδατικών αποβλήτων. Άµεση ανταπόκριση σε θέµατα ασφάλειας και αυστηροί έλεγχοι σύµφωνα µε το πρόγραµµα Responsible Care. Πιστοποιήσεις διεθνών προτύπων όπως ISO 14001:2015, ISO 45001:2018, ISO 50001:2018 και EMAS, που καθιστούν τη Σίνδο σηµείο αναφοράς για EHS&Q. Ισχυρή και ποικιλόµορφη οµάδα, µε στενή συνεργασία µε εταίρους για αποθήκευση, εµφιάλωση και διανοµή.

∆έσµευση για το µέλλον Ο εορτασµός των 50 χρόνων ανανεώνει τη δέσµευση της BASF για τη δηµιουργία καινοτόµων λύσεων στον αγροδιατροφικό τοµέα και επιβεβαιώνει τον στόχο για βιώσιµη ανάπτυξη τα επόµενα χρόνια.

38 Agrenda

ΠΟΙΟΤΗΤΑ.ΤΡΟΦΙΜΩΝ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΑΓΡΟΝΕΑ Η κτηνωδία των ανθρώπων ∆ιαχρονικό: Τα κτήνη είναι του Θεού. Η κτηνωδία των ανθρώπων. Β. Ουγκώ Κύκλος φάβας: Νέο στοιχείο στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονοµιάς «Ο κύκλος της φάβας στη νησιωτική Ελλάδα», µε τη Φάβα Σαντορίνης να αποτελεί τη µοναδική ΠΟΠ φάβα της χώρας. Είναι ένα σηµαντικό βήµα προς την αναγνώριση ενός παραδοσιακού προϊόντος που συνδέει εδώ και αιώνες τις νησιωτικές κοινωνίες µε τις καλλιεργητικές πρακτικές τους και τις γαστρονοµικές συνήθειες. Η φάβα αποτελεί πανάρχαιο έδεσµα, παραγόµενο από σπασµένες κοτυληδόνες οσπρίων τοπικών ποικιλιών πέντε βοτανικών ειδών. Ένωση Συνεταιρισµών Θηραϊκών Προϊόντων. ΤΟΥ ∆ΗΜΗΤΡΗ atlantea.news, ΜΙΧΑΗΛΙ∆Η* 20/11/2025. Υπερ-επεξεργασµένα: Η παγκόσµια αύξηση στην κατανάλωση υπερεπεξεργασµένων τροφίµων απειλεί τη δηµόσια υγεία. Τα UPFs είναι εµπορικά προϊόντα από φθηνά βιοµηχανικά συστατικά, όπως υδρογονωµένα έλαια και πρόσθετα τροφίµων, όπως χρωστικές, τεχνητά γλυκαντικά, γαλακτωµατοποιητές κλπ. Τα UPFs έχουν τριπλασιαστεί σε Ισπανία (από 11% σε 32%) και Κίνα (από 4% σε 10%). Προτείνονται αυστηροί περιορισµοί µάρκετινγκ, ειδικά για διαφηµίσεις σε παιδιά, απαγόρευσή τους σε σχολεία και νοσοκοµεία και όρια στα σούπερ µάρκετ. The Lancet. 19/11/2025 Liquid Nano Clay: Η τεχνολογία Liquid Nano Clay µετατρέπει την άµµο σε γόνιµο έδαφος σε µόλις επτά ώρες, µε µικροσκοπικά σωµατίδια αργίλου. Η τεχνολογία Liquid Nano Clay αυξάνει την ικανότητα του εδάφους να συγκρατεί νερό και θρεπτικά συστατικά, µειώνοντας τη χρήση νερού έως και 50% και επιτρέποντας την καλλιέργεια καλλιεργειών σε άγονες ερηµικές περιοχές. Το κόστος παραµένει εµπόδιο, περίπου 2-5$/ τµ. Huseyin Boyar. Desert Control, *ΑΓΡΟΤΟΛΟΓΟΥ 22/11/2025

Σε ολλανδικό αγρόκτημα επίσημη πρώτη παραγωγής «καλλιεργημένου κρέατος» παγκοσμίως Ένα καινοτόμο μοντέλο όπου οι κτηνοτρόφοι παραμένουν στο επίκεντρο της παραγωγής

ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Σύµπραξη Το έργο υποστηρίζεται από την EIP-Agri και την επαρχία Zuid-Holland

Respect Farms Ένα πρόβληµα στο µέγεθος της φάρµας συνοψίζει η RespectFarms

Ένα ολλανδικό αγρόκτηµα ξεκίνησε πιλοτικά την παραγωγή «καλλιεργηµένου κρέατος» µέσω συνεργασίας µε την RespectFarms, την EIP-Agri και την επαρχία Zuid-Holland. Η πρωτοβουλία, η πρώτη του είδους της παγκοσµίως, επέτρεψε στον αγρότη Corné van Leeuwen να ξεκινήσει την παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος στην ιδιοκτησία του στην Zuid-Holland και να γίνεται ο πρώτος αγρότης που λαµβάνει χρηµατοδότηση ΕΕ για αυτές τις πρωτεΐνες. Τις επόµενες εβδοµάδες, κέντρο δοκιµών καλλιεργηµένου κρέατος, θα εγκατασταθεί στο αγρόκτηµα για να δείξει πώς παράγεται κρέας απευθείας από κύτταρα και πως ενσωµατώνεται η παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος στις γεωργικές δραστηριότητες. Το έργο υποστηρίζεται από την Ευρωπαϊκή Σύµπραξη Καινοτοµίας για την Παραγωγικότητα και τη Βιωσιµότητα της Γεωργίας και την επαρχία Zuid-Holland.

Μετάβαση στην πρωτεΐνη Η RespectFarms σηµείωσε ότι ενσωµατώνει το καλλιεργηµένο κρέας και

τη γνώση των τεχνολογικών εταίρων για την ανάπτυξη κλιµακωτού µοντέλου. «Χτίζουµε ένα µοντέλο όπου οι κτηνοτρόφοι παραµένουν στο επίκεντρο της παραγωγής τροφίµων, χωρίς να αντικαθίστανται από εργοστάσια», δήλωσε ο Ira van Eelen, συνιδρυτής της RespectFarms και της Cellular Agriculture Netherlands. «Αυτή είναι µια ευκαιρία να κάνουµε τη µετάβαση στην πρωτεΐνη δίκαιη, διαφανή και ριζωµένη στις αγροτικές κοινότητες. Θα υπάρχει ένας χώρος όπου η επιστήµη συναντά αγρότες, πολίτες και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής για να µάθουν και να συνδηµιουργήσουν το µέλλον της παραγωγής τροφίµων και της γεωργίας», σηµείωσε. «Στην RespectFarms πρωτοπορούµε

σε έναν γρήγορο τρόπο εµπορευµατοποίησης του καλλιεργούµενου κρέατος, σε συνεργασία µε εταίρους στον τοµέα της γεωργίας, της τεχνολογίας και της εφοδιαστικής αλυσίδας», πρόσθεσε η Florentine Zieglowski, συνιδρύτρια της RespectFarms. «Η RespectFarms συνοψίζει ένα παγκόσµιο πρόβληµα στο µέγεθος της φάρµας. Και µόλις λειτουργήσει, το επεκτείνουµε σε όλο τον κόσµο», δήλωσε ο Ralf Becks, συνιδρυτής της RespectFarms. Ο Meindert Stolk, περιφερειακός υπουργός Οικονοµίας και Καινοτοµίας, πρόσθεσε: «Αυτή η πρωτοβουλία καταδεικνύει πώς η καινοτοµία στην αγροτεχνολογία και τη βιοτεχνολογία υποστηρίζει τη µετάβαση στην πρωτεΐνη, δηµιουργώντας οικονοµικές ευκαιρίες».

Η φάρµα van Leeuwen κέντρο δοκιµών µε χρηµατοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Εµπειρία Το αγρόκτηµα θα ανοίξει ένα Κέντρο Εµπειρίας την άνοιξη 2026, για την παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος Αφορά τον πρώτο αγρότη στον κόσµο που λαµβάνει γεωργική χρηµατοδότηση ΕΕ.

Η φάρµα van Leeuwen έχει εισαγάγει το καλλιεργηµένο κρέας ως ένα επιπλέον επιχειρηµατικό µοντέλο, έχοντας προηγουµένως υιοθετήσει ροµπότ αρµέγµατος. Το έργο θα δει το αγρόκτηµα να λειτουργεί ως ένα πραγµατικό κέντρο δοκιµών για την εκµάθηση του τρόπου µε τον οποίο η παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος µπορεί να συµπληρώσει την κτηνοτροφία. Είναι επίσης ο πρώτος αγρότης στον κόσµο που λαµβάνει γεωργική χρηµατοδότηση για την παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος, σύµφωνα µε την RespectFarms. «Αυτή είναι µια ευκαιρία να δούµε αν ένα νέο µοντέλο εισοδήµατος µπορεί να ταιριάζει µε αυτό που ήδη κάνουµε. Το να µην το δοκιµάσουµε θα ήταν µια χαµένη ευκαιρία», δήλωσε ο van Leeuwen. Το αγρόκτηµα θα ανοίξει επίσης ένα Κέντρο Εµπειρίας την άνοιξη του 2026, επιτρέποντας σε όλους να δουν την παραγωγή καλλιεργηµένου κρέατος.

ΠΟΙΟΤΗΤΑ.ΤΡΟΦΙΜΩΝ Παγκόσµιο κέντρο καινοτοµίας τροφίµων από Βarilla Η Barilla άνοιξε ένα σηµαντικό κέντρο καινοτοµίας τροφίµων στην Πάρµα για να επιταχύνει την έρευνα και την παγκόσµια ανάπτυξη προϊόντων σε ζυµαρικά, σάλτσες και αρτοποιία. Το νέο Barilla Innovation & Technology Experience (BITE) θα λειτουργήσει ως παγκόσµιος κόµβος ανάπτυξης προϊόντων σε πάνω από 100 αγορές. Η εγκατάσταση των 14.000 τ.µ. συγκεντρώνει 200 ειδικούς και 84 ενεργές συνεργασίες σε όλη την Ιταλία και το εξωτερικό, και 30 ασκούµενους και εκπαιδευόµενους από Τουρκία, Βέλγιο, Ελλάδα και Ισπανία.

Η Ανδαλουσία με την υψηλότερη γεωργική παραγωγή σε αξία στην ΕΕ Σε 537 δισ. ευρώ αποτιµήθηκε το 2023 η συνολική γεωργική παραγωγή στην ΕΕ, µε πέντε περιφέρειες να έχουν συνολική αξία άνω των 9 δισ. ευρώ. Η υψηλότερη αξία παραγωγής, σύµφωνα µε περιφερειακά δεδοµένα της Eurostat, σηµειώθηκε στην Ανδαλουσία της Ισπανίας (16 δισ. ευρώ), ακολουθούµενη από τη Βρετάνη στη Γαλλία (11 δισ. ευρώ), τη Βέζερ-Εµς στη Γερµανία και τη Λοµβαρδία στην Ιταλία (9,8 δισ. η καθεµία) και την Πεΐ ντε λα Λίγηρ στη Γαλλία (9,3 δισ. ευρώ). Οι πληροφορίες αυτές προέρχονται από περιφερειακά δεδοµένα για τους οικονοµικούς λογαριασµούς της γεωργίας σε τρέχουσες τιµές που δηµοσιεύθηκαν στις 28 Νοεµβρίου από την Eurostat. Στη συνολική γεωργική παραγωγή της ΕΕ, η αξία των λαχανικών και των κηπευτικών προϊόντων ήταν 71,5 δισ. ευρώ το 2023. Αυτή ήταν η υψηλότερη αξία από οποιοδήποτε άλλο καλλιεργητικό προϊόν και αντιπροσώπευε το 13,3% του συνολικού συνόλου. Μεταξύ των περιφερειών της ΕΕ, η αξία παραγωγής λαχανικών και κηπευτικών προϊόντων το 2023 ή-

ΑΞΙΑ ΓΕΩΡΓΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΣΤΗΝ ΕΕ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΑΞΙΑ

537 δισ. ευρώ

71,5 δισ. ευρώ ΟΠΩΡΟΚΗΠΕΥΤΙΚΩΝ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΙ ΣΤΟ

13,3% του συνόλου ΑΝ∆ΑΛΟΥΣΙΑ

16 δις 1η περιφέρεια

Πάνω από 50% σε 4 περιφέρειες Σε Βιέννη, Ν. Ολλανδία, Λιγουρία και Αµβούργο το µερίδιο της αξίας παραγωγής κηπευτικών ξεπέρασε το 50%

ταν υψηλότερη στην Ανδαλουσία της Ισπανίας (5,2 δισ. ευρώ) και στη Νότια Ολλανδία στις Κάτω Χώρες (5,0 δισ. ευρώ). Ακολούθησαν η Απουλία και η Καµπανία στην Ιταλία και η Βόρεια Βραβάντη στις Κάτω Χώρες, µε η καθεµία να παράγει παραγωγή αξίας 1,8 δισ. ευρώ. Συνολικά, υπήρχαν 14 περιφέρειες της ΕΕ που παρήγαγαν αξία παραγωγής λαχανικών και κηπευτικών προϊόντων µεγαλύτερη από 1 δισ.ευρώ: 5 στην Ιταλία, 5 στην Ολλανδία και 4 στην Ισπανία. Σε 4 περιφέρειες το µερίδιο της αξίας παραγωγής των κηπευτικών και κηπευτικών προϊόντων στη συνολική γεωργική παραγωγή ξεπέρασε το 50%: Βιέννη στην Αυστρία (77,2%), Νότια Ολλανδία στην Ολλανδία (68,4%), Λιγουρία στην Ιταλία (65,0%) και Αµβούργο στη Γερµανία (50,8%). Σε άλλες 16 περιφέρειες, τα κηπευτικά και κηπευτικά προϊόντα αντιπροσώπευαν µεταξύ 30% και σχεδόν 50% της συνολικής αξίας της γεωργικής παραγωγής, κυµαινόµενο από 31,7% στη Λα Ριόχα της Ισπανίας έως 48,5% στη Βόρεια Ολλανδία στις Κάτω Χώρες.

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 39

Προοπτική για ελληνική φέτα, κατσικίσια τυριά και γιαούρτι στα premium ράφια της Βουλγαρίας Με την Ελλάδα να καταγράφει εµπορικό έλλειµµα µε τη Βουλγαρία στον τοµέα των γαλακτοκοµικών, χαραµάδα διείσδυσης στην εν λόγω γειτονική αγορά ανοίγει η αύξηση τα τελευταία χρόνια της κατανάλωσης premium προϊόντων, όπως Φέτα ΠΟΠ, γραβιέρα, κατσικίσια τυριά και παραδοσιακό γιαούρτι. «Το βουλγαρικό γαλακτοκοµικό προφίλ, αν και βαθιά ριζωµένο στην παράδοση του γιαουρτιού και του λευκού τυριού τύπου sirene, παρουσιάζει αυξανόµενη ζήτηση για προϊόντα υψηλότερης ποιότητας και διαφοροποιηµένα γευστικά προφίλ, γεγονός που δηµιουργεί σηµαντικές προοπτικές για τα ελληνικά γαλακτοκοµικά», αναφέρει σχετική έρευνα αγοράς για τον κλάδο των γαλακτοκοµικών της Βουλγαρίας του γραφείου Οικονοµικών και Εµπορικών Υποθέσεων της ελληνικής πρεσβείας στη Σόφια. Τα τελευταία χρόνια, η κατανάλωση premium προϊόντων στη Βουλγαρία αυξάνεται, ιδίως σε αστικά κέντρα όπως η Σόφια, η Φιλιππούπολη και η Βάρνα, όπου οι καταναλωτές δείχνουν προτίµηση σε εισαγόµενα προϊόντα µε ισχυρή προέλευση και ταυτότητα ποιότητας. «Σε αυτό το πλαίσιο, οι ελληνικές φέτες ΠΟΠ, οι γραβιέρες, τα κατσικίσια τυριά και το παραδοσιακό ελληνικό γιαούρτι µπορούν να τοποθετηθούν επιτυχώς στην αγορά, καλύπτοντας ένα κενό ανάµεσα στα τοπικά προϊόντα µαζικής κατανάλωσης και τα ακριβότερα δυτικοευρωπαϊκά εισαγόµενα. Το ελληνικό γιαούρτι έχει ήδη εδραιωθεί ως προϊόν µε υψηλή θρεπτική αξία και αυθεντικότητα, και θεωρείται σύµβολο υγιεινής µεσογειακής διατροφής, κάτι που το καθιστά ελκυστικό για τη βουλγαρική µεσαία τάξη και τον τουριστικό τοµέα (ξενοδοχεία, HoReCa)», αναφέρει η έρευνα. Σύµφωνα µε την έρευνα του ΟΕΥ, η αγορά γαλακτοκοµικών παραµένει στρατηγικής σηµασίας για τη Βουλγαρία. Η παραγωγή γαλακτοκοµικών παραδοσι-

Το ελληνικό γιαούρτι έχει εδραιωθεί ως προϊόν µε αυθεντικότητα. ακά κατείχε σηµαντικό ποσοστό 5-8% επί της συνολικής παραγωγής της βιοµηχανίας τροφίµων το 2018, ενώ φαίνεται να αποτελεί σηµαντικό µέρος της συνολικής παραγωγής του γεωργικού τοµέα, φτάνοντας το 12% το 2021. Η προστιθέµενη αξία του κλάδου τροφίµων της Βουλγαρίας, ωστόσο, αυξήθηκε στα BGN 1,8 δις το 2024, συγκεκριµένα µε αύξηση 18% από το 2023. Να σηµειωθεί ότι οι Βούλγαροι καταναλωτές διατηρούν παραδοσιακές διατροφικές συνήθειες, µε γιαούρτι και λευκά τυριά (ιδίως sirene) να παραµένουν βασικά στοιχεία της καθηµερινής τους διατροφής. Σύµφωνα µε το Εθνικό Στατιστικό Ινστιτούτο, η κατανάλωση γιαουρτιού (29,0 κιλά το 2012 και 28,9 κιλά το 2021), λευκού τυριού (12,4 αρχικά και έπειτα 12,0 κιλά) και γάλακτος (από 19,6 σε 19,2 λίτρα) παρέµεινε σταθερή την περίοδο 2012–2021. Αντίθετα, η ζήτηση για κίτρινο τυρί παρουσίασε ήπια αύξηση (από 3,5 σε 5,1 κιλά).

40 Agrenda

ΒUSINESSSTORY

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Με παρακαταθήκη έξι γενεών, ο Ραφαήλ Γιανναράκης διατηρεί ζωντανή την αγάπη της οικογένειας για ποιοτικό ελαιόλαδο. Ραφαήλ Γιανναράκης

Yiannarakis Olive Estate

Αποπνέει τη γεύση της κρητικής γης το elea ROKKA Εμπειρία 6 γενεών και υπεραιωνόβια ελαιόδεντρα ηλικίας άνω των 1.000 ετών το μυστικό της ποιότητας

ΤOY ΗΛΙΑ ΑΝ∆ΡΕΑΚΗ andreakis@agronews.gr

Κορυφαία ποιότητα Η µέθοδος συγκοµιδής, η ελαιοποίηση και η αποθήκευση του ελαιολάδου καθιστούν το Elea ROKKA πλούσιο σε φαινόλες

Μεγαλώνοντας ανάµεσα στους ελαιώνες στη Ρόκκα Κίσσαµου στη βορειοδυτική Κρήτη, ο Ραφαήλ Γιανναράκης γνώριζε από µικρός ότι προοριζόταν να συνεχίσει την παράδοση έξι γενεών της οικογένειας του στην ελαιοκοµία. Έτσι, κατά τη διάρκεια του lockdown, και παρότι νωρίτερα σπούδασε µεταπτυχιακά λογιστική σε Ελλάδα και εξωτερικό, ένιωσε νοσταλγία για τις αναµνήσεις που είχε βιώσει και αποφάσισε ότι είχε έρθει η κατάλληλη στιγµή να κάνει πράξη τα όνειρα του Στο πλευρό του από την πρώτη στιγµή είχε τον πατέρα του, Αντώνη, που του µεταλαµπάδευσε τις απαραίτητες γνώσεις ώστε να µπορεί να παράξει το ελαιόλαδο Elea ROKKA, συνδυάζοντας την παράδοση, την ποιότητα και την αγάπη της οικογένειας για το ελαι-

όλαδο. Στην επίτευξη του καλύτερου δυνατού αποτελέσµατος συνέβαλε και η γνωριµία του Ραφαήλ µε τον γευσιγνώστη Γιάννη Καρβέλα. Αυτή τη στιγµή η Yannarakis Olive Estate εκτείνεται σε 80 περίπου στρέµµατα στη Ρόκκα Κίσσαµου µε περίπου 1.500 ελαιόδεντρα, όλα ιδιόκτητα, όπου καλλιεργεί Κορωνέικη ποικιλία. Από αυτά παράγονται ετησίως περίπου 10-15 τόνοι ελαιόλαδο ανάλογα µε τις κλιµατικές συνθήκες, πάντα µε µέγιστη φροντίδα στη φυσική ισορροπία του ελαιώνα. «Αυτό που κάνει το Elea ROKKA να ξεχωρίζει είναι η πολυγενεακή εµπειρία που έχουµε κληρονοµήσει µέσα από έξι γενιές, συνδυασµένη µε τις µοναδικές συνθήκες του µικροκλίµατος της περιοχής µας, τα εδάφη εµπλουτισµένα µε οργανική ουσία και τα υπεραιωνόβια δέντρα µας, που είναι πάνω από 1.000 ετών» αναφέρει ο Ραφαήλ Γιανναράκης.

Η επιχείρηση επενδύει σηµαντικά στον ελαιοτουρισµό διοργανώνοντας Olive Oil Tours και παρέχοντας βιωµατικές εµπειρίες.

ΒUSINESSSTORY

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 41

Πρόσωπα ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

ΑDAMA Ελλάς Country Manager o N. Μυτιλέκας

Olive Oil Tours και δημιουργία αυθεντικών εμπειριών στην Κρήτη Η διαδικασία παραγωγής του Elea ROKKA είναι καθετοποιηµένη µε προσωπική επίβλεψη του Ραφαήλ Γιανναράκη σε κάθε στάδιο, ώστε να διασφαλιστεί η ποιότητα, ενώ ο ίδιος µαζί µε τους συνεργάτες του συµµετέχει ενεργά στη συγκοµιδή. Η ελαιοποίηση πραγµατοποιείται στο ελαιοτριβείο της Yannarakis Olive Estate, το οποίο λειτουργεί αποκλειστικά για χάρη της επιχείρησης, όπως και το φιλτράρισµα, η αποθήκευση και η τυποποίηση. Προκειµένου να διατηρηθούν τα µέγιστα αρώµατα και ο υψηλός αριθµός πολυφαινόλων, χρησιµοποιούνται πολύ χαµηλές θερµοκρασίες. «Αυτή η προσέγγιση οδηγεί σε κάποιες απώλειες σε όγκο, αλλά για εµάς το πιο σηµαντικό είναι η ποιότητα πάνω από την ποσότητα» τονίζει ο κ. Γιανναράκης. ∆ιαπιστευτήριο της ποιότητας του Elea Rokka αποτελεί και το χρυσό βραβείο που απέσπασε το φετινό καλοκαίρι στον διεθνή διαγωνισµό ATHENA IOOC. Πολύ σηµαντική δραστηριότητα

∆ιεθνής Καριέρα Το Elea ROKKA διατίθεται σε όλη την Ελλάδα, αλλά και στο εξωτερικό φτάνοντας µέχρι και στη Γροιλανδία

για την Yannarakis Olive Estates αποτελούν και τα Olive Oil Tours, µε εκατοντάδες επισκέπτες να πηγαίνουν κάθε χρόνο στους ελαιώνες της εταιρείας και να µαθαίνουν τα µυστικά της ελαιοκαλλιέργειας και τις παραδοσιακές µεθόδους συγκοµιδής των ελιών. Οι επισκέπτες έχουν ακόµα την ευκαιρία να συµµετέχουν σε γευσιγνωσία ελαιολάδου. Η εµπειρία ολοκληρώνεται µε ένα menu ελαιολάδου, όπου οι επισκέπτες γεύονται ξεχωριστά τοπικά πιάτα, συνδυασµένα µε το Elea ROKKA, δηµιουργώντας µια αυθεντική γευστική απόλαυση που συνδυάζει την ποιότητα του ελαιολάδου µε την τοπική κρητική κουλτούρα. Τα τελευταία χρόνια η εταιρεία έχει κάνει σηµαντικές επενδύσεις αποκλειστικά µε ιδία έξοδα σε εγκαταστάσεις και εξοπλισµό, ενώ στόχος για τα επόµενα χρόνια είναι η επέκταση του Elea ROKKA σε νέες αγορές, η διατήρηση της υψηλής ποιότητας, και η ενίσχυση της τουριστικής και εκπαιδευτικής δραστηριότητας µέσω του Olive Oil Tour.

ΡΟΚΚΑ ΚΙΣΣΑΜΟΥ

Αν θέλετε να προβληθεί η επιχείρησή σας µέσα από τις σελίδες µας επικοινωνήστε µαζί µας

agrenda@agronews.gr

ΡΟΚΚΑ

ΚΙΣΣΑΜΟΣ

Το χωριό Ρόκκα Κίσσαµου µε το ήπιο µεσογειακό κλίµα και τα πλούσια εδάφη αποτελεί έδρα του Yannarakis Olive Estate. Εκεί παράγεται το ελαιόλαδο Elea ROKKA µε ιδιαίτερη φροντίδα στην ποιότητα.

Με εµπειρία 20 ετών στην αγορά γεωργικών εφοδίων στην Ελλάδα ο Νίκος Μυτιλέκας ανέλαβε από την 1η Νοεµβρίου 2025, καθήκοντα Country Manager στην Adama Ελλάς. Κατείχε τη θέση Marketing & Agronomy Manager for Greece Cyprus Balkans & Middle East στη YARA Ελλάς.

ΑNORA Η Anna Möller επικεφαλής οίνου Ο όµιλος ποτών της Σκανδιναβίας Anora διόρισε την Anna Möller ως επικεφαλής του τοµέα οίνου, µε ισχύ από τον Μάιο του 2026.

H Möller θα διαδεχθεί την Janne Halttunen, η οποία αποφάσισε να αποχωρήσει από τον ρόλο και από την εκτελεστική διοικητική οµάδα της Anora.

Πανσαμιακός ΑΣ Ο Γιώργος Λάφης ξανά πρόεδρος Σε σώµα συγκροτήθηκε το νέο ∆Σ του Πανσαµιακού Αγροτικού Συλλόγου, που προέκυψε από τις πρόσφατες εκλογές. Αναλυτικότερα η σύνθεση του νέου ∆Σ του Πανσαµιακού Αγροτικού Συλλόγου έχει ως εξής: Πρόεδρος Γιώργος Λάφης, Αντιπρόεδρος Νίκος Κονταξής, Γραµµατέας Άλκης Πόθος, Ταµίας Ουρανία Σκρίνου. Μέλη οι: Βασίλης Κοσµάς, Κώστας Κρυσταλλάκης, Σταµάτης Βονδικάκης.

42 Agrenda

FARMINGREPORT

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Σε µια προσπάθεια να προσδιορίσει αριθµητικά το ακριβές µέγεθος του προβλήµατος, ο εκπρόσωπος της Q-Quant µας ανέφερε πως το ποσό των κόκκινων δανείων συνολικά ανέρχεται σε περίπου 1,2 δισ. ευρώ και αφορά περίπου 700 συνεταιρισµούς σε όλη τη χώρα και άλλες περίπου 21-22 χιλιάδες φυσικά πρόσωπα – αγρότες και κτηνοτρόφους.

«Κόκκινα» αγροτικά δάνεια 1,2 δις αναζητούν γόνιμη λύση

Σε σύσκεψη της ΕΘΕΑΣ με τη συμμετοχή της εταιρείας απαιτήσεων Q-Quant αναζητήθηκαν τρόποι ώστε συνεταιρισμοί και φυσικά πρόσωπα να ανταποκριθούν στην εξυπηρέτηση των «κόκκινων» δανείων

ΤOY ΛΕΩΝΙ∆Α ΛΙΑΜΗ liamis@agronews.gr

Με περισσότερους από 40 συνεταιρισµούς σε όλη την επικράτεια, που παραµένουν σε καθεστώς ιδιότυπης οικονοµικής «οµηρίας», λόγω των κόκκινων δανείων που «κουβαλούν» από το παρελθόν, βρίσκεται αυτό το διάστηµα σε επικοινωνία η Q-Quant, επιδεικνύοντας διάθεση για την εξεύρεση αµοιβαία επωφελών λύσεων. Στόχος του servicer, που, µετά τη ψήφιση του νόµου 5184/25, αποτελεί το διάδοχο σχήµα στη διαχείριση κόκκινων δανείων της PQH, ειδικού εκκαθαριστή της πρώην ΑΤΕ, είναι ο αριθµός αυτός να µεγιστοποιηθεί έως το τέλος του έτους, εντάσσοντας στη διαδικασία διαπραγµάτευσης και φυσικά πρόσωπα – αγρότες, προκειµένου από το 2026 να αρχίσουν να δίνονται ρεαλιστικές λύσεις σε υποθέσεις που σέρνονται επί χρόνια. Στις επισηµάνσεις αυτές, προς το Agronews και την Agrenda, προέβη ο ∆ηµήτρης Λίτινας, εκπρόσωπος της Q-Quant, αµέσως µετά τη σύσκεψη, µε αντικείµενο το οξύ πρόβληµα των κόκκινων αγροτικών δανείων, που πραγµατοποιήθηκε το µεσηµέρι της ∆ευτέρας 1η ∆εκεµβρίου στη Λάρισα µε πρωτοβουλία της ΕΘΕΑΣ και συµµετοχή περίπου 25 ατόµων, µεταξύ των οποίων και ανώτατων στελεχών της Τράπεζας Πειραιώς, αλ-

λά και συνεταιρισµών από την Κεντρική Ελλάδα που «καίγονται» για να δοθούν λύσεις. «Ως Q-Quant είµαστε στη διάθεση όλων όσοι βασανίζονται τόσα χρόνια µε κόκκινα δάνεια, ώστε να µπορέσουµε να δώσουµε τις καλύτερες δυνατές λύσεις. Αυτές που µας επιτρέπει η κείµενη νοµοθεσία, αλλά και εκείνες που µπορούν οι συνεταιρισµοί, αλλά και τα φυσικά πρόσωπα να ανταποκριθούν στην εξυπηρέτησή τους, προκειµένου να βρούµε έναν κοινό τόπο, µια ισορροπία και κυρίως να έχουµε µια καλή επικοινωνία, οι δύο πλευρές, η οποία ξέρουµε ότι έλειπε για πάρα πολλά χρόνια, µε συνέπεια να µην µπορούν οι άνθρωποι αυτοί να µιλήσουν, για να δουν, τουλάχιστον, τί θα κάνουν µε το πρόβληµά τους», τόνισε ο κ. Λίτινας.

Πάνω από 1,2 δισ. ευρώ τα κόκκινα αγροτικά δάνεια Σε µια προσπάθεια να προσδιορίσει αριθµητικά το ακριβές µέγεθος του προβλήµατος, ο εκπρόσωπος της Q-Quant µας ανέφερε πως το ποσό των κόκκινων δανείων συνολικά ανέρχεται σε περίπου 1,2 δισ. ευρώ και αφορά περίπου 700 συνεταιρισµούς σε όλη τη χώρα και άλλες περίπου 21-22 χιλιάδες φυσικά πρόσωπα – αγρότες και κτηνοτρόφους. «Από τις συνολικές οφειλές, περισσότερα από 800 εκατ. ευρώ, αφορούν σε

FARMINGREPORT

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 43

Καµπάνια ενηµέρωσης για τις ρυθµίσεις στις επόµενες 10-15 ηµέρες

Στόχος µπλοκαρισµένα περιουσιακά στοιχεία συνεταιρισµών να ρυθµιστούν και να επανέλθουν στον αγροτικό τοµέα και να µπορέσουν να επαναχρηµατοδοτηθούν.

ΣΥΝΘΕΤΟ ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΓΙΑ 22.000 ΦΥΣΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Οι μισοί συνεταιρισμοί μπορεί να ξαναγίνουν βιώσιμοι λέει η ΕΘΕΑΣ Εκ µέρους της ΕΘΕΑΣ πάντως, ο αντιπρόεδρός της Χρήστος Γιαννακάκης, ο οποίος συµµετείχε στη σύσκεψη, χαρακτήρισε πολύ σηµαντικό το ό,τι για πρώτη φορά κάθισαν στο ίδιο τραπέζι ο Servicer, µια τράπεζα και η ΕΘΕΑΣ, ως εκπρόσωπος των οφειλετών για να αναζητήσουν βιώσιµες λύσεις. Παράλληλα έκανε λόγο για «φως στο τούνελ», που αρχίζει να διαφαίνεται σε σχέση µε ένα οξύ πρόβληµα, όπως αυτό των κόκκινων δανείων, το οποίο ταλανίζει πολύ κόσµο για πολλά χρόνια. Εξέφρασε, µάλιστα, την εκτίµηση πως από τους συνολικά περίπου 700 συνεταιρισµούς που είναι «φορτωµένοι» µε κόκκινα δάνεια, οι 350 έχουν τις προϋποθέσεις και θα µπορούσαν να προσβλέπουν σε µια λύση που θα τους επαναφέρει σε καθεστώς βιωσιµότητας. «Στα φυσικά πρόσωπα είναι πιο σύνθετη η κατάσταση. Μιλάµε για 21.000 – 22.000 άτοµα και για να µπορούµε να πούµε πως έχουµε καθαρή εικόνα και τί ποσοστό µπορεί να έρθει σε συµφωνία για ρύθµιση, πρέπει να προηγηθεί πολύ έρευνα, καθώς έπειτα από τόσα χρόνια που έχουν παρέλθει, κάποιοι ενδέχεται να µην είναι καν στη ζωή πλέον», µας είπε ο αντιπρόεδρος της ΕΘΕΑΣ.

κόκκινα δάνεια συνεταιριστικών οργανώσεων και τα υπόλοιπα έχουν να κάνουν µε µεµονωµένα φυσικά πρόσωπα», µας εξήγησε ο κ. Λίτινας. Απέφυγε, πάντως, να εκτιµήσει τί ποσοστό από αυτούς τους οφειλέτες µπορεί να επανέλθουν σε πορεία ανάταξης, σηµειώνοντας απλώς ότι από µέρους της Q-Quant υπάρχει διάθεση να βοηθήσει όσο το δυνατό περισσότερους παραγωγούς ή σχήµατα, γίνεται, να αποτινάξουν από τους ώµους τους αυτά τα βάρη και να ξαναβγούν στο ξέφωτο, να γίνουν λειτουργικοί, να µπορούν να έχουν συµµετοχή σε επιχορηγούµε-

∆ιαφορετική προσέγγιση «∆εν υπάρχει ένα µοντέλο για όλους ή µια οριζόντια λύση», λέει εκπρόσωπος της Q-Quant. Γιατί ο καθένας έχει διαφορετικά προβλήµατα. Άλλος χρωστάει στο δηµόσιο. Άλλος δεν χρωστάει στο δηµόσιο. Άλλος χρωστάει και σε άλλες τράπεζες ή όχι

να προγράµµατα, να χρηµατοδοτούνται από τις τράπεζες και λοιπά. Ως προς τις λύσεις που θα προτείνονται για τη διευθέτηση των κόκκινων δανείων, µε δεδοµένο ότι στο πρόσφατο παρελθόν είχε γίνει κουβέντα στο δηµόσιο διάλογο ακόµη και για «κούρεµα» κεφαλαίου και τόκων, ο εκπρόσωπος της QQuant δεν θέλησε να υπεισέλθει σε λεπτοµέρειες, καθώς, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, «δεν υπάρχει ένας τρόπος. ∆εν υπάρχει ένα µοντέλο για όλους ή µια οριζόντια λύση. Γιατί ο καθένας έχει διαφορετικά προβλήµατα. Άλλος χρωστάει στο δηµόσιο. Άλλος δεν χρωστάει στο δηµόσιο. Άλλος χρωστάει και σε άλλες τράπεζες ή όχι. Η κάθε περίπτωση, είναι διαφορετική και θέλει άλλη προσέγγιση». Ως µια φιλότιµη προσπάθεια για τη διευθέτηση των κόκκινων δανείων στον αγροτικό τοµέα, χαρακτήρισε τη συνάντηση ο βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ, Βασίλης Κόκκαλης, ο οποίος συµµετείχε στη συζήτηση. «Η πρωτοβουλία της ΕΘΕΑΣ ήταν αξιέπαινη και από ό,τι φάνηκε υπάρχει διάθεση και από την Q-Quant να διευθετηθούν αυτά τα δάνεια. Το τί θα γίνει, βέβαια, θα φανεί στην πράξη», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Κόκκαλης προσθέτοντας πως «φαίνεται ότι πλέον δεν υπάρχει τείχος απέναντι, όπως συνέβαινε µε την PQH, αλλά αφτιά που ακούνε».

Βιωσιµότητα Από τους περίπου 700 συνεταιρισµούς που είναι «φορτωµένοι» µε κόκκινα δάνεια, οι 350 έχουν τις προϋποθέσεις να επανέλθουν σε καθεστώς βιωσιµότητας

Περαιτέρω ο κ. Γιαννακάκης αποκάλυψε πως ο διάλογος που έγινε στη δίωρη σύσκεψη ήταν ιδιαίτερα εποικοδοµητικός, αφήνοντας όλους τους παρισταµένους ικανοποιηµένους. «Αποφασίστηκε επίσης, να ξεκινήσει άµεσα, στις επόµενες 10-15 ηµέρες, µια επικοινωνιακή καµπάνια σε ραδιοφωνικούς, αλλά και τηλεοπτικούς σταθµούς σε όλη τη χώρα, από την ΕΘΕΑΣ και την Q-Quant, για τις νέες δυνατότητες ρύθµισης των αγροτικών κόκκινων δανείων, ώστε να ενηµερωθούν οι ενδιαφερόµενοι και να σπεύσουν να ολοκληρώσουν τις απαιτούµενες διαδικασίες», υποστήριξε ο Χρηµατοδότηση κ. Γιαννακάκης. Βιώσιµα επιχειρηΣυµπλήρωσε δε, σιακά σχέδια που πως «και η θα κατατεθούν Q-Quant είναι µετά τη ρύθµιση έτοιµη και εµείς η τράπεζα θα τα έχουµε χρηµατοδοτεί πανέτοιµο τον άνθρωπο µας στα γραφεία της ΕΘΕΑΣ, τον Νίκο Παπαδάκη, για να παρέχουµε στους ενδιαφερόµενους όποια πληροφορία τους χρειάζεται». Ο αντιπρόεδρος της ΕΘΕΑΣ διευκρίνισε, ταυτόχρονα, πως «πρόκειται για περιουσιακά στοιχεία, τα οποία είναι αυτή τη στιγµή µπλοκαρισµένα. Ο στόχος είναι να ρυθµιστούν, για να αποδεσµευτούν και να επανέλθουν στον αγροτικό τοµέα, στον παραγωγικό µηχανισµό και να αποκτήσουν τη δυνατότητα χρηµατοδότησης από το τραπεζικό σύστηµα, γιατί µε το προηγούµενο καθεστώς δεν µπορούσαν. Για να καταλάβετε, αν έκανες ρύθµιση µε την ΡQH, το δάνειο συνέχιζε να είναι κόκκινο, αλλά δεν είχε τη δυνατότητα η τράπεζα να σε χρηµατοδοτήσει. Με τη νέα διαδικασία, κάνεις τη ρύθµιση, είσαι µεν στα κόκκινα δάνεια, ρυθµισµένος, αλλά µπορεί να σε χρηµατοδοτήσει το χρηµατοπιστωτικό σύστηµα χωρίς να έχει πρόβληµα, µε την προϋπόθεση ότι το επιχειρησιακό σχέδιο που καταθέτει ο συνεταιρισµός ή το φυσικό πρόσωπο είναι βιώσιµο. Αυτή είναι η επιτυχία της διαδικασίας», ανέφερε ο κ. Γιαννακάκης και έσπευσε να σηµειώσει πως από τον εκπρόσωπο της Τράπεζας Πειραιώς κατέστη σαφές ότι τα βιώσιµα επιχειρησιακά σχέδια που θα κατατεθούν µετά τη ρύθµιση η τράπεζα θα τα χρηµατοδοτεί.

44 Agrenda

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Εντός ορίων για υπολλείμματα φυτοπροστασίας το 97% προϊόντων Πάνω από 97% των δειγµάτων προϊόντων φυτικής προέλευσης που ελέγχθηκαν στη χώρα µας στο δεκάµηνο βρέθηκαν εντός των αυστηρών ευρωπαϊκών ορίων για υπολείµµατα φυτοπροστατευτικών. Σύµφωνα µε στοιχεία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης για το διάστηµα ΙανουαρίουΟκτωβρίου 2025 από την ανάλυση 2.463 δειγµάτων τροφίµων φυτικής προέλευσης προκύπτουν: 418 δείγµατα προήλθαν από Συνοριακούς

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΣΚΛΗΡΟΥ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ (2023)

Σταθµούς Ελέγχου(ΣΣΕ), στο πλαίσιο της αυξηµένης επιτήρησης για εισαγόµενα προϊόντα.

773 δείγµατα αφορούσαν εισαγόµενα προϊόντα (και δείγµατα από ΣΣΕ), ενώ 1.783 δείγµατα προέρχονται από την εσωτερική αγορά.

30 δείγµατα µε µη εγκεκριµένες δραστικές. Σε 71 δείγµατα διαπιστώθηκαν υπερβάσεις των MRLs, ενώ 34 δείγµατα αξιολογήθηκαν ως µε πιθανή επικινδυνότητα για τους καταναλωτές.

Οι αναλύσεις πραγµατοποιούνται στο Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο και στο εργαστήριο του Περιφερειακού Κέντρου Προστασίας Φυτών Ποιοτικού και Φυτοϋγειονοµικού Ελέγχου Θεσσαλονίκης. «Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι η συντριπτική πλειονότητα των προϊόντων που φτάνουν στον καταναλωτή είναι εντός των αυστηρών ευρωπαϊκών ορίων», ανέφερε ο Γενικός Γραµµατέας ΥΠΑΑΤ, Σπύρος Πρωτοψάλτης.

Η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας φέρνει διαφοροποίηση στα καλλιεργητικά asset, χτίζονται καινούριες μονάδες επεξεργασίας σκληρού σίτου

ΚΥΡΙΟ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΑΟΥΡΑΒΙΚΗ ΑΡΑΒΙΑ

roupas@agronews.gr

ΑΙΘΙΟΠΙΑ ΛΙΒΑΝΟΣ ΙΟΡ∆ΑΝΙΑ

256

1,85%

εκατ. ευρώ

του παγκοσµίου

ΑΞΙΑ ΕΞΑΓΩΓΩΝ (HS6 10.01.10)

ΜΕΡΙ∆ΙΟ ΤΟΝΑΖ ΣΚΛΗΡΟΥ

ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΜΕΝΟΙ ΠΕΛΑΤΕΣ ΡΟΥΜΑΝΙΑ ΜΑΛΑΙΣΙΑ

ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ

Με τις ειρηνευτικές διαδικασίες µεταξύ Ουκρανίας και Ρωσίας να βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, το ενδιαφέρον στρέφεται στην επόµενη µέρα της ουκρανικής αγροτικής παραγωγής τόσο σε θεσµικό όσο και σε καλλιεργητικό επίπεδο. Σε θεσµικό επίπεδο, οι ιθύνοντες των Βρυξελλών συλλογίζονται τον µελλοντικό αντίχτυπο της εισόδου της Ουκρανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ένας µεσοπρόθεσµος σχεδιασµός δεν γίνεται να µη λαµβάνει υπόψιν την διαρροή κοινοτικών πόρων µέσω άµεσων και έµµεσων επιδοτήσεων προς στις τεράστιες αγροβιοµηχανικές εκµεταλλεύσεις (πολλές άνω των 100.000 στρεµµάτων) που έχουν έδρα το Κίεβο. Σύµφωνα µε µετριοπαθείς εκτιµήσεις, οι Ουκρανοί αγρότες θα είναι από το 2028 σε θέση να διεκδικήσουν σχεδόν το 30% του όγκου των γεωργικών επιδοτήσεων της ΚΑΠ. ‘Έχοντας µάλιστα ως δεδοµένο πως το ταµείο είναι συγκεκριµένο και το συνολικό µπάτζετ µάλλον περικοµµένο, σε ένα σενάριο πλήρους ενσωµάτωσης της Ουκρανίας στο ευρωπαϊκό σύστηµα θα οδηγούσε σε άµεση αναθεώρηση των ποσών ενίσχυσης εις βάρος των µικρότερων οικογενειακών εκµεταλλεύσεων που κυριαρχούν στην Ευρώπη. Σε καλλιεργητικό επίπεδο, η Ουκρανία υποχρεώνεται σε σοβαρές αλλαγές. Η κατάληψη σχεδόν του 20% της επικράτειάς της από την Ρωσία, οδηγεί σε ανακατατάξεις την πρωτογενή παραγωγή, εξέλιξη για την οποία ο τοµέας της µεταποίησης φαίνεται

Ήδη κατασκευάζονται συγκροτήµατα στα δυτικά της χώρας (Λβιβ) για να παράγουν ζυµαρικά από εγχώριο σκληρό σιτάρι.

«Εύκολοι» οι 1.000.000 τόνοι

Η Ουκρανία μπαίνει στο σκληρό σιτάρι με ορίζοντα το 2028 πως προετοιµάζεται ενεργά την τελευταία διετία. Άλλωστε, η συντριπτική απώλεια εδαφών είχε ήδη συντελεστεί αρχές 2024, στοιχείο που διευκόλυνε τους µελλοντικούς σχεδιασµούς της αγρο-βιοµηχανίας. Προς αυτή την κατεύθυνση δεν µπορεί κανείς να παραβλέψει το ενδιαφέρον της χώρας για την παραγωγή σκληρού σίτου. Ήδη, κατασκευάζονται συγκροτήµατα στα δυτικά της χώρας (Λβιβ) µε εξοπλισµό ο οποίος σχεδιάζεται να παράγει ζυµαρικά από εγχώριο σκληρό σιτάρι. Στην πρώτη φάση λειτουργίας του, αναµένεται να παρουσιάσει αλεστική ικανότητα 80 τόνων την ηµέρα

και σε δεύτερη φάση, 200 τόνους. Σύµφωνα µε αναφορές ουκρανικών µέσων, σχεδιάζονται τουλάχιστον ακόµη τρεις παρόµοιας δυναµικότητας συγκροτήµατα. Επιπλέον δε, την τελευταία τριετία έχει υπάρξει µέριµνα για µελέτες πάνω σε ποικιλίες σκληρού σίτου και κριθαριού οι οποίες θα µπορούσαν να αποδώσουν στο πλήρες της αγρονοµικής τους δυνατότητας, εντός του 80% της αρχικής έκτασης της Ουκρανίας που αναµένεται να παραµείνει ουκρανικό µε το πέρας του πολέµου. Ειδικότερα, µε νέα µελέτη του πανεπιστηµίου της Οδησσού, υποστηρίζεται η άπο-

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 45

Το Ελεγκτικό ψάχνει αν βοηθούν τα αγροτικά κονδύλια τις απόκεντρες Tέλη του 2026 το Ελεγκτικό Συµβουλίου της ΕΕ θα δηµοσιεύσει έκθεση που θα εξετάζει κατά πόσο η στήριξη που χορηγείται για τη γεωργία στις εξόχως απόκεντρες περιοχές της βοηθούν τους αγρότες να διατηρήσουν την τοπική παραγωγή και διασφαλίζουν την πρόσβαση σε βασικά προϊόντα. Οι εξόχως απόκεντρες περιοχές της ΕΕ περιλαµβάνουν διάφορα υπερπόντια εδάφη της Γαλλίας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας.

Η απόστασή τους από την ηπειρωτική Ευρώπη, το µικρό τους µέγεθος και η συχνά δύσκολη γεωγραφία τους, δυσχεραίνουν την παραγωγή ή την εισαγωγή αγαθών και αυξάνουν το κόστος. Για την αντιµετώπιση αυτών των προκλήσεων, η ΕΕ έχει δηµιουργήσει εδώ και πάνω από τρεις δεκαετίες ένα ειδικό χρηµατοδοτικό καθεστώς, το πρόγραµµα ειδικών µέτρων λόγω του αποµακρυσµένου και νησιωτικού χα-

ρακτήρα των εξόχως απόκεντρων περιοχών ή αλλιώς POSEI. Σήµερα, η στήριξη του προγράµµατος στον τοµέα της γεωργίας ανέρχεται σε περίπου 653 εκατ. ευρώ ετησίως. Το κλιµάκιο ελέγχου αναλύει τη διαχείριση και τον τρόπο χρήσης των σχετικών κονδυλίων για να διαπιστωθεί κατά πόσον η ενωσιακή στήριξη ανταποκρίνεται πραγµατικά στις τοπικές ανάγκες και αν απαιτούνται βελτιώσεις.

Ο συμβιβασμός για το ρύζι Τρίτων χωρών αφήνει έκθετους τους παραγωγούς της ΕΕ

ψη πως η καλλιέργεια σκληρού σίτου έχει µεγάλο περιθώριο ανάπτυξης στην χώρα, ειδικά δε αν προστεθούν στη φαρέτρα των παραγωγών κάποιες νέες υβριδικές ποικιλίες προς αντικατάσταση των κυριότερων 13 (Lainer, Shliachetnyi, Blyskuchyi, Almaznyi, Yantarnyi, Kryshtalevyi, Zolotystyi, Marmurovyi, Sribliastyi), hordeiforme (Areal Odeskyi, Hranatovyi, Prestyzhnyi, Yaskravyi), ικανές να αντέξουν στο µεταβαλλόµενο κλιµατικά σκηνικό. Σηµειωτέων, σύµφωνα µε την παραπάνω έρευνα, το κλίµα στην Ουκρανία έχει γίνει πιο θερµό και υγρό, κάτι που µπορεί να διευκολύνει την παραγωγή σκληρού υπό προϋποθέσεις. Σήµερα, η Ουκρανία είναι η 11η εξαγωγός χώρα σε σκληρό σιτάρι. Τοπικοί παράγοντες εκτιµούν ότι η παραγωγή θα σηµειώσει άνοδο τα επόµενα χρόνια, αλλά σε καµία περίπτωση δεν θα φτάσει τα Ιταλικά νούµερα. Αισιόδοξοι αναλυτές πάντως δεν αποκλείουν η χώρα να πιάσει µέσα στην επόµενη τριετία τους 1.000.000 τόνους, επίδοση που θα εξασφαλίσει εσωτερική επάρκεια και θα ελευθερώσει τις εξαγωγές µε τονάζ παρόµοιο (αν όχι µεγαλύτερο) του ελληνικού.

Επάρκεια στο 50% το έτος 2025 «Φέτος, πρώτη φορά, το 50% του σκληρού, που αγοράζαµε από έξω, θα αντικατασταθεί από εγχώριο προϊόν. Αν αυτή η τάση συνεχιστεί, τα επόµενα δύο χρόνια η Ουκρανία δεν θα εισάγει πρώτη ύλη», δήλωσε ο Ροντιόν Ριµπτσίνσκι, διευθυντής της Ένωσης Μύλων της χώρας. Οι περιφέρειες του Μυκολάιβ, της Οδησσού, του Κµελνίτσκι και µέρος της Βινίτσια είναι πια κατάλληλες για το σκληρό λόγω ανόδου της θερµοκρασίας, είπε, σε παραδοχή της συντονισµένης στροφής της χώρας στο σκληρό.

Ζηµιά µη αναστρέψιµη Ενώ ο µηχανισµός διασφάλισης παρουσιάζεται ως αυτόµατος, το όριο που έχει οριστεί τον καθιστά ανενεργό υπό τις συνθήκες της αγοράς και θα έρχεται όταν η ζηµιά θα είναι µη αναστρέψιµη λέει η Copa-Cogeca

Μετά από χρόνια συζητήσεων και µήνες εντατικών τεχνικών ανταλλαγών, οι τριµερείς διαπραγµατεύσεις για τη µεταρρύθµιση του Συστήµατος Γενικευµένων Προτιµήσεων ολοκληρώθηκαν την 1η ∆εκεµβρίου µε πολιτική συµφωνία, η οποία όµως δείχνει να αφήνει εκτεθειµένους τους ευρωπαίους παραγωγούς ρυζιού. «Ο ευρωπαϊκός τοµέας ρυζιού λυπάται βαθιά που ο τελικός συµβιβασµός δεν καταφέρνει να διασφαλίσει ίσους όρους ανταγωνισµού για τους αγρότες και τους µεταποιητές της ΕΕ», αναφέρει σε µακροσκελή ανακοίνωση του το αγροτοσυνεταιριστικό λόµπι Copa-Cogeca, τονίζοντας πως ο µηχανισµός διασφάλισης για ακραίους όγκους εισαγωγών, θα χρησιµοποιεί ως βάση τα σηµερινά ιστορικά υψηλά επίπεδα εισαγωγών. Αυτές οι εισαγωγές έχουν φτάσει σε επίπεδα ρεκόρ των 547.000 τόνων φέτος, υπερβαίνοντας κατά πολύ τις ποσότητες που προηγουµένως ενεργοποίησαν µέτρα διασφάλισης το 2019. Ο συµβιβασµός που επιτεύχθηκε εισάγει έναν µηχανισµό που βασίζεται σε δεκαετή µέσο όρο εισαγωγών (387.000 τόνοι), µε περιθώριο αύξησης 45%, οδηγώντας σε ένα όριο ενεργοποίησης 562.000 τόνων. Ωστόσο, οι οριακές ποσότητες που καθορίζονται στο πλαίσιο του νέου µηχανισµού θα ενεργοποιούνται µόνο σε αυτό που ορίζεται ως «πραγµατικά εξαιρετική κατάσταση» για την αγορά

ρυζιού, χρησιµοποιώντας τα ιστορικά υψηλά επίπεδα εισαγωγών σήµερα ως βάση. «Μετά από τέσσερα χρόνια διαπραγµατεύσεων, κατά τα οποία η κατάσταση του ευρωπαϊκού τοµέα ρυζιού επιδεινώνεται συνεχώς, είναι άδικο ότι ο ορισµός του τι συνιστά εξαιρετική κατάσταση βασίζεται πλέον σε αυτά τα διογκωµένα στοιχεία», λέει η Copa-Cogeca. Τα τελευταία χρόνια, η δοµή της ευρωπαϊκής αγοράς ρυζιού έχει αλλάξει: Ενώ η συνολική ζήτηση της ΕΕ, περίπου 2,8 εκατ. τόνοι, θα µπορούσε να καλυφθεί πλήρως από έναν ισορροπηµένο συνδυασµό εγχώριας παραγωγής και µέτριων εισαγωγών, το µερίδιο µεταξύ των δύο έχει µετατοπιστεί από περίπου 60/40 πριν από λιγότερο από µια δεκαετία σε σχεδόν 50/50 σήµερα. Τα διαδοχικά χρόνια ξηρασίας έχουν µειώσει την παραγωγή της ΕΕ, οδηγώντας σε αυξανόµενη εξάρτηση από εισαγωγές χαµηλού κόστους προϊόντων. Ακόµη και το 2025, οι εισαγωγές συνεχίστηκαν σε επίπεδα ρεκόρ, εκτοπίζοντας το ρύζι της ΕΕ από την αγορά της. Ενώ ο µηχανισµός διασφάλισης παρουσιάζεται ως αυτόµατος, το όριο που έχει οριστεί τον καθιστά ουσιαστικά ανενεργό υπό τις τρέχουσες συνθήκες της αγοράς. Ο τοµέας του ρυζιού θεωρεί ότι αυτό αποτελεί χαµένη ευκαιρία να παράσχει πραγµατική και έγκαιρη προστασία από τις διαταραχές της αγοράς.

46 Agrenda

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Δεύτερη κατανομή ενισχύσεων σε δεκάλογο κυβερνητικό Με ένα non paper που περιλαµβάνει τις 10 στάσεις προς τις πολυπόθητες πληρωµές του αγροτικού κόσµου και τις διαρροές από «πηγές» του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης ότι θα γίνει δεύτερη κατανοµή ενισχύσεων προς όσους παραγωγούς έχουν υποβάλει ορθές δηλώσεις, συνεχίζεται το κυβερνητικό αφήγηµα µπας και ξεφουσκώσει η οργή των αγροτών. Στο κείµενο αναφέρονται τα εξής: 1. Η προκαταβολή της ενιαίας ενίσχυσης φέτος είναι 363 εκατ. ευρώ ενώ πέρυσι ήταν γύρω στα 476 εκατ. ευρώ. Ωστόσο το συνολικό ποσό που θα καταβληθεί τελικά, θα είναι το ίδιο µε πέρυσι καθώς τα 113 εκατ. ευρώ που υπολείπονται, θα ανακατανεµηθούν στους αγρότες που έχουν κάνει ειλικρινείς δηλώσεις.

2. Η προσωρινή µείωση στη βασική οφείλεται στον µικρότερο αριθµό αιτήσεων και καλλιεργειών, στο ότι σε περίπου 44.000 παραγωγούς θα γίνει επανέλεγχος αλλά και διότι γίνονται περισσότεροι διασταυρωτικοί έλεγχοι.

3. Οι 44.000 αγρότες, που βρίσκονται σε διαδικασία ελέγχου, θα πληρωθούν µε την ολοκλήρωση των ελέγχων.

4. Άλλοι 2.000 αγρότες δεν θα λάβουν ενίσχυση, καθώς οι δηλώσεις τους ήταν ανακριβείς είτε ελέγχονται από τη δικαιοσύνη και Οικονοµική Αστυνοµία.

5. Από τον ΟΠΕΚΕΠΕ θα καταβληθούν 3,3 δισ. έναντι 2,7 δισ. που ήταν πέρυσι καθώς οι πληρωµές από τον Β’ πυλώνα, που αφορά τον εκσυγχρονισµό των µονάδων θα φτάσουν σε επίπεδα ρεκόρ.

6. Η Ελλάδα δεν θα χάσει ούτε ευρώ από τις αγροτικές επιδοτήσεις. Με το νέο σύστηµα που έχει συµφωνηθεί µε την Ε.Ε οι ειλικρινείς παραγωγοί θα εισπράξουν περισσότερα χρήµατα.

7. Για τα κοφτολίβαδα, οι αγρότες θα έχουν το δικαίωµα να προσκοµίσουν παλαιότερες φωτογραφίες από δορυφόρους για να γίνει επανέλεγχος.

8. ∆ικαίωµα ένστασης έχουν και οι αγρότες στα αγροτεµάχια των οποίων βρέθηκε πρόβληµα µε το ΚΑΕΚ,, ιδιαίτερα στην Κεντρική Μακεδονία 9. Όσον αφορά τους κτηνοτρόφους σε 5 Περιφέρειες, µε πρόβληµα στους βοσκοτόπους, θα γίνει συµπληρωµατική πληρωµή, µε βάση τιµολόγια πώλησης γάλακτος, κρέατος, αγοράς ζωοτροφών.

10. Μέχρι το τέλος του έτους θα έχουν λάβει επιπλέον 1,2 δισ. ευρώ, µεταξύ των οποίων η εξόφληση της βασικής ενίσχυσης και το Μέτρο 23.

Η οικονομική πραγματικότητα έβγαλε τα τρακτέρ στους δρόμους Δεν έχει πλέον πέρασμα στον κόσμο το «χαρτί» του κοινωνικού αυτοματισμού ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Το καζάνι στον αγροτικό τοµέα έβραζε από καιρό. Όµως η απαξία και η προσπάθεια να επιµεριστούν λάθη µε επίκεντρο τις πληρωµές - απόρροια της αµαρτωλής υπόθεσης ΟΠΕΚΕΠΕ - σε έναν παραγωγικό κόσµο, χωρίς να ανοίξει η βαλβίδα εκτόνωσης οδήγησε στα µπλόκα στις εθνικές οδούς. Αν µη τι άλλο, το µεγάλο ψαλίδι στην πληρωµή της προκαταβολής της βασικής ενίσχυσης έφερε την µεγάλη οργή στις τάξεις των αγροτών, ενώ οι αναφορές των κυβερνητικών εκπροσώπων ότι οι «έντιµοι αγρότες» δεν έχουν να φοβηθούν τίποτα µετά και το κάζο της Εξεταστικής και τις επικαλύψεις των υπευθύνων στην υπόθεση ΟΠΕΚΕΠΕ κατέδειξε ότι δεν…υπάρχει ελπίδα. Κατά τα λοιπά, η γνωστή επωδός περί «πακτωλών πληρωµών» ύψους 3,7 δις (έναντι 3,1 δις το 2024), το επόµενο διάστηµα, του «συντεταγµένου διαλόγου µε ανοικτούς τους δρόµους» και φυσικά το «χαρτί» του κοινωνικού αυτοµατισµού για «ακραίες ενέργειες», το οποίο όµως δεν περνάει στην κοινή γνώµη, που έχει αντιληφθεί τι συµβαίνει σε βάρος των γνήσιων επαγγελµατιών του πρωτογενούς τοµέα. «Στους δρόµους και στα µπλόκα είναι οι τίµιοι αγρότες, αυτοί που αγωνίζονται για ένα µόνο πράγµα, για την επιβίωσή τους […] Οι “χασάπηδες” δεν είναι εδώ, οι “φραπέδες” δεν είναι εδώ. ∆εν είναι στον δρό-

µο. Άρα εµείς είµαστε τίµιοι και εργάτες, αγρότες, οι οποίοι εργαζόµαστε και κτηνοτρόφοι που εργαζόµαστε. Και θέλουµε ακριβώς αυτό: Την επιβίωσή µας», λέει εµφατικά ο πρόεδρος της Ενωτικής Οµοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων της Καρδίτσας, Κώστας Τζέλλας από το µπλόκο στον αυτοκινητόδροµο Ε65 Καλαµπάκας – Αθηνών, στην Καρδίτσα.

Tην απόγνωση αυτή υπογραµµίζει και ο Αχιλλέας Ντογκούλης πρόεδρος της ∆.Ε. του Παραρτήµατος Κεντρικής Ελλάδας του ΓΕΩΤΕΕ. «Η εικόνα των τρακτέρ στους εθνικούς δρόµους αποτελεί, έναν ισχυρό προβληµατισµό για ολόκληρη την κοινωνία. Ωστόσο, πίσω από τις εικόνες έντασης κρύβεται µια σκληρή οικονοµική πραγµατικότητα που δεν µπορεί να αγνοηθεί, ανεξαρτήτως του πώς τοποθετείται κανείς πολιτικά απέναντι στις κινητοποιήσεις. Η φετινή «έξοδος» των αγροτών δρόµους δεν έχει τα χαρακτηριστικά µιας τυπικής διεκδίκησης

Κραυγή επιβίωσης Η φετινή «έξοδος» των αγροτών δρόµους δεν έχει τα χαρακτηριστικά µιας τυπικής διεκδίκησης «περισσότερων παροχών». Μοιάζει περισσότερο µε κραυγή αγωνίας

“περισσότερων παροχών”. Μοιάζει περισσότερο µε κραυγή αγωνίας ενός κλάδου που βλέπει την οικονοµική του βιωσιµότητα να απειλείται όχι από έναν, αλλά από πολλούς αστάθµητους παράγοντες ταυτόχρονα.», αναφέρει. Σύµφωνα µε το ΓΕΩΤΕΕ Κεντρικής Ελλάδας, ο Έλληνας παραγωγός καλείται φέτος να λύσει έναν γρίφο χωρίς λύση. Τα προβλήµατα ενιαία και διαχρονικά : Κόστος παραγωγής: Παρά την αποκλιµάκωση των τιµών ενέργειας διεθνώς, το κόστος στο χωράφι (πετρέλαιο, εφόδια, ανταλλακτικά) παραµένει σε ιστορικά υψηλά επίπεδα. Κλιµατική κατάρρευση: Οι πληγές από τον «Daniel» στη Θεσσαλία και την ξηρασία στην υπόλοιπη χώρα δεν έχουν κλείσει. Η παραγωγή µειώθηκε, άρα και το προσδοκώµενο έσοδο. Κρίση ρευστότητας: Οι καθυστερήσεις και τα προβλήµατα στις πληρωµές των κοινοτικών ενισχύσεων (ΟΠΕΚΕΠΕ) στέρησαν από τον αγρότη το αναγκαίο κεφάλαιο κίνησης τη στιγµή που το χρειαζόταν περισσότερο. Έργα υποδοµής: Οι υδατικές ανάγκες της Θεσσαλίας δηµιουργούν την απαίτηση της επίλυσης αυτού του προβλήµατος άµεσα. Τόσο µε την µεταφορά νερού όσο και µε ουσιαστικά έργα που θα υποβοηθήσουν την διαδικασία. Κτηνοτροφία: Οι προβληµατικές συνθήκες µε την έξαρση των ζωονόσων δηµιουργεί σταδιακά την πλήρη κατάρρευση του τοµέα της κτηνοτροφίας στην Θεσσαλία.

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 47

Η ακροδεξιά πτέρυγα θα «ξεμπλοκάρει» τις νέες γονιδιωματικές τεχνικές; ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Αμετάβλητο Η Επιτροπή λέει ότι δεν θα δεχθεί άλλες αλλαγές. Οι κυβερνήσεις λένε ότι έχουν ήδη προχωρήσει όσο πιο µακριά µπορούν. Το κείµενο στις διαπραγµατεύσεις είναι αµετάβλητο. «Κύκλωνουµε τις ίδιες παραγράφους κάθε εβδοµάδα», λέει στο Politico ένας διπλωµάτης.

Οφέλη Ο Γάλλος σοσιαλιστής Christophe Clergeau είχε δηλώσει ότι η συµφωνία δεν πρέπει να επιταχύνει τη συγκέντρωση της αγοράς σπόρων στα χέρια µερικών πολυεθνικών εταιρειών, εις βάρος των µικρότερων κτηνοτρόφων και αγροτών.

Φιγούρες Στο χείλος του αδιεξόδου δύο απίθανες φιγούρες. Ο Pietro Fiocchi, Ιταλός κληρονόµος µιας ιστορικής δυναστείας πυροµαχικών και η Sardone, σκληροπυρηνική που κατακεραυνώνει τις «πράσινες τρέλες» και τα βρώσιµα έντοµα.

∆ύο ακροδεξιοί νοµοθέτες, που προηγουµένως… αγνοούνταν ως αριθµητικός συσχετισµός, θα µπορούσαν να τερµατίσουν ένα αδιέξοδο σχετικά µε τα φυτά που έχουν υποστεί γενετική επεξεργασία. Το προσχέδιο του ευρωπαϊκού νόµου για τις Νέες Γονιδιωµατικές Τεχνικές µπορεί να επιβιώσει χάρη στην ακροδεξιά αναφέρει σε εκτενές άρθρο του το Politico, σύµφωνα µε το οποίο ο νέος νόµος θα καθορίσει εάν η Ευρώπη θα ανοίξει την πόρτα σε µια νέα γενιά φυτών µε τροποποίηση γονιδίων, την οποία χαρακτηρίζει ως ένα θείο δώρο καινοτοµίας αξίας τρισεκατοµµυρίων ευρώ. Όπως περιγράφεται γλαφυρά στο άρθρο µετά από µήνες ωριαίων συναντήσεων, ξεσπάσµατα θυµού και επαναλαµβανοµενες συζητήσεις, ο µικρός κύκλος αξιωµατούχων που προσπαθούν να σφυρηλατήσουν τη νοµοθεσία γνωρίζει ότι έχει χτυπήσει σε τοίχο καθώς δύο δεξιοί ευρωβουλευτές - σύµµαχοι της Giorgia Meloni και του Matteo Salvini - φαίνονται έτοιµοι να σπάσουν το αδιέξοδο. «Η αριστερά µπλοκάρει τις διαπραγµατεύσεις», δήλωσε η Silvia Sardone, ένα ανερχόµενο αστέρι στο ακροδεξιό κόµµα Lega της Ιταλίας. «Τα αιτήµατά τους είναι αδύνατο να ικανοποιηθούν». Αν και δεν θα το έλεγαν ποτέ τόσο ευθέως, άλλοι διαπραγµατευτές στο φάκελο των Νέων Γονιδιωµατικών Τεχνικών συµφωνούν µαζί της. Εβδοµάδα µε την εβδοµάδα, αξιωµατούχοι της ΕΕ, εθνικοί διπλωµάτες και εκπρόσωποι του Κοινοβουλίου σκύβουν πάνω σε σχολιασµένες εκτυπώσεις που, πλέον, τους φαίνονται πιο οικείες. Οι υποστηρικτές λένε ότι η τεχνολογία θα µπορούσε να βοηθήσει στην ανάπτυξη καλλιεργειών που αντιµετω-

Η νέα νομοθεσία που θα καθορίσει εάν η Ευρώπη θα ανοίξει την πόρτα σε μια νέα γενιά φυτών με τροποποίηση γονιδίων για την ώρα συναντά αντιστάσεις από ένα μικρό κύκλο αξιωματούχων Πρασίνων και Αριστεράς

πίζουν την ξηρασία και µειώνουν τη χρήση χηµικών. Οι επικριτές φοβούνται ότι θα ενισχύσει τις µεγάλες εταιρείες σπόρων µέσω διπλωµάτων ευρεσιτεχνίας και θα εκτοπίσει τους µικρότερους καλλιεργητές. Όµως, κάθε φορά που ξαναρχίζουν οι συνοµιλίες, καταρρέουν αµέσως - όχι λόγω αντιρρήσεων από κυβερνήσεις ή την Επιτροπή, αλλά επειδή οι φωνές του ίδιου του Κοινοβουλίου τραβούν προς αντίθετες κατευθύνσεις. Ο Γάλλος σοσιαλιστής Christophe Clergeau, µε την υποστήριξη των Πρασίνων και της Αριστεράς, κρατάει τη γραµµή για ισχυρότερη προστασία των µικρών επιχειρήσεων, των καταναλωτών και του περιβάλλοντος. Η Σουηδέζα συντηρητική Jessica Polfjärd, που παίζει τον ρόλο του µεσίτη του Κοινοβουλίου, αγωνίζεται να διατηρήσει το στρατόπεδό της ενωµένο. Εν τω µεταξύ, µια ιδέα που κάποτε ήταν ταµπού έχει εισχωρήσει στη συ-

Αποφασιστική η συνεδρίαση του ∆εκέµβριου σε πολιτικό επίπεδο για τις Νέες Γονιδιωµατικές Τεχνικές

ζήτηση: Τι θα γινόταν αν η ακροδεξιά ήταν πλέον ο µόνος τρόπος να γίνει;

Η νέα αριθµητική Μόλις πριν λίγους µήνες, αυτό θα είχε απορριφθεί κατηγορηµατικά. Αλλά µετά τη θορυβώδη ψηφοφορία της προπερασµένης εβδοµάδας στην αίθουσα του Κοινοβουλίου, όταν η κεντροδεξιά συνεργάστηκε ανοιχτά µε ακροδεξιές οµάδες για να καταπατήσουν ένα πακέτο απορρύθµισης κανονισµών, δεν ακούγεται πια τόσο αλλόκοτο. Η Επιτροπή λέει ότι δεν µπορεί να δεχθεί περισσότερες αλλαγές. Οι κυβερνήσεις λένε ότι έχουν ήδη προχωρήσει όσο πιο µακριά µπορούν. Το κείµενο επιστρέφει στις διαπραγµατεύσεις, αµετάβλητο. «Κύκλωνουµε τις ίδιες παραγράφους κάθε εβδοµάδα», λέει στο Politico ένας διπλωµάτης. Στο χείλος του αδιεξόδου βρίσκονται δύο απίθανες φιγούρες. Ο ένας είναι ο Pietro Fiocchi, Ιταλός κληρονόµος

Πέρυσι, οι ευρωβουλευτές υποστήριξαν µε συντριπτική πλειοψηφία την απαγόρευση των διπλωµάτων ευρεσιτεχνίας για γενετικά τροποποιηµένα φυτά, σε µια σπάνια επίδειξη ενότητας από την άκρα δεξιά έως την άκρα αριστερά. Αυτή τη φορά, η πλειοψηφία - µαζι και ενός σηµαντικού µέρους των Σοσιαλιστών του Clergeau - αναµένεται να υποστηρίξει οποιαδήποτε συµφωνία καταφέρουν να καταλήξουν οι διαπραγµατευτές, εάν αυτό είναι που χρειάζεται

µιας ιστορικής δυναστείας πυροµαχικών, η άλλη είναι η Sardone, µια µαχητική σκληροπυρηνική που κατακεραυνώνει τις «πράσινες τρέλες» και τα βρώσιµα έντοµα. Και οι δύο δηλώνουν πρόθυµοι να αποδεχτούν τη µειωµένη συµφωνία που οι κυβερνήσεις λένε ότι είναι η µόνη ρεαλιστική επιλογή. Η απειλή της ακροδεξιάς θα µπορούσε να αναγκάσει τον Clergeau να αποδεχτεί έναν ασθενέστερο συµβιβασµό, σύµφωνα µε αξιωµατούχο του Κοινοβουλίου. Αυτό γίνεται µόνο για να αποφευχθεί µια ακόµη ασθενέστερη, ακροδεξιά συµφωνία που θα προωθηθεί χωρίς αυτόν, πρόσθεσε ο ίδιος. Ο Clergeau, λέει, πιέζει να αποδειχθεί ότι οι νέες γονιδιωµατικές τεχνικές προσφέρουν πραγµατικά οφέλη, όχι απλά υποσχέσεις και ότι η συµφωνία δεν πρέπει να επιταχύνει τη συγκέντρωση της αγοράς σπόρων στα χέρια µερικών πολυεθνικών εις βάρος των µικρότερων κτηνοτρόφων και αγροτών.

για να τεθεί σε ισχύ ο κανονισµός. Αυτός είναι ένας λόγος για τον οποίο οι διπλωµάτες της ΕΕ υποστηρίζουν ότι ο Clergeau δεν αντικατοπτρίζει πλέον την ισορροπία εντός του Κοινοβουλίου. Αλλά πριν από οτιδήποτε από αυτά έχει σηµασία, οι διαπραγµατευτές πρέπει ακόµη να σπάσουν το αδιέξοδο εντός της αίθουσας. Ένας νέος γύρος τεχνικών συναντήσεων πραγµατοποιείται αυτό το διάστηµα πριν από την αποφασιστική συνεδρίαση πολιτικού επιπέδου εντός του ∆εκεµβρίου.

48 Agrenda

ΑΓΡΟΣΧΟΛΟΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΕΙΠΑΝ ΕΙΠΑΝ

...ΤΗΣ ΠΙΑΤΣΑΣ Είχε φανεί από τη συνέντευξη τύπου των επιτελών των πληρωµών πριν µία εβδοµάδα ότι η πίστωση του τσεκ και των προγραµµάτων δεν θα πήγαινε καλά – παρά τα λόγια των αρµοδίων – αλλά τελικά αποδείχτηκε ακόµα χειρότερη. Χιλιάδες οι δικαιούχοι που δεν βρήκαν ούτε ένα ευρώ στο λογαριασµό τους. Και αφού έφαγαν την τραγική καθυστέρηση και τις καθησυχαστικές δεσµεύσεις από την πλατεία Βάθη. Πάνω από το 1/3 των αγροτών δεν πληρώθηκε τίποτα από την προκαταβολή της βασικής, επειδή σε κάποιο από τα αγροτεµάχια τα σαθρά δορυφορικά και άλλα συστήµατά του Οργανισµού Πληρωµών και της τεχνικής του υποστήριξης έβγαζαν πρόβληµα. Και πριν προλάβει ο κόσµος να πάρει χαµπάρι τι πληρώθηκε, άρχισε και η πίστωση των προγραµµάτων και µάλιστα µέσα στη νύχτα – πρώτη φορά στα χρονικά. Στόχος, να µπει κάτω από το χαλί η παταγώδης αποτυχία στην προκαταβολή του τσεκ και να µην καταλάβει ποτέ κανείς τί εισέπραξε, τί όχι και για ποιο λόγο. Στην εξατοµικευµένη ενηµέρωση των παραγωγών υπάρχουν µεν καταγεγραµµένα τα ποσά και το καθεστώς ενίσχυσης, όχι όµως η «δικαιολογία» και το ποσοστό της πληρωµής. Ευτυχώς, πάντως, ο υπουργός της πλατείας εµφανίζεται για άλλη µια φορά καθησυχαστικός, σηµειώνοντας ότι υπάρχουν και οι ενστάσεις. Πάλι καλά, να λένε οι αγρότες δηλαδή. Έλεος! ∆εν κάνουν πίσω εν τω µεταξύ οι αγρότες που παραµένουν στα µπλόκα, αποφασισµένοι να κάνουν γιορτές στους δρόµους, διεκδικώντας λύσεις στα βασικά τους αιτήµατα, την ανάγκη άµεσης καταβολής των ενισχύσεων, τη µείωση του υψηλού κόστους παραγωγής και τις χαµηλές τιµές διάθεσης των προϊόντων τους. Και δεν έχουν καµία εµπιστοσύνη στις δεσµεύσεις για νέες πληρωµές µέχρι το τέλος του έτους! Γίνανε µε τις πρώτες! ∆εν θέλουν άλλες! Τι κι αν ο υπουργός της πλατείας επιµένει ότι «οι έντιµοι αγρότες δεν έχουν να φοβηθούν τίποτα» και υπόσχεται κατ’ επανάληψη ότι «όσα χρήµατα δικαιούνται οι νόµιµοι αγρότες και κτηνοτρόφοι, θα τα λάβουν στο ακέραιο». Φαίνεται πως το µήνυµα «ανοιχτοί δρόµοι – ανοιχτός διάλογος», που προσπαθεί να στείλει η κυβέρνηση στον αγροτικό κόσµο, δεν φτάνει…. Έξαλλοι και οι γεωτεχνικοί απέναντι σε όσους προσπαθούν, όπως λένε, να τους παρουσιάσουν ως πρωτεργάτες στα σκάνδαλα του ΟΠΕΚΕΠΕ. Με µία σκληρή ανακοίνωση του Γεωτεχνικού Επιµελητηρίου Ελλάδας προς όσους επιχειρούν να µεταθέσουν ευθύνες, τονίζουν ότι «η συλλήβδην στοχοποίηση και σπίλωση των γεωτεχνικών εξυπηρετεί συγκεκριµένες σκοπιµότητες». Καλούν δε «όποιον ισχυρίζεται ότι διαθέτει στοιχεία για εµπλοκή τρίτων, να τα προσκοµίσει στον αρµόδιο εισαγγελέα». Για να δούµε που θα πάει κι αυτό! Ο ΜΠΛΟΚΑΤΖΗΣ

ΚΥΡ. ΠΙΕΡΡΑΚΑΚΗΣ ΥΠ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

«Το οικονοµικό µας πεπρωµένο θα πρέπει να µπορεί να πραγµατοποιηθεί πλήρως στην Ευρώπη. Για να το πετύχουµε φτάνουµε στις βασικές συζητήσεις: καινοτόµος οικονοµία στο χρηµατοπιστωτικό σύστηµα ψηφιακό ευρώ, Ένωση Αποταµιεύσεων και Επενδύσεων, απλοποίηση».

;

ΕΥΑΓ. ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ ΠΡΟΕ∆ΡΟΣ METLEN

«Παρά τα τεράστια βήµατα στη δηµοσιονοµική σταθερότητα, πρόκληση µένει η παραγωγικότητα και οι ξένες επενδύσεις επιβραδύνονται. Λένε οι επενδυτές πως αν έχουµε ένα σταθερό περιβάλλον τα επόµενα τέσσερα χρόνια, η Ελλάδα διαθέτει όλα τα φόντα για να απογειωθεί».

ΕΥΓ. ∆ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ΗΘΟΠΟΙΟΣ

«Από την πρώτη στιγµή πρέπει να πεις στο παιδί για την υιοθεσία, ανάλογα πάντα µε τις απορίες που έχει. Η κόρη µου γνωρίζει την ιστορία της. Η καθηµερινότητά µου µε το παιδί έχει αλλάξει εντελώς, γίνεται προτεραιότητα και εγώ έχω επιλέξει να είναι η προτεραιότητά µου».

ΚΩΝΣΤ. ΚΑΡΕΤΣΑΣ ΠΟ∆ΟΣΦΑΙΡΙΣΤΗΣ

«Με τον πατέρα µου σχεδιάσαµε ακριβώς τη διαδροµή µου. Πρώτα να καθιερωθώ στο Βέλγιο και µετά να πάω σε µεγαλύτερη οµάδα είτε φέτος είτε του χρόνου. Αλλά µέχρι τώρα πηγαίνει όπως το σχεδιάσαµε.[…]. Αν έπρεπε να διαλέξω, ίσως επέλεγα τη La Liga».

ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΑΣ

ΠΟΣΕΣ ΚΑΚΕΣ ΠΛΗΡΩΜΕΣ ∆ΙΚΑΙΟΥΤΑΙ ΝΑ ΚΑΝΕΙ ΑΚΟΜΑ ΤΟ ΣΥΝ∆ΙΚΑΤΟ ΤΟΥ ΟΣ∆Ε

Υβρίδια Η νέα τροποποιητική ΚΥΑ για την «εικονική» κατανοµή των βοσκοτόπων στους κτηνοτρόφους για το 2025 άργησε πολύ, αλλά «ώδινεν όρος και έτεκεν µυν», λέει ο Αθανάσιος Σ. Σαρόπουλος, Πρόεδρος του ΓΕΩΤΕΕΕ Κεντρικής Μακεδονίας. Στην πραγµατικότητα θα κατανείµει δηµόσιους βοσκοτόπους σε ανύπαρκτα αιγοπρόβατα που δηλώθηκαν στην Κρήτη από πραγµατικούς ή ανύπαρκτους κτηνοτρόφους. Ο µόνος τρόπος για να µην υπολογιστούν αιγοπρόβατα για κατανοµή βοσκοτόπων είναι να µην δηλώσει κάποιος ούτε καν την εισπραχθείσα βασική ή άλλο αγροτικό εισόδηµα, αλλά πάλι ο µαθηµατικός τύπος δεν είναι κατάλληλος γιατί δεν υπάρχει κλάσµα µε παρονοµαστή το µηδέν…

Το επόµενο εργοστάσιο ζωοτροφών θα είναι του ΓάλαΕλαςς!

Ποιος έκανε τα «πανωγραψίµατα»; Με 11 ερωταπαντήσεις «αχταρµά» το υπουργείο της πλατείας µπλέκει τα πάντα όλα για τα 3,7 δισ. της ΚΑΠ στη χώρα µας το 2025, µπας και ξεφουσκώσει την οργή του αγροτικού κόσµου που έµεινε κυριολεκτικά ρέστος. Μάλιστα, εισάγει ερώτηση για «πανωγραψίµατα» [σ.σ θυµίζοντας τις δεκαετίες ‘80-‘90] βάζοντας στο κάδρο απάτες του αγροτικού κόσµου και όχι σε βάρος του. Πουθενά ο ΟΠΕΚΕΠΕ και τα λοιπά… εγκλήµατα της µηχανοπαρέας. Πάντως στο ερώτηµα «αφού γίνονταν «πανωγραψίµατα», οι καλλιέργειες και τα κοπάδια που θα επιδοτηθούν θα είναι λιγότερα, άρα θα εισρεύσουν στη χώρα λιγότερες επιδοτήσεις;», η απάντηση είναι «Όχι» µε θαυµαστικό!

Θεσµοφύλακας

∆ελτίο Παροχών

Φόβος

Το µπάχαλο µε τις πετσοκοµµένες πληρωµές των αγροτών θέλησε να ξεδιαλύνει και η ΕΘΕΑΣ, ζητώντας από τα µέλη της συνεταιρισµούς να στείλουν τα σηµεία όπου εντοπίζονται προβλήµατα ή καθυστερήσεις ώστε να αιτηθεί στο υπουργείο της πλατείας τις απαραίτητες εξηγήσεις. Και µετά; Τι ωραία τι καλά σκίζει η βάρκα τα νερά.

Καλά, πόσα action plan θα στείλουµε στις Βρυξέλλες για να τρέξουν οι πληρωµές; Ο αγροτικός κόσµος βράζει και τα παπαγαλάκια µιλούν για βαλβίδες εκτόνωσης από τους τεχνοκράτες των Βρυξελλών για το 2ο, ανανεωµένο πλάνο που θα κατατεθεί στις 4 ∆εκεµβρίου. Εξ ου και το στοίχηµα του αντιπροέδρου. Με τον πάροχο µίλησε;

Οι ανώνυµες καταγγελίες έχουν αποδειχθεί πολύτιµη πηγή, βοηθώντας τις εθνικές αρχές στη διενέργεια ερευνών για τις αθέµιτες εµπορικές πρακτικές, σε βάρος αγροτών, διαπιστώνει έκθεση Κοµισιόν. Στο προσκήνιο η επανεξέταση κανόνων ώστε οι αγρότες να µην αναγκάζονται να πωλούν τα προϊόντα τους κάτω του κόστους παραγωγής και να µην φοβούνται αντιποίνα.

ΜΕΡΑ ΝΥΧΤΑ

«Όσα χρήµατα δικαιούνται οι νόµιµοι αγρότες και κτηνοτρόφοι, θα τα λάβουν στο ακέραιο», τονίζει ο υπουργός της πλατείας. Το θέµα είναι γιατί δεν τα έλαβαν και µπλέχτηκαν στον αχταρµά των δήθεν ελέγχων… «Η χώρα άλλαξε µοντέλο ανάπτυξης», λέει ο Μάξιµος, µε αφορµή το βοήθηµα των 250 ευρώ, σε 1,4 εκατ. συνταξιούχους και την επίσκεψη στο κοινοβούλιο µελών του 1ου, 3ου και 5ου ΚΑΠΗ Λάρισας. Για τις επιδοτήσεις των αγροτών τι λέει;

ΠΟΛΙΤΙΚΗΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 49

Οι σύγχρονοι δαίμονες Δύσης

Τρίμματα

Ο

ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΑΓΟΥ

Τ

ελικά, αν πούµε ότι µε τις πληρωµές πήγαν όλα µα όλα λάθος, θα είναι λίγο. Μετά από 6 µήνες µπρος πίσω και πήγαινε έλα, ήρθε µια πίστωση προκαταβολής βασικής ενίσχυσης, σκέτη ψυχρολουσία! Εκτός από τα 43.000 ΑΦΜ, που µε βάση όσα δηλώνουν οι υπουργοί, τελούν υπό έλεγχο για παραβάσεις, εποµένως δικαιολογηµένα δεν πληρώθηκαν, εκτιµάται ότι, άλλες 80.000 περίπου αγρότες, είτε δεν είδαν καµία κίνηση στο λογαριασµό τους, είτε, αυτά τα οποία πιστώθηκαν ήταν λιγότερα από αυτά που έσπευσαν να παρακρατήσουν ο ΕΛΓΑ και οι σύµβουλοι (ΚΥ∆ κ.α).

Χάθηκε ο λογαριασμός ΚΑΠΩΣ ΕΤΣΙ, ένας στους τρεις αγρότες είδε τον λογαριασµό του είτε να αδειάζει είτε ακόµα και να µηδενίζει, µετά από µια πληρωµή που άργησε όσο ποτέ άλλοτε και την περίµενε

«Συνδικάτο» ΟΣ∆Ε Έκαναν απόβαση, εξ όσων µαθαίνω και κάποια επιτελεία µεγάλων και καταξιωµένων εταιρειών συµβούλων µε πολυεθνική εµπειρία σε χρηµατοοικονοµικά ζητήµατα, όµως, και αυτή τη φορά, κουµάντο έκανε και πάλι το «συνδικάτο του ΟΣ∆Ε» πως και πως. Ήταν τέτοιο το αποτέλεσµα, που, για πρώτη επίσης φορά στα χρονικά, οι ιθύνοντες έσπευσαν να υποβάλλουν στην τράπεζα και νέες εντολές πληρωµών που αφορούσαν σε εκκρεµότητες προγραµµάτων (κατά βάση βιολογικά και ολίγη από απονιτροποίηση, κοµφούζιο και σπάνιες φυλές), µήπως και θολώσουν κάπως τα νερά και καταλαγιάσουν οι αντιδράσεις.

Κατάφορη αδικία Η ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΒΕΒΑΙΑ, είναι γνωστή. Γέµισαν οι δρόµοι µε τρακτέρ, βγήκαν στο δρόµο και αυτοί που δεν έβγαιναν ποτέ, πλαισίωσαν πρώτοι τα µπλόκα αυτοί που θεωρούνται ως πιο ακραιφνείς Νεοδηµοκράτες! Και δεν λένε να κάνουν πίσω. Επειδή είδαν να τους κοροϊδεύουν µπροστά στα µάτια τους. Ένιωσαν στο πετσί τους την αδικία και βίωσαν τους τελευταίους µήνες τη χλεύη του κόσµου, όχι γιατί έφταιξαν σε κάτι αλλά επειδή ακριβώς, η κυβέρνηση δεν θέ-

λησε να αναλάβει καµιά ευθύνη για την τεράστια απάτη που στήθηκε, εντός και πέριξ του ΟΠΕΚΕΠΕ και µε τις ευλογίες κάποιες φορές πολιτικών, πολιτικά υπευθύνων.

Ψέμα στο ψέμα ΑΥΤΟ ΠΟΥ ΕΞΟΡΓΙΖΕΙ εδώ και καιρό τον αγροτικό κόσµο, είναι η συστηµατική προσπάθεια των ιθυνόντων να αποµακρύνουν από τις πλάτες τους την ευθύνη και να τη µεταθέσουν γενικώς και αορίστως στους ανθρώπους της παραγωγής. Φάνηκε καθαρά µε τη στάση των φιλοκυβερνητικών στελεχών στην Εξεταστική Επιτροπή της Βουλής, φαίνεται και τις τελευταίες µέρες µε τη ρητορική που αναπτύσσεται στα θέµατα των πληρωµών. Ψέµα στο ψέµα. Πότε συνειδητά και πότε κατά συνθήκη.

Ότι να ‘ναι ΚΑΙ ΠΡΙΝ ΚΑΛΑ – καλά ολοκληρωθεί η πίστωση του τσεκ, καλούσαν τον κόσµο να υποβάλει ενστάσεις. Κι ας µην είχε αναρτηθεί η εξατοµίκευση της πληρωµής στο ΟΣ∆Ε. ∆ηλαδή, κι ας µην µπορούσε να ξεκινήσει η υποβολή των ενστάσεων. Και ότι µέχρι το τέλος του µήνα θα έρθει συµπληρωµατική πληρωµή, δηλαδή η εκκαθάριση. Κι ας ξέρουν ότι δεν µπορεί να γίνει επιτόπιος έλεγχος για τα κιτρινισµένα αγροτεµάχια (monitoring) µέσα σε 15 µέρες.

Κουμαντατούρ ΜΑΖΕΥΤΗΚΑΝ πολλοί είναι αλήθεια τις τελευταίες εβδοµάδες στην οδό ∆οµοκού, µπας και βγάλουν άκρη µε τις πληρωµές. Έκαναν απόβαση, εξ όσων µαθαίνω και κάποια επιτελεία µεγάλων και καταξιωµένων εταιρειών συµβούλων µε πολυεθνική εµπειρία σε χρηµατοοικονοµικά ζητήµατα, όµως, και αυτή τη φορά, κουµάντο έκανε και πάλι το «συνδικάτο του ΟΣ∆Ε» µε τον γνωστό καθοδηγητή και τα συνήθη εξαπτέρυγα εντός και εκτός οργανισµού. Ήταν πάντως µια καλή ευκαιρία για όλους τους εµπλεκόµενους από την πλευρά της κυβέρνησης, να καταλάβουν, ποιος κινεί τα νήµατα και τι µπορεί ή µάλλον δεν µπορεί τελικά να κάνει µε τις πληρωµές. Ήταν µια καλή ευκαιρία να καταλάβουν ότι δεν πρέπει να τους περάσουν… κι απέναντι.

Β’ Παγκόσµιος Πόλεµος τελείωσε µε νίκη τόσο στο µέτωπο όσο και στο εσωτερικό. Ήδη από το 1942, η βρετανική κυβέρνηση δεσµεύτηκε, µόλις ηττηθούν οι Ναζί, να εξοντώσει τους «πέντε γίγαντες»: τις ασθένειες, τη φτώχεια, την άγνοια, την ένδεια και την τεµπελιά. Αυτή η δέσµευση αποτέλεσε το πρότυπο για το µεταπολεµικό κράτος πρόνοιας. […].Σήµερα βρισκόµαστε σε έναν αδήλωτο πόλεµο κατά του «άξονα του αυταρχισµού», µε ηγέτες τη Ρωσία και την Κίνα και µια επανάσταση που οδηγείται από την τεχνολογική καινοτοµία. Οι πέντε γίγαντες έχουν σε µεγάλο βαθµό νικηθεί: το προσδόκιµο ζωής στη ∆ύση είναι περίπου 20 χρόνια υψηλότερο από ό,τι ήταν το 1942. Ωστόσο, έχουν εµφανιστεί νέοι γίγαντες, πιο διακριτικοί από τους παλιούς, όπως: Μοναξιά: Η κοινωνική αποµόνωση είναι κακή για τους ανθρώπους, αυξάνοντας τις πιθανότητες πρόωρου θανάτου όσο και το κάπνισµα 15 τσιγάρων την ηµέρα. Εθισµός: Έένα αυξανόµενο πρόβληµα, όχι µόνο λόγω της νέας γενιάς υπερ-ναρκωτικών, αλλά και λόγω της ικανότητας των υποτιθέµενων αξιοσέβαστων εταιρειών να ενθαρρύνουν την εθιστική συµπεριφορά. Οι εταιρείες τροφίµων είναι από τις κύριες υπεύθυνες για αυτό, καθώς σχεδιάζουν τα προϊόντα τους µε ένα ακαταµάχητο µείγµα ζάχαρης, αλατιού και λίπους. Αποσπάται η προσοχή µας: Το διαδίΤOY ADRIAN κτυο είναι µηχανή WOOLDRIDGE* απόσπασης προσοχής. Τίτλοι ειδήσεων ηχούν δυνατά, «πέφτουν» email, «χτυπούν» ειδικές προσφορές. Οι νέοι δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν για µεγάλο διάστηµα ή να κάνουν περίπλοκες εργασίες. Ψέµατα: Τα ψέµατα εξαπλώνονται όπως ποτέ άλλοτε, χάρη στον συνδυασµό της τεχνολογικής καινοτοµίας και του «πολέµου» της πληροφορίας. Οι γίγαντες του διαδικτύου είναι οι πρώτοι µεγάλοι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς που εξαιρούνται από τα αυστηρά πρότυπα αλήθειας ή ισορροπίας σε ό,τι δηµοσιεύουν. Πολυπλοκότητα: Οι κωδικοί πρόσβασης έγιναν περίπλοκοι. Τα έντυπα γίνονται µακρύτερα. Αυτοί οι πέντε γίγαντες αλληλοϋποστηρίζονται. Η εξάρτηση/εθισµός συµβαδίζει µε την απόσπαση της προσοχής και τη µοναξιά. Οι νέοι, εθισµένοι στις οθόνες τους αποσύρονται από την κοινωνία και καταφεύγουν στον κόσµο του ατελείωτου σκρολαρίσµατος. Τα υπουργεία Γεωργίας πρέπει να σκεφτούν τον ρόλο τους στην προώθηση εθιστικών τροφίµων και τα υπουργεία Παιδείας πρέπει να σκεφτούν πώς να ανοίξουν τα µάτια των παιδιών µπροστά στη χειραγώγηση της πληροφορίας. […]. *ΑΡΘΡΟΓΡΑΦΟΥ BLOOMBERG

50 Agrenda

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΡΕΠΟΡΤΑΖ Επίδραση 35-40 εκατ. Η πολλαπλασιαστική επίδραση του αµπελοοινικοού κλάδου αυξάνει στα περίπου 35-40 εκατ. ευρώ στην οικονοµία της Περιφέρειας Αν. Μακεδονίας Θράκης

Η αύξηση εξαγωγών οίνου κατά 25% στόχος 3ετίας Αν. Μακεδονίας Στο αναπτυξιακό σχέδιο της Περιφέρειας πέρα από την ενίσχυση της παραγωγής και μεταποίησης και ο οινοτουρισμός ΤOY ΛΕΩΝΙ∆Α ΛΙΑΜΗ liamis@agronews.gr

Εξαγωγές και οινοτουρισµός είναι οι δύο αναπτυξιακοί βραχίονες στους οποίους θα επενδύσει ανθρώπινο κι οικονοµικό κεφάλαιο η Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας προκειµένου, στα επόµενα 2-3 χρόνια, να κάνει ακόµη πιο αισθητό το ήδη ισχυρό αποτύπωµα του αµπελοοινικού τοµέα της περιοχής στην τοπική κοινωνία και οικονοµία. «Με βάση το σχεδιασµό µας, στόχος είναι να αυξήσουµε την εξαγωγική βάση της Περιφέρειας στον αµπελοοινικό τοµέα κατά περίπου 20%-25% µέσα στην επόµενη τριετία, ενισχύοντας το κοµµάτι της παραγωγής όσο και τη µεταποίηση», ανέφερε ο Οδυσσέας Βουρβουκέλης, οινοποιός και ειδικός σύµβουλος του Περιφερειάρχη ΑΜΘ, υπεύθυνος του Γραφείου Εξωστρέφειας της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης. Μιλώντας σε ειδική εκδήλωση στο πλαίσιο της διοργάνωσης «Χάρτης των Γεύσεων», που πραγµατοποιήθηκε το διήµερο 29-30 Νοεµβρίου στη Θεσσαλονίκη, ο κ. Βουρβουκέλης εστίασε στα κρασιά, στις τοπικές ποικιλίες, στους παραγωγούς, αλλά και στη σύγχρονη οινική ταυτότητα της Ανατολικής Μακεδονίας – Θράκης, δίδοντας το στίγµα των σχεδίων

της Περιφέρειας για την επόµενη ηµέρα του κλάδου. «Ποντάρουµε πάρα πολύ στο οινοτουριστικό και το εξαγωγικό κοµµάτι, αναδεικνύοντας παράλληλα και τις τοπικές µας ποικιλίες», επισήµανε ο οµιλητής, υπενθυµίζοντας πως στα γεωγραφικά όρια της Περιφέρειας δραστηριοποιούνται, σήµερα, 39 µικρά και µεγαλύτερα οινοποιεία, τα οποία δηµιουργούν ένα συνολικό οικοσύστηµα στο οποίο, άµεσα και έµµεσα, απασχολούνται περί τα 1.500 άτοµα. Από αµπελουργούς, έως οινολόγους, συσκευαστές, µεταφορείς, εργαζόµενους στον τουρισµό κι απλούς εργάτες σε διάφορες συγγενείς δραστηριότητες. Η εκτιµώµενη δε, ακαθάριστη αξία παραγωγής της αµπελουργικής δραστηριότητας ανέρχεται σε περίπου 12-15 εκατ. ευρώ ετησίως, µε σηµαντικά µάλιστα περιθώρια αύξησης, όπως ανέφερε. Όσον αφορά ειδικότερα στο κοµµάτι των εξαγωγών, ο κ. Βουρβουκέλης σηµείωσε πως στην τελευταία δεκαετία ακολουθούν σταθερά ανοδική πορεία, µε µια µέση ετήσια αύξηση της τάξης του 8%10%, έχοντας ως προορισµό αγορές της Ευρώπης, την Αµερική, αλλά και την Ασία, ενώ αν συνυπολογιστούν και τα έσοδα από την παραγωγή, τη µεταποίηση και τον οινοτουρισµό, η πολλαπλασιαστική επίδραση του κλάδου αυξάνει στα περίπου 35-40 εκατ. ευρώ στην οικονοµία της Περιφέρειας. «Αυτά τα δεδοµένα αποδεικνύουν ότι ο οίνος στην Περιφέρεια της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης δεν είναι απλώς ένα αγροτικό προϊόν. Είναι τοπική οικονοµία, εξαγωγικό προϊόν, πολιτιστικό κεφάλαιο και αναπτυξιακή ευκαιρία», ανέφερε και υπογράµµισε πως «προφανώς το terroir της περιοχής ευνοεί και άλλες ελληνικές ποικιλίες, όπως το ασύρτικο ή το αγιωργίτικο, αλλά τα τοπικά οινοποιεία προσπαθούµε να αναδεικνύουµε τις ντόπιες ποικιλίες, όπως το Μαυρούδι, το Παµίδι, ο ∆αµιάτης ή Ζουµιάτικο, ο Καρναχαλάς και άλλες. Ειδικά το Πα-

Υιοθέτηση πρακτικών όπως τα wine garage στην Αµερική

µίδι και το Μαυρούδι, είναι δυναµικές ποικιλίες και µπαίνουν και νέα στρέµµατα». Για τη δραστηριότητα του οινοτουρισµού, εξάλλου, ο υπεύθυνος του Γραφείου Εξωστρέφειας της Περιφέρειας υποστήριξε ότι αποτελεί έναν αναδυόµενο οικονοµικό πυλώνα καθώς πάνω από 50.000 επισκέπτες ετησίως αναζητούν µια οινική εµπειρία σε κάποιο από τα οινοποιεία της Ανατολικής Μακεδονίας Θράκης. «Η µέση δαπάνη επισκέπτη κυµαίνεται στα 45-60 ευρώ, ενισχύοντας όχι µόνο τα οινοποιεία αλλά και τους γύρω κλάδους που συνδέονται άµεσα ή έµµεσα, όπως είναι η εστίαση, τα καταλύµατα και οι µεταφορές», είπε και τόνισε ότι πρόθεση της περιφερειακής Αρχής είναι να ενισχύσει τον τοµέα µε πολλούς τρόπους και να το συνδέσει µε τη γαστρονοµία. Στο πλαίσιο αυτό θα οργανωθούν ειδικές ηµερίδες και σεµινάρια, αλλά ταυτόχρονα θα δηµιουργηθεί και ένας οινοτουριστικός χάρτης, σε µια προσπάθεια να προσφέρεται µια ολιστική εµπειρία στον επισκέπτη που θα επιλέξει να γνωρίσει το αµπελοονικό «πρόσωπο» της Περιφέρειας. Καταλήγοντας ο κ. Βουρβουκέλης µίλησε και για το ρόλο του Γραφείου Εξωστρέφειας της Περιφέρειας, τον οποίο περιέγραψε ως στρατηγικό µηχανισµό που διασυνδέει την Περιφέρεια µε το εθνικό σύστηµα οικονοµικής διπλωµατίας και συγκεκριµένα µε τη γενική γραµµατεία ∆ιεθνών Οικονοµικών Σχέσεων και Εξωστρέφειας, τα Γραφεία ΟΕΥ ανά τον κόσµο, την Enterprise Greece και την Export Credit Greece.

Ως προς την ετοιµότητα των τοπικών οινοποιείων να «σηκώσουν» ο βάρος του εγχειρήµατος, ο κ. Βουρβουκέλης παραδέχθηκε πως «δεν είµαστε ακόµη ∆ράµα και Καβάλα. Σε αυτό το κοµµάτι η Θράκη είναι λίγο πιο πίσω, χρειάζεται να γίνει περισσότερη δουλίτσα. Ακόµη όµως και έτσι, µπορούµε να υιοθετήσουµε καλές πρακτικές του εξωτερικού, όπως είναι ας πούµε wine garage στην Αµερική. Είναι κάτι απλό. Ο παραγωγός, ο οποίος έχει µια µικρή παραγωγή, αλλά εµφιαλώνει κρασί µπορεί να δηµιουργήσει µια µικρή αίθουσα για tasting οίνου. Να κάνει δηλαδή το οινοποιείο του κατά κάποιο τρόπο προσβάσιµο και σε αυτή την κατεύθυνση θα κινηθούµε, προωθώντας, τέτοιες ιδέες, ταυτόχρονα, την καλύτερη διασύνδεση των επιχειρήσεων µε την τοπική εστίαση και τη γαστρονοµία. Μπορούν να γίνουν πολλά πράγµατα, που δεν έχουν και µεγάλο κόστος, αλλά µένουνε», είπε. Συµπλήρωσε ακόµη πως δεν αποκλείεται να βγει κι ένα κονδύλι από την Περιφέρεια που θα δοθεί στις επιχειρήσεις του κλάδου, να αποκτήσουν κάποιες πιστοποιήσεις τύπου ISO, HACCP κλπ., ώστε να πάρει το προϊόν την υπεραξία που του αρµόζει και να ενισχυθεί το εισόδηµα όσων εµπλέκονται στον κλάδο.

ΕΚ∆ΗΛΩΣΕΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 51

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΕΛΕΝΗ ∆ΟΥΣΚΑ

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

Λαµπερά τα ΒορΟινά των Χριστουγέννων Τα ΒορΟινά των Χριστουγέννων αναδεικνύουν το αίσθηµα της ανθρωπιάς και αλληλεγγύης και µας θυµίζουν ότι οι γιορτές είναι για να µοιράζεσαι! Τη ∆ευτέρα 8 ∆εκεµβρίου οι «Οινοποιοί Βορείου Ελλάδος» ενώνουν τις δυνάµεις τους για την πιο λαµπερή οινική εκδήλωση της χρονιάς, µε τον αυθεντικό χαρακτήρα του επώνυµου ελληνικού οίνου, στο βάθος του χρόνου και στην εξέλιξή του και τη χαρά της προσφοράς. Στους στολισµένους χώρους του ξενοδοχείου Electra Palace, θα παρουσιαστούν για γευστική δοκιµή σπάνια, ιδιαίτερα και ακριβά κρασιά από 29 οινοποιείαµέλη της ένωσης «Οινοποιοί Βορείου Ελλάδος», παλιές σοδειές, πειραµατικές, ακυκλοφόρητες ή ιδιαίτερα περιορισµένης κυκλοφορίας ετικέτες.

ΑΤΤΙΚΗ

ΠΕΡΙΣΤΕΡΙ

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

∆ηµοπρασία εκλεκτών οίνων στο Οινοποιείο Παπαγιαννάκος

Η µεγάλη γιορτή του ελληνικού µελιού 5 µε 7 ∆εκεµβρίου

Εκπαιδευτική δράση οργανοληπτικής ανάλυσης µελιού

Τη δυνατότητα σε συλλέκτες, οινόφιλους και επαγγελµατίες να αποκτήσουν ξεχωριστές ετικέτες, που δεν συναντά κανείς εύκολα στην αγορά δίνει δηµοπρασία την Κυριακή 14 ∆εκεµβρίου στο Οινοποιείο Παπαγιαννάκος στο Μαρκόπουλο Αττικής. Στη δηµοπρασία συµµετέχουν 19 οινοποιεία από όλη τη χώρα µε 127 εκλεκτές και σπάνιες ετικέτες που προέρχονται από τα κελάρια και τις προσωπικές συλλογές τωνοινοπαραγωγών. Τη δηµοπρασία διοργανώνει η VERGOS Auctions.

Το µεγάλο γιορτινό ραντεβού της µελισσοκοµίας, το 16ο Φεστιβάλ Ελληνικού Μελιού και Προϊόντων Μέλισσας, στις 5, 6 και 7 ∆εκεµβρίου, στο σύγχρονο Εκθεσιακό Κέντρο Περιστερίου. Το Φεστιβάλ, η µεγαλύτερη εκδήλωση του κλάδου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, µε συµµετοχές από 13 Περιφέρειες της χώρας µας και µε χιλιάδες επισκέπτες απ’ όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό, αποτελεί τον τόπο συνάντησης των ανθρώπων της µελισσοκοµίας και έναν άριστο τρόπο για την προβολή του ελληνικού µελιού, τόσο στους χώρους εστίασης και εµπορίας όσο και στο καταναλωτικό κοινό. Επιπλέον, αποτελεί τόπο για τη σύναψη εµπορικών και επιχειρηµατικών συµφωνιών µεταξύ παραγωγών και επιχειρήσεων παραγωγής και διακίνησης µελισσοκοµικών προϊόντων. Θα λάβει χώρα ο διαγωνισµός «Κερδίστε το Μέλι της Χρονιάς» και η «Έκθεση Μελισσοκοµικών Προϊόντων και Εξοπλισµού».

Η Θεσσαλονίκη φιλοξενεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα τη δράση 1η Εκπαίδευση στην Οργανοληπτική Ανάλυση Μελιού (Honey Sensory Analysis Education – Level 1) στις 12 µε 16 Ιανουαρίου στο δηµαρχείο της πόλης. Η δράση αυτή αποτελεί το πρώτο επίπεδο του καταξιωµένου ιταλικού σχήµατος εκπαίδευσης γευστικών αναλυτών µελιού, οι οποίοι απαρτίζουν το Ιταλικό Εθνικό Μητρώο στην Οργανοληπτική Ανάλυση Μελιού και τα µέλη του αναγνωρίζονται διεθνώς ως οι ανώτεροι εµπειρογνώµονες µελιού. Το πρόγραµµα απευθύνεται µεταξύ άλλων και σε µελισσοκόµους, µεταποιητές και διανοµείς µελιού.

52 Agrenda

ΖΩΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΟΣΦΟΡΑ Πωλούνται 10 γίδες γκαστρωµένες και ένας τράγος. Περιοχή: Αταλάντη Φθιώτιδος. Τηλ. 6907/016078. Πωλούνται

150 Περιοχή: Τρίκαλα 6973/673305.

ΜΙΚΡΕΣΑΓΓΕΛΙΕΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Πωλούνται ενσιρώµατα καλαµποκιού µίγµατος βίκου βρώµης σε µεγάλη στρόγγυλη µπάλα µε ενσιρωτικό και ενσίρωµα τριφυλλιού σε µεγάλη τετράγωνη µπάλα. Τηλ. 6977/440923, E-mail: papapg100@gmail. com

πρόβατα λακόν. Θεσσαλίας. Τηλ.

Πωλούνται γουρουνάκια για θρέψιµο από 20 έως 120 κιλά. Τα φέρνουµε στο χώρο σας κατόπιν συνεννόησης. Περιοχή: Χαλκίδα. Τηλ. 6984/480055.

Πωλούνται υποπροϊόντα οσπρίων και σι-

Πωλούνται 250 γίδια ηµιβελτιωµένα

τετράγωνη µπάλα µε 4 σχοινιά. Περιοχή Λάρισας. Τηλ. 6947/509187.

είτε όλα µαζί είτε µεµονωµένα. Περιοχή: Φλώρινα. Τηλ. 6906/458403.

Πωλούνται κατσικάδες βελτιωµένες. Περιοχή Αρκαδίας. Τηλ. 6985/773315.

Πωλούνται γουρουνάκια αυτόχθονης φυλής µαύρος χοίρος. Περιοχή Γρεβενά Τηλ. 6936/496890.

τηρών για ζωοτροφή. Περιοχή Θήβα. Τηλ.

6938/347469.

Πωλούνται άχυρα, κριθαριές, βίκος και

Πωλείται φακή καθαρισµένη κατάλληλη για βρώση και για σπόρο. Τηλ.

6932/372270.

Πωλείται βιολογικό τριφύλλι, 2ης και 3ης κοπής, άριστης ποιότητας. Περιοχή Ατάλαντης Τηλ. 6985/556637.

Πωλείται σπόρος µπιζέλι τριορισµένο.

ΖΗΤΗΣΗ

Τηλ. 6970/278185.

Ζητούνται δικαιώµατα από ζωικό κεφάλαιο. κος Λαµπράκης. Τηλ.6906/869090, 6974/916517, 6907/327682. Ζητούνται δικαιώµατα Τηλ.6974/567958.

από

ζώα.

Ζητούνται µοσχαράκια Σαρολε αρσενικά για γάλα 10 ηµερών. Τηλ.6980/048507. Ζητούνται µοσχαράκια Σαρολε αρσενικά αποκοµµένα 5 µηνών, περιοχή Αιτωλοακαρνανίας. Τηλ.6980/048507.

Πωλείται µπιζέλι λευκό και µαύρο σε σακιά των 40 κιλών και big bag των 1.100 κιλών. Χρησιµότητα για µείγµατα ζωοτροφών και για σπορά. Για ποσότητα άνω των 70 τόνων παρέχεται πιστοποίηση bio αν επιθυµεί ο καταναλωτής. Τηλ. 6974/770005.

Πωλούνται 800 µπάλες µικρές σκέτο τριφύλλι για αρνάκια, 35-40 κιλά η µπάλα. Περιοχή Λιβαδειά Σερρών. Τηλ.

6985/978192.

Πωλούνται µονοετείς ελιές κορωνείκες Περιοχή Λακωνία Τηλ. 6946/395102.

Πωλείται βίκος για σπόρο R2 σε πολύ καλή τιµή. Περιοχή Φάρσαλα Τηλ.

6934/405572.

ΦΥΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Πωλείται βίκος για σπόρο Περιοχή Φάρσαλα τηλ. 6937/479638.

ΠΡΟΣΦΟΡΑ

ΟΙΚΟΠΕ∆Α ΑΓΡΟΤΕΜΑΧΙΑ

Πωλείται τρακτέρ Claas Νexus 101 ίπ-

Πωλείται 1 καλλιεργητής για βαµβάκια

πων δεντροκοµικό, 2900 ώρες. Περιοχή Πιερίας. Tηλ. 6980/001606.

και σκαλιστήρι ribber ιταλικό για όργωµα. Τιµή ευκαιρία. Τηλ. 6974/410304.

ΠΡΟΣΦΟΡΑ

Πωλείται ψεκαστικό θερµοκηπίου και

Πωλούνται σωλήνες ποτίσµατος: 30 τριάρες power, 20 σωλήνες 25άρες power, 150µ. τριάρι λάστιχο ανά 25µ. µε τα κλειδιά, 20 σωλήνες 6άρες, 2 ντεκ ποτίσµατος µεγάλα, 2 τετράποδες (στηρίγµατα). Περιοχή: Σουφλί Έβρου. Τηλ.

6932/381512.

Ενοικιάζεται κτήµα 60 στρεµµάτων πε-

θειαφιστήρας.Tηλ. 6980/001606.

ριφραγµένο, κατάλληλο για αρωµατικά φυτά. ∆ιατίθεται και µηχανολογικός εξοπλισµός. Τηλ. 6942/228503.

Πωλούνται 2 αερολέβητες θερµοκηπί-

Προσφέρεται έκταση 150 στρεµµάτων

Πωλείται σποροδιαλογέας (τριορι) µάρ-

για πώληση ή ενοικίαση µε καρυδιές, περιφραγµένο σε άριστη κατάσταση. Περιοχή Αιτωλοακαρνανίας. Τηλ. 6942/228503.

κας PETCUS K531 Giga (Aδούλευτο). Τηλ. 6937/313613, 6972/838591.

Ενοικιάζεται αµπέλι 5 στρεµµάτων περιφραγµένο µε νερό στην περιοχή Σπάτων -Λούτσας. ∆ιατίθεται ακόµα και για φάρµα.Τηλ.6942/228503.

∆ιατίθεται δωρεάν, προς εκµετάλλευση, κτήµα 160 στρεµµάτων µε προϋπόθεσή να συντηρείται. Είναι περιφραγµένο, έχει νερό και καρποφόρα δέντρα (καρυδιές). Συνιστάται και για φάρµα. Περιοχή Αιτωλοακαρνανία. Τηλ. 6942/228503.

Ενοικιάζεται κτήµα 5,5 στρεµµάτων, περιοχή Σπάτα Αττικής, θέση Βελανιδιά µε ελιές και αµπέλι. Τηλ. 6942/228503.

Ενοικιάζεται κτήµα 8 στρεµµάτων: 4 στρέµµατα αµπέλι και 4 στρέµµατα ελιές, µαζί µε σκαπτικό µηχάνηµα – 10 ίππους, Diesel. Περιοχή Σπάτα, Αττικής. Τηλ.

6942/228503.

Πωλούνται κτήµατα 30 στρέµµατα στην Κορώνα, Κιλκίς. Τιµή: 30.000€ Τηλ.

2310/711133.

Πωλείται αγροτεµάχιο µαζί µε στά-

Πωλούνται ψυχανθή, βίκος-µπιζέλια-κουκιά, από παραγωγό για παραγωγή ζωοτροφής και χλωρή λίπανση σε δενδρώδη (ελιές- αµπέλι). Τηλ.: 6948/423151, 6981/088747

Πωλούνται 200 κυπαρίσσια 10 µέτρων, 25 ετών υγιέστατα κατάλληλα για ξυλεία. Τηλ. 6942/228503.

Πωλούνται 40 φοίνικες µε ύψος πάνω από 2 µέτρα και φυτά σπάρτα σε µεγάλες ποσότητες, σε πολύ καλή τιµή ή ανταλλάσσονται µε τρακτέρ. Περιοχή Αττικής. Τηλ.

6942/228503.

Πωλείται τριφύλλι τρίτο χέρι, εσοδεί-

Πωλείται βίκος καθαρισµένος για οποιαδήποτε χρήση. Περιοχή Φάρσαλα Τηλ.

6944/985675.

Πωλούνται 200 κιλά φουντούκια φετινής παραγωγής. Τηλ.6937/253885.

Περιοχή

Σέρρες

Πωλούνται µπιζέλι, βρόµη και κριθάρι.

6977/830247. Πωλείται βίκος καθαρισµένος σε καλή τιµή. Τηλ. 6955/361856.

Πωλούνται σε µικρή τετράγωνη µπάλα των 27 κιλών, άχυρο από κριθαριά και τριφύλλι αρίστης ποιότητας. Περιοχή:Βόλος.

Tηλ. 6974/431615.

αγρότες και µια ραπτοµηχανή Ζuki. Τηλ.

6942/228503.

Πωλείται µηχανή γουρούνα τετράτροχη Κymco 300 κυβικά, λίγα χιλιόµετρα. Τηλ.

6976/516447.

Πωλείται δισκοσβάρνα µάρκας ΖΟΡΜΠΑ 32αρα. Περιοχή Γιαννιτσών. Τηλ.

6970/435644.

Πωλείται

χορτοσυλλέκτης ιταλικός 9αρης. Περιοχή: Γιαννιτσών. Τηλ.

6970/435644.

Πωλείται τετράυνο µάρκας ΤΣΑΝΙΟ επισκευασµένο. Περιοχή: Γιαννιτσών. Τηλ.

6970/435644. Περιοχή: Γιαννιτσών. Τηλ. 6970/435644. χαρµανιέρα ζωοτροφών 1000 κιλών, οριζόντια, τριφασική. Τηλ.

6976/516447.

Πωλούνται σωλήνες ποτίσµατος 3αρες

Πωλείται

και 2,5αρες σε πολύ καλή κατάσταση. Τηλ: 6973/052394.

ΖΗΤΗΣΗ Ζητείται οικόπεδο µε δώµα προς παρα-

πρέσα Welger 730 µε σύρµα. Περιοχή Θεσσαλονίκη. Τηλ.

6936/988485.

Πωλείται κορδέλα 80αρα. Περιοχή Θεσσαλονίκη. Τηλ. 6936/988485.

Πωλείται χορτοκοπτικό µάρκας Chrone

χώρηση ή µε χαµηλό ενοίκιο, 1-2 στρεµµάτων, µε περίφραξη και σχετικώς αποµονωµένο από οικισµό. Περιοχή: Νοµός Λακωνίας και γειτονικοί νοµοί. Τηλ: 6936/818510.

µε πλάτος κοπής 2,8. Τηλ. 6970/435644.

ΜΗΧΑΝΗΜΑΤΑ -ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ

Πωλούνται 4.000 πλαστικές κλούβες

ΠΡΟΣΦΟΡΑ

Πωλείται φρέζα 2 µέτρων βαρέου τύ-

Πωλείται σβωλοκόπτης ιταλικός 2 µέτρων και ένας καταστροφέας 1,8 m. Tηλ.

6980/001606.

Πωλείται ένα νύχι εφτάρι µε ιταλικά σταβάρια 2 µέτρων. Περιοχή Πιερίας. Τηλ.

6980/001606.

µπάλα προς 0,22€ το κιλό. Περιοχή Γιαννιτσών. Τηλ. 6945/805371.

τριφύλλι για αρνάκια, 35-40 κιλά, βιολογικά. Τιµή 6€. Τηλ 6936/531958

Πωλούνται από βιολογική καλλιέργεια διατίθεται σίκαλη γύρω στους 4 τόνους. Περιοχή Νέο Γυναικόκαστρο Κιλκίς.

6973/208323.

Πωλούνται 200 κιλά φουντούκια φετινής παραγωγής. Περιοχή Σέρρες Τηλ: 6937/253885

κρασί, µέλι και ελιές Τηλ. 2310/684438, 6981/533172.

Πωλείται τριφυλλόσπορος Σερρών φε-

Πωλείται

τινής παραγωγής. Περιοχή Σέρρες Τηλ: 6937/253885.

λών µε άδεια. Περιοχή Πλαγιάρι Θεσσαλονίκης. Τηλ. 6974/105636 (απογευµατινές ώρες).

Τηλ.

Χαρίζονται δυο αναπηρικά αµαξίδια σε

Πωλείται

Πωλούνται µπάλες τριφύλλι και σκέτο

σπόρο.

ρια σχεδόν αδούλευτη. Περιοχή Θεσσαλονίκης. Τηλ. 6937/313613.

µατα. 2.00€/στρέµµα. Περιοχή Πρόχωµα Θεσσαλονίκης. Τηλ. 2310/711755.

Πωλείται τριφύλλι σε µικρή τετράγωνη

για

Πωλείται φρέζα µε κύλινδρο 8 µαχαί-

Πωλούνται 2 κτήµατα 12 και 12 στρέµ-

Πωλείται βιολογικό και συµβατικό τρι-

βίκος 6932/372270.

32 δίσκων και ένα αλέτρι ΩΜΕΓΑ 14αρι 4υνο. Περιοχή Λαγκάδα, Θεσσαλονίκης. Τηλ. 6937/313613.

Πωλείται πρέσα Welger 530µε σκοινί.

ας 2025 σε µικρή τετράγωνη µπάλα 28 κιλών. Περιοχή Αλµυρός Βόλου. Τηλ.

6974/431615.

φύλλι µε πιστοποίηση BioΕλλάς. Περιοχή: Ναύπακτος. Τηλ. 6976/288400

Πωλείται δισκοσβάρνα µάρκας ΒΕΚΑΜ

βλο. Περιοχή Ριτσώνα Ευβοίας. Τηλ.

6934/287105.

Πωλείται σπόρος µπιζελιού όλυµπος, ποσότητα άνω των 60 τόνων. Περιοχή ∆ράµα Τηλ. 6974/770005.

ου και ένας καταστροφέας βαρέως τύπου 1,8 µέτρα. Tηλ. 6980/001606.

Πωλείται ένα κλαδευτικό συρόµενο 1000αρι και ένα φρεζάκι Husqvarna. Περιοχή Πιερίας. Τηλ. 6980/001606.

Πωλούνται πλαστικά µπουκάλια για

Πωλείται άµβυκας απόσταξης 130 κι-

Πωλείται χορτοσυλλέκτης ελικόπτερο. Τηλ. 6970/435644.

Πωλείται χορτοδετική πρέσα Welger 63. Περιοχή: Κέρκυρας. Τηλ. 6939/694498. των 25 κιλών προς 1€ η µία. Περιοχή Θήβα Τηλ. 6944/391637. που Rotavator Περιοχή Θήβα Τηλ.

6944/391637.

Πωλείται σιλό 1113 mercedes. Περιοχή Θεσσαλονίκη, Τηλ. 6936/988485.

Πωλείται στίφτης (σπαστήρας) για σταφύλια, υδραυλικός, 125 λίτρων Τηλ.

6974/362841.

Πωλείται σιτοσπαρτική 16 µάρκας ΒΕΚΑΜ σε άριστη κατάσταση. Τιµή περίπου 4.000€ Τηλ. 2233/071208 και 6983/738450.

Πωλείται αυτοκίνητο fiat punto, 1300 κυβικά, µόντελο του 1996. Τιµή 600 ευρώ. Τηλ. 6974/463920.

Πωλείται τριόρι petkus που καθαρίζει ρεβύθια, φασόλια και σιτάρια. Τιµή 2000 ευρώ. Τηλ. 6977/761510.

Πωλούνται θερµοκήπια µεταλλικά έκτασης ενός στρέµµατος Περιοχή Λακωνία Τηλ. 6946/395102.

Πωλείται πλήρης µονάδα παραγωγής πέλετ λόγω συνταξιοδότησης σε τιµή ευκαιρίας. Τηλέφωνα: 6972/834346, 6937/595909, 2299/067382.

Πωλούνται 300 κολώνες τσιµεντένιες των 4,5 µέτρων, 300 κολώνες των 2,5 µέτρων, 1 στελεχοκόπτης µε διπλά πτερύγια και 32 κολώνες ξύλου ∆ΕΗ των 6 µέτρων. Τηλ. 6942/444077. Πωλούνται αγροτικό φορτηγάκι µερσεντές 208 πολύ καλά συντηρηµένο, άροτρο 14ρι τετράυνο, ένας καλλιεργητής, ραντιστικό 100 λίτρων, λιπασµατοδιανοµέας 750 κιλών σκαλιστήρι λιπάσµατος για ηλίανθο και καλαµπόκι. Περιοχή Ορεστιάδα Τηλ. 6934/163424. Πωλείται εξοπλισµός άµβυκα µαζί µε την άδεια, χωρητικότητα 130 κιλά µε νέου τύπου ψυγείο, καυστήρα πετρελαίου και πορτέλο για τα στέµφυλα. Τηλ.

6940/950606.

Πωλείται χωνί 500 κιλών καινούριο Τηλ. 6974/394542.

Πωλείται µαντρί 580 τ.µ., 1 σπιτάκι 40 τ.µ. και 5 στρέµµατα οικόπεδο που έχει ρέµα µε νερό. Τηλ. 6983/717473, 6971/858711

Πωλούνται στέγες από στάβλους σε άριστη κατάσταση, 2 ηλεκτρικά µοτέρ 30 ίππων το καθένα και το ένα µε κεντρόφυγκα ποτίσµατος και ένας σφυρόµυλος-σπαστήρας µε µοτέρ 40 ίππων. Περιοχή Ηµαθία, Τηλ. 6947/728582.

Πωλείται γυάλινο θερµοκήπιο 2.050 τ.µ.

Τιµή 5.000€. Τηλ. 6932/021824.

Ιταλικό βαρέος τύπου, τετραπλό, αµφικλινές, µε άνοιγµα 9.50 µέτρα, παράθυρα οροφής, µηχανισµός θερµοκουρτινών, µηχανισµός cooling, πίνακες αυτοµατισµού. ∆ΩΡΟ κεφαλή υδρολύπανσης NETAFIM (επισκευάσιµη). ΤΙΜΗ ΕΥΚΑΙΡΙΑ. Τηλ. 6949/551959.

Κατασκευάζονται υπερσύγχρονοι κτη-

Πωλείται τρακτέρ Fendt 103 S, 58 ίπ-

νοτροφικοί στάβλοι µε κολώνες της ∆ΕΗ και προκατασκευµασµένα ξύλινα σπίτια. Περιοχή Λάρισα, Τηλ. 6947/509187.

πων. Περιοχή: Μαυρούδα, Θεσσαλονίκης. Τηλ: 6978/316477, Νικόλαος Μουρατίδης.

Πωλείται τρακτέρ Fendt 55hp, σε καλή

Πωλείται σιτοσπαρτική ΒΕΚΑΜ 16αρα.

κατάσταση. Τηλ. 6978/316477.

6970/435644.

Πωλούνται τσιµεντοπάσσαλοι κατάλληλοι για περίφραξη και για αµπελώνες. Τιµή 2€ έκαστος. Περιοχή Γρεβενά. Τηλ.

6978/776570.

Πωλείται πρέσα για µπάλες µοντέλο 71.

ΥΠΑΙΘΡΟΣΠΟΛΙΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda 53

Καμπάνα ΕΕ για ραγδαία εξάπλωση γρίπης πτηνών

Πωλείται λεβητοστάσιο που αποτελείται από 1 λέβητα στερεών καυσίµων 750000 kcal µε κοχλία τροφοδοσίας και 1 λέβητα 600000kcal µε καυστήρα µαζούτ Lamborghini 75N µε όλη την συνδεσµολογία ( τριοδός, κυκλοφορητές, βάνες, πίνακες θέρµανσης, δεξαµε-

Τέσσερις φορές πάνω από πέρυσι τα κρούσματα στη Γηραιά Ήπειρο, αυστηρή βιοασφάλεια στις πτηνοτροφικές μονάδες ζητά η EFSA

νή µαζούτ 11 κυβικά µέτρα). ΤΙΜΗ ΕΥΚΑΙΡΙΑ. Τηλ. 6949/551959. Πωλείται τρακτέρ John Deere 6900, έτος κατασκευής 1997, µεταχειρισµένο, 130 ίππων,

τετρακίνητο, µπρος-πί-

σω υδραυλικά, τα λάστιχα είναι σε πολύ καλή κατάσταση. Περιοχή Καρδίτσα. Τηλ.

6940/202747.

Πωλούνται ένας σφυρόµυλος για γιαρµάδες, ένα τρακτερ STEYR 8080, ένα άροτρο, µια σπαρτική µηχανή και ένα ραντιστικό 1000 λίτρων. 6977/830247.

Πωλείται σπαρτική µηχανή για σιτάρια 17 δίσκων, 600 κιλά αµπάρι. Περιοχή: Θεσσαλονίκη. Τηλ: 6976655377.

Πωλείται τρίφτης σε άριστη κατάσταση maschio, 3 µέτρων βαρέου τύπου. Τηλ.

6955/361856.

Πωλείται τρακτέρ FENDT 55 HP, 2.000 ευρώ. Τηλ. 6974/677830.

Πωλείται

άροτρο

10ρακι

«Πυθα-

γόρας» τιµή 300€. Περιοχή Σέρρες 6937/253885.

Πωλείται ραντιστικό 500 κιλών. Τιµή συζητήσιµη. Περιοχή: Βαθύ Αυλίδας, Χαλκίδα Τηλ: 6934/287105.

ΖΗΤΗΣΗ Ζητείται µηχάνηµα αποφλοίωσης δηµητριακών (σιτάρι, κριθάρι), µεταχειρισµένο ή καινούριο. Τηλ. 6947/560683.

Ζητείται περιστρεφόµενο άροτρο τρίυνο. Τηλ. 6972/376184.

ΕΡΓΑΣΙΑ

ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Καµπανάκι χτυπά η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια Τροφίµων-EFSA, για τις υψηλές ανιχνεύσεις γρίπης των πτηνών στην ΕΕ, συνιστώντας επειγόντως ενισχυµένη επιτήρηση για έγκαιρη ανίχνευση και ισχυρή βιοασφάλεια στις εκµεταλλεύσεις για την πρόληψη της εισαγωγής της νόσου σε οικόσιτα πτηνά και της περαιτέρω εξάπλωσης µεταξύ των πτηνοτροφικών εγκαταστάσεων. Μεταξύ 6 Σεπτεµβρίου και 14 Νοεµβρίου 2025, αναφέρθηκαν 1.443 ανιχνεύσεις ιών υψηλής παθογονικότητας της γρίπης των πτηνών (HPAI) A(H5) σε άγριαπτηνά σε 26 ευρωπαϊκές χώρες - τέσσερις φορές πάνω από το 2024 και οι υψηλότερες από τουλάχιστον το 2016. Τα υδρόβια πτηνά σε διάφορα µέρη της Ευρώπης επηρεάστηκαν σε µεγάλο βαθµό από την HPAI, µε αποτέλεσµα εκτεταµένη περιβαλλοντική µόλυνση. Υπήρξαν επίσης κρούσµατα υψηλής θνησιµότητας σε κοινούς γερανούς σε Γερµανία, Γαλλία, Ισπανία. Η EFSA συµβουλεύει τις εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές, όσους εµπλέκονται στην παραγωγή οικόσιτων πουλερικών και τη διαχείριση άγριων πτηνών και τους υπεύθυνοι για τα θηλαστικά που διατρέχουν

Η συντριπτική πλειονότητα των ανιχνεύσεων του ιού HPAI αναφέρθηκε ως A(H5N1) και αφορούσαν νέα παραλλαγή ενός στελέχους που εισήχθη στην Ευρώπη από την ανατολή πριν εξαπλωθεί γοργά στα δυτικά. κίνδυνο γρίπης των πτηνών, τα εξής: ∆ιατήρηση υψηλής βιοασφάλειας στις εγκαταστάσεις που διατηρούν οικόσιτα πτηνά, κατά τη διάρκεια των κανονικών εργασιών παραγωγής όσο και των εργασιών σφαγής. Έκδοση εντολών στέγασης για οικόσιτα πτηνά σε περιοχές µε επιβεβαιωµένη HPAI σε άγρια πτηνά ή περιστατικά µαζικής θνησιµότητας. Ενίσχυση της επιτήρησης στα οικόσιτα πτηνά για να διασφαλιστεί η έγκαιρη ανίχνευση της µόλυνσης.

Σφαγή ∆ιατήρηση υψηλής βιοασφάλειας στις εγκαταστάσεις µε οικόσιτα πτηνά, κατά τη διάρκεια τόσο των εργασιών παραγωγής όσο και σφαγής

Εστίαση της επιτήρησης των άγριων πτηνών σε υγροτόπους και σηµεία µεταναστευτικών στάσεων. Αποφυγή τεχνητής σίτισης άγριων πτηνών σε περιόδους υψηλού κινδύνου για τη µείωση του συνωστισµού και του κινδύνου µετάδοσης. Άµεση αποµάκρυνση των πτωµάτων άγριων πτηνών για τη µείωση της µόλυνσης του περιβάλλοντος. Ελαχιστοποίηση της όχλησης των πληθυσµών άγριων πτηνών για τον περιορισµό της διασποράς του ιού.

ΠΡΟΣΦΟΡΑ Αναλαµβάνουµε το µάζεµα ελιών, εσπεριδοειδών και τη συντήρηση κτηµάτων. ∆ύο άτοµα. Περιοχή Αττική. Τηλ.

6942/228503.

ΖΗΤΗΣΗ Ζητείται ενδιαφερόµενος που θέλει και µπορεί να µπει στο πρόγραµµα νέων αγροτών - κτηνοτρόφων, και του παραχωρούνται δωρεάν ζώα και σταβλικές εγκαταστάσεις. Περιοχή: Θεσπρωτίας. Τηλ.6939/663591.

Ζητείται βοηθός άντρας ή γυναίκα µε αγάπη για τα ζώα, για εργασία σε καινούριο ποιµνιοστάσιο στην περιοχή της Φαρκαδόνας Τρικάλων. Πλήρης απασχόληση, ελκυστικό πακέτο παροχών. Τηλ.

6979/209399.

Αντιδιαβρωτικά έργα στο Φενεό από Πειραιώς

Αναβολή για τα προϊόντα από αποψίλωση δασών

«Έφυγε» ο ∆ρ Πάνος Κανέλλης, της ΑΓΣ

Ιστοκαλλιέργεια φυτών στην Αµερικάνικη Σχολή

Η Πειραιώς χρηµατοδότησε και υλοποίησε αντιδιαβρωτικά και αντιπληµµυρικά έργα προϋπολογισµού ύψους 1,4 εκατ. ευρώ στην περιοχή του Φενεού και της Στυµφαλίας ύστερα από αντίστοιχες πρωτοβουλίες στην Πάρνηθα και την Πεντέλη. Πρόκειται για σύνθετα έργα, τα οποία ήταν αναγκαίο να γίνουν άµεσα µετά την καταστροφική πυρκαγιά του Ιουλίου 2025 που έπληξε την περιοχή.

Το Κοινοβούλιο ψήφισε µε 402 ψήφους υπέρ, 250 ψήφους κατά και 8 αποχές υπέρ της απλούστευσης της νοµοθεσίας που υιοθετήθηκε το 2023 για να διασφαλιστεί ότι τα προϊόντα που διατίθενται στην ΕΕ δεν προέρχονται από αποψιλωµένες εκτάσεις. Σύµφωνα µε τη θέση του Κοινοβουλίου, οι εταιρείες θα έχουν στη διάθεσή τους ένα επιπλέον έτος για να συµµορφωθούν µε τους νέους κανόνες της ΕΕ.

Τη θλίψη της για την απώλεια του πρώην προέδρου ∆ρ. Πάνου Κανέλλη, εκφράζει η Αµερικανική Γεωργική Σχολή. O εκλιπών,ήταν που ήταν ο πρώτος Έλληνας πρόεδρος της ΑΓΣ (2010-2021)συνέβαλε στην ανάπτυξη της µέσω της ίδρυσης προσχολικής και πρωτοβάθµιας εκπαίδευσης, του Γυµνασίου Χασιώτη, της Σχολής Μεταπτυχιακών Σπουδών του Perrotis College καθώς και της δηµιουργίας νέων προγραµµάτων.

Μια σηµαντική καινοτοµία στον χώρο της γεωπονικής εκπαίδευσης εγκαινίασε το Επαγγελµατικό Λύκειο Αµερικανικής Γεωργικής Σχολής, δηµιουργώντας το πρώτο εργαστήριο ιστοκαλλιέργειας φυτών σε σχολείο δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης. Στο εργαστήριο, που υλοποιήθηκε χάρη στη δωρεά του απόφοιτου της Σχολής ∆ηµήτρη Βλάχου, οι µαθητές εκπαιδεύονται στις εξελίξεις του πολλαπλασιασµού φυτών µέσω ιστοκαλλιέργειας.

54 Agrenda

ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΣ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΤA ΣΠΟΡ ΣΤΗΝ ΤV ΑΘΛΗΜΑ

ΩΡΑ

ΣΤΟ ΠΑΡΑ

Σάββατο 6 ∆εκεµβρίου Ποδόσφαιρο (Αγγλία) Άστον Βίλα-Άρσεναλ

14:30

Novasports Premier League

16:00

ANT1+

16:30

Novasports 3 HD

17:00

Novasports 2 HD

17:00

Cosmote Sport 1 HD

18:15

ΕΡΤ2 Σπορ

5’

Formula 1 (Qualifying) Γκραν Πρι Αµπού Ντάµπι

Σε νέα εποχή η ΑΕΛ

Ποδόσφαιρο (Γερµανία) Στουτγκάρδη-Μπάγερν Μονάχου

Ο Θωµάς Κυπαρίσσης αποτελεί και επίσηµα τον διάδοχο του Βαγγέλη Νάστου στη θέση του Γενικού Αρχηγού της ΑΕΛ Novibet. Ο κ. Κυπαρίσσης είχε υπηρετήσει ξανά τους «Βυσσινί» από το πόστο του Γενικού Αρχηγού στο παρελθόν, ενώ µεταξύ άλλων είχε αγωνιστεί µε τη φανέλα των Θεσσαλών και κατά τη διάρκεια της ποδοσφαιρικής τους καριέρας.

Ποδόσφαιρο (Αγγλία) Μπόρνµουθ-Τσέλσι

Ποδόσφαιρο (Ελλάδα) Ολυµπιακός-ΟΦΗ

Μπάσκετ (Ελλάδα) Καρδίτσα-Ηρακλής

Ποδόσφαιρο (Ισπανία) Αθλέτικ Μπιλµπάο-Ατλέτικο Μαδρίτης 22:00

Novasports 1 HD

Κυριακή 7 ∆εκεµβρίου Μπάσκετ (NBA) Ντιτρόιτ Πίστονς-Μιλγουόκι Μπακς

02:30

Cosmote Sport 4 HD

05:00

Cosmote Sport 6 HD

14:45

ANT1

17:30

Cosmote Sport 1 HD

19:00

Cosmote Sport 4 HD

19:30

Novasports Prime

MMA (UFC) Μεράµπ Ντβαλισβίλι-Πετρ Γιαν

Formula 1 (Αγώνας) Γκραν Πρι Άµπου Ντάµπι Ποδόσφαιρο (Ελλάδα) ΑΕΛ Novibet-Παναθηναϊκός

Μονομαχία στην Τούμπα

Μπάσκετ (NBA) Νιου Γιορκ Νικς-Ορλάντο Μάτζικ

Ποδόσφαιρο (Ελλάδα) ΠΑΟΚ-Άρης

Με ντέρμπι κλείνει ο α’ γύρος Superleague ΤOY ΗΛΙΑ ΑΝ∆ΡΕΑΚΗ andreakis@agronews.gr

Βγάζει πρωταθλητή το Αμπού Ντάμπι Έφτασε η ώρα της κρίσης για το πρωτάθληµα της Formula 1 µε το Γκραν Πρι του Αµπού Ντάµπι να είναι το τελευταίο στη φετινή σεζόν. Ο Λάντο Νόρις είναι πρώτος µε 408 βαθµούς, σε µικρή απόσταση από τον Μαξ Φερστάπεν που ακολουθεί µε 396 β. και τον 3ο Όσκαρ Πιάστρι που έχει 392 β. µε όλα τα σενάρια να παραµένουν ανοικτά ως το τέλος.

Με το ντέρµπι Θεσσαλονίκης ανάµεσα στον ΠΑΟΚ και τον Άρη στην Τούµπα «κλείνει» το πρώτο µισό του πρωταθλήµατος της Superleague την Κυριακή 7 ∆εκεµβρίου, µε τους ρόλους να αντιστρέφονται ουσιαστικά σε σχέση µε τον αγώνα της Τετάρτης (3 ∆εκεµβρίου) στο «Κλεάνθης Βικελίδης» για την 4η αγωνιστική του κυπέλλου Ελλάδας. Πέρα από το γόητρο η αναµέτρηση έχει πολύ µεγάλο βαθµολογικό ενδιαφέρον και για τις δύο οµάδες, µε τον «δικέφαλο του Βορά» να χρειάζεται τη νίκη για να

µην χάσει έδαφος στη µάχη για την κορυφή του πρωταθλήµατος, ενώ ο Άρης έχει ανάγκη τη νίκη στη µάχη που δίνει για να προλάβει το τρένο της Ευρώπης. Οι αναµετρήσεις µεταξύ των δύο συµπολιτών στο πρωτάθληµα είναι αρκετά ισορροπηµένες και στα τελευταία 10 µατς, ο ΠΑΟΚ µετρά 4 νίκες, ο Άρης έχει επικρατήσει 3 φορές, ενώ άλλα 3 µατς έχουν λήξει ισόπαλα. Πιο εύκολο έργο έχουν θεωρητικά οι έτεροι διεκδικητές του τίτλου, µε τον Ολυµπιακό να υποδέχεται τον ΟΦΗ στο «Στάδιο Γ. Καραϊσκάκης» (6/12), ενώ η ΑΕΚ φιλοξενεί τον Ατρόµητο στην ΟΠΑΠ Arena (7/12).

Επανάληψη του τελικού Η Μονακό του Βασίλη Σπανούλη υποδέχεται την Φενέρµπαχτσε στο Salle Gaston Medecin για τη 15η αγωνιστική της Euroleague (12/12), σε µια επανάληψη του περυσινού τελικού της διοργάνωσης. Παρότι οι δύο οµάδες µέχρι στιγµής στη σεζόν δεν έχουν καταφέρει να φτάσουν στα περσινά τους στάνταρ παραµένουν φαβορί και φέτος.

Ενδιαφέρον το πρόγραµµα

Διαβάστε στο επόμενο φύλλο Ποιος ορκίζεται ότι δεν πρόκειται να ξαναεμπιστευτεί τον μηχανογράφο;

Και καλά ο Τσιάρας αλλά ο Χατζηδάκης πώς την πάτησε έτσι;

Σε τι γλώσσα μιλούσαν αλήθεια οι ξένοι σύμβουλοι με τον αγιογδύτη;

Οι αναµετρήσεις Ίντερ-Λίβερπουλ (9/12) και Ρεάλ ΜαδρίτηςΜάντσεστερ Σίτι δεσπόζουν στο πρόγραµµα της 6ης αγωνιστικής της League Phase του Champions League. Η Λίβερπουλ ταξιδεύει στην Ιταλία µε σκοπό να αποδράσει µε µια νίκη στις αποσκευές της που θα την φέρει πιο κοντά στην πρώτη 8αδα της βαθµολογίας, προκειµένου να µην µπλέξει µε τυχών περιπέτειες στη φάση των νοκ άουτ.

Παρουσίαση

New Holland R4 H προηγμένη σειρά ρομπότ R4 της New Holland που είναι ειδικά σχεδιασμένη για δενδροκαλλιέργειες έρχεται στο profi.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΕΙ

ΣΑΒΒΑΤΟ 13 ΔΕΚΕΜBΡΊΟΥ

Αποκλειστικά με την AGRENDA

Α1 | 21

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

∆ΙΑΚΥΜΑΝΣΗ ∆ΙΕΘΝΩΝ ΤΙΜΩΝ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ

ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ

Μείον 5 ευρώ εξαγωγή σκληρού

Σ

την ελληνική αγορά σκληρού σίτου χάσαμε περίπου 5 ευρώ ο τόνος στις τιμές εξαγωγής και όσο και αν μας πικραίνει αυτό, είναι λογικό καθώς παγκοσμίως τα σιτάρια είναι πολλά, λένε οι αναλυτές. Η λίστα της Φότζια δεν μεταβλήθηκε, κρατώντας τα επίπεδα των 285-290 ευρώ ο τόνος για την πρώτη ποιότητα, ενώ στο χρηματιστήριο του Σικάγο, κινούμαστε βάσει γεωπολιτικού ρεπορτάζ, το οποίο κάποιες φορές είναι αισιόδοξο και άλλες απαισιόδοξο για την εύρεση λύσης στο Ουκρανικό. Αντίστοιχα βλέπουμε και τις μεταβολές στις τιμές των δημητριακών. Στην εγχώρια αγορά βάμβακος, μετά το συνέδριο στη Θεσσαλονίκη «έκατσε» πάλι η αγορά, γεγονός που κρίνεται αναμενόμενο, δεδομένου ότι το χρηματιστήριο ουσιαστικά δεν κινείται ενώ παγκοσμίως η ζήτηση για ίνα είναι αδύναμη. Χρηματιστηριακά, σημειώνεται μια πολύ μικρές κινήσεις στις τιμές, δηλώνοντας ότι η αγορά ψάχνει να βρει κατεύθυνση, ενώ οι αναλυτές αναμένουν πως τα θεμελιώδη στοιχεία και οι γεωπολιτικές εξελίξεις θα επηρεάσουν τις χρηματιστηριακές τιμές. Οι φάρμες της ΕΕ παρήγαγαν 161,8 εκατ. τόνους νωπού γάλακτος πέρυσι, 0,9 εκατ. τόνους περισσότερους από το 2023 και 12,1 εκατ. τόνους περισσότερους από το 2014, επιβεβαιώνοντας τη σταθερή ανάπτυξη της παραγωγής νωπού γάλακτος στην ΕΕ κατά τη δεκαετία έως το 2024, σύμφωνα με τη Eurostat. Ποσότητα 150,8 εκατ. τόνων χρησιμοποιήθηκε για την παραγωγή φρέσκων και τελικών γαλακτοκομικών προϊόντων. Η Γερμανία ήταν ο μεγαλύτερος παραγωγός γάλακτος κατανάλωσης στην ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας το 18,8% της συνολικής παραγωγής.

∆ΕΙΚΤΗΣ S&P GSCI AGRICULTURE 366,73

367,10 364,65

364,35

364,37

ΚΡΙΘΑΡΙ ευρώ/τόνος ΕΛΑΙΟΛΑ∆Ο ευρώ/κιλό

13/11

20/11

27/11

03/12

06/11

13/11

20/11

27/11

03/12

188

190

189

188

189

193

4,44

4,33

4,85

4,43

4,47

4,85

ΣΚΛΗΡΟ ΣΙΤΑΡΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

292

292

292

292

290

290

ΜΑΛΑΚΟ ΣΙΤΑΡΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

192,0

195,0

195,5

190,5

190,5

191,75

ΚΑΛΑΜΠΟΚΙ (ΕΥΡΩ/ΤΟΝΟΣ)

230

230

230

230

230

230

ΒΑΜΒΑΚΙ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

65,20

65,05

64,90

64,12

64,57

64,65

ΖΑΧΑΡΗ ΛΟΝ∆ΙΝΟ (∆ΟΛ. /ΤΟΝΟΣ)

410,8

414,3

415,0

421,6

436,1

429,4

ΣΟΓΙΑ (ΣΕΝΤΣ ΑΝΑ ΜΠΟΥΣΕΛ)

1105,2

1123,2

1138,2

1137,2

1132,2

1125,2

ΓΑΛΑ ΑΓΕΛΑ∆ΙΝΟ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

17,83

17,09

16,62

16,50

15,30

15,40

ΧΟΙΡΙΝΟ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

80,80

80,50

80,53

78,95

81,68

81,56

ΒΟΟΕΙ∆Η (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

231,1

220,53

225,08

217,15

213.05

220,05

ΚΟΤΟΠΟΥΛΑ (ΣΕΝΤΣ/ΛΙΜΠΡΑ)

107,35

107,05

107,28

106,69

107,21

108,7

Στα τάρταρα ντομάτα και ντοματίνι Με τη μισή τιμή σε σύγκριση με άλλες χρονιές οι πρώτες κοπές στην Κρήτη Ανακλήθηκαν μαζικά φορτία από Τουρκία, ελπίδα ανάκαμψης ενόψει εορτών Άσχημη η εκκίνηση για τη νέα καλλιεργητική περίοδο σε ντομάτα και ντοματίνι θερμοκηπίου, με τις τιμές παραγωγού να παραμένουν εδώ και τρεις εβδομάδες σε επίπεδα πολύ κάτω των τελευταίων ετών. H καθαρή τιμή της ποιοτικής ντομάτας στην Τριφυλία και την Κρήτη διαμορφώνεται σε 40 με 50 λεπτά το κιλό, έναντι 90 λεπτών με 1,00 ευρώ μέσο όρο την περσινή περίοδο. Μία από τα ίδια η κατάσταση με το ντοματίνι, το οποίο παίζει εδώ και δεκαπέ-

Σλοβενία

06/11

30/10

Οι Σλοβένοι ανίχνευσαν τα φορτία με υπέρβαση των επιτρεπόμενων ορίων για το εντομοκτόνο chlorfenapyr

Τιμές παραγωγού (λεπτά το κιλό) Ντομάτα (α’ κλάση):

40 – 50

Ντοματίνι:

95 – 120 ΠΗΓΉ: AGRENDA

Χριστούγεννα

Οι παραγωγοί ευελπιστούν πως η αγορά θα ομαλοποιηθεί τις επόμενες τρεις εβδομάδες με ανάκτηση τουλάχιστον του 1,30 ευρώ

ντε μέρες στο όριο του ενός ευρώ, όταν τα τελευταία χρόνια η τιμή παραγωγού διαμορφώνεται σε πάνω από 2,00 ευρώ και πιο κοντά θα έλεγε κανείς στα 2,50 ευρώ το κιλό. Στην παρούσα φάση, εκτιμάται πως τα αίτια για τη χαμηλή τιμή οφείλονται σε μαζικά φορτία προϊόντος από την Τουρκία, μέρος των οποίων ανακλήθηκε πριν λίγες μέρες από την RASFF λόγω υψηλής περιεκτικότητας σε υπολείμματα φυτοφαρμάκων και εντομοκτόνων. ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΟΥΠΑΣ

Βελανίδι

Ενδείξεις πως οι καταναλωτές κόβουν μερικώς την κατανάλωση στο τοματίνι λόγω υψηλής τιμής στα ράφια της λιανικής

A2 | 22

ΑΓΟΡΑ.ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΒΑΜΒΑΚΙ

300

300

80.00

ΚΡΙΘΑΡΙ

KΑΛΑΜΠΟΚΙ

ΣΚΛΗΡΟ ΣΙΤΑΡΙ

300 2.000

280

250

250

200

200

270

70.00

ΕΛΑΙΟΛΑ∆Ο Εξτρα παρθένο

260

Παρθένο

Βιοµ/νικοί άσοι

1.500

250

60.00

240 230

50.00

220

40.00

200

210 190

ΙΟΥΛ

64,65

σέντς/λίµπρα

ΑΥΓ

03 ΙΟΥΛ

Στο ίδιο στενό εύρος συνεχίζει η αγορά εκκοκκισµένου βάµβακος και στην έναρξη του ηµερολογιακού ∆εκεµβρίου.

290 ¤/τόνος

ΟΚΤ

ΝΟΕ

150

100

100

50

50

03 ΑΥΓ

03 ΣΕΠ

03 ΟΚΤ

03 ΝΟΕ

03 ∆ΕΚ

∆εν υποχώρησε εκ νέου η τιµή αποθήκη στην Φότζια, µε τα 290 ευρώ ο τόνος για το fino να διατηρούνται στο προσκήνιο.

1.000

500

0

∆ΕΚ

ΣΕΠ

150

03 ΙΟΥΛ

230 ¤/τόνος

03 ΑΥΓ

03 ΣΕΠ

03 ΟΚΤ

03 ΝΟΕ

03 ∆ΕΚ

Ήπιο σηµάδι στήριξης των τιµών στις χονδροειδείς ζωοτροφές το τελευταίο USDA report µετά από ένα δίµηνο.

0

03 ΑΥΓ

193 ¤/τόνος

03 ΣΕΠ

03 ΟΚΤ

03 ΝΟΕ

0

03 ∆ΕΚ

Με µικρή ώθηση από το τελευταίο USDA report, τα συµβόλαια κτηνοτροφικού κριθαριού «ψήλωσαν» περίπου 5 ευρώ ο τόνος.

03 ΑΥΓ

03 ΣΕΠ

roupas@agronews.gr

Αναβολή για το 2026 φαίνεται να παίρνει η όποια πολυπόθητη άνοδος στην αγορά βάµβακος, µε τα συµβόλαια Μαρτίου να παραµένουν στις «εργοστασιακές ρυθµίσεις» των προηγούµενων συµβολαίων ∆εκεµβρίου και την φυσική αγορά πλήρως στάσιµη. Το σύσπορο παραµένει στα 37-38 λεπτά χωρίς τα ποιοτικά πριµ. Όποιες πωλήσεις γίνονται, απλώς υποστηρίζουν την διατήρηση των χρηµατιστηριακών επιδόσεων στα σηµερινά επίπεδα, αφού οι δείκτες είναι τόσο επιβαρυµένοι από τα µη υποστηρικτικά θεµελιώδη που αδυνατούν να δώσουν (έστω για µία συνεδρίαση) ακόµη και τα 66 σεντς ανά λίµπρα. Στην σηµερινή συγκυρία χρηµατιστηρίου και δολαρίου, ακόµη και µία σηµαντική άνοδος των 6 σεντς θα µεταφραζόταν σε κλεισίµατα το πολύ 2 – 3 λεπτών παραπάνω. Αυτός φαίνεται πως είναι και ο λόγος που πολύς κόσµος

κλείνει διακριτικά και αθόρυβα τις εκκρεµότητες του µε την φετινή χρονιά, ειδικά στις ζώνες που παρουσιάστηκαν Σεπτέµβριο – Οκτώβριο εξαιρετικές αποδόσεις. Η πλειονότητα των παραγωγών στη Θεσσαλία φέρεται να έχει φιξάρει τη σοδειά, ενώ ρυθµούς ανεβάζει και η Μακεδονία.

Στο κοµµάτι των πωλήσεων εκκοκκισµένου, οι µεταπράτες εκµεταλλεύονται τα όποια εµπορικά περιθώρια υπάρχουν και -δεδοµένης της συνθήκης- προχωρούν µε αποδεκτό ρυθµό σε πράξεις. Το ρεπορτάζ θέλει να έχουν φιξαριστεί περίπου 120.000 τόνοι ελληνικού εκκοκκισµένου από ένα σύνολο παραγωγής περίπου 250.000 τόνων. Σηµειωτέων εδώ, η παραγωγή εκτιµάται πρόχειρα περίπου όµοια από έτος σε έτος, καθότι καλλιεργήθηκαν λίγο λιγότερα στρέµµατα µε βαµβάκι (5% µε 10%), ωστόσο ορισµένες καλλιεργητικές ζώνες απέδωσαν 20%, 30% έως και 50% παραπάνω.

Το δολάριο ενδέχεται να υποχωρήσει περαιτέρω κατά το πρώτο εξάµηνο του 2026, αν η πτώση αναµένεται πιο ήπια σε σύγκριση µε φέτος, σύµφωνα µε την αναλυτή της JP Morgan, Μίρα Τσάντλαν, η οποία υπογράφει την έκθεση προοπτικών της τράπεζας για το 2026. Η πτώση του δολαρίου θα είναι περιορισµένη, κυρίως λόγω της πιθανώς καλύτερης από την αναµενόµενη ανάπτυξης των ΗΠΑ, προσθέτει η έκθεση. Η JP Morgan αναµένει ότι το ευρώ θα ανέλθει στα 1,20 δολάρια έως τα µέσα του 2026 από 1,1666 δολάρια που είναι σήµερα. Το αδύναµο δολάριο µεταφράζεται στην πράξη και σε ανάγκη για µεγαλύτερη απόδοση των ενεργών συµβολαίων εκκοκκισµένου, ώστε να περαστούν οι ονοµαστικές αυξήσεις χρηµατιστηριακών τιµών σε καλύτερη τιµολόγηση για το σύσπορο βαµβάκι του 2026.

ΑΜΕΡΙΚΗ Η αγορά κοιτάει µε κάποια αγωνία το επόµενο WASDE του υπουργείου Γεωργίας στις 9 ∆εκεµβρίου

Σχεδόν η µισή σοδειά κλείστηκε

Όποιες πωλήσεις γίνονται διατηρούν απλά τις χρηµατιστηριακές επιδόσεις.

03 ∆ΕΚ

ΑΚΟΜΗ ΠΙΟ Α∆ΥΝΑΜΟ ∆ΟΛΑΡΙΟ ΤΟ 2026 ΠΕΡΙΜΕΝΕΙ Η JP MORGAN

Κοντεύουν 120.000 τόνους οι πωλήσεις φετινού ελληνικού εκκοκκισµένου προϊόντος Τα κεφάλαια ποντάρουν σε µια ακόµη πτώση που δεν αντέχουν ούτε οι βραζιλιάνοι ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ

03 ΝΟΕ

Εποχή αυξηµένης µεταβλητότητας για την αγορά ελαιολάδου, πάνω από 5,00 ευρώ οι δυσεύρετες τρεις γραµµές εντός και εκτός συνόρων.

4,70 ¤/κιλό

Νωθρός και ο ∆εκέµβριος για το βαµβάκι

03 ΟΚΤ

Οι Αµερικανοί (παραγωγοί και εµπορικοί οίκοι) µοιάζουν σαστισµένοι µε τις εξελίξεις και δείχνουν αδύναµοι να αντιδράσουν. Η αγορά κοιτάει µε αγωνία το επόµενο WASDE του υπουργείου Γεωργίας (9 ∆εκεµβρίου) και περιµένει να δει βελτίωση του ισοζυγίου βάµβακος. Μία ακόµη αύξηση στα αποθεµατικά, ειδικά αν συνδυαστεί µε οριακή υποτίµηση της εξαγωγικής δραστηριότητας, ίσως οδηγήσει τα συµβόλαια εκκοκκισµένου σε επίπεδα κάτω από το κόστος καλλιέργειας των Βραζιλιάνων, ήτοι 61 µε 63 σεντς ανά λίµπρα. Πολλοί πιστεύουν πως θα χρειαστεί να περιµένουµε τις πρώτες αναφορές περί µείωσης στρεµµάτων ενόψει 2026...

Σε εύθραυστη ισορροπία το χρηµατιστήριο βάµβακος

ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΙΑΙΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΜΑΡΤΙΟΣ ’26 65,0

ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ

ΒΑΜΒΑΚΟΣ

ΤΟΥ Γ. ΠΑΠΑ∆ΟΓΙΑΝΝΗ

ΝEA ΥOΡKH

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΟΡΑ

Αν εξαιρέσουµε µια συνεδρίαση, από τα µέσα Νοεµβρίου το χρηµατιστήριο κινείται περίπου µεταξύ 63,70 - 64,70 σεντς ανά λίµπρα, αδυνατώντας να σπάσει το εύρος και να πάρει µια σαφή κατεύθυνση. Η αγορά είναι εύθραυστη και επηρεάζεται κυρίως από τρεις σηµαντικούς παράγοντες αυτή την εποχή. Αναθεωρούνται οι παραγωγές υψηλότερα σε περιβάλλον ασθενούς ζήτησης, τα κερδοσκοπικά κεφάλαια είναι τοποθετηµένα σε επίπεδα ρεκόρ στην πτώση και θα πρέπει κάποια στιγµή να βγουν από τις θέσεις τους, ενώ παράλληλα οι αναλυτές παρατηρούν την πρόοδο στα γεωπολιτικά προβλήµατα.

Κατόπιν των λίγων πωλήσεων που σηµειώθηκαν κατά τη διάρκεια του συνεδρίου στη Θεσσαλονίκη, η αγορά ξανά «νέκρωσε». Είναι βέβαια γενικό το θέµα των πωλήσεων φέτος, δεδοµένου ότι η ζήτηση Τετάρτη 02/07 για ίνα παγκοσµίως κινείται σε ρυθµούς χελώνας. Παράλληλα το χρηµατιστήριο δεν έχει υψηλή µεταβλητότητα, αντιθέτως είναι καθισµένο σε στενό εύρος κάτι το οποίο δεν δηµιουργεί ευκαιρίες για νέες αγορές και πωλήσεις. Τα κλωστήρια στην Τουρκία προσπαθούν να κινηθούν, αν και δεν θυµίζουν την παλιά τους φόρµα και η αιγυπτιακή αγορά έχει µια δυναµική µόνο όταν προσφέρουµε ανταγωνιστικά.

64,8 64,6 64,4 64,2 64,0 63,8 63,6

Τετάρτη

Τρίτη

Τετάρτη

Πέµπτη

Παρασκευή

25/11

27/08

Τετάρτη

21/05

Παρασκευή ∆ευτέρα

26/11

12/12

28/11

13/12

Τρίτη

01/12

02/12

Τρίτη

Τετάρτη

Πέµπτη

27/11

17/12

18/12

Συνεδρίαση 02/12/2025 ∆ευτέρα

24/02 Κλείσιµο

Μήνας Τετάρτη

Μάρτιος’26 04/09

Πέµπτη

64,57 Παρασκευή

Τετάρτη 28/12 65,71 Μάιος’26 29/03 Τετάρτη

14/02

Τετάρτη

27/03

10/01

Μεταβολή

∆ευτέρα

27/05

Τετάρτη -0,06 04/12 Πέµπτη -0,07 18/07

Τετάρτη

03/07

Τετάρτη

01/05

∆ευτέ

26/0

ΑΓΟΡΑ.ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Έχει βρει αγοραστές το 75% του ελληνικού σκληρού χαµηλά αποθέµατα παρά την υπερπαραγωγή Σταθερότητα στις τιµές, ακόµα µεγαλύτερη εµφανίζεται η σοδειά Καναδά ΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΡΟΥΠΑ roupas@agronews.gr

Με αποδοτικό ρυθµό συνεχίζεται το ροκάνισµα των (οµολογουµένως) υψηλών αποθεµάτων σκληρού σίτου, καθώς ολοκληρώνονται τα φιξαρίσµατα των παραγωγών. Σύµφωνα µε τις τελευταίες εκτιµήσεις, περίπου 500.000 τόνοι ελληνικού σκληρού έχουν ήδη εξαχθεί ή προορίζονται για εξαγωγή µέχρι και τον Φεβρουάριο, ενώ ακόµη 400.000 τόνοι καλύπτουν την ιστορική ζήτηση στην εσωτερική αγορά. Αν τώρα δεχτεί κάποιος τις αναφορές COCERAL (Ευρωπαϊκών Σύνδεσµος Εµπόρων ∆ηµητριακών) και ανθρώπων µε γνώση της αγοράς εντός συνόρων, πως η ελληνική παραγωγή σκληρού σίτου ανήλθε σε 1,2 εκατ. τόνους, εύλογα υπολογίζει κανείς πως στα σιλό των εµπόρων παραµένουν περίπου 300.000 τόνοι προς διαπραγµάτευση µε όποιον αγοραστή ενδιαφερθεί. Στο πεδίο των τιµών, σηµαντικές διαφοροποιήσεις δύσκολο να υπάρξουν. Η αγορά έχει κατασταλάξει στα 280 µε 290 ευρώ ο τόνος τιµές αποθήκης στην Ιταλία, µε τα εµπορικά κέντρα της χώρας να έχουν κρατήσει σχετικά σταθερές τιµές εδώ και κάνα δίµηνο. Την µικρή µείωση κατά 2 ευρώ ο τόνος την προηγούµενη εβδοµάδα δεν ακολούθησε νέα µείωση. Αυτό σηµαίνει πως βάσει της τελευταίας λίστα της

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΓΧΩΡΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΣΚΛΗΡΟΥ (ΣΕ ΤΟΝΟΥΣ) ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ ΝΟΕΜΒΡΙΟ

ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΠΟΘΕΜΑΤΑ

500.000

ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ

ΣΥΝΟΛΟ ΣΟ∆ΕΙΑΣ 2025

300.000

ΤΟΥΡΚΙΑ

400.000

1.200.000

Το Βιολογικό παραµένει ψηλά στα 340 µε 345 ευρώ ο τόνος.

Η Tουρκική Αρχή Σιτηρών (ΤΜΟ) βγήκε στην τοπική Πάνω από 7 εκατ. τόνους αγορά για να πουλήσει 435.122 τελικά ο Καναδάς λέει η IGC Τελευταία, η έκθεση Νοεµβρίτόνους σκληρού σιταριού στα ου του ∆ιεθνούς Συµβουλίου Σι283 µε 307 ευρώ τηρών (IGC) ήρθε να «ταράξει»

Φότζια, τα ποιοτικά σιτάρια (Fino) µε ειδικό βάρος 79,5-80 kg/hl, υαλώδη 80% και πρωτεΐνη 1212,5% τιµή αποθήκης εµπόρου τιµολογούνται στα 285 - 290 ευρώ ο τόνος και η δεύτερη ποιότητα (Buono Mercantile) µε ειδικό βάρος 78 kg/hl, υαλώδη 65% και πρωτεΐνη 11-11,5% τιµή αποθήκης εµπόρου στα 270 – 275 ευρώ ο τόνος. Η τρίτη ποιότητα µε ειδικό βάρος 76 kg/hl, υαλώδη 50% (Mercantile) παίζει πλέον στα 265 µε 270 ευρώ ο τόνος.

λίγο τα νερά στην αγορά. Η IGC υπολόγισε τα τελικά αποθέµατα σκληρού σίτου σε 8,3 εκατ. τόνους, από 8,0 εκατ. τόνους στην προηγούµενη εκτίµηση του Οκτωβρίου. Αυτό αποτελεί αύξηση από τους 7,0 εκατ. τόνους του 2024 και τους 6,2 εκατ. τόνους του 2023. Επίσης, η IGC εκτιµά την καναδική παραγωγή σκληρού σίτου σε 7,5 εκατ. τόνους, ποσό κατά πολύ υψηλότερο από τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας του Καναδά. Εκείνη, µε τη σειρά της εκτιµά την καναδική σοδειά σε 6,5 εκατ. τόνους στην έκθεση της 17ης Σεπτεµβρί-

Θετικό γύρισµα σε αρνητική αγορά για τα αγροτικά εµπορεύµατα Προς τα πάνω κινήθηκε ο δείκτης των αγροτικών προϊόντων της τραπεζας Πειραιώς,σηµειώνοντας άνοδο 4,68% τον Νοέµβριο. Ο αγροτικός υποκλάδος υπερέβη την άνοδο του δείκτη των εµπορευµάτων, ο οποίος σηµείωσε αύξηση 3,46%, αντανακλώντας την ζήτηση µετά την συµφωνία ΗΠΑ-Κίνας. Σε συνδυασµό µε τη σταθερότητα στις εµπορικές σχέσεις και την

απουσία συγκρούσεων, το θετικό κλίµα προσέφερε στήριξη στις τιµές, παρά την άνοδο του δολαρίου. Ωστόσο, η τεχνική εικόνα του δείκτη παραµένει αρνητική, κάτι που υποδηλώνει αδύναµη µακροπρόθεσµη λόγω της αβεβαιότητας στα µακροοικονοµικά. Στο σιτάρι, η υπερβάλλουσα προσφορά αναµένεται να αντιστρέψει την ανοδική πορεία της

τιµής του. Για το καλαµπόκι, οι επενδυτές παραµένουν επιφυλακτικοί για την τιµή του, καθώς παρά την ενίσχυση της κατανάλωσης το υψηλό επίπεδο της παραγωγής πιθανά να περιορίσει αυτή τη δυναµική. Για το βαµβάκι, οι σχετικά χαµηλές τιµές θα διατηρηθούν µε πιθανότητα ανάκαµψης το 2026, λόγω του περιορισµού της διεθνούς προσφοράς.

ΑΠΟΘΕΜΑΤΑ Την τελευταία τριετία τα τελικά αποθέµατα στην παγκόσµια αγορά σκληρού σίτου βαίνουν αυξανόµενα από 6,2 σε 8,3 εκατ. τόνους

ου 2025, η οποία βασίζεται σε δορυφορικές εικόνες. Η τελική έκθεσή της θα δηµοσιευτεί στις 4 ∆εκεµβρίου. Αξίζει να σηµειωθεί πως το ιστορικό ρεκόρ παραγωγής Καναδά ανέρχεται σε 7,8 εκατ. τόνους και επετεύχθη το 2016, µε τη δεύτερη θέση των 6,6 εκατ. τόνων θα αναλογεί στο 2020. Αν επιβεβαιωθούν οι σχετικές εκτιµήσεις, θα µιλάµε για την δεύτερη πιο υψηλή παραγωγή όλων των εποχών.

Μαζικά προβαίνει σε πωλήσεις η Τουρκία Η Tουρκική Αρχή Σιτηρών (ΤΜΟ) βγήκε στην τοπική αγορά για να πουλήσει 435.122 τόνους σκληρού σιταριού τον ∆εκέµβριο του 2025 σε εγχώριους παραγωγούς ζυµαρικών. Στο πλαίσιο των προσπαθειών να περιορίσει τον υψηλό πληθωρισµό, η TMO διατήρησε τις τιµές πώλησης αµετάβλητες σε σχέση µε τον προηγούµενο µήνα. Οι τιµές του σκληρού σίτου κυµαίνονται από 12.750 έως 13.850 λίρες/αµερ. τόνο, που αντιστοιχεί σε περίπου 300-325 δολαρίων/ αµερ. τόνο, ή αλλιώς 283 – 307 ευρώ ο µετρικός τόνος.

Agrenda

Α3 | 35

∆ΗΜΗΤΡΙΑΚΑ

ΕΠΑΝΕΡΧΕΤΑΙ Η ΠΙΕΣΗ ΣΤΙΣ ΤΙΜΕΣ ΕΞΑΓΩΓΗΣ ΣΚΛΗΡΟΥ ΣΙΤΟΥ

Σ

την εγχώρια αγορά σκληρού σίτου, ενώ για µερικές εβδοµάδες σηµειώθηκε σταθεροποίηση των τιµών εξαγωγής στα επίπεδα των 250 ευρώ ο τόνος, τις τελευταίες µέρες βλέπουµε τις τιµές να διορθώνουν προς τα 245 ευρώ ο τόνος FOB λιµάνι µας. Η υπερ-προσφορά σκληρού σιταριού παγκοσµίως δεν επιτρέπει κάποιο ράλι. Εποµένως εφόσον δεν θέλουµε να καταλήξουµε µε πάρα πολλά τελικά αποθέµατα θα πρέπει να ακολουθούµε τις τιµές των αγοραστών. Στα σκληρά σιτάρια, αµετάβλητες έµειναν οι τιµές στη νέα λίστα της Φότζια. Για τα ποιοτικά σιτάΤOY ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΠΑ∆ΟΓΙΑΝΝΗ ρια µε ειδικό papadogiannis@ βάρος 79,5-80 agronews.gr kg/hl, υαλώδη 80% και πρωτεΐνη 12-12,5% η τιµή αποθήκης εµπόρου διαπραγµατεύεται στα 285-290 ευρώ ο τόνος. Για τη δεύτερη ποιότητα µε ειδικό βάρος 78 kg/hl, υαλώδη 65% και πρωτεΐνη 11-11,5% η τιµή αποθήκης εµπόρου κυµαίνεται στα 270-275 ευρώ ο τόνος. Στην Τουρκία βγαίνουν στην αγορά προς πώληση και άλλα κρατικά αποθέµατα στις ίδιες τιµές, στα επίπεδα των 300-325 δολαρίων ο τόνος, µε σκοπό να τιθασευόσουν τον πληθωρισµό. Στο χρηµατιστήριο του Σικάγο, τα δηµητριακά µεταβάλλονται βάσει των εξελίξεων στα γεωπολιτικά και ειδικότερα στο Ουκρανικό µέτωπο. Παράλληλα, η πτώση του δολαρίου δίνει µια µικρή στήριξη από τη µία πλευρά, εντούτοις από την άλλη πλευρά στα θεµελιώδη στοιχεία δεν φαίνεται να υπάρχει κάποια στενότητα. Οι αναλυτές, πάντως, περιµένουν κι άλλες αντίστοιχες θετικές ειδήσεις για πώληση αµερικανικών εµπορευµάτων στην Κίνα, κάτι που φυσικά θα τονώσει τις χρηµατιστηριακές τιµές όλων των δηµητριακών. Ο Καναδάς υπολείπεται σε ροές εξαγωγών της περσινής σεζόν και η αγορά προσέχει να δει αν αυτή η τάση θα συνεχιστεί ή όχι, κάτι που θα µπορούσε να ρίξει λίγο τις τιµές και στην Ευρώπη σε δεύτερο χρόνο. Στη Γαλλία, τέλος, οι τιµές παραµένουν γύρω από τα 190 ευρώ ο τόνος.

A4 | 36

ΑΓΟΡΑ.ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Τσιμπάει το καλό ελαιόλαδο ΕΞΤΡΙΣΙΜΟ

Αρχίζει να γίνεται σαφές το µέγεθος της έλλειψης εξτρίσιµων ελαιολάδων φέτος στην ευρύτερη αγορά της Πελοποννήσου και της Κρήτης, µε τις τιµές παραγωγού να συντονίζονται στα επίπεδα των 5,20 µε 5,40 ευρώ το κιλό για όποιον επίδοξο πωλητή θέλει και προσφέρει τρεις γραµµές τέτοια εποχή στους εµπόρους. Η συγκοµιδή έχει πατήσει (ανορθόδοξα) φρένο και αυτό διότι οι διαδοχικές βροχοπτώσεις δυσχεραίνουν την διαδικασία συλλογής. «Έχουµε 3 ∆εκεµβρίου και έχουµε µείνει πίσω. Από ένα µέσο δυναµικό 500 τόνων, µέχρι στιγµής έχουµε παράξει µόλις 500 τόνους. Οι βροχές χωρίς ουσιαστικά κρύα µέσα στο ∆εκέµβριο οδηγούν σε τεράστια αναλογία καρπού και λαδιού», θα σηµειώσει διευθυντής γνωστού συνεταιρισµού από τη Λακωνία στην Agrenda και το Ελαίας Καρπός. Από κει και πέρα, θα έλεγε κανείς πως την αγορά σε Μεσσηνία, Ηλεία, Χανιά, Η-

ΕΜΠΟΡΙΟ

Ανέκαμψαν οι τιμές παντού στην Ιταλία, επαναφορά στη ζώνη των 8,50 με 9 ευρώ

ΣΥΓΚΟΜΙ∆Η

ράκλειο και Λασίθι χαρακτηρίζει η «θολούρα». Οι τιµές που δίνουν τα ελαιοτριβεία και οι τοπικοί έµποροι αλλάζουν από µέρα σε µέρα ανάλογα µε τις διαθέσιµες ποιότητες, τις οποίες οι αγοραστές κυριολεκτικά κυνηγούν. Στη Μεσσηνία για παράδειγµα, υπάρχει χωριό στο οποίο οι προσφερόµενες τιµές στις 3 και 4 γραµµές εκτοξεύτηκαν 40 µε 50 λεπτά για τρεις ηµέρες απλά και µόνο επειδή το ελαιόλαδο που έβγαζαν τα 5-6 ελαιοτριβεία στην περιοχή ήταν καλό και «έπεσε σύρµα» από δύο χονδρέµπορους. Η µεγάλη εικόνα είναι πως οι Ιταλοί έχουν µία αξιοπρεπή παραγωγή και δεν «καίγονται» για προµήθειες στο πρώτο µισό της σεζόν -εν µέρει λόγω Τυνησίας. Επιπλέον, η ελληνική σοδειά χαρακτηρίζεται από µειωµένες ποσότητες και κάποιες αµφιλεγόµενες ποιότητες σε τοπικό επίπεδο. Κοινώς, εντοπίζεται µία αυξανόµενη απόσταση µεταξύ ελάχιστης και µέγιστης τιµής στο έξτρα παρθένο, ίσως και πάνω από 1 ευρώ.

Μετά το πρώτο σοκ αρχές Νοεµβρίου, η ιταλική αγορά ελαιολάδου βρήκε κάποια ηρεµία και ανέκτησε αρχικά τα 8 ευρώ σε µέσους όρους και την περασµένη εβδοµάδα έπιασε ξανά τα 8,50 ευρώ, µε κορυφές στα 9,00 ευρώ το κιλό. Όλα αυτά ισχύουν στην µεγαλοπαραγωγό νότια Ιταλία. Αν δει κανείς τις τιµές από Τοσκάνη και πάνω, κυριαρχούν νούµερα από 10 µέχρι και 14,50 ευρώ το κιλό για τα βιολογικά ΠΟΠ. Όπως µεταδίδουν τα ιταλικά κλαδικά µέσα, ο εγχώριος καταναλωτής πρέπει να γνωρίζει πως στα ράφια των ιταλικών σούπερ µάρκετ δεν θα βρει έναν τύπο 100% ντόπιου εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, αλλά ουσιαστικά δύο. Ο ένας τύπος θα είναι αναγνωρισµένης ποιότητας, στο οποίο η λιανική αγορά τοποθετεί σήµερα καρτελάκι µε τιµή άνω των 8 ευρώ/κιλό, και ένα χαµηλότερης ποιότητας (ίσως και µε λίγο τυνησιακό µέσα) σε τιµές που τείνουν προς τα 7 ευρώ/κιλό.

Μετά το πρώτο σοκ στις αρχές Νοεµβρίου, η ιταλική αγορά ελαιολάδου βρήκε κάποια ηρεµία και ανέκτησε αρχικά τα 8 ευρώ σε µέσους όρους

Αθέμιτα μισοτιμής η Τυνησία ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΙΜΩΝ ΕΛΑΙΟΛΑ∆ΟΥ (ΕΞΤΡΑ ΠΑΡΘΕΝΟ MIN - MAX, ΕΥΡΩ / ΚΙΛΟ) 7,20 8,80

4,30 5,40

4,20 5,10

3,70 4,10

ΙΣΠΑΝΙΑ

ΙΤΑΛΙΑ

ΕΛΛΑ∆Α

ΤΥΝΗΣΙΑ

Σηµαντικά προβλήµατα αναµένεται να φέρει η

µετατροπή της Τυνησίας από χώρα – µεσαίο παίκτη στην σταθερά δεύτερη µεγαλύτερη παραγωγό χώρα του ελαιοκοµικού κόσµου. Η στρατηγική µαζικών φυτεύσεων της χώρας, που µεγιστοποιήθηκε το 2022, επιτρέπει φέτος µία παραγωγή ίσως πάνω από 400.000 τόνους, οι οποίοι στην συντριπτική τους πλειοψηφία εξάγονται. Το πρόβληµα εδώ είναι ότι η µεγέθυνση της τυνησιακής παραγωγής έχει γίνει µε όρους συρρίκνωσης της προσόδου των µικρότερων παραγωγών, οι οποίοι σύµφωνα µε τον κλαδικό τύπο τόσο την κακή χρονιά 2023-2024 όσο και την καλύτερη 2024-2025, ήρθαν αντιµέτωποι µε µηδενική κερδοφορία. Σύµφωνα µε το Εθνικό Παρατηρητήριο Γεωργίας (Onagri), η µέση τιµή 1 τόνου ελαιολάδου µειώθηκε από περίπου 27.500 δηνάρια (8.037 ευρώ) τον Μάρτιο του 2024 σε λίγο πάνω από 12.500 δηνάρια (3.653 ευρώ) τον Μάρτιο του 2025, δηλαδή σχεδόν στο µισό. Τον περασµένο Αύγουστο δε, η κατάσταση επιδεινώθηκε περισσότερο, µε τη µέση τιµή εξαγωγής στα 12.421 ΓΙΑΝΝΗΣ ΡΟΥΠΑΣ δηνάρια ανά τόνο (3.630 ευρώ).

B1 | 23 Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΓΕΝΙΚΟΣ ∆ΕΙΚΤΗΣ XA Τετάρτη 03/12

2.110 2.100 2.090 2.080 2.070 2.060 2.050

Πέµπτη

27/11

Παρασκευή

28/11

∆ευτέρα

01/12

2.086,55

Τετάρτη

Τρίτη

03/12

02/12

Η Wall Street αντέστρεψε το θετικό κλίμα για την Αθήνα Το δυνατό ξεκίνημα του ελληνικού Χρηματιστηρίου Δευτέρα και Τρίτη ήρθε να ταρακουνήσει την Τετάρτη η αρνητική έκθεση για την αγορά εργασίας στις ΗΠΑ. Συγκεκριμένα, τα στοιχεία της ADP έδειξαν τη μεγαλύτερη μείωση μισθολογίων (κατά 32.000) εδώ και παραπάνω από δυόμιση χρόνια (Μάρτιος του 2023), με τα futures των δεικτών της Wall Street να αλλάζουν άμεσα κατεύθυνση και τους ευρωπαϊκούς δείκτες να δέχονται επίσης κάποιες πιέσεις, αν και σαφώς συγκρατημένες.

Top Movers

Ευρώ Μεταβολή %

ΕΚΤΕΡ Α.Ε. (ΕΚΤΕΡ)

3,095

6,17%

ΕΛ. Δ. ΜΟΥΖΑΚΗΣ Α.Ε.Β.Ε.Μ & Ε. (ΜΟΥΖΚ)0,58 5,45% ΧΑΙΔΕΜΕΝΟΣ Α.Ε.Β.Ε. (ΧΑΙΔΕ)

0,755

4,86%

ΝΤΟΠΛΕΡ Α.Β.Ε.Ε. (ΝΤΟΠΛΕΡ)

0,865

2,98%

VIOHALCO SA/NV (BIO)

10,76

2,87%

ΒΙΟΚΑΡΠΕΤ Α.Ε. (ΒΙΟΚΑ)

1,84

3,16%

EUROBANK ERGASIAS ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

3

3,01%

ΠΡΟΟΔΕΥΤΙΚΗ Α.Τ.Ε. (ΠΡΔ)

0,428

2,73%

MEDICON ΕΛΛΑΣ Α.Ε. (ΜΕΝΤΙ)

2,48

2,36%

ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε. 13,375

2,30%

Ξένα Χρηματιστήρια Δείκτης DOW JONES-30 NASDAQ Comp Ζώνη Ευρώ Euro STOXX-50 Λονδίνο FTSE 100 Φρανκφούρτη DAX-30 Παρίσι CAC-40 Ζυρίχη Swiss Market Index Τόκιο NIKKEI-225 W. Street

Moνάδες Μεταβολή 47.675,97 0,42% 23.353,36 0,26% 5.702,14 0,28% 9.702,41 0,06% 23.719,54 0,04% 8.091,92 0,21% 12.878,09 0,09% 49.864,68 1,14%

Διεθνή Επιτόκια Τράπεζα Επιτόκιο Τιμή Τελευταία αλλαγή FFED Βασικό 4,50 18.12.2024 EKT Βασικό 2,15 11.06.2025 Καταθέσεων 2,00 11.06.2025 ΒΡΕΤΑΝΙΑ REPO RATE 4,00 07.08.2025 ΙΑΠΩΝΙΑ Overnight Call Rate 0,50 24.01.2025 ΕΛΒΕΤΙΑ M Libor (εύρος) 0,00 19.06.2025 Ζώνη Ευρώ EURIBOR -12M 2,448 02.01.2025 EURIBOR-1M 2,148 01.09.2025

O σπαγκο... ...ραμμένος BESPOKE: Η Bespoke SGA Holdings Α.Ε. και η Α&Χ ΥΦΑΝΤΗΣ Α.Β.Ε.Ε. ανακοινώνουν την ολοκλήρωση της εξαγοράς του 100% των μετοχών της Π.Γ. ΝΙΚΑΣ Α.Β.Ε.Ε. από τον Όμιλο ΥΦΑΝΤΗΣ. Η ενοποίηση των δύο εταιριών δημιουργεί ισχυρές προοπτικές ανάπτυξης, καινοτομίας και εξωστρέφειας στην εγχώρια και διεθνή αγορά.

UNILEVER: Ο γίγαντας καταναλωτικών αγαθών Unilever συμφώνησε να πουλήσει τη μάρκα υγιεινών σνακ Graze στην Katjes International - ιδιοκτήτρια της Candy Kittens - έναντι μη ανακοινωθέντος για την ώρα ποσού. Η συναλλαγή, υπό την επιφύλαξη πάντα των κανονιστικών όρων, αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2026.

FERRERO: Ο παγκόσμιος όμιλος ζαχαρωδών προϊόντων Ferrero επενδύει 140 εκατ. ευρώ σε μια σημαντική μετατροπή του εργοστασίου παγωτού της (Ice Cream Factory Comaker-ICFC) στην Αλζίρα της Βαλένθια, έως το 2030. Το εργοστάσιο της ICFC, που εξαγοράστηκε από την Ferrero το 2021, είναι πλέον πλήρως ενσωματωμένο στο παγκόσμιο οικοσύστημα του ομίλου και πρόκειται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην επέκταση του χαρτοφυλακίου παγωτού της Ferrero σε όλη την Ευρώπη. Βασικό στοιχείο αυτού του μετασχηματισμού είναι η οριστική παύση της παραγωγής προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας στο εργοστάσιο της Alzira έως το τέλος του 2026.

Τρικλοποδιές βάζει η ΕΕ στην ανάπτυξη Στις καλένδες οι συστάσεις Μάριο Ντράγκι Απεξάρτηση ΕΕ από ρωσικό αέριο τέλη 2027 Αν οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης θέλουν να ξεπεράσουν το παγκόσμιο κύμα λαϊκισμού που απειλεί τις δημοκρατίες τους, πρέπει να αναζωογονήσουν μια οικονομία που εδώ και καιρό δεν καταφέρνει να προσφέρει ευημερία. Για να το πετύχουν αυτό, πρέπει πρώτα να σταματήσουν να δημιουργούν οι ίδιοι εμπόδια στους εαυτούς τους, αναφέρει σε άρθρο του το Bloomberg. Από το 2020, το εισόδημα ενός μέσου ενήλικα δεν έχει συμβαδίσει με τον πληθωρισμό. Οι λογαριασμοί ενέργειας είναι περίπου 60% υψηλότεροι. Η συνολική αύξηση της παραγωγής ήταν κατά μέσο όρο μόλις 1,2%, αφήνοντας το βιοτικό επίπεδο - όπως μετράται από το κατά κεφαλήν ακαθάριστο εγχώριο προϊόν στο χαμηλότερο επίπεδο για περισσότερες από τέσσερις δεκαετίες σε σύγκριση

με τις ΗΠΑ. Σύμφωνα με το Βloomberg uπάρχει ήδη ένας χρήσιμος οδικός χάρτης για να αναστρέψουν την κατάσταση, με τη μορφή συστάσεων που διατύπωσε πέρυσι ο Μαρίο Ντράγκι, ο σεβαστός πρώην επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, κατόπιν αιτήματος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ωστόσο, οι υποσχέσεις που δόθηκαν υπέρ του σχεδίου δεν έχουν μεταφραστεί σε πράξεις. Στο μεταξύ, η Ευρωπαϊκή Ένωση εννοεί να τερματίσει όλες τις εισαγωγές αερίου από τη Ρωσία στα τέλη του 2027, με βάση συμφωνία που κλείστηκε στις Βρυξέλλες μεταξύ αντιπροσώπων των κυβερνήσεων των 27 κρατών μελών της και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Συνολικά, οι εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου της ΕΕ αναμένεται να φθάσουν φέτος τα 15 δισ. ευρώ.

TUVUNU

PAULANER

Η Ζυθοποιία Μακεδονίας Θράκης Α.Ε. ανανεώνει τη σειρά Tuvunu, με σύγχρονη ταυτότητα που εκφράζει με μεγαλύτερη σαφήνεια τις αξίες: φύση, αυθεντικότητα και καινοτομία. Mαζί και το νεότερο μέλος της οικογένειας το Tuvunu Sparkling Lemon & Yuzu, ένας δροσερός, premium συνδυασμός λεμονιού και εξωτικού yuzu, μια ισορροπία φυσικού και εκλεπτυσμένου.

Η Heineken Korea θα αναλάβει τη διανομή των μπυρών της Paulaner στη Νότια Κορέα από την 1η Ιανουαρίου 2026, με την γερμανική ζυθοποιία να στρέφεται από την Hitenjiro στον ολλανδικό κολοσσό. Η Heineken κατέχει μετοχικό πακέτο ύψους 30% στον όμιλο Paulaner Brewery Group, με το υπόλοιπο 70% να ανήκει στην εταιρείας Schörghuber Unternehmensgruppe.

B2 | 24

MAKΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΦΟΡΟΤΕΧΝΗΣ & ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΓΡΟΤΩΝ

Καμία εξέλιξη, καμία λύση, καμία απάντηση ακόμα για καταβολή του ΕΦΚ στους αγρότες

Θ

α κάνω µία ανακεφαλαίωση των ενεργειών που έγιναν σχετικά µε την καταβολή του ΕΦΚ πετρελαίου, ή καλύτερα τη µη καταβολή αυτού. ΣΤΙΣ 10 ∆ΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2024 δηµοσιεύθηκε η Α.1173 στην οποία ορίζονται οι όροι και προϋποθέσεις για τη χορήγηση του ΕΦΚ πετρελαίου στους αγρότες, οι οποίοι µε Ανώτατο πλαφόν λίγα λόγια είναι: Στα 0,41 ευρώ ανά λίτρο 1. Θα χορηγείται αυτόµατα από 01/01/2025, µε βάση τον έλεγχο το ανώτατο πλαφόν και τη διασταύρωση που θα γίνεανά καλλιέργεια για ται από την ΑΑ∆Ε µέσω MyDATA, τον ΕΦΚ πετρελαίου 2. Είναι µόνιµο µέτρο και χορηγείται στους επαγγελµατίες αγρότες, όπως αυτοί θα καθορίζονται κάθε φορά από το Μ.Α.Α.Ε. του ΥΠ.Α.Α.Τ.

3. Κριτήριο αποτελεί η δήλωση καλλιέργειας του κάθε δικαιούχου, από την οποία θα προκύπτει το ποΕπαγγελµατίες σό που δικαιούται να λάβει ο κάΓια το 2025 η οριστική θε παραγωγός (λίτρα x 0,41ευρώ/ κατάσταση της ΑΑ∆Ε λίτρο, υπάρχοντος ανώτατου πλαπεριλαµβάνει 274.000 φόν ανά καλλιέργεια). επαγγελµατίες αγρότες ΤΗΝ 1Η ΜΑΡΤΙΟΥ 2025 αποστέλλεται από το ΜΑΑΕ του ΥΠΑΑΤ στην ΑΑ∆Ε κατάσταση (excel) µε τους επαγγελµατίες αγρότες που εµφανίζονταν εκείνη τη στιγµή στο σύστηµα και ήταν 263.000 ΑΦΜ. ΣΤΙΣ 16 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2025 η ΑΑ∆Ε ενηµερώνει µε ∆ελτίο τύπου ότι καταβλήθηκε ΕΦΚ πετρελαίου για το Α’ τρίµηνο σε 76.128 αγρότες, το ποσό των 15.921.068,34 ευρώ. ΣΤΙΣ 24 ΙΟΥΛΙΟΥ 2025 η ΑΑ∆Ε ενηµερώνει µε ∆ελτίο τύπου ότι καταβλήθηκε ΕΦΚ πετρελαίου για το Β’ τρίµηνο σε 82.392 αγρότες, το ποσό των 21.733770,98 ευρώ. ΣΤΙΣ 4 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2025 αποστέλλεται επιστολή από την ΕΘ.Ε.Α.Σ.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΘΩΜ. ΠΑΠΑ∆ΗΜΗΤΡΙΟΥ Φοροτεχνικός – Πρόεδρος Σ.Ε.Ε.Λ.Φ.Ο.Κ. (Σύλλογος Ελευθέρων Επαγγελµατιών Λογιστών Φοροτεχνικών Οικονοµολόγων Νοµού Καρδίτσας)

Ψηφιακό δελτίο αποστολής και παραγωγοί λαϊκών αγορών Η έκδοση Συγκεντρωτικού ∆ελτίο Αποστολής για τη µετάβαση στις λαϊκές αγορές, υπήρχε πάντα ως υποχρέωση. Το ότι πολλοί µπορεί να µην εξέδιδαν, δε σηµαίνει ότι δεν είχαν υποχρέωση. Επειδή ακόµη δεν είναι εφικτή η έκδοσή του ψηφιακά, στην πλατφόρµα της ΑΑ∆Ε, οι παραγωγοί πωλητές λαϊκών αγορών, εκδίδουν χειρόγραφο Συγκεντρωτικό ∆ελτίο Αποστολής έως και τις 30 Απριλίου 2026.

προς τους κκ. Τσιάρα, Πιερρακάκη και Πιτσιλή, µε θέµα την ελλιπή καταβολή του ΕΦΚ και αίτηµα συνάντησης µε τις αρµόδιες υπηρεσίες για να διευκολύνουµε στη λύση του προβλήµατος (σσ. δεν λάβαµε απάντηση ποτέ). ΤΗΝ 1Η ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2025 υποβάλλεται η υπ’ αρίθµ.

8307 ερώτηση στη Βουλή από το Βουλευτή κ. Μουλκιώτη για το θέµα του ΕΦΚ πετρελαίου. ΣΤΙΣ 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2025 κοινοποιείται η απάντηση από τον υφυπουργό Χρήστο Κέλλα, από την οποία δεν διαφαίνεται καµία λύση στο άµεσο µέλλον. ΣΤΙΣ 22 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2025 κατατίθεται επίκαιρη ερώτηση στη Βουλή από το βουλευτή Στέλιο Φωτόπουλο για το ίδιο θέµα, στον οποίο απάντησε λίγες ηµέρες αργότερα ο Υφυπουργός ΥπΟικ κ. Κώτσηρας αναφέροντας (λανθασµένα) ότι το θέµα αφορά το ΥΠΑΑΤ. ΣΤΙΣ 30 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2025 αποστέλλεται από το ΜΑΑΕ στην ΑΑ∆Ε η οριστική κατάσταση µε τους επαγγελµατίες αγρότες οι οποίοι είναι τελικά 274.000 για το 2025.

ΣΤΙΣ 6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 η ΑΑ∆Ε ενηµερώνει µε ∆ελτίο τύπου ότι καταβλήθηκε ΕΦΚ πετρελαίου για το Γ’ τρίµηνο σε 82.624 αγρότες, το ποσό των 18.630.000 ευρώ. ΣΤΙΣ 11 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 ο κ. Χατζηδάκης ανακοινώνει ότι καταβλήθηκε ΕΦΚ πετρελαίου σε 113.000 µοναδιαία ΑΦΜ, ξεχνώντας να αναφέρει ότι δεν έχουν εισπράξει ούτε ευρώ 161.000 αγρότες. ΣΤΙΣ 13 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 η Οµοσπονδία Βενζινοπωλών µε επιστολή προς το ΥΠΑΑΤ ενηµερώνει ότι έπραξαν ό,τι ορίζει η απόφαση της ΑΑ∆Ε και αποσαφήνιση της διαδικασίας και, αν υπάρχουν προβλήµατα, ποια είναι αυτά για να τα λύσουν. ΣΤΙΣ 14 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 νέα επιστολή από ΕΘ.Ε.Α.Σ. προς το ΥΠΑΑΤ και την ΑΑ∆Ε µε την οποία ζητείται άµεση συνάντηση µε τους τεχνικούς της ΑΑ∆Ε, προκειµένου να γίνει ενηµέρωση, µε σκοπό την εξεύρεση λύσης και διόρθωση του προβλήµατος, ώστε να µπορέσουν να πληρωθούν όλοι οι αγρότες µε την 4η καταβολή που είναι προγραµµατισµένη για τις 30/12/2025 (σσ. καµία απάντηση µέχρι τώρα). ΣΤΙΣ 18 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 εκ νέου επιστολή από την ΕΘ.Ε.Α.Σ., µε θέµα τα προβλήµατα που έχουν προκύψει µε την βίαιη εφαρµογή των ψηφιακών παραστατικών διακίνησης και την ανάγκη τροποποιήσεων στην εφαρµογή του από τους αγρότες (σσ. δεν υπάρχει καµία απάντηση µέχρι τώρα). ΣΤΙΣ 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2025 απάντηση του υφυπουργού Χρ. Κέλλα στην 975/10.11.25 ερώτηση του βουλευτή Π. Κουκουλόπουλου, στην οποία περιγράφει τα ποσά που δόθηκαν χωρίς καµία αναφορά γιατί δεν καταβλήθηκαν στους υπόλοιπους 161.000 δικαιούχους. Μέχρι τώρα δεν υπάρχει καµία απάντηση από την ΑΑ∆Ε, η οποία είναι και η µόνη αρµόδια να δώσει απάντηση καθώς όλα τα στοιχεία έχουν φύγει από το ΥΠΑΑΤ και το ΜΑΑΕ και βρίσκονται στα χέρια της.

Nα εκδοθεί άµεσα η Κ.Υ.Α για την παράταση στην καταχώρηση των συµβάσεων Συµβολαιακής Γεωργίας Πρέπει άµεσα τα συναρµόδια υπουργεία να προβούν την έκδοση της απόφασης ώστε µην είναι στον αέρα οι συµβάσεις για το 2025. Το καλύτερο θα ήταν να υπάρξει µία και καλή, τροποποίηση της απόφασης ώστε όλες οι καταχωρήσεις µέχρι την έναρξη των δηλώσεων (τουλάχιστον) να θεωρούνται εµπρόθεσµες, για να µην ψάχνονται κάθε φορά οι παραγωγοί.

ΡΕΠΟΡΤΑΖ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda

B3 | 25

Πιθανή επισφράγιση εντός Δεκεμβρίου

Στην τελική φάση ο νέος κανονισμός για το πολλαπλασιαστικό υλικό στην ΕΕ Απειλή για αγροβιοποικιλότητα λέει συνασπισμός 200 οργανισμών

ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Ποικιλομορφία Η ΕΕ υποστηρίζει ότι ο νέος νόµος για το φυτικό και δασικό αναπαραγωγικό υλικό στοχεύει στην υγεία των φυτών, τη γενετική ποικιλοµορφία και την ποιότητα του αναπαραγωγικού υλικού.

Επάρκεια

Η Ευρώπη κινδυνεύει να εγκλωβιστεί σε ένα σύστηµα σπόρων ακατάλληλο για την ανθεκτικότητα στην κλιµατική αλλαγή, τις βιώσιµες γεωργικές πρακτικές και την επισιτιστική κυριαρχία, λέει ένας συνασπισµός 200 οργανισµών.

PRM

Πολλοί πιστεύουν ότι το τρέχον σχέδιο PRM κινδυνεύει να αυστηροποιήσει το κανονιστικό πλαίσιο γύρω από τις µη εµπορικές δραστηριότητες που ενισχύουν την ποικιλοµορφία, αντί να τις προστατεύει.

∆ιχάζει ο νέος κανονισµός για το πολλαπλασιαστικό υλικό στην ΕΕ καθώς εκφράζονται ανησυχίες για απουσία κρίσιµων διασφαλίσεων για την αγροβιοποικιλότητα. Εµπειρογνώµονες των κρατών-µελών εξέτασαν την Παρασκευή 28 Νοεµβρίου ένα συµβιβαστικό κείµενο 195 σελίδων σχετικά µε τον νέο κανονισµό για την Παραγωγή και Εµπορία Φυτικού Πολλαπλασιαστικού Υλικού στην ΕΕ, προκειµένου να δοθεί το «πράσινο φως» εντός του ∆εκεµβρίου από το Συµβούλιο της ΕΕ.

Tην ίδια ώρα, ένας συνασπισµός 200 οργανισµών προειδοποιεί ότι ο προτεινόµενος κανονισµός PRM της ΕΕ απειλεί την αγροβιοποικιλότητα, τα δικαιώµατα των αγροτών και τις µη εµπορικές δραστηριότητες εξοικονόµησης σπόρων. Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι το τρέχον προσχέδιο περιορίζει την αναπαραγωγή ποικίλων ποικιλιών διατήρησης, αποδυναµώνοντας την περιφερειακή ανθεκτικότητα, την καινοτοµία και τη µακροπρόθεσµη επισιτιστική ασφάλεια. Τα ενδιαφερόµενα µέρη παροτρύνουν τους υπουργούς της ΕΕ να αναθεωρήσουν την πρόταση PRM πριν η Coreper οριστικοποιήσει τη θέση του Συµβουλίου, τονίζοντας την ανάγκη για ένα ποικιλόµορφο και προσαρµόσιµο σύστηµα σπόρων. Τα κράτη µέλη της ΕΕ εισέρχονται στην τελική φάση των διαπραγµατεύσεων σχετικά µε τον Κανονισµό για την Παραγωγή και Εµπορία Φυτικού Πολλαπλασιαστικού Υλικού (PRM), ένα προτεινόµενο νοµοθετικό πλαίσιο της ΕΕ που αποσκοπεί

στην αντικατάσταση και τον εκσυγχρονισµό ενός µεγάλου συνόλου παλαιότερων οδηγιών που διέπουν επί του παρόντος τους σπόρους, τα σπορόφυτα, τα µοσχεύµατα και άλλες µορφές φυτικού αναπαραγωγικού υλικού σε ολόκληρη την ΕΕ. Η ΕΕ ισχυρίζεται ότι ο νέος νόµος για το φυτικό και δασικό αναπαραγωγικό υλικό στοχεύει στην υγεία των φυτών, τη γενετική ποικιλοµορφία και την ποιότητα του αναπαραγωγικού υλικού, ενώ παράλληλα στοχεύει στην εναρµόνιση των κανόνων σε όλα τα κράτη µέλη, ώστε οι εταιρείες να µπορούν να εµπορεύονται σπόρους και άλλα φυτικά αναπαραγωγικά υλικά µε συνεπή τρόπο. Έχει επίσης σχεδιαστεί για να βελτιώσει την ιχνηλασιµότητα και την επισήµανση, υποστηρίζοντας παράλληλα τη βιωσιµότητα, την επισιτιστική ασφάλεια και την ανθεκτικότητα στην κλιµατική αλλαγή.

Ανησυχία για απουσία κρίσιµων διασφαλίσεων για αγροβιοποικιλότητα Ωστόσο, ο συνασπισµός πιστεύει ότι οι κρίσιµες διασφαλίσεις για την αγροβιοποικιλότητα και τα δι-

Νοµικό κενό Οι υπογράφοντες προειδοποιούν ότι η πρόταση δεν παρέχει τον νοµικό χώρο στους αγρότες να διατηρούν την ποικιλοµορφία των καλλιεργειών της ΕΕ

καιώµατα των αγροτών δεν αποτελούν αρκετά µεγάλο µέρος των τρεχουσών προτάσεων PRM και απαιτείται αναθεώρηση. Έχει πλέον εκφράσει ανησυχίες απευθείας στους υπουργούς Γεωργίας της ΕΕ µέσω κοινής επιστολής. Πολλοί πιστεύουν ότι το τρέχον σχέδιο PRM κινδυνεύει να αυστηροποιήσει το κανονιστικό πλαίσιο γύρω από τις µη εµπορικές δραστηριότητες που ενισχύουν την ποικιλοµορφία, αντί να τις προστατεύει. Οι υπογράφοντες - συµπεριλαµβανοµένων εκπροσώπων της βιολογικής και αγροοικολογικής γεωργίας, µικρών εταιρειών σπόρων και δικτύων διατήρησης - προειδοποιούν ότι η τρέχουσα πρόταση του Συµβουλίου δεν παρέχει τον απαραίτητο νοµικό χώρο για τους αγρότες, τους βελτιωτές σπόρων και τις πρωτοβουλίες σπόρων ώστε να συνεχίσουν να διατηρούν και να αναπτύσσουν την ποικιλοµορφία των καλλιεργειών της Ευρώπης. Αντίθετα, κινδυνεύει να αποτελέσει σοβαρή οπισθοδρόµηση για ορισµένα βασικά δικαιώµατα που έχουν ήδη αναγνωριστεί σε διάφορες ευρωπαϊκές χώρες. «Εάν το Συµβούλιο δεν διορθώσει την πορεία του πριν οριστικοποιήσει τη θέση του, η Ευρώπη θα υπονοµεύσει τους ίδιους τους πα-

ράγοντες που διατηρούν ζωντανή την αγροβιοποικιλότητα», δήλωσε η Magdalena Prieler της ARCHE NOAH (Αυστριακή ΜΚΟ για διατήρηση παραδοσιακών και σπάνιων ποικιλιών καλλιεργειών) . «Είµαστε τώρα µόλις λίγες µέρες µακριά από µια απόφαση που θα µπορούσε είτε να διαφυλάξει τα δικαιώµατα των αγροτών και την ποικιλοµορφία των σπόρων - είτε να τα περιορίσει αµετάκλητα. Τα κράτη µέλη πρέπει να επιλέξουν µε σύνεση», σηµείωσε. Αντίστοιχα, ο Eric Gall, Αναπληρωτής ∆ιευθυντής της IFOAM Organics Europe, τόνισε την ανάγκη για ένα πλαίσιο που να αντικατοπτρίζει την πραγµατικότητα των βιολογικών και αγροοικολογικών συστηµάτων: «Είναι απαραίτητο η µελλοντική νοµοθεσία για τα βιολογικά και αγροοικολογικά συστήµατα να παρέχει τον νοµικό χώρο για µια διαφοροποιηµένη αγορά σπόρων και για τους αγρότες να επιλέγουν τις ποικιλίες που ταιριάζουν καλύτερα στα γεωργικά τους συστήµατα. Για παράδειγµα, ο περιορισµός των ποικιλιών διατήρησης µόνο σε ορισµένα είδη καλλιεργειών και στην περιοχή προέλευσής τους θα παρεµποδίσει σηµαντικά τους πολλούς βιολογικούς και αγροοικολογικούς αγρότες και κτηνοτρόφους που βασίζονται επί του παρόντος σε αυτές».

B4 | 26

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Τα 5 + 1 βήματα για στρατηγική ανάπτυξη της εγχώριας βοοτροφίας

Με σωστή αξιοποίηση της νέας ΚΑΠ, ο κλάδος µπορεί να µεταµορφωθεί και να συµβάλει ουσιαστικά στη διατροφική αυτάρκεια, αλλά και στην ανάπτυξη της χώρας.

Την πλήρη ανάταξη του κλάδου προέβαλε ο «Ελληνικός Μόσχος» μέσω επενδύσεων και δημιουργίας brand name ΤOY ΛΕΩΝΙ∆Α ΛΙΑΜΗ liamis@agronews.gr

Η ελληνική βοοτροφία βρίσκεται σε µια κρίσιµη καµπή. Το µέλλον της µπορεί να κινηθεί από την ήπια σταθερότητα, µέχρι µια πραγµατική αναγέννηση. Με σωστή αξιοποίηση της νέας ΚΑΠ, ο κλάδος µπορεί να µεταµορφωθεί και να συµβάλει ουσιαστικά στη διατροφική αυτάρκεια, αλλά και στην ανάπτυξη της χώρας. Την αισιόδοξη, πλην, όµως, ρεαλιστική, όπως ανέφερε, αυτή εκτίµηση διατύπωσε ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνεταιρισµού Βοοτρόφων «Ελληνικός Μόσχος», Γιώργος Τσόκανος, λίγο πριν «αναβαπτιστεί» στη θέση του, για τα επόµενα τέσσερα χρόνια, µέσω των αρχαιρεσιών στο Συνεταιρισµό, έχοντας αποσπάσει την οµόθυµη και καθολική αποδοχή των µελών της οργάνωσης. «Το στοίχηµα είναι δύσκολο, αλλά όχι ακατόρθωτο», ήταν το µήνυµα που επέλεξε να στείλει ο κ. Τσόκανος από το βήµα ηµερίδας του ΓΕΩΤΕΕ την περασµένη εβδοµάδα στη Λάρισα, προσθέτοντας πως «µε σχέδιο, συνέπεια και συνεργασία, η ελληνική βοοτροφία µπορεί να αποκτήσει το µέλλον που της αξίζει».

Η ενίσχυση συνεργατισµού στα 5+1 βήµατα µετασχηµατισµού του κλάδου Αναλύοντας τα βήµατα που πρέπει να ακολουθηθούν προκειµένου ο κλάδος να κινηθεί από το σενάριο της απλής επιβίωσης, σε εκείνο που θα οδηγήσει στην πλήρη ανάταξη και στην εξέλιξή του, ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνεταιρισµού Βοοτρόφων «Ελληνικός Μόσχος» ανέφερε ότι «το πρώτο που πρέπει να γίνει είναι να ενισχυθούν οι συνεταιρισµοί κι οι συνεργασίες, διότι µέσα από αυτά τα κοινά σχήµατα θα βελτιωθεί η διαπραγµατευτική ισχύς των παραγωγών και στο κοµµάτι των κοι-

Ο κλάδος αποτελείται κατά κύριο λόγο από μικρές οικογενειακές εκμεταλλεύσεις, με περιορισμένη δυνατότητα εκσυγχρονισμού

νών αγορών ζωοτροφών». Από εκεί και πέρα απαιτούνται: Επενδύσεις στην έξυπνη κτηνοτροφία, µε τοποθέτηση αισθητήρων και αυτόµατων συστηµάτων διατροφής και παρακολούθησης της υγείας των ζώων. Καλύτερη διαχείριση των βοσκότοπων, µέσω της εφαρµογής πράσινων προγραµµάτων, τα οποία φέρνουν επιπλέον εισόδηµα στον παραγωγό. ∆ηµιουργία ελληνικού brand βόειου κρέατος, µε προβολή της ποιότητας, της ιχνηλασιµότητας και της τοπικότητας, σε συνδυασµό µε τον τουρισµό. Επαίδευση και τεχνική υποστήριξη των παραγωγών, µέσα από προγράµµατα δια βίου κατάρτισης σε τεχνολογία, αλλά και σε κοστολόγηση και marketing. ∆ραστική ενίσχυση των ελεγκτικών µηχανισµών, µέσω της ηλεκτρονικής ταυτοποίησης ζώων, της ψηφιακής παρακολούθησης, αλλά και της στελέχωσης των αρµόδιων ελεγκτικών υπηρεσιών.

Η εγχώρια παραγωγή καλύπτει µόλις το 10% της ζήτησης στη χώρα µας Εστιάζοντας στη σηµασία της ελληνικής κτηνοτροφίας, υποστήριξε πως αποτελεί έναν από τους πιο σηµαντικούς πυλώνες της πρωτογενούς µας παραγωγής, καθώς στηρίζει την ύπαιθρο, συµβάλλει στη διατροφική

ασφάλεια της χώρας και έχει ισχυρούς δεσµούς µε την παράδοση και την τοπική οικονοµία. «Η βοοτροφία αποτελεί τον πιο αδύναµο κρίκο της ελληνικής κτηνοτροφίας, δεδοµένου ότι η εγχώρια παραγωγή δεν καλύπτει παρά µόνο το περίπου 10% της ζήτησης, ενώ το υπόλοιπο το εισάγουµε. Το στοιχείο αυτό από µόνο του, µας δείχνει την ανάγκη για ανασχεδιασµό, εκσυγχρονισµό και στρατηγική ανάπτυξη», επισήµανε. Σύµφωνα µε στοιχεία που παρουσίασε, το ζωικό κεφάλαιο βοοειδών στην Ελλάδα το 2024 ανήλθε σε 595.153 ζώα, σηµειώνοντας µείωση 6,8% σε σχέση µε το 2023. Οι εκµεταλλεύσεις που δραστηριοποιούνται στη βοοτροφία ανήλθαν σε 9.499, επίσης µειωµένες από τις 10.107 το προηγούµενο έτος, ενώ ο µέσος αριθµός ζώων ανά εκµετάλλευση ήταν περίπου 63 άτοµα, γεγονός που δείχνει ότι ο κλάδος αποτελείται κατά κύριο λόγο από µικρές οικογενειακές εκµεταλλεύσεις, µε περιορισµένη δυνατότητα εκσυγχρονισµού. Όσο για την παραγωγή βόειου κρέατος, ο κ. Τσόκανος υποστήριξε πως υπολογίζεται σε 35,5 χιλιάδες τόνους ετησίως, και ως ποσότητα δεν επαρκεί για να καλύψει την εγχώρια κατανάλωση, δηµιουργώντας έτσι υψηλή εξάρτηση από εισαγωγές και ευαλωτότητα στις διακυµάνσεις των διεθνών τιµών, ενώ η κατάσταση επιβαρύνεται και από παράγοντες όπως α-

ΡΕΠΟΡΤΑΖ.EΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Agrenda

B9 | 31

Οικονομικά κίνητρα στα πλαίσια νέας ΚΑΠ

πό το κόστος ζωοτροφών (εισαγωγές), τις κτηριακές ανάγκες, τις επενδύσεις σε υποδοµές ευζωίας και τα αυξηµένα λειτουργικά έξοδα.

Προκλήσεις που αντιµετωπίζει ο κλάδος Αναφορικά µε τις παραµέτρους που επηρεάζουν τον κλάδο στη χώρα, ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνεταιρισµού Βοοτρόφων «Ελληνικός Μόσχος» έκανε ιδιαίτερη αναφορά: στο αυξηµένο οικονοµικό κόστος και τη συνάρτησή του µε το κόστος των εισαγόµενων ζωοτροφών, µε την ενέργεια και τον εξοπλισµό, στο µικρό µέγεθος µονάδων, που έχει ως συνέπεια να είναι περιορισµένες οι οικονοµίες κλίµακας και µε τη σειρά τους να επηρεάζουν και την ανταγωνιστικότητά τους, στην ελλιπή οργάνωση των παραγωγών, που καθιστά αδύναµους τους συνεταιρισµούς και χαµηλή τη διαπραγµατευτική τους δύναµη, τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις και την ανάγκη προσαρµογής σε νέους κανόνες βιωσιµότητας και µείωσης εκποµπών, το δηµογραφικό, µε τη γήρανση των κτηνοτρόφων και την ελλιπή συµµετοχή νέων ανθρώπων στο επάγγελµα, στ) την υποστελέχωση των υπηρεσιών και κυρίως στο ελλιπές επιστηµονικό και τεχνικό προσωπικό στις κτηνιατρικές υπηρεσίες και στους ανεπαρκείς ελέγχους όλης της αλυσίδας από την εκτροφή και τη διακίνηση ζώων έως και το τελικό προϊόν.

Το ζωικό κεφάλαιο βοοειδών στην Ελλάδα το 2024 ανήλθε σε 595.153 ζώα, που συνιστά μείωση 6,8% σε σχέση με το 2023

Πέρα από τα χρόνια προβλήµατα, τις στρεβλώσεις και τις προκλήσεις που αντιµετωπίζει ο κλάδος, ο κ. Τσόκανος αποπειράθηκε και µια γρήγορη προσέγγιση της επιρροής που θα έχει η νέα ΚΑΠ στην ελληνική βοοτροφία. Σύµφωνα µε την ανάλυση που έκανε, οι βασικές αλλαγές στη µετά το 2027 εποχή, που αφορούν τον κλάδο είναι ότι: Ο προϋπολογισµός θα παραµείνει «δεσµευµένος» — δηλαδή, προβλέπεται ότι θα υπάρχει ελάχιστη εγγυηµένη «οµπρέλα» στήριξης για αγρότες και κτηνοτρόφους. Τα εργαλεία χρηµατοδότησης αναδιαρθρώνονται: οι δύο «πυλώνες» που υπάρχουν σήµερα (άµεσες ενισχύσεις & αγροτική ανάπτυξη) θα συγχωνευθούν σε ένα ενιαίο πλαίσιο, µε µεγαλύτερη ευελιξία — έτσι ώστε κάθε κράτος-µέλος να µπορεί να προσαρµόζει τις δράσεις στις δικές του ανάγκες. ∆ίνεται ιδιαίτερη έµφαση σε περιβαλλοντική – κλιµατική προσαρµογή, προστασία εδαφών & υδάτων, βιοποικιλότητα, ευζωία ζώων, αγροοικολογικά συστήµατα και οικολογική / βιολογική γεωργία. Υποστηρίζεται ότι η στροφή σε πιο «πράσινα» και βιώσιµα µοντέλα θα συνοδευτεί από οικονοµικά κίνητρα — όχι µόνο από δεσµεύσεις (όπως παλιά), αλλά από επιδοτήσεις για όσους υιοθετούν περιβαλλοντικά και κοινωνικά φιλικές πρακτικές. Ιδιαίτερη έµφαση δίνεται στη γενεακή ανανέωση — δηλαδή στο να γίνει πιο ελκυστικό για νέους ανθρώπους να ασχοληθούν µε τη γεωργία/κτηνοτροφία, µε µειωµένα εµπόδια, πρόσβαση σε γη, χρηµατοδότηση και «πακέτο εκκίνησης».

Οι νέες ρυθµίσεις ίσως φέρουν µεγαλύτερο κόστος, πολύπλοκη διαχείριση Παρά την πρόθεση όµως για «πιο πράσινη» γεωργία, υπάρχει έντονος διάλογος και αντιδράσεις από αγρότες οι οποίοι φοβούνται ότι οι νέες ρυθµίσεις ίσως να φέρουν µεγαλύτερο κόστος ή πολύπλοκη διαχείριση, ειδικά αν οι επιδοτήσεις δεν καλύπτουν πλήρως τη µετάβαση, ανέφερε ο κ. Τσόκα-

νος και ως τέτοιες προσδιόρισε τη µείωση ή ανακατανοµή πόρων, ως προς τον συνολικό προϋπολογισµό, σε σύγκριση µε άλλες εποχές, λέγοντας πως προκαλεί ανησυχία για το αν οι ενισχύσεις θα είναι αρκετές για όλους. Επίσης, η επιτυχία της µετάβασης εξαρτάται σε µεγάλο βαθµό από την ικανότητα των κρατών-µελών να διαχειριστούν σωστά τα κονδύλια, να ενθαρρύνουν µικρές και µεσαίες εκµεταλλεύσεις, και να µειώσουν τη γραφειοκρατία, ενώ, όπως είπε, δεν είναι ακόµα σαφές κατά πόσο οι νέες ρυθµίσεις θα οδηγήσουν σε πραγµατική µείωση των εισαγωγών — ειδικά για κρέας και βόειο — ή αν θα παραµείνει η εξάρτηση από εξωτερική παραγωγή, εκτός αν υπάρξει συντονισµένη προσπάθεια σε κάθε κράτος.

Αρχαιρεσίες για νέο διοικητικό συµβούλιο Εν τω µεταξύ στις εκλογές για την ανάδειξη νέου ∆. Σ. στον Πανελλήνιο Συνεταιρισµού Βοοτρόφων «Ελληνικός Μόσχος», η διαδικασία κύλησε σε κλίµα ενότητας και ανέδειξε την οµόφωνη αποδοχή του Γιώργου Τσόκανου στη θέση του προέδρου για µια ακόµη 4ετή θητεία, καθώς σε 100 έγκυρα ψηφοδέλτια, απέσπασε 100 σταυρούς προτίµησης. «Η εµπιστοσύνη των µελών είναι η µεγαλύτερη τιµή και ταυτόχρονα η µεγαλύτερη ευθύνη. Συνεχίζουµε ενωµένοι, µε σχέδιο και αποφασιστικότητα, για να στηρίξουµε την ελληνική βοοτροφία και να διασφαλίσουµε το µέλλον των παραγωγών µας», ανέφερε στο µήνυµά του ο νέος πρόεδρος, τον οποίο θα πλαισιώσουν στο ∆.Σ., οι Άννα Καρβουνίδου (Αντιπρόεδρος), ο Ιωάννης Γκαντζώρας (Γραµµατέας), ο Επαµεινώνδας Σαµαράς (Ταµίας), ο Ιωάννης Γρόσδης (Μέλος) και οι Νικόλαος Νάνας και Παρασκευή Μπλούτσου (επιλαχόντες). Στο επίµαχο τριήµερο συγκλήθηκε στη Λάρισα και η γενική συνέλευση της Ε∆ΟΤΟΚΚ, στο πλαίσιο της οποίας εγκρίθηκε και η εισχώρηση του «Ελληνικού Μόσχου» στην οργάνωση ως επίσηµο µέλος της.

B10 | 32 Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Δυναμική επέκταση δραστηριοτήτων του Ομίλου Ευθυμιάδη στο εξωτερικό Πλήρης εξαγορά τριών ισπανικών εταιρειών σπόρων Guadalsem, Semillas de Guadalquivir και Olesem

Βαµβάκι Ο Όµιλος αποκτά πλέον παραγωγική παρουσία σε όλες τις µεσογειακές χώρες όπου καλλιεργείται βαµβάκι

Σπόροι σποράς Η εξαγορά, αναµένεται να ενισχύσει σηµαντικά τη θέση του Οµίλου στον τοµέα των πιστοποιηµένων σπόρων σποράς

Ο Όµιλος επιχειρήσεων «Efthymiadis Agrotechnologies» προχώρησε στην πλήρη εξαγορά τριών ισπανικών εταιρειών σπόρων Guadalsem, Semillas de Guadalquivir και Olesem (συνδεδεµένες µεταξύ τους), µε έδρα τη Σεβίλλη, υλοποιώντας ακόµη ένα αποφασιστικό βήµα στο πλαίσιο της στρατηγικής του για περεταίρω διεθνοποίηση. Η συµφωνία υπογράφηκε στα µέσα Νοεµβρίου από τη µητρική εταιρεία του Οµίλου, Redestos A.E., ενισχύοντας δυναµικά την παρουσία του Οµίλου στη Μεσογειακή αγορά.

Στρατηγικοί συνεργάτες κορυφαίων πολυεθνικών οίκων σπόρων – µεταξύ άλλων Bayer, Corteva και Lidea Οι τρεις εταιρείες, που καταγράφουν ετήσιο κύκλο εργασιών περίπου 12 εκατ. ευρώ, δραστηριοποιούνται εδώ και δύο δεκαετίες στην παραγωγή, επεξεργασία και τυποποίηση πιστοποιηµένων σπόρων για εκτατικές

καλλιεργείται βαµβάκι – Ελλάδα, Τουρκία και Ισπανία – δηµιουργώντας έτσι ένα ενιαίο και εξαιρετικά ανταγωνιστικό δίκτυο για τη τοπική παραγωγή και εµπορία πιστοποιηµένου γενετικού υλικού για τις αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, της Μεσογείου, αλλά και της Κεντρικής Ασίας.

καλλιέργειες όπως βαµβάκι, καλαµπόκι, ηλίανθος, ελαιοκράµβη και σιτηρά. Παράλληλα, αποτελούν στρατηγικούς συνεργάτες κορυφαίων πολυεθνικών οίκων σπόρων – µεταξύ άλλων Bayer, Corteva και Lidea – ενώ διατηρούν δικό τους δίκτυο διανοµής στην Ισπανία για εµπορεία πιστοποιηµένων σπόρων βαµβακιού και σιτηρών. Με αυτή την κίνηση, ο Όµιλος επιχειρήσεων «Efthymiadis Agrotechnologies» αποκτά πλέον παραγωγική παρουσία σε όλες τις µεσογειακές χώρες όπου

Ένας από τους προτιµητέους στρατηγικούς συνεργάτες των µεγαλύτερων διεθνών οίκων σπόρων για τη Μεσόγειο Η πολύ σηµαντική αυτή εξαγορά που ενσωµατώνει τις συγκεκριµένες εταιρείες σπόρων στον Ελληνικό Όµιλο, τον καθιστά πλέον ως έναν από τους προτιµητέους στρατηγικούς συνεργάτες των µεγαλύτερων διεθνών οίκων σπόρων για την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου ως προς τη βέλτιστη τοπική διαχείριση των υλικών τους, κάτι που αναµένεται να έχει θετική επίδραση και στις εταιρείες του Ο-

µίλου στην Ελλάδα. Για τον Όµιλο «Efthymiadis Agrotechnologies», η είσοδος στην Ισπανία, σε συνέχεια αυτής στις Βαλκανικές χώρες και στην Τουρκία διά της οποίας και στην αγορά της Κεντρικής Ασίας, αποτελεί µια στρατηγική επένδυση που διευρύνει το διεθνές του αποτύπωµα και επιβεβαιώνει τη σταθερή του δέσµευση στην καινοτοµία, την τοπική παραγωγή και προστιθέµενη αξία, αλλά και στην υποστήριξη των ξεχωριστών αγροτικών οικοσυστηµάτων στην ευρύτερη περιοχή δραστηριοποίησής του. Η συνδυαστική τεχνογνωσία και οι πολλές συνέργειες που προκύπτουν από την εξαγορά, αναµένεται να ενισχύσουν σηµαντικά τη θέση του Οµίλου στον τοµέα των πιστοποιηµένων σπόρων σποράς, αλλά και να αποτελέσουν σηµείο εκκίνησης για ένα νέο κύκλο ανάπτυξης, ενόψει του επερχόµενου ορόσηµου της συµπλήρωσης 100 ετών από την ίδρυσή του.

B12 | 34 Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Συγχωνεύσεις-εξαγορές στα τρόφιμα εργαλείο κατά γεωπολιτικών κινδύνων Πλεονέκτηµα για προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας

Οι δασμοί Τραμπ αναζωπυρώνουν στην ΕΕ την αναζήτηση συμφωνιών Ξεπερνούν σε αξία τα 25 δις δολάρια τα διατλαντικά ντηλ ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Το 2025 σηµειώνει ρεκόρ ως προς την αξία των συµφωνιών συγχωνεύσεων και εξαγορών στον διατλαντικό κλάδο τροφίµων, οι οποίες λίγο πριν κλείσει το έτος ανέρχονται σε περίπου 25 δισ. δολάρια. Είναι σαφές ότι οι εξαγωγείς τροφίµων και ποτών της ΕΕ επανεξετάζουν την προσέγγισή τους στην αγορά των ΗΠΑ, καθώς οι δασµοί και η εξασθένηση του δολαρίου επηρεάζουν αρνητικά, αναφέρει σε ανάλυση της η ING. Σύµφωνα µε την ΙΝG, η δραστηριότητα των συµφωνιών επιβραδύνθηκε σηµαντικά το πρώτο εξάµηνο, καθώς οι δασµοί έκαναν τις εταιρείες επιφυλακτικές και πρόσθεσαν επιπλέον κόστος και χρόνο για την ολοκλήρωση των διαπραγµατεύσεων. Ακολούθησε ένα καλοκαίρι µε αρκετές συµφωνίες δισ. ευρώ σε δηµητριακά πρωινού, όπως Ferrero και WK Kellogg, προϊόντα πατάτας, Εξαγωγείς οίνου µε τις Simplot και Clarebout, Οι Ευρωπαίοι και ποτά. Στην πραγµατικότητα, εξαγωγείς µπύρας, η συµφωνία Keurig Dr Pepper κρασιού, σοκολάτας, και JDE Peet’s βοήθησε στην καφέ και πατάτας αύξηση της αξίας των διατλαντικών συγχωνεύσεων και εέχουν ανταγωνιξαγορών από την αρχή του έστικό µειονέκτηµα, τους σε 25 δισ. ευρώ. καθώς οι δασµοί Ο αριθµός των συµφωνι ωθούν προς τα πάνω ών είναι λιγότερο ασυνήθιτην τιµή των στος, κάτι που δεν αποτελεί προϊόντων έκπληξη δεδοµένης της επιτους εκεί βράδυνσης το πρώτο εξάµηνο του 2025. Ωστόσο, οι τελευταίοι µήνες του 2025 επιφυλάσσουν και πιθανές εκποιήσεις του παγκόσµιου τµήµατος νερού της Nestlé και του τοµέα διατροφής και υγείας των ζώων της DSM-Firmenich να εκκρεµούν. Οι γεωπολιτικές παράµετροι αποκτούν όλο και µεγαλύτερη σηµασία για την εταιρική στρατηγική στον τοµέα των τροφίµων. Μπορούν να κάνουν τις συγχωνεύσεις και εξαγορές πιο ελκυστικές, όταν συµβάλλουν στη µείωση ή την αντιστάθµιση των δασµολογικών επιπτώσεων, στη βελτίωση της ανθεκτικότητας της εφοδιαστικής αλυσίδας. Μια πρόσφατη έρευνα της KPMG σχετικά µε τα σχέδια συγχωνεύσεων και εξαγορών των ε-

Η ΑΞΙΑ ΤΩΝ ∆ΙΑΤΛΑΝΤΙΚΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΣΤΟΝ ΚΛΑ∆Ο ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΟΤΩΝ ΑΓΓΙΖΕΙ ΤΑ 25 ∆ΙΣ. ΕΥΡΩ ΕΞΑΓΟΡΕΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ 11.923

2016

6.009

2019 2020

951

2021

605

7.629 965 856 5.187

4.746 7.221

2023

2025

8.386

2.735

2018

2024

4.645

10.139

2017

2022

ΕΞΑΓΟΡΕΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΑΠΟ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΕΣ

1.052 2.773 (µέχρι σήµερα)

2.266 2.401 1.781

20.691

(µέχρι σήµερα)

ταιρειών έδειξε ότι οι δασµοί ώθησαν περίπου 1 στις 4 αµερικανικές εταιρείες και ιδιωτικά επενδυτικά κεφάλαια να αλλάξουν τον τύπο της επιχείρησης και τις χώρες που εξετάζουν.

Άλλοι καταλύτες για συγχωνεύσεις και εξαγορές από την ΕΕ στις ΗΠΑ Οι ΗΠΑ αποτελούν βασική αγορά για πολλές εταιρείες τροφίµων και ποτών της ΕΕ, δεδοµένου του µεγέθους της αγοράς και των εύπορων νοικοκυριών. Επί του παρόντος, εκτός από τους δασµούς αξιολογούνται παράµετροι: Οι µακροοικονοµικές εξελίξεις και οι εξελίξεις στην αγορά δηµιουργούν δυναµική. Αναµένονται αρκετές µειώσεις επιτοκίων στις ΗΠΑ το 2025 και το 2026, που θεωρούνται κίνητρο για συγχωνεύσεις και εξαγορές. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες που αναζητούν συµφωνίες στις ΗΠΑ θα βρουν εµπιστοσύνη στη συνεχιζόµενη αδυναµία του δολαρίου. Πρόσθετοι ευνοϊκοί παράγοντες για συνέχιση της χαµηλής εταιρικής φορολογίας και την υποστηρικτική αντιµονοπωλιακή νοµοθεσία. Λόγω ενοποίησης στην αγορά τροφίµων των ΗΠΑ, µόνο µια επιλεγµένη οµάδα επιχειρήσεων της ΕΕ µπορεί να αποκτήσει µεγάλα περιουσιακά στοιχεία εκεί. Οι περισσότεροι παραγωγοί της ΕΕ θα αναζητήσουν στις ΗΠΑ µικρότερες υφιστάµενες οντότητες ή θα δηµιουργήσουν δική τους τοπική µονάδα παραγωγής.

Οι Ευρωπαίοι εξαγωγείς µπύρας, κρασιού, σοκολάτας, καφέ, πατάτας, έχουν ανταγωνιστικό µειονέκτηµα σε σύγκριση µε τους παραγωγούς µε έδρα τις ΗΠΑ, καθώς οι δασµοί και η ενίσχυση του ευρώ ωθούν προς τα πάνω την τιµή των προϊόντων τους στην αγορά των ΗΠΑ. Αυτό, σύµφωνα µε την ING οδηγεί το ενδιαφέρον για απόκτηση τοπικών παραγωγικών στοιχείων ή πρόσθετων γραµµών παραγωγής σε υφιστάµενες εγκαταστάσεις. Η απότοµη αύξηση των τιµών των τροφίµων τα τελευταία χρόνια έχει ενισχύσει τη δηµοτικότητα των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και έχει δηµιουργήσει ευκαιρίες για τους Ευρωπαίους παραγωγούς να επεκταθούν στις ΗΠΑ. Παραγωγοί προσφέρουν τα προϊόντα και την τεχνογνωσία τους σε πελάτες όπως η Walmart και η Target, αλλά και σε γνωστά ονόµατα όπως η Aldi που επεκτείνει ραγδαία το δίκτυο καταστηµάτων της στις ΗΠΑ. Για προϊόντα που εξαιρούνται από δασµούς βάσει της USMCA, η παραγωγή στο Μεξικό µπορεί να αποτελέσει µια καλή εναλλακτική για την αγορά της Βόρειας Αµερικής. Η ΕΕ έχει επενδύσει σε στενότερους εµπορικούς δεσµούς µε το Μεξικό και σε εµπορική συµφωνία, η οποία δηµιουργεί µεγαλύτερη βεβαιότητα για τις εταιρείες και ανοίγει το δρόµο για αυξηµένες αµοιβαίες επενδύσεις, αναφέρει η ανάλυση της ΙNG.

AgroNews.gr

ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΑΓΟΡΩΝ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ

AgroNews.gr

ΕΒ∆ΟΜΑ∆ΙΑΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙ∆Α ΑΓΟΡΩΝ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΥΠΑΙΘΡΟΥ

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

H ΚΑΠ META TO 2027

B5 | 27

Μειωμένο τσεκ 23% ακόμη και με ίδιο μπάτζετ της ΚΑΠ Η μείωση των επιλέξιμων στρεμμάτων στο φετινό ΟΣΔΕ ναρκοθετεί τη νέα περίοδο ΤOY ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

Εκεί που η Ελλάδα δεσµεύει 1,02 δισ. ευρώ για τη βασική ενίσχυση, την αναδιανεµητική και τους νεαρούς αγρότες, θα µπορεί να υπολογίζει και για τα τρία αυτά καθεστώτα που θα ενσωµατωθούν στην «φθίνουσα ενίσχυση µε βάση την έκταση» συνολικά µέγιστο ετήσιο προϋπολογισµό 791 εκατ. ευρώ στην ΚΑΠ µετά το 2027, δηλαδή ποσό µειωµένο κατά 23%, για 33 εκατ. περίπου στρέµµατα. Πρόκειται για επίπτωση της µείωσης των επιλέξιµων στρεµµάτων κατά 5.390.550 µε βάση το ΟΣ∆Ε του 2025, και έτσι, µε την Κοµισιόν να έχει θέσει ως όριο τα 24 ευρώ το στρέµµα µέσο όρο για το τσεκ µετά το 2027, ο προϋπολογισµός συρρικνώνεται.

Και αν η χώρα µας σκεφτεί, ότι θα µπορέσει να αυξήσει υπέρµετρα τις συνδεδεµένες ώστε να ισοφαριστεί η απώλεια, η Κοµισιόν θέτει ακόµη έναν φραγµό, καθώς ο προϋπολογισµός των συνδεδεµένων πλέον θα εξαρτάται από τα πόσα χρήµατα συνολικά προσφέρει το κράτος-µέλος σε τσεκ, µικροκαλλιεργητές, ειδική βάµβακος και αγροπεριβαλλοντικά. Άρα όσο µικρότερο το µπάτζετ στα άλλα καθεστώτα, τόσο πιο περιορισµένες οι δυνατότητες αύξησης των συνδεδεµένων. Σηµειώνεται πως στην ειδική βάµβακος, ο προϋπολογισµός θα παραµείνει ο ίδιος, στα 183 εκατ. ευρώ περίπου, µε δυνατότητα αύξησης του πριµ έως 25%, δηλαδή περίπου στα 91 το στρέµµα, σε περίπτωση που τα καλλιεργήσιµα στρέµµατα είναι λιγότερα από τα 2,5 εκατ. στρέµµατα αναφοράς.

Αν τώρα η Ελλάδα θέλει να δώσει τα χρήµατα στους αγρότες µέσω αγροπεριβαλλοντικών, η Κοµισιόν προσφέρει το ελεύθερο µε έναν σηµαντικό αστερίσκο, που δεν αφορά διόλου τους αγρότες, αλλά υπολογίζεται σηµαντικά από το κυβερνητικό επιτελείο. Θα πρέπει να συγχρηµατοδοτήσει η χώρα µας τη δαπάνη αυτή κατά 30%, εκεί που έδινε χωρίς ούτε σεντ εθνικό χρήµα τα οικολογικά σχήµατα (καταργούνται), και πλήρωνε περίπου 20% συγχρηµατοδότηση για τα αγροπεριβαλλοντικά του ΠΑΑ. Και το παραπάνω σενάριο µοιάζει... ευνοϊκό, αν σκεφτεί κανείς ότι ο δεσµευµένος προϋπολογισµός για την ΚΑΠ είναι µειωµένος κατά 25%, µε τους υπολογισµούς να λαµβάνουν υπόψη πως η πολιτεία θα κρατήσει τουλάχιστον ίδιο το µπάτζετ.

Αύξηση πριµ έως 25% Στην ειδική βάµβακος, ο προϋπολογισµός θα παραµείνει ο ίδιος, στα 183 εκατ. ευρώ περίπου, µε δυνατότητα αύξησης του πριµ στα 91 το στρέµµα, αν τα καλλιεργήσιµα στρέµµατα είναι λιγότερα από 2,5 εκατ.

B6 | 28

ΚΑΠ

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

Απάγκιο το καθεστώς για μικροκαλλιεργητές

ΕΙΣΟ∆ΗΜΑΤΙ Αροτραία έκταση Εκµετάλλευση Α:

800 στρµ.

Εισοδηµατική στήριξη: 16.000 ευρώ

Δεν εφαρμόζεται το πλαφόν στις επιδοτήσεις για τους ενταγμένους στο καθεστώς μικροκαλλιεργητών, υποψήφιες προς ένταξη 3 στις 4 ελληνικές εκμεταλλεύσεις

Μερίδιο της στήριξης προς το εισόδηµα: 25%

Βασική ενίσχυση, αναδιανεµητική, εξισωτική αποζηµίωση και συνδεδεµένες. Ένα πακέτο επιδοτήσεων από το οποίο το 82% των Ελλήνων αγροτών, λαµβάνει µικρότερη από 3.000 ευρώ συνολική επιδότηση ετησίως (στοιχεία 2023) και ως εκ τούτου, εάν έµπαινε σήµερα σε εφαρµογή η νέα ΚΑΠ, το καθεστώς των µικροκαλλιεργητών θα ήταν δηµοφιλές. Μέσω του καθεστώτος αυτού, µπορεί το κάθε κράτος-µέλος ουσιαστικά να προσφέρει προστασία στις βέβαιες µειώσεις της ενιαίας ενίσχυσης που έρχονται, για τον λόγο αυτό και η Κοµισιόν θεωρεί πως πρέπει να είναι υποχρεωτική η ενεργοποίησή του. Μέσω του νέου αυτού καθεστώτος τα κράτη-µέλη θα µπορούν να προσφέρουν επιδοτήσεις έως 3.000 ευρώ ανά αγρότη, αντικαθιστώντας για τους συµµετέχοντες τη φθίνουσα ενίσχυση µε βάση την έκταση (βασική ενίσχυση, αναδιανεµητική, πριµ νεαρών), τις συνδεδεµένες και την εξισωτική αποζηµίωση. Στην περίπτωση αυτή: ∆εν υπάρχει πλαφόν των 24 ευρώ ανά στρέµµα που θέλει να επιβάλει η Κοµισιόν στο τσεκ, προστατεύοντας έτσι τις µικρότερες εκµεταλλεύσεις. Μπορούν να αποκλείονται οι πολύ µικρές µονάδες και οι οριακά βιώσιµες, ώστε να υπάρχει καλύτερη στόχευση και µεγαλύτερος προϋπολογισµός για τους πραγµατικούς επαγγελµατίες αγρότες. Αντικαθιστά καθεστώτα που σήµερα απορροφούν 1,26 δις ευρώ ετησίως. Το ερώτηµα είναι εδώ πώς µπορεί να σχεδιαστεί ένα καθεστώς και να δεσµεύσει συγκεκριµένο µπάτζετ, από τη στιγµή που θα είναι εθελοντικό για τους αγρότες. Την ίδια απορία έχουν

Ενιαίο ποσό ανά αγρότη πλέον για τσεκ Η «Φθίνουσα εισοδηµατική στήριξη µε βάση την έκταση», δηλαδή το νέο τσεκ, σχεδιάζεται µε ένα ενιαίο ποσό ανά αγρότη, και ύστερα ανάλογα την κατηγορία που ανήκει ο καθένας, θα υπάρξει µία προσαύξηση. Τα κύρια χαρακτηριστικά της ενίσχυσης είναι τα εξής: Αποτελεί επιδότηση χωρίς δικαιώµατα που θα βασίζεται σε ποσό ανάλογα την έκταση. Είναι καθεστώς επιδότησης «τρία σε ένα»: Ενσωµατώνει τη βασική ενίσχυση, την αναδιανεµητική ενίσχυση και τη συµπληρωµατική ενίσχυση νεαρών αγροτών. Παρέχεται ευελιξία για τη στόχευση συγκεκριµένων οµάδων (νέων, µικρής κλίµακας, γυναικών) ή περιοχών, µε υψηλότερο ποσό. Έχει τεθεί υποχρεωτική προοδευτική µείωση για ενισχύσεις άνω των 20.000 ευρώ και επιβολή ανώτατων ορίων 100.000 ευρώ/ γεωργό/έτος. Ενίσχυση ανά στρέµµα: εθνικός µέσος όρος 13-24 ευρώ.

και κράτη-µέλη στις διαπραγµατεύσεις που γίνονται αυτή την περίοδο, µε την Ελλάδα ωστόσο να µην συµµετέχει ενεργά σε αυτές, βάσει των όσων δηµοσιεύονται στο registry της Κοµισιόν. Σηµειώνεται πως τα κράτη-µέλη, είναι ελεύθερα να επιλέξουν ένα ποσό της τάξης κάτω των 3.000 ευρώ για το καθεστώς των µικροκαλλιεργητών.

∆εν επιβάλλεται µείωση/πλαφόν

Τι θα γίνει µε τους χαµηλοσυνταξιούχους, ρωτάει το Βέλγιο την Κοµισιόν Το ζήτηµα µε τους συνταξιούχους και τον αποκλεισµό τους από τη φθίνουσα εκταρική ενίσχυση µετά το 2032, έχει δηµιουργήσει πολλές και διάφορες αντιδράσεις στα κράτη-µέλη. Κάποια εµφανίζονται υπέρ (π.χ η Ιταλία), ενώ κάποια άλλα το πάνε ακόµη παραπέρα (π.χ η Γερµανία) που ρώτανε την Κοµισιόν γιατί άφησε το παράθυρο να πριµοδοτούνται από άλλα καθεστώτα. Από την άλλη υπάρχουν και ορισµένα όπως το Βέλγιο που θέλουν διευκρινίσεις και «παράθυρα» εξαιρέσεων. Συγκεκριµένα, ρωτάει την Κοµισιόν: Για να αποκλειστεί ένας αγρότης από τη φθίνουσα εκταρική ενίσχυση (DABIS), θα πρέπει να πληρούνται ταυτόχρονα δύο προϋποθέσεις: να έχουν φτάσει στην ηλικία συνταξιοδότησης και να λαµβάνουν συντάξεις. Πώς να αντιµετωπιστεί η περίπτωση που ένας αγρότης έχει ήδη συνταξιοδότηση πριν την επίσηµη ηλικία, ή αντίστροφα; Πώς να εφαρµοστεί η εξαίρεση σε εταιρικά σχήµατα όπου µόνο ένας µέτοχος λαµβάνει σύνταξη; Μπορούν τα κράτη-µέλη να εισαγάγουν ειδικά κριτήρια, π.χ. να επιτρέπουν τη συνέχιση της ενίσχυσης αν η σύνταξη είναι πολύ χαµηλή ή αν ο αγρότης ανήκει σε περιοχή µε κίνδυνο εγκατάλειψης ή ιδιαίτερες δυσκολίες;

24 ευρώ/στρµ.

Αύξηση εκτατικής ενίσχυση για ΝΕΟΥΣ ΑΓΡΟΤΕΣ Εισοδηµατική στήριξη: 19.200 ευρώ

ΠΙΘΑΝΗ ΣΤΟΧΕΥΣΗ

ΤOY ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΟΝΤΟΝΗ kontonis@agronews.gr

π.χ 200 ευρώ/στρµ.

3.000 ευρώ Επιπλέον εφάπαξ για ΓΥΝΑΙΚΕΣ Εισοδηµατική στήριξη: 19.200 ευρώ

ΣΤΑ∆ΙΑΚΗ ΜΕΙΩΣΗ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΟ ΟΡΙΟ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΕΤΑΙ ΣΤΗ ΦΘΙΝΟΥΣΑ ΣΤΗΡΙΞΗ ΕΙΣΟ∆ΗΜΑΤΟΣ ΒΑΣΕΙ ΕΚΤΑΣΗΣ

ΦΘΙΝΟΥΣΑ

ΠΛΑΦΟΝ

ΕΥΡΟΣ ΕΙΣΟ∆ΗΜΑΤΙΚΗΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΝΑ ΑΓΡΟΤΗ/ΕΤΗΣΙΩΣ ΕΥΡΩ

% ΜΕΙΩΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙ∆ΟΤΗΣΕΩΝ ΕΥΡΩ

0-20.000

Καµία µείωση

20.000-50.000

25% µείωση στο ποσό 20.000-50.000

50.000-75.000

50% µείωση στο ποσό 50.000-75.000

> 75.000

75% µείωση στο ποσό >75.000

Μέγιστο ποσό ενίσχυσης 100.000

Έως 3.000 ευρώ Μέσω του νέου καθεστώτος τα κράτη µέλη θα µπορούν να προσφέρουν επιδοτήσεις έως 3.000 ευρώ ανά αγρότη

Αύξηση εκτατικής ενίσχυσης 22,5 ευρώ/στρµ. + Εξισωτική 900 ευρώ για ΟΡΕΙΝΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Εισοδηµατική στήριξη: 18.000 ευρώ

2028 2034

Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ης

ς

B7 | 29 Όσοι βρεθούν στην κατοχή τους µε πολλά δικαιώµατα και λίγη έκταση το 2027, για όσα δικαιώµατα καταργηθούν το 2028, δεν θα λάβουν ούτε σεντ παραπάνω.

ΙΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ Αροτραία έκταση Εκµετάλλευση Β:

13.000 στρµ.

Κίνητρα για βιοποικιλότητα µέσω αγροπεριβαλλοντικών

Agrenda

Εισοδηµατική στήριξη: 260.000 ευρώ Μερίδιο της στήριξης προς το εισόδηµα: 21%

Εφαρµόζεται περικοπή επιδότησης

Αποζημιώσεις για την κατάργηση δικαιωμάτων; Καθεστώς µικροκαλλιεργητών

Συνδεδεµένη ενίσχυση για ζώα

Εισοδηµατική στήριξη µετά την περικοπή: 100.000 ευρώ

Πόροι που εξοικονοµούνται από την περικοπή

Τι θα γίνει µε τους αγρότες που έχουν πολλά δικαιώµατα ενίσχυσης στην κατοχή τους το 2027, πριν εφαρµοστεί η νέα ΚΑΠ, αναρωτιέται η Ιρλανδία σε υπόµνηµά της προς την Κοµισιόν, στα πλαίσια των διαπραγµατεύσεων. Μαζί το Βέλγιο και η Ισπανία, ζητάνε συγκεκριµένες διευκρινίσεις και δεσµεύσεις από την ΕΕ για τη µετάβαση στο νέο σύστηµα επιδοτήσεων χωρίς δικαιώµατα, ενώ Γαλλία, Κροατία και Ιταλία φαίνεται να έχουν αποδεχτεί σιωπηρά την κατάργησή τους. Από την άλλη η Ελλάδα που συµπληρώνει τον κατάλογο των 7 χωρών που διατηρούν αυτό το σύστηµα επιδοτήσεων, δεν έχει πάρει καµία θέση, ούτε ζητά διευκρινίσεις, ούτε έχει «ενοχλήσει» καθόλου την Κοµισιόν για το πώς θα κάνει τη µετάβαση. Πίσω από το ερώτηµα της Ιρλανδία, ουσιαστικά κρύβεται το εξής: Υπάρχουν κάποιοι αγρότες που µπορεί για παράδειγµα να έχουν στην κατοχή τους 50 δικαιώµατα, δηλαδή για 500 στρέµµατα, αλλά κάποιες χρονιές δεν βρίσκουν την επιλέξιµη έκταση να τα ενεργοποιήσουν. Αυτό συµβαίνει και στην Ελλάδα. Τα δικαιώµατα αυτά, έχουν αξία σήµερα και έως το 2027, εφόσον δεν επιστρέφουν στο Απόθεµα. Αξία που µεταφράζεται σε επιδοτήσεις ανά στρέµµα και µάλιστα µεταβιβάσιµη αξία. Κάποιοι λοιπόν θα βρεθούν στην κατοχή τους µε πολλά δικαιώµατα και λίγη έκταση το 2027, οπότε για αυτά τα δικαιώµατα που θα καταργηθούν το 2028, δεν θα λάβουν ούτε σεντ παραπάνω. Για τα υπόλοιπα που συνδυάζονται σταθερά µε επιλέξιµη έκταση, δεν υπάρχει πρόβληµα, καθώς οι επιδοτήσεις ούτως ή άλλως συνδέονται µε την έκταση.

Αναλυτικότερα, τα ερωτήµατα για τα δικαιώµατα έχουν ως εξής: Ιρλανδία: Ποιες κανόνες θα εφαρµόζονται στους αγρότες που έχουν µικρές αγροτικές εκτάσεις αλλά κατέχουν µεγάλο αριθµό δικαιωµάτων; Είναι το σύστηµα διαφοροποίησης συµβατό µε στοιχεία του τρέχοντος πλαισίου δικαιωµάτων (π.χ. για µεταβατική δικαιοσύνη); Μπορεί η Επιτροπή να επιβεβαιώσει ότι η αφαίρεση της αναφοράς στα «δικαιώµατα» δεν θα ζηµιώσει τα κράτη µέλη των οποίων τα διοικητικά συστήµατα και οι έλεγχοι πληρωµών βασίζονται στα δικαιώµατα; Ισπανία: Στην περίπτωση των κρατών µελών που διαθέτουν δικαιώµατα πληρωµής, χρειαζόµαστε τον ορισµό του «ενεργού αγρότη» για να διασφαλίσουµε µια δίκαιη µετάβαση, ειδικά στο τρέχον πλαίσιο περιορισµένων προϋπολογισµών. Θα χρειαστεί ο αριθµός των ενεργών αγροτών να αναφέρεται ρητά σε αυτό το άρθρο ως προϋπόθεση για την πρόσβαση σε αυτή την ενίσχυση. Βέλγιο: Θα έχουν τα κράτη µέλη ακόµη τη δυνατότητα να συνεχίσουν να λειτουργούν µε «ιστορικά και µεταβιβάσιµα» δικαιώµατα πληρωµής µετά το 2027 ή θα υποχρεωθούν να περάσουν σε πληρωµές ανά επιλέξιµο εκτάριο ή σε εφάπαξ ποσά; Εάν δεν είναι δυνατό για ένα κράτος µέλος να συνεχίσει να λειτουργεί µε δικαιώµατα πληρωµής και δεδοµένου ότι η σύγκλιση των δικαιωµάτων δεν έχει ακόµη ολοκληρωθεί σε ορισµένα κράτη µέλη, µπορεί ένα κράτος µέλος να διαφοροποιήσει τις πληρωµές µε βάση την ιστορική αξία των δικαιωµάτων πληρωµής;

B8 | 30

Agrenda Παρασκευή 5 Δεκεμβρίου 2025

ΚΑΠ2028 2034

Κραυγή αγωνίας για κανονιστικό μοντέλο της ΕΕ

Σε κοινή δήλωση τους, εκπρόσωποι από 29 οργανώσεις από όλο το φάσµα αγροδιατροφής, ζητούν από την ΕΕ γενναία απλοποίηση κανόνων.

Οι αισθητικές αλλαγές δεν αρκούν για να διασφαλίσουν το μέλλον μιας ανταγωνιστικής αγροτοδιατροφικής αλυσίδας ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΓΙΟΥΡΟΥΚΕΛΗ giouroukeli@agronews.gr

Ευθυγράµµιση των κανόνων της ΕΕ µε τις πραγµατικότητες που αντιµετωπίζουν οι αγρότες και κάλεσµα για µια φιλόδοξη ατζέντα απλούστευσης για τη διασφάλιση του µέλλοντος και της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής αγροδιατροφικής αλυσίδας, ζητούν µε κοινή δήλωση τους, εκπρόσωποι από 29 οργανώσεις του κλάδου. «Η αλυσίδα βρίσκεται υπό αυξανόµενη πίεση, η νοµική αβεβαιότητα, η αυξανόµενη κανονιστική πολυπλοκότητα, οι παρωχηµένες διατάξεις που εµποδίζουν τις καινοτοµίες και τα αυξανόµενα διοικητικά βάρη θέτουν σε κίνδυνο το µέλλον ολόκληρων αλυσίδων αξίας», αναφέρει το κείµενο που αναρτήθηκε στην διαδικτυακή πλατφόρµα τους ευρωπαϊκού αγροτοσυνεταιριστικού λόµπι Copa-Cogeca.

Η κοινή δήλωση Η γεωργία και τα τρόφιµα ήταν πάντα κεντρικά στο ευρωπαϊκό εγχείρηµα, ακρογωνιαίος λίθος της οικονοµίας µας, της ασφάλειάς µας και του τρόπου ζωής µας. Κάθε µέρα, η αγροδιατροφική αλυσίδα της Ευρώπης παρέχει ασφαλή, υψηλής ποιότητας και θρεπτικά τρόφιµα στους πολίτες σε όλη την ήπειρο και πέρα από αυτήν. Σε έναν κόσµο που χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική αστάθεια, συγκρούσεις και αυξανόµενη αβεβαιότητα, οι αγρότες, οι προ-αγροτικοί και αγροδιατροφικοί παράγοντες της Ευρώπης παραµένουν µια σταθεροποιητική δύναµη — ένα στρατηγικό πλεονέκτηµα για την επισιτιστική ασφάλεια, την ειρήνη, την ανθεκτικότητα και τη βιωσιµότητα. Ωστόσο, η αλυσίδα βρίσκεται υπό αυξανόµενη πίεση. Η νοµική αβεβαιότητα, η αυξανόµενη κανονιστική πολυπλοκότητα, οι παρωχηµένες διατάξεις που εµποδίζουν τις καινοτοµίες και τα αυξανόµενα διοικητικά βάρη θέτουν σε κίνδυνο το µέλλον ολόκληρων αλυσίδων αξίας. Αυτά τα εµπόδια εµποδίζουν τις απαραίτητες επενδύσεις για την ενίσχυση της βιωσιµότητας και τη διασφάλιση της µακροπρόθεσµης ανθεκτικότητας, της εφαρµογής, παρεµποδίζουν την καινοτοµία και επιβραδύνουν τις µεταβάσεις που ζητά η κοινωνία. Συνεπώς, οι υπογράφοντες οργανισµοί της αγροδιατροφικής αλυσίδας χαιρετίζουν τη δέσµευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την περίοδο 2024-2029 για βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, µείωση των διοικητικών βαρών, απλοποίηση και εκσυγχρονισµό της νοµοθεσίας. [...] Οι προσδοκίες µας για τον Omnibus για

Η Επιτροπή πρέπει επειγόντως να απλοποιήσει τους υπάρχοντες κανόνες και να αποφύγει τη συσσώρευση νέων κανόνων. Αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί εστιάζοντας αποκλειστικά στα διοικητικά βάρη

το Περιβάλλον και τα Τρόφιµα και τις Ζωοτροφές είναι εξαιρετικά υψηλές. Η Επιτροπή πρέπει επειγόντως να απλοποιήσει τους υπάρχοντες κανόνες και να αποφύγει τη συσσώρευση νέων κανόνων. Αυτό δεν µπορεί να επιτευχθεί εστιάζοντας αποκλειστικά στα διοικητικά βάρη. Απαιτεί διεύρυνση της προοπτικής, ώστε τα πακέτα omnibus να αντιµετωπίσουν ολοκληρωµένα τα κανονιστικά, διοικητικά, νοµικά, πρακτικά και τα βάρη αναφοράς που αντιµετωπίζουν οι φορείς εκµετάλλευσης αγροδιατροφικών προϊόντων, τα οποία αποτελούν σηµαντικά εµπόδια για τις επενδύσεις στη βιωσιµότητα και την παραγωγικότητα. Συνεπώς, καλούµε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να ενεργήσει µε τόλµη, παρουσιάζοντας φιλόδοξα πακέτα γενικού προγράµµατος για το Περιβάλλον και τα Τρόφιµα και τις Ζωοτροφές, ικανά να απλοποιήσουν πραγµατικά τη ζωή εκατοµµυρίων αγροτών, αγροτοσυνεταιρισµών και εκατοντάδων χιλιάδων µεταποιητών και φορέων της αλυσίδας εφοδιασµού αγροτροφικών προϊόντων, παρέχοντας στις επιχειρήσεις τη βεβαιότητα που χρειάζονται για να λειτουργούν και να επενδύουν, ενισχύοντας παράλληλα την εµπιστοσύνη των καταναλωτών. [...].Οι αισθητικές αλλαγές δεν αρκούν για να διασφαλίσουν το µέλλον µιας ανταγωνιστικής αγροτοδιατροφικής αλυσίδας στην ΕΕ. Χρειαζόµαστε καλύτερη ρύθµιση και ζητούµε τα επερχόµενα ολοκληρωµένα πακέτα να εκσυγχρονίσουν επίσης τη νοµοθεσία που επί του παρόντος εµποδίζει την αδειοδότηση, την καινοτοµία και την κυκλικότητα στη γεωργία και τα τρόφιµα.[...] Είναι πλέον απαραίτητο να ευθυγραµµιστούν οι κανόνες της ΕΕ µε τις πραγµατικότητες που αντιµετωπίζουν οι αγρότες και οι οικονοµικοί φορείς επί τόπου. [...]Η απλοποίηση θα πρέπει να είναι µια διεξοδική και σταδιακή διαδικασία, µε διαδοχικά ολοκληρωµένα πακέτα να προτείνονται όποτε είναι απαραίτητο. Η ώρα για αποτελέσµατα είναι τώρα!».

AVEC: Τοµέας κρέατος-πουλερικών Animal Health Europe: Βιοµηχανία κτηνιατρικών φαρµάκων

CEETTAR:Οργανισµός Γεωργικών, Αγροτικών και ∆ασικών Εργολάβων CEFS: Σύνδεσµος Παραγωγών Ζάχαρης CELCAA: Οργανισµός για το Εµπόριο Γεωργικών και Αγροδιατροφικών Προϊόντων CEMA: Σύνδεσµος Γεωργικών Μηχανηµάτων CEPM: Συνοµοσπονδία Παραγωγής Αραβοσίτου CIBE: ∆ιεθνής Συνοµοσπονδία Ευρωπαίων Καλλιεργητών Τεύτλων CLITRAVI: Σύνδεσµος για τη Βιοµηχανία Μεταποίησης Κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση Coceral: Σύνδεσµος εµπορίου δηµητριακών, ελαιούχων σπόρων, ρυζιού, οσπρίων, ελαιολάδου, ελαίων και λιπών, ζωοτροφών και γεωργικών εφοδίων Copa Cogeca: Αγρότες-συνεταιρισµοί CropLife Europe: Ο οργανισµός που εκπροσωπεί τον τοµέα της φυτοπροστασίας EFFAB: Εκτροφέείς παραγωγικών ζώων ELO: Ευρωπαϊκός Οργανισµός Γαιοκτηµόνων EPure: Ευρωπαϊκή Ανανεώσιµη Αιθανόλη Euro Foie Gras: Οµοσπονδία Φουά Γκρα EuropaBio: Σύνδεσµος για τη βιοτεχνολογία Europatat: Σύνδεσµος Εµπορίου Πατάτας ERA: Σύνδεσµος Παραγωγών Κουνελιών Euroseeds: Παραγωγοί τοµέα σπόρων ESA: Ευρωπαϊκός Σύνδεσµος Μπαχαρικών FEFAC: Βιοµηχανία Ζωοτροφών FEFANA: Βιοµηχανία Ειδικών Συστατικών Ζωοτροφών της ΕΕ Food Drink Europe: Βιοµηχανία τροφίµων-ποτών IBMA: ∆ιεθνής Σύνδεσµος Κατασκευαστών Βιολογικού Ελέγχου PFP: Σύνδεσµος για την ευρωπαϊκή πρωτογενή βιοµηχανία επεξεργασίας τροφίµων Spirits Europe: Σύνδεσµος παραγωγών αλκοολούχων ποτών Tomato Europe: Βιοµηχανία επεξεργασίας ντοµάτας (εκπροσωπεί Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία, Ελλάδα, Γαλλία) καλύπτοντας περίπου το 95% της ευρωπαϊκής βιοµηχανίας UECBV: Ευρωπαϊκή Ένωση Κτηνοτροφίας και Κρέατος.