Skip to main content

Бизнис ИНФО, број 257

Page 1

КОМОРА БИЗНИС ИНФОСТОПАНСКА НА МАКЕДОНИЈА

bsi.

ISO 9001

Quality Management

СТОПАНСКА КОМОРА НА bsi. МАКЕДОНИЈА Osnovana 1922

FS 549642

ISO 9001

Quality Management

ECONOMIC CHAMBER OF MACEDONIA Founded 1922

goodini

192

FS 549642

2 - 2016

БИЗНИС ИНФО Ваш деловен соработник во светот на бизнисот

Број 257

www.mchamber.mk

3.3.2016

ГРАДЕЖНИШТВОТО ДВИГАТЕЛ НА МАКЕДОНСКАТА ЕКОНОМИЈА

Коморскиот инвестициски форум на државите од Југоисточна Европа во Загреб

ИДЕАЛНА ПЛАТФОРМА ЗА СОРАБОТКА И ПОВРЗУВАЊЕ НА СОСЕДСКИТЕ ЕКОНОМИИ


БИЗНИС ИНФО ПОКРОВИТЕЛИ

СТОПАНСКА КОМОРА НА МАКЕДОНИЈА

2

ECONOMIC CHAMBER OF MACEDONIA

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ПОДВЛЕЧЕНО НА СТОПАНСКАТА КОМОРА НА МАКЕДОНИЈА

БРИЛИЈАНТЕН Покровител

ПРЕМИУМ Покровители INDUSTRIES

СТАНДАРД Покровители

СИЛВЕР Покровители

WUDQVSRUW FRPSDQ\

WUDQVSRUW FRPSDQ\

WUDQVSRUW FRPSDQ\

ЕЗБЕД ОБ У

�

B

SE

C

UR

O

НИКО

� Б

ЊЕ ВА

�

I TY NI

K

НИКОБ ОБЕЗБЕДУВАЊЕ Повеќе сигурност.

дос тапни насек аде ...

Посетете не’ на веб-порталот: www.mchamber.mk Ве очекуваме! http://www.facebook.com/chamber.mk http://www.twitter.com/Chamber_MK http://www.youtube.com/user/MKChamber http://www.linkedin.com/company/economic-chamber-ofmacedonia


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

3

ПОДВЛЕЧЕНО

„Филип Втори“ на академик д-р Жан Митрев во нова болница

ХИРУРГИЈА СО НАЈСОВРЕМЕНА ОПРЕМА ВО ЕВРОПА

Новата болница на академик д-р Жан Митрев од почетокот на месецов почна со работа. Специјалната хирургија „Филип Втори“ сместена е во нов објект, веднаш до објектот кој што работеше веќе 16 години.

- Се она што е направено и вградено во оваа нова болницата, како во зграда така и во медицинска техника, покажува дека е тоа една од најмодерните болници во Европа. Со тоа Македонија добива нешто посебно, нешто што може во медицината да се рамни со која било најразвиена земја во светот- изјави д-р Жан Митрев на отворањето на новиот објект, во присуство на претседателот на Република Македонија, Ѓорге Иванов, претседателот на Владата за спроведување на изборите Емил Димитриев, поглаварот на Македонската православна црква - Охридска архиепископија г.г. Стефан, членови на Владата, видни бизнисмени и медицински стручњаци... Болницата е поставена на земјишна површина од 9.000 квадратни метри со ефективна корисна површина од 17.000 квадратни метри. Новиот објект е изграден според највисоките светски стандарди и норми за екоболница, а системите што се вградени во објектот се во насока на висока енергетска ефикасност, максимална безбедност и функционалност.


БИЗНИС ИНФО

4

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ПОДВЛЕЧЕНО Дијагностичкиот центар е сместен на приземјето, а во објектот има пет модуларни операциони сали од по 50 квадратни метри. Болницата располага и со оддел за полуинтензивно лекување, кој по своите карактеристики е ист со интензивната нега. Болничките соби се двокреветни, со пријатен амбиент, но и медицинска безбедност за секој пациент, а има и 10 еднокреветни и 2 делуксапартмана. Болницата располага со 12 амбуланти, 128 болнички кревети, од кои 63 кревети на интензивна нега, сала за физикална рехабилитација, оддел за психолошка поддршка.

За производство на енергија за ладење и греење на целиот објект (топла и ладна вода) се користи најнова генерација на топлински поливалентни чилери (Rhoss) кои ја користат енергијата од подземните бунарски води преку шест потопни пумпи. За таа цел се изведени шест бунари за користење на подземна вода и три бунари за повратна вода. Новата болница „Филип Втори“ е поделена на 4 ката, плус покрив каде што е сместена целата машинерија за климатизација.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

5

ПОДВЛЕЧЕНО Болницата е изведена со 4 пристапи за комотна циркулација на сите кои влегуваат и излегуваат од неа, преку главен влез, влез за лица со посебни потреби кој воедно е организиран и како влез на итни болни и директен пристап кон итната служба, службен влез и помошен страничен влез. Преку посебен економски влез се обезбедува ефикасно функционирање на економскиот и комерцијален дел од објектот, управување со медицинскиот и комуналниот отпад, набавки, сервисирање итн. Овој сервисен влез во целост придонесува за непречен проток на луѓе и возила и кружно сообраќајно движење. Во главниот хол има аптека за продажба на лекови, менувачница и мала кафетерија. Од десна страна на главниот влез е сместена целата рентген дијагностика – компјутерска томографија, рентген и ангиографија. Сите се последна генерација на „Филипс“, со минимално зрачна технологија за пациентите и за персоналот. Со

максимално прецизни резултати и со најкраток временски период за добивање на истите. Комплетното осветлувањето на новата болница е покриено со расветни тела од реномираната компанија од Холандија „Филипс“. Концептот на осветлувањето на фасадата се базира на почитување на функционалноста на објектот. Основната цел е да се осигура психолошкиот и физичкиот комфор на пациентите и да се создаде мирен и комфорен aмбиент. Секундарна цел е реализација на одржливо, енергетски ефикасно решение во кое трошоците за инсталација и одржување се сведени на минимум. („Филип Втори“)


6

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ФОКУСИРАНО

Во Загреб се одржа Коморскиот инвестициски форум (КИФ) на државите од Југоисточна Европа

ИДЕАЛНА ПЛАТФОРМА ЗА СОРАБОТКА И ПОВРЗУВАЊЕ НА СОСЕДСКИТЕ ЕКОНОМИИ

Во Загреб се одржа Коморскиот инвестициски форум (КИФ) на државите од Југоисточна Европа, кој за своја цел го има економското поврзување на земјите од регионот (25.02.2016 година). На Форумот присуствуваа претседателите на стопанските комори од Хрватска, Србија, Црна Гора, Косово, Албанија, Македонија, Босна и Херцеговина и Словенија. Во работата на Коморскиот инвестициски форум учествуваше и Бранко Азески, претседател на Стопанската комора на Македонија. -Пазарите на земјите од Југоисточна Европа, нашите пазари, заедно зафаќаат само 6,5% од пазарот во Европа и затоа мора да работиме на интернационализација на работењето и на заеднички настап. Токму Коморскиот инвестициски форум е идеална платформа за соработка, со цел да ги поврземе нашите економии, и така да се обезбеди спроведување на стратешки инфраструктурни проекти, оние проекти во коишто мора да ги вклучиме нашите членки, стопанствениците, со цел да им се овозможи значително побрз економски развој, и на крајот да се реализраат стратешките интереси на нашите земји и на ЕУ, - истакна претседателот на Стопанската комора на Хрватска Лука Буриловиќ на состанокот на претседателите на стопанските комори на Коморскиот инвестициски форум на земјите од Југоисточна Европа. На Конференцијата присуствуваа претседателите и потпретседателите на сите стопански комори од земјите од соседството и од Турција, со цел заедно да работат на подготовка на проекти за изградба на подобра иднина и економска соработка во сите тие општества и држави. Целта на Коморскиот инвестициски форум и на целиот Берлински процес е соседството на Европската унија да се претвори во зона на стабилност, безбедност и економски просперитет, со цел на земјите од соседството да им се даде европска иднина. -Свесни за проблемите, токму стопанските комори отсекогаш беа тие коишто, кога можеби политиката и немаше слух за стопанството, ги отвораа вратите и се залагаа за слобода на движење на луѓе и стоки, - спомена Буриловиќ и додаде дека „земјите од


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

7

ФОКУСИРАНО ПОДВЛЕЧЕНО

соседството, историски, географски и економски се нашите значајни пазари на коишто се` уште сакаме и треба да бидеме присутни“. -Хрватска и Словенија се членки на ЕУ, но и земји кои се економски тесно поврзани со соседните земји од Југоисточна Европа. Европската перспектива на сите овие земји е јасна, што дополнително се потврдува и со фактот дека токму Босна и Херцеговина пред неколку дена поднесе барање за членство во ЕУ. Исто така, треба да се истакне дека трудот се исплатува, но да се биде дел од единствениот европски пазар е привилегија која треба да се искористи, - порача претседателот на Стопанската комора на Хрватска. Претставувајќи ги заедничките проекти за подобра иднина, потпретседателот на Стопанската комора на Хрватска за меѓународни односи и ЕУ, Желимир Крамариќ истакна дека заедничка цел е зголемување на конкурентноста на малите и средни претпријатија, создавање на подобра бизнис-клима, намалување на стапката на невработеност во земјите на КИФ, создавање на зона на економска стабилност и намалување на стапката на емиграција на младите од земјите на КИФ. За да се реализираат овие цели, Стопанската комора на Хрватска предлага пет проекти со коишто би се подобрила претприемничката клима. „Тоа се изградба на т.н. Дигитална платформа на коморите која ќе ги обедини сите информации и коморски услуги, потоа интернационализација на КИФ со што малите и средни компании полесно ќе настапат на странските пазари, Старт ап на КИФ со цел финансирање на старт ап компании и


8

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ФОКУСИРАНО проекти за мали и средни претпријатија во земјите на КИФ, како и КИФ иновациска и R & D платформа, која ќе послужи за поврзување на науката и стопанството. Петтиот проект е дуалното образование со коешто во земјите на КИФ би се решил проблемот на неусогласеност на образованието со пазарот на труд“, - објасни Крамариќ. Претседателот на Стопанската комора на Србија, Марко Чадеж истакна дека пазарите од регионот мора да настапуваат на трети пазари како еден производ, бидејќи денес веќе не постојат национални стопанства, туку само конкурентни и неконкурентни стопанства. -Повеќе од 95 отсто од членките на коморите се мали и средни компании, па затоа во центарот на разговорите се заеднички проекти за развој на коморските услуги клучни за зголемување на конкурентноста на овој сектор и зајакнување на капацитетите во процесот на европските интеграции, од услуги кои се однесуваат на пристап до алтернативни извори на финансирање, преку стручно образование до обуки, - истакна Чадеж, а воедно ја истакна и важноста на иницијативата за формирање на регионално стручно училиште во Брезовица, како и потребата за создавање на регионални бази на податоци, длабински анализи на состојбата во економијата во регионот на микро ниво и одредување на нејзиниот потенцијал за развој. Ентони А. Грибен (Anthony A. Gribben) од Европската тренинг фондација (ЕТФ) смета дека токму новите земји-членки имаат и нови идеи во ЕУ и нагласува дека стопанските комори ќе мора да се приспособат на принципите што ги бара Законот за мало стопанство на Европа, бидејќи така би се обезбедило подобро оспособување и поддршка на малите и средни компании и на компаниите коишто покажуваат потенцијал за извоз. Исто така, креаторите на економската политика можат да учат од постојните успешни практики во рамките на малите и средни компании, од обуките што ги нудат коморите, со цел натамошното креирање на политики да биде уште поефикасно и да влијае позитивно на конкурентноста, развојот и воопшто на бизнисот во целина. Законот за мало стопанство на Европа и претприемничките вештини ги претстави Ефка Хедер, директорка на Регионалниот центар за развој на претприемничките компетенции на земјите од Југоисточна Европа (SEECEL). SEECEL е проект чиј кооснован е Стопанската комора на Хрватска, а како партнер во изградбата на заедничка платформа за активно претприемништво и развој на човечките ресурси, го препознаа и останатите стопански комори бидејќи претставува пример на европски проект за соработка во соседството на ЕУ, додека Европската комисија го препозна како пример за најдобра пракса за стратешка соработка во земјите од Југоисточна Европа,


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

9

ФОКУСИРАНО ПОДВЛЕЧЕНО

и тоа во областа на учењето за претприемништвото како клучна компетентност. Хедер истакна дека човечкиот потенцијал е најважниот ресурс на секоја економија којашто сериозно го осмислува својот одржлив раст и развој, а претприемачите се сметаат за ‘рбетот на економскиот раст, иновациите, вработувањето и социјалната интеграција. Претседателката на Република Хрватска, госпоѓа Колинда Грабар-Китаровиќ ги прими претседателите на стопанските комори на Југоисточна Европа кои учествуваа на Коморскиот инвестициски форум. Во срдечен разговор, тие ја запознаа претседателката на Република Хрватска со плановите и можностите за јакнење на економската соработка во европскиот југоисток. Притоа, беше нагласено дека се работи на подготовка на заеднички проекти кои треба да го поттикнат стопанскиот раст, и дека посебен акцент е ставен на можностите, потенцијалите и предизвиците за инвестирање и развој на регионалните стопанства. Челните луѓе на деловните асоцијации истакнаа дека за јакнењето на економската соработка во овој регион е неопходно и воспоставување на стабилни политички врски и институционална поддршка на економијата од страна на политиката. Претседателката Грабар-Китаровиќ го поддржа делувањето на коморите на јакнењето на соработката и проектите кои би го поттикнале стопанскиот раст. Притоа, таа нагласи дека Република Хрватска на разни начини, како и преку делувањето на Стопанската комора на Хрватска, ќе продолжи да им помага на државите од југоисточното соседство, за да се осигури нивната европска иднина. Софче Јовановска


10

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

АКТУЕЛНО Во земјава работат 4.349 градежни компании и тие ангажираат 50.866 вработени

ГРАДЕЖНИШТВОТО ДВИГАТЕЛ НА МАКЕДОНСКАТА ЕКОНОМИЈА

Бројот на активни градежни компании во Македонија во 2014 година изнесува 4.349 кои учествуваат со околу 6,2% во вкупно активните компании во земјата. Малите компании со вработени од 0 (нула) до 19 работници (4.073 компании) учествуваат со околу 94,3%, додека средните и големите (249 компании) учествуваат со 5,7%.

Учеството, кај вкупно активните компании во земјата, може да се каже дека нема големо отстапување, така што малите компании со вработени од 0 (нула) до 19 работници учествуваат со околу 95,1%, додека средните и големите со 4,7%. Како се развиваше градежништвото, така растеше и бројот н акомпаниите, така што во 1990 година беа рагистрирани 317 комапнии, а денес имаме 4.349 компании.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

11

ПОДВЛЕЧЕНО АКТУЕЛНО Број на компании во градежништвото Стопанство Градежништво 1990 7.234 317 2014 70.659 4.349 Број на вработени во градежништвото Стопанство Градежништво 2010 659.557 40.366 2014 711.380 50.866 Во градежништвото се ангажирани 50.866 вработени (III тримесечје 46.696 вработени). Градежните компании учествуваат со околу 6,2% во вкупно активните компании и со 7,1 % во вкупно вработените во земјата. Највисока стапка на слободни работни места има секторот - градежништво и изнесува 2,69%, Просечно ипсплатена нето плата во градежништвото за 2015 година изнесува 19.306 денари, и е за околу 13% пониска од просечната нето плата испалтена во земјата (22.715 денари) Договорени и извршени градежни работи (Во милиони денари) 2010 2011 2012 2013 2014 2015 Договорени 25 026 27 343 31 495 37 750 44 347 73 536 Индекси 109,2 115,1 119,8 117,5 165,8 Извршени 11 642 15 640 17 173 24 983 24 138 28 206 Индекси 134,3 109,8 145,4 96,6 116,8 (Извор: Државен завод за статистика) Во 2015 година издадени се 2.628 одобренија за градење, од кои 1830 се во делот на високоградбата, 323 во нискоградбата, додека останатите 475 се во делот на реконструкција. Според податоците, предвидената вредност за ивршување изнесува околу 46.260 милиони денари. Во 2015 година според одобренијата се предвидени 6.174 станови, а според досегашните податоци годишно се градат околу 5.500 станови, со тенденција на зголемување, имајќи ги предвид и проектите „Купи куќа купи стан“, кој се реализира, како и „Купи куќа за млади“, кој е во почетна фаза на реализациија.


12

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

АКТУЕЛНО Во странство договорените градежни работи во 2015 година изнесуваат 67,5 милиони САД долари, со опаѓање од 52,2% во споредба со минатата година, додека извршените градежни работи изнесуваат околу 52,7 милиони САД долари, при што е забележано зголемување од околу 137%. Најголемо учество во извршените работи има во Босна и Херцеговина од околу 66% од вкупно извршените градежни работи во странство, односно 34,6 милиони САдолари. Средните и големите компании во формирање на БДП за градежништвото учествуваат со околу 90% и вработуваат преку 75% од вработените во градежништвото. Според искажаните податоци и најавените инвестиции, сепак останува констатацијата дека градежништвото е двигател на македоснката економија и од следниет причини: Градежништвото, во последните неколку години има тренд на зголемување на активностите, така што учеството во БДП бележи континуирано зголемување (2008 година - 4,9 %; 2009 година - 5,2 %; 2010 година - 5,6%; 2011 година - 6,5%; 2012 година - 6,8% и 2013 година 7,1% и 2014 година – 6,4%). Средните и големите компании во формирање на БДП за градежништвото учествуваат со околу 90% и вработуваат преку 75% од вработените во градежништвото. Ова беше истакнато на редовната прес-конференција во Стопанската комора на Македонија на тема: „Градежништвото – двигател на македонската економија“. На оваа тема пред медиумите зборуваа Андреа Серафимовски, претседател на Здружението на градежништвото, индустријата на градежни материјали и неметалите и Марија Петроска, експерт од Стопанската комора на Македонија (29.02.2016 година). Значењето на градежништвото за вкупната македонска економија произлегува од учеството на неговата вредност во вкупниот бруто-домашен производ на земјата кое, во третото тримесечје од 2015 година, изнесува 11,3%. Поради оценката дека градежништвото е еден од главните двигатели на економскиот раст на економијата, носителите на економска политика во државата во среднорочното макроекономско сценарио за периодот 2015-2017 година очекуваат градежништвото да оствари просечна реална стапка на раст од 7,5% како резултат на планираните инфраструктурни проекти и други најавени инвестиции. За илустрација, во првите три тримесечја од 2015 година градежништвото остварило 35.426 милиони денари, со пораст од 11,7% во однос на истиот период од 2014 година, чие учество од 11,3% во структурата на БДП


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

13

ПОДВЛЕЧЕНО АКТУЕЛНО

е со пораст за 0,9 структурни поени. Дека градежништвото е двигател на македонската економија, потврдува и фактот што со себе повлекува и околу 25 други стопански гранки, а ангажираноста во изградба на инфраструктурни објекти ќе придонесе за подобрување на патната мрежа, што ќе овозможи брз проток на стоки и услуги на домашниот и на странските пазари. Специфичните инфраструктурни објекти кои се во процес на градење придонесуваат за вклучување на македонските инженери и надградување на стекнатата пракса и знаење во примена на современа технологија и опрема за градење, заедно со консултанти кои се ангажираат од странство на поспецифичните делници на патиштата. Марија Петроска


14

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ФОКУСИРАНО

Советот на странски инвеститори при Стопанската комора на Македонија и Стопанската комора на Македонија Турција – МАТТО за „Водење бизнис со интегритет eтички менаџмент“

СТАНДАРДИ, ПРАВИЛА И ПРИНЦИПИ ЗА ПОВИСОКА МОРАЛНА ИСПРАВНОСТ

Советот на странски инвеститори при Стопанската комора на Македонија и Стопанската комора на Македонија - Турција – МАТТО, на 2.3.2016 година организираa семинар на тема: ВОДЕЊЕ БИЗНИС СО ИНТЕГРИТЕТ – ЕТИЧКИ МЕНАЏМЕНТ. Во современиот свет на бизнисот, интегритетот е еден од најбараните квалитети, не само од вработените, туку и од самите компании. Интегритетот се дефинира како квалитет на искреност и доверба, поседување силни морални принципи, морална исправност. Генерално, се работи за личен избор за придржување кон конзистентни морални и етички стандарди. Може да се одреди дали некој поседува интегритет според

тоа до кој степен тој се однесува во согласност со неговите вредности, верувања и принципи за кои тврди дека ги поседува.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

15

ФОКУСИРАНО ПОДВЛЕЧЕНО Претседателот на Советот на странските инвеститори, Штефан Петер се осврна на интерните процедури и кодексот на однесување во „ЕВН Македонија“ како корпоративна и општествено одговорна компанија. Важноста на интегритетот во бизнисот никогаш не била поизразена како што е во денешната глобализирана светска економија, – истакна Петер. „ЕВН“ како глобална корпорација со над 9000 вработени прави значаен придонес за обезбедување и подобрување на квалитетот на животот на повеќе од 3 милиони корисници во 18 различни земји. - Ние сме големи, но не само изразено во бројки, ние мислиме во поширок контекст и мислиме одговорно. Ние имаме улога на компанија - модел за корпоративно управување како на пазарот во Австрија, така и во други земји, при што се придржуваме на серија на спогодби и препораки од меѓународни институции при нашето деловно работење. Деловното работење со интегритет е еден од најбараните квалитети и тука компаниите треба да ја преземат клучната улога. Дали ќе бидеме чесни во секојдневното однесување е наша лична одлука, но кога станува збор за бизнисот, тоа не е индивидуална одлука, туку одлука на компанијата. Затоа, секоја компанија треба да изготви кодекс на однесување преку кој ќе ги подучи своите вработени, но и партнерите, добавувачите и сите соработници за тоа што значи деловно работење со интегритет, - истакна претседателот на Советот на странски инвеститори Штефан Петер. Господинот Туна Ејуп Кахвеџи, претседател на МАТТО, нагласи дека етиката во целиот процес, од производството до крајната потрошувачка, мора да се воспостави. - Ќе се обидеме да поттикнеме стандардизација на ова поле. Како што при купување одреден производ бараме исполнување некакви стандарди, така треба да се бараат стандарди и во етичкото однесување, нагласи Кахвеџи, според кој кризата во 2008 година покажа како неетичкото однесување има далекусежни последици кон општеството и семејствата. Дел од етичкото, одговорно бизнис однесување, потенцира претседателот на МАТТО, е и навремената исплата на работниците. - Во нашата култура, еден од основните принципи е заслуженото на работникот да му биде исплатено пред да му се исуши потта на челото. Верувам дека тоа што е заслужено со труд, треба навреме да биде исплатено, - истакна Кахвеџи. Според консултантот Љубомир Трајковски, ако имањето образ е само домашно воспитување, поседувањето интегритет во деловното работење е придржување до општо прифатените стандарди, правила и принципи.


16

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ФОКУСИРАНО - Бидејќи правилата за имање образ се прецизни, според меѓународни стандарди, останува желбата да се почитуваат, да се обезбедат услови вработените и раководителите да ги спроведуваат, да се контролира колку сме успешни во овој сегмент и да се трудиме да бидеме уште подобри, - порача Трајковски. Од досегашното искуство, како што истакна Трајковски, тој имал можност и задоволство да работи со фирми кои имаат образ, но и со такви кои го довеле во ситуација на компромис - дали да биде како нив или да се тргне на страна. Оценка на Слаѓана Тасева од „Транспаренси Интернешнал“ е дека, иако постојат одредени, дури и законски правила за добро, етичко корпоративно работење, во Македонија многу малку компании имаат етички кодекси или било какви политики на интегритет. - Работењето базирано на етика и интегритет се одразува и кон партнерите и кон средината во која компаниите работат. Ова е сосема нова тема која кај нас допрва се отвора најмногу затоа што нашите фирми кои работат со странство добиваат такви барања - да направат ревизија на интегритетот во компанијата или ревизија на етичките

стандарди што досега не беше познато и својствено. Оттука и потребата се` повеќе да се зборува на оваа тема, - рече Тасева. Со семинарот, Советот на странски инвеститори и МАТТО се придружуваат кон активностите на ОЕЦД како еден од најголемите промотори на стандардот - бизнис со интегритет.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

17

ФОКУСИРАНО ПОДВЛЕЧЕНО

Еден од начините да се одговори на предизвикот - морална исправност и квалитет е стандардот SEDEX, кој, како што беше речено, нуди едноставен и ефективен начин за управување со етички и одговорни практики во синџирот на снабдување. Стандардот SEDEX е потврда за етичен и одговорен учесник во синџирот на снабдување, а веќе се применува и ISO 19600:2014 стандардот во оваа област. На ЕУ-пазарот овие два стандарда веќе стануваат услов за деловната соработка, преку чија примена се зголемува конкурентноста на компаниите на глобалниот пазар. Етичкото однесување во бизнисот е многу поважно од остварувањето профит. Сите субјекти, производители, трговци, потрошувачи, вработени, раководни лица, деловни партнери, добавувачи, треба да имаат високи морални принципи, да бидат искрени, чесни и одговорни. Влатко Стојановски


18

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ЧЛЕНКИ НА КОМОРАТА „Македонски Телеком“ минатата година ја заврши со значително зголемена ефикасност и со истовремено подобрени кориснички и технички услуги

НЕТО-ДОБИВКАТА СО СКОК ОД 41,2 ОТСТО

„Македонски Телеком“, членка на Стопанската комора на Македонија, минатата година ја заврши со нето-добивка од 1.243 милиони денари која е зголемена за 41,2 отсто, пораст од 5,3 отсто има во делот на ИПТВ и база од 103,4 илјади корисници на МахТВ. Во мобилниот сегмент, бројот на претплатници изнесува 1.230 илјади и е зголемен за 2,7 отсто. Приходите од продажба во 2015 година изнесуваат 10.615 милиони денари, што претставува намалување од 3,5 отсто во споредба со 2014 година, а добивката од редовното работење пред оданочување на крајот од 2015 година изнесува 1.421 милиони денари и е намалена за 22,6 отсто споредено со минатата година, што, како што наведуваат, го рефлектира намалувањето на приходите во мала мера компензирани од помалите трошоци. Вкупната нето-добивка пак, на крајот од 2015 година изнесува 1.243 милиони денари и е зголемена за 41,2 отсто во споредба со истиот период од претходната година.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

19

ЧЛЕНКИ НА ПОДВЛЕЧЕНО КОМОРАТА - После подолг период на надолен тренд, во 2015 година успеавме да го забавиме негативниот тренд на приходите. Изминатата година ги остваривме поставените цели, ја зајакнавме нашата ефикасност, а во истовреме ги подобривме корисничките и техничките услуги. Го трансформиравме нашето технолошко лидерство во супериорно корисничко искуство, како еден од клучните компаниски фокуси. После правното спојување на „Т-Мобиле“ кон „Македонски Телеком“, со воведувањето на единствениот „Телеком“ бренд и промовирањето на новото продуктно портфолио „Магента 1“, дополнително ја зајакнавме позицијата на „Македонски Телеком“ како водечки интегриран давател на телекомуникациски услуги во земјата, - изјави Андреас Маиерхофер, главен извршен директор на „Македонски Телеком“. „Македонски Телеком“, според неревидираните финансиски извештаи, на крајот од 2015 година успеа да ја одржи водечката позиција на пазарот на фиксни говорни услуги со удел од 62 отсто според интерните податоци, додека приходите од говорните услуги во фиксната телефонија се намалени за 12 отсто споредено со 2014 година. Со бројката од 225 илјади корисници „Македонски Телеком“ на крајот од 2015 година е на лидерската позиција на пазарот на фиксни говорни услуги. Базата на ДСЛ-корисници на крајот од 2015 година изнесува 190 илјади корисници, додека уделот на пазарот на широкопојасен интернет изнесува 49,3 отсто, според интерните податоци. На крајот од 2015 година, бројот на МахТВ корисници изнесува 103,4 илјади што претставува зголемување од 5,3 отсто во споредба со 2014 година. Во мобилниот сегмент, „Македонски Телеком“ има удел од 47,3 отсто, согласно интерната проценка. Базата на претплатници на крајот од 2015 година изнесува 1.230 илјади претплатници и е зголемена за 2,7 отсто во однос на крајот на 2014 година кога изнесуваше 1.197 илјади претплатници. Приходите од говорни мобилни услуги на крајот од 2015 година се намалени за 11,2 отсто во споредба со истиот период од претходната година, како резултат на намалувањето на тарифите, иако трендот на зголемено користење на мобилните услуги продолжи, при што сè повеќе минути се опфаќаат во пакетите за иста цена. Приходите од неговорни услуги се зголемија за 7,5 отсто во споредба со 2014 година, како резултат на зголемените приходи од мобилен Интернет и поголем податочен сообраќај, како и зголеменото користење на податочни тарифни модели. (МИА)


БИЗНИС ИНФО

20

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ЧЛЕНКИ НА КОМОРАТА Финансиската ефикасност ОКТА во 2015 година беше придружена и со успех во програмата за корпоративна општествена одговорност на компанијата

„ШАНСА ЗА ЖИВОТ“ И ЗА ЕКОЛОГИЈАТА

Во 2015 година компанијата оствари подобрени резултати и профитабилност споредено со претходната година. Согласно официјалните пазарни податоци, ОКТА останува главен снабдувач на гориво во земјата во 2015 година. Покривајќи повеќе од две третини од потребите на домашниот пазар, преку примена на комерцијалната политика во комбинација со ниските оперативни трошоци, компанијата успеа да го зголеми уделот како на домашниот пазар така и на Косово, остварувајќи значителни извозни количини во последниот квартал на 2015 година.

4К 2015 5.127 194 33 -58

4К 2014 5.188 201 -2 -182

(Во милиони денари) Приход од продажба Прилагодени оперативни трошоци * Прилагодена ЕБИТДА Профит пред оданочување

2015 19.924 841 444 96

2014 21.837 953 182 -522

* Еднократните ставки не се вклучени Поконкретно, ОКТА во текот на 2015 година континуирано остварува зголемена ЕБИТДА која го достигна врвот со 444 милиони денари на крајот на годината, во споредба со 182 милиони денари во 2014 година. Кризата на глобалниот нафтен пазар и рекордно ниските цени во четвртиот квартал придонесоа за намалување на резултатот за 42 милиони денари. Истовремено, кумулативниот профит пред оданочување достигна 96 милиони денари, во споредба со загубата од 522 милиони денари, главно оптоварена од доброволната програма за пензионирање во вредност од 289 милиони денари. Ликвидноста остана на одлично ниво, при што достапната готовина ги надмина позајмувањата за 853 милиони денари и по покривањето на потребите за капиталните инвестиции од 131 милион денари. Финансиската ефикасност беше придружена и со успех во програмата за корпоративна општествена одговорност на компанијата. Крајот на 2015 година беше одбележан со комплетирањето на напредните проекти за заштита на животната средина. Долгорочниот придонес на компанијата во кампањата „Шанса за живот” беше препознаен со добивање на Меѓународната награда за Најдобра општествено одговорна програма. Продолжувајќи да дејствува како одговорен партнер на заедницата, ОКТА обезбеди поддршка за граѓанските хуманитарни иницијативи и уште еднаш ја докажа својата грижа за децата со посебни потреби. Нејзината успешна соработка со соседните општини беше потврдена и со последната донација на противпожарно возило на Противпожарната единица во Куманово. Менаџментот очекува стабилна ликвидност на Компанијата, останувајќи посветен на водење на бизнисот, со безбедноста како главен приоритет, на еколошки, етички и општествено одговорен начин што ќе донесе видливи и мерливи бенефиции за сите вклучени страни.(OKTA)


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

21

ЧЛЕНКИ НА ПОДВЛЕЧЕНО КОМОРАТА

„АРТОЗИМА“ ОВОЗМОЖИ ЗНАЧАЈНИ ДЕЛОВНИ КОНТАКТИ И ОТВОРИ НОВИ МОЖНОСТИ ЗА СОРАБОТКА

Успешен настап на ПИ „Витаминка“ од Прилеп на саемот за храна во Солун

Целосната производна програма на ПИ „Витаминка“ од Прилеп, кекси, чоколадна програма, флипсови, пудинзи и додатоци за храна беа изложени на Меѓународниот саем за храна Артозима, во Солун. Значењето на овој саем лежи во неговата цел – да одговори на растечката потреба од воспоставување на канали за соработка меѓу компаниите од соседните земји низ целиот Балкан. -Иако „Витаминка“ како производител на широко портфолио е веќе позната и присутна во соседна Грција и голем дел од балканските земји, сепак учеството на саемот ни понуди и отвори уште многу можности за зголемување на нашите пазари и широка распространетост на нашите производи. Овој саем е еден од ретките кои покрај производителите излагачи, по принципот на претходно договорени состаноци и презентации, го обезбедува присуството и на стотици трговци и сопственици на малопродажни ланци скоро од цела Европа, па дури и од Кина и Кореа. Тоа се непроценливи деловни контакти и бизнис соработка за сите компании присутни на Артозима, - изјави Љупчо Велески, директор на секторот за извоз на „Витаминка“, која за прв пат годинава учествува на овој саем. Артозима саемот оваа година се одржа првпат по пауза од шест години и неговото враќање е токму одговор на потребата на балканските компании за поврзување и развивање на соработка со компании од централно - европските земји. Во прилог на тоа, саемот беше дополнет со многу содржини организирани во соработка со значајни меѓународни организации со цел привлекување на посетители надвор од Грција, градење партнерство и деловни контакти. („Витаминка“)


22

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ЧЛЕНКИ НА КОМОРАТА Фармацевтската компанија „Алкалоид“ минатата година ја завршила со продажби во износ од 7,86 милијарди денари

ИЗВОЗОТ ПОГОЛЕМ ЗА 10 ОТСТО, А 60 ОТСТО ОД ПЛАСМАНИТЕ НА СТРАНСКИ ПАЗАРИ

Фармацевтската компанија „Алкалоид“ минатата година ја завршила со консолидирани продажби од 7,86 милијарди денари или околу 128 милиони евра, што е годишен раст од 6%. Дури 60% од вкупните продажби на „Алкалоид“ минатата година се на странски пазари. Вкупниот консолидиран извоз на компанијата лани изнесувал 4,62 милијарди денари или 75,2 милиони евра, што е годишно зголемување за 10%. Добивката пред финансиски трошоци, даноци и амортизација (ЕБИТДА) за минатата година изнесува 1.157 милиони денари и таа е зголемена за 2%. Консолидираната нето-добивка на „Алкалоид“ минатата година изнесува 666 милиони денари или 10,8 милиони евра, што е раст од 8% во споредба со претходната година. Неконсолидираните продажби, пак, на „Алкалоид“ минатата година достигнаа 6 милијарди денари или околу 98 милиони евра, и тие бележат годишен раст од 4%. Неконсолидираната нето-добивка, пак, за минатата година изнесува 645,6 милиони денари или околу 10,5 милиони евра, и таа лани е зголемена за 3%. Во текот на минатата година „Алкалоид“ инвестирал во основни средства вкупно 986,8 милиони денари или 16 милиони евра. Во текот на минатата 2015 година во „Алкалоид“ имало 102 нови вработувања, а на сите акционери компанијата лани им исплатила дивиденда од 189 денари по акција. („Алкалоид“)


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

23

ЧЛЕНКИ НА ПОДВЛЕЧЕНО КОМОРАТА

ЈОВАН РАДОСАВЉЕВИЌ, НОВ ГЕНЕРАЛЕН ДИРЕКТОР

Смена на врвот во Пивара „Скопје“

јакнење на мотивацијата на вработените и целосна ориентација кон потребите на пазарот, што во крајна линија го поттикна задоволството од квалитетот на услугата и довербата. Веднаш по дипломирањето на Економскиот факултет во Белград во 1998 година, Јован Радосављевиќ ја започнал својата кариера во „Coca-Cola HBC“ во Србија, каде за 14 години ги поминал сите скалила на професионален развој во комерцијалниот сектор на компанијата. Како главен менаџер за продажба за Србија и Црна Гора, тој покажа силно лидерство, благодарение на што компанијата достигна исклучителни продажни резултати и континуитет во пазарните успеси. Ваквите одлични резултати во досегашната кариера на Радосављевиќ, остварени во интернационалната средина на „Coca-Cola HBC“, во комбинација со искуството и автентичниот стил на управување со комплексни тимови, се дополнителна гаранција дека, под негово раководство, Пивара „Скопје“ ќе продолжи со развојните планови и ќе ја задржи позиција на општествено одговорен ентитет. (Пивара „Скопје“)


24

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ЧЛЕНКИ НА КОМОРАТА

Во категоријата аеродроми под два милиона патници

„АЛЕКСАНДАР ВЕЛИКИ“ НАЈДОБАР ВО ЕВРОПА

Скопскиот аеродром ,„Александар Велики“ доби награда за најдобар аеродром во Европа во 2015 година ASQ за квалитет на услугите, во категоријата аеродроми под два милиона патници, што ја доделува организацијата Airports Council International (ACI). - Наградата е потврда на нашата посветеност на патниците и авиокомпаниите, како и на зголемениот број нови линии и подобрените услуги, за кои сме благодарни за напорите кои ги направија нашите партнерски компании, изјави Зоран Крстевски, генерален директор на ТАВ Македонија. Во истата категорија Скопскиот аеродром доби награда и во 2012 и 2013 година. Светската бенчмарк програма на ACI која ги анализира услугите кои на патниците им ги нудат аеродромите, ги објави добитниците за квалитет на аеродромските услуги вчеравечер во Монтреал, Канада, по обработка на над 550.000 длабински направени анкети на над 300 аеродроми, во повеќе од 80 земји во светот во текот на минатата 2015 година. Покрај скопскиот аеродром како победник за корисничкото задоволство на патниците во Европа, во категоријата аеродроми под два милиона патници, на другите континенти, победници се аеродромот Апингтон во Африка, Портланд во Северна Америка и Кулиакан во Латинска Америка (Кариби). Анкетите на ASQ покриваат 34 клучни области на услуги и вклучуваат 8 главни категории, како што се пристапот, чекирањето, безбедноста, аеродромските објекти, храната и пијалоците, малопродажбата и друго. Сите аеродроми кои учествуваат ги користат истите анкетни прашања, создавајќи стандард од прашања и одговори во индустријата, кои им овозможуваат на учесниците (аеродромите) да ги следат и анализираат сопствените перформанси, како и да ги споредуваат резултатите со сите аеродроми на светско ниво.(ТАВ Македонија)


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

25

ЧЛЕНКИ НА ПОДВЛЕЧЕНО КОМОРАТА

СЕОПФАТНИ ОСИГУРИТЕЛНИ РЕШЕНИЈА ЗА МАЛИТЕ БИЗНИСИ

„Еуролинк осигурување“ го почна Бизнис комплет караванот во Скопје

„Еуролинк осигурување“ го почна Бизнис комплет караванот во Скопје со претставување на својот нов бизнис комплет пакет пред повеќе претставници на мали и микро претпријатија. Бизнис комплет пакетот опфаќа различни осигурувања, како што се осигурување од пожар и други опасности, кражба и разбојништво, кршење стакло, прекин на работа, одговорност и незгода за вработените. Пакетот е предвиден како целосно осигурување за малите бизниси кои имаат деловни и продажни објекти, како колонијални продавници, мини маркети, аптеки, парфимерии, козметички салони, кафулиња и други. -„Еуролинк“ е посветен кон развивање нови и иновативни решенија за осигурување на бизнисите. Длабоко веруваме дека нашата поддршка им е повеќе од потребна и на малите бизниси за да можат целосно да се фокусираат кон понатамошен раст и развој. Токму затоа, оваа година сме фокусирани кон обезбедување сеопфатни осигурителни решенија кои овозможуваат целосна заштита на бизнисот. Имајќи ги предвид нивните потреби, го создадовме Бизнис пакетот кој обезбедува целосна и достапна заштита на малите бизниси од ризиците кои се најчеста закана по нивното работење, - рече Марија Томеска, претседател на Управниот одбор на „Еуролинк осигурување“. Во текот на следниот месец, Бизнис комплет караванот ќе продолжи со настани и во Струмица, Битола, Прилеп и Штип. „Еуролинк осигурување“ најави дека годинава, сите кои ќе склучат договор за лојалност на 3 години, имаат можност да го добијат Бизнис Комплет за само еден денар за првата година, а воедно да добијат и полиса за приватно колективно осигурување за само 300 денари месечно по вработен. Дополнително, работодавците кои се вклучиле во програмата за лојалност ќе добијат и бесплатен превентивен задолжителен здравствен преглед за своите вработени. (МИА)


БИЗНИС ИНФО

26

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ЧЛЕНКИ НА КОМОРАТА

Од 1 март 2016 година на совршена жена во „Рамстор Мол“

ПАТУВАЊЕ ВО КОСТА БРАВА, МНОГУ ПОДАРОЦИ, БОГАТА ПРОГРАМА И ИЗНЕНАДУВАЊА

Припадничките на понежниот пол од 1 март 2016 година имаат можност да се вклучат во големата кампања на „Рамстор Мол“, Совршена жена, која ќе биде активна во текот на целиот месец март. Имено, овој месец трговскиот центар е во потрага по совршената и најинспиративната жена во вашиот живот која ќе добие подарок 7-дневно all inclusive патување за двајца со авион во Коста Брава, Шпанија. - Сите имаме по една жена (сестра, мајка, баба, тетка, пријателка) – инспирација. Жена која не` водела низ животот, која ни ги дала највредните совети, која ни помогнала кога ни било најтешко и која со искрена насмевка се радувала на сите наши успеси. Доколку имате некоја ваква личност во вашиот живот, сега можете и јавно да и` се заблагодарите и да ја номинирате за патување во Шпанија, - велат претставници од „Рамстор Мол“. Номинирањето ќе се одвива на два начина - преку официјалната facebook страна на „Рамстор Мол“ и преку флаери кои ќе бидат поставени во трговскиот центар. Пријавувањето ќе трае се` до 20.3. 2016 година. Најинспиративната жена ќе биде прогласена на 26.3.2016 година, на голем настан на којшто, покрај доделувањето на подарокот - патување во Коста Брава, ќе се одржи и модна ревија на која како модели ќе се појават пријавените совршени жени стилизирани од македонските модни блогерки. Во рамките на месецот на совршена жена, во трговскиот центар на Денот на жената 8 март ќе се одржи јавна трибина на женски здруженија, а истиот ден за секоја сметка над 1000 денари направена во која било продавница во „Рамстор Мол“ за дамите следува подарок. („Рамстор мол“)


БИЗНИС ИНФО Скенирај и дознај повеќе

M

C

N IA

Што претставува сертификатот Excellent SME?

A

Веб-сертификат EXCELLENT SMEE D O

Сертификатот Excellent SME MACEDONIA е сертификат за деловно работење што го издава Стопанската комора на Македонија во соработка со познатата агенција за кредитен рејтинг COFACE, за најуспешните микро, мали и средни компании во Македонија. Главната цел на сертификатот, што се совпаѓа со ЕУ-директивите, е да се промовираат малите и средни компании, да се обезбеди и да се осигура бизнисот, добрите бизнис-пракси и да се зголеми пазарната транспарентност. Исто така, тој ќе им помогне на клиентите и на бизнис-партнерите да ги намалат финансиските и другите ризици кога склучуваат деловни договори.

Сертификатот ќе им овозможи на локалните и на меѓународните бизнис-партнери да го верификуваат постоењето на компанијата, точната веб-адреса и најважното – бонитетот на компанијата.

Стопанска комора на Македонија Excellent SME Македонија „Димитрие Чуповски“ 13 1000 Скопје

T: (02) 15 0 15 Ф: (02) 32 44 071 E: excellent-sme@mchamber.mk W:excellent-sme.mchamber.mk

E

S

E


28

БИЗНИС ИНФО

четврток, 17 декември 2015, Бр. 248

СВЕТСКИ ПЕЧАТ

Слободна трговија

ДОГОВОРОТ НА БРИСЕЛ И ВАШИНГТОН ВИСИ НА КОНЕЦ

*Договорот на ЕУ и САД за слободна трговија не напредува толку брзо како што би сакале поддржувачите. Помала причина се протестите во Европа, а поголема несигурноста во САД. Дали новата верзија може да ја забрза работата? Бернд Ланге е еден малубројните кои имаат увид во тајниот текст на договорот меѓу ЕУ и САД. Ланге е претседавач на Комисијата за трговија во Европскиот парламент и негов известувач за прашања од Договорот кој треба да ја регулира трговијата и инвестициите меѓу Брисел и Вашингтон (ТТИП). Во седиштето на ЕУ во тек е 12-та рунда од напорните преговори. Ланге, инаку германски социјалдемократ, се жали дека на само половината од вкупно 25 поглавја има согласност од американската страна. „ТТИП е во криза. Не би го нарекол тоа криза на средните години, бидејќи само еден партнер е всушност малку болен-САД. Тие ќе мораат значително да ги засилат напорите и јасно да им излезат во пресрет на Европејците“, вели Ланге за ДВ. Поинаку на нештата гледа Мајкл Фромен, главниот преговарач на Вашингтон. „Во изминатите шест месеци бележиме завиден напредок“, им рече тој на новинарите пред актуелната рунда преговори. Сепак, најтешките прашања се ставени во загради и одложени на неодредено време. Не е извесно пред кои судови инвеститорите ќе можат да се борат за своите права, какви стандарди ќе важат, на пример, во машиноградбата или како ќе се одлучува за јавните тендери. Страв од изборите во САД Американците ваквите преговори ги нарекуваат „игра на средината“. Затворени се разговорите за лесните теми, тешките остануваат за крај. Тоа е ризична игра, вели Бернд Ланге, бидејќи времето тече. До јули преговарачите на маса треба да го стават ткн. консолидиран текст кој би служел како преговарачка основа за политичките лидери. На поддржувачите на ТТИП многу им се брза бидејќи САД во ноември ќе добијат нов претседател, кој можеби, за разлика од Барак Обама нема да биде наклонет кон трговско-инвестициското партнерство со Европа. Притоа Ланге стравува и од новиот состав на американскиот Конгрес каде и републиканците и демократите имаат бројни приговори на ТТИП. Обама во меѓувреме е одлучен да го затвори договорот пред да


четврток, 17 декември 2015, Бр. 248

БИЗНИС ИНФО

29

СВЕТСКИ ПОДВЛЕЧЕНО ПЕЧАТ замине во пензија, па познавачите на состојбите веруваат дека е од големо значење неговото најавено доаѓање на индустрискиот саем во Хановер во април. Тоа е и една од причините што американската страна ја споменува можност за заклучување на„лајт-верзија“. Тој Договор би бил далеку помалку обемен од предвиденото и не би се регулирал секој детаљ на заедничкиот пазар на ЕУ и САД. Токму од тоа стравува Рајнхол Фестге, претседател на Здружението на германската машиноградба. Фестге дојде во Брисел за лично да се распраша за текот на преговорите. Доколку Договорот биде усвоен во скратена верзија, компликуваната област на машиноградбата со него веројатно нема да биде опфатена. „Тоа веднаш ќе отпадне бидејќи бара многу работа“, вели Фестге. А токму на неговата брашна, вели тој, многу и е значајно да биде регулирана во ТТИП. Во моментов, при производството на машини, од двете страни на Атлантикот важат многу различни правила. Постојат германски машини чија цена на американскиот пазар е и за 20 проценти повисока бидејќи мора да се исполнуваат различни стандарди и да се бараат американски дозволи за продажба. „Ќе имаме голем проблем доколку преговорите не успејат. Тогаш Американците ќе се свртат кон Азија, а тоа не го сакаме“, вели Фестге. Непријателски кон потрошувачите Додека во Брисел се преговара за текстот на Договорот, пред вратите протестираат противниците на ТТИП. Тој Договор е „недемократски и непријателски кон потрошувачите“, смета Јирген Книрш, експерт за трговија во Гринпис. Се работи за стара критика на која преговарачите досега не успеаја да одговорат- имено дека со усогласувањето, европските стандарди всушност ќе бидат симнати на ниво на американските. Симбол на спорниот договор стана пилето ставено во раствор од хлор, нешто што во Европа е забрането, а во САД не. „Нема да поддржиме пад на стандардот на потрошувачите ниту напад врз правата на работникот“, тврди Ланге. На крајот, за договорот ќе мора да се изјасни и Европскиот парламент. На крајот, сепак, можеби помалку ќе се работи за усогласување на стандардите а повеќе за заштита на инвестициите. Во првобитната верзија беше предвидено инвеститорите, кога мислат дека нивното вложвуање е загрозено, да можат да тужат некоја држава пред приватен суд. Во прашање се тричлени судски совети чии одлуки би биле конечни. Против тоа најмногу се спротивставија Австрија и Германија. Сега европската делегација треба да договори елиминација на приватните судови од договорот. За тоа Американците се уште не се изјасниле. Можеби во нивната „лајтверзија“ за судовите нема да има ниту збор. Тоа се нарекува „игра на средината“.(ДОЈЧЕ ВЕЛЕ)


БИЗНИС ИНФО

30

четврток, 17 декември 2015, Бр. 248

СВЕТСКИ ПЕЧАТ

Автомобилска индустрија

„РАЗУБАВЕНИ“ ПОДАТОЦИ ЗА ПОТРОШУВАЧКАТА НА ГОРИВО

*Автомобилите стануваат се поштедливи и се поеколошки- така барем се верува кога се гледаат рекламните ветувања на производителите. Но тие во Европа се често лажни ветувања. САД постапуваат поинаку. Организацијата Германска помош за заштита на животната средина (ДУХ) ги обвинува производителите на автомобили за измама и при податоците за потрошувачка на гориво и на емисии на јаглерод-диоксид. Врз што се заснова ова обвинение? ДУХ прегледа модели кои биле најпродавани во Германија во минатата година и податоците од проспектите на автоконцерните ги спореди со реалните податоци за потрошувачката на гориво од сопствениците на возила. Птреку 40 насто повеќе гориво и ЦО2 отколку во проспектите Резултатот гласеше: потрошувачката на гориво на 182 нови возила во 2015 година беше во просек за 42 насто поголема отколку онаа наведена во проспектите на производителите. Кај десетте модели кои биле во фокусот на истражувањето, возилата на улица трошеле меѓу 25 и 52 насто повеќе гориво и емитирале повеќе ЦО2. Меѓунродниот совет за чист транспорт (ИЦЦТ) , кој преку своите истражувања ги разоткри манипулациите со емисиите на гасови кај дизел моторите, истотака ги критикуваше нереалните податоци на авто-производителите. Во една студија ИЦЦТ провери податоци од половина милион возила и утврди дека потрошувачката на гориво и емисиите на јаглерод-диоксид кај новите возила во ЕУ во 2014 година биле околу 40 проценти поголеми отколку наводите на производителите. Впечатливо, според ИЦЦТ е зголемувањето на разликата меѓу податоците од проспектите и реалната потрошувачка во последниве години. Така во 2001 година новите возила на улица во просек трошеле само околу осум проценти повеќе гориво отколку што било наведено од производителите. Точни податоци по тужбите во САД Меѓутоа разлика меѓу наводите на производителите и реалноста не мора да имаи тоа се покажува во САД. Според податоците на ДУХ таму потрошувачката на улица е само за околу два процента поголема од наведената во проспектите. Причина за ваквите податоци блиски до реалноста се законите и контролите во САД. Во 2012 година организацијата за заштита на потрошувачите Consumer Watchdog покрена збирна тужба против авто-производителите Хјундаи и Киа зашто нивните


четврток, 17 декември 2015, Бр. 248

БИЗНИС ИНФО

31

СВЕТСКИ ПОДВЛЕЧЕНО ПЕЧАТ возила трошеле многу повеќе гориво отколку што било наведено во проспектите. Consumer Watchdog успеа да издејствува обесштетување од стотици милиони долари за 900 илјади сопственици на автомобили, корекција на податоците за потрошувачка во проспектите и воведување на независен тест со кој американските власти ги контролираат податоците од проспектите. Покрај тоа јужнокорејските автоконцерни мораа да платат казна од 300 милиони долари на американската служба за заштита на животната средина - ЕПА. „Правото на американскиот потрошувач, заеднички во групни тужби пред суд да се избори за своите интереси наспроти оние на производителите е единствениот пат, луѓето да се заштитат од измамите на авто-производителите“, вели хави Росенфил од Consumer Watchdog. Според наводите на ДУХ уапдливи биле и податоците за потрошувачка на гориво на БМВ, Форд и Дајмлер и под притисок на американските власти биле коригирани. Контроли наскоро и во ЕУ? Здружението на германската автомобилска индустрија (ВДА) и натаму не гледа причина муштериите и властите во Европа да ги информира со реалистични податоци за потрошувачката на гориво. И од германското министерство за сообраќај досега нема никакви назнаки како купувачите на автомобили во моментов можат да бидат заштитени од лажните податоци за потрошувачка на гориво. Многу разлутено поради нераелистични наводи за потрошувачката на гориво и емисиите на ЦО2 меѓутоа е германското Министерство за заштита на животната средина. „Контролите досега беа премногу благи и производителите мора да дадат реалистични податоци, тоа е предвидено со закон и кон тоа треба да се придржуваат“, се вели во министерството. Шефот на ДУХ, Јирген Реш за Германија,според американскиот пример, бара подобрени можности за поднесување тужби од страна на сопствениците на автомобили и еколошките и здруженијата на потрошувачи, за да може судски да се издејствува делотворна заштита на потрошувачите од „ лажните податоци за потрошувачка на гориво и емисии на ЦО2 и останати штетни гасови“. Освен тоа Реш смета дека се неопходни независни надзорни и котролни служби како ЕПА во САД, кои податоците на производителите ги проверуваат и ги објавуваат резултатите од испитувањата. Според него, одговорната институција во Германија, Сојузниот завод за моторни возила, целосно потфрлил во однос на тоа зашто негува блиски односи со автоиндустријата и не ги објавува резултатите од тестовите на новите автомобили. „Конечно ни е потребна служба, која контролира и спроведува делотворни санкции“, истакнува Реш.(ДОЈЧЕ ВЕЛЕ)


32

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ На 10 март 2016 година (четврток), од 10:00-15:30 часот, во Стопанска комора на Македонија, сала 1 на 5-ти кат

Семинар „ЗАКОН ЗА ГРАДЕЊЕ, ДОБИВАЊЕ Е-ОДОБРЕНИЕ ЗА ГРАДЕЊЕ ИМПЛЕМЕНТИРАЈЌИ ГИ ИЗМЕНИТЕ НА ЗАКОНОТ ЗА ГРАДЕЊЕ СО ПОЈАСНУВАЊЕ НА НАЧИНОТ НА ДОБИВАЊЕ Е-ОДОБРЕНИЕТО ЗА ГРАДЕЊЕ“

(„Службен весник на РМакедонија“, бр. 130/09; 124/10; 18/11; 36/11; 54/11; 13/12; 144/12; 25/13; 79/13; 137/13; 163/13; 27/14; 28/14; 42/14; 115/14; 149/14; 187/14; 44/15; 129/15; 217/15; 226/15) Програма на семинарот: - Законот за градење; - Најновите измени на Законот за градење; - Основи барања за градбата; - Учесници во изградбата; - Проектна документација; - Е-одобрение за градење; - Употреба за одржување и отстранување на градежен објект; - Надзор; - Категоризација на градба; - Надлежни органи за издавање одобрение за градење; - Постапка за издавање одобрение за градење; - Рок на изградба; - Измени во текот на градбата; - Промена на инвеститор; - Одобрение за подготвителни работи; - Градби за кои не е потребно одобрение за градење; - Времени објекти и урбана опрема; - Градилиште; - Одобрение за употреба. Предавач: - Душанка Попова, градежен инспектор, лиценциран вештак, со 30-годишно работно искуство во областа на градежно-урбанистички надзор. За сите учесници на семинарот ќе биде обезбедено: - работен материјал; - ручек и освежување и - сертификат за присуство на семинарот. Контакт: Анита Митревска Тел: ++ 389 2 3244057 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: anita@mchamber.mk

Контакт: Елизабета Андриевска-Ефтимова Тел: ++ 389 2 3244074 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: beti@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО

БИЗНИС ЦЕНТАР ЗА ТРЕНИНГ И ОБУКА

BUSSINES CENTER FOR TRAINING AND EDUCATION

bsi.

ISO 9001

Quality Management

FS 549642

r ɵʗʠʢʗʤʣʜʚʠʤ ʖʗʝ ʠʖ ʠʒʥʜʑʤʑ ʣʗ ʠʖʓʚʓʑ ʓʠ ʡʠʣʗʒʟʠ ʠʡʢʗʞʗʟʚ ʡʢʠʣʤʠʢʚʚ ʓʠ ʢʑʞʜʚʤʗ ʟʑ ɴʤʠʡʑʟʣʜʑ ʜʠʞʠʢʑ ʟʑ ɯʑʜʗʖʠʟʚʹʑ r ɲʢʑʜʤʚʩʟʑʤʑ ʟʑʣʤʑʓʑ ʣʗ ʠʖʓʚʓʑ ʓʠ ʣʠʢʑʒʠʤʜʑ ʣʠ ʢʗʟʠʞʚʢʑʟʚ ʞʑʜʗʖʠʟʣʜʚ ʜʠʞʡʑʟʚʚ ʓʠ ʙʑʓʚʣʟʠʣʤ ʠʖ ʡʠʟʥʖʗʟʑʤʑ ʣʤʢʥʜʑ t ʇʛ ʚʤʗʞʘʖ ʧʛʦʨʞʪʞʠʖʨ ʥʦʞʝʣʖʨ ʤʚ Министерството за образование и наука на Република Македонија и Агенцијата за вработување на Република Македонија. r ɱʒʥʜʑʤʑ ʤʢʑʗ ʠʜʠʝʥ ʤʢʚ ʞʗʣʗʨʚ ʠʖ ʡʠʟʗʖʗʝʟʚʜ ʖʠ ʡʗʤʠʜ r ɲʢʗʖʑʓʑʻʑʤʑ ʚ ʡʢʑʜʣʑʤʑ ʣʗ ʠʖʓʚʓʑʑʤ ʡʠ ʖʠʔʠʓʠʢ ʣʠ ʥʩʗʣʟʚʨʚʤʗ r ɳʑʒʠʤʑ ʓʠ ʔʢʥʡʚ ʠʖ ʖʠ ʞʑʜʣʚʞʥʞ ʥʩʗʣʟʚʨʚ ɪʑ ʡʠʓʗʽʗ ʚʟʦʠʢʞʑʨʚʚ ɯ ʢ ɣʠʢʚʣ ɵʢʚʞʩʗʓ ɵʗʝ ɯʠʒ CPSJT!NDIBNCFS NL

ɴʚʞʠʟʑ ɳʚʣʤʠʣʜʑ ɵʗʝ TJNPOB!NDIBNCFS NL

ɴʤʠʡʑʟʣʜʑ ʜʠʞʠʢʑ ʟʑ ɯʑʜʗʖʠʟʚʹʑ ʥʝ tɧʚʞʚʤʢʚʗ ɺʥʡʠʓʣʜʚi ɴʜʠʡʹʗ ʤʗʝ ʦʑʜʣ

Модули на доживотно учење Акредитирани програми од Министерството за образование и наука на Република Македонија Акредитирани програми кои можете да ги следите:

Готвач во угостителски објект Келнер - гастроном Гипсер – монтер Фасадер Аргон заварувач


34

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Семинар 11.3.2016 (петок) година 10:00 – 16:00 часот Стопанска комора на Македонија, сала 1 на 5-ти кат

„УПРАВУВАЊЕ СО ПЕРСОНАЛНА АДМИНИСТРАЦИЈА ВО РАМКИТЕ НА ЗАКОНСКАТА РЕГУЛАТИВА И УПРАВУВАЊЕ СО ТАЛЕНТИТЕ ВО ОРГАНИЗАЦИИТЕ“

Програма: - Толкување и имплементација на законската регулатива; - Персонална администрација; - Организациона структура; - Досие на вработен; - Опис на работно место; - Персонален правилник; - Дисциплински правилник; - Кодекс за етичко однесување; - Процедура за мобинг; - Намалување на персонална администрација; - Анализа и буџетирање; - Регрутација на таленти; - Модел на управување со компетенции на вработени; - Задржување на талентите; - Развој на кариера на вработените; - Анализа на тренд на работна сила.

Придобивките на организациите кои ја организираат персоналната администрација во рамките на законската регулатива и успешно управуваат со нивните таленти: -Основа за долгорочен раст и развој на организацијата; -Минимизирање на трошоците од законската регулатива; -Подобра ефективност на деловните процеси; -Точна распределба на улоги и одговорности; -Рамноправна поделба на трудот; -Пренесување на организациските норми и вредности; -Поголема компетитивна вредност на пазарот; -Подобрување на моралот на вработените; -Среќни и лојални вработени; -Поголема ангажираност кај вработените; -Зголемена продуктивност во работењето; -Зголемување на ефикасноста на компанијата. Предавач: Наташа Алексовска, основач и деловен консултант во „Вивендум Рацио Солушнс“. За сите учесници на семинарот ќе биде обезбедено: - работен материјал; - ручeк и освежување; - сертификат за присуство на семинарот.

Контакт: Анита Митревска Тел: ++ 389 2 3244057 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: anita@mchamber.mk

Контакт: Елизабета Андриевска-Ефтимова Тел: ++ 389 2 3244074 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: beti@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО


36

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ На 12 и 13 март 2016 година во Белград, Р. Србија

„БАЛКАНСКИ ФЕСТИВАЛ НА СИРЕЊЕ 2016“

Стопанската комора на Македонија, во соработка со „Balkan cheese Festival“ има чест да ве покани на истоимениот настан што ќе се одржува по трет пат на 12 и 13 март 2016 година во просториите на „Миксер Хаус“, Белград, Р. Србија. Како и претходните, така и оваа година, Фестивалот е наменет исклучиво за промоција на сирења од земјите од Балканот, а како излагачи на Фестивалот ќе се претстават мали, средни и големи бизниси, знаетчии и фармери кои се занимаваат со производство и продажба на млечни производи и разновидни сирења и кашкавали автентични за секоја земја и регион од балканските земји. На Фестивалот покрај тоа што ќе можат да се видат многу автентични производи, истите ќе можат и да се купат и за домашна употреба. По повод долгогодишната соработка, Стопанската комора на Македонија и „Balkan cheese Festival“ и оваа година организираат заедничко учество на Саемот на Македонски компании на заеднички бесплатен изложбен простор, со цел промоција на нашиот домашен квалитет и пласирање на македонските производи на пазарите во регионот. Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

37

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

БИЗНИС-СРЕДБИ НА САЕМОТ ЗА ЕВРОПСКО ДОГОВАРАЊЕ И ИНЖЕНЕРСТВО „ESEF“

Утрехт, Холандија, од 15-18 март 2016 година.

Enterprise Europe Network Македонија, Здружението на информатичко-комуникациски технологии и Здружението на трговијата при Стопанската комора на Македонија ви овозможуваат да воспоставите контакти со нови деловни партнери Ве информираме дека од 15 до 18 март 2016 година се организираат нови бизнис-средби на Саемот „Јаарбеус“ во Утрехт, Холандија. „ESEF“ е најголемиот и најважниот саем во Бенелукс во областа на снабдувањето, склучувањето договори и инженерство. Еднаш на секои две години, производителите на оригинална опрема (ОЕМ), програмерите и купувачите го посетуваат Саемот„ESEF“ за да најдат инспирација во најновите случувања, да остварат нови деловни контакти, размена на знаења и да инвестираат. Повеќе информации за „ESEF“ се достапни на www.esef.nl. За време на одржувањето на „ESEF“ можат да се реализираат: • деловни состаноци; • областа за деловни состаноци се наоѓа во центарот на Саем; • широка меѓународна мрежа на партнери и помош на компаниите пред настанот; • стручна помош на самото место за време на настанот. Подетални информации за настанот може да се најдат на веб-страната: www.een-matchmaking.com/esef2016. Аплицирај електронски / on-line Контакт: Лазе Ангелевски Тел: ++ 389 2 3244090 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: laze@mchamber.mk


38

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ На 17 март 2016 година во Стопанска комора на Македонија Во 10:00 часот, сала 4 на 5-ти кат

ДЕЛОВНИ СРЕДБИ НА МАКЕДОНСКИ И ШПАНСКИ КОМПАНИИ

Со цел унапредување и интензивирање на економската соработка помеѓу Република Македонија и Кралството Шпанија, Стопанската комора на Македонија во соработка со Амбасадата на Кралството Шпанија во Република Бугарија организираат деловни средби на македонски и шпански компании. Билатералните средби ќе се одржат во рамките на трговската мисија на амбасадорот на Кралството Шпанија во Република Бугарија. Трговската мисија ќе се реализира во Република Македонија. Како дел од делегацијата на трговската мисија ќе бидат присутни и еминентни шпански бизнисмени од различни области со коишто македонските компаниии ќе имаат можност да оставарат директни бизнис средби. Учество на настанот можат да пријават компании од областа на: • фармацевтската индустрија; • кондисторската индустрија; • градежништвото (градежни материјали, адитиви, изолациони системи); • електрометалната индустрија (генератори, филтри за базени, осветлување, електрани); • агро индустријата (сточна храна, адитиви во агроиндустријата) и др. Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

39

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Од 17 до 20 март 2016 година во Република Хрватска

МЕДИТЕРАНСКИ САЕМ ЗА ЗДРАВА ХРАНА, ЛЕКОВИТИ БИЛКИ И ЗЕЛЕНИ КУЛТУРИ Хотел „Тирена“, Бабин Кук - Дубровник

Посетата ја организира Стопанската комора на Република Македонија во соработка со„Дубровник Сан“. Медитерански саем за здрава храна, лековити билки и зелени култури се одржува по 13 пат и е една од позначајните саемски манифестации во Република Хрватска од областа на екологијата, традиционалното земјоделство и останатите земјоделски произвиди. Минатата година на Саемот учествувале 300 излагачи, а Саемот го посетиле преку 30.000 посетители. Оваа година саемската манифестација е ориентирана кон проширување на асортиманот на нови еколошки производи (хибриди, електрични возила, еко-мебел и гардероба), организирање денови на медот, како и подигање на квалитетот на еколошките и традиционално одгледуваните производи. Како и претходните, така и оваа година во рамките на саемската манифестација ќе бидат организирани и низа едукативни тркалезни маси и работилници, предавања и презентации со атрактивни културно-забавни гастроносмки содржини. Со цел да се развие и да се продлабочи контактот и да се отворат нови можности за соработка помеѓу хрватските компании и компаниите од светот, овогодинешниот 13. Медитерански саем за здрава храна, лековити билки и зелени култури има за цел на едно место да ги собере сите: • производители на житни култури, зачини и масла; • чај, кафе и опрема; • млеко и млечни производи; • замрзната и конзервирана храна; • свежи земјоделски производи и опрема; • лаборатории за испитување на храна; • производители на вино и алкохолни пијалаци; • производители на мед; • претставници на кондиторската индустрија и др.

Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


40

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Од 27 до 31 март 2016 година

БАЛКАНСКИ ФОРУМ ДОХА - ДУБАИ - АБУ ДАБИ

Со цел унапредување и интензивирање на економската соработка меѓу Република Македонија, Катар и Обединетите Арапски Емирати, Стопанската комора на Македонија, во соработка со „MyLeisureAdvisor“ Ltd, организира посета на претстојниот „Балкански Форум – Доха – Дубаи – Абу Даби 2016“. Овогодинешниот Форум претставува повеќедневен настан за претставување на понудата на производи на компании од балканските земји, како и запознавање со културата, бизнисклимата и правната регулатива во овие земји пред пошироката јавност во Катар и во Обединетите Арапски Емирати. Форумот претставува можност за поврзување на компаниите од балканските земји со компании од горенаведените земји за започнување на меѓусебна соработка. Настанот ќе се одржи во Доха, Катар, и во емиратските градови Дубаи и Абу Даби, во периодот од 27 - 31 март 2016 година, со следниот распоред: • Доха 27 - 28 март 2016 година; • Дубаи 29 - 30 март 2016 година; • Абу Даби 31 март 2016 година. Оваа година на Форумот се очекуваат повеќе од 150 учесници од Катар и од Обединетите Арапски Емирати и повеќе од 70 учесници од Македонија, Србија, Косово, Црна Гора и Босна и Херцеговина од следните дејности: • градежништво и проектирање (нискоградба и високоградба); • информатичка технологија (производство на компјутерски софтвер и високотехнолошки производи); • медицина (производство на фармацевтски

производи и медицинска опрема); • прехранбена индустрија (производство на раноградинарски производи, овошје, зеленчук, сувомесни и кондиторски производи); • енергетика; • туризам; • металургија и рударство. Сите пријавени за учество на Форумот сами ги подмируваат трошоците за: o повратна авионска карта; o визи за Катар и за Обединетите Арапски Емирати; o хотелско сместување за шест ноќевања со вклучен појадок; o локален превоз; o деловни ручеци и o деловни средби со компании. Цената на целосниот аранжман изнесува 2.175,00 САД долари (фиксна цена без разлика на можни дополнителни варијабилни трошоци). Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

41

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Саем и конференција: ЕНЕРГЕТСКА ЕФИКАСНОСТ И ОБНОВЛИВИ ИЗВОРИ НА ЕНЕРГИЈА ВО ЈУГОИСТОЧНА ЕВРОПА

Од 5 до 7 април 2016 година, во Софија, Р. Бугарија

Стопанската комора на Македонија во соработка со Саемот „Виа Експо“ од Софија, организираат посета на претстојниот Саем и конференција на тема: Енергетска ефикасност и обновливи извори на енергија во Југоисточна Европа, што ќе се одржи во периодот од 5 до 7 април 2016 година во Софија, Р. Бугарија. МАНИФЕСТАЦИЈАТА Е СОСТАВЕНА ОД ДВА ДЕЛА: 1. САЕМСКА ИЗЛОЖБА – “Waste management and recycling exhibition” Датум: 5-7 април 2016 година Фреквенција: Годишен настан Издание: 12-то. Организатор: „Виа Експо“ Место на настанот: Софија, „Интер Експо Центар“ Работно време за посетители: 5-6 април 2016 г. од 10:00 до 18:00 часот; 7 април 2016 г. од 10:00 до 17:00 часот. Како и секоја, така и оваа година саемската манифестација има за цел да претстави голем број нови технолошки достигнувања од областа на енергетиката и обновливите извори на енергија со што воедно претставува и почетна точка за лансирање на иновативни производи. Саемот го поттикнува развојот на енергетскиот сектор и иницира се` повеќе да се користат системски решенија за заштеда на енергијата во Југоисточна Европа. Саемот и оваа година ќе ги претстави најновитте решенија во делот на изолационите системи, уреди за складирање енергија, системи за заштеда на енергија, опрема за греење и ладење, системи за производство на обновлива енергија, комбинирано производство и други иновативни и ефикасни решенија. 2. БИЗНИС-ФОРУМИ 2.1. Бизнис-форум „Управување со отпад и рециклирање” 2.2. Бизнис-форум „ Паметни градови“ За подетални информации во врска со настанот, Ве молиме контактирајте со: - Сања Николова, телефон:+ 389 32 44 091, е-адреса: sanja@mchamber.mk . Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО

42

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

7 април 2016 година, Софија, Република Бугарија

БИЗНИС-СРЕДБИ „INDUSTRYMATCHMAKING – IMM 2016“

Enterprise Europe Network Македонија, Здружението на информатичкокомуникациски технологии и Здружението на трговијата при Стопанската комора на Македонија ви овозможуваат да воспоставите контакти со нови деловни партнери

конференции за учесниците. Информациите во врска со претходните изданија на изложбата се на располагање на горенаведените веб-сајтови. Целна група се претставници на светски компании кои работат во секторите за автоматизација, роботика, машиноградба, металургија, леење и алати, електротехника, индустриска електроника, компоненти, мерење, телекомуникации, услуги и др. Консултантски компании и посредници, без техничка експертиза во соодветните сектори не се целна Ве информираме дека Enterprise Europe Network во соработка со Интер Експо Центар ги повикува група на овој настан. заинтересираните индустриски компании да учествуваат на годишниот брокерски настан, со однапред договорени Предности за претставници на компании: • директни средби со нови партнери и клиенти, со можност деловни средби, „INDUSTRYMATCHMAKING – IMM 2016“ на 7 април однапред да се организираат деловни состаноци; 2016 година (четврток), од 10: 30-18: 00, во Софија, Република • можност за влез на нови пазари и претставување на сектори и земји; Бугарија. Деловните состаноци ќе се одржуваат за време • стекнување на нови прекугранични контакти; на меѓународните изложби „MachTech & Innotech 2016“ и • промовирање на технологии и знаења; • дознајте ги најновите трендови во машинската и „Булконтрола 2016“. Саемот „MachTech & Innotech“ (http://machtech.bg/ електроиндустријата; en ), што ќе се одржи од 5-8 април 2016 година, е најголемиот • контакти меѓу изложувачите и посетителите на саемот; меѓународен саем на машини, технологии и индустриска • стручна помош и совети од страна на персоналот на координаторот пред, за време и по настанот. опрема. Целни сектори: - „MachTech“: машини за сечење метал, опрема за Учеството на овие деловни средби е бесплатно. Работен заварување, пумпи, компресори, хидраулични машини и јазик: англиски. алатки, пневматски машини и алатки, ласерска опрема; - „Innotech“: индустриска автоматизација и софтвер, системи За регистрација можете да ја посетите вебза автоматизација, контрола и мерење, опрема, индустриска страницата: http://www.b2match.eu/imm2016 електроника, опрема, роботика. Целни сектори на „Булконтрола“ (http://bulcontrola.com/en/bulcontrola), што ќе се одржи од 5-8 април Аплицирај електронски / on-line 2016 година, се: контролни и мерни уреди, аналитичка и лабораториска опрема, софтвер, електроиндустрија и Контакт: Лазе Ангелевски индустриски електрична опрема, системи за мониторинг, Тел: ++ 389 2 3244090 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 заштита на животната средина. Оваа година се дава можност за учество во E-адреса: laze@mchamber.mk различни придружни настани, како работилници и


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

43

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

„УПРАВУВАЊЕ СО РИЗИЦИТЕ И ТЕХНИКИТЕ ЗА ПРОЦЕНКА И ЕЛИМИНИРАЊЕ НА РИЗИКОТ ВО КОМПАНИЈАТА ПРЕКУ ОСНОВНИОТ СТАНДАРД ЗА МЕНАЏМЕНТ НА РИЗИК ISO/IEC 31010:2009“ Организираност на советувањето: Ова дводневно советување е организирано по принцип на тренинг-обука, каде учесниците низ предавања и практични вежби ќе стекнат нови и ќе ги унапредат постојните знаења за управување со ризиците од аспект на примена на стандардите кои се занимаваат со управување на ризиците ISO 31000 и ISO/IEC 31010. По завршување на тренингот ќе се стекнат со сертификат на научени вештини и знаења од „TQM Konsalting” ДОО во Нови Сад.

Теми кои ќе се обработуваат на советувањето:

ВОВЕД ВО МЕНАЏМЕНТОТ СО РИЗИК - Целта и користа од управувањето со ризикот; - Преглед на термини и дефиниции; - Преглед на рамката за управување со ризикот; - Преглед на процесот за управување со ризикот; - Идентификација на ризикот; - Анализа на ризикот: контролна процена, анализа на последиците, веројатноста на анализата и веројатноста на проценката, прелиминарна анализа, неизвесност и осетливост; - Евалуација на ризикот; - Пратење и преглед на проценка на ризикот; - Преглед на техниката за процена на ризикот. ISO/IEC 31010:2009 – МЕНАЏМЕНТ СО РИЗИК – ТЕХНИКИ ЗА ОЦЕНКА НА РИЗИКОТ - Техники за идентификација на ризикот- BUSINES IMPACT ANALISIS – BIA; - Техники за анализа на ризикот: Последици, веројатност и степен на ризикот; - Техники за процена на ризикот; - Како да се одбере вистинска техника за оценка на ризикот?

Предавач: Игор Ќика, дипломиран инженер по менаџмент и консултант за менаџерски системи според ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001, SA 8000, ISO/IEC 27001. АРАНЖМАН: - Цена за сместување во двокреветна соба по учесник изнесува 105 евра. - Цена за сместување во еднокреветна соба по учесник изнесува 146 евра. (* Плаќањето е по добиена про-фактура од Хотел „Парк“ – Белград на ваша електронска пошта)

Советување 14-16.4.2016 година Хотел „Парк” - Белград /www.hotelparkbeograd.rs

Превоз: - Цената за организиран превоз со високотуристички автобус на наведената релација Скопје - Белград - Скопје по учесник изнесува 2.650,00 денари. (тргнување на 14 април 2016 година, во 6:00 часот и враќање на 16 април 2016 година во попладневните часови). Котизација за совеувањето: - Котизацијата за дводневното советување изнесува 4.500 денари + 18% ДДВ (5.310 денари); • Секој трет и нареден учесник добива 20% попуст на котизацијата. Во цената на сместувањето е вклучено: - 2 ноќевања со појадок во Хотелот „Парк“ www.hotelparkbeograd. rs; - организација на советувањето; - 1 коктел за добредојде; - 1 ручек; - кафе и освежување за време на паузите. Во цената на аранжманот не е вклучено: • патничко осигурување и индивидуални факултативни трошоци. Последен рок за пријавување: 7 март 2016 година. Минимален број за реализирање на ова советување е 15 учесници. За сите учесници на советувањето ќе биде обезбедено: - работен материјал; - сертификат за сертификат на научени вештини и знаења од “TQM Konsalting” ДОО во Нови Сад. Контакт: Елизабета Андриевска-Ефтимова Тел: ++ 389 2 3244074 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: beti@mchamber.mk Контакт: Анита Митревска Тел: ++ 389 2 3244057 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: anita@mchamber.mk


44

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ Од 11 до 17 април 2016 година Меѓународен саем за градежни машини, машини за градежни материјали, рударски машини, градежни возила и алати во СР Германија

„БАУМА 2016“ ВО МИНХЕН

Посетата ја организира Стопанската комора на Македонија, во соработка со Германската стопанска комора во Македонија. Овој стручен саем се одржува еднаш на 3 години. Сите подбранши, сите лидери на пазарите, сите важни иновации и најактуелни информации можете да ги најдете на едно место. Водечкиот светски саем „БАУМА“ е водечка платформа во глобални рамки за експерти од оваа индустрија. Тука се сретнуваат клучните играчи на меѓународно ниво. На оваа манифестација во 2013 година беа надминати сите очекувања и досегашни резултати: - 575.000м2 изложбена површина; - 3.421 изложувач од 57 земји во светот; - 535.0 65 посетители од преку 200 земји во светот; - 125.850 стручни посетители од областа на рударството; - 1.475 новинари и претставници на разни медиуми. Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk Контакт: Марија Петроска Тел: ++ 389 2 3244017 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: marija@mchamber.mk


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

45

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

„THE FUTURE OF BUILDING“– (ИДНИНАТА НА ГРАДЕЖНИОТ СЕКТОР)

Конференција и меѓународни деловни средби во Австрија http://www.b2match.eu/building2016 18-19 април 2016 година, во Виена

Стопанската комора на Македонија во организација на Стопанската комора на Австрија преку ЕЕН – Европската мрежа на претприемачи, ве покануваат да учествувате на оваа Конференција. На овој дводневен настан главен акцент ќе се даде на европските можности на градба и влијанието на енергетската ефикасност врз градбите од следните сектори: • инженерство и планирање - архитектура и градежни услуги; • градежништво -договори за подизведувачка работа; • градежни материјали - видови; • обновливи енергии - технологии за градење и клима уреди; • бизнис-агенции (кластери и асоцијации), агенции за планирање на нов/стар простор. Конференцијата и деловните средби ќе обезбедат одлична можност за наоѓање потенцијални партнери за соработка со можност да се дознае повеќе за најновите трендови на иновативни решенија за градење објекти од високоградба, за континуиран и одржлив процес на реновирање на старите објекти и изградба на висококвалитетни згради со цел да се најдат нови деловни партнери за соработка како добавувачи, изведувачи, дистрибутери и слично. Учеството на Конференцијата и деловните средби е бесплатно. Превозот и сместувањето се на товар на компаниите и на учесниците. Доколку сакате да се пријавите и да учествувате на деловните средби, ве молиме да се регистрирате електронски на следната веб-страна: http://www.b2match.eu/building2016.

Контакт: Ирена Мојсовска Тел: ++ 389 2 3244009 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: irena@mchamber.mk


46

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Од 22 до 24 април 2016 година во Сиан, НР Кина

САЕМ ЗА БИЗНИС И РЕКРЕАТИВЕН ТУРИЗАМ 2016 (CXSRITE)

Стопанската комора на Македонија, како и претходните така и оваа година има чест да ве покани да земете учество или да го посетите 3. Интернационален саем за бизнис и рекреативен туризам 2016 (CXSRITE), што ќе се одржи во Сиан, Народна Република Кина. Целта на Саемот е да ги поттикне и да ги продлабочи интернационалните трендови во туризмот, а воедно и да ги промовира некогаш актуелните програми и пакети за патувања по Патот на свилата. Посетителите на Саемот ќе имаат можност да се запознаат со најновите трендови во туризмот низ целиот свет преку организирани семинари што детално ќе ги разработат дадените теми. Како и претходните години, така и оваа година на Саемот се очекува да учествуваат повеќе од 500 изложувачи од повеќе од 30 држави, а се очекуваат и над 50.000 посетители од целиот свет. Саемот е наменет за сите компании што се занимаваат со туристичко-угостителска дејност. Стопанската комора на Македонија ги поканува сите заинтересирани компании да се пријават за учество или за посета на Саемот најдоцна до 1.4.2016 година (петок). Аплицирај електронски / on-line Контакт: Сања Николова Тел: ++ 389 2 3244091 Факс:++ 389 2 3244088 Контакт Центар : (02) 15015 E-адреса: sanja@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

47

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

БИЗНИС-СРЕДБИ „AgroB2B@NSFair“ НА САЕМОТ ВО НОВИ САД

Enterprise Europe Network и Здружението на трговијата при Стопанската комора на Македонија ви овозможуваат да дојдете до контакти со деловни партнери

Enterprise Europe Network и Здружението на трговијата при Стопанската комора на Македонија организираат учество на Бизнис-средбите „AgroB2B” во Нови Сад, Република Србија, на 16.5.2016 година. Овие средби ќе се организираат за време на одржувањето на Меѓународниот саем за земјоделие во Нови Сад. Главна целна група се производителите и трговците на мало со храна и пијалаци, но сепак настанот е отворен и за сродните сектори, како што се: земјоделски машини, вештачки ѓубрива и пестициди, пакување, земјоделството како извор на обновлива енергија, опрема за производство и преработка на храна, применета наука и истражување, итн. „AgroB2B@NSFair“ jа охрабрува деловната соработка, изразена преку поголем обем на трговија на прехранбени производи во странство, со поврзување на производството, инвестициите и заедничкиот настап на трети пазари, како и соработката во размената на знаењето и технологиите и особено во подобрувањето на конкурентноста преку заедничко учество во националните и европските програми и фондови. Меѓународниот земјоделски саем во Нови Сад е водечки саем на агробизнисот во Југоисточна Европа. Во 2016 година, земја-партнет е Холандија. Учеството на настанот е бесплатно, но потребно е да обезбедите билет за влез на Саемот, како и да си ги покриете трошоците трошоците за превоз и сместување во Нови Сад. Пријавата и барањето за учество на меѓународните бизнис-состаноци „AgroB2B@NSFair“ можете да го направите преку линкот http://agrob2b.talkb2b.net Контакт: Лазо Ангелевски Тел: (02) 3244090 Факс: (02) 3244088 Е-адреса: laze@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО

48

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

САЕМИ, СЕМИНАРИ, ФОРУМИ, ПРЕЗЕНТАЦИИ

Од 9 до 12.6.2016 година во Охрид, Република Македонија

VII МЕЃУНАРОДЕН КОНГРЕС НА МЕТАЛУРГИЈАТА, МАТЕРИЈАЛИТЕ И ЗАШТИТАТА - ММЕ

Организатори се Здружението на металурзите и Технолошко-металуршкиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ - Скопје, со поддршка од Здружението на металургијата при Стопанската комора на Македонија. Конгресот е поддржан од владини институции и од македонската индустрија. Претседателот на Организациониот комитет, проф. д-р Свето Цветковски ги повикува авторите од универзитети, истражувачки центри, институти, како и претставници на индустријата да ги пријават своите студии за широкиот спектар на разни теми.

Теми: • Физичка и механичка металургија (PMM); • Екстр активна металургија (ЕМ); • Пластична деформација и обработка на метали (PDMP); • Заварување (W); • Леење на метали (КО); • Electrometallurgy (Е); • Корозија и заштита на метали (CPM); • Процес инженерство и менаџмент (PEM); • Nanomaterial и Нанотехнологија (НН); • Нови и напредни материјали (ДНЗ); • Заштита на животната средина (ЕП); • Минимизирање на отпадот и рециклирање (WMR); • Огноотпорни материјали (РМ); • Образование (EDU).

Котизацијата за конгресот изнесува 100 евра по учесник. Во цената е вклучено: - коктел за добредојде;- претставување документи; - работни материјали и - свечена вечера. Дополнителни информации: cmum16@tmf.ukim.edu.mk www.tmf.ukim.edu.mk/cmum16

Контакт: Зорица Мешкова Тел: ++ 389 2 3244019 Факс:++ 389 2 3244088 E-адреса: zorica@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО

БИЗНИС ЦЕНТАР ЗА ТРЕНИНГ И ОБУКА BUSSINES CENTER FOR TRANING AND EDUCATION bsi.

ISO 9001

Quality Management

FS 549642

Osnovana 1922

Founded 1922

БИЗНИС АКАДЕМИЈА ЗА КОНТРОЛИНГ МЕНАЏЕР НАСТАВНА ПРОГРАМА од вкупно 175 часа Контролингот е потребна, сериозна но и сложена дисциплина која овозможува суштински информации за менаџментот на една компанија потребни за успешно финансиско работење, стабилност и напредок на истата. Во модерните и успешни компании луѓето на клучни позиции во високиот менаџмент се регрутирани токму од редовите на контролорите, а причината е фактот дека токму овие личности ги познаваат „тајните“ на компанијата и начинот на функционирање. Контролорите мора да го разбираат целокупниот начин на работа во компанијата и да имаат знаења од повеќе области и дициплини, а уште поважно, да бидат способни истите знаења да ги поврзат и да ги сублимираат во извештаи кои ќе им донесат корисни информации на менаџерите. Во последните години се препознава важноста од воведувањето на контролингот во компаниите, а неговиот развој придонесе да се гледа повеќе како научна дисциплина отколку вештина. Со самото тоа, потребни се едуцирани контролори кои се способни да придонесат за теоретски и практичен развој на оваа дисциплина, како и за подобро функционирање на компаниите. Програмата за Бизнис академијата е изработена според програмата од Светската академија за контролинг “Controller Akademie” во Германија

Уписите се во тек!


50

БИЗНИС ИНФО

четврток, 3 март 2016, Бр. 257

ПОНУДА - ПОБАРУВАЧКА

Компанија од Литванија, присутна и во Латвија, поседува малопродажен синџир од маркети, повеќе од 280 продажни центри, бара соработка со компании од Р. Македонија. Валидност до 6.5.2016 година. Компанија од Полска со големо икуство, повеќе од 21 година се занимава со дистрибуција на пијалаци, бара компанија од Р. Македонија за соработка. Валидност до 29.4.2016 година. Фински производител на огнено оружје, делови за оружје и опрема, чии производи се дизајнирани да одговараат на барањата на различни сегменти на корисници: спортисти, ловџии, полиција и војска, бара компании и институции од Р. Компанија од Литванија сопственик Македонија за соработка. на повеќе супер и хипермаркети во Валидност до 6.5.2016 година. прибалтичките земји, бара компании за соработка од Р. Македонија. Компанија од Бугарија која повеќе Валидност до 6.5.2016 година. од дваесет години се занимава со Компанија од Бугарија сопственик на трговски центри, со богат асортиман на разновидна стока, бара компании од Р. Македонија за соработка. Валидност до 6.5.2016 година.

трговија на големо со кафе, природни сокови, минерална вода и алкохол на територијата на Бугарија, бара компании од Р. Македонија за соработка. Валидност до 29.4.2016 година.


четврток, 3 март 2016, Бр. 257

БИЗНИС ИНФО

51

ПОНУДА - ПОБАРУВАЧКА

Меѓународна компанија од Литванија една од најголемите корпоративни групи кои се занимаваат со трговија на големо и дистрибуција на пијалаци (алкохолни и безалкохолни), производи од тутун, бара компании од Р. Македонија за соработка. Валидност до 29.4.2016 година.

бара компании од Р. Македонија за соработка. Валидност до 29.4.2016 година.

Компанија од Литванија, дистрибутер на жестоки алкохолни пијалаци на домашниот пазар, која постои над 25 години, бара компании од Р. Македонија за соработка. Компанија од Литванија која поврзува Валидност до 29.4.2016 година. повеќе компании-трговци на мало со прехранбени, непрехранбени и фармацевтски производи, присутна во Контакт: Ванчо Спасески Дирекција за регионални повеќе земји, во повеќе од 500 маркети,

www.mchamber.mk

комори и меѓународна соработка Тел: +389 2 3244-095 Факс: +389 2 3244-088 vanco@mchamber.mk


БИЗНИС ИНФО СТОПАНСКА КОМОРА НА МАКЕДОНИЈА bsi.

ISO 9001

Quality Management

FS 549642

Ваш деловен соработник во светот на бизнисот Посетете не’ на веб-порталот: www.mchamber.mk Ве очекуваме! http://www.facebook.com/chamber.mk http://www.twitter.com/Chamber_MK http://www.youtube.com/user/MKChamber http://www.linkedin.com/company/economic-chamber-of-macedonia

Главен и одговорен уредник, Саво Пејчиновски тел: : (02) 3244036, savo@mchamber.mk Дизајн и графичка обработка Стево Серафимов тел: : (02) 3244032, stevo@mchamber.mk

Стопанска комора на Македонија ул. „Димитрие Чуповски“ 13, Скопје тел: : (02) 3244000, факс: (02) 3244088


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook