Gure Artean 46 by Floreaga Zezilio

2009ko Nº

ekaina

Zkia.

• Haur Hezkuntza Zabalegin • DBH ikas bidaiak • 16. Korrika • Anaitasuna 75

DBH 4 2008-09

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

ERREDAKZIOA eta LAGUNTZAILEAK Jose Manuel Arenas Josean Prol Zezilio Salas Juan Inazio Sudupe Iñaki Echeverria Juan Carlos Orodea Mari Carmen Fernández Javier Bastarrika Koldo Gurrutxaga Oskar Aranbarri Olatz Zabaleta Mª Axun Epelde Olatz Gastañares Cristina Garate Jexux Larrañaga Mailu Irizar Maje Larrañaga Sor Arantxa Juarista Txetxu Villota Ixabel Jauregi Patxi Alberdi Anjel Andreu Juan Karlos Merino Ramón García Txemari Zuza Marijose Arregi Javier Camarón Alba García Conde Laida Beristain Iosu Irizar Maite Garate Vanessa Manzisidor Xabier Aldalur Elena Zubizarreta Naira Arizmendi Ane Etxeberria Maite Alberdi Salestar komunitatea Alai Batzako monitoreak FLOREAGAKO IRAKASLE, GURASO, ETA IKASLEAK

HOTEL

INDICE / AURKIBIDEA Erredakzio eta laguntzaileak / indizea . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .2 Agurra . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .3 In memoriam: Ramon Alberdi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .4 150 años de la congregación salesiana . . . . . . . . . . . . . . . . . . .5 Maje Larrañaga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .6 Anjel Adreu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .8 Juan Karlos Merino . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .10 Omenaldiak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .13 Kalitatea . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .14 Agenda 21 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .16 u Haur Hezkuntza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .16 u DBH 3 Ibaialde . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .17 u LH6 Arangoitin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .18 u Consumopolis . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .19 u Udal foroa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .20 u Osasun logoa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .20 u Azterkosta erakusketa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .21 Haur Eskola . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .22 Haur Hezkuntza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .23 u Zabalegi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .23 u Txotxongiloak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24 LH: kanpaldiak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24 u Orioko kanpaldia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .24 u Barria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .25 u Hondarribia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .26 DBH: Ikas Bidaiak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .27 u DBH 1 Lekeition . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .27 u DBH 2 Bartzelonan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .29 u DBH 3 Murillo de Gállegon . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .30 u DBH 4 Madrilen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .31 Irteerak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .32 u LH igeritegian . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .32 u DBH 1 Zugarramurdi-Urdazubi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .33 u LH 6 Mad Science . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .34 u DBH 1 Santa Klara . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .34 u DBH 3 Guggenheim . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .35 u Bide Hezkuntza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .35 u Exámenes de Cambridge . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .35 Nola salbatu bizitza bat . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .36 16. Korrika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .37 XXII. Xabier Sagarzazu Oroigarria . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .38 Mendizaleak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .39 Kirolak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .40 Entrenatzaileak: Alba García eta Laida Beristain . . . . . . . . . . .42 Anaitasunak 75 urte . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .44 Bizkargi Musika Eskolak 25 urte . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .45 u Abestearen garrantzia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .46 Bertsolaritza . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .47 Liburuaren eguna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .49 Ramón García . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .50 Maria Laguntzailea . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .51 Jóvenes y Desarrollo-Gazteak eta Garapena . . . . . . . . . . . . . .52 Alai Batza. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .54 u AB Somalon . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .54 u Bukaerako festa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .55 u Txikibosco . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .56 Formación: Buenas prácticas en TIC en la escuela . . . . . . . . .57 Pastorala . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .58 Liburuak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .59

AGURRA 2008-09 ikasturtearen amaierara iristen ari gara. Urteko lanaren emaitza jasotzeko garaia da. Joan den irailean ikasturte berri bati ekin genion: klaseak, lagun berriak, ekintza berri mordoa, ikasgai eta irakasle berri batzuk,... Hezkuntza eta prestakuntza garai aizan da guztiontzat, batez eguneroko bizitzarako heziketa jasotzeko garaia. Guztiak zoriondu nahi zaituztet, zuen lorpenengatik. Guztioi opa dizuet uda eta oporrak goza ditzazuela. Datorren irailean zuen zaini zango gaituzue, elkarrekin bidea egiten jarrai dezagun. 2009. urtea oso berezia da Salestarrentzat: izan ere, gure kongregazioaren jaiotzaren 150. urtemuga ospatuko dugu aurten. Abenduan ospatuko dugu bereziki, eta orduan gogoraraziko dizuegu. Mundu osoko salestarren ospakizuna da. Munduan 175 nazio baino gehiagotan lanean ari gara salestarrak. Beno, herrialde batzuetan gaudenik ezin dugu esan, arriskutsua baita,... On Boscoren aurpegia munduko toki askotan dago, hainbeste salestar eskola, parrokia eta ekintzetan. Eta On Bosco gazteen Aita eta Maisua dugu. Munduko nazio aberatsenetan eta pobreenetan gaude; unibertsitateetan eta kaleko umeen artean; nazio edo estatu batzuen onarpena jasotzen batzuetan eta isilpean, klandestinitatean, beste batzuetan; Nazio Batuetan giza eskubideak defenditzen eta Afrikako herrixka batzuetan, langintza apalean; Elizako gotzain eta kardinalen artean, eta ume esklaboen askapen lanean,... Honelakoxea da salestarren aurpegia eta lana mundu osoan. Eskerrak eman dizkizuet: Floreaga Salestar Ikastetxea Azkoitiko herrian heziketan erreferente izan dadin ahalegintzen zareten guztioi. Eskerrik asko eta uda zoriontsua guztioi.

Este año escolar 2008-09 llega a su fin. Es tiempo de recoger los frutos del trabajo del año. Comenzábamos allá por septiembre un nuevo curso con la ilusión de un nuevo año: clases, nuevos amigos, un montón de actividades por delante, asignaturas y profesores nuevos,… Ha sido un tiempo de crecimiento y de formación, sobre todo en educación para la vida. A todos quiero felicitarles por sus logros. Y desear a todos que disfruten del verano y de las vacaciones; os esperamos a todos el próximo septiembre para seguir caminando juntos. Este año 2009 es muy especial para los Salesianos, porque celebramos los 150 años del nacimiento de nuestra congregación. En diciembre lo celebraremos de manera especial y os lo recordaremos. Es éste un acontecimiento que celebraremos a nivel mundial en los más de 175 países donde estamos presentes, bueno en algunos no podemos decir que estamos, porque es peligroso,… El rostro de Don Bosco, Padre y maestro de la juventud, está en tantos sitios, en tantas y tantas obras… Desde el país más rico del mundo al más pobre; desde universidades a los niños de la calle; desde el reconocimiento de todo un país a la clandestinidad en otros; desde la ONU y los derechos humanos a la participación humilde de un pequeño pueblecito de África; desde nuestros obispos y cardenales de la Iglesia, a la liberación de niños/as de la esclavitud. Así es el rostro salesiano en el mundo. Quisiera terminar dando gracias a todos los que hacemos posible que Floreaga Salestar Ikastetxea sea un referente en educación en nuestro tan querido pueblo de Azkoitia. A todos gracias y buen verano.

Jose Antonio Prol. Zuzendari titularra -

-3-

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

In memoriam: RAMON ALBERDI El sacerdote salesiano azkoitiarra Ramón Alberdi, “Erresti”, falleció a primera hora de la mañana del viernes 29 de mayo en la Barcelona que tanto amó. Contaba 79 años. De niño frecuentó la Escuela Salesiana de Floreaga, donde surgió su vocación salesiana y sacerdotal. Su hermano Patxi, también sacerdote salesiano, ha desarrollado una gran labor educativa en Azkoitia y últimamente en Intxaurrondo. Ramón estudió en la Universidad Gregoriana de Roma. Y arraigó en Cataluña. Fue un historiador de gran prestigio. Se dedicó, sobre todo, a estudiar cuestiones históricas de la Iglesia. He aquí los libros escritos por Ramón Alberdi:

✦ Don Bosco en Barcelona ✦ Don Felipe Rinaldi en Barcelona ✦ Els jardins de Martì-Codolar ✦ Els Salesians al Barri de Sant Antoni ✦ Girona. Cent Anys de Presència Salesiana ✦ La formación profesional en Barcelona ✦ La Madre Ana Alberdi: un encanto de la vida religiosa ✦ Los mártires salesianos de Valencia y Barcelona ✦ Los salesianos en San Vicentç dels Horts ✦ Martì-Codolar. Una obra social de la burguesía. ✦ Una ciudad para un santo ✦ Dorotea de Chopitea y de Villota. Construir una Barcelona para todos. Ramon Alberdi se mostró con estos rasgos de sabiduría, bondad, ilusión y con amor al Evangelio y el servicio a los demás, especialmente a los más débiles de la sociedad. Le gustaba visitar a su familia, a su localidad natal y a la comunidad salesiana de Azkoitia, especialmente en Navidades y en verano. Quienes han conocido y tratado a Ramon Alberdi pueden decir de él aquello que él alabó de Dorotea de Chopitea: “Dios sea glorificado en él, que tanto hizo en su vida por los demás”.

Ramón Alberdi, “Erresti” apaiz salestar azkoitiarra Bartzelonan hil zen maiatzaren 29an, ostiralean. 79 urte zituen. Umetan Floreaga Salestar ikastetxean ibili zen eskolan. Hantxe sortu zen bere bokazioa: apaiz eta salestarra izatea. Bere anaia Patxi ere apaiz salestarra da, Azkoitian urte asko eman ditu heziketa lan bikaina eginez eta orain Intxaurrondoko komunitateko kidea da. Ramonek Historia ikasketak egin zituen Erromako Unibertsitate Gregorianoan eta bere salestar bizitza ia osoa Katalunian eman du. Izen handiko historia ikertzailea izan da. Bate zere Elizaren, salestar kongregazioaren eta gizartearen alorrak landu ditu. Bere doktorego tesian gai hau aztertu zuen: Lanbide Heziketa Bartzelonan XIX. mendearen amaiera eta XX. mendearen hasieraren artean. Liburu ugari idatzi eta editatu ditu, salestar, eliztar eta katalanen historiari buruz. Jubilatuz enetik, Ramonek otoitzean, lekaimeen kapilautzan eta liburutegian ematen zuen denbora, salestar etxe katalanak aztertzen. Ramoni esker, oso sakonki ezagutzen dugu salestarren ikastetxeen historia. 1884an salestarrek Sarria herrian (gaur Bartzelonako auzo bat da) lanbide eskolak antolatu zituen eta handik hona lan bikaina egin dute Katalunian. Ramon pertsona eta apaiz jakintsu eta gozoa izan denekin. Nabarmenak ziren bere ilusioa, umore ona, Ebanjelioarekiko maitasuna, guztioi zerbitzua pala, batez ere behartsuenei. Asko gustatzen zitzaion bere jaioterria bisitatzea, bere etxekoak eta Azkoitiko salestar komunitatea, batez ere Gabonetako eta udako oporretan. Ramon ezagutu dutenek, ongi esan dezakete Ramonek berak Dorotea de Chopitea kooperatzaile dohatsuari buruz zioena: “Aintza Jaunari, berarengan, hainbeste lan egin baitzuen besteen alde bere bizitzan!”. Ekainaren 7an, igandean, meza eman zen Floreagako elizan, eguerdiko 12etan Ramonen alde, eta Jaungoikoari Ramonengatik eskerrak emateko.

150 AÑOS DE LA CONGREGACIÓN SALESIANA La tarde del 18 de diciembre de 1859 en el Oratorio de San Francisco, en la habitación de don Bosco, se reunieron algunos jóvenes con el objetivo de "promover y conservar el espíritu de verdadera caridad que se requería en la obra de los Oratorios para la juventud abandonada y en peligro"… Este acontecimiento será vivido por todos nosotros como un camino espiritual y pastoral, que iniciará con la solemnidad de don Bosco el 31 de enero de 2009… Se trata de tomar conciencia de nuestra identidad de personas consagradas, que viven la primacía de Dios, el seguimiento de Cristo obediente, pobre y casto, plenamente disponibles al Espíritu, y justamente por esto dedicados totalmente a los jóvenes. Es una identidad que debemos vivir con alegría y que debemos manifestar visiblemente, en el ardor evangelizador, en el amor por la salvación de las almas, en el ímpetu pastoral, que se inspiran en el programa de vida de don Bosco “da mihi animas, cetera tolle.” Nuestra identidad debe manifestarse por lo tanto en el fuego de la pasión apostólica… La Congregación Salesiana está constituida desde el principio por aquellos jóvenes del oratorio que se han dejado involucrar de la pasión apostólica de Don Bosco y de su programa de vida. El 2009 nos pide narrar a los jóvenes la historia de los inicios de la Congregación, de la cual ellos han sido “cofundadores” junto a Don Bosco, y nos pide también involucrarlos cada vez más en el empeño apostólico para la salvación de otros jóvenes. El compromiso apostólico de los jóvenes es el terreno natural en el cual crece la vocación consagrada salesiana. Muchos jóvenes en el mundo, partiendo del compromiso apostólico, también hoy se dejan fascinar por esta vocación. El Espíritu de Cristo nos anime en este camino; Maria Auxiliadora nos sostenga con su solicitud materna; Don Bosco sea nuestro modelo e interceda por nosotros. (D. Pascual Chávez, Rector Mayor de la Congregación Salesiana).

RAMON ALBERDI OROIMENEAN BETIKO Jakinduria ta lana uztartuz bokazioa agerian On Boscorengan konfiantza jarriz hark hasitako bidian historigile zintugun Ramon salestarren historian jaioterria ta Bartzelona bihotz barruan erdian Erreztitarren zantzua utziz udal liburutegian Doinua: Aita izena, Ixabel Jauregi Alberdi

Sacerdote salesiano Ramón Alberdi apaiz salestarra -4-

-5-

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

MAJE LARRAÑAGA

Eskola etengabe aldatzen ari da, zer moduz ikusten duzu Floreaga?

Batez ere Xabik. Bateria jotzen du talde batean eta musika oso gustuko du.

Lan asko egiten ari gara ikasleei kalitatezko heziketa bat eskaintzeko. Baita ere teknologi berriak erabiltzen ahalegintzen gara.

Baina uste dut nik bultzatuta egiten dutela. Zer ikasgai ematen dituzu eta zein etapetan zaude? D.B.H.-ko musikako irakaslea naiz. Zer helburu dituzu beraietan? Ikasleengan musika zaletasuna piztea eta maila bakoitzari dogozkion edukiak ahalik eta hoberen lantzea.

Azkoitian jaio nintzen orain dela 42 urte. Mª Jesus “Pattana” eta Rikardo “Patriren” alaba naiz. Jose Ignazio “Aranaren” emaztea eta Xabier, Sara eta Mariaren ama Txikitako oroitzapenak Kalean asko jolasten genuen orduan. Adin desberdinetako haurrak batera ibiltzen ginen errebalean “zapoketan”, “Guardias y ladrones”…. Oso ondo pasatzen genuen. Eskolako oroitzapenak Nik “S. Jose” ikastetxean (Miserikordixen) ikasi nuen. Neskak bakarrik ginen eskolan eta gure irakasle gehienak monjak ziren. Oso gustura joaten nintzen eskolara. Nola sortu zitzaizun musikarako zaletasuna? Gure ikastetxean Pilar “Txanbolinek” ematen zituen musikako klaseak. Egun batean gure gelara etorri zen norbaitek solfeoa ikasi nahi al zuen galdezka. Nik besoa jaso eta baietz esan nuen. Momentu hartan ezin dut esan musikarako zaletasuna nuenik, 6 edo 7 urte izango nituen eta. Zaletasuna denborarekin sortu zitzaidan. Ez dakit zergatik jaso nuen besoa baina hala izan zen. Hortik aurrera eskolako ikasketekin batera solfeo eta pianokoak ere egiten nituen. Urte batzuetan musika bandan jo nuen eta herriko abesbatzetan ere parte hartu nuen, lehenengo parrokiako tipleen abesbatzan eta gero Iraurgin.

Floreagan 1996- 97ko kurtsoan hasi nintzen klaseak ematen. Musika eskolan berriz orain dela 23 urte.

Xabierrek Sarak eta Mariak ere jarraitzen dute musikarako zaletasun honekin?

Etxera iristen denean egiten duen lehenengo gauza musika jartzea da. Sarak eta Mariak musika eskolan ikasten dute: musika hizkuntza, pianoa, koroa…

Nor da Maje Larrañaga?

Noiztikan zaude Floreagan, lehenago ibili zinen irakaskuntza munduan?

Testa

EDARIA: Sagardoa JANARIA: legatza

IDAZLE BAT: Ken Follett LIBURU BAT: “Los pilares de la tierra” ABESTI BAT: John Lennonen “Imagine” MUSIKARIA: Rachmaninoff PELIKULA: “El silencio de los corderos” AKTOREA-SA: Robert De Niro

Nire ustez oso eskola bizia da Floreaga. Azkoitian antolatzen diren ekintza askotan parte hartzen dugu eta semealabentzat garrantzi handia du ikastetxearekin konpromisoa sentitzea gurasoen aldetik. Eskolako gurasoen koruak ere zeuk zuzentzen dituzu (Gabon Kantak, Kurtso bukaerako jaialdia…), zer moduzko esperientzia izaten da?

Aurten 25 urte bete dira Musika Eskola sortu zela, zer aldaketa izan dira azken garaian?

Oso esperientzia positiboa da. Elkartzen garenean oso ondo pasatzen dugu. Pentsatu behar da entseguak gaueko 9etan egiten ditugula. Egun osoa lanean egon da gero pereza pixka bat ematen du etxetik irtetea, batez ere neguan. Baina behin elkartu eta abesten hasten garenean eguneroko arazoak ahaztu eta erlaxatzeko une bat izaten dugu. Oso momentu onak pasa izan ditugu

25 urte hauetan heziketa musikala asko aldatu da. Hasieran irakaskuntza arautua genuen eta ikasle guztiak bide berdinetik joan behar zuten. Gaur egun hori aldatu egin da eta nire ustez aldaketa hobeagorako izan da. Gure helburua ikasleei musika zaletasuna piztea da eta gero norbaitek erabakitzen badu bide horretatik jarraitu nahi duela baliabideak ematen dizkiogu hori posible izateko.

Gurasoek zenbaterainoko garrantzia dute semeen heziketan? Nik uste dut gero eta gehiago seme-alaben heziketa eskolaren esku uzten dugula eta ez du horrela izan behar. Heziketa etxean hasten da. Musika Eskolan ere andereñoa zara, zer ematen duzu? Musika tailerra, musika hizkuntza, koroa eta pianoko irakaslea naiz.

Musikak zer eskaintzen dizu? Eguneroko bizimoduari aurre egiteko norberaren zaletasuna lanbide bilakatzea laguntza handia izan daiteke. Nik zorte hori dut. Kurtsoa bukatzear dago, nolako urtea izan da? Oso kurtso betea izan da. Musika Eskolako 25. urteurrena dela eta ekintza asko egin ditugu eta horietako bakoitzaren atzetik lan asko dago.

BIDAI BAT: Mexiko MENDI BAT: Izarraitz HONDARTZA BAT: Peñíscola MUSEOA: El Prado KOLORE BAT: Urdina URTARO BAT: Udaberria

Anaitasuna Plaza 1, behea Tel.: 943 02 64 93 AZKOITIA

ZALETASUNAK: musika eta irakurtzea PERTSONAI HISTORIKOA: Kalkutako ama Teresa GERTAKARI HISTORIKOA: Apartheid-a deuseztatzea

KAFETEGIA - OKINDEGIA

UROLA ZEN TR O M ED IKOA Damaso Azkue Enparantza 2 • 20730 AZPEITIA Tel . 9 4 3 1 5 0 7 0 6 • F ax 943 15 17 68

-6-

-7-

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

ANJEL ANDREU

Nor da Anjel Andreu? Azkoitian jaio nintzen. Orain dela 46 urte. Arantxarekin ezkondu eta bi semeren guraso gara: Asier eta Aitor. Txikitako oroitzapenak. Umetan denbora asko ematen genuen kalean, Urkijo aldean. Oraindik baratza asko zegoen auzo hartan. Lagun arte ederra egiten genuen. Egun osoa jolasean ematen genuen. Eta etxera noiz? Ba... gosetutakoan, edota amak balkoitik hots egiten zigunean. Eskolako oroitzapenak. Haur hezkuntza Miserikordian hartu nuen. Gero Floreagan ibili nintzen, mertzedarioekin... Alderdi akademikoari dagokionez, ongi prestatuta irten ginen, kultura onarekin... Baina metodo gogorra zen, disziplina aldetik.

Nolatan sartu zinen Guraso Elkartean? Beti pentsatu izan dut gurasoek harremana zuzena izan behar duela eskolarekin,... inplikatu egon behar dutela. Parte hartzeko eskatu zidaten, eta baietza eman nuen. Nola izan da zure ibilbidea? Nik oso gustura jardun dut, ahal dudan neurrian laguntzen, nahiz eta batzuetan denbora gutxi izan ekintza batzuetan parte hartzeko. Zer arlotan egiten duzu lan? Kirol arloan, hasieratik bertatik. Nolako giroa daukazue Guraso Elkartearen batzordean? Noizean behin izan ditugu tirabira batzuk, iritzi desberdinak... baina ondo moldatzen gara orokorrean, eta ikasturte amaieran ere denok lagun izaten jarraitzen dugu, eta denok lanean laguntzen. Ekintza pilo bat egiten dituzue, Gurasoen Elkartetik zein bi ekintzei diozu kariño berezia? Ekintza guztiak garrantzitsuak dira. Niri gehien gustatzen zaizkidanak Sagarzazu Oroigarria eta San Andresak (Danborrada ere barruan sartuta). Zer esango zenioke Guraso Elkartean parte hartzeko zalantzan dagoen guraso bati? Guraso Batzordean sartu aurretik, pentsatzen dugu eskolak bere kasa funtzionatzen duela, berez,... Gero konturatzen gara, askoren laguntza behar dela, askoren bultzada... Ba, bultzada txiki bat emateko prest baldin badago, aurrera egitera animatuko nuke. Nola baloratzen duzun gurasoen eginkizuna seme-alaben heziketan? Etxea hasten da seme-alaben heziketa. Umea edo gaztea, Floreagako urteak igaro ondoren, berriro ere etxeko sukaldera etorriko da. Gazteen heziketa, lehenbizi eta gehien, gurasoen ardura da. Eskolaren eginkizuna hor dago, eta oso gertutik jarraitu behar dugu. Baloratuak sentitzen zarete ikastetxeko beste gurasoen partetik?

Testa EDARIA: zerbeza eta ardo beltza JANARIA: okela zalea naiz IDAZLE BAT: JJ Benitez LIBURU BAT: El Caballo de Troya KIROLA: Gaztetan futbola, mendia oinez edo bizikletaz, azken urteetan saskibaloia KIROLARIA: Edurne Pasaban PELIKULA: ¡¡Viven!! AKTOREA-SA: Robert de Niro BIDAIA BAT: Ipar Ameriketara joatea gustatuko litzaidake MENDI BAT: Pirinioak HONDARTZA BAT: Itzurun MUSEOA: Louvre KOLORE BAT: Urdina URTARO BAT: Uda PERTSONAIA HISTORIKOA: Egunero bere familia aurrera ateratzeko lan egiten duten guraso arruntak GERTAKIZUN HISTORIKOA: Gizakia ilargira iristea Oso erraza da gauza txarrak bakarrik esatea. Gauza on bat esaten dizutenean, hamar txarren hainbeste balio du... Normalean jenda animatzeko egoten da. Nola ikusten duzu Floreaga eta hezkuntza bereziki, asko aldatu da zure txikitako garai haietatik? Eskerrak aldatu den!! Lehen klaseak jasotzen geni-

tuen, eta irakaslearen lana ordu harekin bukatzen zen. Orain jende asko ari da hemen lanean, urte osoan zehar: bidaiak, aisialdia (Alai Batza), kirol entrenatzaileak,... Hemengo irakasleak oso inplikatuta ikusten ditut. Horrek eskolarekiko konfiantza sortzen die gurasoei. JTM - Hirugarren Munduko Gazteak erakundean ere parte hartzen duzu, zer eginkizun eta zer proiektuetan zaudete sartuta? Azken urteetan gauza asko dugu: putzuak eraiki, erakusketak jarri, zozketak,... Azken urtean Beningo kaleko umeen aldeko proiektuak egin ditugu: janariak bildu, pintxoak, bekak sortu,... eta orain Togoko herri baten (Cinkassén) denda-tailer batzuk egiten ari gara Gipuzkoako herri batzuen laguntzaz. Kirolzalea zara, jarraitzen duzu praktikatzen? Ia bi urte geldi xamar daramat, baina berriro kiroleko ahal den martxarik egokiena hartzeko irrikatzen nago. Iraurgi -Lan Mobel saski baloi taldeari ere jarraitzen diozu, zer moduz doa taldea eta zertan laguntzen diozu? Talde nagusiak oso denboraldi ona egin du, nahiz eta ez lortu kategoriaz igotzea azken unean. Baina klub edo elkarte honek gauza on asko dauzka lehen taldeaz aparte: gazteen taldeak, umeei kirol hau irakasteko teknifikazio kanpainak,... Jende pilo batek jasotzen du kirola egiteko aukera ona. Laguntzari dagokionez, Azkoitian talde bat osatzen ari gara, une berezietan laguntza eskaintzeko, adibidez Garagardoaren Festa antolatzen ari dira.

Tel.: (34) 943 81 17 38 IRIARTE MANUTENCIÓN S.L. Bº Landeta, C/ Antzibarrena nº3 Fax: (34) 943 81 02 69 http://www.tpiriarte.com 20730 AZPEITIA e-mail: irene@tpiriarte.com (GIPUZKOA) SPAIN

-8-

-9-

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

JUAN KARLOS MERINO zio txikiak ere egin ditu herri aldizkari batzuetan. Autodidakta da erabat literatura kontuetan. Floreagan apirilaren 23an izan zen. Ikasleek Juan Karlosi egindako galdera batzuen erantzun zatiak dituzue hemen.

Juan Karlos Merino Azkoitian jaio zen 1967an. Zortzi urtez hasi zen gazteleraz idazten. 22 urterekin euskara ikasi eta gero, 1996an eman zuen bolaluma serioago hartzeko saltoa. Harrezkero ipuingintzan aritu da, hainbat estilo jorratuz. Kolabora-

Peluquería de Caballeros

MAITE AZPIAZU Avda. Julio Urquijo, 18 Te. 943 85 26 50

Txikitako oroitzapenak Asko ditut. Ni Atzekoaldekoa naiz (Iriarte Margolari kalea) Gure garaian ez zegoen apenas kotxerik. Asko jolasten genuen: kaniketan, arkuak eta fletxak egiten genituen, mendira joaten ginen, Mekoletako errekara bainatzera, orain baino garbiago zegoen,… Orduan ez zegoen oraingo ordenadorerik, bideojokurik,… Oso desberdina zen dena. Eskolako oroitzapenak Onak eta txarrak. Onak lagunekin egoten ginelako. Txarrak ikasi egin behar zelako eta batzutan ez genuen nahi. Gainera maisu batzuk nahiko txarrak ziren. Txintxo portatzen ez baginen, jo egiten gintuzten. Asko ikasi eta asko irakurri genuen. Garai politak ziren. Gauza gutxirekin konformatzen ginen. Ikasgai gustukoak eta ez hain gustukoak, Gustukoak Natura, Historia, Marrazketa Lengoaia eta Literatura. Matematika berriz, bat ere ez. Ez nintzen oso azkarra, baina ezta txarra ere. Ikasgai guztiekin nahiko ongi moldatzen nintzen. Txikitan asko irakurtzen zenuen? Zein ziren zure gustuko liburuak? Komikiekin hasi nintzen irakurtzen. Orduan Tarzan, Jabato, Tebeo,… Horrelako komiki asko zegoen. Gero eskolaren bitartez beste liburu batzuk ezagutu nituen. Barrutik hasi zitzaidan irakurtzeko gogo hori. Garai

batean Julio Verneren ia liburu guztiak irakurri nituen, abenturazkoak ziren. 14 urterekin gogoratzen naiz Edgar Allan Poe ezagutu nuela. Honek beldurrezkoak idazten zituen. Eta idatzi ere asko egiten zenuen? Bai, behin erosi nuen eguneroko bat, koadernotxo bat. Erabaki nuen egunero gertatutako zerbait idaztea neure erara. Aholkatzen dizuet zuei ere. Orain ez da hainbeste estimatzen baina handitzen zaretenean oso polita da txikitako koaderno hori hartu eta irakurtzen hastea, konturatzeko nolakoa izan zinen. Pentsatzen zenuen txikitan egunen batean idazle izango zinela? Ba bai. Denok izaten ditugu ametsak. Barrutik beti etortzen zitzaidan idazle izateko gogo hori. Beti akordatzen naiz eskolako lagun batek gelatik irtendakoan esandakoaz. Esan zidan:”Zer, gaur nora zoaz?”.”Ezin dizut esan, sekretua da”, erantzun nion. Berak orduan: ”Zu, idazlea izango zara”. “Nola hori?”, esan nion. ”Idazleak bakarrik izaten dituzte sekretuak”. Grazia ematen dit lagun hark esandakoa gogoratzean. Euskaldun berria zara. Noiz hasi zinen euskaraz hitz egiten eta idazten? Gutxi gora behera 22 urterekin. Nire familia Palentziakoa da. Gurasoak Azkoitira lanera etorri ziren. Ni hemen jaioa naiz. Orduan eskolan ez zen euskaraz orain bezala egiten, erdara zen nagusi. Nire bizitza guztia gaztelaniaz zen. Poliki-poliki konturatzen zara hemen beste hizkuntza bat badagoela. 22 urterekin erabaki nuen euskara ikasi behar nuela. Zergatik? Azkoitiarra naizelako. Azpeitiko euskaltegian izena eman nuen. Apuntatu eta poliki-poliki euskara ikasi, hobeto hitz egin, idatzi eta baita ere lotu egin nuen txikitatik nekarren idazteko zaletasunarekin. Biak batuta, salto handia egin nuen. Nola sentitu zinen lehen liburua idatzi zenuenean? Oso pozik, loteria tokatzea baino ederragoa izan zen. Nire lehen liburua dendan ikusi nuenean, beteta sentitu nintzen, sekulako zirrara barrutik. Ez nuen sinisten. Nolakoa da zure egun bat? Oso arrunta. Helduen egunerokoaren antzekoa. Esnatu, gosaldu, lanera joan, bazkaldu, berriz lanera. Arratsaldeak lasaiagoak dira: kafetxoa hartu, zerbait

20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)

Juan Karlos eta semea, Mikel

- 10 -

irakurri, idatzi, semearekin egon lasai etxean,… Zuen bizitza politagoa da. Orain aprobetxatu. Zuek gauza asko egin, ikasi, irakurri, lagunak egin,... Bizitza disfrutatu. Gero heldua zarenean, nahiz idazle izan edo ez, ardura asko dago, erresponsabilitateak. Baina oso ondo bizi naiz, ez pentsa dena beltza denik. Ipuinak idatzi dituzu batez ere, nobelarik edo beste generorik idaztea pentsatzen duzu? Bai pentsatu dut. Orain arte denetik idazten saiatu naiz. Momentuz ipuinekin oso gustura nago. Orain zerbait haurrentzat idaztea pentsatu dut, gehienbat semearengatik. Denborarekin, egingo dut. Zer ipuin mota gustatzen zaizkizu idaztea? Egia esateko idazten dudan guztia gustatzen zait, bestela ez nuen idatziko. Abenturazkoak, misteriozkoak, zerbait erakutsi eta ikastekoak direnak, erakargarriak... Saiatzen naiz irakurleak nire liburuetan aurkitu dezan zerbait normalean ikusiko edo sentituko ez duena. Horrelakoak ditut atsegin. Zenbat liburu idatzi dituzu? Idatzi-idatzi asko. Baina gauza bat da idaztea eta bestea argitaratzea. Ipuin solteak berrogei bat ditu. Batzuk argitaratuak eta besteak ez. Eleberriak 4 ditut. Argitaratuak bi ditut. Nola prestatu behar da liburu bat idazterakoan? Idazle bakoitzak bere maniak ditu. Nik normalean hiru gauza hartzen ditut kontuan. -Zer kontatu nahi duzun: istorio bat, anekdota, gertakizun bat… -Nori kontatu nahi diozun. Ez da berdina haur batentzat idaztea edo heldu bati, gizon bati, emakume bati, helduen talde bati, hitz egitea… -Nola kontatu ere bai, zer tonurekin: beldurrezkoa, umorearekin… Noiz eta non idazten duzu? Nik etxean idazten dut. Gauean , jai egunetan, oporretan, ordu libretan. Ahal dudanean. Nik neure lana daukat. Ez naiz idaztetik bizi. Poliki-poliki orriak eta orriak bete, istorioak borobildu,… Zenbat denbora kostatzen da liburu bat idaztea? Hori istorioaren arabera izaten da. Ez da gauza bera herri baten historia kontatzea, liburuak potoloak izaten dira, edo gazte batzuentzat idaztea. Nik normalean bi urte inguru behar ditut. Beste batzuek berriz, idaztetik bizi direnak, hilabetearekin nahiko dute, eta gainera ongi ateratzen zaie. Beste batzuk badira hamar urte edo gehiago behar dituztenak. Denetik dago. Momentu honetan ari al zara libururik idazten? Bai, helduentzat da. Eleberri bat da. Idaztea nahi duen bati zer gomendio emango zenioke? Aholku bat eta nahiko oinarrizkoa. Idazterakoan idazteko bihotzarekin, sentitzen duzuna. Gero handik denbora batera testua berriro hartu eta buruarekin berriz idaztea. Zer iruditzen zaizu gaur bezalako Liburu Egunak? Oso politak eta egokiak. Batez ere honelako toki batean eta zuekin ego-

- 11 -

teko aukera izateagatik. Gazteleraz ere idazten duzu? Euskaraz ala gaztelaniaz sentitzen zara erosoago? Gaur egun bietan ongi moldatzen naiz. Baina uste dut euskaraz gehiago gustatzen zaidala. Euskaraz asko hitz egin da, kantatu, bertso asko dago,... baina aukeran gutxi idatzi da. Horregatik, merezi du euskaraz idaztea. Aldizkarietan ere kolaboratzen duzu. Esplika dezakezu pixka bat? Behin, liburu bat idazteaz bukatu ondoren, hau pentsatu nuen. Zer egin erabili gabe gelditu zaizkidan testu, idatzi, liburuxka, apunte guzti hauekin, kaxoian utzi eta kitto? Salto bat egitea pentsatu nuen, ausarta izatea. Garbi daukat idazle nahi duenak izan ausarta izan behar duela. Zerbait idazten duzunean besteek irakurtzeko da. Bestela alferrik da. Orduan pentsatu nuen aldizkari batzuei bidaltzea. Lehendabizi erdarazkoak, asko idatzita bainituen. Lehen Palentziako aldizkari batera, ondoren hemengo aldizkari eta egunkari batzuetara, Maxixatzen eta Garara adibidez. “Printzesa ahaztua” irakurri dugu. Herriko zer txoko dituzu gustuko? Azkoitian txoko polit asko dago. Niretzat Atzekoalde ingurukoak oso politak dira. Baldan asko jolasten genuen, gaztelu antzekoa denez, borroka asko egiten genituen. Intxaurrondo batzuk daude, intxaurrak hartu, bi banda egin eta elkarri botatzen ibiltzen ginen. Baldatik eskailerak jaitsita “Txakurzulo“ dago, batbatean zubi azpian Erdi-Aroan geundela pentsatzen genuen. Behin zubi azpian jolasten ari ginela paretako harri bat erori eta zuloan antzinako larruzko poltsa bat aurkitu genuen, barruan kanikak zeudela pentsatu genuen, baina denborarekin konturatu ginen gerrako balak zirela. Zergatik zeuden han? Misteriotsua zen.

OMENALDIAK

Testa Janaria Oilaskoa Edaria Ura Herri edo hiri Dublin Mendia Izarraitz Hondartza Itzurun(Zumaia) Kirola Judo Kirolaria Angel Nieto Pelikula Los santos inocentes Antzerkia Kutxidazu bidea Ixabel Musikaria Mikel Laboa Abestia Txoriak txori Kolorea Urdina Urtaroa Uda Pertsonai historikoa Mahatma Gandhi Gertakizun historikoa Frantziako Iraultza

Maiatzaren 9an XABIER ARIZMENDI “Antxitte” eta PATXI ALBERDI “Erresti” azkoitiar salestarrek omenaldi xume bat jaso zuten, Barakaldon ospatu zen Inspektoriako Festan.

Horrelako gauza xelebreek ematen dituzte liburuak idazteko istorioak. Zer zaletasun dituzu? Oso arrunta naiz, etxekoa naiz. Txikitan asko ibiltzen eta mugitzen nintzen. Gaur idaztea eta irakurtzea, familiarekin egotea. Zerbait gehiago esango zeniguke? Animatu irakurtzera. Baina zuen gustukoa izan dadila. Liburu bat hartu eta ez bazaizue gustatzen, utzi. Beste bat hartu, jarraitu, zuen gustukoa topatu arte. Aukera asko daukazue. Gure txikitan ez zegoen hainbeste eta helduentzako liburuak irakurtzen genituen, eta hau ez da egokiena. Gainera esan nahi duzuet oso ongi egon naizela zuekin. Eskerrik asko .

Izan ere Xabierrek eta Patxiren apaiz ordenazioaren 50. urtemuga da aurten. Gaur egun, Xabier Iruñean ari da lanean, elizako eta ADMAko kapilau lanetan. Patxi urte askoan aritu zen Floreagan lanean, eta gaur egun Intxaurrondon ari da lanean, El Pilar erietxeko kapilau eta parrokiako musikari lanean. Biak azkoitiar peto-petoak ditugu, eta hemendik ZORIONAK beroenak bidali nahi dizkiegu.

Xabier Arizmendi, “Antxitte”

Bestalde, aurten bete dituzte 10 urte apaiz gisa JOSE ANTONIO PROL (Floreagako Zuzendari Titularrak) eta DAVID VILLAHOZ salestarrek. Familia giroko ospakizun txiki baten egin dugu ospakizuna Floreagako komunitatean. ZORIONAK biei.

PRINTZESA AHAZTUA Txikia nintzela eskolara joaten nintzenean, Atraskua parean gelditzen nintzen. Aurrean nuen Kantoiko dorrean erreparatzen nuen beti, hain zen misteriotsua niretzat. Imajinatzen nuen printzesa bat zutela bahitua dorrean eta laguntza-idazkiak botatzen zituela leihotik kanpora, erreskate baten zain. Orduan zaldi baten gainean irudikatzen nuen neure burua eskala batez horman gora igotzeko. Lehen leiho txikira iristean aurkitzen nuen soldadu bat bidea oztopatzen, eta printzesa goiko beste gela batean giltzaperatzen zuten. Goraino eskalatzen nuen eta beste soldadu bat topatzen nuen. Nekatuta, bertan behera uzten nuen erreskatea, eta beste batean itzuliko nintzela esanez agurtzen nuen printzesa eskolara joateko. Irtetean, berriz saiatzen nintzen. Oraingoan, ondoko balkoitik dorrera sartu eta ikusezina egiten ninduen kapa batez jantzita lortzen nuen printzesarengana heltzea.Horrela ihes egiten genuen biok kapapean ezkutatuta. Horrelako toki asko ditu Azkotitiak eta ez gara jabetzen gure ondare historikoaz. Bai dorrean segitzen du giltzapetuta Turismoaren printzesa, Azkoitiko zaldun batek noiz askatuko.

Josean eta David salestar komunitatearekin

Patxi Alberdi “Errezti”

Juan Karlos Merino (Maxixatzenen argitaratua)

- 12 -

- 13 -

KALITATEA

Erabateko kalitatea: Berdintasunaren printzipioak II Aurreko alean adierazi bezala, 8 dira Erabateko Kalitatea-Bikaintasunaren printzipioak: 1.

Emaitzekiko orientabidea.

Bezeroarekiko orientabidea.

Buruzagitza eta koherentzia helburuetan.

Prozesuen eta gertakarien bidezko kudeaketa.

Pertsona garatu eta inplikatu.

6. Etengtabeko Ikaskuntza, Berrikuntza eta Hobekuntza. 7.

Itunen garapena

Erantzukizun soziala.

•

Erakundearen oinarrizko prozesuak identifikatzea.

•

Prozesuak antolatzea.

El cuarto que explicamos consiste en “La gestión por procesos izendatzea. y hechos”. La organización se define como un conjunto de pro• Prozesuak aztertzea. cesos que generan productos y • Prozesu hauek hobetzeko ekintzak eta helburuak ezartzea. servicios –en nuestro caso servicios. Estos procesos son interdepartamentales. Por ello es neceProzesu horien kudeaketa gertakarietan, neurketan sario que la tradicional gestión por funciones o depareta informazioan oinarritzen da. Kasu gehienetan, iritamentos se complemente con la gestión por procetzietan oinarrituta kudeatzeko eta erabakiak hartzeko sos. Esto permitirá adaptarse mejor a las necesisdajoera dago.Horren aurrean, behar diren tokietan des de los clientes y por tanto, mejorar la competitividatuak bilatzeko ahalegina egin eta datu horietan oinadad de la organización. rrituz erabakiak hartu behar ditugu. Ahalegina egin behar da datuak informazio erabilgarri bihurtu edo eraPara llevar a cabo una gestión por procesos se bakiak zuzen hartzera ahalbidetuko diguten adierazle deben dar los siguientes pasos: izatera iristeko. • Identificar los procesos fundamentales dela (Euskaliten dokumentuetan oinarritutako testua) organización. •

Prozesuen arduradunak edo jabeak eta hobekuntza-taldeak

En el anterior número de Gure Artean comenzamos a explicar cuáles son los principios de La Calidad Total-Excelencia. En ese ejemplar se expusieron 2: Orientación hacia los resultados y Orientación hacia el cliente. En este vamos a hablar del Liderazgo y coherencia en los objetivos y de La gestión por procesos y hechos.

Lehengoan zerrendako lehenengo bitaz jardun ondoren aldizkari honetan 3. eta 4. printzipioak azalduko ditugu: Buruzagitza (lidergoa) eta Koherentzia helburuetan eta Prozesuen eta gertakarien bidezko kudeaketa. Gogoratu behar da printzipio hauek edozein erakunde izanik ere balio dutela, bai enpresentzat, bai eta beste edozein motatako erakundeentzat ere.

Atendiendo al principio del “Liderazgo y coherencia en los objetivos” hay que remarcar el papel de la Dirección en el proceso de implantación de la Calidad Total-Excelencia. La Dirección tiene ejercer su liderazgo para lograr que la estrategia de gestión se despliegue por toda la organización, y que el proyecto se integre en la cultura de ésta.

Buruzagitza (lidergoa) eta koherentzia helburuetan. Erabateko Kalitatea-Bikaintasuna estrategia bat da, gaur egun eta etorkizunean –kasu bakoitzaren arabera-, erakundearen eraginkortasuna hobetzen edo enpresa-lehiakortasuna lortzeko ekintza zuzendu eta koordinatzen saiatzen delako.

Esta Cultura debe de trasmitirse de arriba a abajo (de Dirección a los empleados), siendo el primer objetivo que la Dirección demuestre en sus propias actuaciones su compromiso con la Calidad TotalExcelencia. Además de los directivos los líderes debe-

Ez da jardueren programa bat, ez da teknika edo tresna-multzo bat ere. Halaber ez da sistema bat. Estrategia bat da, eta horregatik, martxan jarri behar da, erabaki eta jarduera guztiak estrategia horren emaitza izateko.

komunikazioa, prestakuntza, fondoak, denbora, babesa eta abar.

Beraz, ErabatekoKalitatea- Bikaintasunerako prozesuan, Zuzendaritzak kudeaketa-estrategia hau erakunde osora zabaldu behar du, proiektuaren lidergoa bere gain hartuz, erakundearen kulturan integratzea lortzeko.

Erakundea produktuak eta zerbitzuak sortzen dituzten prozesuen multzoa da. Prozesu horiek, normalean, sailen artekoak edo interfuntzionalak dira.

IRAURGI

Erakundeak duen funtzioen edo sailen araberako kudeaketa tradizizionala prozesuen araberako kudeaketarkin osatu behar da, bezeroen premietara hobeto egokitzeko eta, horrenbestez, erakundearen lehiakortasuna hobetzeko.

IB AIONDO 28 20720 AZKOITIA 943 85 26 57

Kultura hori goitik behera transmititu behar da. Horretarako, lehendabizi, Zuzendaritzak bere jardunetan Erabateko Kalitatea-Bikaintasunarekin duen konpromisoa erakutsi behar du. Bestalde, erakundeko zuzendariek eta gainerako liderrek helburua lortzeko ahal diren baliabide guztiak eskaini behar dituzte:

- 14 -

rán de ser facilitadores de todos los medios necesarios posibles: comunicación, formación, fondos, tiempo, apoyo, etc.

Prozesuen araberako kudeaketaren pausoak

•

Organizar los procesos. (Sistematizarlos)

• Nombrar los responsables o propietarios de los procesos y los equipos de mejora. •

Revisar los procesos

• Establecer acciones y objetivos de mejora sobre estos procesos. La gestión de los procesos se basa en los hechos, la medición y la información. Hay que abandonar en la medida de lo posible tomar decisione basadas en opiniones e intentar buscar los datos allí donde se encuentren para tomar las decisiones basándonos en ellos. Los datos suelen requerir un esfurzo para transformalos en información útil o en indicadores que permitan tomar decisiones de una manera acertada. Este texto se ha elabora basándose en documentos de Euskalit

Prozesuen eta gertakarien araberako kudeaketa

Prozesuen araberako kudeaketa honako zati hauek ditu:

KIROLAK - 15 -

AGENDA 21

Haur Hezkuntza

Bioaniztasuna, Eskolako Agenda 21eko aurtengo gaiarekin jarraituz, DBH 3. mailako ikasleekin martxoan Zumaian izan ginen eta orain erreketako ekosistemak aztertzen aritu gara.

Musika eskolako parkera irteera. Irteera honetan, eskolatik kanpo buruturiko ekintza aktibo baten bidez, haurrak herrian aurki dezaketen natur bioaniztasunarekin harremanetan jartzea bilatzen da. Horretarako, Musika Eskolako parkea aukeratu da, eskolatik gertu eta guztientzako ezaguna. Hiru ekintza hauek egin dira. ◆ Nolakoak dira landareak? ◆ Zein politak diren! ◆ Baietz harrapatu! Arrainak geletan HHko geletan arrainak jarri ditugu; haurrak beraietaz arduratzen dira.

DBH3 IBAIALDE

Musika eskolako parkean.

Apirilaren 23an DBH 3 A taldearekin Atanoko errekara irteera egin genuen eta maiatzaren 4ean DBH 3 B taldekoekin Txalon errekara Kukuerritik beherantz. Erreka hauen azterketa burutzeko lekua identifikatu, uraren ezaugarri fisiko-kimikoen bidez eta ornogabe bentonikoekin uraren kalitatea zehaztu dugu, gizakiak eraldaketarik egin duen begiratu, kultura alorreko ondarerik dagoen ala ez zehaztu, aurkitutako hondakin kopurua eta motak apuntatu, eta azkenik biodibertsitatearen atalean ibaietako landaretza eta faunari buruzko zatiak begiratu eta osatu ditugu. Ibaien ezaugarriak adierazteko erabiltzen diren parametroak neurtzen ikasi dugu eta baita ibai inguruan bizi diren animalia eta landare espezie desberdinak bereizi eta identifikatzen ere. Gainera, iaz Urolaren azterketa egin genuenez, orain ibai eta erreken errealitateak konparatzeko ezagupen gehiago dugu. Argazkiak: Olatz Gastañares, Cristina Garate, Olatz Zabaleta eta Mª Axun Epelde. Testua: Mª Axun Epelde

Arrainak zaintzen.

Osto eta loreen sailkapena.

IRURI

J A T E T X E A - 16 -

- 17 -

LH 6 ARANGOITIN Maiatzaren 18an L.H. 6. mailakoek Agenda 21eko irteera txiki bat egin dute Arangoitira. Irteera honen helburua Azkoitiko berezko landaredia ezagutzea eta aztertzea izan da. Horretarako zuhaitz batzuen hostoak eta beraien ezaugarriak kontuan hartuz, bertako zuhaitz batzuk ezagutu dituzte eta aldi berean, landareen garrantziaz jabetu eta baloratu

CONSUMOPOLIS FLOREAGAKO BI TALDE SARITUAK “COSMOPOLIS” LEHIAKETAN

nahi izan da, eta taldeek kontsumo arduratsuari buruz duten ikuspegia azaldu behar izan dute.

Kontsumoko Institutu Nazionalak eta hainbat autonomia-erkidegok Consumopolis Eskola Lehiaketa antolatzen dute. Aurten 4. edizioa da. Floreaga ikastetxeko Lehen Hezkuntzako 6.mailakoek bigarren urtez hartu dute parte.

Lan hau egiteko Olatz Zabaleta eta Mailu Irizarren laguntza izan dute. Lana ikaragarria izan da, eta lan gehiena klase orduz kanpo izan da, zenbait jolasordu, goizean eta arratsaldean klaseak bukatu ondoren...

Lehiaketaren helburu nagusia honako hau da; kontsumo-ekintzak modu kontzientean, kritikoan, solidarioan eta arduratsuan egiteak duen garrantziaz sentsibilizatzea ikasleak, bai aisialdian, bai jolasaldian ere. Lehenengo jardueran, taldea osatzen duten bost kideen Consumopolis hiritan zehar aurkezten zaizkien hainbat probari –pedagogikoak eta ludikoak- irtenbidea aurkitu behar diete. Hiri horretara Consumopolis 4 interneteko atariaren bitartez sar daiteke. Urriaren 31tik abenduaren 15era bitartean ibili dira zeregin honetan. Bigarren jardueran Gazteek aisialdia eta astialdia igarotzeko lehengo, oraingo eta etorkizuneko moduei buruzko LIBURU BIRTUAL bat egin behar izan dute. Liburu horrekin kolaborazioa eta talde-lana sustatu

Martxoan bidali ziren lanak Gasteizera eta Floreagako LH 6. mailako “Pepe Jeans” eta “The best” taldeak irabazle suertatu dira. “Pepe Jeans”-en lana Madrilera bidali da, estatu mailan lehiatzeko. Zorionak saridunei eta sarituak izan ez diren guztiei, lan ikaragarria egin baitute. Ikastetxeak ere lan hontean aritu diren irakasleak ere zoriondu nahi ditu eta eskertu egindako lanarengatik. "Pepe Jeans taldea": Ane Juaristi, Amaia Illarramendi, Oihane Ucin, Malen Balenciaga eta Miren Madinabeitia. "The best": June Etxaniz, Miren Etxezarreta, Ainhoa Conde, Ianire Arrieta, Nora Uria.

Joseba

J AT E T X E A

- 18 -

- 19 -

UDAL FOROA

OSASUN LOGOA

Eskola arteko foroa-Agenda 21 Maiatzaren 5ean Intxausti Jauregian elkartu ginen Xabier Munibeko DBHko 4 ordezkari eta Floreagako beste 4 ikasle. Artelatzeko Arantxa Oria izan genuen moderatzaile lanetan eta gonbidatuen artean Azkoitiko udaleko ingurumen teknikaria eta CEIDAko aholkulari bat. Oso giro onean ikastetxe bakoitzak eginiko ekintzak azaldu genituen, ondoren hartutako proposamenak komentatu eta azkenik udalerako eginiko proposamenak bateratu. Lauretan heldu ziren txikienak, Floreagako LHko 6 ikasle. Beraien ekintzak azaldu ondoren proposamenen txanda heldu zen. Bukatzeko meriendatxo bat egin genuen. Eskola arteko foroan adostutakoa txosten baten bilduko dugu eta ondoren udaletxera joango gara alkatearekin hitz egitera. Laster izango duzue txosten honen berri.

Alkatearekin audientzian 2009-06-11. (Argazkia: Irene E. Hitza)

AZTERKOSTA ERAKUSKETA Maiatzaren 25tik 29arte Azterkosta erakusketa izan genuen ikastetxean. Hau Ingurumen Hezkuntzako programa bat da eta 8 panelen bidez osatua da non Euskal Herriko kostaldea aztertzen da ikuspegi ezberdinetik: geologia, ageriko eta babestuko kostaldea, ingurumen arazoak kostan, gizakiaren aztarnak,natura aldetik leku interesgarriak eta paiasaia aldakorra . Ikasle guztiek ikusi ahal izan zuten eta bidali ziguten materiala erabiliz. Interesgarria izan zen eskolan egindako jarduera hau eta datozen urteetan egiteko egokia.

Osasun Sailak beharrezkotzat jo du haur eta gazteei zuzendutako ariketa fisikoa eta elikadura osasungarriaren sustapenari lehentasuna ematea, ohitura osasungarriak hartu eta heldutasunera heltzean manten ditzaten. Osasun Publikoko programa guztietan gertatzen den bezala, arrakasta, neurri handi batean, mezua pu-blikoari heltzean datza; horregatik, erabakiorra da erraz antzemateko elementu bereizgarri bat aurkitzea. Horregatik Osasun sail-buruak, haur eta gazteei zuzendutako bizimodu osasungarrirako estrategiak identifikatzeko elemen-tuaren diseinu lehiaketa deitu zuen. Hirugarren zikloko ikasleak parte hartu zuten logotipo lehiaketa honetan eta sarituak izan dira LH 6.B mailakoak. Saria Gasteizen jaso dute ekainaren 12an, sailburuen eskutik.

Gasteizen, Hezkuntzako Sailburu ordearekin saria jasotzen.

ITTURRI Masailaria

Bar Alejandro Giro ezin hobea Jenero eta sukalde bikaina. C/ Angel, 16 Tel: 943 852 003

- 20 -

AZKOITIA

Especialidad en Pintxos e IbĂŠricos

JATETXEA Kale Nagusia, 120 20720 AZKOITIA 943 85 00 17 Email: Iturrijatetxea@terra.es

- 21 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

HAUR ESKOLA Hona hemen HAUR ESKOLAKO eguneroko bizitzako instantanea batzuk:

HAUR HEZKUNTZA

ZABALEGI Urteko ohiturari jarraituz ikasturte bukaerako txangoa egin dugu, aurten aldaketa txiki batekin izan da, “ZABALEGI BASERRI ESKOLA” ikustera joan gara. Denok batera joan beharrean, mailaka eta egun desberdinetan joan gara.

por cursos y en días diferentes. De Floreaga salimos a las 9 para llegar allí a las 10. Nada más llegar nos atendieron dos monitores con los que se realizaron las diferentes actividades. Ha sido una bonita experiencia puesto que estaba bien organizada y los niños/as han tenido buenas oportunidades de de experimentación de cosas diferentes.

Floreagatik goizeko 9etan atera ginen eta bertara 10ak aldera iritsi ginen. Iritsi bezain laster, bi monitorek hartu gintuzten eta berehala hasi ginen ekintzak burutzen. Ekintzak honela sailka ditzazkegu: - nola eta zer gauza behar diren landare baten prozesuan. - artoa aletu eta ehotu eta ondoren oiloei eman janarazteko . - baserriko tresna batzuen erabilpena - negutegiak. Esperientzia polita izan da, batik bat antolaketagatik eta beste aldetik haurrek hainbat gauza esperimentatzeko izan duten aukerarengatik. Oso ondo pasatu genuen, gainera opari eta guzti itzuli ginen, bertan landatutako hainbat landarerekin etorri baikinen. Siguiendo la tradición de otros años hacia finales de curso hemos realizado la excursión. Este ñao ha sido diferente puesto que hemos ido “ZABALEGI BASERRI ESKOLA”. En lugar de ir todos a la vez, la visita se ha realizado

- 22 -

- 23 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

Txotxongiloak

Enkarni Genuak txotxongilo ikuskizun bikaina eskaini zigun On Bosco aretoan maiatzaren 8an, urtero bezala. Aurten HERENSUGEAren istorioa aurkeztu zigun. Zazpi burudun Herensugeak herria izututa zeukan, eta erregeari neska gazte bat berari opari emateko eskatu zion. Zozketa egin, eta erregearen alaba suertatu zen narrastia beldurgarriari eman beharreko oparia. Artzain pobre baino adoretsu batek Herensugea hil zuen, neska salbatzeko. Erregek alabaren eskua eskaini zion Herensugearen hiltzaileari. Gazte aberats batek, zazpi buruak lapurtu eta erregeren etxera eraman zituen. Baina gure artzain zintzoak buru haietan falta ziren mihiak aurkeztu zituen. Eta ezkondu ziren, eta oso zoriontsuak izan ziren... Eta hau hala ez bazan,...

LH: KANPALDIAK Orioko kanpaldia Aurten ere, ohiturari jarraituz, Lehen Hezkuntzako 2. ziklokoek hiru eguneko egonaldia egin zuten Barrian. Aurten ere lehen zikloko ikasleak eta irakasleak Orioko Txurruka Aterpetxean egon gara. Ekainaren 3ean goizeko 09:30etan prest geunden autobusa hartzeko. Goizean aterpea ezagutu eta Orioko barraraino joan ginen.

- 24 -

Bazkaldu ondoren bertako jolas tokian jolastu egin genuen. 16:00etan bainu jantziak eta toailak hartu eta arratsalde osoa igerilekuan ibili ginen, ondoren aldatu eta afaltzera. Gauean prestatutako ekintzak: abestiak, dan-tzak, antzerkiak, asmakizunak,... e.a., gustura ikusi genituen.

Barria Aurten ere, ohiturari jarraituz, Lehen Hezkuntzako 2. ziklokoek hiru eguneko egonaldia egin zuten Barrian. Maiatzaren 27an, asteazkena, irten ziren Gasteizerantz. Bertan 3. mailakoek Katedral Zaharra bisitatu zuten eta LH 4koek Artium museoa. Ondoren, bazkaria Olarizu Parkean egin zuten eta bertatik aterpetxera. Kanpaketarako hainbat ikuskizun prestatuak zituzten eta elkarri eskaini zizkieten: lehenengo egunean 3. mailakoek jaialdi berezi bat prestatu zuten 4. mailakoentzat eta bigarren egunean alderantziz. Egun hauetan zehar inguruko lekuetara bi irteera ere egin dituzte: ostegunean, LH 3koek Araiako Natura Ezagutzeko Zentroa eta Elgea mendilerroko aerosorgailuak bisiten bitartez energia berriztagarriei buruz ikasteko aukera izan zuten. Ostiralean, berriz, 4. mailakoek Agurain herria ezagutu ahal izan zuten gida batzuek lagundurik. Azkenik ostiralean, Floregara itzuli ziren guztiak nekatuta baina gustura. Datorren ikasturtean, gehiago.

Ekainaren 4an motxila jaso ondoren eguraldia lagunduta mendi buelta egin genuen Zarautzeko kanpinera. Bazkaldu ostean autobusaren zain egon ginen Azkoitira etortzeko irrikaz. Ea hurrengo urtean eguzkia lagun izaten dugun!!

- 25 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

Hondarribia

DBH: IKAS BIDAIAK

Maiatzaren 27an, maletaz beteta, Hondarribirantz abiatu ginen. Bidean Sarako kobazuloak bisitatu genituen.

DBH1 Lekeition

Bazkal orduan, Senperenen geratu ginen mokadu bat hartzen. Hondarribirantz abiatu ginean autobusa matxuratu zen. Autobus frantses batean joan behar izan genuen aterpetxera.

tuen. Ibilaldi horretan genuen atzetik!.

Eguraldi ezin hobea egin digu eta asko disfrutatu dugu. Oso ondo etorri zaigu atsedena hartzeko eta eskolaz ahazteko. LH 6.Bk idatzi du.

Urtero-urtero eskolatik bidaia bat egiten dugu, eta aurten DBH 1ekoak Lekeitiora joan gara; martxoaren 23, astelehenetik martxoaren 25, asteazkenera, hiru egun pasatzera. Goizeko bederatziak laurden gutxitan irten ginen Azkoititik. Bidaia ez zitzaigun oso luzea egin hamarrak ingururako Lekeition baikinen. Heldu ginenean han zeuden monitoreak gure zain, gela batetara gidatu gintuzten eta Lekeitiori buruzko bideo bat ipini ziguten. Bideoan Lekeitiori buruzko azalpenak egiten zituzten eta bertako jaiak azaltzen ziren, San pedroak eta San Antolinak eta horietako batzuk nahiko interesgarriak iruditu zitzaizkigun. Bideoa ikustea bukatu genuenean hiru taldetan banatu ziguten, hiru monitore baitzeuden eta logeletan utzi genituen maletak. Herria ezagutzera joan ginen eta normala den bezala izugarrizko arrain usaina zegoen kaleetan. Gero faroa, Txatxo portua, San Nikolas irla, abadeen moila, ontziolak eta toki gehiago ikusi geni-

Julio Urkijo, 17 Tel.: 943 85 20 37

- 26 -

denbora guztian, zakur bat

Gero aterpetxera joan ginen bazkaltzera. Gosaldu, bazkaldu eta afaldu aurretik talde bat arduratzen zen jangelaren prestaketaz eta jan ondoren, talde bera arduratzen zen jangelaren garbiketaz. Bazkalondoren mendira abiatu ginen, Otoio mendira. Pixka bat kostatu zitzaigun igotzea baino goian izugarrizko ikuspegiak zeuden. Han bertan zaharberritzen ari ziren talaia bat ikusi genuen eta begirale batek baleen arrantzan, talaiaren zeregina azaldu zigun. Handik metro batzuetara mahai pila bat zegoen lekura joan ginen eta han liburuxka bat bete genuen goizean jasotako azalpenak gogoratzeko. Beste bide batetik aterpetxera itzuli ginen. Aterpetxean, korapiloen tailerra egin genuen, bertan zortzikoa, zortzikoa lazadarekin eta urkatuaren korapiloa egin genituen eta kartoi mehe batean itsatsi. Afalondoren musika kaxan jolastu ginen, lehendabizi borobilean jarri ginen neska eta mutila txandakatuz eta ondoren begiraleak musika jartzen zuenean kaxa bat pasatzen genion elkarri eta musika gelditzen zenean, kaxatik paper bat atera eta paper horretako froga egin behar izan genuen. Konturatzerako 10:30ak iritsi zitzaizkigun eta ohera joan ginen. Astearte goizean gosaldu eta Isuntza arraun elkartera arraun egitera joan ginen. 4 taldetan banatu ginen eta bi talde hasieran hondartzan jolasten geratu ziren, beste talde batek Isuntza arraun elkarteko igerileku antzeko batean praktikatu zuen arrauna eta azkena itsasora abiatu zen batela arraun egitera, ondoren tal-

20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)

- 27 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

deak trukatu ziren. Pilo bat gustatu zitzaigun. Halako batean euria hasi zuen eta dena busti ginen! Izugarrizko hotza pasatu genuen! Eta aterpetxera txankletetan eta dena bustita joan behar izan genuen. Bazkaldu eta gero, tinglaua portura joan ginen arrantzu egitera, taldetan jarri ginen eta banan-banan arrantzuan hasi ginen. Arrain asko zeuden baina bat bera ere ez genuen harrapatu, denak amuaren albotik pasa eta lasai-lasai joaten ziren!

DBH 2 Bartzelonan

Gero aterpetxera joan eta jolas gelan sartu ginen, han begirale batek guk normalean jaten ditugun arrainen azalpenak eman zizkigun ( berdela, antxoa, sardina, legatza, bisigua…) eta ondoren koaderno bat bete genuen. Afaldu eta gero jolasteko gelan dantza batzuk egin genituen eta gero musika jarri zuten eta guk dantza egin genuen. Gero 10:30etan ohera joan ginen.

- 28 -

BITTOR oka

E GIA - C ARNI CE T A R R

Azkenengo egunean, San Pedro kofradiara joan ginen; han arrainen enkantea nola burutzen den azaldu ziguten. Handik atera eta hiru taldetan banatu ginen portuan dagoen ondar zabal itsasontzia barrutik ikusteko. Itsasontzi hau duela urte batzuk apurtu egin zen eta orain jendeak bisitatzeko museo moduan dago, bertan itsasontziaren atalak eta gelak ikusi genituen, kapitainaren gela, marinelena eta abar. Beste bi taldeek parroki aurrean egon edo herrian zehar ibilaldi bat egin zuten. Talde guztiek itsasontzia bisitatu zutenean begiraleen gozokiak oparitu zizkiguten eta oso gutxi bazkaldu genuen. Bazkalondoren maletak atera eta frontoi batean jolastu genuen autobusa iritsi arte. Autobusa iritsi bitartean diploma antzeko batzuk eman zizkiguten. Autobusa pixka bat berandu iritsi zen eta arazo bat izan genuen, ezin genituelako maleta guztiak autobusean sartu. Han denbora asko pasa genuen, baina txoferrak denak sartzea lortu zuen eta Azkoitirantz abiatu ginen. Azkoitira heldutakoan Baztartxon geratu ginen, ingelesez antzerki bat ikusten. Ez nuen guztia ulertu baina gutxi gora behera ulertu nuen. Baina gero ostegunean ingeleseko irakasleak, Amaiak, osorik esplikatu zigun antzerkia. Oso polita iruditu zitzaigun!

Pl az a - P la z a M e rc

Denok Floreagan Bartzelonara joateko.

prest

geunden

6:50ean

Autobusa hartu eta Zaragozako “La Virgen del Pilar” ikustera joan ginen, oso eliza handia, dotorea eta adornuz josia. Bertan hamaiketakoa jan genuen uso mordo baten konpainian. Goizeko hamabietan Montjuic-erako bidea hartu genuen. Bidean gindoazela stop batean gelditu eta bazkaldu genuen. Montjuic futbol zelaia ikusi, pasieratxo bat eman eta aterpetxera joan ginen. Bertan afaldu eta hamabiak puntuan argiek itzalita egon behar zuten. Hurrengo egunean goiz jaiki, gosaldu eta Bartzelonako futbol zelaia (Camp Nou) ikustera joan ginen. Benetan ikusgarria! Handik Zoo-ra abiatu ginen, eguraldi txarra zegoen. Hala eta guztiz ere, ederki pasa genuen, bertan aterpetxeko piknika jan eta IMAX-era joan ginen bi pelikula ikustera 3D-en, bat itsasoko animaliena eta bestea dinosauroena. Hortik irten eta zentro komertzialera joaten utzi ziguten ordu erditxo bat. Neka-neka eginda autobusa hartu eta aterpetxera joan ginen. Bertan afaldu eta denbora librea eduki genuen gaueko hamabiak arte. Oso goiz jaiki eta bizkor-bizkor gosaldu ondoren Port Aventura-ra joan ginen. Egun zoragarria izan zen, eman ziguten ticket eskolar bat bazkaltzeko, hango jatetxe dezentetan alda zenezakeen ticket hori bazkariagatik. Ausartenak Drago Khan-ean ere ibili ziren. Atrakzio suabeagoak ere bazeuden, hala nola, zaldiko-maldikoa… Egun ahaztezina izan zen denentzat. Azkeneko egunean jaiki ginen, triste xamar, eta maleta eginak bera jaitsi genituen. Sagrada Familia ikustera joan ginen, ikaragarri handia zen benetan. Bertan Nafarroa aldeko euskaldun batzuekin egin genuen topo. Hortik Güell Parkera, oso bista politak era eserleku eta eraikin originalak ikusteko aukera izan genuen.

Bazkaldutakoan, Azkoitirako bidea hartu genuen eta zazpiak aldera iritsi ginen gure herrira. Esan dezakegu orain arteko ikas bidaiarik onena izan dela eta kurtsoan zehar egin dugun ahalegin guztiak merezi izan duela.

MAITE ALBERDI DBH 2A

- 29 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

DBH 3 Murillo de Gállegon Goizeko zazpiak ziren Floreagan elkartu ginenean, DBH 3n Murillo de Gállegora egiten den bidaiari hasiera emateko. Bidaia luzea izan bazen ere, motza egin zitzaigun kantuen eta abarren bidez. Bidean, geldialdi bat egin genuen Irunberriko arroila eta bertako saiak ikusteko. Hau ikusi ondoren, hurrengo geldialdia Hueskako pirineoan dagoen 140 biztanleko Murillo de Gállego herri txikiak izan zen. Arratsaldean, bazkaldu ondoren kanoetan ibili ginen binaka eta monitoreen laguntzaz. Ekintza burutu ondoren, aterpetxera joan eta afaldu egin genuen. Oraindik goiz zenez, denok gela batean elkartu eta jolasean aritu ginen. Hurrengo egunean goiz jaiki ginen eguna ongi aprobetxatzeko. Goizean tirolina eta multiabenturako zirkuitoa egin genuen. Zirkuitoan eskalada, rapel eta arkua sartzen ziren. Arratsaldean rafting egin genuen Gállego ibaian zehar. Gehienak zazpi ikasle eta monitore bateko taldeak ziren. Parre handiak egin genituen ekintza honekin, jendea erortzen zenean, gerrak egiterakoan… Esan daiteke jendeari gehien gustatu zitzaion ekintza izan zela. Dutxatu ondoren, aterpetxera joan ginen, han afaldu eta ohera.

- 30 -

DBH 4 Madrilen Goizeko 7etan abiatu ginen floreagatik ondo pasatzeko asmoz. Eguna ondo hasteko Segoviara iritsi ginen ordu bata aldera eta bertako ubidea eta kaleak ikusi ondoren bazkaldu egin genuen. Ez genuen bertako jatetxea ospetsuenean bazkaldu ez, bakoitzak bere etxetik eramandako ogitartekoak baizik. Tripa ondo bete ondoren, “El Escorial” jauregira abiatu ginen. Jauregiko gelak, egongelak, liburutegiak, etab. ikusi ondoren, aterpetxera heldu ginen. Bigarren eguna, egun kulturala izan zela esan daiteke. Izan ere, Madril bisitatu genuen. Erret jauregia ikusi ondoren “Parque del Retiro”ra joan ginen. Batetik bestera oinez ibili ginen eta kale ospetsuenetan zehar ibili ginen. Eguna ondo amaitzeko, Europako markatal zentru handienera joan ginen, Xanadura edo beste era batera esateko, “nesken paradisura”. Ondo Afaldu ondoren eta neskak sekulako erosketak egin ondoren, aterpetxera joan ginen. Hirugarren egunean Warner Bros-era joan ginen egun osoz. Ez dakit eguraldiagatik edo irakasleen agindupean ibili ez ginelako, baina egunik ederrena izan zen. Gustura ibili ginen gora eta behera, ederki bustita amaitu genuen gehiengoak!

Berehala iritsi zitzaigun azkenengo eguna ere. Maletak egin, gosaldu eta autobusera. Bazkaldu aurretik, Xabierko gaztelua ikusi genuen eta ondoren Iruñara bisitaldia egin genuen. Hiriaren erdialdean pare bat buelta eman eta konturatu baino lehenago Azkoitian geunden. Oso ongi pasa genuen.

Azken eguna, berriz, nekagarria izan zen. Nekeak jota edo azken eguna zelako, denak nahiko triste ibili ginen. Reina Sofiara joan ginen lehendabizi “Gernika” ikustera eta gero Fauniara. Ikas bidaia ondo amaitzeko autobusean giro bikaina izan genuen eta, nire ustetan behintzat, nahiko azkar pasa zitzaigun.

Naira Arizmendi eta Ane Etxeberria DBH 3B.

Orokorrean nahiko ondo pasatu genuen eta ahal izanez gero, berriz joango ginatekeela uste dut. Xabi Aldalur

- 31 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

DBH 1 ZUGARRAMURDI-URDAZUBI

IRTEERAK

LH Igeritegian

Aurten ere, Udal Polikiroldegian igeri ikastaroak hasi dira. Floreagako ikasleentzat. Ikastaro hauetan LH.ko 1.,2.,3. eta 4. mailako umeek parte hartu dute. Diputazioak, udalarekin batera, antolatzen duen ekintza honek neska-mutilek, 4. mailatik ateratzen direnerako, igerian jakitea du helburu. Izan ere, 60 ordu dedikatzen dira (15 orduko 4 ikastaro) eginkizun honetarako. LHko 3. eta 4. mailetako ikasleek Gorputz Hezkuntzako saioak aprobetxatzen dituzte ikastaroa egin ahal izateko eta 60 minutuko 15 bat saio burutzen dituzte. Ikastaroari esker, esan dezakegu Floreagako ikasleek 4.mailatik ateratzen direnean %100 igeri egiten dakitela.

DBH 1 ZUGARRAMURDI Maiatzaren 14an Iparralderantz egin genuen bidaia kobazulo batzuk ikustera. Lehendabizi Zu-garramurdiko Sorginen Museoan izan ginen, sorginen bizimodua ezagutzeko eta gero leizea bisitatu genuen. Ondoren, Urdaxen, bertako kobazuloaren eraketa kontatu ziguten. Haitzuloak ikusi eta gero Sara he-rrian gelditu ginen hau ikustera. Bostetarako Azkoitira itzuli ginen. Testua: Elena Zubizarreta Argazkiak: Jexux Larra単aga

eta Urdazubiko leizeak ikusteko asmoz goizean 8:30etan Aldalur autobus geltokira joan ginen. 11k aldera Zugarramurdira iritsi ginen. Urdazubi eta Zugarramurdi Nafarroako iparraldean daude kokatuak. Zugarramurdira iritsi ginenean, irakasleek gelen arabera bi taldetan banatu gintuzten. Talde bat leizeak ikustera joan ziren eta bestea bertako sorginen museoa ikustera. Zugarramurdiko leizeak ikusteko ibilaldiaren mapa bat eman ziguten. Ibilaldian zehar euria egin zigun. Ibilaldi bukaeran, kobazulo handi bat ikusi genuen, kobazuloaren barruan beste bost txiki zeuden. Kobazuloetan zulo ugari zeuden eta zulo hori guztiek elkarturik zeuden. Leize hauen zatirik nagusiena Infernuko errekak sortua da. Bitartean bigarren taldea, bertako sorginen leizea museoa ikustera joan ziren, museoan akelarrearen eta akerren historiak ikusi eta entzun genituen. Historia berri ugari entzun genizkion bertako giari. Ondoren ekintzaz aldatu ginen eta bi taldeek ekintza berak egin genituen. Zugarramurditik Urdazubira joateko berriro autobusa hartu genuen. Urdazubira iritsi eta berriro taldekatu ginen kobazuloak ikusteko. Leizeak oso handiak ziren eta dena estalaktita eta estalagmitaz osaturik zeuden. Barruan gida batek erakutsi zigun guztia. Urdazubi ikusi ondoren Sara herria ikustera joan ginen. Jende askok pasteltxoak erosi zituen eta gero Azkoitira itzuli ginen.

Ostegunean, maiatzak 14, Zugarramurdiko leizeak

C/ Mayor, 96 bajo - Tel 943 85 01 59 20720 AZKOITIA (Gipuzkoa)

- 32 -

- 33 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

DBH 3 GUGGENHEIM

LH 6 MAD SCIENCE Apirilaren 1ean, goizeko bederatzietan, LH 6.A mailako ikasleak liburutegira joan ziren elektrizitateari buruzko ekintza batzuk burutzera, eta hamaiketan LH6.B mailakoak. MAD SCIENCEko irakasle bat zain zegoen lanerako prest.

Berokiak kendu ondoren, taldeka eseri eta prest geunden esperimentu ugari egiteko. Imanekin ibili ginen saiakera desberdinak eginez. Saioa bukatu baino lehen liburutegiaren funtzionamenduaren berri azalpen txiki bat eman zigun.

Ostiralean, maiatzaren 08an, DBH 3ko ikasleok Bilbo aldera ekin genion Guggenheim museoa bisitatzeko asmoz. Arriaga antzokitik gertu jaitsi ginen eta etorbidetik

oinez abiatu ginen Museora. Bisitaldian eraikin zoragarria ezagutzeaz aparte, Murakamiren erakustaldia hobeto ezagutzeko aukera izan genuen.

BIDE HEZKUNTZA

DBH 1 SANTA KLARA Udaltzaina eta Uxue lagun, Lehen Hezkuntzako ikasleak BIDE HEZKUNTZA jaso dute, bai ikasgelan, bai herritik zehar… Arauak ongi Isasi dituzte: nora begiratu, nondik

eta noiz pasatu… Galdetu, galdetu iezaiezue gure neska-mutilei. Mila esker, alor garrantzitsu honetan gogor saiatu diren bi irakasleei.

EXÁMENES DE CAMBRIDGE

DBH1eko ikasleak Santa Klara eliza bisitatu dute, Erlijio gaiko ekintzen artean. Aukera izan dute eliza

honek dituen altxorrak ezagutzeko. Garrantzitsua da erlijioa gure herrian txertatuta ikustea eta esplikatzea.

AZKOITIA

- 34 -

El colegio San José de Floreaga Salestar Ikastetxea, como miembro de Kristau Eskola, es centro autorizado para la realización de los exámenes de inglés Cambridge ESOL en Azkoitia. Los exámenes son dirigidos por Cambridge ESOL, el organismo examinador más famoso y prestigioso del mundo que certificará el nivel de inglés de los presentados. Los títulos tienen un reconocimiento internacional por parte de colegios, institutos, universidades y empresas como prueba de nivel del conocimiento de inglés. Los niveles de inglés están divididos según los niveles del Consejo de Europa y son los siguientes: KET Key English Test. Nivel elemental. A2 PET Preliminary English Test. Nivel intermedio. B1 FIRST First Certificate in English. Nivel intermedio alto. B2 CAE Certificate in advanced English. Nivel avanzado. C1 CPE Certificate of Proficiency in english. Máximo nivel. C2 Good luck to every candidate!

KALE NAGUSIA, 26 - Tel. 943 85 04 73 AZKOITIA - 35 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

NOLA SALBATU BIZITZA BAT CÓMO SALVAR UNA VIDA Apirilaren 20an, DBH 4ko ikasleek Osakidetzak antolaturiko proiektu erabat berritzaile batean parte hartu dute, “Nola salbatu bizitza bat” izeneko proiektuan hain zuzen ere. Ordu erdi batean oinarrizko berpiztea egiten ikasi dute, pertsona batek, bat-bateko geldialdi bat izanez gero, bihotz-birika berpizteak, pertsona bizirik ateratzea ahalbidetzen baitu. Bat–bateko heriotza Honelako egoera baten aurrean, laguntza sanitarioa iritsi arte, zer egin behar dugun azaldu digute. Ondoren ikasitakoa hiru pertsonei (gutxienez) irakats diezaioten eskatu zaie ikasleei. Pertsona batek geldialdi bat izanez gero, bizirik ateratzeko biziraupen katearen lau kate-begiak bete behar dira. Hona hemen biziraupen katea: Pausu hauek ordena honetan egin behar dira, ahalik eta azkarren. Gaizki egin arren, zerbait egin izanak, bizirik irteteko aukerak areagotzen ditu. Lehen bost minututan inork ezer egin ezean aldiz, biziraupenerako aukerak urriak dira. Aurrera eman beharreko pausoak: Hurbildu eta konortea galdu duen ala ez ikusteko, ondo dagoen galdetu, mugitu eta erantzunik ezean, arnasa hartzen duen ikusi (aho-sudur aldera hurbilduz, bularraldea betetzen zaion ikusiz ...). Pultsua hartu, eta taupadarik ba al duen egiaztatu. Konorterik ez balu, inguruan norbaiti eskatu 112 deitzeko, edo bakarrik bagaude, gu geuk deitu. Laguntza iritsi bitartean, BBB-a (bihotzeko masajea) ematen hasiko gara.

El 20 de abril los alumnos/as de DBH 4 participaron en el programa ofertado y dirigido por Osakidetza "Cómo salvar una vida". Mediante este programa han recibido formación para actuar en situaciones límite como la muerte súbita, parada cardio-respiratoria. El objetivo es que puedan formar parte de la respuesta a la emergencia implicándose activamente en maniobras que puedan ayudar a salvar vidas. La encargada de dar esta formación a nuestros alumnos/as fue Ana Catalina, antigua alumna del centro y estudiante de enfermería. Cristina eta Maite Garate

16. KORRIKA 16. KORRIKA Azkoitira laister batean etorri zen eta guk ere bertan parte hartu genuen. Arratsaldean txikienen txanda izan zen. Arratsaldeko 16:15ak aldera Haur Hezkuntza eta Lehen Hezkuntzako ikasle guztiak atera ziren herrian zehar korrika egiteko. Ekitaldia Enparantzan amaitu zen. Korrika Nagusia, berriz, gaueko 21:20ak aldera iritsi zen. Gu han geunden Balda Plazan zain, jende asko zen bertara hurbildu zena parte hartzeko. Ikastetxeko ordezkariak Mikel Lizarralde, MªAxun Epelde eta Javier Saenz izan ziren. Argazkietan ikus daitekeen guraso, ikasle eta irakasle asko izan ziren bertan. DBHko ikasle gehienak kanpoan ziren ikas-bidaietan, hauek ere gogoratu ziren Korrikarekin eta zeuden tokian zeudela ere aritu ziren korrika. Argazkiak: Javier Camarón

Masajea emateko, esku bat kopetan jarri eta sudur-hodiak itxi. Beste eskuaz, kokotsa kanpoaldera igo, eta bi aldiz putz egin. Ondoren, bularrezurraren behealdean, 30 zanpadura egin. Honela jarraitu behar dugu gelditu gabe, laguntza jaso arte.

ROPA PARA NIÑOS

- 36 -

- 37 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

XXII. XABIER SAGARZAZU OROIGARRIA “XXII. Xabier Sagarzazu Oroigarria” izeneko futbito txapelketa jokatu da, apirilaren 25 eta 16an, Floreaga Ikastetxeak eta bertako Guraso Elkarteak antolatuta, Azkoitiko Udalaren eta hainbat erakunderen laguntzaz. Lau ikastetxetako neska eta mutilak aritu ziren futbitoan, Floreaga Ikastetxearen patioan: Azkoitiko Floreaga eta X. Munibe, Azpeitiko Iraurgi eta Ikasberri. Giro bikaina ikusi genuen gaztetxoen eta ikusleen artean. Alaitasuna, lehia eta kiroltasun sanoa izan ziren benetako garaileak. Azken sailkapena honela gelditu zen: Mutiletan: Floreaga, X. Munibe, Iraurgi eta Ikasberri. Nesketan: X. Munibe, Ikasberri, Floreaga eta Iraurgi. Jokalari onenak Floreagako Joakin Isuskiza eta Ikasberriko Ainhoa Bereziartua izan ziren. Igandean, 11,00etan Xabier Sagarzazuren aldeko meza izan zen. Amaieran Xabierren gurasoei aurreskua dantzatu eta lore sorta oparitu zitzaien. Finalen ondoren, sari banaketa izan zen Floreagan. Gainera opari batzuk zozketatu ziren partaideen artean. Ondoren, Floreagako jangelak, Joseba Jatetxeak oparitutako hamaiketako bikaina dastatu genuen. Kirol ekitaldi honetako argazkiak www.floreaga.com webgunean ikus daitezke. Sari emaileen artean izan genituen Errealeko jokalari ohiak, Xabierren taldekideak: Bixio Gorriz, Agustin Gajate, Tomas Orbegozo,... Antolatzaileek eskerrak eman nahi dizkiete talde eta erakunde laguntzaile guztiei: Azkoitiko udala, Erreala, Eibar F.C., Lan Mobel, Anaitasuna Futbol Taldea, Plaza Berri sport, Joseba Jatetxea, Iraurgi kirol denda, Autoeskola Etxaniz, Koxka eta Zurt tabernak, Alkorta Bitxitegia... eta arbitro, sari banatzaile eta laguntzaile guztiei... Mila esker! eta hurrengo ekitaldira arte.

MENDIZALEAK Kakueta eguna Maiatzaren 3an, igandean, Kakute eguna ospatu zuen Anaitasuna Mendi Bazkunak. Goizean goizetik agertu zen jendea Kakuteko gurutzera, tontorrera iritsi, gurutzeari musu bat eman, argazkiak atera eta Anaitasuna Mendi Bazkunaren inguruetara. Han salda gozoa eskaintzen zuten mendizaleek, eta era askotako ogitartekoak... 11,15etan Esteban Arrieta Ixkurrek meza eman zuen. Ondoren, txistuen doinuaz gozatuz, heldu eta gaztetxoentzat domina banaketa izan zen. Urtean zehar hamar mendi igo behar dira gutxienez, domina jasotzeko. Gaztetxo askok jaso dute domina aurten. Hona hemen domina jaso duten Floreagako mendizaleeni zenak: Zorionak guztioi!! - Gaizka Gallarin - Ainhoa Ubeda - Mikel Lizarralde - Leire Lizarralde

- Endika Cuevas - Ander Cuevas - Iñigo Soraluze - Egoitz Lizarralde - Joseba Lizarralde

- Julen Egino - Naira Egino - Ainhoa Aranbarri - Oihana Aranbarri - Maren García

Kakueta eguna: dominen banaketa

- 38 -

- 39 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

KIROLAK Udaberrian kirol ekintza ugari egin dira ikastetxean eta herri mailako antolaketan. Honako hauek azpimarratu nahi ditugu: - Txerloiako futbol finalak. - XXV. Atano III.a pilota txapelketa - Ikaskirolen partaidetza - Orion taldearen arrantzu lehiaketa - Iraurgi saski baloi taldeak antolatutako 3x3 - Xakea, gimnasia erritmikoa, karate, atletismoa, igeriketa,... Joakin S.

Parte hartu duten guztiei ZORIONAK!!

Joakin S. Ikaskirol

3x3

Arrantzu lehiaketa. Aitor Madrazo txapeldun.

3x3

Joakin S. Txerloia: animatzaileen taldea

Txerloia: nesken taldea pankarta eta guzti.

Etxeko sukaldaritza

- 40 -

DOMUSA Calefacciรณn S. Coop. Bยบ San Esteban, s/n 20737 ERREZIL Telf. 943 81 38 99 โ ข Fax. 943 81 56 66 E-mail: sac@domusa.es

- 41 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

Entrenatzaileak Alba eta Laida Alba García Conde Txikitako oroitzapenak: Norbaiten urtebetetzea zenean gela guztiarentzat goxokiak erosten genituenean. Eskolako oroitzapenak: Egunero goizetan patio berdean guztiok ilaran jarri eta irakasleren batek egun onak ematen zizkigunean. Zein talde entrenatzen duzue eta zenbat denbora daramazue entrenadore bezala? Aurten hasi gara entrenadore bezala eta LH 4ko mutilak entrenatzen ditugu. Nola sartu zineten? Aspalditik nahi genuen entrenadore izan eta aurten eduki dugu lehendabiziko aukera, apuntatu egin ginen, baina hasieran talde guztiak hartuta zeuden, ondoren mutilen taldea libre zegoela esan ziguten eta haiek entrenatzen hasi ginen. Guri berdin zitzaigun mutilak ala neskak entrenatu. Zuen ustez zer ezaugarri behar ditu entrenadore batek? Entrenadore izateko uste dugu beharrezkoa dela futbol eta saskibaloiari buruz piska bat jakitea eta horretaz gain, umeekin pazientzia edukitzea eta umeei deportibitatez jokatzen erakustea. Zer ezaugarri behar ditu kirolari batek? Kirolari batek bere gorputza zaitzen jakin behar du eta baita ere deportibitatez jokatzen jakin, hau da, galtzen jakin behar du eta baita era egokian irabazten ere. Nolakoa izaten da entrenamendu bat? Hasieran korrika piska bat egiten dugu berotzeko jokoen bitartez, ondoren baloiarekin ariketa desberdinak egiten ditugu, hauek ere jokoen bitartez edo beste era batera. Irabaztea da garrantzitsuena kirola egiterakoan? Irabaztea guztioi gustatzen zaigu, baina hori ez da garrantzitsuena. Garrantzitsuena saiatzea da eta gauzak gogoz egitea, gauzak ondo egiten badira berdin zaio irabazi edo galdu. Zer beste balore landu behar dira? Elkarrenganako errespetua oso garrantzitsua da talde batean, taldeko lagunak errespetatzea eta elkarri laguntzea beharrezkoa da gauzak ondo egiteko. Taldekoen artean ez baldin badago errespeturik oso zaila da elkarrekin lana egitea eta talde batean elkarlana ere oso garrantzitsua da. Egiten duzuen esfortzuaren ondoren baloratuak sentitzen zarete? Bai, beharbada umeak ez dira hainbeste konturatzen, baina gurasoak asko eskertzen dute egiten duguna eta zentzu horretan oso gustura gaude. Gurasoak zer moduz portatzen dira? Egiten dugun esfortzua eskertzen dute, berdin zaie irabazi edo galdu, ez dugu arazorik izan inorekin eta gainera batzuetan lagundu ere egin digute bai partiduetan eta bai umeekin.

- 42 -

Zer moduz Joan da denboraldia? Egia esan ez dugu zorte handirik izan eta emaitza hobeak lortu zitezkeen, baina hurrengoan izan beharko du. Gainontzekoan gustura gaude umeekin egin dugun lanarekin, orokorrean erraza izan da beraiekin entrenatzea, talde jatorra tokatu zaigu eta guk ere ondo pasatu dugu beraiek entrenatzen nahiz eta batzuetan pazientzia pixka bat galdu… Kirol bat ala polikirola? Entrenatzen ditugun umeen adinean oso zaila da kirol bakarra praktikatzea, guztiek egiten dute beste kirolen bat futbola eta saskibaloiaz gainera. Kirol bakarra praktikatzen denborarekin hasten zara. Taldekideak zer moduz portatzen dira? Orokorrean ondo portatu dira, beti egoten da arazo txikiren bat, oso zaila da urte osoan arazorik ez egotea. Entrenatzeaz aparte zer egiten duzue? Ikasi eta futbolean jokatu. Entrenatzeaz aparte zer Kirol praktikatzen duzue? Futbola. Merezi du entrenadore izatea, zer esango zeniokete entrenadore izateko zalantzan dagoen guraso edo beste norbaiti? Merezi duela, baina zure gauzetatik ere denbora kentzen dizula eta konprometitzen bazara ezin duzula askotan huts egin, baina esperientzia polita da.

TESTA Kirola: Futbola Kirolaria: Xabi Alonso Liburua: El niño del pijama de rayas Abeslaria: jason mraz Abestia: I´m yours Oporretako lekua: Polinesia Urtaroa: Uda Mendia: Izarraitz Janaria: Paella Edaria: Ura Hondartza: Zurriola Zaletasun bat: Marraztea eta lagunekin ateratzea Pelikula: La vida es bella Gertakizun historikoa: Amerikaren aurkikuntza Pertsonai historikoa: Napoleon

Laida Beristain Txikitako oroitzapenak: Haur eskolako parkean igarotako momentuak. Eskolako oroitzapenak: Kurtso amaierako ikas bidaiak. Zein talde entrenatzen duzue eta zenbat denbora daramazue entrenadore bezala? 4.mailako mutilen B taldea entrenatzen dugu. Aurten hasi gara entrenadore moduan. Nola sartu zineten? Oskarri esan genion genuen entrenatzaile izatea gustatuko litzaigukeela eta gero berak deitu zigun baietza ziurtatzeko. Zuen ustez zer ezaugarri behar ditu entrenadore batek? Batizbat entrenamenduetara gogoz joatea. Zer ezaugarri behar ditu kirolari batek? Osasuntxu egotea. Nolakoa izaten da entrenamendu bat? Hasieran beroketa bat (korrika pixka bat, esteiramenduak...), gero teknika hobetzeko ariketa batzuk eta amaietzeko partidua eta tiro batzuk. Irabaztea da garrantzitsuena kirola egiterakoan? Ez, garraztzitsuena parte hartzea eta gutxienez saiatzea da, nahiz eta guztioi gustatu irabaztea. Zer beste balore landu behar dira? Adiskidetasuna, taldean jokatzen jakitea... Egiten duzuen esfortzuaren ondoren baloratuak sentitzen zarete? Bai, oso gustora nago talearekin. Gurasoak zer moduz portatzen dira? Oso ondo. Gainera asko partidu gehienetara joaten dira animoak emateara eta hori oso garrantzitsua dela uste dut umeentzat. Zer moduz Joan da denboraldia? Ondo. Nahiz eta ez ditugun parti asko irabazi, bai entrenamendu eta bai partiduetan oso giro ona izan dugu eta oso ondo pasatu dugu. Kirol bat ala polikirola? Gure taldeko ume guztiek kirol bat baino gehiango prak-

tikatzen dituzte Taldekideak zer moduz portatzen dira? Gehienetan ondo. Entrenatzeaz aparte zer egiten duzue? Ikasi, aeriobic, lagunekin irten... Entrenatzeaz aparte zer Kirol praktikatzen duzue? Aerobic Merezi du entrenadore izatea, zer esango zeniokete entrenadore izateko zalantzan dagoen guraso edo beste norbaiti? Baietz, merezi duela. Sakrifizioa eskatzen duen arren momentu on asko pasako dituztela umeekin.

TESTA Kirola: FUTBOLA Kirolaria: XABI ALONSO Entrenadorea: PEP GUARDIOLA Liburua: JARA Abeslaria: DANI MARTIN Abestia: NUN ZAUDE? Oporretako lekua: SALOU Urtaroa: UDA Mendia: XOXOTE Janaria: ARROZA Edaria: COCA-COLA Hondartza: ITZURUN Zaletasun bat: MUSIKA Pelikula: CREPUSCULO Gertakizun historikoa: LEHEN MUNDU GERRA Pertsonai historikoa: OBAMA

Ibai-Ondo, 26 • 20720 AZKOITIA Tel./Fax. 843 85 27 68 E-mail: autoeskolaetxaniz@euskalnet.net - 43 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

ANAITASUNAk 75 urte

Anaitasuna Futbol Taldea 75. urteurrena ospatzen ari da. Urten honetan, guk ere zoriondu nahi dugu kluba eta bide batez bertatik pasatu diren hainbat eta hainbat gazte. Hona hemen 2008-2009 denboraldian Anaitasunaren neska eta mutilek osatu dituzten taldeak. Beraietan Floreagako ikasle diren jokalari eta entrenatzaile asko ikus daitezke.

Anaitasuna Futbol Taldearen 75. urtemugan gure ZORIONAK eman nahi dizkiogu, herriko kirolean hain garrantzi handia izan duen eta orain duen taldeari. Azkar esaten da 75 urte, baina honenbeste urtetan aurrera egiteko lan handia egin behar. Anaitasuna taldeak pertsona askoren bihotza eta ilusioa bildu ditu orain arte, pertsona askoren lan isila... Eta pertsona asko eta askorentzat izan da bizitzarako eskola bikaina, kirolaren balorerik ederrenak transmitituz.

Anaitasuna alevin mutilak

Anaitasuna infantilak a mutilak

Jarraitu horrelaxe, gure gazteei eta herri osoari kirola egiteko eta bizitzeko aukera hain paregabea eskaintzen. ZORIONAK!!

Anaitasuna infantilak neskak

Anaitasuna infantilak b mutilak

Anaitasuna kadeteak mutilak

Anaitasuna kadeteak neskak

Liburu bikaina idatzi du Jesus Mari Beristainek, Anaitasunaren 75. urtemugan, udalaren eta hainbat adiskideen laguntza bikainaz. Historiarako datu ugari eta argazki hunkigarri asko... Lehen ere ezagutzen genuen bere trebezia idazten, batez ere gaiak kirola eta Azkoitiko herriaren ondarea direnean... Azkoitiko etxe guztietan egon eta irakurri beharko litzatekeen liburua, gure sustrai garrantzitsuen testigu, iragana ezagutuz etorkizuneko baloreak lantzeko tresna egokia,... Zorionak, Jesus Mari.

- 44 -

- 45 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

BIZKARGI MUSIKA ESKOLAK 25 URTE

Ahozkotasuna eta bertsolaritza jaialdia

Azkoitiko BIZKARGI Musika Eskola bere 25. urtemuga ospatzen ari da 2009. urtean. Bere historia ederrean zehar lan bikaina egin du gazteen musika hezkuntzan... eta orain ere horrelaxe egiten ari da. Zorionak bihotzez Bizkargi Musika Eskolari!! Musika gure herriaren ezinbesteko sustrai eta espresio bide bikaina da. On Boscok beti landu izan zituen koru-kantuak eta musikabanda bere ikastetxeetan, heziketarako bide bikaintzat hartuz... Segi horrelaxe et eutsi goiari.

Abestearen garrantzia Abestiek, lotura afektibo bat ezartzen dute haurraren eta helduaren artean. Haur txikiekin, harreman hori zuzenagoa da, bai besoetan hartzen ditugulako, bai kulunkatzen ditugulako edo gure belaunetan eserita balantzaka ibiltzen ditugulako. Haurrei, pixkanaka, modu aktiboan parte hartzea gustatzen zaio: bai abesti-jolasekin eta baita abesti antzeztuekin ere. Horretarako Euskal Herrian errepertorio folkloriko eta tradizional aberatsa daukagu: sehaska kantak, iratzartzeko leloak, eskuekin egiteko jolasak, e.a. Jolasean eta kantuan ari den bitartean, ohartu gabe ikasten du umeak. Kantuan aritzea da gure kulturaz jabetzeko biderik onenetakoa; gainera, erritmoa duen edozer, oso motibatzailea eta erakargarria egiten zaie umeei. Eta helduok, gehienetan musikaren eta kantuaren esparrutik urrun samar gauden arren, arlo hau guztia sustatu beharko genuke umearekin ditugun harremanetan; gehiagotan abestu beharko genuke, ahotsaz eta kantaraz kezkatu gabe. Kontua ez da ezer berezirik egitea edo asmatzea, baizik eta arlo honi ere erreparatzea, umearen

BERTSOLARITZA

garapenean musikak eta kantuak duten garrantziaz jabetuta.

Maiatzaren 20an Baztartxo antzokian eta Xabier Munibe ikastetxekoekin batera bertso saio berezi batean parte hartu zuten Floreagako 5. eta 6. mailako ikasleek; “Ahozkotasuna eta bertsolaritza” izenpean, urte guztiko lanaren erakustaldi laburra eskaini zuten. Bertsozale Elkarteak proposatu eta Udalarekin batera burutzen den izen bereko ekimenaren emaitza izan da honako hau. Jaialdian, gela bakoitzean gai baten inguruan sortutako bertsoak abestu zituzten ikasleek. Aurten honako lau gairen inguruan aritu dira gureak: zirkua, Euskal Herriko inauteriak, munduko herrialdeak eta Euskal Herriko Mitologia. Ikasleak gozatzen ikusteaz gain oso proiektu interesgarria iruditzen zait “Ahozkotasuna eta bertsolaritza”rena. Ikasleengan sortzen duen motibazioa ikaragarria da. Bestalde, neuri, aurten Joxerra Gartziarekin egin

dudan ikastaroan aztertutakoa lantzeko aukera paregabera eskaini dit. Gaur egun adierazi nahi duguna egoki komunikatzen jakiteak duen garrantziaz eta hori eskolan landu beharraren premiaz aritu gara ikastaro horretan. Gero eta gehiago baloratzen da geure asmoak, usteak, iritziak, proiektuak eta abar jendaurrean era zuzen eta egokian azaltzea. Hain zuzen ere, maiatzaren 20ko emanaldiak, ikastaroan azpimarratu zizkigun hainbat arlo sakontzeko aukera eman digu: testu, kasu honetan bertso, on bat prestatzeak eta ideiak ordenaturik azaltzeak duen garrantzia, lekuaren eta entzulearen arabera zein tonu erabili behar den jakitea, zein jarrerarekin kantatu behar den aztertzea, eskenatoki gainean nola egon behar den jakitea… Esperientzi aparta izan delakoan nago, bai ikasleentzat eta baita irakasleontzat ere. Mailu Irizar

Abestien letra ikastea umeen oroimenaren garapenerako baliagarria izaten da, zeren eta umeek abestiaren letra entzun eta ikasi behar dute, eta gero, abestiaren letra gogoratu behar dute gelan kantatzeko edo etxean gurasoei irakasteko, adibidez. Gainera, abestiak dantza edo mugimenduren bat izaten badu, umeek mugimendu horiek ere ikasi beharko dituzte. Orduan, oroimena lantzeaz gain, psikomotrizitatea ere landu egiten dute eta beraien gorputzen kontzientzia gero eta gehiago barneratzen dute. Mugimendu horiek ere espresibitatea lantzeko eta emozioak transmititzen ikasteko baliagarri suerta daitezke. Umeentzako kantatzea eta musika entzutea ariketa dibertigarria da. Gehienak oso ondo pasatzen dute abesterakoan eta asko gustatzen zaie dantza egitea eta abesti berriak ikastea. Beraz, umeen garapenerako ekintza ona denez, ez da inoiz galdu behar abestiak lantzeko ohitura. Abestiak ikasita, umeak herriko kultura eta ezaugarriak aztertzeko eta ikasteko aukera izango dute. Euskal Herriko abesti zaharrak ikasten badituzte, adibidez, herriko tradizioak ikasiko dituzte eta nagusiak egiten direnean, beraien seme-alabei abesti berak irakasten badiete, kultur transmisio bat egongo da belaunaldiz belaunaldi. Horrela, antzinako kontuak, ohiturak eta kantak ez dira inoiz galduko. Marijose Arregi

- 46 -

- 47 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

Bertso saioa

ERNIARRAITZ TALDEAK antolatutako bertso saio bikaina izan zen Floreagako On Bosco aretoan. Partaideak: Andoni Egaña, Anjel Mari Peñagarikano, Onintza Enbieta, Amaia Agirre, Iker Zubeldia eta Egoitz Alkorta.

LIBURUAREN EGUNA Floreagan apirilaren 23an mundu guztian bezala Liburu Eguna ospatu genuen.

Bertso Paper lehiaketa Xabier Munibe ikastolan antolatutako betso paper lehiaketan, Iosu Irizarrek saria jaso zuen ondorengo bertsoekin:

Italiako Lurrikaretan bertan nengoen oporretan Doinua: Salamankara Orain egun batzuk etorri ginela Italiara maleta eskuetan etorri nintzela oporretara hemen nagola izan ditugu ehundaka lurrikara hemen geundenei sortu digute beldurra eta ikara Bapatean dardarka hasi zen eta guztiok kalera segituan erori zitzaigula gure hotela behera herria desagertu da eta okertu da egoera ta ondoren guztiak joan ginen zaurituak aurkitzera Taldetan banatu eta bilatzen hasi ginen berehala gau osoa igaro genuela guk denok lanean hala zaurituak aurkitzeko egin genun azken eginahala gero kanpoan eraiki genun zaurituentzat ospitala Berrehun eta zortzi zauritu hildakoak dira pila polizia oraindik ari da bizirik daudenen bila etxeak gaizki zeudela eginda adreilu eta makila herritarrengan horrek sortu du kristoneko iskanbila

Iosu Irizar, beste irabazle batzuekin batera

Horretarako ekintza ezberdinak antolatu ziren. Goizean Haur Hezkuntzakoentzat eta Lehen eta Bigarrengo mailakoentzat jaialdi bat antolatu zen. Jaialdian 4. mailako neskek dantzak, eskaini zituzten Lehen eta bigarren mailakoak irakurketa eta asmakizun batzuk, DBHko ikasle batzuk “Txanogorritxo” eta “Erpurutxo” ipuinak kontatu zituzten eta bukatzeko bi antzerki antzeztu ziren: “Umore ona” eta “Ondo eginaren ordaina. Arratsaldean Juan Karlos Merino idazle azkoitiarraren bisita izan genuen. Berarekin elkarrizketa interesgarri bat egon zen eta bere bizitza eta lanari buruz hitz egin genuen. Gero oroigarri bat eskaini genion Floreagako guztion partez,bere semea Mikelek eman zion. Gero jaialdiarekin jarraitu genuen. 6. mailakoek dantzak eskeini zituzten, irakurketak ere egon ziren euskaraz eta gaztelaniaz 3., 4., 5.eta 6. mailako ikasleen partetik. Goizeko bi antzerki ere berriro ikusteko aukera izan zen. Egunean zehar Liburu Erakusketa bat egon zen Alai Batzako gelan. Ikastetxeko ikasle guztiak aukera izan zuten bertatik pasatzeko eta adin guztietako liburuak ukitzeko eta ikusteko. Geletan berriz, liburuen trukaketak eta zozketak egin ziren. Egun ederra pasatu genuen.

El 23 de abril Floreaga celebró el Día del Libro. Para ello se prepararon actividades tanto por la mañana como por la tarde. Por la mañana los más pequeños tuvieron un festival con bailes, teatros, lecturas y cuenta-cuentos. Por la tarde los de 3., 4., 5., y 6. tuvieron otro festival con bailes, lecturas, teatros , además de la visita del escritor azkoitiarra Juan Karlos Merino. Tuvimos la oportunidad de entablar una bonita conversación con él. Su hijo Mikel al final le dio un recuerdo de parte de todo Floreaga. Durante el día hubo una exposición de libros en la sala de Alai Batza y en las clases hubo intercambio y sorteo de libros.

Hondamendi handia konpontzen ari dela pixkanaka itzultzeko bide bila ari naizela guztiz presaka poztasuna iritsi zaidala niri handik aterata familiarekin lasai sentitu momentu txarrak pasata

- 48 -

- 49 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

MARIA LAGUNTZAILEA

RAMÓN GARCÍA De origen navarro, el escritor español Ramón García Domínguez vive desde hace largo tiempo en Valladolid, por lo que se siente también muy castellano. Estudió Magisterio en Bilbao y posteriormente Periodismo en la Universidad de Navarra, donde se doctoró en Ciencias de la Información. Ejerció muy poco tiempo la profesión de maestro —aun cuando él dice que no la ha abandonado nunca del todo—, para dedicarse de lleno a sus dos auténticas vocaciones: el periodismo y la literatura. Ha cultivado todos los géneros periodísticos, decantándose finalmente por el artículo o el comentario literario. Escribe en diversas publicaciones españolas, y en la actualidad es colaborador habitual de El norte de Castilla, de Valladolid, donde está publicando una novela infantil-juvenil por entregas. Ha escrito libros-reportaje, biografías, relato corto, ensayo, teatro y literatura infantil y juvenil, siendo este último género su ocupación preferente en la actualidad. También ha realizado programas infantiles de radio, y ha creado y dirigido suplementos de prensa para chicos. Fue guionista de cómics en la histórica revista juvenil Trinca. Amigo personal y especialista en la obra de su paisano Miguel Delibes, ha publicado asimismo varios estudios sobre el novelista castellano. Ha escrito para niños varios libros, entre los cuales cabe mencionar: El que se fue a Sevilla (teatro, 1981), Un grillo del año dos mil y pico (novela, 1981), Perder para ganar (novela, 1989), Soloman (novela, 1989), ¡Por todos los dioses! (novela, 1989), Nos han robado la oreja (novela, 1991), Renata toca el piano, estudia inglés y etcétera, etcétera (novela, 1992), Sentado te engorda el cu... (teatro, 1994), Un grillo del tercer milenium (novela, 2001), Una piraña en mi bañera (novela, 2001), ¡Viva la pepa! (novela, 2000) y Cinco cuentos para uoeiear (No, seis) (cuentos, 2001). Por su obra ha recibido, entre otras distinciones, las siguientes: Premio de teatro breve Ciudad de Valladolid, 1978. Finalista del premio Jauja de cuentos, 1980. Finalista del premio Tirso de Molina de teatro, 1980. Premio Sarmiento de periodismo de Castilla y León, 1981. Premio Barahona de Soto (Córdoba) de teatro corto, 1983. Lista de honor de la CCEI, 1993. Autor del Año de la revista El Urogallo, 1993. Premio Miguel Delibes 1999, por su trayectoria literaria.

- 50 -

El martes, 21 de abril , la primera hora de clase la pasamos en compañía de Ramón García, autor del libro Renata toca el piano, estudia inglés, etc,etc,etc... que hemos leído los alumnos de LH 5. La mayor parte del tiempo hablamos del libro. Él nos contó por qué se le había ocurrido la idea: veia la cantidad de actividades que tienen los niños y los mayores que no les dejan tiempo para disfrutar, hablar con los demás o jugar.Los personajes de sus libros los crea pensando en sus amigos, hijos o gente conocida porque es una forma de hacerles un pequeño homenaje. El mismo personaje, Renata, es protagonista de otros libros en los que también ella se va haciendo mayor. Sin darnos cuenta se nos iba acabando el tiempo. Nos dedicó los libros y le dimos las gracias por habernos acompañado. Nos agradeció mucho que nos hubiéramos acordado de él y la atención y el interés que habíamos puesto en el encuentro. Nos dio pena terminar, pero teníamos que continuar con las clases.

Maiatzaren 24a egun berezia da Salestar ikastetxe eta parrokietan,... Maria Laguntzailearen festa handia. Aurten ostiralean ospatu dugu, maiatzaren 22an. Elizkizunak, pelikulak eta jolasak izan genituen. DBH4koek “ikasle ohien” insignia jaso zuten mezaren amaieran. Ongi ibili!!! Haur Hezkuntzako txikiek honako kantu polita kantatu zioten Mariari: HH Ama Birjinari otoitza eta pa Geure jolas eta geure lanak Ordu onak eta txarrak Eskaini nahi dizkizugu. Jesusekin batera zeuri eskaintzen dizugu dena Egizu gure bihotza beti pozik egon dadila. Agur Maria...

Mª Carmen Fernández

Goazen, goazen guztiok... (Gela bakoitzeko haur batek lorea eskaintzen dio Maria Laguntzaileari). “Eskerrik asko, Jauna” kantua.

- 51 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

JÓVENES Y DESARROLLO GAZTEAK ETA GARAPENA

Jokin Ormaetxea Txirrindulari Elkartea Azkoitiko Jokin Ormaetxea Txirrindulari Elkarteak opari handia bidali die Beningo kaleko umeei. “IV. ORMAETXEA Klasikoa Zikloturista” kamiseta mordoa (300etik gora) bidali dizkie Gazteak eta Garapena elkartearen bitaztez. Gazteak eta Garapena (Jóvenes y Desarrollo) da JTM Jóvenes del Tercer Mundo – Hirugarren Munduko Gazteak taldearen izen berria. Talde honek harreman estua du salestarrekin.

Arantxa Juaristi Arantxa Juaristi misiolari salestar lekaimeak, gutun hau idatzi die Floreagako bi neskei (Ariane eta Maitane), beraien galderei erantzunez. Arantxa azkoitiarra da eta Floreagan izan zen 2008ko urrian. Hona hemen Arantxak kontatzen dituen gauza ba-tzuk: Os felicito por estudiar en Floreaga, donde formáis parte de la gran familia salesiana. Don Bosco decía que basta que uno/a entre en un colegio salesiano/a, la Virgen María Auxiliadora la acogía y la protegía con predilección. Y Don Bosco inculcaba el rezo de las tres avemarías para sentirse auxiliadas por la Virgen. Antes de irme al pueblo estuve preparando a 7 jóvenes que querían recibir la Confirmación. Uno de ellos, Fernando está estudiando en Cuba, medicina, (consiguió una beca y yo misma con los donativos que a veces recibimos le pagamos el viaje a Cuba, en este momento le hemos mandado dinero para comer, pues está pasando hambre) en estas reuniones, donde se acentuaba el compromiso cristiano, su compañero Gonzalo, que estudia para ser Asistente Social, en Montevideo, le decía: “Qué importante que estudies mucho, porque de qué te sirve tener el título porque has copiado, qué haces ante una operación que no sabes por donde salir, etc etc”. Y yo le decía al compañero que le estaba hablando: “Y tú que estás estudiando de Asistente Social que tipo de ayuda le puedes ofrecer a una señora que quiere vivir con mayor dignidad y tú que ignoras, por no haber estudiado los caminos que le llevan a salir de esa situación, no le ofreces ninguna solución...” Terminamos riéndonos. Fernando me decía: “Hermana, estudio yo todo lo que puedo, quiero estar bien preparado para ayudar con mi profesión a todos, sobretodo a los más pobres.” Hace una semana que vino su padre, muy pobre, jubilado, a pedirme ayuda para que pueda alimentarse, me enseñaba la carta del hijo donde había empezado a hacer las prácticas y le tocó ser responsable del cuidado de una mujer, cuando la señora ya pudo salir del Hospital se le presentó la hija diciéndole: “Fernando, Ud. ha sido el que mejor le ha cuidado a mi madre en su larga enfermedad, tenga este detalle en agradecimiento, un bolígrafo y una agenda.” Aquí, en Rivera (Uruguay), nos encontramos una Comunidad Salesiana Misionera. Somos cinco Hermanas, y tenemos tres Obras Sociales, las tres en la periferia de la ciudad, donde la pobreza, el desempleo, la violencia, el alcoholismo, la drogadicción y el hambre, nos acompañan. En el Centro de Capacitación y promoción Social donde yo tra-

Ascensio Zabala misionero salesiano que nos ha visitado, con Joxe G.

- 52 -

Mila esker Jokin Ormaetxea Txirrindulari Elkarteari!! Felipe Alcalde y María Arregi responsables de JyD.

bajo, somos 14 educadores y 130 alumnos, de 13 hasta 18 años. Nuestro Proyecto se llama "En Marcha hacia un mundo laboral.” Se prepara a los alumnos en multi-oficios: Electricidad, computación, cocina, repostería, tejido corte y confección, inglés, y apoyo escolar para los que estudian en Liceo, y proceso grupal, es decir temas apropiados para su edad con gente especializada. Son adolescentes con escasos recursos, algunos vienen de muy lejos, son los que dejaron la primaria sin terminar, los que empezaron el liceo y dejaron, los que tienen problemas en el estudio, los que no llegaron a aprender a leer, etc. Son alumnos que poco a poco van mentalizándose de la importancia de prepararse para la vida y de que poder valerse por sí mismo exige el esfuerzo diario y una dedicación entusiasta. Sus prácticas las hacían antes en sus casas, donde la mayoría no tenían luz ni agua. Ahora tienen el mantenimiento de dos Escuelas y otro centro de Capacitación. Las tres obras que se han realizado estando yo, han sido nuestros alumnos los que han realizado el trabajo, con el Profesor: Yo siempre les digo: “No hagan chapuzas, pensando que la luz o los cables se esconden bajo la pared… No hagan de cualquier manera.” A las chicas que les gusta coser y ya saben manejar las máquinas industriales de confección. Encuentran trabajo enseguida, en la ciudad de Santana do Livramento (Brasil) y ganan bien. Otros, van al cuartel, o a la marina con un certificado de estudios que les hacemos nosotros, tienen su sueldo seguro, comida y, aunque no tengan plena vocación, se arriesgan... Y tenemos también jovencitas que quedan embarazadas y después son pocas las que se mantienen fieles a sus maridos, y terminan cambiándose de pareja y viniendo a la misión en busca de alimentos para salir adelante. También tenemos jóvenes que, al destacar en los estudios, les hemos proporcionado ayudas o becas y están haciendo su carrera de estudios en Montevideo, a 500 kilómetros de Rivera. Fuera del horario del Centro, nuestros adolescentes participan en actividades de grupos de formación. Son muy interesantes: se conocen, tratan sus problemas, se organizan jornadas a nivel local, diocesano o nacional, tienen campamentos, tenemos grupo de danza y solemos ir a realizar las actuaciones a diversos pueblos donde el Ayuntamiento nos paga el coste del autobús y nos dan de comer. Lo pasamos muy bien, nos dan la oportunidad de conocer otros jóvenes, otras costumbres, etc… Creo que algo de lo que me habéis preguntado os he contestado. Hay mucho más para contaros. Otra vez será. Segi alai eta jator. Eskumuinak etxekoei,… Sor Arantxa Juaristi

Libro sobre los niños de la calle Hace pocos días se ha editado el libro titulado “Benin. Los niños de la calle – Kale gorriko haurrak.” Los autores son el fotógrafo Iñaki Vergara y el sociólogo Mikel Razkin. Los textos están en castellano, euskara y francés. En el libro se unen: numerosas fotos de una gran calidad, de Iñaki, y las historias de niños y niñas en dificultad, junto con la explicación del proyecto de niños de la calle de Benín Porto Novo (Foyer Don Bosco), en el que está implicada Floreaga, los Salesianos, el ayuntamiento de Azkoitia (co-editora del libro) y numerosas personas de este pueblo, junto con la ONGD Jóvenes y Desarrollo – Gazteak eta Garapena.

Denda-tailerrak Cinkassén (Togon) Cinkassé herria Togoko iparraldean dago, Ghana eta Burkina Faso nazioekin mugan. Han ari da lanean Antonio Gutiérrez misiolari salestarra. Antoniok orain urte gutxi Azkoitia eta Floreaga bisitatu zituen, eta herri honen laguntzarekin putzu batzuk eraiki zituen. Orain denda – tailerrak eraikitzen ari da, Cinkassé eta inguruko gazteei lanean hasteko aukera bat eskaintzeko asmoz. Denda – tailer hauek, 50 metro karratuko lokal txikiak dira, enpresa edo lantegi txiki bat jartzeko, edo azoka inguruan salmenta postu finko bat jartzeko. Gipuzkoako hainbat herri proiektu honetan laguntzen ari dira, garapenerako laguntzak eskainiz: Legazpi: 6000 euro Beasain: 4800 euro Bideberri (Antzuola, Gatzaga, Elgeta): 2273,44 euro Eskoriatza: 2028 euro Zegama : 605 euro Eta beste herri batzuen erantzunaren zain gaude. ESKERRIK ASKO

- 53 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

ALAI BATZA AB Somalon

Maiatzaren 9an, larunbatean, goizeko 9etan autobusera igo eta Somalorantz abiatu ginen. Autobusean kantatzen eta musika aditzen joan ginen. Hamaikak aldera ailegatu ginen. Autobusetik maletak hartu eta etxean sartu ginen. Maletak logeletara eraman genituen eta bazkaria hartu baino lehen joko bat egin genuen, “Hilketa Somalon”. Bazkaldu eta gero futbol partidua jokatzen egon ginen. Bukatutakoan, ur iraultza ederra antolatu genuen eta guztiok blai eginda egon ginen. Geroago, tailerretan aritu ginen lagun ikusezinarentzako oparia prestatzeko asmoz. Gero afaltzeko ordua ailegatu zen, talde batek mahaia jartzen zuen bitartean besteak zain geunden jantokira sartzeko. Sopa, saltxitxak, tortillak jan genituen, eta oso ona zegoela dena esan beharra dago. Hamar t´erdietan hasiera eman zitzaion beladari: singer star, kantuak, diskoteka, pelikula… Hurrengo egunean, goizeko bederatzietan musikarekin esnatu ginen. Lo sakotik irten eta janztera joan ginen. Bederatzi eta erdietan gosaria zegoen eta gosaldu eta gero Uruñuelara joan ginen. Han “painuelitozka” ibili ginen eta hamabietan etxerantz abiatu ginen berriro, mezatan parte hartzera. Gero izan zen oparien banaketa, txapelketako sariak, aste-bukaerako argazkiak… Eta ia atsedenik hartu gabe jantokira sartu ginen. Txerri txuleta eta makarroiak zeuden jateko, hauek ere oso gozoak. Hiruretan taldeka elkartu ginen eta denon artean etxea txukundu egin genuen. Lauetan taldezko argazkiak atera eta autobusera igo ginen. Seietan Azkoitian geunden berriz, asteburu eder bat pasa eta gero. Monitoreei adio esan eta gurasoekin etxera joan ginen, hurrengo Somalo noiz ailegatuko den zain.

Bukaerako festa Joan den larunbatean Alai Batzak bukaerako festa ospatu zuen. Bazkide, guraso eta monitoreak Floreagako patio berdean elkartu ginen kurtso honi amaiera bikaina emateko asmoz. Arratsaldeko zortzi t`erdietan dena zegoen prestatuta: mahaiak, eszenatokia, dekorazioa… Ordu erdi bat beranduago jendea hasi zen sartzen eta toki hoberenak hartzen afarirako. Berrehun lagun bilduta patioa txikiagotu genuen. Giroa ezin hobea izan zen gau osoan zehar. Afaldutakoan gau-jaiari hasiera eman genion. Gure aurkezleek, Edurnek eta Imanolek, emanaldi bakoitzean sarrarazi gintuzten. Eszenatokitik artista batzuk pasatu ziren eta izugarri gozatu genuen. Dantzak, musika zuzenean, bingo, kurtsoko argazkiak, diskoteka…, denetik izan genuen, guztion partaidetzaz. Bukaeran, denon artean patioko garbiketa eta gauza

guztien bilketa egin genuen. Horri esker, berehala egin beharreko lana bukatutzat eman genuen. Eskerrik asko guztioi parte hartzeagatik. Nahiz eta Alai Batzako kurtsoa bukatu, oraindik monitore eta bazkide askori geratzen zaizkigu Somalo eta Logroñoko kanpaldiak eta gure herrian Uztaila Jolasean. Uda bikaina pasa dezagula espero dugu.

Joan den larunbatean, Alai Batzako festaren bukaeran zozketa egin genuen. Atera ziren zenbakiak honako hauek dira: ZENBAKI SARITUA: 7318 ERRESERBA: 4307 Sariaren iraungitze data ekainaren 19a da.

El fin de semana del 9-10 de mayo un grupo de chavales y animadores de Alai Batza se trasladó a Somalo para disfrutar de dos días especiales, en un ambiente de alegría, y en los que pudimos gozar de numerosas actividades y, de forma especial, de la convivencia y del trabajo en equipo. Podéis visitar la crónica fotográfica en www.alaibatza.com

- 54 -

- 55 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

FORMACIÓN

Txikibosco

Buenas prácticas en TIC en la escuela Más de 30 personas nos encontramos en Salesianos Deusto, EL 12 de Mayo, para poner en común el uso de las TIC en nuestros Centros. En este encuentro las casas de Santander y Azkotia han presentado sus herramientas.

encuentro, salesianos y animadores de las diferentes casas; y a la comunidad de Urnieta que tan bien acogió el encuentro y puso a disposición todos los espacios y medios necesarios. ¡Eskerrik asko! Txetxu Villota

Raúl Diego, de Santander presentó la mochila digital, un USB donde se encuentran un buen grupo de programas de software libre donde los alumnos pueden trabajar con total independencia de los programas que tenga instalado el ordenador. De esa manera puede llevar en su “pendrive” todo lo que necesita para trabajar en el Centro y fuera de él. Acto seguido nos presentó varias pizarras digitales: una en concreto que al colocarla en un lateral de una pizarra blanca esa zona se convierte en interactiva. Se complementa con una tableta digital con la que también se puede trabajar en el aula. Por último presentó su página web, www.rauldiego.es donde hay otras cosas útiles, como la TV digital. Josean Prol, director de la casa de Azkoitia nos presentó los educablogs. A través de una presentación ofreció lo mejor y peor de estos sistemas. Se mostró partidario del uso de los programas de software libre. Las herramientas que dio a conocer son: los educablogs de Gaztelania; un cuaderno digital donde los alumnos interactúan con el profesor y la materia; un educablog Eciudadanos: sobre los derechos humanos donde cinco colegios de la Inspectoría trabajan sobre los derechos humanos y por último un educablog: gugen, en el que trabajan en torno al euskera. Por último, Cecilio Salas, director pedagógico del colegio Floreaga de Azkoitia, presentó las enormes posibilidades que se pueden conseguir con la plataforma moodle. En estos momentos el colegio de Azkoitia tiene montado incluso las encuestas de satisfacción con este sistema. Otra de las herramientas que presentó fue el uso del correo electrónico, para los alum-

nos, con Google apps: todos los alumnos tienen su propio correo electrónico. Al final de su intervención presentó la reserva de locales con una herramienta gratuita llamada MRBS. Txema Errasti, encargado de escuelas de la Inspectoría, cerró la jornada dando las gracias por la asistencia y esperando que lo aprendido podamos ponerlo en marcha en nuestros colegios. ¡Ojalá que esta jornada sea la primera de otras muchas en donde podamos compartir todas las cosas que tenemos unos y otros en nuestros colegios! Txemari Zuza

Explicación de Cecilio Salas

Explicación de Josean Prol

V I DA

Sintonizaron…. ¡vaya que sí! Un total de 120 chicos con sus animadores participaron en el Txikibosco 2009, que convocaba bajo el eslogan: “En la onda de Don Bosco” “On Boskoren sintonian”. La propuesta en esta ocasión era volver al primer Oratorio, el de Valdocco, para juntos vivir lo que aquellos chicos vivieron junto a Don Bosco en aquellos “maravillosos años”. Tras el reencuentro de amigos y otros que venían por primera vez, la casa de Urnieta se convirtió en Valdocco. Don Bosco en persona salió a su encuentro y les saludó, trayendo el “sol” debajo del brazo. Con él y de su mano, dio comienzo un primer momento de juegos Oratorianos. Tras el descanso, los chicos/as recorrieron una serie de stands en donde reflexionaron de manera participativa en las claves que hicieron de Valdocco familia, patio, escuela y propuesta de fe para los chicos más pobres y necesitados de la ciudad de Turín. El día concluyó con un momento celebrativo y una estupenda fiesta nocturna, con las consabidas Buenas noches, dadas por el mismo don Bosco. El domingo de Ramos tenía todos los ingredientes para hacernos compañeros de Jesús. Tras las oportunas conclusiones y compromisos personales, la celebración de la Eucaristía, presidida por el inspector, Félix Urra puso el colofón al Txikibosco. Agradecer a todos los que hicieron posible el

C A L I DA - 56 -

- 57 -

GURE ARTEAN 46. 2009ko ekaina.

LIBURUAK

PASTORALA Zorionak aurtengo udaberrian, LEHEN JAUNARTZEA egin duzuen neska mutilei eta zuen familiei.

Zorionak ADMA taldeko kideei. Maria Laguntzailearen debozioa zabaltzen egiten duzuen ahaleginak benetan merezi du.

Karlos Santisteban ¡Abracadabra, cuidado con mi cabra! Edebé, 12ª ed. Francisco Grancisco es un chico alegre y travieso. De lo más travieso, a decir verdad. Así que imagínate la que se puede armar cuando lleve a su casa, enla ciudad. El regalo que le ha hecho su tío Antonio: una cabra. ¡Sí, sí, una cabra por mascota!

Guido Quarzo Rueda, rodando Ilustraciones de Consol Escarrà Edebé 4ª ed Iñaki argazkiak

Un sombrero de paseo por el mundo. Un dedal que pasa de mano en mano. Un pez perdido en medio del mar. Y el sombrero retorna a la cabeza justa, el dedal vuelve al dedo del sastre, el pez abana en la sartén. Así es la vida, a veces.

Antton Irusta KATXIN Irudiak: Enrique Morente Alfaguara – Zubia 7ª ed

Iñaki argazkiak

Mendian, naturaren erdian, liburuaren protagonista den Katxin aurkeztuko zaigu. Beraren bitartez, basoko animaliak eta beren zeresanak ezagutzeko eta maitatzeko aukera izango dugu. Halako batean, Katxinek basoko etxolatik herriko plazara egingo du salto eta, bertan, herri osoa aurrean duela, bere jakinduria erakutsi beharko du.

Juan Kruz Igerabide OKILI – KILI Marrazkiak: Jokin Mitxelena Okili-kili hiru senideetatik azkena jaio zen, berandu hautsi zuen arrautza eta ahul samar zegoen, oraindik ondo hazi gabe. Bakarrik bizitzeko garaia iritsi zitzaionean, indar gutxi zeukan, baina gizon batek lagundu zion,...

- 58 -

- 59 -