Ernest Vogt Anna Kizeweter Sławomira Kołsut Dagmara Wójcik
Dann los! PLUS
Podręcznik do nauki języka niemieckiego
2
KAPITEL 1
ES GEHT LOS!
7
Lektion 1
Deutsch? Kein Problem!
8
Lektion 2
Deutsch ist easy!
10
Lektion 3
Wir spielen mit Wörtern
12
Lektion 4
Wir buchstabieren auf Deutsch
14
Lektion 5
Hallo und Tschüss
16
Lektion 6
Komm bitte an die Tafel!
18
Aktiver Wortschatz
20
Segel hoch!
22
Evaluation
24
KAPITEL 2
WIR SIND DA!
25
Lektion 1
Ich bin Laura. Und du?
26
Lektion 2
Bist du aus Kroatien?
28
Lektion 3
Hallo, ich bin Juan. Ich komme aus Spanien
30
Lektion 4
Juan, wo wohnst du?
32
Lektion 5
Eins, zwei drei ... Du bist dran!
34
Lektion 6
Laura, wie alt bist du?
36
Aktiver Wortschatz
38
Grammatik
40
Segel hoch!
41
Evaluation
42
KAPITEL 3
KINDER, ELTERN UND GROßELTERN
43
Lektion 1
Olafs Familie
44
Lektion 2
Meine Familie
46
Lektion 3
Wie alt ist dein Opa?
48
Lektion 4
In der Familie
50
Lektion 5
Großmutter – Mutter – Tochter. Was uns verbindet?
52
Lektion 6
Das ist meine Oma, Marie
54
Aktiver Wortschatz
56
Grammatik
58
Segel hoch!
59
Evaluation
60
zwei
KAPITEL 4
UNSERE SCHULE IST TOLL!
61
Lektion 1
Was ist dein Lieblingsfach?
62
Lektion 2
Was ist dein Lieblingstag?
64
Lektion 3
Meine Schultasche ist so schwer!
66
Lektion 4
Wie sind deine Schulsachen?
68
Lektion 5
Schulsachen? Kein Problem!
70
Lektion 6
Im Rucksack sind viele Schulsachen
72
Aktiver Wortschatz
74
Grammatik
76
Segel hoch!
77
Evaluation
78
KAPITEL 5
MEIN HOBBY IST …
79
Lektion 1
Frei + Zeit
80
Lektion 2
Neues Hobby gesucht?
82
Lektion 3
Sie malt gern und er ist tierlieb
84
Lektion 4
Blog, Vlog und Yoga
86
Lektion 5
Zu Hause mit Haustieren
88
Lektion 6
Adoptiere einen Hund!
90
Aktiver Wortschatz
92
Grammatik
94
Segel hoch!
95
Evaluation
96
KAPITEL 6
6:55 – AUFSTEHEN!
97
Lektion 1
Es ist acht Uhr
98
Lektion 2
Wir sehen uns um 7 Uhr
100
Lektion 3
Ich stehe früh auf
102
Lektion 4
Was machst du am Nachmittag?
104
Lektion 5
Was kannst du am Abend machen?
106
Lektion 6
Ich muss aufräumen
108
Aktiver Wortschatz
110
Grammatik
112
Segel hoch!
114
Evaluation
115
Vokabelliste
116
Transkription der Hörtexte
122
drei
3
Tematy
Działanie i komunikacja. Uczeń potrafi:
Gramatyka, wymowa
Słownictwo
Elementy wiedzy o krajach niemieckiego obszaru językowego
KAPITEL 1
ES GEHT LOS! Deutsch? Kein Problem!
przywitać się
internacjonalizmy
Deutsch ist easy!
pożegnać się
Wir spielen mit Wörtern
pytać o samopoczucie i informować o nim
nazwy krajów niemieckiego obszaru językowego
Wir buchstabieren auf Deutsch Hallo und Tschüss Komm bitte an die Tafel!
pytać nauczyciela i odpowiadać na jego polecenia
literowanie wyrazów
kraje niemieckiego obszaru językowego flagi mapy krajów niemieckiego obszaru językowego
alfabet niemiecki nazwy dni tygodnia nazwy krajów europejskich
WIR SIND DA! Ich bin Laura. Und du?
przedstawiać się
Bist du aus Kroatien?
pytać o wiek i podawać go
Hallo, ich bin Juan. Ich komme aus Spanien
KAPITEL 2
Juan, wo wohnst du? Eins, zwei drei ... Du bist dran!
liczebniki główne 1–20 dane osobowe
przedstawiać przyjaciół
zaimki osobowe czasownik sein w czasie teraźniejszym (Präsens) czasowniki regularne w czasie teraźniejszym (Präsens)
podawać dane osobowe
Laura, wie alt bist du?
przywitania i pożegnania w krajach niemieckiego obszaru językowego niemieckie imiona żeńskie i męskie mapa Europy
szyk wyrazów – zdanie oznajmujące pytania szczegółowe i pytania o rozstrzygnięcie wymowa: melodia zdania
KINDER, ELTERN UND GROßELTERN Olafs Familie
KAPITEL 3
Meine Familie Wie alt ist dein Opa? In der Familie Großmutter – Mutter – Tochter. Was uns verbindet? Das ist meine Oma, Marie
4
vier
nazywać i opisywać członków rodziny opisywać zdjęcia rodzinne rozmawiać o rodzinie informować o aktywnościach
pokrewieństwo liczebniki główne 21–100
zaimki dzierżawcze mein i dein czasownik haben w czasie teraźniejszym (Präsens) wymowa: krótkie i długie samogłoski
drzewa genealogiczne
Tematy
Działanie i komunikacja. Uczeń potrafi:
Słownictwo
Gramatyka, wymowa
Elementy wiedzy o krajach niemieckiego obszaru językowego
UNSERE SCHULE IST TOLL! Was ist dein Lieblingsfach?
KAPITEL 4
Was ist dein Lieblingstag? Meine Schultasche ist so schwer! Wie sind deine Schulsachen? Schulsachen? Kein Problem! Im Rucksack sind viele Schulsachen
rozmawiać o ulubionych przedmiotach szkolnych
dni tygodnia
opisywać przybory szkolne
przybory szkolne
przedmioty szkolne
czasownik mögen jako samodzielny czasownik w zdaniu
szkolnictwo w Niemczech
rodzajnik określony rodzajnik nieokreślony
wyrażać opinię o przedmiotach szkolnych i nauczycielach
przeczenie kein liczba mnoga rzeczowników wymowa: akcent wyrazowy i akcent zdaniowy
MEIN HOBBY IST …
KAPITEL 5
Frei + Zeit Neues Hobby gesucht? Sie malt gern und er ist tierlieb Blog, Vlog und Yoga Zu Hause mit Haustieren Adoptiere einen Hund!
mówić o zainteresowaniach
planowanie czasu wolnego
mówić o aktywnościach w czasie wolnym
zwierzęta domowe
rzeczownik w mianowniku i bierniku
czas wolny niemieckiej młodzieży
przeczenie nicht szyk przestawny w zdaniu
nazywać i opisywać zwierzęta domowe
6:55 – AUFSTEHEN! Es ist acht Uhr
KAPITEL 6
Wir sehen uns um 7 Uhr Ich stehe früh auf Was machst du am Nachmittag? Was kannst du am Abend machen? Ich muss aufräumen
określać czas zegarowy relacjonować przebieg dnia rozmawiać o codziennych aktywnościach
oficjalne i nieoficjalne podawanie czasu zegarowego aktywności codzienne
czasowniki rozdzielnie złożone czasowniki modalne können i müssen
życie prywatne programy kulturalne
planowanie dnia komunikacja w internecie
fünf
5
6
sechs Zagreb
Vilna
6 6:55 – Aufstehen! W tym rozdziale nauczycie się: podawać informacje na temat czasu zegarowego w sposób oficjalny i nieoficjalny;
komunikować się w internecie;
opisywać czynności wykonywane w ciągu dnia;
czasowników rozdzielnie złożonych.
stosować czasowniki modalne können i müssen;
a. Lina wacht auf.
b. Lina duscht.
c. Lina frühstückt.
d. Lina lernt in der Schule.
e. Lina surft im Internet.
f. Lina kauft ein.
g. Lina geht mit ihrem Hund spazieren.
h. Lina schläft.
Aufgabe Hört zu und schreibt auf.
Wysłuchajcie nagrania i zapiszcie w zeszycie aktywności codzienne Liny w odpowiedniej kolejności. Audio 57
siebenundneunzig
97
1. Es ist acht Uhr
Kapitel 6 | Lektion 1
1. Wie spät ist es? Ordnet zu. Dopasujcie godziny zapisane w punktach 1–6 do zegarów.
1. Es ist zwanzig Uhr. 2. Es ist null Uhr. / Es ist Mitternacht.
Warschau
Dubai
New York
3. Es ist achtzehn Uhr. 4. Es ist neunzehn Uhr. 5. Es ist drei Uhr. 6. Es ist siebzehn Uhr.
Peking
Mexico City
Toronto
2. Es ist 7 Uhr Hört zu, wählt aus und schreibt auf. Wysłuchajcie nagrania i wybierzcie godziny, które w nim usłyszeliście. Zanotujcie je w zeszycie. Audio 58
4:10
5:50
7:45
7:00
2:20
8:05
11:25
3. Die Uhrzeit Arbeitet in Paaren. Przyjrzyjcie się ilustracji, następnie zadawajcie do niej pytania i odpowiadajcie na nie. 5 vor ...
11
10 vor ...
Viertel vor ...
5 nach ...
12
1 2
10
3
9
5 nach halb ...
98
achtundneunzig
Beispiel
Viertel nach ...
4
8 20 vor ...
10 nach ...
7
6 halb ...
5
20 nach ... 5 vor halb ...
Wie spät ist es? Es ist zwanzig nach vier.
Kapitel 6 | Lektion 1
4. Formell/informell Ordnet zu. Znajdźcie te same godziny i przyporządkujcie zapisy czasu formalnego do nieformalnego. 1. 20:50 – zwanzig Uhr fünfzig 2. 23:13 – dreiundzwanzig Uhr dreizehn 3. 15:20 – fünfzehn Uhr zwanzig 4. 14:15 – vierzehn Uhr fünfzehn 5. 4:37 – vier Uhr siebenunddreißig 6. 22:30 – zweiundzwanzig Uhr dreißig 7. 19:25 – neunzehn Uhr fünfundzwanzig 8. 17:30 – siebzehn Uhr dreißig
a. Viertel nach zwei b. halb sechs c. fünfundzwanzig nach sieben d. zehn vor neun e. dreizehn nach elf f. zwanzig nach drei g. dreiundzwanzig vor fünf h. halb elf
5. Ich habe Englisch – es ist 10:45 Uhr Sprecht zu zweit. Pracujcie w parach. Jedna osoba mówi, jaką ma lekcję, a druga informuje na podstawie tabeli, która jest godzina. Montag
Dienstag
8:00
Deutsch
Polnisch
8:50
Mathematik
Biologie
9:45
Sport
Erdkunde
10:45
Englisch
Informatik
11:40
Chemie
Geschichte
12:30
Physik
Beispiel
Ich habe Mathe. Es ist zehn vor neun.
Ich habe Informatik. Es ist Viertel vor elf.
6. Zeitplan Schreibt auf und präsentiert. Sporządźcie plan swoich dzisiejszych aktywności i zaprezentujcie go klasie.
10:00 Videofilm im Englischunterricht 12:00 Chat mit Max 16:00 Kaffee mit Vera neunundneunzig
99
2. Wir sehen uns um 7 Uhr
Kapitel 6 | Lektion 2
1. Treffen Audio 59
Hört zu und schreibt auf. O której godzinie spotykają się Slavka i Steffi? Wysłuchajcie nagrania i zapiszcie godziny w zeszycie.
2. Um wie viel Uhr?
Lest und schreibt auf. Przeczytajcie plan tygodniowy Steffi. Ułóżcie do poniższych zdań pytania z użyciem „O której godzinie…?” i zapiszcie je w zeszycie. Montag
Dienstag
Mittwoch
Donnerstag
Freitag
Samstag
16.00
17.00
19.00
19.30
18.00
16.00
Nachhilfestunde Englisch
Volleyball
Tanzkurs
Schwimmbad
Filmabend im Klub
Kino mit Jonas, Brita und Max
Beispiel
1. Um wie viel Uhr hat Steffi am Montag Englisch? 1. Am Montag hat Steffi um 16 Uhr Englisch. 2. Am Dienstag spielt Steffi um 17 Uhr Volleyball. 3. Am Mittwoch hat Steffi um 19 Uhr einen
Tanzkurs. 4. Am Donnerstag geht Steffi um 19.30 Uhr ins Schwimmbad. 5. Am Freitag ist um 18 Uhr Filmabend im Klub. 6. Am Samstag geht Steffi um 16 Uhr ins Kino mit Freunden.
Jeśli chcemy powiedzieć, że coś dzieje się o jakiejś godzinie, używamy przyimka um („o”). Pytania o godzinę rozpoczynamy od wyrażenia Um wie viel Uhr („o której godzinie?”). Um wie viel Uhr spielst du Volleyball? O której godzinie grasz w siatkówkę? Um 19 Uhr. O 19.00.
3. Am oder um? Ergänzt und schreibt auf. Uzupełnijcie luki odpowiednimi przyimkami – am lub um. Zapiszcie poprawne odpowiedzi w zeszycie. Lukas: Hallo, Anna. wie viel Uhr hast du heute frei? Anna: Hi, Lukas! Ich habe erst 20 Uhr frei. 17 Uhr habe ich eine Nachhilfestunde. Mein Englisch ist nicht so gut. Später habe ich noch meinen Tanzkurs. Er beginnt 18:30 Uhr. Lukas: Hast du vielleicht Dienstag ein bisschen Zeit? Anna: Hmm, Dienstag habe ich keine Zeit. 16 Uhr habe ich ein Training und dann mache ich meine Hausaufgaben. Vielleicht Freitag? Lukas: Ja, tolle Idee. Freitag passt es sehr gut. wie viel Uhr? Anna: Vielleicht 18 Uhr? Lukas: Gut, also bis Freitag. Anna: Tschüss!
100
einhundert
Kapitel 6 | Lektion 2
4. Kinoprogramm Sprecht zu zweit. Przyjrzyjcie się programowi i twórzcie dialogi jak w przykładzie. Samstagnachmittag. Okay, um wie viel Uhr? Um wie viel Uhr beginnt der Film? Moment mal, ich schaue nach. Er beginnt um 19.30 Uhr. Können wir uns um fünf treffen? Wir können früher ins Café gehen. Super! Also um fünf vor dem Café Julia. Tschüss! Tschüss!
Hallo, Eva. Hallo, Max. Gehen wir ins Kino? Ja, gern, was gibt es im Kino? Wir können Emily sehen, oder Die wilden Kerle. Vielleicht sehen wir Mephisto? Okay, wann? Am Freitagabend? Nein, ich kann am Freitag nicht. Vielleicht am
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
Emily Fire of Love Halloween Ends
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
Do.
Di.
Die Küchenbrigade Die wilden Kerle Echo
Ich Ich Ich Mad Heidi Mein Freund der Pirat
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
Fr.
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
Mephisto Mittagsstunde Emily
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
Sa.
Mo.
Emily Amsterdam Call Jane
Mi.
KINOPROGRAM
Mephisto Mad Heidi Die wilden Kerle
14.00 17.00 19.30 13.00 15.00 18.30 14.30 17.30 20.00
5. Ich möchte nach Köln fahren Sprecht zu zweit. Pracujcie w parach. Pytajcie się nawzajem i odpowiadajcie. Ich möchte nach Köln fahren. Um wie viel Uhr geht der Zug nach Köln? Um sechzehn Uhr vierundzwanzig.
nach Berlin zum Flughafen
Zugnummer
Gleis
Abfahrt
Ziel
FLX1238
GL 6
16:24
Köln Hbf
S9
GL 16
18:00
Berlin-Spandau (S)
S5
GL 15
18:01
Starausberg Nord
S5
GL 16
18:04
Berlin Westkrez
ICE1009
GL 2
18:05
München Hbf
S9
GL 15
18:05
Flughafen BER – Terminal 1–2 (S-Bahn)
ICE 92
GL 7
18:05
Hamburg Altona einhunderteins
101
3. Ich stehe früh auf
Kapitel 6 | Lektion 3
1. Millas Tagesplan Ordnet zu und schreibt auf. Przyporządkujcie aktywności właściwym porom dnia i zapiszcie je w zeszycie.
aufstehen Freunde treffen Zähne putzen frühstücken aufwachen Kleidung anziehen in die Schule gehen lernen eine Pizza essen einen Kurs besuchen Tennis trainieren Hausaufgaben machen chatten im Internet surfen Musik hören einschlafen
morgens
vormittags
nachmittags
abends
nachts
2. Mein Tag Audio 60
Hört zu und sagt. Wysłuchajcie nagrania i sprawdźcie, czy aktywności Mili zgadzają się z waszym planem. Powiedzcie, co się zgadza, a co się nie zgadza.
Niektóre niemieckie czasowniki składają się z dwóch elementów – „podstawowego” czasownika i stojącego przed nim przedrostka. aufstehen Przy odmianie tych czasowników musimy pamiętać o dwóch rzeczach. 1. Odmieniamy czasownik. 2. Odcinamy przedrostek i ustawiamy go na końcu zdania (zarówno twierdzącego, jak i pytającego).
Ich stehe montags um 7 Uhr auf. Wstaję w poniedziałki o 7.00.
Um wie viel Uhr schlaft ihr ein? O której godzinie zasypiacie?
Ziehst du schon deine Klamotten an? Zakładasz już swoje ciuchy?
3. Ich stehe um 7 Uhr auf
Hört zu und schreibt auf. Wysłuchajcie ponownie nagrania z zadania 2 i układajcie zdania. Zapiszcie je w zeszycie. morgens vormittags nachmittags abends nachts
102
einhundertzwei
Um 7 Uhr steht Milla auf.
Kapitel 6 | Lektion 3
4. Wir stehen um 7 Uhr auf Schreibt auf. Utwórzcie zdania z podanych elementów i zapiszcie je w zeszycie. 1. ich – am – um – wache – 7 – auf – Uhr – Montag – . 2. ich – auf – stehe – 7:15 – Uhr – um – . 3. Mein – jeden Tag – Bruder – auf – steht – um – Uhr – 6:30 – . 4. unsere – ziehen – Klamotten – wir – um – 7:30 – an – Uhr – . 5. um – steht – wie – ihr – viel – auf – Uhr – ?
5. Ich frühstücke um 8 Uhr Sprecht zu zweit. Pracujcie w parach, zadawajcie pytania i odpowiadajcie na nie. Beispiel
Um wie viel Uhr stehst du auf? Ich stehe um 6 Uhr auf. Und du? Ich stehe um 6:30 Uhr auf. Und was machst du morgens? Morgens ...
6. Tagesablauf Schreibt auf. Sporządźcie na blogu wpis na temat swoich codziennych aktywności.
Neuer Beitrag
Hallo alle zusammen! Ich möchte heute über meinen Tag schreiben. :) 1. Mein Wecker klingelt um 6.30 Uhr und ich stehe sofort auf.
Um 23 Uhr gehe ich ins Bett.
einhundertdrei
103
Aktiver Wortschatz
110
Kapitel 6 | Aktiver Wortschatz
Jetzt könnt ihr... … formell und informell Angaben über Uhrzeiten machen.
Teraz potraficie: podawać informacje nt. czasu zegarowego w sposób oficjalny i nieoficjalny.
Wie viel Uhr ist es? / Wie Spät ist es? Es ist sieben Uhr. Um wie viel Uhr …? Um … halb nach vor Viertel Mitternacht
Która jest godzina? Jest godzina siódma. O której godzinie…? O… wpół do po przed, za (określając godzinę) kwadrans północ
… Tagesaktivitäten beschreiben.
opisywać czynności wykonywane w ciągu dnia.
aufstehen aufwachen bleiben chatten eine Pizza essen einen Kurs besuchen einschlafen Freunde treffen frühstücken Hausaufgaben machen im Internet surfen in die Schule gehen Kleidung anziehen lernen Musik hören Tennis trainieren Zähne putzen Frühstück, das; -e Deutschkurs, der; -e Filmabend, der; -e Klub, der; -s Nachhilfestunde, die; -en Schwimmbad, das; Schwimmbäder Tanzkurs, der; -e Treffen, das; Volleyball, der; (tylko l. poj.) Wecker, der; einmal in der Woche früh manchmal spät
wstawać budzić się zostać rozmawiać na czacie jeść pizzę uczęszczać na kurs zasypiać spotykać przyjaciół jeść śniadanie robić zadania domowe serfować w internecie iść do szkoły zakładać ubranie uczyć się słuchać muzyki trenować tenisa myć zęby śniadanie kurs niemieckiego wieczór filmowy klub korepetycje basen kurs tańca spotkanie siatkówka budzik raz w tygodniu wcześnie czasami późno
einhundertzehn
Kapitel 6 | Aktiver Wortschatz
… im Internet kommunizieren.
komunikować się w internecie.
bloggen googeln liken mailen posten simsen surfen auf den Like-Button klicken bei Google suchen eine E-Mail schreiben eine Nachricht schreiben eine SMS schreiben ein Blog schreiben im Internet etwas suchen
pisać blog googlować lajkować e-mailować zamieszczać post w mediach społecznościowych SMS-ować surfować kliknąć przycisk „lubię to” szukać w wyszukiwarce Google pisać e-mail pisać wiadomość pisać SMS pisać blog szukać czegoś w internecie
… die Modalverben können und müssen anwenden.
stosować czasowniki modalne können i müssen.
können Er kann gut singen. müssen Ich muss täglich um 6 Uhr aufstehen.
móc, umieć, potrafić On potrafi dobrze śpiewać. musieć Codziennie muszę wstawać o 6.00.
… trennbare Verben verwenden.
używać czasowników rozdzielnie złożonych.
anziehen aufräumen aufstehen aufwachen einschlafen mitkommen
zakładać (ubranie) sprzątać wstawać budzić się zasypiać iść razem z kimś, pójść z kimś
einhundertelf
111
Grammatik
Kapitel 6 | Grammatik
CZAS ZEGAROWY
Pytając, która jest godzina, używamy wyrażenia Wie viel Uhr ist es? lub Wie spät ist es? Odpowiadając, rozpoczynamy od konstrukcji Es ist … Wie viel Uhr ist es? / Wie spät ist es? – Która jest godzina? Es ist 15 Uhr. – Jest 15.00. Podając godziny w sposób oficjalny, mówimy najpierw godzinę, wstawiamy słówko Uhr, a następnie podajemy liczbę minut. Es ist fünfzehn Uhr dreiundzwanzig. – Jest 15.23. Podając godziny w sposób nieoficjalny, możemy stosować m.in. wyrażenia nach („po”), vor („przed”), halb („wpół do”). Es ist halb sieben. – Jest 6.30 – wpół do siódmej. Es ist Viertel nach sechs. – Jest 6.15 – kwadrans po szóstej. Es ist zehn vor zwölf. – Jest 11.50 – za dziesięć dwunasta. Mówiąc, że coś dzieje się o jakiejś godzinie, używamy przyimka um („o”). Tworząc pytania, rozpoczynamy od wyrażenia um wie viel Uhr („o której godzinie?”). Um wie viel Uhr macht ihr eure Hausaufgaben? O której godzinie robicie zadania domowe? Um 17 Uhr. O 17.00. CZASOWNIKI ROZDZIELNIE ZŁOŻONE
Niektóre niemieckie czasowniki składają się z dwóch elementów – „podstawowego” czasownika i stojącego przed nim przedrostka. einschlafen Czasownik odmieniamy, a przedrostek ustawiamy na końcu zdania (zarówno twierdzącego, jak i pytającego). Wir schlafen um 22 Uhr ein. Zasypiamy o 22.00.
Um wie viel Uhr stehst du auf? O której godzinie wstajesz?
CZASOWNIKI MODALNE Występują wraz z bezokolicznikami innych czasowników. W liczbie pojedynczej odmieniają się nieregularnie. W liczbie mnogiej odmieniają się regularnie.
112
einhundertzwölf
Kapitel 6 | Grammatik
Miejsce czasownika modalnego w zdaniach: – oznajmujących – na drugim miejscu (jak zwykły czasownik) Ich muss heute Mathe lernen. Muszę się dziś uczyć matematyki. – pytających – na początku lub po zaimku pytającym Kannst du schwimmen? Umiesz pływać? Warum musst du heute lernen? Dlaczego musisz się dziś uczyć? Drugi czasownik, określany przez czasownik modalny, stawiamy w bezokoliczniku na końcu zdania. Ich kann heute lange schlafen. Mogę dzisiaj długo spać.
Wir müssen schon gehen. Musimy już iść.
Könnt ihr zu Hause bleiben? Możecie zostać w domu?
Janek muss heute Mathe lernen. Janek musi się dzisiaj uczyć matematyki.
Czasownik können („móc, umieć, potrafić”) zaimek osobowy ich du er/sie/es wir ihr sie/Sie
forma czasownika können* kann kannst kann können könnt können
znaczenie umiem, mogę umiesz, możesz umie, może umiemy, możemy umiecie, możecie umieją, mogą
Czasownik müssen („musieć”) zaimek osobowy
forma czasownika müssen*
znaczenie
ich
muss
muszę
du
musst
musisz
er/sie/es
muss
musi
wir
müssen
musimy
ihr
müsst
musicie
sie/Sie
müssen
muszą
* Nie trzeba uczyć się na pamięć całej tabelki! Zapamiętując formę dla 1. os. l. poj. (ich), poznajecie od razu formę dla 3. os. l. poj. (er/sie/es). Żeby uzyskać formę dla 2. os. l. poj. (du), wystarczy dodać końcówki: -st dla können i -t dla müssen. Czasowniki müssen i können w liczbie mnogiej odmieniają się regularnie.
einhundertdreizehn
113
Segel hoch!
Kapitel 6 | Segel hoch!
1. Ein Tag an Bord A. Ergänzt und schreibt auf. Co robią uczniowie przez cały dzień na statku? Uzupełnijcie informacje w zeszycie. 7:00 – 7:30 – 7:30 – 8:00 – 8:00 – 8:30 – 9:00 – 10:00 – 10:30 – 14:00 – 14:30 – 16:00 – 16:00 – 18:00 – 18:00 – 19:00 – 19:00 – 20:00 – 20:00 – 21:00 – 22:00 –
aufstehen duschen schwimmen frühstücken lernen zu Mittag essen Hobbys zu Abend essen Deck aufräumen eine Reflexionsrunde machen ins Bett gehen
Am Vormittag
Am Nachmittag
Am Abend
B. Arbeitet in Paaren. Pytajcie się i odpowiadajcie jak w przykładzie. Beispiel
Wann essen sie zu Mittag? Zu Mittag essen sie am Nachmittag.
Um wie viel Uhr gehen sie ins Bett? Sie gehen um 22 Uhr ins Bett.
2. Freizeit am Samstag A. Hört zu und wählt aus. Wysłuchajcie rozmowy i wybierzcie prawidłowe odpowiedzi. Audio 63
1. Wo sind die Jugendlichen am Wochenende? a. In Hamburg. b. An Bord. c. In Lübeck. 2. Was müssen sie am Morgen machen? a. Früh aufstehen und dann einkaufen. b. Lernen und dann aufräumen. c. Schwimmen und in die Disco gehen.
3. Wie planen die Jugendlichen ihre Freizeit am Samstag? a. Sie recherchieren die Attraktionen im Internet. b. Sie gehen ins Museum. c. Sie gehen in den Zoo.
B. Schreibt auf. Znajdźcie w internecie co najmniej trzy atrakcje w Lubece dla młodzieży i przygotujcie plan dnia. C. S agt. Nagrajcie krótką wiadomość dla młodych ludzi odwiedzających Lubekę. Użyjcie zwrotów podanych w ramce. Am Samstag spielt … Ihr müsst dabei sein! Ihr könnt um … ins Konzert gehen. Am Nachmittag könnt ihr …
114 114
einhundertvierzehn
Testet euch selbst!
Sprawdźcie sami, co już potraficie!| Testet euch selbst!
Sprecht zu zweit. Porozmawiajcie w parach. 1. Pytajcie się nawzajem o czynności wykonywane w różnych porach dnia przez was, członków
waszej rodziny lub przyjaciół i odpowiadajcie. A: Was machst du um fünfzehn Uhr? B: Um fünfzehn Uhr lerne ich. A: Und was macht dein Vater um Viertel nach acht? B: Er arbeitet. 2. Co robisz w internecie? Masz smartfon? Pytajcie się nawzajem i odpowiadajcie.
A: Hast du ein Handy? B: Ja, ich habe ein Handy. Ich simse, chatte und surfe im Internet. A: Hast du einen Laptop? B: Nein, ich habe keinen Laptop, aber ich habe ein Tablet. Ich blogge sehr gern.
Ich kann... Umiem
Das kann ich sehr gut!
Das kann ich gut.
Das muss ich noch üben.
… die Uhrzeiten angeben und verstehen. podawać i rozumieć czas zegarowy. … Tagesaktivitäten beschreiben. opisywać codzienne czynności. … Über Internetkommunikation sprechen. rozmawiać o komunikacji internetowej. … die Modalverben können und müssen. odmieniać czasowniki modalne können i müssen. ... trennbare Verben verwenden. używać czasowników rozdzielnie złożonych.
einhundertfünfzehn
115
Seria Dann los! Plus gwarantuje: czytelny układ treści (1 rozkładówka = 1 lekcja), regularny trening wymowy, utrwalanie wyrażeń gramatycznych w systematycznym i przyjaznym tempie, skuteczną i samodzielną autoewaluację rozbudowaną o zadania, jeszcze większą przejrzystość i czytelność dzięki powiększonemu tekstowi.
ISBN 978-83-68237-25-2
9 788368 237252