2014ko abendua Nº
62
Zkia.
• Juan Carlos Perezen bisita • EA21: Jasangarritasun agiria • Alai Batza • Don Bosco: elizkizunak
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ERREDAKZIOA eta LAGUNTZAILEAK David Villahoz Zezilio Salas Koldo Gurrutxaga Juan Inazio Sudupe Cristina Salinas Josean Prol Iñaki Etxeberria Pello Bastarrika Esteban Arrieta Maribi Larrañaga Elixabet Aranbarri Joxe Gainzarain Felix Azurmendi Laura Murillo Mar Carmen Blázquez Javier Bastarrika Jexux Larrañaga Ana Pavo Xabier Euzkitze Igor Ignacio Olatz Gabilondo Jaione Irizar Itxaso Astigarraga Imanol García Conde Paula Díaz Nerea Etxaniz Nahia, María, Clara, Eneritz (DBH4) On Juan Carlos Pérez Goiuri Epelde Maite Oiartzun Henar Sudupe Ana Amiano Monica González Isabel Tolosa María Arenas Manex Etxeberria Johana Irureta Iñigo, Igor, Lide, Alba, Lara (LH5) Karla Beristain Mari Cruz Pascual Iñigo Uria María Vaquero Amaia Alberdi Hizkuntza Normalkuntza Batzordea Joakin Sudupe Iñaki García Iban García Asier Odriozola Nora Lete Luzía Larrañaga Alegre Joanes Karrera Alberdi Maribel García Juan Carlos Orodoea Eli Osoro Mailu Irizar Maje Odriozola Alberto Ayerbe Amparo Mogrovejo Ana Ruiz de Azua Olatz Zabaleta Alai Batzako monitoreak Floreagako irakasle, guraso eta ikasleak
-2-
ÍNDICE / AURKIBIDEA Agurra............................................................................................................. 3 Don Boscoren jaiotzaren 2. mendeurrena...................................................... 4 Don Bosco...................................................................................................... 6 David Villahoz............................................................................................ 6 Iñaki Etxeberria.......................................................................................... 6 Pello Bastarrika.......................................................................................... 7 Esteban Arrieta.......................................................................................... 8 Inicio de FMA............................................................................................. 8 Joxe Gainzarain......................................................................................... 9 Juan Inazio Sudupe................................................................................... 9 Félix Azurmendi....................................................................................... 10 Laura Murillo............................................................................................ 10 Zezilio Salas..............................................................................................11 Mari Carmen Blázquez.............................................................................11 Mailu Irizar............................................................................................... 12 Javier Bastarrika...................................................................................... 12 Jexux Larrañaga...................................................................................... 13 Ana Pavo................................................................................................. 14 Cristina Salinas........................................................................................ 15 Igor Ignacio.............................................................................................. 15 Olatz Gabilondo....................................................................................... 16 Jaione Irizar............................................................................................. 16 Itsaso Astigarraga.................................................................................... 17 Imanol García Conde............................................................................... 17 Don Bosco musikala................................................................................ 18 Nerea Etxaniz.......................................................................................... 18 DBH4ko neskak....................................................................................... 18 Udako kronika.............................................................................................. 19 Omenaldiak.............................................................................................. 19 Haur Eskola uztailean.............................................................................. 20 Kanpaldiak............................................................................................... 21 Uztaila jolasean........................................................................................ 21 David Villahoz: Río Río................................................................................ 22 On Juan Carlos Pérezen bisita..................................................................... 24 Mundua 50 urte barru - Goiuri Epelde.......................................................... 25 Henar Sudupe.............................................................................................. 26 Elkar hazi...................................................................................................... 28 Esperimentatzen!!.................................................................................... 28 Ipuin kontalaria!!!...................................................................................... 28 Azaroak 25, Indarkeria matxistaren aurkako eguna..................................... 29 Pastorala...................................................................................................... 30 “Zurekin bat” kanpaina............................................................................. 30 Niños soldado.......................................................................................... 30 Tomy Chowaran ...................................................................................... 31 Poza berpiztu - Ximirimana...................................................................... 32 Talde argazkiak eta Krismasak..................................................................... 33 Elizkizunak............................................................................................... 37 Fundación Boscos................................................................................... 37 San Martin eguna......................................................................................... 38 San Jose egoitza.......................................................................................... 39 San Andres................................................................................................... 40 Danborrada.................................................................................................. 41 Eskola agenda 21......................................................................................... 42 Ikastetxeko mantenua - HHkoak Loiolan - Elikadura jasangarria............ 42 LH5 Igartubeitin - LH 3. mailakoak Loiolan.............................................. 43 LH6 Pagoetan.......................................................................................... 44 Floreagak Jasangarritasunaren agiria berritu du..................................... 44 LH5 Nuarben............................................................................................ 45 LH4 Azpeitian........................................................................................... 46 Baratza..................................................................................................... 46 IRAES 21................................................................................................. 47 Euskarak 365 egun..................................................................................... 48 Eskola kirola................................................................................................. 50 Floreagako mendizaleak.............................................................................. 52 Alai Batza..................................................................................................... 53 Jóvenes y Desarrollo - Gazteak eta Garapena............................................ 56 La Semana de la Solidaridad de Azkoitia................................................ 56 JyD - Beasainen eta Barakaldon............................................................. 56 Futbola eta solidaritatea Txerloian........................................................... 57 Diru laguntzak - Talde afaria.................................................................... 57 Benin: bizitzarako lezioa.......................................................................... 58 Encuentro de Logroño............................................................................. 60 Zozketako saria - Benin gogoan.............................................................. 60 Janari bilketa............................................................................................ 61 Christmas lehiaketa...................................................................................... 62 IGEko Ohizko Batzar Orokorra..................................................................... 64 “Don Bosco” antzerki musikala..................................................................... 66 Talvany´s visit............................................................................................... 66 Azken ordukoak............................................................................................ 67
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
AGURRA Adiskideok:
“Don Boscoren jaiotzaren 2. mendeurrenaren ospakizunei hasiera eman nahi diegu, I Becchiko muino honetatik”. Hitz hauek esanez, Salestar Kongregazioko Errektore Nagusiak, Don Angel Fernandez Artimek, gazteen “aita eta maisuaren” ospakizuna inauguratu zuen era xume eta familiarrean, joan den abuztuaren 16an. Hiru urteko prestakizuna izan dugu, baina orain iritsi da ospakizun eder hau.
Errektore Nagusiak zehazki adierazi zuen ospakizunaren esanahi sakona: Jaungoikoari eskerrak ematea, Don Boscorengatik eta honek sortu zuen espirituzko mugimenduarengatik. Gainera, 2. mendeurrena aukera bikaina da Salestar Familiaren pastoral eta espirituzko indarberritzea bideratzeko; abagune egokia gure karisma berrindartzeko, Don Boscok gazteekin eta gazteen alde izan zuen misioa sakondu eta zabaltzeko. Azkoitian ere ospakizunen hasiera izan genuen urriaren 16an. Egun hartatik kartel oroigarri handi bat eskegita dago gure fatxadan. Gainera gure webgunean (www. floreaga.eus) atal berri bat dago, non hilabete bakoi tzeko 16an Don Boscoren bizitza eta ekintzari buruzko artikulu berri bat azaltzen den. Gure Artean aldizkariak ere, hementxe bertan ikusiko duzuenez, ospakizun honi bereziki erreparatuko dio. Ez hori bakarrik! Hona hemen 2014-15 ikasturte zoragarri hau osatuko duten ekintza batzuk: Don Bosco Musikalaren antzezpena Alai Batzaren eskutik (lehenbiziko aldiz euskaraz!!), Don Boscoren kultur astea eta urtarrileko eskolako ospakizunak, Pastoral Taldeko hainbat ekimen, urtarrilean Salestar Familiarekin orokorrean eta Ikasle Ohiekin bereziki egingo diren topaketak, argazki eta bideo lehiaketak, Floreagako Euskal Kultur Jardunaldietako hitzaldiak, Salestar Misioen Erakusketa, Don Boscoren tokietara erromesaldia, kirol ekitaldiak, familien festa maiatzean, eta eukaristia ederra herriko parrokiako tenpluan, ekainean, On Juan Carlos Perez Godoy probintzial berria meza emaile, … “Zurekin!”. Hauxe da aurtengo pastoral kanpainaren leloa. Zurekin kontatzen dut! Gure programazioa aurrera eramateko laguntza eskatzen zaigu guztioi: gure xedea lortzeko, denok landu behar ditugu helburuak, prozesuak eta ekintzak. Gutako bakoitzak duen bokazio eta misioan urratsak emanez. Heziketa erronka eder honi aurre egiteko, guztiok gara beharrezkoak, zurekin kontatzen dut! Maria Laguntzailea izan dakigula bide honetan maistra eta gidari ziurra, Don Boscorentzat izan zen bezala. Floreaga Salestar Ikastetxeko Elkarte Hezitzailearen izenean, Eguberri festa eta 2015 urte berri zoriontsuak opa dizkizuet.
Queridos amigos:
«Desde esta colina de I Becchi declaramos abierto el año de celebración del bicentenario del nacimiento de Don Bosco». Con estas palabras el Rector Mayor de la Congregación Salesiana, don Ángel Fernández Artime, inauguró el pasado 16 de agosto, de una manera sencilla y familiar, el bicentenario del “padre y maestro” de la juventud, cuya celebración ha estado precedida de tres años de preparación.
El mismo Rector Mayor señaló con claridad su sentido más hondo: agradecimiento al Señor por Don Bosco y por el movimiento espiritual que él logró crear. Además, para el Rector Mayor, el bicentenario ha de ser una oportunidad para una verdadera renovación espiritual y pastoral para la Familia Salesiana y una ocasión para revitalizar el carisma, profundizando y difundiendo la misión de Don Bosco con y por los jóvenes.
También en nuestra obra de Azkoitia el pasado 16 de octubre dimos el pistoletazo de salida de este curso de celebración. Por ello, desde ese día, un cartel conmemorativo preside nuestra fachada. En la página web (www. floreaga.eus) encontraremos un apartado en el que cada 16 de mes aparecerá un aspecto diferente de la vida y obra de Don Bosco. También la revista Gure Artean se hará eco de este evento como ya podréis observar en este número.
Y no solo eso: la representación del musical Don Bosco (¡la primera vez que se realiza en euskera!) de la mano de Alai Batza, la semana cultural de Don Bosco junto con la fiesta colegial del 30 de enero, diferentes iniciativas del equipo de pastoral del colegio, dos encuentros en enero, por un lado con la familia salesiana en general y, por otro, con los antiguos alumnos, un concurso fotográfico y otro de vídeo, alguna charla en las jornadas culturales del colegio, exposición misionera salesiana, un viaje a los lugares de Don Bosco, una jornada deportiva, la fiesta de las familias en mayo y una solemne eucaristía en junio, en la parroquia del pueblo y presidida por nuestro nuevo inspector Juan Carlos Pérez Godoy, serán algunos de los actos que compongan este precioso curso 2014-2015. ¡Cuento Contigo! Este es el lema que condensa la riqueza que encontramos en nuestra programación pastoral para este curso. Nos implica a cada uno en el desarrollo de los objetivos, procesos y actividades que la programación señala para alcanzar la meta que nos proponemos. Es también la llamada a seguir dando pasos en la vocación y misión que cada uno tenemos. En este apasionante reto educativo, todos somos necesarios, ¡cuento contigo!
Nuestra Madre Auxiliadora sea para nosotros, como lo fue para Don Bosco, maestra y guía segura en este camino. En nombre de la Comunidad Educativa Pastoral de Floreaga Salestar Ikastetxea os deseo unas felices fiestas de Navidad y un buen año 2015.
David Villahoz. Zuzendari titularra. -3-
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
DON BOSCOREN JAIOTZAREN 2. MENDEURRENA DON BOSCOREN JAIOTZAREN 2. MENDEURRENEKO OSPAKIZUNEN HASIERA. 2014ko abuztuaren 16an bete ziren 199 urte San Joan Bosco, Salestarren fundatzailea, jaio zenetik. Egun hartan Salestar Kongregazio eta Familia osoak Don Boscoren 200. Urteurrenari hasiera ofiziala eman zion. Ospakizunen tokia Castelnuovo Don Bosco izan zen, han jaio eta hazi baitzen “gazteriaren aita, maisu eta adiskidea”.
Don Boscoren figura inspirazio iturri da salestar munduarentzako. Bigarren mendeurren hau baliagarria izango da Don Boscoren garaiko gazteen erronkak, arazoak, beharrak eta itxaropenak aztertu eta gaurko gazteenekin konparatu ahal izateko. Horrela, Don Boscoren eredua jarraituz, gaur erantzun egokiak ematen saiatuko gara.
INICIO DE LOS ACTOS DE CELEBRACIÓN DEL 2.º BICENTENARIO DEL NACIMIENTO DE DON BOSCO El 16 de agosto de 2014, el día del cumpleaños número 199 del fundador de los Salesianos, San Juan Bosco, la Congregación Salesiana, y con ella toda la Familia Salesiana, celebró oficialmente la apertura del Año Bicentenario de Don Bosco. La sede de las celebraciones fue Castelnuovo Don Bosco, donde nació y se crió el “padre, maestro y amigo de la juventud”. La figura de Don Bosco es para el mundo salesiano una fuente de inspiración y el Año del Bicentenario servirá para revelar los retos, las problemáticas, las necesidades y las expectativas de los jóvenes de aquel entonces y compararlas con las actuales para dar las respuestas adecuadas pero siempre orientadas en el modelo de Don Bosco.
Floreaga Salestar ikastetxean ere Mendeurrena ospatuko dugu: urriaren 16an hasi eta 2015eko ekainaren 16an amaituko ditugu Azkoitiko ospakizunak. Hilabete hauetan egitarau zabal eta osoa eskainiko dizuegu: Don Boscori buruzko antzerki musikala, Don Boscoren lurrera bidaia egiteko aukera, hitzaldiak, txapelketak, afariak, jaiak, …
En Salesianos Floreaga comenzamos este 16 de octubre la celebración del Bicentenario y terminaremos el 16 de junio de 2015. Durante estos meses os ofreceremos un extenso programa de actividades: musical sobre Don Bosco, viaje a la tierra de Don Bosco, charlas sobre esta figura, campeonatos, cenas, fiestas…
Hilabete bakoitzeko 16an, Don Boscoren bizitza eta ekintzaren alderdiren bat azalduko dizuegu. Hemen eskegita dagoen bideoan, Salestarren lanak gaur mundu osoan duen eragina azaltzen dizuegu.
Cada día 16 os presentaremos un aspecto de la vida y obra de Don Bosco. Os dejamos este video que nos muestra el impacto de la obra de los salesianos en el mundo de hoy.
Hona hemen hilabete hauetan lagun izango ditugun logoa eta kartela.
-4-
Os presentamos el logo y el cartel que nos acompañara estos meses.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
2. MENDEURRENAREN EGITARAUA
PROGRAMA DE ACTOS DEL BICENTENARIO
1. Don Boscori buruzko artikulu bat gure webgunean hilero. a. Urria: Don Boscoren jaiotzaren bigarren mendeurrena b. Azaroa: Don Bosco, Aita c. Abendua: Don Bosco, Maisua d. Urtarrila: Don Bosco, Adiskidea e. Otsaila: Don Bosco eta eskola f. Martxoa: DB eta Oratorioak eta Gazte Zentroak g. Apirila: Don Bosco eta parrokiak h. Maiatza: Don Bosco eta gizarte plataformak eta Gobernuzko kanpoko erakundeak i. Ekaina: Eskerrik asko, Don Bosco. 2. Azaroa: Benin, esperientzia ahaztezina. 3. Abendua: Gure Artean: Don Boscori buruzko atal berezia. 4. Urtarrila: a. Txapelketak, hitzaldiak, Kultur Astea. b. Urtarrilaren 30ean, eskolako festa c. Urtarrilaren 31n, “Don Bosco antzerki musikala” Baztartxon d. Urtarrilaren 31n, Don Boscoren jaiotzaren bigarren mendeurrena ospatzeko Afaria. 5. Otsailaren 1ean, Ikasle Ohien Batasunaren festa. 6. Martxoan: Kultur Jardunaldiak. 7. Apirilean: a. 7tik 11ra, Don Boscoren tokietara bidaia (Torino …) b. 27tik aurrera, Misioen Erakusketa 8. Maiatzean a. Maiatzaren 23an, Familien Festa: puzgarriak, jolasak, afaria, … b. Maiatzaren 24an, Maria Laguntzailearen ospakizuna (12etako meza). 9. Ekainean a. Ekainaren 13an, Kirol Eguna b. Ekainaren 14an, Don Boscoren jaiotzaren bigarren mendeurreneko amaierako Meza, parrokian 11,30etan.
1. Cada mes en nuestra web un tema sobre Don Bosco. a. Octubre: Bicentenario del nacimiento de Don Bosco b. Noviembre: Don Bosco Padre c. Diciembre: Don Bosco Maestro d. Enero: Don Bosco Amigo e. Febrero: DB y la escuela f. Marzo: DB y los O/CJ g. Abril: DB y las Parroquías h. Mayo: DB y las plataformas sociales y ONG i. Junio: Gracias Don Bosco 2. Noviembre: Benin una experiencia inolvidable. 3. Diciembre: número especial sobre Don Bosco. 4. Enero: a. campeonatos, charlas, Semana Cultural. b. 30 de enero fiesta colegial c. 31 de enero “Don Bosco antzerki musikala”. Baztartxo d. 31 de enero cena conmemoración de los 200 años del nacimiento de Don Bosco. 5. 1 de febrero Fiesta de la Unión Antiguos Alumnos. 6. Marzo: Kultur Jardunaldia sobre Don Bosco. 7. Abril: a. 7 al 11 de abril viaje a los lugares de Don Bosco (Turín). b. Abril Exposición misionera 27 … 8. Mayo a. 23 de mayo, Fiesta de las Familias: hinchables, juegos, cena… b. 24 de mayo, celebración de María Auxiliadora (12 misa) 9. Junio a. 13 de junio Kirol Eguna b. 14 de junio, eucaristía final de las celebración de los 200 años del nacimiento de Don Bosco. Parroquía 11,30
-5-
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
DON BOSCO
David Villahoz ¿QUIÉN ES PARA TI DON BOSCO? Ante todo, Don Bosco, para mí, es una persona con una gran confianza en Dios y en las personas. Nunca se quejó ni del tiempo que le había tocado vivir, ni de la situación en la que se hallaban sus muchachos. Ajeno a toda queja, salió adelante con la confianza puesta en Dios y en aquellos chavales con los que le tocó bregar. De esta confianza surgen tres grandes características de su pedagogía: una, el optimismo, el saber gozar de los valores que hay en este mundo, sin lamentarse continuamente, el soñar en un futuro mejor; otra, la alegría: “Nosotros hacemos consistir la santidad en estar
alegres”, una alegría que surge desde el interior, donde los valores humanos y cristianos se funden; la tercera, la presencia afectuosa en la vida de los jóvenes: el patio y las plataformas de tiempo libre serán lugares privilegiados de encuentro.
Otro rasgo que destaco de Don Bosco es su pasión por los jóvenes pobres y abandonados. Por ellos dará hasta su último aliento. Su vida fue un continuo “salir a las periferias”: tenía varias posibilidades para trabajar como cura, pero eligió la calle y a los jóvenes que no tenían recursos, ni familia, ni parroquia. Por ello fue considerado loco por el resto de sacerdotes y por algunas personas importantes de Turín. Los que no tenían nada, a partir de ese momento, tendrían a alguien: a Don Bosco. Y él se convertiría, para todos ellos, en su maestro y su amigo, pero, sobre todo, en un padre. Don Bosco desde el primer momento hace copartícipes a los chavales de su misión. Con ellos sueña en una gran familia en la que los jóvenes, protagonistas de sus vidas, encuentran la alegría.
Iñaki Etxeberria: Alai Batzaren hasieran… On Bosco! Zenbat egunetan Alai Batzan! Zenbat momentu ahaztezinak han bizi izandakoak! Zenbat begirale zuetaz kezkatzen direnak eta maite zaituztenak! Alai Batzan astebururo hazten joaten zarete fedean, giza baloreetan …
Baina, nondik dator Alai Batza? Nori eman behar dizkiogu eskerrak hau sortzeagatik?
Begirada atzera botaz gero, On Bosco aurkitzen dugu. 1841eko abenduaren 8an mutil batekin topo egin zuen, Bartolome Garelli, ez zekien ezer, txistu egin izan ezik. Berarekin sortu zuen lehenengo Alai Batza. Bakarrik mutil batekin? Bai, baina hurrengo asteetan gero eta gehiago azaldu ziren eta momentu honetan munduan zehar aisialdiko salestar elkarteetan milaka ume eta gazte daude.
Agian zeuen buruari galdetuko diozue nola lor zezakeen hori guztia. On Boscok esaten zuenez, dena Jainkoak eta Maria Laguntzaileak egin zuten. Beraiengan konfiantza jarriz gero, gure amets guztiak errealitate bihur daitezke. Baina, zertarako Alai Batza? Hor pertsona zintzo eta kristau onak izaten ikasten delako. Alai Batzak onerako esperientzia positiboak sustatzen ditu, baloreak (alaitasuna, optimismoa, buru-eskaintza, zerbitzua, elkartasuna) proposatzeko hezkuntza-giroa sortuz. On Boscok nahi zuen bezala, Alai Batzan zeuek zarete protagonistak, eta hemen zuen gaitasunak garatzeko toki bat daukazue. Baina, zalantzarik gabe, garrantzitsuena da denon artean sortzen den familia giroa.
-6-
Hau guztia aurrera eramateko laguntza behar da. Salestarrok ezingo genuke guk bakarrik proiektu hau burutu. Hasieran, On Boscorekin egon ziren lehenengo gazteen artean batzuk bere laguntzaileak izatera heldu ziren. Orain horiek dira Alai Batzan zuekin dauden begiraleak, salestar estiloa bizi izaten jarraitzen dutenak. Nola? Orduak eta orduak ematen dituzte zuekin egoten, zuengan pentsatzen, zuei laguntzen, zuetaz kezkatzen... dohainik, ezer kobratu gabe, sari bakar baten truke, zuen adiskidetasuna, zuen konfiantza. Horrela, bizitzara eramaten dute On Boscok hainbeste aldiz esaten zuena: “Gazteak zaretenez, maite zaituztet”. Beraz, Alai Batza garrantzitsua baldin bada zure bizitzan, hor astero egoten diren begirale eta lagunek zure bihotz zati bat lapurtu badizute, ez ahaztu hori guztia On Boscorengandik jaso duzula eta bihotzez eskerrak ematea merezi duela. Iñaki Echeverria Unanua
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Pello Bastarrika 2012ko maiatzean, On Boscoren erlikia Azkoitira etorri zenean Pello Bastarrika, orduko alkateak, egin zuen hitzaldiak ondo adierazten du Don Boscoren esanahia.
Azkoitiko herrian San Joan Boscoren hilkutxa - bere erlikiarekin - izan dugu atzo gauetik orain arte. Gasteizetik etorri zen eta orain Barakaldora doa.
On Boscoren bisitak iraganari buruz hitz egiten digu: benetan pertsona garrantzitsua izan da San Joan Bosco elizaren eta Italiaren hemeretzi eta hogeigarren mendeetako historian. Gaurko egunari buruz ere zerbait esaten digu: On Boscok sortu zituen Salestarrak eta Salestar Familia mundu osoa zabalduta daude. Hilkutxa munduko 140 naziotatik igaro edo igaroko da. Etorkizunari buruz hitz egiten digu: Lan asko egin behar da oraindik mundu justuagoa eta gizakoiagoa eraikitzeko, On Boscoren estiloan gogor saiatuz.
Joan Boscori Gaztediaren Aita eta Maisua esaten zaio, eta lanbide eskolen, editoreen, antzerki munduaren eta magoen patroia da. Eta Salestar Kongregazioaren fundatzailean izan zen.
Lanbide Hezkuntzan ahalegin handia egin zuen Joan Boscok. Gazteentzat lan kontratuak bideratu zituen. Tailer egokiez hornituriko Eskolak sortu zituen, gazteei lan munduan integratzeko benetako aukerak eskaintzeko. Esan daiteke gaur ezagutzen ditugun lanbide eskolen sorreran On Boscok zeregin handia izan zuela. Gaur, gazteen aldeko Salestarren lana kolorez beteriko koadro zoragarria da: eskolak, batez ere lanbide eskolak, unibertsitateak, errefuxiatuentzat harrera etxeak, Gobernuz kanpoko erakundeak, emakumearen promozioa, aisialdiko heziketa ez formala, … Munduko hiri pobreenetan, kaleko umeen aldeko proiektuetako lana, … Komunikabideetan aitzindari, giza eskubideen defentsan eta boluntarioen lana sustatzen, gizartearen hobekuntza ahalbidetzeko …
Azkoitian ere lanean ari dira Salestarrak. Lehenbiziko etapan hemen egon ziren 1938tik 1947ra. Bigarren etapa 1982an hasi zen … Azkoitiar salestar eta Maria Laguntzailearen Alaba batzuek lan bikaina egin dute munduko urrutiko bazterretan: Indian, Paraguayn, Afrikan,… Azkoitiko herriaren izenean, omenaldi xume bat eskaini nahi diogu Joan Boscori eta munduan zehar lanean ari diren Salestarrei. Eskerrak eman nahi dizkiegu eta eskatu ere bai: jarrai dezatela, Joan Boscoren ereduaren arabera, gazteen alde lanean. Gora Joan Bosco!
Garrantzi handiko pertsona da mundu osoan. Bere ametsetan, salestarrak mundu osoan hedatuta ikusi zituen, Txileko Valparaisotik Txinako Beijinera. Salestarrak orain Txinan lan isila egiten ari dira, hango gazteen alde. Mao Tse Tung berak, “Liburu Gorria”n On Bosco eta bere lana goraipatu zituen esanez: “Joan Bosco ohoratuko duzu, gazte langileen alde lan egin zuelako”.
Joan Bosco Italiako Piamonten jaio zen, I Becchi izeneko herrixkan, 1815ean, familia pobre batean. 1888an hil zen Torinon. Bere bizitza osoa gazteen aldeko ahalegin etengabea izan zen. Heziketarako modu berria sortu zuen, sistema prebentiboa deritzana. Batez ere gazte pobreenei lagundu zien, beraien mota guztietako arazoei irtenbidea ematen: giza arazoak, eskolaratzea, lanik eza, arazo etiko eta erlijiosoak …
Administratzaileak, adi! Europako arautegiaren arabera 2014 urtearen amaierarako TVE, ETB, TELE5 eta ANTENA3eko kanalak aldatu beharko dira. Argibideak lasai eskatu.
¡Atención administradores! Según una normativa europea, antes de final del año 2014 se tienen que cambiar los canales de TVE - ETB TELE5 - ANTENA3. No duden en pedir información.
-7-
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Esteban Arrieta Galdetu didate … “Nola sartu zen On Bosko santuarekiko debozioa Azkoitian?” Erantzuna erraza da: Andre Maria Laguntzailearen debozioarekin batera. Azkoitia herri erlijiosoa zen eta kristau munduan nabarmena: Sasoi hartan, Azkoitiko biztanleen artean, baziren ehuneko hamar apaiz, fraide, moja edo seminarioetan, kristau bizimodu horretarako prestatzen ari zirenak. Erlijioan oso landatua zegoen herriaren fruituak ziren.
Irakurria dut, horrelako beste herri bat bazela Italian, Piemonten: On Felipe Rinaldi salestar santuaren jaioterria, hain zuzen: Lu.
Txikitan behin galdetu nuen, zenbat azkoitiar geldituko ote ziren mezetara joan gabe; eta erantzun zidaten: dozena erdi bat.
Domekako elizkizunek eguna betetzen laguntzen zuten. Pentsa dezagun, aldi hartan ez zegoela ez telebistarik eta ez irratirik (hau aberatsak bakarrik).
Herriak bazeukan Erromatik lortutako baimena, Jesusen Bihotzaren festan jai egiteko. Azkoitiko fedearen manifestapena bere gailurrera heldu zen, Urrategiko Ama Birjina koroatua izan zenean, 1.950. urtean. Aitortu behar da, jansenismoaren ukitua bazuela: Elizan eta prozesioetan, gizonezkoak eta emakumezkoak separatuta; gaztetxoak astero aitortzera; elizkizun nagusietan debe-
katuta zegoen frontoiak erabiltzea; elizkizunetan sermoi luze eta gogorrak, denok infernura kondenatzeko arriskuan jarriz, …
1938an Salesianoak etorri zirenean, haize fresko bolada bat sartu zen herrian: Floreagako ikasleok, egunero mezetara joan behar genuen, baina meza guretzako prestatuta zegoen, aldi hartako erara, hori bai, otoitz eta kantuekin. Patioa beti zabalik zegoen, domeketan ere bai, eta jostailuak bertan; baita saloi bat mahai gaineko jokoekin ere; domekan, goizean meza guretzat ikastetxean, eta gero Meza Nagusia parrokian; arratsaldean elizkizuna (sermoiarekin, noski) eta ondoren zinema edo antzerkia.
Eguneroko mezaren bukaeran eta, alde egin baino lehen, “Buenas tardes” eguneroko azken agurra izaten genuen; irakurgaiak eta hitzaldiak motzak ziren, Andre Mariari edo On Boskori buruz beti; Iruñeko gure ikastetxean argitaratutako liburutxoak edo “folletoak” banatzen zituzten, salestar familiako pertsona ospetsuenen bizitzarekin; igandero “El oratorio festivo” bi orrikoa jasotzea posible zen, hamar “zentimoren” truke: katekesia, entretenimendua eta txistez betea zegoen eta oso gustukoa genuen. Hilero “24a” ospatzen hasi ziren, eta etsenplu guztietan Andre Maria eta On Bosko agertzen ziren. Esan behar da, badagoela gaia luze jarraitzeko, baina hementxe bukatuko dut.
Inicio de FMA Don Bosco fue el fundador del Instituto de María Auxiliadora (Salesianas) junto con Santa María Mazzarello. Dos Salesianas de Azkoitia, Elixabete y Mª Victoria, nos lo cuentan así:
“Todo empieza en un pueblecito del norte de Italia llamado Mornese. Un grupito de chicas jóvenes se preocupan de las niñas más pobres del pueblo y montan un taller de costura para enseñarles a coser y, de paso, disfrutar de los juegos, la alegría, el compañerismo, etc… Apoyadas por el párroco, Don Pestarino, que les orienta y ayuda, se crea en el pueblo todo un ambiente educativo. Don Bosco, en sus múltiples excursiones con sus muchachos a distintos pueblos, llega también a Mornese. El párroco Don Pestarino le presenta el grupo de las jóvenes y la labor que realizan con las niñas del pueblo … Cuando Don Bosco creyó que el momento oportuno para hacer con las chicas lo que él iba haciendo con los chicos, se acordó del grupo de jóvenes de Mornese. Habló con el párroco y con las jóvenes y así comenzó la labor educativa femenina.
El Instituto de las Hijas de María Auxiliadora - FMA - nació oficialmente el 5 de agosto de 1872. Al frente del nuevo Instituto estaba María Dominga Mazzarello, aquella joven pueblerina que inició un taller de costura para promocional y educar a las niñas.
-8-
Bajo la dirección de Don Bosco y fiel al Sistema Preventivo, pronto se expandió por todo el mundo la labor de los Salesianos y Salesianas … “La educación es cosa del corazón”. Educar evangelizando y evangelizar educando. Maria Victoria Larrañaga y Elixabete Aranbarri, FMA de Azkoitia.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Joxe Gainzarain 1961eko, Irailaren 11an Xabierko Frantziakoren Salestar Probintzia sortu zen, Bilbon edukiz egoitza, Madrilgo probintziatik bananduz. Besarkatzen zituen Santander, Burgos, Logroño, Soria, Nafarroa eta Euskal Herria. Kezka bat sortu zen euskal hizkuntzarekin euskal lurraldetan. Gutxi ziren erlatiboki euskaraz egiten zuten Probintzi horretako salestarrak. Beste euskaldun batzuk etorri zirenean , agertu zen orduan euskaraz hitz egiteko gogoa. Euskaraz hitz egiten zuten gehienak azkoitiarrak ziren. Gabonetako oporretan gai bezala hartu zen zer egin behar genuen gure lurraldean euskarari buruz . Nola jorratu behar genuen gure ikastetxetan euskara hizkuntza egiten zuenekin etxean, elizan, eskolan, kalean. Ez genuen erabakirik hartu.
jakin nuenean , zerua ireki zitzaidan eta azaldu nion aspaldi neukan ametsa.
– On Jokin, posible izango al litzateke On Boscoren bizitza euskaratzea, Salestarren Sortzailearen biografia itzultzea? – Ez dago oztoporik. Prest nago. Nahi duzunean,
Hartu zidan liburua urtarrilean eta maiatzerako eman zidan euskaratuta. Urte haietan Eusko Jaurlaritzak laguntzen zuen euskaraz argitaratzea eta ordaindu ere bai. Eskutan neukan altxorrarekin hasi nintzen argazkiak bilatzen eta Iruñeko gure ikastetxeko moldiztegiarekin sartu nintzen harremanetan. Sarri joaten nintzen gure moldiztegira hutsaldiak zuzentzera . Noiz behin ere etortzen zen nirekin On Jokin Iruñera. Azkenean ikusi zuen argitaratuta bere liburua. Baliatu nuen bere jakinduria beste lanak egiteko: otoitz arruntak, eta baita gure Elkarteko Maria Laguntzailearen eta Don Boscoren otoitzak ere. Don Boscoren bizitzako Komikiak ere hiru ataletan On Jokinen lanak ziren. Beti eskertu diot On Jokini bere gertutasuna eta maitasuna gure Salestar Elkarteari.
Ni Urnietara itzuli nintzenean ustekabeko sorpresa eduki nuen. Ohitura zeukan apaiz batek sarri etortzea Hernanitik gure ikastetxera. Jokin Dorronsoro zuen izena. Bere izpiritualtasuna lantzen zuen han eta antzezki liburuak eramaten zituen , euskaratu eta antzokian antzezteko. Idazle ona zen eta baita hizlari ospetsua, maisu jatorra ; gogoz eta bihotzez egiten zituen itzulpenak Hernani herrian. Hori
Juan Inazio Sudupe
Bertsoak Don Boscoren erlikiaren aurrean Berrehun urte barru On Boscoren jaiotza Mendeurrena prestatzen Ari da bihotza Gaur munduan barrena Santua(re)n hilotza Gure_artera_etorri da Festa handia goza! On Boscoren bisita Dugu gure poza
Juan Inazio Sudupe
Azkoitiarron bihotza sentitzen dut bero Zurekin nahiko luke egon egunero Hain mesede handirik ezin guk espero, Zoragarria dugu pentsatu ezkero: Bihotzean zaitugu Lehen, gaur eta gero.
Mundu guztian zehar egin zara ezagun Gazteentzat zu zinen Aita, Maisu, Lagun Behartsuentzat beti Zuk bihotza bigun Hara On Bosco orain Ze_eskatzen diguzun: Hasi zenuen bidetik Aurrera egin daigun.
-9-
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Félix Azurmendi
San Juan Bosco sacerdote Tengo que confesar que conozco a San Juan Bosco más por la obra que dejó, los Salesianos y las Salesianas y sus instituciones educativas y pastorales, que por haber estudiado su biografía. He tenido y tengo relaciones con los Salesianos/as. He colaborado con algunos de ellos, algunos los considero amigos y , actualmente, puedo decir que, de algún modo, forman parte de “ mi equipo” pastoral. Compartimos nuestra presencia en Azkoitia. Pero no puedo olvidar Intxaurrondo, Errentería, Urnieta, las Salesianas de Alegi… Si miro a este gran creyente y sacerdote del siglo XIX, educador, pedagogo y amigo cercano de niños y jóvenes, desde las preocupaciones pastorales y Evangelizadoras de este siglo XXI, desde una Iglesia “en salida” hacia las “ periferias “ existenciales de nuestro tiempo ( Papa Francisco), una Iglesia que quiere salir al “ encuentro” de la cultura contemporánea, no puedo sino suplicar al Espíritu de Dios que nos conceda también hoy hombres y mujeres santos que tengan el talante de Don Bosco. ¿Qué admiro yo en San Juan Bosco?. Cada momento histórico tiene sus particulares circunstancias, que hay que saber leer y en las que hay que plasmar la virtualidad humanizadora del Evangelio. Don Bosco tuvo esta mirada evangélica, es la mirada de Jesús, para detectar los males
y las necesidades de su tiempo, la revolución y el desarrollo industrial y sus consecuencias para los niños y los jóvenes, en particular los más pobres. Quizás le ayudó en ello su extracción humilde y pobre. Creo que desde estas circunstancias nace su pasión por la educación, su idea de la prevención, los oratorios, talleres y escuelas, la fundación de una nueva congregación de hombres y mujeres dedicados a la educación de los más pobres, sobre todo una educación en valores. Don Bosco fue un hombre soñador al que caracterizó la alegría. Dos virtudes necesarias en tiempos que son de encrucijada. Hace falta un talante positivo y esperanzador para creer que “ otro mundo es posible” y, naturalmente, para intentar construirlo. Hay que intuirlo y realizarlo. No es suficiente repetir el pasado, dejarse atrapar por él, “siempre se ha hecho así”, dejar que las estructuras heredadas del pasado tengan más peso que la mirada a las nuevas circunstancias que nos invitan a ir al encuentro de las nuevas necesidades.
Todo esto no es fácil. Pero es el reto que tenemos delante, reto que supera nuestras fragilidades y por lo que hay que suplicar al Espíritu de Dios que acompañe nuestros esfuerzos. Celebrar el segundo centenario del nacimiento de Don Bosco puede ser una ocasión para nuestra propia renovación. Los niños y los jóvenes , a mi modo de ver, representan para la Iglesia ( familias, parroquias, colegios, actividades pastorales) un enorme desafío de futuro que reclama todas nuestras fuerzas, sueños e imaginación También en Azkoitia. Félix Azurmendi Párroco de Azkoitiko Erretorea
Laura Murillo “Ba al dakizu txistua jotzen? “ Hori galdetu zion On Boskok Bartolome Garelli izeneko gaztetxo bati, elizako sakristian sartu zeneko egunean. Izan ere, bertako sakristaua mutikoa ikusi zuenean mezan laguntzera gonbidatu zuen, baina mutikoak ezetz esan eta sakristaua atzetik atera zitzaion jotzeko asmoz. Hori ikusita On Bosco mutikoari hurbildu zitzaion eta inolako errietarik egin gabe, mezara gonbidatu zuen eta ondoren berarekin hitz egiten hasi zen. Galdera asko egin zizkion: nongoa zen, gurasorik ba al zuen, ba al zekien irakurtzen, … Dena ezetza zela ikusita txistua jotzen ba al zekien galdetu zion, mutikoaren irribarrea eraginez. Hori izan zen On Boskok mutiko harengana hurbiltzeko erabili zuen modua.
- 10 -
Gure ikasle zein seme-alabekin arazoak ditugunean, zenbat aldiz hurbiltzen gara beraiengana oihu egiten? Eta zenbat aldiz zigortu ditugu? Eta emaitzak, nolakoak?
On Boskok bazituen bere metodoak gazteengana hurbiltzeko: ulertu egiten zituen, beraien ondoan egoten zen, maitasuna ematen zien, arduratsu izaten irakasten zien … Horrela lortu zuen gazte talde handi bat sortzea eta guri bere irakaspenak jasotzea.
Aurten 200 urte dira On Bosko jaio zela. Urte asko dira baina, berak hasitako lana aurrera jarraitzen du. Eskerrik asko Don Bosco zuk emandako guztiagatik.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Zezilio Salas Gogoan dut On Boscori buruz entzun nuen lehen hitza hamabi urterekin izan zela. Ordura arte On Bosco, salestarrak, Maria Laguntzailea niretzat erabat ezezagunak ziren. Handik aurrera nire bizitzan hitz horiek egunero entzun eta bizi izan ditut. Garai hartan On Bosco irakasle nituen salestarrengandik entzuten nuen, eta hainengan ikusten nuen. Ume nintzela Floreagan irakasle nituen merzedarioetatik hamabi urterekin Logroñon ezagutu nituen salestarretara alde handia ikusi nuen. Bitxia egiten zitzaidan salestar-irakasle haiek nire izena ezagutzea, nongoa nintzen jakitea, nitaz kezkatzea musika eta antzerkia ikas nezan. Harrigarria egiten zitzaidan eskaintzen zidaten gertutasuna eta ematen zidaten konfiantza.
Orduan entzundako istorioak eta ezagututako bizipenak garrantzitsuak eta oinarrizkoak izan dira nire bizitzan. Garai batean asko irakurri nuen On Bosco eta bere estiloari buruz, baita Torinon bera bizi izandako tokiak ezagutu
ere. Toki horiek ondo erakusten dute On Boscok izan zuen haurtzaro malkartsua, zenbat saiatu zen bizimodua aurrera ateratzeko, zenbat aldiz izan zuen aukera bizitza errazagoa hautatzeko, eta, azkenean, nora eta nola iritsi zen bera eta bere hezkuntza sistema. Bai entzundakoak, bai ikusitakoak umetan bizi izan nuen giro hura hobeto ulertzen lagundu didate. Eta hori da nire ustez garrantzitsuena!
Gazteekin egiten dut lan eta niretzat On Bosco bizitzeko modua da nik ume-gazte nintzeneko garai hartan bizi izan nuen gertutasuna eta giroa, eskaini zidaten konfiantza, alor desberdinetan irakatsi zidatena gazteei biziaraztea. Nik sinesten dut bere estiloan, sinesten dut gazteekin eta gazteen alde lan egiteak gure gizarteari dakarzkion onuretan. On Boscok hasi zuena jarraitzea (edo gutxienez saiatzea) besterik ez da. Eta On Boscoren estiloari jarraitzen ez badiogu, zerk bereiziko du eskola salestarra besteengandik?
Mari Carmen Blázquez Don Bosco amigo, Don Bosco educador, maestro, sacerdote, catequista, mediador…, estas son algunas de las palabras que surgen en mi cuando pienso en la figura de Don Bosco; pero si me tuviera que quedar con una palabra que lo definiera, por defecto profesional, me quedaría con PEDAGOGO. Probablemente porque esta fue mi primera referencia y más cercana a su figura en mis años de carrera, un gran referente en la pedagogía de lo social, siempre preocupado por los problemas de la sociedad, centrado en el colectivo de los jóvenes y orientado a una intervención educativa que formara “honrados ciudadanos”. La figura de Don Bosco, se puede abordar desde muchas áreas, pero es en esta última en la que yo puedo centrar mis reflexiones. ¿Cómo veo a Don Bosco?, como alguien siempre cercano a los jóvenes, trabajando para transmitir una filosofía preventiva, inculcando en los jóvenes la idea de hacer las cosas bien, siempre y en todas las áreas de la vida, fue capaz de ganarse, poco a poco y no sin dificultad la confianza de muchos jóvenes que solo contaban con la escuela de la vida. Les brindó además la escuela del trabajo, mediando con patrones que, no solo ofrecieran un contrato digno, sino que además les enseñara un oficio. ¿Qué tiene Don Bosco que aquellos que lo conocemos, no lo olvidamos?, no importa por qué área o referente lo
conozcas, siempre hay un aspecto de él que puedes aplicar en tu vida. Sobra decir, que don Bosco deja huella en todos los que le conocen, hacer las cosas bien y con alegría es contagioso y prueba de ello es que 100 años más tarde, seguimos hablando de sus obras y lo que es más importante: nuestros hijos lo siguen viendo como una gran referente.
Hace más de 20 años que vi por primera vez un musical de Don Bosco, representado por jóvenes que, sin duda, nos trasladaron su pasión y sentimiento por esta figura, una pasión que sigue viva y que siguen recordando con cariño. Finalizo mi reflexión con una idea que conocí en aquel musical “no con golpes, … con amor”.
- 11 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Mailu Irizar
Gaitasunak beti daude ezintasunen gainetik gaztea baina On Boskok bere ondoan hartu zuen. Ez omen zekien txistu jotzen besterik… Lehendabiziko pentsamendua honako hau: nik ere zerbaiterako balioko dut.. Berehala ulertu nuen zergatik gustatzen zitzaidan pasarte hau: ni, 22 urte nituenetik Gipuzkoako Elbarrien Kristau Elkarteko kidea naiz eta talde horren sortzaileak (Aita François) beti esan ohi zuen: “pertsona guztiengan, gaitasunak ezintasunen gainetik daude”. Alegia, maitatzeko gaitasuna, jendearen ondoan egoteko gaitasuna, entzuteko gaitasuna beti egongo dela ibili ezinaren, irakurtzen eta idazten ez jakitearen, hitz egin ezinaren gainetik… Aparteko irakasgaia da irakasleontzat: gure ikasle bakoitzaren gaitasunak bere ezintasunen gainetik daude. Zein da gure lana? gaitasunak azaleraztea eta ezintasunetan laguntzea.
Gaur egungo gizartean ez da oso ohikoa kristauon taldean eredutzat hartu izan diren pertsonen balioa azpimarratzea; are gehiago, ez da ohikoa kristauon inongo gaiei buruz hitz egitea. Egia da, Elizak askotan begi-aurrean jarri dizkigun ereduak oso urrutikoak iruditu zaizkidala eta helburuak berriz lortezinak: niri kosta egiten zait “santutasun bidea” zer den ulertzea, edota “Espiritu Santuak” bere horretan gidatzen gaituela onartzea. Nik eredu eta helburu sinpleagoak behar ditut; goizean jaiki eta nire eguneroko zereginean identifikatzeko modukoak.
Urte guzti hauetan On Boskori buruzko istorio eta bizipen asko entzun izan ditut. Berak sortutako Salestarren taldea zenbateraino zabaldu den eta zenbat gauza egin dituen ere ikusi dut. Baina niri, betidanik, On Bosko gazteekin lanean hasi zen garaiko ereduak gustatzen zaizkit. Pare bat adibide jarri nahi dizkizuet. Entzun nuen lehendabiziko egunetik gustatu izan zait “txistua jotzen” besterik ez zekien gaztearen historia, sakristauak sakristian aurkitu zuen gaztearena. Sakristauak gauza onik ez zuela egingo eta kanpora bidali izan nahi zuen
Javier Bastarrika Don Boscok hainbat mezu utzi zizkigun. Horietatik elkarrekin zerikusia duten hiru ideia nabarmentzea nahiko nuke: - hezkuntzaren giltza bihotzean dago
- pertsona guztiok dauzkagu alderdi onak
- ingurukoak epaitzerakoan zuhurrak izan behar dugu
Askotan, denok (irakasleak, ikasleak eta gurasoak), nota edo zenbaki bat jartzen ez diogunari ez diogu balorerik ematen; hori egiten dugunean hezkuntzaren alderdi garrantzitsuenetako bat ahazten ari gara: pertsona nota edo zenbaki bat baino gehiago (edo gutxiago) da. Guztiok ditugu alderdi onak eta, askotan, ez gara gai izaten geureak ikusteko eta ez gara saiatzen besteenak bilatzen. Saia gaitezen pertsonak bere osotasunean baloratzen: BIHO TZAREKIN!!!
- 12 -
Bada On Boskoren bizitzan oso gogoko dudan beste ezaugarri bat ere. Batzuk On Bosko “okupa” bat zela esango lukete agian. Gaur egungo okupa batzuk bezala utzita, erorita, bizirik gabe zeuden eraikuntza zaharrak hartu, kalean bizi ziren gazteak elkartu, elkarlanean hasi eta eraikuntza zahar haiek “etxe” bihurtu zituelako. Ziur naiz jende askok egingo zuela On Boskoren aurka garai hartan: nola zitekeen gizarteari inolako onurarik ekartzen ez zioten gazte haiei hainbeste denbora eta baliabide eskaini? Horra hor bigarren irakasgaia: gizarteko baztertuei eskaini beharko genieke dugun guztia, konturik eskatu epaitu gabe eta bere bizitza gure “luparen” ikuspegitik pasa gabe. On Boskok hala jokatu zuen. Agian honek guztiak zerikusia izango du “santutasun bidearekin” eta “espiritu Santuaren” gidaritzarekin? Galdera bada zerekin lotu Juan Boskoren izena zalantza gabe aipatu behar prebentziorako sena gazteen dohain ta gaitasunak ikusteko ahalmena ta ezintasunei xamurtasunez erantzuteko kemena
Mailu Irizar
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Jexux Larrañaga On Bosco bizirik
200 urte, ez da gutxi! On Bosco jaio zenetik 200 urte igaroko dira laister. Ni neuk duela 30 urte izan nuen lehen kontaktua bere obrarekin. Nire adina duten mutilek oso ondo gogoratuko dute nola itzuli ziren salestarrak Floreagara. Garai haietan EGB bukatzen ari ginenok ondo antzeman genuen bai diferentzia. On Boscok gazteekin bilatzen zuen konpromisoa agerian uzten ziguten egunero atarian Patxik, On Luisek, Juanjok edota Mikelek, geurekin jolastuz, gurekin era xumean eta gertuan hitz eginez….
Eta bi mende igaro ondoren hemen dauzkagu salestarrak On Boscoren konpromiso nagusi horrekin jarraituz. Baino zenbat aldatu diren gauzak..... toki batzuetan! Garai hartako Italia, egun krisian, gure antzera, munduko ekonomia nagusienetarikoa bilakatzen ari zen. Industrializazio basatiaren urte haietan salestarrak ume asko atera zituzten kaleetatik, milaka gazte hezi zituzten eta hainbesteei etorkizunerako formazio profesional bat eskeini zieten. Egun Italian, Alemanian, Frantzian, Espainian… (gogoratu behar dugu munduko 128 herrialdeetan daudela), salestarrak horretan dihardute, beste eragile hezitzaile bat bezala. Aitzitik, On Boscoren obra eta izpiritua horrelako helburuak betetzen dituzten eragile bakarrenetakoak dira hainbat eta hainbat tokietan. Halaxe konprobatu dugu uda honetan Beningo hiriburu politiko eta ekonomikoan, Porto Novon eta Coutounoun.
Europan egoera ekonomikoa gogorra baldin bada, imagina ezazue Afrikako herrialde txiki honetan, petroliorik, gasik, mineralik edota beste baliabide interesgarri edota estrategikorik gabe. Han bizitza aurrera ateratzeko norberak aktibitateren bat bilatu behar du bere familia elikatzeko: Nigeriatik heldutako kontrabandozko gasolina saldu, telefono mugikorren SIM txarteltxoak saldu, moto-taxi gidari bihurtu….. auskalo! Baino familiako patrikan diruren bat sartzeko eta mahaian bazkaria izateko zerbait egin behar izaten da, horretarako umeak lanean jarri behar badira ere.
Era honetan, salestarren presentzia oasi txiki bat bihur tzen da Beninen. Beraien babesa, eskaintzen duten oinarrizko hezkuntza eta lanbide heziketa, bizitza hobeago bat lortzeko giltza bilakatu dira bertako ume eta gazte askorentzat. Giltza hau, aldi berean, ehunka ume askatu ditu kale gorritik, gosetik, delinkuentziatik eta drogeengatik. XIX. mendeko Italia eta gaur egungo Benin (Afrika egokiago esanda) ez dira ez oso diferenteak. Beraz, zorionak On Bosco zure urtebetzeagatik, baino batez ere bizi-bizirik jarraitzen duzulako! Jexux Larrañaga
- 13 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Ana Pavo
Bederatzi urte zitueneko ametsa.
Bederatzi urte zituenean izendako ametsa , bizitza osorako grabatuta geratu zitzaion.
Bere etxe ondoan zegoen, leku zabal eta ederra zen. Umez inguratuta zegoen. Algarak, jolasak, haserreak, iskanbilak eta liskarrak ikusi zituen. On Bosco-k egoera hori moztu nahi zuen. Bere erreakzioa… egoera hori mozteko kolpeka eta hitz zatarrrak esanez hasi zen. Une hartan, gizon bat kappa disdiratsu batekin agertu zen eta hau esan zion.
- JUAN! Kolpeka ez, MAITASUNAREKIN baizik. Erakutsi behar diezu zein handia den pertsona. - Zein zea zu neri ezinezko hauek bidaltzeko?
- Zuk ezinezkoa ikusten duzun hori, posiblea dela bihurtu behar duzu.
Bere ondoan emakume bat azaldu zen, soineko disdiratsu batekin. - JUAN!, izan zaitez xume eta indartsua. - Ez dut ezer ulertzen.
- Bere garaian agian dena ulertuko duzu.
Hurrengo egunean bere anaiei ametsa kontatu zien eta haiek barre egin zioten. Amamari ere kontatu zion eta ametsekin ez sinisteko eskatu zion. Ondoren AMARI kontatu zion. Amaren erantzuna, - Nork daki egunen batean apaiza izatea iritsiko zarela?. Amets hori bere barnean gorde zuen.
1588.urtean Erromara joan zen, Aita Santuakin hitz egin zuen. Bere gazteetako ametsa kontatu zion. Aita santuak agindu zion, amets hori idatzi behar zuela bere ondorengoek eredu bat eduki ahal izateko.
HAUSNARKETA.
Hasiera batean bere familiak ez zion eman garrantzirik ametsarik. Nahiz eta familiarentzat garrantzitsua ez izan, gure ametsengan sinistu behar dugu ON BOSCO-K egin zuen bezela. Bera sendo mantendu zen bere pentsakerarekin( oso garrantzitsua baitzen).
ON BOSCO-K erakutsi digu MAITASUNA dela pertsonak erakartzen, mugitzen eta motibatzen gaituena. Ana Pavo
100 urte salestarrek euskal herrian Orain urte batzuk bete ziren 100 urte Salestarrak Euskal Herrira etorri zirela. Hona hemen Xabier Euzkitzek orduan eginiko bertsoak: Don Boscoren izaeraren “argazki” fina dira.
- 14 -
Zer da fedea, zer da Jainkoa egungo mundu berrian? Heldulekurik indartsuena nahasmenaren erdian. Poza daukagu hitzez esplika ez daitekeen neurrian, Gaur gainbehera doazen dohain baliotsuen guardian Salestarrok mende bat bete baitugu Euskal Herrian.
Barakaldoko ikastetxean lehen urratsetan hasi eta geroztik hainbat lekutan badaukagu nork ikasi. On Boskok gugan txertatu ditu hainbeste dohain berezi, Batetik kristau fedea landu, bestetik gazteak hezi … Ahalegina zerk merezi du horrek ez badu merezi?
Salestarren arteko asko mundu zabalean dabil, Gizartearen aurrerapenak solidaritza ez du hil. Injustiziak, oreka ezak triste jartzen gaitu, zurbil, bizitza erra eta erosoan ez dugu egin nahi murgil, ahulenekin egon nahi dugu behartsuengandik hurbil.
Mende bat bete dugu Euskadin, oso gustura gainera, Alde batetik hain gutxi eta bestetik horrenbeste da … Baten azkenak berekin dakar bestearen hasiera, munduak ez du etenik, beti aurrera doa, aurrera, eta guk ere joan nahi dugu munduarekin batera.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Cristina Salinas Zaila da azaltzea Don Bosco bezalako pertsonaia historiko batek egin duen eragina nigan edo guregan.
Bizi osoa daramat salestarren mugimenduan sartuta, baina, Alai Batzan sartu ondoren hasi nintzen konturatzen mugimendu honek duen eragina. Horrenbeste ekintza desberdinetan parte hartzean, konturatzen zara Don Bosco ez dela Alai Batza edo eskola bat soilik, mundu osora zabaldutako mugimendu bat baizik. Jende askok eskaintzen du Don Boscoren baloreetan oinarritutako hezkuntza bat, honen pausuak jarraituz. Eta honegatik guztiagatik gaude gaur hemen, agian zerbaitek arreta deitu zigulako edo zerbait gustatu zitzaigulako eta horrela berak nahi gabe hasi zuena jarraitzea erabaki genuen.
Igor Ignacio 2015eko abuztuaren 16an, 200 urte beteko dira Giovanni Melchiorre Bosco txikia I Becchin jaio zenetik, familia nekazari xume batean. Gazteen santua bezala ezagutzen da eta bere istorioak entzun nituen lehen momentutik deigarriak iruditu zitzaizkidan. ADSn, Alai Batzan, Somalo eta Logroñoko kanpamenduetan eta salestar munduko beste topaketetan beti entzuten genituen On Boscori buruzko istorio berriak eta jakin-minak, On Boscori buruzko hainbat liburu irakurtzera eraman ninduen eta bere bizitzari buruz gehiago jakitera.
Beti, umetatik azken taupadara arte, behar gehiena zuten gazteen alde egon zen, bere aurretik jarri zitzaizkion oztopo guztiak gaindituz (garai horretan eta Italiako iparraldean asko ziren hauek). Pertsona izugarria izan zen eta guztiontzako adibidea bihurtu zen. On Boscoren alderdi asko goraipatuko nituzke, baina lerro batzuk soilik ditudanez, irakasle eta hezitzaile moduan, bere alderdi hezitzailea eta heziketan egin zuen lan izugarria goraipatuko ditut. On Boscok, heziketa erabili zuen gal-
duta zeuden gazteak bide egokitik eramateko eta prebentzio-sistema salestarra garatu zuen. Arrazoimena, erlijioa eta maitasuna erabili zituen ikasketak, lana, kirola, musika eta ospakizunak bateratzen zituen ekosistema bat sortu eta familia izaera bat lortzeko, heziketa prozesuan parte hartzen zuten guztien artean gaur egun hain beharrezkoak diren adeitasuna, gertutasuna eta konfiantza emanez gazteei. On Boscori jarraituz salestarrak munduan zehar zabaldu ziren eta sistema hau ere zabaldu zuten gureganaraino iritsiz. Nire iritziz, Alai Batza eredu da gure bailara eta inguruetan gazteekin egiten duen lan izugarriagatik, eta horrela jarrai dezala, egunen batean gure seme-alabak Alai Batzara eramango ditugu eta. On Bosco eta bere istorioak hobeto ezagutzeko eta bere jaiotzaren 200. urteurrena ospatzeko, Alai Batza antzerki taldean, On Bosco Musikala prestatzen ari gara. Musikal hau, 1993an Alai Batzan egin zen lehenengo musikala izan zen eta aurten euskaraz egingo dugu, gaur egun eskura ditugun teknologia eta tresnak erabiliz. Musikal eder batez gozatu nahi baduzue, gonbidatuta zaudete guztiak! Horrez gain, 2015eko Aste Santuetan, salestar, begirale eta irakasle batzuk Turinen izango gara On Bosco bizi izan zen lekuak bisitatzen, beraz, bueltan kontatuko dizkizuegu gauza gehiago.
Ongi ibili, eta On Boscok esan zuen moduan: “Onak izateko eta dena zoragarri joateko hiru gauza landu behar dira. Zein diren gauza horiek? alaitasuna, errukia eta ikasketak”
ZENTRO MEDIKOA - TEST PSIKOTEKNIKOAK
Ibai-Ondo, 26 • 20720 AZKOITIA Tel./Fax. 843 85 27 68 E-mail: autoeskolaetxaniz@euskalnet.net - 15 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Olatz Gabilondo Atzera ez begiratzeko esaten badute ere, badut, askok bezala, honetarako joera. Beharbada lanagatik, gure umeak diren garaira jotzen dut maiz eta zenbait oroitzapen kuttun datozkit burura. Garai hartan, eskolan nahiko denbora pasatzen ez genuela eta, asteburua iristeko irrikatan egoten ginen, eta zorakeria badirudi ere, ikastetxera bueltatzeko izaten zen. Bai, ostiral arratsaldetan ADS, gauean Alai Batza, eta larunbat eta igande arratsaldetan Alai Batzako tailer eta pelikulak. Nola ote zen posible galdetu izan diot maiz nire buruari eta argi daukat, garai hartako zenbait neska-mutilen boluntario lanari esker egiten zela guzti hau. Domingo Savio, Don Boscoren ikasle baten jarraipenak omen zirela esaten ziguten. Garai hartan noski, ez genuen lan guzti hau baloratzen. Gaur oraindik, badugu Don Boscoren fruitu honetaz gure seme-alabek disfrutatzen jarraitzeko aukera, berriro ere bere denbora besteei eskaintzeko prest dauden zenbait boluntarioei esker. Gure lasaitasunerako, denbora oro bai-
takigu gure umeak non dauden, lan egiten duten banakako txiki bihotz handiak. Haurrei modu ludikoan ikastetxeko baloreei jarraipena ematen diotenak.
Umeak gustura, helduak ere. Mila esker egiten duzuen lanagatik, jarrai dezatela luzaroan Don Boscoren irakaspenak gure artean.
Jaione Irizar Erabaki ez oso kontziente hura gero eta kontzienteago bihurtzen joan zen denboraren poderioz, eta Alai Batzan eginten ari naizen ibilibidea dela medio, Don Boscoren heziketa eredua eta estiloa gertutik bizi ditut. Hainbat eta hainbat ekintzetan parte hartzeak, begiak ireki dizkit eta konturatu naiz munduan asko garela berak Turinen erein zuen hazia ureztatzen dugunak. Bere eredua jarraitzen duen aisialdi talde bateko parte izateak, bizitzeko estilo bat definitu du nigan.
Nire gurasoek haurra nintzela Floreaga ekartzeko arabakia hartu zutelako eta 14-15 urterekin hartutako erabaki ez oso kontziente bati esker Don Boscoren presentzia gertutik ezagutzeko aukera izan dut.
- 16 -
Don Boscoren esaldi ezagunenetakoan artean aurkitze da honakoa: “Zuek gazteok zuen etorkizunaren protagonistak�. Berak, hala egin zuen garai artan kalean aurkitu zuen hainbat eta hainbat gazterekin, urteen poderioz eta jende askoren lanari esker, asko izan gara esaldi horretan oinarritutako heziketa jaso dugunak. Baina jasotzea ez da nahikoa, eta jaso nahi bada ematea beharrezkoa da, beraz, hezkuntza formal edo ez formaletik, jarrai dezagun berak garai hartan izandako ausardi eta indarrarekin, bere oinarriak gure gaztetxoei zabaltzen, ala lortuko baitugu gaurko gazteak beren bizitzaren protagonista izatea.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Itsaso Astigarraga Urte hau berezia da batez ere Salestar giroan bizi garenontzat. Denok dakigun bezala, hurrengo urtean 200 urte izango dira On Bosko jaio zela eta ospatu beharra dago! Ospakizunak hasi dira jada, eta nik zorionez horietako batean parte hartzeko aukera eduki nuen. Uztailean, 10 egunetako bidaia zoragarri batean parte hartu nuen, “Cam-
poBosco” izeneko bidaia batean. Espainia osoko salestar ikastetxe eta parrokietako 500 gazte inguru bildu ginen Turinera joateko. 10 egun horietan On Boskok egin zuen bidea egin genuen eta bera egon zen lekuak bisitatu. Bere istorioa hobeto ulertzeko aukera bikaina izan zen. Esperientzia eder honetan, toki ezberdinetako jendea ezagutu eta lagunak egiteaz gain, On Bosko gure bizitzan zein garrantzitsua izan den konturatzeko balio izan digu. Izan ere, bera ez bazen existituko, ez ginatekeen orain garen bezalakoak izango eta nire kasuan nire bizitza guztiz aldatuko zen, ez bainintzen begiralea izango, momentu honetan niretzat oso garrantzitsua dela kontuan hartuta. Horregatik, ospa dezagun denok bere urteurrena eta eman diezaiogun eskerrak gazteekin egin zuen lan guztiarengatik, guk ere bere bidea jarraitzeko. Eskerrik asko Joan Bosko!
Imanol García Conde Datorren urteko Urtarrilak 31n, Floreagako salestarrentzat eta baita urteetan zehar Floreagako ikastetxearekin zerikusia izan dugunontzat, egun berezi bat ospatuko da, On Boscoren heriotzaren 124. Urtemuga, baina bere jaiotzaren 200. urteurrenean hain zuzen ere. Arrazoi hau dela medio, Floreagarekin harremana dugun gazte, monitore, eta salestar batzuk On Boscoren bizia kontatzen duen musikala egitea egokia iruditu zitzaigun. “Don Bosco Musikala”.
Oraingo honetan Ibani eta niri Joan Boscoren azalean sartzea tokatu zaigu, eta ez da bat ere erraza izaten ari, Joanen biziak gorabehera asko izan baitzituen, uste genituenak baino gehiago eta ez da sinplea hori transmititzea. Egia esan, hasiera batean uste genuen kantak eta dantzak makalak eta zertxobait errepikakorrak izango zirela, baina dagoeneko emaitzak ikusten hasi gara eta kanta eta abesti ezberdin, gogora erraz eta gustu askotakoak daude: Alaiak, sufrimenduz beterikoak, maitasunezkoak, … eta guztiak, nahiz eta On Boscok aspaldi egin lan, egin zuen guztia, gaur egungo gizartean oraindik beharrezkoak diren balore asko erakusten dizkiguten kantak dira.
Musikal honetan zer ikusiko dugu? Kaleko umeen egoera, Joan apaiz egin aurreko bizitzaren zati gazi-gozoa, Don Bosco gazte umila eta ezberdina, besteei laguntzeko gogo hori nondik datorren arrazoia, arantza eta arrosaz beteriko bizia, … baina batez ere Juan AMESLARIA. Askok uste genuen Joanen bizitza erosoa eta erraza izan zela, baina askotan ameslaria izateak eta norberaren ametsak egi bihurtu nahi izateak sufrimendu asko ekarri dezake. Azkenik esan, proiektu zaila dugula aurretik baina ilusioz, irmotasunez eta guztiok elkar lagunduz, emaitza polita lortu dezakegula Don Boscoren 200. urteurrena behar den bezala ospatzeko.
- 17 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Paula DĂaz: Don Bosco musikala Niretzako Don Bosco musikalean parte hartzea oso esperientzia ona izan da. Duela hilabete batzuk eman genion proiektu honi hasiera, eta abendurarte, ostiralero ostiralero, hiru ordutan, jo ta ke ibili gara entseguekin.
Ostiraletan, biltzen ginenean, lehenengo dantzak ikasi eta errepasatzen genituen, arratsaldeko zortzietatik, gaueko bederatziak arte. Ondoren, bederatzietatik bederatzi
eta erdietara, atsedenaldi bat egiten genuen, gure sabela betetzeko (Salestarrak eta monitoreak prestatutako afari goxoa jaten genuen). Tarte horretan, koru kontuetan ere aritzen ginen, kantu guztiak ikasi arte. Bederatzi eta erdietatik hamaiketara bitartean, dantza gehiago ikasi eta antzerkia antzezten hasten ginen. Nire partaidetza bi arlotan banatu da: kantuan eta dantzan. Grabaketak egin ditut “Bera� pertsonaiari ahotsa jarriaz. Dantzan ere asko gozatzen nuen, nire lagunekin giro onean nengoen bitartean. Antzerkiari esker, Don Boscoren bizitza sakonago ezagutu dut eta behin eta berriro konturatu naiz zenbat lan egin zuen bere garaiko gazteekin, eta batiz bat, sufritzen zuten gazteekin. Espero dut musikal hau denon gustukoa izatea, eta konturatzea zein garrantzitsua den momentu txarretan ere alaitasun pittin bat. Animatzen zaituztet musikal hau ikustera eta honetaz gozatzera. Ea nik bezain ondo pasatzen duzuen!
Paula Diaz
Nerea Etxaniz Don Bosco, XIX. mendeko abade, hezitzaile eta idazle izan zen. Salestarren kongregazioa sortu zuen. Ume eta gazte behartsuen aldeko hainbat erakunde sortu zituen. Hezkuntza mailan ere, sistema berritzaile bat proposatu zuen.
Pertsonaia garrantzitsua dela esan beharra dago gazteen alde egin zuen guztiagatik eta berari esker geuk ere balore horiek jaso eta irakatsi ditugulako. Ezer trukean jaso barik egiten zuen berak gazteen alde lana orduak eta orduak sartzen zituen berauekin gauzak irakasten, jolasean, lanean eta abarretan. Gure aisialdiko taldean ere horrela aritu izan dira orain arte pasa diren haur eta monitore guztiak eta gaur egun ere halaxe jarraitzen digu eta jarraituko dugu, guri eskuzabal eman diguten denbora orain geuk ematen diegu umeei eta ondorengoen horrela jarraitzea espero dut, beraren balore ugari ikasten eta irakasten.
DBH4ko neskak Iaz Don Boscori buruzko filma ikusi genuen. Luzea eta oso interesgarria izan zen. Don Bosco (1815-1888) gazteen eskubideen alde borrokatu zuen historiako gizon garrantzitsu bat izan zen. Nahiz eta izen bakarra aipatu, bere familiak, zehazki bere amak, izugarrizko eragina izen zuen bere bizitzan eta baita bere proiektuan ere, hots, gazteen aldeko borrokan. Gazteen aldek borrokari buruz, bi arlo aipatuko genituzke bereziki: Kartzelako pasartean, agintariei baimena eskatuz, kartzelako ume eta gaztetxoan egun-pasa atera zituen, beraiengan konfiantza jarri eta askatasuna irakatsiz, gazteen aldeko aukera eginez. Bestalde, umeen esplo-
- 18 -
tazioa eragozten ahalegindu zen. Garai hartan ikasketak aurrera ateratzea oso zaila zenez, Don Boscok prestaketa teknikoa emateko ikastaro eta tailer batzuk antolatu zituen, gazteek lan egokia lortzeko aukera izan zezaten, eta familia aurrera ateratzeko bizi maila egokia lortzen kapaz izan zitezen. Don Boscok egindako aldaketak aipagarriak dira, eta oso onuragarriak, bai garai hartarako, bai oraingo garairako eta baita etorkizunerako ere, etorkizuna gazteen esku baitago.
Naia, Maria, Clara eta Eneritz (DBH 4)
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
UDAKO KRONIKA
Omenaldiak 2014ko ekainaren 28an ikasturteari amaiera eman genion eta Joseba jatetxean egin genuen bazkaria, lankideok mahai luze baten inguruan elkarturik. Aurten bereziki bi lankideri aitortu genien bere lana: Jose Manuel eta Juan Carlosi.
Jose Manuel Arenasek erretiroa hartu zuen. Bere lankideon opari, eskerronezko hitzez eta bertsoez gainera, bere azken ikasleak bazkarira agertu ziren, bere omenez aurreskua dantzatzera, bertsoak abestera eta beraien ilusio handienaz sinatutako taldeko argazkia ematera. Juan Carlos Orodeak Floreagan 25 urte bete zituen. Lankideok inguruan izan eta egindako lana eta emandako laguntza aintzat hartu eta eskertu genizkion. Eskola eta heziketa lan berezia dira. Hazi txikiak ereiten dira. Lore ederrak ikusiko dira aurrerago. Zorionak eta eskerrik asko!!! IKASLEEN BERTSOAK JOSE MANUELI Inguruko klaseko lan eta azalpenak idazle euskaldunen datu eta aipamenak Barrian egindako antzerki ederrenak gogoan ditugu gaur detaile horiek denak. Nahiz eta gaur agian zauden zu urduri lasai zuk erein duzu hazia ugari bihotzez mila esker Jose Manuel, zuri, asko izan delako zuk emana guri.
- 19 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Haur Eskola uztailean 2014ko udan Floreagako Haur Eskolako ekintzek aurrera jarraitu zuten. Gure inguruan marrubiak biltzen ibili ginen ekainaren amaieran, Haur Eskolako bi urteko umeak. Uztailean San Fermin eguna eta txupinazoa handikiro ospatu genituen. Jolaserako beta hartzen genuen uztailean, ‌ eta elkarrekin oso ondo pasatzen genuen.
- 20 -
Azkenean iritsi zen oporrak hartzeko garaia! Egun ederrak igaro genituen, batzuetan eguraldia lagun eta besteetan kontra, baina beti ere umore onarekin. Ederki aprobetxatu genituen azken egunak ekintza desberdinak eginez, eta azkenean elkarri esanez: ONDO PASA OPORRAK!!!
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Kanpaldiak Alai Batzako ume eta gazteak aurten ere udako kanpaldietan izan dira, Logroño eta Somalon. Azkoitia, Barakaldo, Deustu, Kruzes, Iruñea, Errenteria, Intxaurrondo, Santander eta Kantabriako Nueva Montañako ume eta monitoreek zoragarri pasatzen dute aste osoa eta gauza asko ikasten dute: toki askotako adiskide berriak egiten, natura maitatzen eta zaintzen, munduko beste kulturetako jendea estimatzen, solidaritate eta konpromisoa lantzen, … beraien zakutoetan lagun berri ugari gorde dute, eta horien artean Nazareteko Jesusen maitasuna ere bai. Aurten kanpaldiak beteta egon dira, etxeak toperaino. Toki batzuetako gaztetxo batzuk ezin izan dira onartu. Azkoitiko ume, gaztetxo eta monitore ugari bildu dira, Salestarrek antolatutako udako topaketa hauetan. Gainera aurten, salestar bat eta hiru monitore azkoitiar Italiara joan dira, Campobosco izeneko topaketan, Don Bosco bizi izandako eta bere ekintzak sorrarazi zituen tokiak bisitatzera.
Uztaila jolasean Alai Batzak eta Azkoitiko Udalak antolatutako Uztaila Jolasean kanpaldiak arrakasta handia izan zuen 2014ko udan ere.
Zenbat jolas, tailer, musika, irteera, jaialdi, pailazo mago eta txango!!! Beti ere lagun arte alaian, begirale zoragarriek laguntzeko prest!!
Aurtengo proiektu honetan parte hartu duzuen ume, begirale, koordinatzaile eta guraso guztioi… ESKERRIK ASKO!
Zalantzarik gabe guztiontzat esperientzia hezigarria izan da. Ondo izan eta hurrengora arte!
- 21 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
DAVID VILLAHOZ: RÍO RÍO David Villahoz es el Director Titular de la presencia salesiana de Floreaga. Le hemos pedido que nos cuente algunas cosas de su vida, sus intereses y aficiones, … Ya lo dijo Alexis Carrel: “Lo mismo que un río, el hombre es cambio y permanencia”. El año 2014 Dios me ha concedido la gracia de poder celebrar 25 años como salesiano. Al releer mi vida después de estos años, también he encontrado en ella realidades que han cambiado y otras que han permanecido. Entre las cambiantes hay alguna más insignificante, como la cantidad de pelo en la cabeza, y otras más influyentes, como mi hogar. Ya son 9 las comunidades en las que he vivido como salesiano. Si añado mi casa familiar de Barakaldo, mi querido pueblo de veraneo, Pampliega, y las tres localidades diferentes donde cursé mi formación inicial, suman un total de 14 hogares. En todos estos lugares he aprendido mucho de la vida y he conocido a personas que me han enseñado a vivirla. También he tenido la suerte de tener encuentros excepcionales, los amigos. Entre las realidades que permanecen en mí, o mejor dicho, las que he querido y quiero que permanezcan en mí, destaco estas siete: 1. La FAMILIA. Son también 25 los años que han pasado desde que murieron mis padres. Por eso he querido unirles en este, mi homenaje de bodas de plata. Así es. Una vez realizada mi primera profesión de salesiano, el 16 de julio de 1989, mis padres sufrieron un grave accidente de tráfico que les condujo a su muerte en pocos días. Se dirigían a Burgos para celebrar mi decimonoveno cumpleaños en el mes de setiembre. Tras unos días de agonía en el hospital nos dijeron adiós: el 27 de diciembre de ese mismo año, mi madre, y, mi padre, dos semanas después, consumido por un cáncer de estómago acelerado por las circunstancias. Mi vida dio un vuelco al quedarme sin raíces terrenas; sin embargo, mis lazos divinos se fortalecieron y pude así volar. La muerte de Rosario y Ciriaco trajo consigo otro regalo: la mayor unión de sus cuatro hijos. ¡Cómo no iba a ser así, si nos lo pidieron antes de partir! Desde entonces, he querido y luchado para que mi familia sea una realidad permanente en mi vida y, a pesar de las diferencias entre nosotros, puedo decir que hoy los lazos de unión son cada vez más fuertes.
2. El DIOS de la VIDA. Por paradójico que parezca, la muerte de mis progenitores fortaleció mi comunión con el Señor de la Vida, en el que creo profundamen-
- 22 -
te, el que sustenta mi ser, al que rezo y dedico cada día. Pero el proceso no fue fácil. En un primer momento todo aquello que me había mantenido seguro, se me derrumbó. Las preguntas que antes latían débilmente, surgían ahora a borbotones: «¿Para qué me servía la vida religiosa y la religión, si mis padres, mis seres más queridos, habían muerto?». Recuerdo que en mi oración repetía a Dios: «Señor, llévame a mí también con ellos». Mi vida no tenía sentido, estaba desarraigada… Me sentía muerto estando vivo. Fueron malos momentos, pero también buenos. Redescubrí entonces la frase que tantas veces había oído. “Nuestro Dios es un Dios de vivos”. El amor de Dios es tan grande que nos resucita… fue como un nuevo nacimiento. Supe que mi vida no tenía sentido sino dándola a los demás. Sentí que nada ya me ataba en este mundo, que ese desarraigo me había hecho verdaderamente libre para amar… Dios había dado un nuevo rumbo a mi vida. La opción de salesiano al que Él me llamó me ha encomendado ser signo y portador de su amor a los jóvenes, especialmente a los más pobres, al estilo de Don Bosco. “No me habéis elegido vosotros a mí, sino que he sido yo el que os ha elegido a vosotros”, frase evangélica que elegí en mi ordenación sacerdotal que tuvo lugar el 1 de mayo de 1999. Un reto y una gracia.
3. Los AMIGOS. Antes aludí a ellos como “personas excepcionales”. La vocación salesiana me ha regalado un montón de gente para conocer, convivir y amar. Catorce direcciones dan para mucho. «¿Quién son tus mejores amigos?». Es una pregunta difícil de responder. Una relación necesita tiempo y variedad de experiencias para poder forjarse. Mi vida ha estado, está y ojalá siga estando relacionada con gente de multitud de edades y lugares. Creo poder decir que son muchas las personas que aprecio, quiero y a las que podría considerar “amigos” sin temor a equivocarme. Si me pedís que me moje y que haga una lista de los “mejores”, me sería casi imposible. Algunos ya no están aquí. Espero reencontrarme con ellos en el Paraíso.
4. Una misión, la EDUCACIÓN a los JÓVENES. Dios me lo hizo ver desde pequeño. Ya entonces disfrutaba pudiendo ayudar a mis compañeros de pupitre en sus estudios y en su vida. Los educadores salesianos que conocí me permitieron visualizar mejor mi vocación.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
El poder ayudar a desarrollar las semillas que Dios ha plantando en cada persona, el poder devolver una sonrisa a un corazón desgarrado, son acciones que dan sentido a mi vida. Los jóvenes, además, devuelven mucho más de lo que tú les puedas dar. “Yo con vosotros me encuentro a gusto”. El deseo de educar, ya en el aula, en el escenario o en el tiempo libre, ya en los grupos del itinerario de fe o en el deporte, es lo que también me mueve a una continua formación que me ayude a responder mejor a la llamada.
5. Un lugar, SOMALO. Providencialmente, la donación a los salesianos de la casa de Somalo y la historia de mi vocación están unidas desde el principio: con apenas 16 años, en la semana de Pascua de 1987, acudía con un grupo de jóvenes de Barakaldo a la finca de Somalo para preparar la casa recién heredada. Ese mismo verano comenzó el primer campamento inspectorial. Desde entonces, todos los años, uno tras otro, y ya son 27, acudo a la cita, bien participando en algún o algunos campamentos, bien en alguna convivencia de fin de semana, o en alguna reunión o, simplemente, de visita. Para mí, Somalo, lejos del tópico de su magia, es un templo de oración. Así lo eligieron los monjes benedictinos con acierto. En Somalo la distancia entre el cielo y la tierra se estrecha, la conexión con la naturaleza, los sonidos que se escuchan, las estrellas que se ven, los olores, los recuerdos… me ayudan a acercarme a Dios. Somalo es un lugar para recargar mis pilas y para fortalecer mi compromiso vocacional.
6. Una pasión, los MUSICALES. Para mí el musical es una de las acciones educativas que más me llenan como educador, salesiano y persona. Y eso que el aula me encanta, y el centro juvenil, y el deporte, y los campamentos, y el juego de la pocha (jeje),... pero el musical es diferente, es mágico. Los que habéis estado dentro sabéis de qué hablo. Los lenguajes artísticos revelan ideas, sentimientos y emociones y evidencian aspectos fundamentales de la experiencia humana que difícilmente podrían expresarse mediante otras formas. Ofrecen además un espacio privilegiado para las relaciones interpersonales; allí surgen, crecen y se consolidan cargadas de afectividad, emotividad y real amistad. El espectador se queda a veces con el aplauso, con el “éxito”, y mu-
chos no logran ver más allá. Todo lo que se pierden. Me siento muy orgulloso de los proyectos en los que he participado, orgulloso de cada persona que ha tomado parte en ellos. Hemos crecido humanamente, hemos dado un salto cualitativo que creo que marcará nuestra vida para bien. La mía, al menos está marcada. Son ya, diez muescas, a cada cual más profunda. Un tatuaje imborrable.
7. Un camino, el de SANTIAGO. Fue en julio de 2007 cuando un equipo de animadores y chavales del centro juvenil Oldarra de salesianos Deusto nos aventuramos con un proyecto, cuanto menos ambicioso: peregrinar desde Roncesvalles a Santiago en cinco años; una semana cada año. Llenos de ilusión y de incertidumbre iniciamos nuestra andadura. Lo importante no es llegar a Santiago. Lo realmente importante es hacer El Camino. Es una de las dos grandes riquezas con las que te encuentras. La otra, la que realmente enriquece tu perspectiva, son Los Peregrinos. La llegada a Santiago fue también para nosotros un premio a la constancia, un homenaje a los proyectos a largo plazo. ¿Es duro? No lo voy a negar. La aparición de ampollas, el cansancio, las condiciones climatológicas y el peso de la mochila es molesto, pero no mata. Y lo que no mata, te hace más fuerte. Merece la pena el esfuerzo. El Camino no desgasta, no quema pilas… sino que las recarga y da fuerzas para seguir, en mi caso, en esta misión que tenemos todos los cristianos: parecernos siempre un poquito más a Jesús. Dicen que quien hace el Camino una sola vez, repite. Así es. En 2013 comenzamos el siguiente ciclo de cinco años. Esta vez con otros compañeros de viaje y con la experiencia adquirida. El Camino ha hecho su trabajo: nos ha transformado de errantes en peregrinos, de desconocidos en amigos, de amigos en hermanos; nos ha unido, ahora tenemos mucho en común, pertenecemos a una nueva familia, nos ha hecho pensar y responder a la vida. El Camino da más de lo que quita. El Camino abre caminos. Y esto es algo de mi vida, de mi río, de lo que creo, en lo que creo. Doy gracias a Dios por lo que me ha dado y me siento realmente afortunado. Por eso río río.
- 23 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ON JUAN CARLOS PEREZ EN BISITA On Juan Carlos Perez Godoyk, Salestarren Probintzial berriak, urriaren 22an eman zion hasiera, Azkoitiko Salestar etxeari egin zion bisitari.
ekiporekin ere aritu zen solasean.
Komunitatearekin otoitz egin ondoren, Lehen Hezkuntzako ume eta gurasoei eman zizkien egun onak, patio berdean. Gero etxeko anaiekin hitz egiten aritu zen, On Felix erretorearekin eta Alai Batzako monitore talde batekin ere bai. Irakasleen klaustroa agurtu eta “Aurrera” proiektuko ekintzak gertutik ezagutu zituen. Eskolako hainbat pertsona eta
23an Juan Carlosek DBH eta HHko ikasleak agurtu zituen. Gero Urrategiko baseliza bisitatu zuen. Arratsaldean herria bisitatzeko aukera izan zuen. Gero IGE-AMPAko urteko batzar orokorrean, Juan Carlosek gurasoak agurtu eta animatu zituen.
24an Juan Carlosek bere txostenaren berri eman zion komunitateari. Gosariaren ondoren Urnietara abiatu zen. Juan Carlosen bisitak asko lagundu digu, gure heziketa eta pastoral lana indar berriz hartzeko, gure bizitzako arlo erlijioso sakonki lantzeko eta gure ume eta gazteez arduratzeko. Berak oso gustura egon dela adierazi digu: Salestar giro bikaina aurkitu duela Floreagan. Saiatuko gara bide horretan aurrera egiten eta beti hobetzen. Mila esker, Juan Carlos.
- 24 -
VISITA CANÓNICA DE D. JUAN CARLOS PÉREZ GODOY A AZKOITIA
La casa salesiana de Azkoitia – Floreaga ha recibido con gran alegría la visita canónica de D. Juan Carlos Pérez Godoy, Inspector de “Santiago el Mayor”, entre los días 22 y el 24 de Octubre. Han sido unos días de convivencia con la comunidad y diversas personas y grupos de la casa salesiana. D. Juan Carlos ha hablado con la comunidad salesiana y con cada uno de los hermanos, ha saludado a los niños y padres de Primaria en los “buenos días”, ha recibido al Sr. Párroco de Azkoitia (D. Felix Azurmendi). Ha dirigido la palabra al claustro de profesores, ha conocido de cerca el grupo “Aurrera” de refuerzo escolar, a los monitores de Alai Batza … Ha saludado a todos los cursos de ESO e Infantil. También ha presentado la realidad salesiana a la Asamblea de Madres y Padres de Floreaga en su reunión anual. Ha visitado la parroquia, la ermita de la Virgen de Urrategi y la localidad de Azkoitia … El día 24 presentó a la comunidad el informe relativo a esta visita.
Las palabras y la cercanía de Juan Carlos nos han llenado de alegría. Son un estímulo a vivir nuestra vida salesiana en profundidad, a vivir la labor educativa y evangelizadora con alegría, en clave vocacional … Una llamada a “preocuparnos” de nuestros niños y niñas, a cuidar de ellos. Juan Carlos nos ha mostrado su alegría por el clima salesiano que ha experimentado. Procuraremos seguir adelante, mejorando y siguiendo las pautas que nos ha ofrecido. Eskerrik asko!!
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
MUNDUA 50 URTE BARRU Goiuri Epelde 2064. urteko ekainaren 23a, San Juan bezpera. Eskerrak urteak pasa arren inoiz aldatuko ez diren ohiturak mantentzen ditugun. Sutara botako nituzkenak orain 50 urteko gauza berberak: politikariak, ordezkatzen ez nauen erregeetxea eta nondik gehiago lapurtu beste pentsamendurik ez duen jendea.
1977. urtean jaio nintzen, beraz, 87 urte ditut gaur egun. Hamaika ikusiak naiz eta oraindik hamaika ikusteko nagoelakoan nago. Urteak ere aurrera doazela eta holograma bidezko gabonak proposatu ez dizkidate bada aurtengorako familiakoek. Esan diet hori ez dela ez gabon ez ezer. Bakoitza bere etxetik atera ere egin gabe hologramak mahai inguruan? Hor interferentzi artean ematen diren muxuak muxu deitu al daitezke? Besarkada birtual horiek besarkada al dira? Nik nire jendearen usaina usaindu nahi dut, bat baino gehiagori sarriago dutxatu beharko lukeela gustora esango niokeen arren. Nik nire jendearen besarkadak benetan sentitu nahi ditut. Bularra bularraren kontra estu-estu maite duzunarekin eta Judasena eginez datorrenari berriz distantziak mantenduz bizitza osoan egin den legez. Elkarrekin egoteko nahia eta gogoak balio omen du, hala diote. Ez Jauna! Ezta pentsatu ere! Nahia eta gogoa soilik ez dira ezer. Edo beste era batera esanda, nire aitonak esan ohi zuen bezala: jateko gogoak edo nahiak ez du gizentzen! Zakur robota erostea ere proposatu zidaten lehengo urtean. Erabat ukatu nintzen. Pare bat urte badira modan jarri zirela. Robotak izaki ez dira paseatzera atera behar norberak nahi ez badu. Esana besterik egiten ez duen zakurra ez da ordea zakurra. Zakurrak zakurkume den bitartean gaiztakeria batzuk egin behar ditu, umeak bezala. Zerbaitegatik etxerako buelta luzatzen bazaizu benetako zakurrak egin ohi duen harrera hori ez dago berriz beste ezerekin ordezkatzerik. Etxezuloan sartuta dago jendea egun osoan. Jatekoa internet bidez eskatzen da, etxeraino ekartzen dizute. Hotzgailuek pantailatxo digital bat dute, barnean duten produktuen zerrendarekin eta azkenaldian atera direnekin. Eskaera automatikoki egin daiteke dendetara, norberak aurrez programaturikoaren arabera. Zaborrak, birziklatze istorioak direla eta ez direla, denak sailkaturik eta txukuntxukun banatzen dira. Etxe guztiek zaborbiltze eta xurgatzaile sistema automatizatuak dituzte. Beraz gaur egun inor
ez da etxetik ateratzen zaborra botatzeko aitzakiarekin. Giltzak ere desagertu ziren gure bizitzetatik. Orain gauza guztietarako norbere hatz-markak erabiltzen dira: etxeko sarrerako atea ireki eta itxi egiteko, autoa martxan jartzeko, itzaltzeko, isteko, mugikorrak piztu eta itzali egiteko,‌
Autoak ere asko aldatu dira. Bolantea historiara pasa zen. Orain autoan sartzearekin batera esan nora joan nahi duzun eta ti-ta batean zuk beste ezer egin beharrik gabe bera abiatzen da eta bitartean egunkaria irakur dezakezu, digitala noski, papera ere historiara pasa baitzen. Ipurdia garbitzeko ere ez da erabiltzen. Japoniarrek asmatu zuten komun bat jarri zen eraikin guztietan mundu mailako ingurumen araudi berri baten ondorioz. Ez naiz zehaztasun gehiegitan sartuko‌ Telefono fijoa jada ez da existitzen. Denok geure telefono mugikorra dugu eta orain dela 50 urte menpekotasunean bizi ginela pentsatzen banuen oraingo honek jada ez du izenik. Jan behar ditugunak eta ez ditugunak kontrolatzen dizkigu, pisua eta tentsioa ere bai, eta azkar pasatu abisua zibermedikuari zerbait limiteetatik kanpo badabil. Gaztea nintzela amorrua banion aparatu hauei, pentsa orain!
Postari lanpostuak erabat desagertu dira. Inprentak desagertzear daude. Ikasleek ez dute paperezko liburu soil bat erabiltzen. Dena digitala da. Euskal Herriko ikasle nerabeek beraien ikasketak amaitzean ingelesaz gain atzerriko beste hizkuntza bat menperatzen dute, bai idatziz bai hitzez. Eta euskal hiztunen kopurua haziz doa urtetik urtera euskal zazpi lurraldeetan, batik bat Nafarroan. Halaber, orain dela 50 urte krisiagatik emigratutako euskaldunei esker euskal hiztunen kopuruak indar haundia du orain urte batzuk imajinatu ere egingo ez genukeen lurraldeetan, hala nola, Alemania, Suitza, Danimarka eta Japonia. Laburbilduz, pertsonak prestatuago gaude eta erraztasun eta baliabide gehiago ditugu orain dela 50 urte baino, eta zer esanik ez, orain dela 100 urte baino. Baina pertsonen arteko erlazioak ez dira lehengoak eta erakutsi zizkiguten baloreen transmisioan huts egin dugu. 50 urte atzera egitea balego‌ balego eta balitz‌
- 25 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
HENAR SUDUPE Floreagako ikasle ohia eta danborradako sortzaile taldekoa
Zer aldatu da urte guzti hauetan danborradan?
Jende berria sartu da. Gu urtero berdinak gara baina beste jende bat aldatu egin da. Ni, Maje, Eli eta Edurne beti egoten gara baina beste batzuk aldatzen joaten dira. Hainbeste urte eta gero entsaiatu beharrik ere ez duzu izango ezta? Ia, hala da, baina entsaiatzera ere gustura joaten naiz.
Beti danbor jotzen irten al zara? Ez al duzu beste posturen bat frogatu? Bai, beti danborra jotzen irten naiz baina kantinera irtetea gustatuko litzaidake. Zer ezaugarri behar ditu danbor jole on batek? 2003. urtean Floreaga ikastetxeak herriko danborradan parte hartzea erabaki zuen eta bi talde sortu zituen; bat gurasoena eta bestea ikasle ohiena. Zu hasieratik egon zara ikasle ohien taldean. Nolatan animatu zinen danborradan parte hartzera? Asko gustatzen zaidalako danborra jotzea.
Zer gogoratzen duzu lehengo danborradetatik?
Arrantzale jantzita irteten ginela, abarketekin eta mahoizko jantziarekin . Aita Beti Poz elkarteko kide duzu, umetan irteten al zinen danborradan? Ez, umetan ez, orduan oso txikia nintzen.
Orain ikastetxeak baditu baserritar jantziak kide guztientzat, baina lehenengo urteetan ez zegoen horrelakorik. Orduan handik eta hemendik lortu behar izaten genituen jantziak. Zuk lan horretan asko laguntzen zenigun, nondik ekartzen zenituen arrantzale arropak? Nik eta amak Zumaiatik ekartzen genituen jantziak. Zumaian izeba daukat eta berari eskatzen genizkion arropak.
- 26 -
Zuzendariaren aginduei adi egon eta kasu egin, batzuk hitz egiten hasten dira eta gero despistatu egiten dira. Horrela ezin da ondo jo. Zer esango zenioke parte hartzeko zalantzan dagoen gazte bati? Apuntatzeko, oso ondo pasatzen dugula. Zer erakutsi dizu esperientziak?
Azkoitiko martxa eta Xoxote abestiak ikasi ditut. Lehengo urteetan bi abesti horiek ez genituen oso ondo jotzen, baina orain ikasi ditugu eta ondo irteten zaizkigu. Urte guzti hauetan ez duzu inoiz hutsik egin, luzaro jarraitzeko asmoa al duzu? Bai, baina gustatuko litzaidake aldatzea eta urteren baten kantinera irtetea.
18 urterekin hasi zinen danborra jotzen eta laster 30 beteko dituzu. Zure bizitza asko aldatu al da urte guzti hauetan? Txikitatik orain arte. Gehiena aldatu zaidana gorputza da, umetik emakumera pasatu naiz. Lehen aita eta ama nituen, gero ama hil egin zen eta orain aita eta biok bakarrik gaude elkarri laguntzeko eta elkar zaintzeko.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Ilobak ere badituzu erakusten al diezu danborra jotzen? Jarraitzen al dute zure eredua? Bai bi; Intza 12 urtekoa eta June 10 urtekoa. Ni Juneren amabitxia naiz. Biei asko gustatzen zaie danborra jotzea eta badakite. Deban bizi dira eta hango danborradan jotzen dute. Urtero etortzen dira Azkoitiko danborrada ikustera.
Pixka bat. Izebekin txorizoa jaten dut Floreagako txosnan aitak bazkaria prestatzen duen bitartean eta gero Beti Pozera joaten gara bazkaltzera. Zer esan nahi duzu elkarrizketa bukatzeko?
Joaten al zara beste herriren batera danborrada ikustera?
Nire familiari esan nahi diot asko maite ditudala. Aita, anaia, koinata, ilobak eta izebak. Muxu handi bat bidali nahi diet hemendik.
Zer oroitzapen dituzu Floreagako garaitik?
Eskerrik asko gure galderei erantzuteagatik eta zure bisitagatik. Datorren urtera arte.
Debara joaten naiz ilobak ikustera.
Irakasleetaz asko gogoratzen naiz Cecilio, Itziar, Jonjo‌ Alai Batzara etortzen nintzen eta futbolinean eta palatan jolasten nuen eta txutxeriak erosten nituen. Nire gustukoenak azalik gabeko pipak ziren. Danborra jotzen hasi zinenean Floreagatik irten berria zinen. Orduan ikasten ari zinen eta gaur egun lanean diharduzu. Zein da zure lana? Non egiten duzu lan? Gureak-en Azkoitiko Industrialdean. Kableak egiten ditut. Gaur beltzak egin ditut.
Danborrada San Andres eguna baino astebete lehenago ospatzen da. Egiten al duzu parrandarik San Andresetan?
- 27 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ELKAR HAZI
Esperimentatzen!!
Urriaren 4an, larunbata, 2014/15 ikasturteko Elkar Haziko lehenengo saioari ekin genion. 11 familiek hartu zuten parte eta goizeko 10etan elkartu ginen Haur Eskolako patioan. Tenperatura, kolore, zapore eta testura desberdinetako materialekin esperimentatu zuten haur eta gurasoek eta ederki pasatu zuten.
Abenduan bigarren saioa izango dugu, ipuin kontalaria. Animatu, ondo pasatuko dugu eta!
Ipuin kontalaria!!! Ipuin kontalaria izenarekin, Floreaga Salestar Ikastetxeak 2013-2014 urteetan jaiotako haur eta beraien gurasoei zuzendutako jolas saioa antolatu du. Saioa abenduaren 13an, 10:00etatik 11:00etara, izango da ikastetxean bertan eta interesa duen pertsona orori
- 28 -
irekita dago.
Izen-emate epea azaroaren 28ra arte zabalik egongo da ikastetxeko idazkaritzan. Ikastaroaren prezioa 3 ₏ da. Haur bakoitzeko guraso bat etorri ahal izango da.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
AZAROAK 25, INDARKERIA MATXISTAREN AURKAKO EGUNA Indarkeria matxista, zoritxarrez, gure gizarteko errealitateetako bat da. Ez dira kasu isolatuak: gure ikastetxeetan ere gertatzen dira horrelakoak eta emakume guztioi eragiten digu, gizarte baldintza, familia estatusa, adina, erlijio eta nazionalitate desberdinetakoak izan arren. Indarkeria matxistaren jatorria emakumeok bizitzako eremu ezberdinetan, baita eskolan ere, jasaten dugun egiturazko ezberdintasun egoera da. Desberdintasun hau, sexuaren araberako zereginen eta arduren banaketa tradizionalak mantentzen du, banaketa horrek emakumeak gizonen azpitik jartzen baigaitu. Gainera, indarkeria hau, ezberdintasun horren adierazgarririk larriena izateaz gain, gizarte egiturak mantendu eta kontrolatzeko funtsezko tresna da, ezberdintasun egoera iraunarazi egiten duelako.
Horrenbestez, ezinbestekoa da ulertzea ezin daitekeela indarkeria matxistaren kontra borroka egin, gizonezkoen eta emakumezkoen ereduak sakon eraldatu gabe, ez eta gizon eta emakumezkoen harreman afektibo eta sexualak eraikitzeko moduak aldatu gabe ere. Eraldaketa prozesu horri ekiteko, beharrezkoa da erreferente positiboak edukitzea. Xedea ez da gazteriak egungo eredu kaltegarriak antzematea bakarrik, baita maitasuna eta sexualitatea modu askeagoan eta berdintsuagoan bizitzen ikastea ere. Horretarako, Azkoitiko eta Azpeitiko Udalekin elkarlanean Hezkidetza garatzen ari gara herriko ikastetxeetan. Gizarte justuagoa eraikitzen laguntzen duten eguneroko jarrera txiki horiek lantzen ditugu gazteekin. Neskekin, euren autonomia eta jabekuntza sendotzen dituzten jarrerak lantzen ditugu, izan ere, horiek mugak gainditzen eta estereotipo sexistak apurtzen lagunduko diete. Mutile-
kin, berriz, matxismoa deslegitimizatzeko jarrerak lantzen ditugu, baita maskulinotasun hegemonikoaren eredutik aldentzekoak ere. Finean, errespetua, askatasuna, autonomia eta berdintasuna oinarri dituzten harreman afektibo eta sexualak eraikitzeko urratsak ematen ari gara, denon artean indarkeria gabeko jendarte bat eraikitzeko.
Indarkeria matxistaren aurrean, jendarteak gero eta gehiago erreakzionatzen du eta zentzu honetan, Azkoitiko eta Azpeitiko ikastetxeok urrats eta konpromiso berriak hartu nahi ditugu, azken urteotan gure eskoletan indarkeriaren prebentzioan egiten ari garen lanean sakonduz.
Indarkeria matxista jasan duen pertsona eskola komunitateko parte denean, Azkoitiko eta Azpeitiko ikastetxeok honako KONPROMISOAK hartzen ditugu, beti ere egon daitezken muga legalak kontuan hartuz eta kasuan kasuko azterketa egin ondoren, jarduteko modu egokiena erabakiz: • Irakasleen artean gaia lantzea eta behar izanez gero saio berezi bat antolatzea.
• Gurasoei informazioa helaraztea eta behar izanez gero saio berezia antolatzea.
• Ikasleekin gaia lantzea tutoretzetan eta behar izanez gero saio berezia antolatzea. • Ahal denean eta egoki iritziz gero, ikastetxe guztiek erantzun bateratua ematea.
• Indarkeria egoera salatzeko antolatzen diren herri mailako ekimenetan parte hartzera animatzea eskola komunitateko partaideak.
- 29 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
PASTORALA
“ZUREKIN BAT ” kanpaina Irailean zehar ikasturte honetako kanpainari (ZUREKIN BAT) ekin diogu tutoretza saioen eta ospakizunen bidez etapa guztietan. Inoiz pentsatu al duzue zenbat gauza egiten ditugun ingurukoekin? Zerrenda bat egingo bagenu ziur orri osoa beteko genukeela.
Pirritx eta Porrotxek garbi daukate zer egin ZUREKIN edo elkarrekin. Beraiek “Alai elkarrekin” abestian diote zurekin dantzan egin, hegan egin , jolastu … egingo luketela.
Eta zuk? Zer egingo zenuke zure gelakideekin? Galdera hauxe egin genien ikasleei eta beraien erantzunak post-it batzuetan idazteko eskatu genien. Beraien erantzun guztian kaxatan sartu genituen, kaxa guztiak ZUREKIN hi tza osatzen zutelarik.Era honetan eman diogu hasieran aurtengo pastoral ikasturteari.
Niños soldado En Octubre, de manos de Amnistía Internacional, hemos trabajado un conflicto que se da en muchos lugares del mundo; concretamente el conflicto de los niños soldados.
Cómo viven, qué derechos tienen y cuáles se les han quitado, cómo han llegado a ser niños soldado… Estos han sido los temas que hemos tratado.
Los más pequeños realizaron dibujos en los que reflejaban momentos de su día a día., para después compararlos con dibujos realizados por niños soldados. Los mayores en cambio, compararon los derechos que tienen todos los niños y la situación que viven estos niños. Claro les ha quedado que no tiene nada en común su vida con la de los niños soldado.
Y nosotros. ¿Podemos hacer algo para cambiar esta situación? Para finalizar este tema los mayores vieron un video en el que se explicaba que se esconde detrás de un teléfono móvil y cómo actúan los grupos armados en el negocio de los móviles y qué ocurre con los móviles que no usamos.
- 30 -
En la sección de pastoral de nuestra página web podéis ver los videos. Hitzak: Laura Murillo Argazkiak: Olatz Gabilondo eta Isabel
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Tomy Chowaran Tomy Chowaran is a Salesian from India. He lives in Kurnool (Andrah Pradesh) and works for street children, gypsies (Shikaris) and young people who have dropped out of school. Father Tomy has visited Floreaga and has been talking to several people: the Salesian community, students of all the classes of DBH, students of Primary, their teachers and some parents...
We have learned a lot about these young people from India, their problems, their hopes,... and we have practised some English, listening to his explanations, asking him some questions and so on ... The Salesian community of Kurnool is working hard to offer the kids in risk better possibilities in the future, and they need economical support. We hope that Father Tomy will get the help that young people from Kurnool need.
It’s been a great pleasure to receive your visit. Thanks!!!
El misionero salesiano Tomy Chowaran (India, Andrah Pradesh) visitó la comunidad y colegio salesianos de Floreaga, presentando su labor con los niños de la calle, niños gitanos (Shikaris) y promoción profesional no reglada en Kurnool. Agradecemos a Tomy su alegría y su trabajo por los más necesitados. Ha sido un gran placer escucharle y además hemos practicado el inglés. Nuestros mejores deseos para Tomy y sus muchachos.
Tel.: (34) 943 81 17 38 IRIARTE MANUTENCIÓN S.L. Bº Landeta, C/ Antzibarrena nº3 Fax: (34) 943 81 02 69 http://www.tpiriarte.com 20730 AZPEITIA e-mail: irene@tpiriarte.com (GIPUZKOA) SPAIN
- 31 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Poza berpiztu - Ximirimana Domund igandearen gertutasunak aukera paregabea eman dugu misiolari baten testigantza eskolan hartzeko. “Poza berpiztu� lelopean etorri zaigu gaurkoan Maite Oiartzun misiolari nafarra gure ikastetxera.
Baina, nor da Maite Oiartzun? Maite Oiartzun Baraibar 1960.urtean jaio zen Alkotzen. Magisteritza ikasi zuen eta irakasle bezala lan egin zuen 15 urtez Nafarroan.
Duela 20 urte, Afrikako Amaren misiolariak ezagutu zituen eta udan misio-esperientzia bat egin ondoren, Ahizpa zuriekin konpromiso sendoago bat egiteko prozesua hasi zuen.
Burundin egon zenean, bederatzi hilabete pasa ondoren (hizkuntza ikasten) festa bat egin zuten, oihal bat oparitu eta oihal horretan bildurik ume bat bizkarrean jarri zioten.
Masailaria
- 32 -
Ordutik aurrera Maite ez zen arrotza, familiako kide berria zen eta Ximirimana zen bere izen berria.
Garbi utzi izan nahi du gizarte DESOREKATU batean bizi garela. Batzuk asko eta beste batzuk ezer. Horregatik eskatu du gure laguntza.
Badakigu euro batekin zenbat koaderno erosi ditzakegun Burundin? Bost. Baina ez ahaztu, Afrikan oso pozik bizi dira gutxirekin. Aukera paregabea izan dugu hurbiletik ezagutzeko Afrikako egoera eta misiolarien lana. Maiteren testigantza hurbila, interesgarria eta atsegina izan da. ESKERRIK ASKO MAITE
Maria Arenas
2014-2015 ikasturtea Haur Eskola (2 urte)
HH
3 A
4 A
5 A
3 B
4 B
5 B
2014-2015 ikasturtea LH
1 A
2 A
3 A
4 A
1 B
2 B
3 B
4 B
2014-2015 ikasturtea LH
5 A
6 A
5 B
6 B
2014-2015 ikasturtea DBH
1 A
2 A
3 A
4 A
1 B
2 B
3 B
4 B
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Elizkizunak Floreagan garrantzi handia ematen diegu elizkizunei. LHkoak Urrategira joaten dira ikasturte hasieran, Ama Birjinari bisita eta otoitz egitera.
Ikasturtea martxan dagoenean, DBH eta LHko hasierako mezak izaten ditugu.
Maria Sortzez Garbiaren bezperatan, LHkoek meza izaten dute.
Abendualdian, Barkamenaren Ospakizunean parte hartzeko aukera eskaintzen zaie LH4tik DBH4ra bitarteko ikasle guztiei.
Fundación Boscos Urriaren 30ean Azkoitian egin zen Fundación Boscosen probintziako bilera. Bertan elkartu ziren Iñaki Etxeberria, Jose Angel Romo, inspektoria berriko arduraduna den Txema Blanco eta Deustuko Begoña. Fundazio honek gizarte proiektuak babesten eta koordinatzen ditu.
Peluquería de Caballeros
MAITE AZPIAZU Avda. Julio Urquijo, 18 Tel. 943 85 26 50 688 80 22 58
20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)
- 37 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
SAN MARTIN EGUNA Azaroaren 11 Azkoitian egun garrantzitsua da! Ohiturak dio San Martinera igo behar dela kanpaia jotzera. Gure herriko ohiturak zaintzea oso garrantzitsua da gure ikastetxean. Eguraldia lagun genuela, Haur Hezkuntza
- 38 -
eta Lehen Hezkuntzako ikasle guztiak bertaraino joan dira. Haur Eskolakoak ere ez dira gutxiago eta kanpaia jarri dute beraien patioan. Aurten gainera, ETBkoak bertan izan ditugu.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
SAN JOSE EGOITZA Aurten ere Azkoitiko herriak San Jose Egoitzako adinduei eskaintzen dien astearen barruan, han izan gara Floreagako LH4ko ikasleak. Aurrez prestatzen ditugu opari txiki batzuk. Gero musika, dantza eta bertso batzuk eskaintzen
dizkiegu Egoitzakoei. Une gozoa da gure aitona-amonak edo adin handiko pertsonak agurtzea. Bizitza guztian aritu dira herri hau hobetzen. Hainbeste zor diegu!!!!
Ibai-Ondo, 24 • Tel. 943 85 25 59 • AZKOITIA
- 39 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
SAN ANDRES San Andres igandea egun ederra izan zen. Eguraldi kaskarra egin zuen, baina hala ere jende ugari atera kalera, Azkoitiko festaz gozatzera … Goizean goizetik, salmenta tokiak eta plazako postuak muntatu ondoren, baserritarrez jantzitako neska eta mutil ugari joan ziren Txuri Urdin elkarteak antolatzen duen marrazki lehiaketan parte hartzera. Kalean trikitilari talde bikaina aritu zen, Zendoiari omenaldi eta guzti … Eguerdian herri kirol jaialdi ederra izan zen, … Goiz ederra, txerritxoak eta abereak ikusteko, talo eta ogitarteko bikainak jateko … Arratsaldean eguraldiak okerrera egin zuen. Kontzejupeko pilota txapelketako finaleko partidak ikusi eta
- 40 -
sari banaketan parte hartzeko aukera izan zen. Azkoitiko arraunlaria den Jon Unanueri ere omenaldi xume eta gozoa egin zitzaion. Dantzan aritzeko musika ere izan genuen …
Denetik. Eskolen postuetan giro alaia eta animazio handia egon zen. Esan beharrik ez dago inguruko talorik onenak jateko aukera izan genuela, batez ere Floreagakoak. Eta gero astelehena jai!!!
Otarren zozketan sarituak honako zenbakiak suertatu ziren: Kolore Arrosa: Saria 5927 eta Erreserba 1069; Kolore Horia: Saria 8284 eta Erreserba 5576. Zorionak!!!
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
DANBORRADA
Iñaki argazkiak
Dum!! Dum!! Dum!! Danbor hotsa!!!
San Andresetako Azkoitiko Danborrada azaroaren 22an ospatu zen, festa herrikoi handi baten gisa ospatu ere!!!
Primerako eguraldia, epel, ateri, … eta primerako giroa. Lehenagoko asteetan entseguak izan ziren, Euskal Telebista bisitari eta guzti! Larunbatean, afari ederra egin zuten konpainiek, Floreagakoek Joseba jatetxean. Eta gero, ordua iritsi zenean, han irten ginen denak, unisonoan danborrak jotzen, musika piezen arabera (Deba, Tambores, Umore Ona, …), gure gidariei jarraituz.
goan pieza guztiak jo genituen, udaletxeko balkoian talde guztien ikurrin eta banderak eta agintariak aurrez aurre.
Herriko festa jendetsu eta alaia, kantinera ederki apainduak, gure jardunaren kalitatea (inguruko herrietatik ere ikastera eta gozatzera etortzen dira…), … festa bikaina izan zen. Floreagako bi konpainiak (ikasle ohi gazteak eta gurasoak) oso fin aritu ziren, beste guztiak bestela. Hurrengo urtera arte!!! Dum, dum, dum, dum !!!
Aingeru kalean hasi eta amaitu zen danborrada. Tartean, geldialdiak egin genituen Herriko plazan, Balda plazan, Urkixo kalean, eta berriro kalean gora Herriko plazan. Orain-
- 41 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ESKOLA AGENDA 21
Ikastetxeko mantenua Aurreko urtean egin genuen bezala, aurten ere IKASTETXEKO MANTENUA PROIEKTUA martxan jartzera goaz. 6.mailako ikasle batzuk, gelaz-gelaz, proiektuaren helburua ikastetxe garbi bat edukitzearena dela adierazi nahi izan die. Horretarako aurten 5.mailako ikasleak astean behin ikastetxea aztertuko dute, komunak, patioak … nola dauden ikusiz.
Aurtengoan gainera, birziklapena behar den bezala egin ahal izateko 5.mailako beste lau ikasle, egunero, petoak gainean daramatela, zalantzak dituztenei laguntzeko prest egongo dira patioan.
Ikastetxe garbi bat edukitzeko, guztion laguntza beharrezkoa da!!! Hitzak eta argazkiak: Maria Arenas
HHkoak Loiolan Irailaren 26an HH 5 urteko haurrak “Igarabideko errota” ikustera eta ondoren “Dinosuroen museora” ingurumeneko bi tailer lantzera joan gara. Eguraldi polita egin duenez oso
goiz atsegina pasatu dugu elkarrekin eta berriro hurrengo txangorako irrikitan gaude.
Hitzak: Lurdes Elorza eta Maje Zubizarreta.
Elikadura jasangarria Azaroaren 28 Jesus Calvillo adituak hitzaldi bikaina eskaini zigun “Elikadura jasangarria”ri buruz.
- 42 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
LH5 Igartubeitin IGARTUBEITIA, EGUNERATUTAKO IKASLEEN ESKURA
TRADIZIOA
Eguraldi mapari begira igaro genuen aurreko aste osoa, izan ere, Igartubeitiko irteera oso ezberdina baita eguzkipean eta euripean. Baina zoria gure alde jarri eta aparteko eguraldiaz igaro genuen eguna XVI. mendeko baserri zoragarri honetan. Ikasleak bi tailer eta tolarea martxan ikusteko aukera izan zuten eta benetan oso ondo pasa zutela esan genezake inolako zalantzarik gabe. Bi taldeak, txandaka, baratzean lan egiteko eta gozatzeko aukera izan zuten; azenarioak, piperrak, kalabazak, artoa… denetarik jaso genuen eta uztaren zati txiki bat etxera ekarri ere bai…
Bestalde garai bateko bizimodu eta ohituren berri ere izan zuten oso era egokian prestaturiko ikusentzunekoei esker. Eta bertan jasotakoa aurrez-aurre ikusteko aukera izan zuten: sukaldeko tresnak, altzariak… Baina agian ikusgarriena tolarea izan zen guztiontzat: urtean behin, hamabostaldi batean, egunero, jendaurrean, tolareak nola funtzionatzen duen erakusten diote jendeari, egitura osoa nolakoa den azaldu eta ondoren zatiz zati desmontatuz eta montatuz. Aparteko eguna beraz Igartubeitian igarotakoa!
Hitzak: Mailu Irizar Argazkiak: Mailu Irizar, Laura Murillo eta Manex Etxeberria
LH 3. mailakoak Loiolan Urriaren 17an LHko 3. mailako neska-mutilak txango bat egin zuten Loiolara. Egiten zuen eguraldi ona lagunduta, aurrez prestaturiko egitaraua gauzatu ahal izan zuten inongo arazorik gabe. Goizean, ordu erdiko ibilbidea oinez egin eta gero, Munategi parean dagoen Bio- Urkizu baserriko instalazioetara heldu ziren. Bertan, ia bi ordu eman zituzten nekazaritzaren sekretu batzuk aurkitzen: zer egin behar den haziak ereiteko, nola biltzen diren piperrak eta artaburuak… . Bukaeran beraiek landatutako haziak eta hartutako 6na piper eta artaburu bana eraman zituzten opari.
Bazkaldu ondoren, Azpeitiko Ingurugiro Museoan bi tailer burutu zituzten: “Animaliak eta landareak” eta “Zarata eta energia”.
Eguna bukatzeko, arratsaldeko bostak laurden gutxi aldera, autobusa hartu eta Floreagara etorri ziren, ohiko orduan ikastetxetik irteteko.
Ikasle batzuentzat goizeko jarduera izan zen interesgarriena, beste batzuentzat ordea, arratsaldeko tailerrak interesgarriagoak izan ziren. Beno, badakizue, zenbat buru, … . Baina, egia esan, orokorrean, egun osoan zehar oso gustura ibili ziren. Benetan, egun ederra!
- 43 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
LH6 Pagoetan Urriaren 21ean LH6ko ikasleak Pagoetara joan ginen. 8:45ean autobusa etorri zen gure bila Floreagara eta 10etarako Pagoetan geunden. Bertan, Ziraitz izeneko begirale bat gerturatu zitzaigun.
Lau talde ezberdinetan banatu gintuen, talde bakoitzak izen ezberdina zuen, ura, zuhaitza, eguzkia eta barraskiloa izenez desberdintzen gintuzten. Besoko bat eta mapa bat eman ziguten. Bidean zehar frogak egin ondoren, domina bat irabazi genuen. Hiru kilometro eta erdi egin genituen
Pagoetako baserrira iristeko. Han zapatak kendu eta goiko solairura igo ginen, taldeka jarri eta liburuxka bat bete genuen. Liburu honetan, “Pago motzak” hitz sekretuak asmatu behar genituen.
Bazkaldu ondoren, jolastu eta autobusa zegoen lekura joan ginen. Bidean, basurdeen putzua ikusi genuen. Azkenik, autobusean sartu eta etxeruntz abiatu ginen. Oso esperientzia polita izan zen.
Floreagak Jasangarritasunaren agiria berritu du Ingurugelak izeneko ingurumenarekiko hezkuntza-ikastegiek 25 urte bete dituztela ospatzeko eta Eskola Agenda 21eko ezartze sendoari esker lortutako xedeak ospatzeko Iñigo Urkullu lehendakaria, Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kulturako sailburu Cristina Uriarte eta Ingurumen eta Lurralde Politikako sailburu Ana Oregi Donostiako Kursaal jauregian egin den ekitaldian izan dira gaur. Ekitaldi horretan Euskal Autonomia Erkidegoko laurehun ikasle eta irakasle ere izan dira. Euskal Autonomia Erkidegoko 23 zentrori «Eskola jasangarriaren» saria eman zaie ekitaldi horretan. Ikastetxe horien artean GEU izan gara.
«Eskola gizarterako prestakuntzagune bat da. Familiak, irakaskuntzaz kanpoko pertsonala, udaletan erantzukizunak dituzten pertsonak eta antzerakoak eskolako inguruneetan hezi dira. Curriculumetan eta zentroetako bizitzan sartu dira hondakinen kudeaketa egokia, mugikortasun ja-
- 44 -
sangarria, biodibertsitatea eta antzerakoak, eta ikaslea da proiektuko protagonista», adierazi du Urkulluk saritutako zentroak zoriontzean.
EAEko 118 herritako 460 ikastetxetan, egun, Eskola Agenda 21eko programak daude ezarrita «horrek esan nahi du, gutxi gorabehera, 220.000 ikaslek jasangarritasunerako hezkuntza jasotzen dutela modu erregularrean», nabarmendu du lehendakariak. Ana Oregik gaur hau esan du: «Ingurumenaz aritzea gure bizitza-egoeraz aritzea da, baita gure jarduerak egiten ditugun testuinguruaz eta gure ekosistemek ematen dituzten zerbitzuez aritzea ere. Horrez gain, azken urteetan herrialde gisa jaso dugun ingurumen-ezagutzaren balio azpimarratzea ere bada.» Hezkuntzako sailburu Cristina Uriartek «eskola gure ohiturei eta kontsumo-lerroei buruz gogoeta egiteko gunea izan da eta halaxe da, orain ere», esan du.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
LH5 Nuarben NUARBEKO URTEGIAN ETA ARAZTEGIETAN BARNA
Azaroaren 7a. Autobusean sartu gara eta Ibai-Eder urtegira joan gara. Etxe batean sartu eta han urtegia nolakoa den eta nola funtzionatzen duen esplikatu digute. Ura araztegira nondik eta nola eramaten duten ere azaldu digute. Gero 338 eskailera igo ditugu eta urtegia goitik ikusteko aukera izan dugu. Ondoren autobusean sartu gara eta IbaiEder araztegira joan gara. Han ura garbitzeko, metalak, lohia, bakterioak‌ nola kentzen dizkioten erakutsi digute. Lasaon autobusetik irten dugunean konturatu gara oso usain txarra zegoela araztegian. Lehenengo prozesu fisikoa nola egiten den ikusi dugu solido handiak, solido txikiak,
hondarra eta olioa kentzeko. Ondoren prozesu biologikoa esplikatu digute: hau da, disolbaturik dagoen zikinkeria kentzeko bakterio mota ezberdinek egiten duten lana non egiten den eta nolakoa den. Eta azkenik garbiketa prozesu horretan sortutako lohiak Lapatzera bidali aurretik izaten duten tratamendua azaldu digute. Egia esan, oso ondo pasatu dugu eta gauza berri asko ikasi ditugu, batez ere aukera eman digu gelan argazkietan ikusi genuena zuzenean ikusteko. Gehien gustatu zaiguna Ibai-Eder urtegia goitik ikustea izan da.
Hitzak: IĂąigo, Igor, Lide, Alba eta Lara Argazkiak: Manex Etxeberria eta Olatz Gabilondo
- 45 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
LH4 Azpeitian Azaroaren 7an LH4ko ikasleak Azpeitira egin zuten egun bateko irteera. Goizean, Lapatx zabortegia bisitatu zuten. Bertan, bi talde ezberdinetan banatu ziren eta batzuk zabortegia ikusten zuten bitartean, besteek tailer bat burutu zuten. Tailer horretan, erosketak egiteko momentuan, ahalik eta hondakin gutxiena sortzeko nola jokatu behar den aztertu zuten. Arratsaldean berriz, Burdinbidearen Museoa bisitatu zuten, bertan, trenak historian zehar izan duen ibilbidea
ezagutzeko aukera izan zuten. Hain zuzen ere, lurrinezko makinetatik hasi eta gaur egungo trenetaraino iritsi ziren. Horretaz gain, aukera izan zuten bertako tranbian buelta bat emateko. Beraz, ikasleak oso gustura egon ziren. Goizean, eguraldiak ez zieten lagundu, hala ere, egun polita igaro zuten eta asko ikasteaz gain, oso ongi portatu ziren.
Hitzak: Karla Beristain Argazkiak: Mari Cruz Pascual eta Maria Arenas
Baratza Ikastetxean baratza orain urte batzuk jarri genuenetik taldeak sarri aritzen dira lan ekologikoan: haziak erein, ureztatu, fruituak jaso... Hona hemen DBH1ekoak lanean.
- 46 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
IRAES 21 GURE IKASLEAK BARTZELONARA
Azaroaren 12tik 15era, gure ikasleak Iñigo Uria, Maria Vaquero eta Leire Larrañaga Bartzelonara joango dira Jesus irakaslearekin. Iraes 21eko Espainiako II CONFINTean parte hartuko dute (Conferencia Infanto-Juvenil),Euskal Herritik zazpi ikastetxe aukeratuak izan dira eta Floreaga bat izan da . Bertan gure planetaren aldeko konpromiso zaharren betetze-maila eta konpromiso eta erronka berriak identifikatuko dituzte. Guzti hau mundu jasangarriago baten alde.
V. Euskal Confintean IRAES 21eko gazteek gure hiri eta herriekiko hartzen zituzten konpromisoak baita agintariei egiten zizkien eskaerak hauexek ziren: Gure hiri eta herrien egoera ikusita, eta gure eskoletan egindako ekimenak aztertuta, hauek dira gure konpromisoak:
• Ez dugu hondakinik edozein lekutan botako, gure eskola eta gure hiria ez zikintzeko. • Birziklatzen eta berrerabiltzen saiatuko gara, adibidez eskolako materiala.
• Oinez, txirrindulaz, patinetez edo garraio publiko erabiliz mugituko gara. • Jendea kontzientziatuko dugu ingurumen arazoetaz. • Ingurumen politika kanpainetan parte hartuko dugu.
• Energia eta baliabide natural gutxiago kontsumituko dugu.
Eta hauek dira gure eskaerak, hiri eta herrietako alkateei eta Euskadiko agintariei: • Gure konpromisoak bete ahal izateko agintari politikoen laguntza.
ESTATUKO II. CONFINT Bartzelonan
Asteazkena iritsi bezain laster gure ekipaia autobusean laga eta 9 orduko bidaia hasi genuen. Hasteko esan beharra dago Espainia osoko ikastetxetako ordezkariak elkartu ginela Estatuko II. Confintean, azaroaren 12tik 15era.
Hasieran, elkar ezagutzeko dinamika batzuk egin genituen. Ondoren, gela handi batean bildu eta bertan autonomia erkidegoko ezaugarri eta ekintza garrantzitsuenak azaldu genituen. Lehenik eta behin, guk geuk ikastetxe bakoitzean egindakoa aztertu genuen eta ondoren besteekin partekatzeko txanda iritsiko zen. Zenbait ekintza berezi ere izan genituen: landare inbaditzaile batzuk kentzera joan ginen, horma bat Confintari buruzko graffiti batekin apaindu genuen, … Egun gutxitan gauza ugari egiteko aukera izan genuen eta ederki pasa genuela esan daiteke. Esperientzia honek benetan pena merezi izan du, batiz bat, gure planeta zaintzeko ezinbestekoa dela denen laguntza garbi geratu delako eta bestalde lagun ugari egin ditugulako. Hau guztia laburbilduz, horrelako ekintzetara joatea gonbidatzen zaituztegu, esperientzia bikainez gozatzeko aukera ezinhobea da eta! Gazteok gauza asko dauzkagu esateko gure ingurugiroari buruz! Ez bagara gu, nor? Ez bada orain, noiz?
Idatzia: Iñigo Uria eta Maria Vaquero
• Energia berriztagarriak gehiago erabiltzea, adibidez faroletan eguzki plakak jarri bateriekin gauean argitzeko.
• Bidegorri eta txirrinduentzako aparkaleku gehiago jartzea. • Kanpainak egitea ingurumenaren alde.
• Hondakinentzako edukiontzi gehiago jartzea eta hobeto kokatzea. • Kontsumoa txikiagotzea.
• Gazteen ideiak kontuan izatea, gazteentzako foroak zabaltzea eta gazteek parte hartzeko ingurumen aldeko ekitaldi gehiago egitea.
Konpromiso eta eskaera hauek gazteen artean zabaldu nahi ditugu, beraiek ere parte har dezaten eta beraien iritzia eman dezaten. Iritzi, idei, eskaera eta konpromiso guzti hauekin Bartzelonan ospatuko den Bigarren Estatuko KONFINTera joango gara.
IRAES 21 IKASLEAK
ESTACIÓN DE SERVICIO
AZPEITIA - AZKOITIA, S.L.
Martin Deuna, 3 • 20720 AZKOITIA (Gipuzkoa) Tel. / fax: 943 85 14 07
%2ko deskontua gure txartelarekin
- 47 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
EUSKARAK 365 EGUN Aurtengo honetan ere ospatu dugu Euskararen Nazioarteko Eguna eta goiza fresko samar esnatu bazitzaigun ere, berehala hasi ginen giroa musikaz berotzen. Bezperako egunetik sarrera-irteerak doinu alaiz bustiz, horrela jarraitu genuen astea amaitu arte. Euskararen Egunean bertan, ez ziren falta izan bertsolariak, txistulariak, atabalak, dantzariak… Zein baino zein dotoreago! Eta bai ederki abestu zutela LH eta HH-koek: “…dakitenek erabiliz, ez dakitenek ikasiz, herri bat osaturik EUSKARAZ NAHI DUGU BIZI…” Arratsaldean HH-koak aretoan bildu ziren eta ekitaldi guztiz polita burutu zuten: asmakizunak, abestiak, ber tsoak, dantzak …
Momenturik hunkigarrienetako bat plazakoa izan zen. Ehunka azkoitiar gazte, plaza osoa harturik, euskararen aldeko aldarrikapena eginez.
Ikastetxean bertan, hainbat lehiaketa burutu genituen euskararekin lotuta. LH-koek bikainki parte hartu zuten gela bakoitzean gauzatu zen Euskal Ginkanan. DBH-koak, berriz, bi alorretan aritu ziren lanean. Batetik “ Euskaraz bizitzeko dekalogoa” osatuz, 3A-koak suertatu zirelarik irabazle. Bestetik, hiru astez luzatu zen Euskal Ginkanan, sariduna 1A-ko Maria Ramos izanik.
Aipatu baita ere, adierazitako lehiaketa hauetaz gain, gure ikasleek herri mailan Maxixatzenek antolatu zuen Orbel jokoetan ere parte hartze nabarmena izan zutela. Horren adierazle, lehiakideen artean eginiko zozketetan izandako saridunen honako zerrenda hau duzue: Maddi Oteiza, Iñigo Oteiza, Mikel Saenz, Ander Larrañaga, Joanes Sal-
- 48 -
gado, Jagoba Uranga, Teury de los Santos, Ione Irañeta, Maren Etxenausia, Ane Alberdi, Andoni Moreno, Adrian Romero eta Iker Zubizarreta.
Bai, aurtengo abenduaren 3an ere ospatu dugu Euskararen Nazioarteko Eguna. Baina ez dezagun ahaztu EUSKARAK EGUNERO behar gaituela eta ez urteko egun batean soilik.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Hona hemen LH6ko neska eta mutilek kantatu zituzten bertsoetako batzuk: EUSKARA EGUNA
Euskararen eguna gatoz ospatzera, aztertu dugulako bere egoera, dantzak ta abestiak goaz ikustera, gure gogoko hizkuntza delako euskara. EUSKARARI EUTSI
Euskara ikasi ta bizi naiz ni alai geuk mantendu ezean izango dugu jai, zailtasunak ditugu noiznahi eta non-nahi, euskaraz bizi eta hitz egiten jarrai
ETORKINAK ETA EUSKARA Kanpoko jende asko dugu ezagutzen, hemen gure artean daudenez bizitzen, hasieran urrun samar ditugu sentitzen, euskaraz aritzeak gaitu gu hurbiltzen. EUSKALKIAK
Batzuk “bagira” eta besteak “bagera”, nafarreran ondoan dugu zuberera, bizkaiera eta noski hemen gipuzkera, ezberdin izan arren denak dira euskera. Floreaga euskaraz, euskararekin eta euskararen alde.
Hizkuntza Normalkuntza Batzordea
1915ean ERAIKIA - 49 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ESKOLA KIROLA TXIRRINDULARITZA
praktikatzeko aukera izango dute. Eta hasteko, irailaren 13an, bizikleta hartu dute Aginagalderaino joateko. Eguraldi bikaina aprobetxatu eta goiz-pasa ederra egin dute, aurretik Jokin Ormaetxea txirrindulari elkartekoek bidea eta abiadura markatzen zutelarik.
ATLETISMOA
Batzuk antxintxika ari ziren bitartean, beste batzuk erreleboetan edota hesien gainetik saltoka ibili ziren. Denak txandaka toki batetik bestera, altuera-jauzitik pisu jaurtiketara eta bitartean sprint motzak eta luzeak eta ‌ horrela bi ordu pasatu zitzaizkigun.
Aurten LH 3 eta 4ko neska-mutilek eskola kirolaren alorrean aldaketa batzuk egin direla antzemango dute. Aurreko ikasturteetan kirola futbola eta saskibaloian oinarritzen baldin bazen, orain kirol desberdin gehiago ezagutu eta
Irailaren 27an LH3ko ikasleak Azpetian eta LH 4koak Azkoitian elkartu ziren atletismo proba desberdinak ezagutu eta praktikatzeko. XEYE atletismo taldekoen laguntzaz goiz ederra pasatu genuen neskak eta mutilak denak taldeetan nahasturik.
- 50 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
SASKIBALOIA
Goizeko bederatzietarako prest zeuden Floreagako taldeak saskibaloi partidak hasteko. Batzuk Floreagako kamiseta urdina lehendabiziko aldia jantzi dute, beste batzuk dagoeneko ederki izerditutako kamiseta jantzi dute, baina
denok kamiseta berdina FLOREAGA aurrean eta atzean jartzen duena. Batzuk irabazi, beste batzuk galdu, baina denak pozik kirola egin eta lagun artean ibili direlako. Hurrengo asteburuan partida gehiago!
PINTURA EN GENERAL INTERIORES / EXTERIORES Javier Odriozola Etxaniz Xabier Larrañaga Goenaga Ugarte, 3 - 1º Móvil: 609 13 46 24 659 97 62 72 20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)
- 51 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
FLOREAGAKO MENDIZALEAK Floreaga ikastetxeko mendizaleen taldeak udatik hona egin dituen irteeren artean, hauek aipa daitezke: Irailaren 20an LH 3-4ko neska eta mutilentzat ibilbide polita antolatu zen herrian, Uxer eta Aritzatik zehar herrira.
Urriaren 26an Elortxiki, Arranoaitz eta Oamendi inguruetan ibili ziren, Brinkolatik abiatuta. Aizkorrira begira dagoen mendi lerro ederra Iparretik Hegora.
Azaroaren 16an, Markinatik abiatuta Santa Eufemia – Igotz tontorrera igo ziren. Ausartenak Bedartzandi tontorrerako keresta zakarrean ere ibili ziren.
Irailaren 21ean, igandean, Gorbeia (1481 metro, Araba eta Bizkaiaren arteko muga) mendira egun pasa izan zen. Eguraldia lagun, mendi egun bikaina izan zuten. Gorbeiako gurutzera denak iritsi ondoren, taldekide batzuek jaisterakoan Aldamin (1373 m.) mendia ere igo zuten.
Abenduaren 14an, Anaitasunarekin, Gazume aldera talde handia joan zen eta egun zoragarria igaro zuten.
- 52 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
ALAI BATZA Hona hemen Alai Batzako korrespontsalak idatzitako kronika batzuen zatiak, euskaraz eta gaztelaniaz Urriaren 10-11. Ostiralean, 10ean, Gazte Kluba eta ADS taldeei merezitako hasiera eman genien. Kurtso osorako aurkezpena egin ondoren, kanpaldietako argazkiak ikusi genituen eta taldeak bildu ziren. Gainera, afaltzeko aukera ere eman genien Alai Batzako bazkideei.
eman zitzaizkien kurtso osorako informazioa, data garrantzitsuenak, gure web erabiltzeko oharrak, …
17-18 de octubre. Por un lado, hoy hemos tenido el primer taller: pulseras de cremallera. No sabíamos que se podía hacer una cosa tan bonita con una cremallera. Por otro lado, se ha inaugurado la edición de este año de AB Champions League. Hoy se ha jugado la primera jornada.
Además de eso, hemos podido disfrutar de un montón de actividades: balón-rey, el inicio de de Bideomovie, Eye Toy… Nos lo hemos pasado genial y recordad: ¡la semana que viene más y mejor!
Urriaren 24-26a. Gaur tailerrean “atrapasueños” egiteko aukera izan dugu, amets politak edukitzeko. AB Champions-eko partidekin ere jarraitu dugu, batzuentzat poza eta beste batzuentzat tristura egon da. Futbolarekin jarraituz, klasikoa ikusteko aukera ere izan dugu.
Bideomovie taldean lehenengo urratsak eman ditugu sketch plit batzuk grabatuz. Bitartean, patioan joko desberdinak ere egon dira eta barre algara batzuk bota ditugu. Azkenean, igandean Alai Batza eta ADS taldeei hasiera eman diegu mezatan, AB koruaren partaidetzaz.
Azaroaren 1a. Tailerrean hontz itxurazko kaxatxoak egin ditugu. “Parakaidas” delako joko koloretsuan ere ibili gara, barre algara asko egon dira umeen artean. Bideomovie taldekoek ikusi dute lehengo astean egindako bideoa.
Azkenean, sing starrean ibili gara kantari, bitartean, AB korua entseatzen egon da.
Larunbatean, 11n, arratsaldeko 16:00etan ume ugari zegoen atea irekitzeko unearen zain. Beheko patioan egin zen kamiseta eta karneten banaketa eta laurak inguru denok On Bosko aretoan bildu ginen. Han bazkide guztiei
Hortik aurrera, etorri zirenek gozatu egin zuten begiraleek prestatutako berrikuntzekin: txapelketak, zumba, jolasak… LHkoak herrian zehar jarritako probak egiten egon ziren. Arratsaldeko zazpietan, Alai Batzako kide guztiek merienda hartu zuten. Eta egun honi merezitako bukaera emateko diskoteka saioa antolatu zen, Dj Amaia-Lorearen eskutik.
- 53 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Azaroaren 8a. AB Gauean parte hartzera etorri zirenek primeran pasatu zuten. Ez dugu uste inor aspertuko zenik gau ahaztezin horretan.
Gaueko 9etan hasiera eman zitzaion festari eta goizeko ordu biak arte gozatu egin genuen. Mailaka lo egin behar genituen geletara abiatuz gero, amek prestatutako afari gozoa jan genuen. Geroago, Alai Batzako gelan jolasean ibili ginen. Ez genekien artean zer gertatuko zitzaigun gau berezi hartan. Gainera, monitoreei ezin izan genien inolako informaziorik atera.
Hamar eta erdietan Aliceren abenturak lurralde miresgarrian bizi izaten hasi ginen. Proba batzuk egin genituen, Alice esnatzeko eta erregina gorria hiltzeko beharrezkoa zen aztikeria asmatu arte. Azkenean, gure helburua bete genuen eta hau ospatzeko asmoz, izugarrizko diskoteka antolatu zen. Eta geroago… palomitak, zukuak, pelikula. Goizaldeko ordu bi eta erdietan oheratu ginen. Eta bost ordu geroago jaiki ginen. Dena ordenatu eta garbitu, eta gosaria hartutakoan, guztiok etxera joan ginen. Eskerrik asko monitoreei dena prestatzeagatik. Horrela jarraitu!
15 de noviembre. Hoy hemos tenido Alai Batza. La semana pasada disfrutamos con AB Gaua y hoy, como siempre, hemos seguido con las actividades semanales: AB Champions League, manualidades… Hemos hecho unos llaveros que han quedado muy bonitos.
En AB Champions League nos hemos dado cuenta de la habilidad que tienen los chavales de hoy en día y a las 7 ha empezado “Guitar Hero”. Lo hemos pasado muy bien.
La semana que viene tenemos celebraremos el Día mundial de los derechos del niño. Será muy interesante y os invitamos a todos a participar. Y no olvides que por ser el día de la Tamborrada, terminaremos a las 19:00. Azaroaren 21-22a. Ostiralean Gazte Klubean musikaleko entseguak, gitarra tailerra eta Top Chef (izugarrizko fruta-pintxoak egin ziren). Eta larunbatean Alai Batzak ordutegi berezia izan zuen, danborrada eguna baitzen. Floreagara hurbildu zirenek primeran pasatu zuten arratsaldean zehar antolatuta zeuden ekintzetan. Patioan AB Champions-i jarraipena eman genion. Baina ekintzarik garrantzitsuena izan zen Haurren eskubideen Nazio arteko eguna ospatzeko antolatutakoa.
Beste aisialdiko salestar elkarteekin batera, airean bota genituen xaboi-burbuilak. Horien bidez gizarteari esan nahi genion umeen eskubideak toki guztietan errespetatu behar direla: babes berezia, elikadura, etxebizitza, familia, osasun-arreta eta hezkuntza izateko eskubideak.
Horrez gain, Eibar eta Real Madril jokatutako partiduaren lehenengo zatia ikusteko aukera ere izan genuen. Eta zazpiak aldera, pena handiz hurrengora arte elkar agurtu genuen.
Santa Klara 13, 1. • AZKOITIA Tel.: 943026902 www.avanzosc.com comercial@avanzosc.com
- 54 -
Gestioa hobetuz kostua jaistea posible da, ezagutu openERP
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Arazoaren 27a. Asteburu honetan Alai Batza soilik ostiralean irekita egon da, baina, besteetan bezala, giro ederraz gozatzeko aukera izan dugu. Ostiral arratsalde osoan zehar ADS Taldeak biltzen joan dira eta zortzietatik aurrera Gazte Klubean afaria, gi-
tarra tailerra eta Erreala - Elx partida izan ditugu. Horrez gain, talde handi batek “On Bosco” antzerki musikala prestatzen jarraitzen du, eta ostiralean ordu asko sartu zituen entseatzen.
5-6 de Diciembre. Aunque era festivo y la lluvia caía a cántaros, hemos podido disfrutar de una tarde agradable en Alai Batza. Hoy también hemos tenido un montón de actividades. En el taller hemos hecho unos adornos navideños para poder decorar el árbol. Hoy también se han celebrado los partidos anteriores a la final de AB Champions, que se disputará la semana que viene.
Después, hemos tenido que acertar las preguntas del Buzz y, al final, hemos elegido el ganador de “Barrez lehertuz”. El chiste ganador era muy bueno. Lo hemos pasado genial y la semana que viene tendremos la fiesta de Navidad.
Abenduaren 12-13a. Asteburu berezia izan dugu Alai Batzan. Ostiralean ADS merienda eta DBH festa ospatu genituen, giro bikainean. Larunbatean, Gabonetako Festarekin urteari agurra eman genion. Arratsaldeko 5etan AB Championseko finalak jokatu ziren, eta bitartean, batzuk jolasean ibili ziren. Aldi berean, ume talde bat tailerra egiten aritu ziren: Gabonetako zuhaitzerako apaingarriak. Eta zazpietan guztiok patio berdera abiatu ginen merienda hartzera. Eta egunari amaiera bikaina emateko sekulako diskoteka izan genuen. Ez ahaztu abenduaren 26an Alai Batzan urteari amaiera emango diogula, P.I.N. irteera eginez. Eliz atariko plazatik aterako gara. Begirale guztiok Eguberri zoriontsuak opa dizkizuegu!
APE
terapia zentroa Koldo Aranbarri
• Reflexoterapia • Diafreo • Osteopatia
Jandonianiz 6b AZKOITIA 943 850 008 688 610 676 www.erromakozubia.com
aloña larrañaga optiko optometrista julio urkijo, 8 tel. 943 85 25 11
20720 azkoitia gipuzkoa - 55 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
JÓVENES Y DESARROLLO GAZTEAK ETA GARAPENA
La Semana de la Solidaridad de Azkoitia El sábado 27 de Setiembre, el grupo de Jóvenes y Desarrollo de Azkoitia participó en el encuentro de las ONGDs con las que colabora el Ayuntamiento de Azkoitia (Gipuzkoa).
Durante toda la Semana de la Solidaridad (22-29 Septiembre) hubo varios actos: Exposiciones de fotos y proyecciones, una charla conferencia sobre Comercio Justo, una lectura de textos sobre el Comercio Justo en varios idiomas … Nuestro grupo local vendió algunos productos de artesanía beninesa en el puesto del sábado, distribuyó billetes del Sorteo a favor del proyecto de Niños de la Calle de Porto Novo y Benín y ofreció sensibilización sobre el tema a la población.
JyD Beasainen
JyD Barakaldon
Urriaren 4an, larunbatean Azkoitiko JyD-GG taldekoak Beasainen izan ginen “Boluntarioen astea”n.
Azkoitiko JyD - GG taldeko Juan Inazio Barakaldoko salestar ikastatxean izan zen janari bilketa kanpainari hasiera ematen, azaroaren erdian. DBHko ikasleei Beninen bizi izandako esperientzien berri eman zien.
- 56 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Futbola eta solidaritatea Txerloian Urriaren 8an, 700 ikusle inguru bildu ziren Txerloiako futbol zelaian, Eibar eta Osasunaren arteko lagunarteko partida ikusteko.
Partidua husna (0-0) bukatu zen, baina talde biek izan zuten golen bat sartzeko aukera. Partidua oso lehiatua izan zen eta azkeneraino mantendu zen emaitzari buruzko kezka, nork irabaziko ote zuen.
Talde bietan titular ugari ikusteko parada izan genuen. Ligaren hasieran minutu gutxiago izan dituzten jokalariek ere aukera izan zuten gogor lehiatzeko, taldean postu baten bila. Partidu garbia baina borrokatua izan zen, eta azkenean hutsean amaitu zen. Azken txistuarekin batera, ume ugari sartu ziren zelaira, jokalarien sinaduren eta
argazkien bila. Gero zaletu gazteak autobusen inguruan egon ziren, gustuko jokalariekin argazkiak ateratzeko zain. Partiduak bere alderdi solidarioa edo benefikoa ere izan zuen. Sarreran bildu zen dirua “JĂłvenes y Desarrollo – Gazteak eta Garapenaâ€? gobernuz kanpoko taldeak jaso zuen, Beningo kaleko umeen alde salestarrek duten proiektura bidaltzeko (1630 euro). Talde honen zozketaren txartelak ere salgai egon ziren.
Futbolaren festa ederra izan zen. Txerloiako harmailak beterik, lehiak eta solidaritateak bat egin zuten. Gazteak eta Garapena taldeak bere eskerrona adierazi nahi die Anaitasuna, Eibar eta Osasuna futbol taldeei eta ikusle guztiei. Denei mila esker!!
Diru laguntzak Aurten ere Azkoitiko Gazteak eta Garapena taldeak antolaturiko proiektu batzuk, hainbat erakunderen laguntza jaso dute. Hona hemen urte udazkeneko laguntzak: Azkoitiko udala 8600 euro
Lasarteko udala 6897,06 euro Auzo Lagun
8000 euro.
Mila esker guztioi!!!!
Talde afaria Azkoitiko JyD - GG taldeak urtean bi afari egin ohi ditu, herriko elkarteren batean, bat ekainean eta bestea azaro edo abenduan. Afari hauek une paregabeak dira elkar ezagutzeko, animatzeko, taldekide berriak gureganatzeko eta erabaki batzuk guztien artean hartzeko.
- 57 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Benin : bizitzarako lezioa Europa inoiz utzi ez duen pertsona batentzat Afrika ez da beste kontinente bat soilik, beste planeta bat baizik. Kontrastea izugarria da hemengo eta hango bizimodu eta bizibaldintzen artean. Horregatik, lehen aldiz joanda, pare bat egun behar izan genituen han ikusten genuena asimilatzeko.
Lehenik eta behin, Coutounouko aireportura heldu bezain pronto, gaueko 9ak inguru, konturatu ginen esperientzia “diferentea” izango zela. Aireportu inguruan ez zegoen ia kaleko argirik, motoek eta beste ibilgailuk argiztatzen zituzten gehienbat kaleak. Eta gero usaia…. ke eta erregai usai exageratua edonon! Afrika osoko hiririk kutsatuenetarikoa dela esaten dute batzuk.
Ez da egunero sortzen Afrikara joateko aukera eta horregatik agertzen denean harrapatu egin behar da. Horixe erabaki genuen duela parte bat urte Gazteak eta Garapena erakundeko kide batzuk Juanjok, Beninen dagoen salestarrak, gonbidapena luzatu zigunean. Era honetan udan Gazteak eta Garapeneko kide batzuk Beningo errealitatea bizitzeko eta salestarrak bertan duten “Kaleko umeen aldeko proiektua” lehen eskutik.ezagutzeko zortea izan dugu. Azkoitia utzi genuenean bagenekien bai ebola famatua Gineako Golkoko herrialde batzuetan berekoak egiten ari zela baina Beninen edo bere inguruko herrialdeetan oraindik ez zuen inongo eraginik izan. Alde honetatik lasai joan ginen eta lasai mugitu gara herrialdean zehar, derrigorrezkoak diren 5 edo 6 txerto eta tratamendu ezberdinak hartu ondoren noski.
Anaitasuna Plaza 1, behea Tel.: 943 02 64 93 AZKOITIA
KAFETEGIA - OKINDEGIA - 58 -
Goizean goiz Portonovoko Foyeretik (Salestarren zentrotik) irten eta hiriko kaleetatik barrena abiatu ginenean hauetan pilatzen zen zikinkeria eta zaborra ikusi eta usaindu genituen. Etxeetan sortzen diren ondarrak eta erabiltzen diren bildukiak zuzen-zuzenean kaleetan botatzen dira eta han, ertzeetan, pilatu egiten dira….. oilo eta txerritxo taldeen mesederako.
Baina bertakoentzat kondizio higieniko hauek ez dira oztopo beraien bizitzarekin jarraitzeko. Beharrak bultzaturik eta zailtasunak gainditzeko asmoz, familiako kide guztiak kolaboratzen dute, ahal duten neurrian, familia aurrera ateratzen. Horregatik oso jende bizia da, umeak, emakumeak, edozein adineko pertsonak, egurrezko mahaitxo baten ondoan eserita zerbait saltzen dute: kontrabandozko gasolina, paperezko musuzapiak, mugikorrentzako SIM txartelak, arropak… edozein gauza. Lortutako gutxi horrek hurrengo egunetan elikatzeko, janzteko eta bere beharrak asetzeko aukera emango die. Bestalde, hemen ere kontrasteak oso agerian daude eta kale ertzean umeak erdi biluzik eta hanka hutsik jola-
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
sean eta pozik ari diren bitartean, ondoko errepide zulatu eta lokaztutik Mercedes edo BMW kotxeak pasatzen ari dira. Herrialdean garapen ekonomiko xume bat ematen ari da, bai, baino batzuk, askok, ez dute garapen hori oraindik somatu ere egin. Injustiziak ez ditu mugak ezagutzen, ez politikoak, ez azalaren kolorekoak, ez adinarenak….. Testuinguru honetan murgilduta lan egiten dute bertan dauden Gazteak eta Garapeneko kooperanteak eta salestarrak. Erakunde honek hemen, Azkoitian, eta baita gure Inspektorian (Santiago el Mayor deitua), lortzen dituen baliabidei esker (ekonomikoak, elikagaiak, teknologikoak…) beraien lana posible egiten du. Eta lan itzela da. Ouandoko eta Dantokpako (Porto Novon) edo Seméhko (Coutounoun) azoken inguruan ibiltzen diren umeak, kalegorrian, handik eta hemendik lortutako jantziekin, mantekin, txaleko salbabidasekin ere, jantzita ibiltzen diren horiekin, inork hurbil nahi ez dituen horiekin, ari dira lanean. Bildu eta babesa, janaria, lo egiteko eta gustura sentitzeko tokia eta berotasun pertsonala eskaintzen dizkiete egunero. Eta zenbat eskertzen dute gertutasun eta afektibitate hori! Bertan uda osorako egon diren edota urte osorako dauden kooperanteak irribarreekin eta besarkadekin izaten dira sa-
rituak egunero bere lanean. Benetazko irribarreak, txuriak, zabalak, barru-barrutik irtendakoak. Zeinek ematen dio zeini?
Azken urteotan bidalitako laguntzari esker salestar hauek proiektua ondo bideratzeko eta zabaltzeko baliabideak izan dituzte. Horrela, zentro berri bat eraiki dute Coutonoun (Mama Margarita), barraka berriak (Seméhn), Saketéko baserri-eskola hornitu eta handitu dute, edota tailer eta ikasgela berriak Porto Novoko zentro nagusian, Magonen. Guztiak ume eta gazte horien formaziora zuzenduak. Lehen gizarteak ukatzen zietena etorkizunean beraiek emateko asmoz. Gizakiaren beharrak anitzak dira (Maslowren piramidea ezagutuko duzue) baina Beninen argi konprobatu dugu oinarrizkoena -gauza materialengandik harandiago- begirada, hitz goxo eta kontaktu pertsonala direla. Ez dago hori baino hobeagorik pertsonen bizitza aldatzeko. Juanjok eta bere laguntzaile eta kooperante taldeak horretan dihardute eta gu, Floreagako komunitatea osatzen dugunok, eta azkoitiar guztiak, arro sentitu behar gara ume askoren bizitza errazagoa eta alaiagoa egiten ari garelako gure kolaborazioarekin. Zorionak!
karan haur moda Julio Urkijo 12, behea Tel.: 943 85 00 68
20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)
- 59 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Encuentro de Logroño Miembros de los grupos locales de JyD y del voluntariado salesiano de nuestra zona celebraron un importante encuentro el día 5 de octubre en Logroño. Luis Marín Cabello responsable de la animación misionera de la nueva inspectoría salesiana Santiago el Mayor coordinó el encuentro. A los momentos de reunión, siguieron la eucaristía, la comida fraterna y una reunión de los responsables locales de JyD.
Zozketako saria Marta Murillok jaso du aurtengo Beningo Zozketako saria, erreserbako zenbakia 1090 aurkeztu ondoren. Saria honako hau da: Eibar Futbol Clubaren elastiko bat, Laboral Tau Saski Baloi taldeko jokalarien sinatutako elastikoa eta baloia; Migel Zubizarreta “Bolante” eta Maite Agirre “Krispin” margolarien bi koadro bikain, eta Joseba Jatetxean bi lagunentzat bazkari edo afaria. Hainbat denda eta erakundek ere lagundu dute zozketa antolatzen: Joseba Jatetxeak, Jasokunde Kooperatibak eta FK kopistegiak. Zozketako txartel ia guztiak saldu dira. Jaso den dirua Beningo Porto Novora bidaliko da, salestarrek zuzentzen duten kaleko umeen aldeko proiektura. Proiektu hori eta Azkoitiko salestar komunitatea eta Floreaga ikastetxea elkarrekin adiskidetasun harremanetan daude. Guztioi mila esker!!
Benin gogoan Azaroaren 20an ikastetxeko irakaslea den Jexux Larrañagak hitzaldi bat eman zien LHko ikasleei Beningo kaleko umeei buruz.
Udan, Juan Inazio eta Jexuxek bi aste pasatu zituzten Beninen, hemendik babesten ditugun salestar proiektuak gertutik ezagutzen. Han bizi izandakoa kontatu zigun argazki batzuen bidez.
Hasieran, Benin Afrikan kokatu zuen eta herrialdea aurkeztu zigun. Bere komentarioek erakutsi nahi zizkiguten beraien eta gure arteko desberdintasunak. Hala ere, Jexuxek
- 60 -
behin eta berriro errepikatu zuen oso pozik bizi direla eta gu askotan ez. Gutxi daukatenek guk baino hobeto ikasten dute bizitzan zein den garrantzitsuena, non dagoen zoriontasunaren gakoa. Azaro eta abenduan Benin gogoan izango dugu. Hori dela eta, kaleko umeen aldeko janari bilketan parte hartzera animatzen zaituztegu. Juan Inazio Barakaldoko salestar ikastetxean izan zen antzeko hitzaldiak ematen.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Janari bilketa Aurten ere Beningo kaleko umeen aldeko janari bilketa antolatu dugu abenduan. Herriko dendetan janaria utzi daiteke, edo Floreagara ekarri daiteke, edota merkataritza gune haundietan zuzenean eman daiteke.
Janari ez iragankorrak jasotzen ditugu: arroza, dilistak edo lentejak, babak, pasta...
Egun hauetan industrialdeko pabiloi batean janaria sailkatu eta paletak prestatuko dira. Lan horretan ekarpen haundia egiten dute Patritarrek. Eibar kartonajeak eta industrialdeko arduradunek laguntza bikaina eskaintzen digute. Azkoitiko janari dendei eta laguntza eman diguzuen guztioi MILA ESKER.
Eguberri inguruan Azkoitian bildutako janaria beste tokietan bildutakoarekin elkartuko da Iru単ean; han kontainerra osatu eta Beninera bidaliko da urtarrilean.
Bar Alejandro Etxeko sukaldaritza
- 61 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
CHRISTMAS LEHIAKETA
Ada de la Quintana. 1A
Arett Sendino. 1B
Jarik Corral. 2A
Oier Bermejo. 2B
Elene Sudupe. 3A
Henar Galarraga. 3B
- 62 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
Jenobeba Oiartzabal. 4A
Nahikari Galarraga. 4B
June Sanjuan. 5A
Alba Nogales. 5B
Axel Amaro. 6A
Maddi Calero. 6B
- 63 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
IGEKO OHIZKO BATZAR OROKORRA Floreagako IGE-AMPAko Ohizko Batzar Orokorraren behin behineko AKTA AGIRIA 2014ko urriaren 23an, iluntzeko 20:30etan, bigarren deialdian IGEko batzar nagusia ospatu zen, honako gai zerrendarekin: 1. Ongi etorria eta mahaiaren aurkezpena
2. Aurreko batzarreko aktaren irakurketa eta onarpena. 3. Ikastetxeko informazio orokorra.
4. Ikastetxeko informazio ekonomikoa. 5. I.G.E.ko informazio ekonomikoa. 6. I.G.E.ko hauteskundeak. 7. Erregu eta galderak.
1. Ongi etorria eta aurkezpena. Mª Carmen Blazquez lehendakariak, hasiera eman dio batzarrari, gerturatu direnei ongi etorria eman, eta mahaiko kideak aurkeztuz. 2. Aurreko batzarreko aktaren irakurketa eta onarpena. IGEko idazkaria den Lurdes Alberdik aurreko batzarreko akta irakurri zuen, eta aho batez onartua izan zen. 3. On Juan Carlos Perez Godoy, Salestarren Probintzial berria ikastetxean bisitan zela aprobetxatuaz, batzar honetako gurasoak agurtu ditu, eta bide batez eskerrak eman eta aurrera jarraitzeko animoak eman zizkigun. 4. Ikastetxeko informazio orokorra. Ikastetxeko David Villahoz zuzendariak eskolako hainbat informazio eman zuen, honako gai eta jarduera nabarmendu zituelarik.
• Pastoraleko programa: Ikasturte honetako lema “Zurekin kontatzen dugu” • Udako ekintzak: Irlandako egonaldiak, “Campo Bosco”ko kideak Turinera egiten duten bidaia hiru urtez behin, uztaileko kanpaldiak; Somalo eta Logroñon, Uztaila Jolasean, Beninera egindako bisita Juaninazio eta Jesusek etab…
• Salestar komunitatearen osaketaren berri eman zuen, aurreko urteko berdina zela esan zigun, baina inspektorien antolaketa berriaren ondorioz, web berria dutela “www. salesianos.es” eta logo berria ere
- 64 -
•
aurkeztu zuen, salestar ikastetxe guztiek irudi berbera erabiliko dutela esan zuen.
On Boskoren jaio zela 200 urte beteko dira abuztuan, hori ospatzeko hainbat ekintza berezi antolatuko dira ikastetxean, batzuek aipatzekotan, hauek aipatu zituen: On Bosko Musikala, “Gure Artean” aldizkaria, hitzaldiak Kultur Jardunaldietan, apirilean Turinera bisita, ekainean Meza Nagusia Parrokian, Alai Batzako afaria irekia ikastetxeko guraso guztiei, etab….
Jarraian, ikastetxeko Koldo Gurrutxaga pedagogi zuzendariak hartu zuen hitza, eskolako datuen eta jarduera desberdinen berri emateko. • Ikastetxeko ikasle eta irakasle kopuruak aipatu zituen; 684 ikasle, 446 familia eta 49 irakasle.
• Ikastetxeko kanpo jarduerei buruz, honako ekintza hauek azpimarratu zituen:
- Eskola kirola eta mendi irteerak, urte honetan LH3 eta LH4an kirol aniztazuna bultzatuko dela aipatu zuen. - Uztaila Jolasean - Euskal Dantzak - Ingelesa
- Mekanografia
- Euskararen normalizazio plana, sensibilizazio planak, Euskara eguna, Korrika, etab… - Pastoral Plangintza.
- Agenda 21, hemen “elikadura jasangarria” landuko da.
• Ondoren, ikastetxeko beste proiektu hauen berri eman zuen:
- Truke programa, hau, testu liburuen kudeaketa plan bat da eta, aipatu zuen emaitza onak ematen ari den proiektu bat dela. - Ingelesa. Hizkuntza komunikaziorako konpetentziak, LHko maila guztietan Arte Hezkuntza hizkuntza honetan ematen hasiak dira.
- Haur Hezkuntza: “Elkar-Hazi” jolasgunea 0-2 urte arteko haurrentzat, hitzaldiak gurasoei zuzenduta eta berrikuntza bezala aipatu zuen “kafe-tertuliak” antolatu nahi direla. - Lehen Hezkuntzan, ikasketa kooperatiba martxan ipini dela eta urte honetan “irakurlagun” programa martxan jarriko dela.
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
- Bigarren Hezkuntzan, Elkarrekin eraikitzen proiektuan parte hartuko dute DBH 4koek, Azpeiti eta Azkoitiko ikastetxe guztiekin batera.
• LOMCE legeari buruzko informazioa ere eman zuen, espero dute 2014ko bukaerarako kurrikuloa egina egongo dela. Ikasturte honetan LHn egongo diren aldaketak aipatu zituen; Zientziak bi zatitan emango dira, Inguru eta Gizarte bereiztuta eta kanpo ebaluazioak ere izango dira, nahiz eta emaitzak ondorio akademikorik ez izan… • Azkenik, hainbat ekitaldi antolatzen parte hartzen duten gurasoei bere esker ona azaldu zien, denon elkarlana ezinbestekoa bai da hainbat ekintza aurrera eramateko. Ikastetxeko informazioaren amaitzeko Mª Carmen Blazquez lehendakariak hartu zuen hitza, IGEk antolatzen dituen jarduera desberdinen berri emateko
• San Andres festan DBH4ko ikasleei laguntza plazako postua antolatzeko • Gabon Kantak. Herriko eta inguruko herrietako abesbatza desberdinekin jaialdia antolatuz.
• Gabonetan, mariskada baten zozketa, ikastetxeari diru laguntza berezi bat eman ahal izateko.
• San Jose eguna; (gurasoen eguna) meza, dantzariak, futbol partidak, hamarretakoa eta abar… izaten dira. • Kultur Jardunaldiak. Urte honetan XXV. urteurrena zela eta 4 ekitaldi antolatu ziren, bertso saio batekin amaiera emanaz. •
Sagarzazu oroigarria. Apirileko astebukaeran, futbol lehiaketa antolatzen da, Azkoiti eta Azpeitiko ikastetxe ezberdinetako umeek parte hartzen dutelarik.
• Dantzari Txiki Eguna, udaletxearekin elkarlanean maiatzeko jaialdia antolatzeko. • Eta, beste edozein ekintzetako laguntza ere eskaintzen da.
5. Ikastetxeko informazio ekonomikoa. Juan Inazio Sudupek eskolako egoera ekonomikoari buruzko informazioa eman zuen, Eusko Jaurlaritzaren laguntzen murrizketak nabarmendu zituen. Ondorioz, nahiz eta zorrik ez izan, eguneroko martxa eta hainbat jarduera burutzeko gurasoen parte hartzea ezinbestekoa zela azpimarratu zuen.
Urteko diru kontuak, eskola kontseiluan aurkezten direla eta diru kontuak enpresa espezializatu batek auditatzen dituela esan zigun.
Aparteko gastu bezala aipatu zuen 2. pisuko gela guztietan pertsiana elektrikoak ipini direla, eta 3. pisuan gela batzuek birmoldatu egin direla, baita ere aipatu zen guraso elkartean antolatzen duen mariskadako diruari esker “Indartze” eta “Dibertsifikazio” gelan arbel digitalak ipini direla.
Ikasturte honi begira, argi instalazioa aztertu eta beharrezko diren zuzenketa edo konponketak egin beharko direla adierazi zuen. 6. I.G.Eko informazio ekonomikoa: Irene Iriartek, IGEko diruzainak, 2013ko finantza-kudeaketari buruzko informazio zehatza eskaini zuen, diruaren sarrera- irteerak guztiak zehaztuz, eta azpimarratuz jasotzen den diruaren zati handi bat ikastetxeko beharretara bideratzen dela, Jarraian, urtero bezala kuota igoera aztertu zen, gaur egun dauden laguntza murrizketei aurre egin ahal izateko hileko 2 euroko igoera proposatzen zaie bertaratu direnei, hauek, ahobatez kuota igoera onartu zuten. 7. I.G.E.ko hauteskundeak. Mari Carmen Blazquez lehendakariak jakinarazi zuen, bost lagunek uzten dutela guraso batzordea, horietan parte hartzeko aukera emateko, idatzi bat bidali zela guraso guztiei, bost lagunek eman dute izena bertan parte hartzeko. Karguan uzten dutenak honako hauek dira: • Mª Carmen Blazquez • • • •
Angel Orbegozo Iñaki Murua Henar Gomez, Iñaki Redondo
• • • • •
Edurne Albizuri Juanan Arrieta Pili Murillo Sorkunde Sudupe Elena Alegre
Kargua hartzen duten kide berriak hauek dira:
Kide berriei ongi etorria ematen zaie, eta elkartea utzi dutenei gure esker ona adierazi, zaie, hainbat urtetan egindako lanagatik. 8. Erregu eta galderak. Erregu eta galderen unean, ez zen egon galderarik Besterik gabe, bilera amaitutzat eman zen, bertaratu zirenei eskerrak eman ondoren.
Batzordea utzi dutenei eskerrona: Mari Carmen eta Angel.
- 65 -
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
“DON BOSCO” ANTZERKI MUSIKALA Aurten “Don Bosco” antzerki musikala prestatzen ari gara, 2015ean Don Boscoren jaiotzaren 200. urteurrena ospatu nahi dugulako. Alai Batzak 1992. urtean “Don Bosco” musikala antzeztu zuen jada, gaztelaniaz. Aurten berriro martxan jartzen du, baina euskaraz. Horretarako AB eta Gazte Klubeko 40 neska eta mutil arituko dira oholtza gainean. Bi orduko antzezlana, hemen bertan euskaratutako eta grabatutako hemezortzi abesti … Don Boscoren bizitzaz eta historiaz hunkiturik, gazte talde batek apaiz berezi honen gorabeherak antzeztu nahi ditu. Segituan pertsonaiak banatu eta Joanen bizitzako pasadizo garrantzitsuenak eskainiko dizkigute, gaur egungo musika eta dantza bikainak baliatuz … Garbi geldituko da Joanen bihotz handia, beti gazte behartsuenen alde ahaleginean …
Hilabete askotako lana biltzen da bi orduko emanaldian. Prestaketa lanak, elkarrizketen eta kantuen euskaratzea, dekorazioak eta jantziak apaintzea, pertsonaien castinga, dantza eta pausuak ikastea, zenbat entsegu ordu … Josean Prolek era bikainean bideratu du ontzi honen porturako ibilbidea. Izan bedi Don Boscoren ospakizunaren osagarri duina!! Kantu batzuen grabazioak aurretik zabaldu dira, antzokira etortzean kantatzeko kapaz izan gaitezen. Emanaldiak urtarrilean hasiko dira, Floreaga Ikastetxeko aretoan. Urtarrilaren 31n, larunbatean, Baztartxo udal aretoan izango emanaldia. Bestalde, taldeak herritik kanpo ere beste emanaldi batzuk eskaintzeko asmoa du. Zorionak eta mila esker proiektu honetan hainbeste lan eta ilusio jarri duzuen guztioi!!!
TALVANY´S VISIT Thanks to a Kristau Eskola Project, in which Erasmus students are invited to our classes in order to improve our speaking skills in English, last Friday a Brazilian boy whose name is Talvany came to our class. He spent almost all the hour talking and sharing his experiences with us. As his English was very clear, we were able to understand everything.
Among other things, what we liked the most was his travelling experiences, owing to the fact that he had visited a lot of countries. Despite the fact that he can study
- 66 -
in Brazil, he has decided to come here to have a different student life.
Regarding to us, it´s essential to be the ones who can take advantage of this program. Apart from meeting people from other countries, we also raise the bar of our English. Something that is very important nowadays. To sum up, we believe that every student should have this opportunity due to it is another way to study English and to socialize with people. Eneritz - Nora
GURE ARTEAN 62. 2014ko abendua
AZKEN ORDUKOAK Luzia Larra単aga Alegrek bi sari jaso ditu marrazkiaren arloan: Artxamendiren eskuzko egutegien saria eta Donostiako aparejadoreen Krisma saria.
Joanes Karrera Alberdik Donostibusen Krisma leihaketa irabazi du. Zorionak bioi eta partaide guztioi!
Luzia Larra単aga
Hemen dituzue ingelesezko Cambrigde azterketen egutegia. Kristau Eskolako partaide izanik Floreagak azterketa hauek bertan egiteko aukera eskaintzen du.
Joanes Karrera
Luzia Larra単aga
- 67 -
Floreagako Heziketa Komunitateko kideok “Don Bosco 200� mosaikoa osatu dugu
1815
2014-2015 Eguberri zoriontsuak!!!
2015