WIJ 4 2025

DECEMBER 2025 € 3,95

KOM SAMEN IN ACTIE

VOOR EEN BUIDELSTOEL

Cheyenne

‘Ik deed wat goed voelde tijdens mijn bevalling’

Kinderopvang is meer dan opvang VAN VROUW NAAR MOEDER

WELKOM IN DE MOEDERTEIT

GRATIS PROEFDRUK met de code WIJPROEF

Winter vol

liefde

Neem de tijd om je favoriete kaartje te vinden. Wil je zien hoe het eruitziet?

Ga naar wijgeboortekaartjes.nl en probeer het gratis uit.

2

Goede kwaliteit

Betaalbare prijs

Beoordeeld met een 9

GOED BEGIN

DE IMPACT VAN EEN NIEUW LEVEN Wat een overweldigende ervaring is moeder worden. Zo’n klein hummeltje dat volledig van jou a ankelijk is. Al die gevoelens die los komen – dat onvoorwaardelijke, maar ook die enorme verantwoordelijkheid. Niet alleen ik liep er jaren geleden tegenaan, maar vele moeders met mij botsen op ‘een onzichtbare muur van verwachtingen’, zoals coach Babe e vertelt in het artikel Welkom in de moederteit.

De transitie van vrouw naar moeder is vergelijkbaar met de puberteit. En we weten allemaal nog wel hoe ingrijpend die fase in ons leven is geweest.

IN DIT NUMMER

Ook vaders moeten wennen aan hun nieuwe

4 6 9 10 12

Livvy en Lewis bleven gelukkig veel langer

16 18 19 24 27 28 33 34 37 38 40 42 44 46 50

Zwangere Rabia koos haar eigen pad Lorraine heeft acht kinderen Column verloskundige Marlies Mode: zwangerschap Van vrouw naar moeder: welkom in de moederteit Hét baby-event van het jaar Pasgeboren Strong Babies-ambassadeur Nicole over de geboorte van Ola Mode: newborn Column prinses Laurentien Drie generaties: handboogschieter Gaby Schloesser Mom to Mom Kinderopvang is meer dan opvang SpotOn Aan de borst: jullie mooiste foto’s Mijn verhaal: moeder worden met een angststoornis De geboorte van een vader Mode: boys & girls Mijn bevalling: Cheynne over haar tweede bevalling Column Charlotte

rol. Jan deelt openhartig in deze WIJ zijn ervaringen over de komst van zijn tweeling. in de buik van hun moeder dan de dochter van Nicole, ambassadeur van Strong Babies.

Ola werd met 25 weken al geboren en woog 825 gram, ze paste op één hand. Nicole ervaarde dat buidelen van levensbelang is en dat een comfortabele buidelstoel daarvoor onmisbaar blijkt.

Wist je dat in sommige ziekenhuizen moeders nog op tuinstoelen liggen om te buidelen?

Samen met Strong Babies willen we daar verandering in brengen en we hebben jouw hulp hierbij nodig. Laten we samen in actie komen om geld in te zamelen (zie pagina 19).

Help jij mee? Elk bedrag is welkom, dank je wel!

Mariska van der Kogel Hoofdredacteur WIJ

3

ZWANGER

Na een bewogen leven vol uitdagingen en onzekerheden beleeft Rabia eindelijk haar eigen ‘huisje-boompje-beestje’-geluk. “Het voelt nu echt als mijn tijd: dat ik na alles wat ik heb meegemaakt nu moeder mag worden, is heel speciaal.” Inmiddels is ze 29 weken zwanger en volop bezig met de voorbereidingen voor haar zoontje.

“We waren al een tijd aan het proberen zwanger te raken. Ik had

heeft het zwaar gehad na haar scheiding en heeft alleen drie

me voorgenomen: als ik op mijn 38e niet zwanger raak, dan laat

kinderen grootgebracht. Ondanks de druk van mijn omgeving

ik het ook los. Toen, die ochtend in april, ik zal het nooit vergeten:

en de ervaring van mijn ouders, koos ik mijn eigen pad. Zonder

het was 06:10 uur in de ochtend, mijn man sliep nog en ik deed

vallen en opstaan leer je niks.

de test. Ik had weinig hoop, maar zag toen twee streepjes

Mijn vertrouwen in de liefde had ik eigenlijk verloren, tot ik mijn

verschijnen en ik kon mijn ogen niet geloven. Ik ben nog nooit

huidige partner leerde kennen. We hebben een heel sterke en

zo gelukkig geweest.”

gelijkwaardige band. Hij daagt me uit, houdt mij een spiegel voor en leert mij dat ik ook nee mag zeggen. Hij is tien jaar ouder, weet

Ups & Downs

wat hij wil en steunt me waar nodig. Dit is echt anders dan

“Die zwangerschapshormonen doen echt wat met me. Ik geniet

voorheen.”

4

De ene dag kan ik huilen om niks en op het volgende moment

Taboes doorbreken

ben ik superblij en kan niemand me iets maken. Mijn spreek­

“Nu mijn eigen gezin groeit, weet ik heel goed hoe ik het wil

woordelijke ‘emmertje’ is sneller vol nu ik zwanger ben. Alsof

gaan doen. Ik kreeg als kind weinig ruimte. Meisjes horen in

een zwangerschap nog niet genoeg is, zijn we ook druk bezig

de keuken, buitenspelen of uitgaan zat er voor mij niet in. Dit

met de verhuizing. Het voelt momenteel een beetje als kamperen

wil ik anders doen. Ik wil taboes doorbreken en open praten

in ons eigen huis, met dozen in de woonkamer, half geverfde

binnen mijn gezin. Mijn zoon wil ik meegeven dat je sterk in je

muren en een nog lege babykamer. We willen de babykamer fris

schoenen moet staan en dat fouten maken bij het leven hoort.

en groen maken, maar de echte inrichting moet nog beginnen.

Mocht er ooit iets misgaan, dan ben ik er om te luisteren en te

Ik kan niet wachten tot alles klaar is.”

steunen – niet om te oordelen.”

Een nieuw hoofdstuk

Steun uit mijn omgeving

“Ik had lang het gevoel dat ik nooit zou trouwen of kinderen

“Naast de steun van mijn partner ben ik ook dankbaar voor de

zou krijgen. In de Pakistaanse/Surinaamse cultuur is het

mensen om me heen. Mijn moeder is heel beschermend en wil

vanzelfsprekend dat je vóór je 30e getrouwd bent en kinderen

altijd weten hoe het met me gaat. En mijn vriendin, die ik leerde

hebt. Ben je op je 30e nog niet getrouwd, dan wordt er al snel

kennen via mijn werk, is mijn grote steun. Bij haar kan ik mezelf

gezegd dat je ‘overtijd’ bent. Het vinden van de juiste partner

zijn en dat geeft vertrouwen.Met nog wat laatste dozen te

was niet makkelijk. Twee keer heb ik een man gehad die niet

verhuizen, kijk ik vooral uit naar het moment dat ik mijn zoon

eerlijk was. In onze cultuur vinden ze dat je als vrouw altijd bij

in mijn armen houd. Ik hoop dat mijn kind gelukkig en vrij mag

je partner moet blijven, hoe moeilijk je het ook hebt. Scheiden?

opgroeien en dat hij altijd weet dat hij op mij kan terugvallen.

Daar rust een taboe op. En dat heb ik van dichtbij meegemaakt.

Blijf altijd jezelf, verlies jezelf niet – dat zou ik mijn jongere zelf

Mijn eigen ouders zijn gescheiden toen ik jong was. Mijn moeder

willen zeggen, en dat wil ik mijn kind graag meegeven.”

TEKST: FRANCIEN GRIFFIIOEN. FOTOGRAFIE: ANOUK DE KLEERMAECKER.

van mijn zwangerschap maar er zijn ook veel ups en downs.

‘Ondanks de druk van mijn omgeving koos ik mijn eigen pad’

5

LORRAINE HEEFT ACHT KINDEREN

‘Bergen was, maar een overvloed aan liefde’ De wasmachine draait elke dag en in hun auto passen ze allemaal. Als klein meisje droomde Lorraine al van het grote gezin dat ze nu heeft. Ze kreeg haar eerste kind toen ze 19 jaar was en inmiddels is haar jongste, Azarya, elf maanden oud. In totaal hebben Lorraine en haar man acht kinderen.

“Ik zou niet anders willen.” Ze geeft een inkijkje in hun leven.

Het is een heel gezellige boel in huis, vertelt

en voor de tweeling maakt mijn man de

het belangrijk vinden dat ze betrokken

Lorraine (39). Zeker als de acht kids samen

lunch. De kleding wordt een dag van

zijn bij het gezin. “Maar dat gaat eigenlijk

zijn. “We zijn heel veel bij elkaar, eigenlijk

tevoren gepakt.”

vanzelf. Een belangrijk ding in ons gezin

elke dag. Emilio (19), de oudste, woont dan

Als de oudste kinderen weer thuiskomen,

zijn de vakanties. We gaan twee keer per

niet meer thuis, toch is hij zeker zo’n vier

rolt het gezin langzaam de avondspits in.

jaar op vakantie en dan wil iedereen mee.

dagen bij ons over de vloer.”

“Ondanks dat ik de vier kleinsten voor 19.00

Zelfs de oudste.”

Al van kleins af speelde Lorraine alleen

uur gedoucht wil hebben, zodat ze op tijd in

Lorraine en haar man laten hun kinderen

maar met poppen. “Dat ik veel kinderen

bed liggen, vind ik het echt belangrijk dat

kiezen waar ze naartoe gaan. “Elke

wilde, is echt al heel vroeg begonnen. Als

we tijd voor elkaar hebben. Zo mag bijna

vakantie mag één kind kiezen. Iedereen

kind wist ik ook al dat ik iets met kinderen

elke dag één kind iets uitzoeken om met

komt aan de beurt.” Het gezin heeft een

wilde gaan doen als beroep”, vertelt ze. En

z’n allen te doen. Zoals een spelletje doen

waslijst aan landen waar ze allemaal al

beide dromen kwamen uit, want aan de

of een filmpje kijken. En dat doen we dan

zijn geweest. “Curaçao, Zuid-Afrika,

eettafel staan inmiddels tien stoelen en

ook echt. Zo zorg ik er voor dat elk kind

Mauritius, Ijsland, Marokko, Albanië,

Lorraine werkt als gastouder. “Ik weet ook

zich gezien voelt.”

Turkije, Spanje, Frankrijk, Egypte. Het is

niet precies waar het vandaan komt, ik

In het weekend verdelen haar man en

wel heel prijzig, maar we sparen er bewust

heb zelf maar één zus”, vertelt ze lachend.

Lorraine vaak de zorg voor de kinderen.

voor. Dat zijn onvergetelijke

“Ik ben bijvoorbeeld met mijn dochters

herinneringen.”

Strakke planning

(17 en 5,5) naar de musical Frozen geweest,

Als het complete gezin op een luchthaven

Met zo’n drukke familie is een strakke

of we gaan uiteten en mijn man gaat met

aankomt, ziet Lorraine vaak mensen

planning geen luxe, maar noodzaak,

de jongens iets doen. Dat doen we heel

omkijken. “Je ziet ze denken: hoe zit dat

vertelt Lorraine. Vanaf dat het gezin

bewust. Zo krijgt iedereen aandacht.”

daar? Soms denken ze dat ik de zus van de

‘s morgens opstaat zijn de rollen verdeeld

6

twee oudsten ben. Ik heb ze natuurlijk op

en is de organisatie strak. “De vier oudsten

Vakanties

jonge leeftijd gekregen. Grote gezinnen zie

zijn vrij zelfstandig, zij maken zelf hun

Lorraine ziet dat de oudsten steeds meer

je ook niet meer zo vaak als vroeger, dus

ontbijt of lunch. De jongsten blijven thuis

hun eigen gang gaan. Toch blijft Lorraine

dat vinden mensen wel bijzonder.”

‘Perfectie heb ik losgelaten’ Financiën

corona ook helemaal thuis werkt. We

Moeder zijn

Vaak wordt Lorraine ook gevraagd naar

communiceren heel veel met elkaar. Een

Toen Lorraine beviel van haar eerste baby

hoe ze het financieel doen. “Wij werken

groot gezin vraagt een goede organisatie.”

was ze 19 jaar. Ze merkt een duidelijk

gewoon allebei. Mijn man werkt parttime

Zo doet Lorraine’s man op vaste dagen

verschil in hoe ze als moeder was bij de

thuis en ik ook.” Als Lorraine een

boodschappen en neemt hij daarbij altijd

eersten dan bij haar jongere kinderen nu.

kantoorbaan had gehad, had ze ook

de een-na jongste mee. “Op dinsdagochtend

“Ik geef dingen veel sneller uit handen.

nooit zoveel kinderen gekregen, vertelt

en voordat hij moet werken, op vrijdag-

De tweeling kan bijvoorbeeld dingen zelf

ze. “Ik wil ze niet naar een opvang doen,

ochtend.” En elke dag doet Lorraine de

en dat laat ik ze dan ook doen, zoals

ik hou ervan om ze helemaal zelf te

was. “Het opvouwen en het in de kasten

aankleden. Bij mijn eerste kinderen wilde

verzorgen.”

leggen doen de kinderen zelf, zodra ze

ik alles perfect doen, maar dat kan nu

“Het helpt natuurlijk dat mijn man sinds

dat kunnen.”

gewoon niet meer. Al check ik nog wel

8

uitgaat. Dat vind ik belangrijk.”

“Ik plan eigenlijk alles. Als ik iets graag

Lorraine heeft de afgelopen jaren vooral

wil doen, kijk ik hoe ik het kan plannen.

geleerd om te genieten. “Met 19 was ik zelf

We hebben een groepsapp met alle

nog een kind. Je voelt wel dat je moeder

kinderen en een gezamenlijke agenda op

bent, maar het is toch vooral: zo laat moet

onze telefoon. Zo kijken we per keer wat

‘ie drinken, een schone luier, spelen en liefde

er haalbaar is.” Door een strakke planning

en aandacht geven. Maar als je een kind

is er ook tijd over om met z’n tweeën te

krijgt met 38, is het toch anders. De kleine

zijn. “De zaterdagavond is echt van mijn

dingetjes zijn dan kostbaarder. Je geniet

man en mij. Dan liggen wij met z’n tweeën

meer. Ik probeer ook echt veel vast te leggen

in de woonkamer op de bank en alle kids

op camera. Soms besef je pas hoe bijzonder

Lorraine’s kinderen

weten dat. We zitten bewust beneden

een moment is als je het later terugziet op

Emilio (19): studeert architectuur en

op de bank en niet in onze slaapkamer.

een foto of filmpje.” De allermooiste dingen

woont niet meer thuis

Of we gaan eropuit samen en vragen

van moeder zijn van een groot gezin, vindt

Rojîn (17): volgt een opleiding patisserie

de oudste om op te passen. De jongste

Lorraine de liefde die er is voor elkaar en dat

Binyamîn (15): zit op de middelbare school

nemen we dan gewoon mee.”

ze elk kind ziet ontwikkelen en groeien op

Josef (12): zit in de brugklas

Ook aan me-time komt Lorraine wel toe.

zijn of haar eigen manier. “De momenten

Netaïm (5,5) en Naära (5,5): een tweeling

“Soms sluip ik na het avondeten of als

dat ze iets nieuws leren, dat is zo bijzonder”,

en totaal verschillend, in groep 2

de kleintjes op bed liggen naar boven

vertelt ze. “We geven ze alle acht hetzelfde

Salomé (3): vrolijk, bijdehand en dol

als ik voel dat ik het nodig heb. Dan bel

mee, we leren ze hetzelfde, maar toch

op haar broertjes en zusjes

ik even met mijn zus. Overdag wandel

pakken ze dat alle acht totaal verschillend

Azarya (11 maanden): loopt al langs

ik ook veel met de kids, dat is heerlijk

op. Dat is zo leuk om te zien. We proberen

de bank en kent iedereen in het gezin

om te ontspannen.”

van elke stap te genieten.”

TEKST: CHARLOTTE JANSEN. FOTO’S: ANOUK DE KLEERMAECKER.

steeds graag of iedereen netjes de deur

Tijd voor elkaar

COLUMN VERLOSKUNDIGE

W

We waren een weekend in Hamburg, zonder onze dochter. Ik was 13 weken zwanger en had het uitje als verrassing voor mijn man geregeld. Alles tot in de puntjes gepland. Want als we dan eens met zijn tweetjes op pad kunnen, wilde ik er ook alles uithalen! Een lichtjestour door de haven bij zonsondergang, slenteren over de boulevard, een fietstochtje met gids.

Misschien zelfs nog even shoppen.

Nog voordat we bij ons hotel waren, voelde ik het al. Bij elke stap kreeg ik meer pijn. Krampen in mijn liezen en onderrug, felle steken in mijn schaambot ...

FOTO: HANKE ARKENBOUT

Ik probeerde het zoveel mogelijk te negeren (iets wat ik anderen altijd afraad).

In mijn vorige zwangerschap had ik nergens last van. Ik werkte fulltime en was volop in beweging. Bij 41 weken trok ik zelfs nog baantjes in het zwembad!

Dit keer voel ik me meer een stijve, oude oma. Traplopen is een hels karwei en

MARLIES

Verloskundige Marlies Keizer-Koers (34) werkt met vier

aan mijn kind tillen moet ik al helemaal niet denken.

Ik zeg het zo vaak tegen vrouwen in de spreekkamer: neem de signalen serieus, pak je rust, luister naar je lijf. Maar blijkbaar is het advies géven makkelijker dan het zelf op te volgen.

collega’s in haar eigen middelgrote stadspraktijk in Deventer. Ze is getrouwd, moeder van Charlotte (2)

Bekkenpijn is een kwaal waar veel zwangeren last van hebben. Het hoort er

en ruim 26 weken zwanger van haar tweede.

zelfs een beetje bij. Toch frustreerde het me enorm dat het me wekenlang zo

Marlies schreef diverse boeken, waaronder

in zijn greep had. Pijn hebben kost energie, maar het is ook confronterend om

Alles over zwangerschap, bevalling en kraamtijd.

niet vrij te kunnen bewegen zoals normaal. Je wereld wordt klein als je tempo zo laag ligt. Ik voelde me niet helemaal mezelf. Natuurlijk ben ik dankbaar voor dit nieuwe kind op komst, maar ik ervaar ineens ook gevoelens die ik niet kende van mezelf. Onmacht, irritatie. Soms zelfs verdriet. “Je moet leren mild te blijven,” zei mijn bekkenfysio.

Bekkenpijn ontstaat doordat hormonen je banden en spieren verweken.

Alles om ruimte te maken zodat je baby straks soepel geboren kan worden.

Dat geeft ook instabiliteit. En dat betekent soms ook pijn. Rust nemen helpt.

En de lat lager leggen. Laat ik dat als bezige bij nou net zo moeilijk vinden …

‘Blijkbaar is het advies géven makkelijker dan het zelf op te volgen’

Het blijft een leerproces en het is ook mooi om te merken dat elke zwangerschap weer iets anders oproept.

Hoe enorm balen ik die pijn ook vind, ik probeer maar te denken dat ik me hierdoor beter kan inleven in mijn cliënten. Én dat de bevalling straks hopelijk soepel mag verlopen.

9

ZWANGERSCHAPSDENIM maat 27 t/m 33 € 49,99 ZWANGERSCHAPSTRUI maat XS t/m XXL € 29,99

Speels en makkelijk te dragen: deze collectie van Prénatal bewijst dat stoer ook vrouwelijk kan zijn. Met denim en een vleugje luipaardprint creëer je moeiteloos een look met karakter.

STOER 10

MODE Kijk voor meer positiemode op prenatal.nl/kledingvoor-mama/

1

2

3

4

1. ZWANGERSCHAPSTOP maat XS t/m XXL € 29,99 ZWANGERSCHAPSBROEK bloemen maat XS t/m XXL € 39,99 2. ZWANGERSCHAPSJURK denim grijs maat XS t/m XXL € 49,99 3. ZWANGERSCHAPSBROEK panter maat XS t/m XXL € 44,99 ZWANGERSCHAPSTOP wit maat XS t/m XL € 11,99 ZWANGERSCHAPSBLOUSE denim grijs maat XS t/m XXL € 39,99 4. ZWANGERSCHAPSJURK denim blauw maat XS t/m XXL € 49,99

11

HOERA OF HELP?

12

Welkom in de moederteit

Moeder worden is natuurlijk een prachtige ervaring. Maar wist je dat de overgang van vrouw naar moeder vaak flink wordt onderschat? Het is namelijk één van de grootste veranderingen die je meemaakt. Niet voor niets is er zelfs een naam voor deze periode in je leven: de moederteit – vergelijkbaar met de puberteit.

Wat komt er op je af en hoe ga je hiermee om?

“Als ik nu terugkijk op de eerste anderhalf

Een gekookt ei

op je werk verschijnt alsof er niks is

jaar was het voor mij een heftige periode.”

Yasmins verhaal lijkt op dat van veel

veranderd.” Dat is onmogelijk volgens

Aan het woord is Yasmin (32), haar zoontje

moeders, volgens Babette Lockefeer.

de coach. “Je bent als een gekookt ei dat

is inmiddels tweeënhalf jaar. “Ik was heel

Ze is eigenaar van Matermorphosis,

je nooit meer kunt ‘ontkoken’. Je gaat

onzeker of ik alles wel goed deed. Ook

opgericht om moeders te supporten in

nooit meer terug naar je oude zelf.”

had ik flink slaaptekort doordat ik erg

deze fase van grote levensveranderingen.

gespannen was. Sliep mijn baby eindelijk,

“Matrescense – oftewel: de moederteit –

lag ik weer wakker. Dat slaaptekort had

is het transformatieve proces van moeder

natuurlijk ook effect op mijn stemming.

worden, dat invloed heeft op werkelijk

Ik was de hele dag in de weer met m’n kleine

alles in je leven”, legt ze uit. “Je lichaam

en vroeg me af wie ik nog was naast moeder.

en je brein, je sociale rollen, je relaties,

Daar voelde ik me dan weer schuldig over,

je overtuigingen, je waarden en je

vooral omdat iedereen zei dat ik moest

voorkeuren. Je hele identiteit ondergaat

genieten. Tijdens mijn verlof werd mijn

een enorme verandering vanaf het

contract niet verlengd, wat zorgde voor nog

moment dat je moeder wordt.” Natuurlijk

Identiteitsshift

meer onzekerheid en het gevoel buiten de

weet je als moeder in spé dat er veel gaat

Nooit meer teruggaan naar je oude zelf:

maatschappij te staan. Ik moest dus eerst

veranderen in je leven. Maar dat het

dat klinkt best eng. Babette legt uit:

mezelf gaan uitvinden als moeder en weer –

impact heeft op vrijwel álles in je leven,

“Je gaat met verlof en zodra je baby

lichamelijk en psychisch – tot rust komen.

kun je je nauwelijks voorstellen. Babette:

geboren is, neem je waarschijnlijk de

Ik had weinig support van mijn partner.

“De hele maatschappij is erop gericht dat

meeste zorgtaken op je. Dat gebeurt vaak

Hij begreep niet waar ik doorheen ging

je snel weer ‘de oude’ bent. Het liefst ziet

onbewust bij moeders. Tegelijkertijd

en daarnaast maakt hij lange dagen in zijn

je omgeving dat je binnen no time weer

wordt zorgen door de maatschappij als

nieuwe baan. Kortom: het was intens.”

op je oude gewicht zit en dat je snel weer

minder van waarde gezien dan werken,

TEKST: KARIN BROEREN. FOTO: ISTOCK.

‘Ik moest eerst mezelf gaan uitvinden als moeder’

13

wat natuurlijk heel raar is. Zorgen én

anderhalf jaar na de geboorte van hun

je het niet alleen hoeft te doen. Vraag hulp

werken blijkt in de praktijk best een

eerste kind flink naar beneden gaat.

aan je ouders of partner als het je teveel

lastige klus. 38 procent van de moeders

Dit is dus de realiteit.”

wordt, en zoek contact met andere

die weer aan het werk gaat, valt uit

moeders — je zult merken dat zij jouw

of stopt met werken in het eerste jaar.

Samen sterk

gevoelens herkennen en het ook niet

Dat hoeft niet erg te zijn als het een

Die moederteit is een fase waar je nu

allemaal weten.”

bewuste keuze is. Maar vaak zijn dit

eenmaal doorheen moet. Daar ontkom je

moeders die overweldigd zijn. Het is

niet aan. Hoe kom je dan zo goed mogelijk

Mooie moederteit

dus helemaal niet realistisch dat je je

door deze transitiefase? Allereerst is

Het positieve nieuws? Babette:

leven nog net zo leeft als voorheen.”

kennis en bewustzijn hierover belangrijk.

“Het is mega intens om voor het eerst

En naast werk, heeft het moederschap

Babette: “Als je niet weet dat je door een

moeder te worden, maar er zit ook

invloed op nog veel meer zaken.

identiteitsverandering gaat, kan het

onwijs veel kracht en potentie in de

“Je ondergaat een identiteitsshift op

onwijs lastig zijn om je eigen mening en

moederteit! Het is een periode om

verschillende lagen”, aldus de coach.

gevoel nog te volgen. Je kunt denken dat

voor jezelf als vrouw helder te krijgen:

“Sommige moeders zullen moeten

alleen jij het zwaar vindt, of dat je niet

wat vind ik belangrijk? Wat past bij

wennen aan een heel nieuw lijf of

gemaakt bent om moeder te zijn. Maar

mij en wat wil ik in mijn leven? Het

ondervinden allerlei ongemakken.

als je je hier bewust van bent – weet dat

dwingt je om hierover na te denken,

Ook heeft moeder worden impact op je

het een fase is én het accepteert – kun je

waardoor je betere keuzes maakt.

psyche. Het wakkert zoveel verschillende

op een rustige manier alles voor jezelf

Dat is prachtig.”

gevoelens aan. Je voelt een ongekende

uitvinden. Wat wil ik? Wat werkt voor mij?

En zo heeft Yasmin het gelukkig ook

liefde voor je kind, al kan dat even duren.

En voor mijn gezin? Dit in plaats van

ervaren. “Ik heb inmiddels mijn weg

Tegelijkertijd kun je het lastig vinden

doorrennen om te blijven voldoen aan dat

gevonden. Mijn partner en ik hebben het

je vrijheid kwijt te zijn. Waar ben jij nog

plaatje. Weet dus dat dit gaat gebeuren.

best zwaar gehad met alle veranderingen,

in dit verhaal? Hoe kom je aan je eigen

Het is een heel normale, universele

maar door veel te praten zijn we er sterker

behoeftes toe? Dit kan ook weer schaamte

ervaring.” Ze vervolgt: “Voer van tevoren

uitgekomen. We waren eigenlijk slecht

en schuldgevoel opwekken.”

goede gesprekken met je partner over

voorbereid op het ouderschap. We hebben

de verdeling van de zorgtaken.

onszelf en elkaar beter leren kennen,

Relaties veranderen

Uit CBS­cijfers blijkt dat 50 procent van

en weten nu waar onze zwakte en kracht

Ook hoe je je tot je omgeving verhoudt,

de stellen zorg en werk gelijkwaardig wil

ligt. Hierdoor kunnen we beter met

verandert bij vrijwel iedere nieuwe

verdelen, maar dat het slechts 9 procent

ingewikkelde situaties omgaan en als

moeder. “Relaties veranderen. Sommige

uiteindelijk lukt. Besef daarom dat je voor

team samenwerken. Mochten wij nog een

vriendschappen verdiepen, andere

een uitdaging komt te staan. En het is

kleintje krijgen, zouden we nu hele andere

verwateren. De band met je partner komt

belangrijk een vangnet te hebben, zodat

keuzes maken. Dat geeft rust.”

onder druk te staan. Veel aanstaande moeders weten niet dat ze straks op een onzichtbare muur van verwachtingen botsen. Een moeder ‘moet’ in de huidige maatschappij aan een heleboel verwach­ tingen voldoen. Denk aan hoe ze ‘hoort’ te bevallen (zonder pijnbestrijding!), hoe ze ‘hoort’ te voeden (borstvoeding is het beste!) en hoe ze werk en privé ‘hoort’ te combineren (niet meer dan drie dagen werken!). Ik zie in mijn praktijk dat het zelfvertrouwen van moeders in het eerste

14

‘Veel aanstaande moeders weten niet dat ze straks op een onzichtbare muur van verwachtingen botsen’

WIJ SAMEN MET NIJNTJE

Een knusse winter met nijntje Maak de winter extra gezellig met nijntje! Lees samen een boek voor het slapengaan, geef nijntje een warme knuffel of laat jezelf betoveren door de glinstering van de nijntje sneeuwbol. Hier vind je de mooiste wintercadeaus speciaal voor jou en je kleintje.

winterknuffel Brr, het wordt koud buiten. Nijntje heeft

nijntjes grote dierenboek

haar sjaal al omgeslagen. Met een knuffel

Maak kennis met een heleboel dieren

van jouw kleintje warmt ze snel weer op.

uit de wereld van nijntje. Een lekker groot

Ook verkrijgbaar als sleutelhanger.

kartonboek met voelelementen, flapjes

bontontoys.com

én een spiegeltje. Verkrijgbaar in de boekhandel.

verzilverde blikvanger warme voetjes

Een sneeuwbol en muziekdoosje in één!

Kleine voetjes blijven heerlijk warm in deze

Schud de bol voor een subtiele

zachte nijntje babysokjes van gekamd

glinstering of draai aan de onderkant

katoen. Met vrolijke kleuren, een veilige

om de melodie van ‘nijntje, lief klein

antislipzool en verpakt in een prachtige

konijntje’ te horen. zilverstad.nl

cadeaubox. Het perfecte kraamcadeau om te geven én krijgen. dewinkelvannijntje.nl

design iconen Een blikvanger voor elke kinderkamer!

De nijntje zitzak van Fatboy is ideaal om op te lezen, spelen en relaxen. Handig: hij is licht van gewicht, supersterk en makkelijk schoon te maken. Ontdek de volledige Fatboy x nijntje collectie – van zitzakken en poefs tot vloerkleden en tassen – op fatboy.com.

16

NEGENMAANDENBEURS 2026

Hét baby-event van het jaar Verwacht je een kleintje of ben je net ouder geworden? Dan mag je de Negenmaandenbeurs 2026 niet missen! Van woensdag 18 t/m zaterdag 21 februari ben je dagelijks welkom van 10.00 tot 17.00 uur in RAI Amsterdam.

En voor wie extra tijd wil om alles te ontdekken: op 19 en 20 februari zijn er koopavonden tot 21.30 uur.

WAAROM DE NEGENMAANDENBEURS 2026 DÉ PLEK IS VOOR JOU

1 2

1. Shop till you drop Met meer dan 350 merken vind je alles voor jezelf, je baby en je gezin.

Van kinderwagens tot babykleding, van verzorgingsproducten tot speelgoed, je shopt alles onder één dak.

2. Ontdek en laat je inspireren De Negenmaandenbeurs bestaat 40 jaar en pakt uit met een extra hal vol inspiratie en beleving. Ontdek de nieuwste trends, producten en tips voor jouw zwangerschap en ouderschap, en leer van experts tijdens masterclasses en workshops.

PRAKTISCHE INFORMATIE

3. Een leuke dag uit voor iedereen

WAAR: RAI Amsterdam

3

De Negenmaandenbeurs is een complete beleving. Of je nu komt om te

WANNEER: Woensdag 18 februari

shoppen, inspiratie op te doen of gewoon te genieten van de sfeer, er is voor

t/m zaterdag 21 februari 2026

ieder wat wils. Voor de kleintjes is er de Mini Club, met een peuterpodium

OPENINGSTIJDEN:

en vrolijke speelpleinen.

• Woensdag 18 februari: 10.00 - 17.00 • Donderdag 19 februari: 10.00 - 21.30

Mis het niet!

De Negenmaandenbeurs 2026 is hét baby-event van het jaar. Dé plek om te shoppen, inspiratie op te doen en samen een leuke dag te beleven. Tickets zijn verkrijgbaar vanaf € 10.

• Vrijdag 20 februari: 10.00 - 21.30 • Zaterdag 21 februari: 09.00 - 17.00

GA NAAR NEGENMAANDENBEURS.NL VOOR MEER INFORMATIE EN TICKETS

PASGEBOREN

Kersvers Zoe van Oudheusden 13-11-25

Jace Cole Bruinsma 03-11-2025

Saar van Ingen 05-09-2025

June, Ellis en Maé Michiels 11-07-2025

Lauren Mare Koelma 24-10-2025

Vince van de Kam 07-10-2025

Lieke Seip 29-08-2025

Levy Hensen 25-10-2025

Yindra Melin Batens 06-10-2025

Gratis mutsje voor jouw baby?

Is jouw kleintje geboren? Laat het ons binnen 6 weken na de geboorte weten op wij.nl/gratismutsje. Je krijgt dan totdat je kind een jaar is het magazine WIJ thuis gestuurd en een gratis mutsje met de naam van je kind.

18

‘Elke nieuwe week van Ola vierden we met slingers’

Wat een rustige zwangerschap leek,

Tussen hoop en vrees

eindigde in een race tegen de klok. Nicole

Ola woog 825 gram bij haar geboorte,

beviel al met 25 weken. Nicole: “Ik heb het

ze paste op één hand. In de kamer naast

fertiliteitstraject doorlopen met veel

die van Nicole stond een team klaar om

teleurstellingen en tegenslagen. Ik was

Ola meteen op te vangen. “Ik had geen

zo blij toen ik zwanger was. Tegelijkertijd

flauw idee wat neonatologie was, maar

voelde ik me kwetsbaar. Daarom deed ik

we waren terechtgekomen op de

rustig aan en zorgde ik zo goed mogelijk

allerbeste plek mogelijk: de NICU

voor mezelf. Op een gegeven moment

(neonatale intensive care) in het AMC.

kreeg ik buikpijn die steeds erger werd

Het is modern en de medewerkers zijn

en moest ik naar het ziekenhuis.”

engelen, zo kundig, lief, empathisch en

De uren erna beleefde Nicole deels alert,

tegelijkertijd duidelijk. De periode in het

Nicole Huisman is content creator. In 2024

deels in een blur. “Er gebeurde heel veel

ziekenhuis ging met vallen en opstaan”,

beviel ze onverwacht met 25 weken van

in heel korte tijd. Ik kreeg onder andere

vertelt Nicole. “Elke dag minder dat een

haar dochter Ola. Ze werd door deze

weeënremmers om Ola zo lang mogelijk

baby prematuur is, is een godsgeschenk.

in mijn buik te houden. Na een dag

Er waren verschillende momenten dat

de stichting die geld inzamelt voor

begonnen de weeën weer en wist ik: dit

we heen en weer werden geslingerd

onderzoek naar vroeggeboorte en betere

gaat gebeuren. Vanaf dat moment viel er

tussen vrees en hoop door diverse

zorg voor te vroeg geboren baby’s. Je kunt

Over Nicole Huisman, ambassadeur Strong Babies

ervaring ambassadeur van Strong Babies,

een soort rust over me heen: ik ga dit nu

complicaties. Er was geen enkele

Nicole volgen op Instagram @nicole_

gewoon doen. Het lieve, kundige team

garantie. Elke week dat Ola een week

huisman, meer informatie over Strong

heeft me opgevangen en mij erdoorheen

ouder was, hingen mijn partner Friso

geloodst, samen met Friso.”

en ik slingers op.”

Babies vind je op strongbabies.nl.

TEKST: FRANKE VAN HOEVEN. FOTOGRAFIE: PRIVÉBEELD.

Nicoles (37) dochter Ola werd geboren met 25 weken.

Nicole en partner Friso gingen een intensief jaar tegemoet, waarbij buidelen een belangrijke manier was om dochter Ola goed te laten groeien. “Het voelde alsof alle problemen er even niet meer waren.

Alsof ze nog in mijn buik zat.”

19

‘Toen ik hoorde dat sommige moeders op tuinstoelen lagen te buidelen, brak mijn hart’ De kracht van buidelen

artsen van levensbelang. Het doet ook

Zodra het kon, begon Nicole in het

ongelooflijk veel voor allerlei vormen van

ziekenhuis met buidelen. “In het AMC

(cognitieve) ontwikkeling.” In een later

hebben ze zogenaamde couplet care-

stadium werd Nicole zelfs een soort

kamers. Tussen de couveusekamer waar

’werkbank’ tijdens het buidelen. Nicole:

Ola lag en mijn kraamkamer zat een

“Ik lag dan plat op mijn rug, op de buidel-

glazen schuifwand. Ze konden mij met

stoel met Ola op me. Deze speciale

De voordelen van buidelen

het hele bed naast de couveuse rijden.

buidelstoelen zijn multi-inzetbaar en

Buidelen is huid-op-huidcontact tussen

Met hulp van de verpleegkundige en

handig. Zo kon de verpleegkundige haar

ouder en baby. De baby ligt in een luier

Friso (of mij, als ze bij Friso werd gelegd)

luier verschonen of bloed prikken, terwijl

op de blote borst van vader of moeder,

werd Ola opgetild, alle infusen en kabels

Friso of ik Ola kon troosten en ze onze

toegedekt met dekens om warm

gingen mee, en werd ze op mijn borst

warmte voelde. Wij waren daardoor

te blijven. Volgens Nicole én talloze

gelegd en bedekt met dekens. Dat was

betrokken bij de zorg, heel fijn.”

wetenschappelijke onderzoeken helpt

er even niet meer waren. Alsof ze nog

Lief en zacht voor jezelf

groei en stressreductie. Het zorgt voor

in mijn buik zat. Terwijl zij op me lag

Toen Nicole en Ola na zes maanden

rust bij de baby, reguleert zijn

en ik mijn handen op haar minilijfje

eindelijk samen thuis waren, besloot

kon leggen, voelde ze als een onderdeel

Nicole ambassadeur te worden van

van mij. Hoe het hoorde te zijn.”

Strong Babies, het goede doel dat zich

effect op de groei en ontwikkeling,

Nicole leerde al snel hoe belangrijk

sterk maakt voor premature baby’s

kalmeert de ademhaling en heeft een

buidelen is. “Om via buidelen aan de

en geld inzamelt voor die belangrijke

hechting te werken is heel fijn en volgens

buidelstoelen. Nicole: “Ik wist al snel:

lichaamstemperatuur, beschermt de baby tegen infecties, heeft een positief

rustgevende werking.

20

een magisch gevoel. Alsof alle problemen

buidelen bij hechting, hersenontwikkeling,

ADVERTENTIE

uitgelicht ik wil heel graag iets doen. Ik merkte hoe

houdt: een vaste kinderarts, diëtist,

groot mijn engagement was als ik iets

neuroloog, logopedist, babyfysiotherapeut,

deelde op Instagram. Volgers vonden

consultatiebureau, oogarts, revalidatie­

herkenning en steun, kregen meer besef

programma. Het is een baan om

van prematuriteit. Het voelde fijn om

afspraken in te plannen en af te gaan,

bewustwording te kunnen creëren.

en ons te verhouden tot de spanningen

Ik werd benaderd door Strong Babies

die dat meebrengt. Zolang het goed gaat,

en toen ik hoorde dat in sommige

neemt de kans toe dat het goed blijft gaan,

ziekenhuizen moeders op tuinstoelen

maar die garantie hebben we niet. Dat

lagen om te buidelen, brak mijn hart.

maakt dat het nog altijd een spannende

Comfort is zo belangrijk, zeker na een

tijd is. We genieten heel erg van alles

BIJZONDER AANDENKEN

bevalling. Ik ben dankbaar dat ik niet

wat ze is en doet. We zijn begonnen

Leg jouw zwangerschapsbuik voor altijd vast

alleen fantastische zorg heb gehad,

met opvang, met de gewone problemen

in een uniek en persoonlijk 3D beeldje. Of laat

maar me ook hard kan maken voor betere

zoals voor het eerst een zieke baby thuis,

een bijzonder placenta kunstwerk maken.

zorg voor andere premature baby’s.”

de spanning van haar wegbrengen en

Een aandenken voor altijd aan deze bijzondere

Het was een periode met diepe dalen

het opbouwen van werk.”

periode. Ook leuk als babyshowercadeau!

en hoge pieken. Wat wil Nicole zeggen

Nicole merkt dat ze daarin nog een beetje

Gebruik bij boeking de code #WIJSCAN25-4

tegen moeders die net als zij struggelen?

zoekende is. “Ik probeer een relaxte

en ontvang de digitale scan t.w.v. € 40 gratis

Nicole: “Probeer lief en zacht voor jezelf

moeder te zijn, ondanks alles wat er

(geldig t/m 28-02-2026). printjewonder.nl

te zijn, ook al voelt het donker en lijkt het

gebeurd is. Ik ben nog altijd bang dat

alsof je geen tijd voor jezelf hebt. Voor

er iets misgaat, er zit veel onderhuids.”

jezelf zorgen is óók voor je kleintje zorgen.

Tegelijkertijd durft ze ook weer te dromen

Probeer in moeilijke situaties vast te

van een mooie toekomst. “Als we nu

houden aan hoop en optimisme. Accepteer

met z’n drieën op stap gaan, voelt dat

dat het leven niet maakbaar is en probeer

bijzonder. Dan voelen we ons echt een

te zien hoe je het in jouw situatie er het

gezin. Mijn eerste echte vakantie is een

beste van kunt maken. Ik denk dat die

stip aan de horizon. De wereld in trekken

houding ervoor heeft gezorgd dat wij

als gezin, letterlijk en figuurlijk, daar kijk

letterlijk en figuurlijk zes maanden

ik heel erg naar uit. En om Ola te zien

EINDELIJK LANGER SLAPEN

ziekenhuis hebben overleefd.”

ontwikkelen tot het pittige, grappige

De Little Lunar®

GRATIS DIGITALE SCAN t.w.v. € 40

mensje dat ze nu al is. Tegelijkertijd

2-in-1 inbaker-

Grote en kleine dromen

leven we van dag tot dag. Ik heb elke

slaapzak van

Inmiddels is Ola een jaar oud, ze vierde

dag duizend dingen die ik wil doen,

wolkenzacht

14 november haar eerste verjaardag. “Een

waarvan misschien maar een half ding

bamboe met

ongelooflijke mijlpaal”, zegt Nicole trots.

lukt. Dan denk ik: ik heb van deze dag

ingebouwde

“Er is een heel team van experts om haar

het beste gemaakt. Op naar morgen.

inbakerband en

heen dat haar bijna dagelijks in de gaten

Op naar de grote én kleine dromen.”

stille klittenband helpt je baby beter slapen – zodat jij ook kunt uitrusten.

Samen in actie

15% korting met

Wist je dat er jaarlijks 11.000 baby’s te vroeg worden geboren in ons land?

code WIJ15 (geldig

Elke dag overlijden er twee van deze kwetsbare baby’s. We weten dat

t/m 31-03-2026).

buidelen van levensbelang is. Daarom vragen we jullie hulp bij het

little-lunar.com

inzamelen van geld voor een buidelstoel. Help jij mee? Elk bedrag is welkom!

STRIJD IN DE SUPERMARKT?

NIET MET DEZE TIPS

Samen boodschappen doen met je kind kan een hele uitdaging zijn, met al die vrolijk verpakte kinderkoekjes, knijpfruit en ander eten dat ‘speciaal voor kinderen’ is. Maar zijn al die kinderproducten wel écht nodig? Ontdek je hoe je gezonde keuzes maakt voor je kind – zónder strijd in de supermarkt.

22

Val niet voor voedingsclaims

Inspiratie voor gezonde tussendoortjes

Op een boel kinderproducten in de supermarkt vind je tegen­

Wat zijn dan wel geschikte tussendoortjes voor je kind?

woordig voedingsclaims. Denk aan termen zoals ‘Met toegevoegd

Met groente en fruit zit je altijd goed. Gooi er dus lekker veel

vitamine D’ en ‘Rijk aan calcium’. Fabrikanten spelen slim in op

van in je winkelmandje, het liefste uit het seizoen. Die zijn

de behoefte van ouders om het zo goed mogelijk te doen voor hun

vaak het lekkerst, beter voor het milieu én vriendelijker voor

kind. Een product met een voedingsclaim is niet automatisch

je portemonnee. Koop eens een soort die je nog niet kent

gezond. Het kan nog steeds veel calorieën, suiker of vet bevatten.

of laat je kind zelf kiezen uit alle mooie kleuren en vormen.

Daarnaast krijgen kinderen belangrijke voedingstoffen genoeg

Wie weet wordt er een nieuwe favoriet ontdekt!

binnen met gezond eten.

Ook een volkoren cracker met margarine en 100% pindakaas

Veel van die tussendoortjes voor kinderen zijn dus niet zo

is geschikt. Vind jouw kind het nog moeilijk om (bepaalde)

onschuldig als ze eruitzien. Je kind heeft ze niet nodig om goed

gezonde tussendoortjes te eten? Bekijk dan stap voor stap wat

te groeien of zich fit te voelen. Sterker nog: als een kind al vol zit

wél lukt. Is je kind bijvoorbeeld dol op knijpfruit, maar gaat een

van dit soort calorieën, blijft er minder ruimte over voor groente,

appel er nog niet in? Probeer dan eens geprakt fruit. Als je kind

fruit, volkoren producten en andere gezonde keuzes die nodig

graag een wit bolletje eet, geef dan een keer een bruine bol.

zijn voor de groei en ontwikkeling.

Uiteindelijk kun je kijken of je kunt overstappen naar een

WIJ SAMEN MET VOEDINGSCENTRUM

‘Soms moet je kind wel 10 keer proeven voordat die aan een smaak is gewend’ volkoren bolletje. Geef niet te snel op als het niet lukt. Het kan

Zelfs met een boodschappenlijstje kan er weleens een driftbui

wat tijd kosten voor je kind om aan een nieuwe smaak te wennen,

ontstaan. Dat is vervelend, maar vaak ook gewoon een fase die

soms zal die wel 10 keer moeten proeven.

bij de leeftijd hoort. Probeer vooral het gevoel van je kind te erkennen, zonder direct toe te geven. Zo leert je kind dat zijn

Let op portiegroottes

emoties er mogen zijn, maar dat tranen of boosheid niet

Voor jonge kinderen is een volwassenenportie vaak veel te veel.

automatisch betekenen dat hij krijgt wat hij wil.

Kinderkoekjes komen vaak in een grote verpakking, met meerdere koekjes per zakje. Ook porties taart en cake zijn vaak te groot.

Geef het goede voorbeeld

Een handige vuistregel: geef je kind ongeveer een kwart van wat

Kinderen doen hun ouders na, dat geldt voor alle leeftijden.

jij zelf zou nemen. Snijd een klein stukje taart af en serveer het

Als jij gezonde keuzes maakt, zal je kind dat ook eerder doen.

op een mooi apart bordje. Of geef een paar hapjes met een vork

Wees je bewust van jouw voorbeeldrol en bedenk welke

of lepel, vaak is dat al genoeg. Van sommige producten zijn in de

gewoontes je belangrijk vindt om je kind aan te leren. Laat

supermarkt ook kleinere varianten te koop, bijvoorbeeld mini-

dat gedrag vervolgens zelf zien. Dan is dit voor je kind normaal

stroopwafels.

en ontstaat er automatisch minder ruimte voor discussie. Kies ook voor jezelf gezonde producten uit wanneer je samen met

Maak een boodschappenlijstje

je kind boodschappen doet.

Een supermarkt is voor jou als volwassene al vol verleidingen, maar voor je kind nog veel meer. Reclame gericht op kinderen

Meer tips voor een gezonde eetopvoeding

helpt daar ook niet bij. Hoe voorkom je een driftbui bij het

Wat je in de supermarkt kiest, zet de toon voor gezonde

boodschappen doen?

gewoonten thuis. Daar begint het echte aanleren van gezonde gewoonten. Bijvoorbeeld door je kind veel te laten proeven.

Het ligt misschien voor de hand, maar met een boodschappenlijst

Wees daarbij geduldig. Gezond leren eten is eigenlijk net als

winkel je minder impulsief. Betrek je kind bij het maken van

fietsen. Het kost tijd en gaat niet één keer goed. Geef dus niet

het lijstje, en wees duidelijk: we kopen alleen wat erop staat.

op, maar blijf je kind verschillende soorten smaken aanbieden.

Je kunt je kind bijvoorbeeld twee opties geven, zoals banaan

Om proeven te stimuleren, kun je je kind ook laten helpen bij

of mandarijn als tussendoortje. Je kunt ook vragen: ‘Welke

het koken. Dat is leuk én leerzaam.

groente wil jij vanavond?’. Zo geef je een gevoel van keuze zonder in de supermarkt toe te geven aan ongezonde verleidingen. Een

Tot slot: een thuis met vooral gezond eten en drinken maakt

afspraak voor een specifieke dag in de week kan ook helpen: op

het je kind makkelijker om gezonde gewoonten aan te leren. Zet

woensdag kiezen we samen een toetje voor die avond. En wil je

bijvoorbeeld een kleurrijke fruitschaal op tafel – zo nodig je uit

kind een keer per se dat ene koekje met die superheld erop? Zet

om te pakken. De omgeving waarin we leven heeft namelijk veel

ook dat van tevoren op je lijstje en houd je er vervolgens aan.

invloed op ons gedrag. Met een gezonde basis thuis wordt je kind minder vaak verleid tot ongezonde keuzes en juist gestimuleerd om gezond te eten. Dat geldt natuurlijk ook voor jezelf. Zo groeit

‘Kies ik gezond?’

je kind op met het idee dat gezond eten heel gewoon is.

Twijfel je over een product? Wil je bijvoorbeeld letten op suiker, vet of zout? Zoek dan het product op in de app Kies Ik Gezond? van het Voedingscentrum. Zo weet je zeker of het in de Schijf van Vijf valt.

Wil je meer weten over gezond eten voor je kind?

Ga dan naar voedingscentrum.nl/dreumesenpeuter

23

JONGEN BROEK maat 44 t/m 68 € 11,99 TOP maat 50 t/m 68 € 9,99 SOKJES 3 pack 1 maat € 5,99 MEISJE MAILLOT 50/56 t/m 122/128 vanaf 8,99 JURKJE maat 50 tm 68 € 17,99 TOP maat 44 tm 68 € 9,99

LIEF

Zachte stoffen, warme tinten en een vleugje natuur: met deze collectie van Prénatal voelt je kleintje zich lekker comfortabel.

MODE

1 2

3

Kijk voor meer babykleding prenatal.nl/ newborn

1. BROEK maat 44 t/m 68 € 9,99 TOP maat 44 t/m 68 € 9,99 SOKJES 3 pack 1 maat € 5,99 2. TUINBROEK maat 50 t/m 68 € 19,99 TOP maat 50 t/m 68 € 9,99 MUTSJE 1 maat € 6,99 3. BROEK maat 44 t/m 68 € 9,99 TOP 50 t/m 68 € 9,99 MUTSJE 1 maat € 6,99 SOKJES 3 pack 1 maat € 5,99

25

26

COLUMN PRINSES LAURENTIEN

S

Stel je eens voor: je baby ligt op je borst, nog maar

Toch is er één groot verschil: baby’s leren niet

Prinses Laurentien van

een paar weken oud. Jij zegt zachtjes: “Hé kleintje”,

van schermen of apparaten. Ze leren van mensen.

Oranje zet zich intensief

en ineens zie je twee oogjes die jouw stem lijken

Van jouw blik, jouw stem, jouw reactie. Want taal

in voor Taalschatten,

te herkennen. Dát moment – dat kleine wonder

is geen download, het is een dialoog. Als jij even

dat als doel heeft alle

van herkenning – is het begin van taal. Niet met

op je telefoon kijkt terwijl je kind iets probeert

kinderen in Nederland op

woorden, maar met aandacht.

te ‘zeggen’, mist het brein precies dat leermoment.

het juiste taalniveau aan

Geen ramp, maar wél een gemiste kans op

de basisschool te laten

verbinding.

beginnen. Daarbij is

We denken vaak dat taal begint als kinderen hun eerste woordjes zeggen. Maar eigenlijk start het al

taalverwerving in de

veel eerder. Zelfs in de buik luisteren baby’s mee.

Daarom: praat met je baby. Ook al ‘zegt’ hij nog niets

eerste 1.000 dagen van

In het vruchtwater klinkt je stem een beetje als

terug. Als je zegt: “Kijk, een vogel!” en hij kraait van

een kind van cruciaal

muziek onder water – wat doffer, maar vol ritme

plezier, is dat zijn manier van terugpraten. Jullie

belang. Ze is getrouwd

en emotie. Je kind hoort al of je vrolijk bent, of

zijn samen een gesprek aan het voeren – zonder

met prins Constantijn, de

misschien boos, of juist rustig praat. En ja, ze

dat er één volledig woord wordt uitgesproken.

jongste broer van koning

herkennen na de geboorte meteen jouw stem. Zo

En of je dat nu doet in het Nederlands, Fries, Turks,

Willem-Alexander, en

natuurlijk, en zo gek eigenlijk dat we dat niet weten.

Arabisch of je streektaal – praat in de taal van je

samen hebben ze drie

hart. Dat is de taal waarin jij je veilig voelt, en dat

kinderen: Eloise, Claus-

Taal is dus niet iets wat kinderen pas op school leren,

gevoel geef je automatisch door. Een stevige basis

Casimir en Leonore.

het is iets wat groeit vanaf het eerste moment dat ze

in de moedertaal helpt je kind later juist om andere

er zijn. Hun brein is in die eerste 1.000 dagen een

talen beter te leren.

soort superspons: het legt miljoenen verbindingen aan. Elke keer dat jij praat, zingt of reageert op een

Dus volgende keer als je dat kleine koppie ziet

geluidje, bouw je aan dat netwerk, het taalsysteem.

draaien bij het horen van je stem, weet dan: er

En het mooie? Je hoeft er niets bijzonders voor te

gebeurt van alles in dat hoofdje. Woorden, klanken,

doen. Jij bént al de beste taalleraar die je kind zich

verbindingen – het groeit allemaal, dankzij jou.

kan wensen.

Taal begint niet met letters of school. Taal begint met liefde, met luisteren, en met jouw stem.

In het Baby & Child Research Center in Nijmegen onderzoeken wetenschappers hoe baby’s dat doen – woorden leren uit wat voor ons volwassenen gewoon één lange brij van klanken lijkt. Baby’s zijn ware patroonzoekers. Ze ontdekken vanzelf waar een woord begint en eindigt, gewoon door te luisteren naar herhaling, intonatie en ritme.

Ze doen eigenlijk wat computers tegenwoordig ook proberen – maar dan slimmer, intuïtiever, en met oneindig meer gevoel.

‘ Praat in de taal van je hart, of dat nu in het Nederlands, Fries, Turks, Arabisch of je streektaal is’ 27

DRIE G E NE R ATIE S

HANDBOOGSCHUTTER GABY SCHLOESSER

‘Ik ben eerst moeder en dan topsporter’ De Mexicaanse handboogschutter Gaby werd dit jaar moeder van Luna.

Samen met schoonmoeder Vera praat ze over liefde op afstand, ambities die verschuiven en hoe drie generaties elkaar sterker maken. “De afgelopen maanden lag mijn focus op Luna. Ze is mijn poppetje.”

Boogschutter Gaby verhuisde voor de liefde – partner Mike is ook professioneel handboogschutter – van Mexico naar Zuid-Limburg. Afgelopen jaar werd ze moeder van meisje Luna. Tussen internationale wedstrijden, jetlags en trainingsblokken voedt Gaby Luna op, waarbij schoonmoeder Vera haar zoveel mogelijk probeert bij te staan. Dolblij is Vera met de komst van Luna. “Ze is mijn eerste kleinkind. Supermooi vind ik dat. Ik had niet verwacht dat het zó bijzonder zou zijn. Als Gaby, Mike en Vera in het land zijn, zie ik Luna twee, drie keer per week. Dan wil ik vooral met haar knuffelen. Oppassen doen we thuis bij Luna, en als er wedstrijden zijn help ik waar ik kan. Ik geniet daar enorm van.”

28

Gaby Schloesser (31) is een Mexicaanse

Van topsporter naar moeder

handboogschutter. Ze kwam in 2016 uit

Niet alleen Vera geniet daarvan, ook Gaby is ontzettend blij dat ze moeder

voor Mexico op de Olympische Spelen.

is en vindt dat haar leven met de komst van Luna flink is veranderd.

Voor de liefde verhuisde ze naar

Gaby: “Ik voel me nu vaker moeder dan topsporter. Niet omdat ik het

Nederland. Ze won als Nederlandse zilver

moeilijk vind die twee rollen te combineren, maar ik wil gewoon niets

op het WK (2019), goud op het EK (2022)

missen van Luna. We waren de afgelopen tijd veel in het buitenland voor

en samen met Steve Wijler zilver in het

wedstrijden. Ik had nog niet zo veel getraind. Mike zei: ‘Doe een wedstrijd

mixed team op de Spelen in 2020. In 2025

mee, dat is de beste voorbereiding.’ Maar ik voelde me er toch nog niet klaar

werd ze moeder van dochter Luna. Partner

voor en ik wil eerst weer genoeg trainen voor ik aan wedstrijden ga meedoen.

Mike is ook topsporter in het boogschieten.

De afgelopen maanden lag mijn focus vooral op Luna.”

Schoonmoeder Vera (58) is getrouwd met

Van topsporter naar moeder, ziet Vera dat Gaby veranderd is? Vera: “Zeker.

Bas. Samen hebben ze één kind: Mike. Ze

Ze is nóg zorgzamer geworden. De sport is op een lager pitje komen te staan.

wonen in Limburg, dicht bij Gaby en Mike.

Logisch, Luna komt bij Gaby op nummer één.”

29

DRIE G E NE R ATIE S

‘Ouders worden is elke dag leren en geduldig blijven als je moe bent’ Slab € 24,99 (5 stuks – Jollein)

TEKST: FRANKE VAN HOEVEN. FOTOGRAFIE: ANOUK DE KLEERMAECKER.

Ver weg, dichtbij

30

Gaby verhuisde voor haar partner Mike van Mexico naar Nederland.

Voor Vera was dat soms moeilijk om te zien

“In het begin vond ik het moeilijk. Mike en ik zijn bijna tien jaar samen,

dat schoondochter Gaby nog zoveel wilde.

het wennen aan Nederland is wel echt een proces geweest. In Mexico vond

Vera: “Ik was soms ongerust. Vooral op het eind.

ik het boogschieten vooral leuk, in Nederland heb ik me ontwikkeld tot een

Gaby bleef maar doorgaan. Dat had ik veel respect

professionele boogschieter. Ik was 21 toen ik voor het eerst op de Spelen

voor, maar ik zei ook: ‘Doe eens een stapje terug.’

voor Mexico schoot. Daarna ben ik het boogschieten serieus gaan nemen,

Dat kon ze natuurlijk niet”, glimlacht ze.

en die ontwikkeling vond plaats in Nederland.”

De bevalling ging Gaby goed af. Al had ze spijt

Vooral contact met anderen maken was in het begin moeilijk.

dat ze van tevoren had gezegd dat ze natuurlijk

Gaby: “De taal was lastig, Vera en ik konden niet eens met elkaar praten.

wilde bevallen. Gaby: “Ik beviel in het ziekenhuis,

Vera leerde wat Engels, ik Nederlands. We begrepen elkaar steeds beter.

zonder ruggenprik. Ik begon in bad. Tijdens de

Het helpt enorm dat zij weet wat topsport van ons vergt. Mijn ouders weten

weeën dacht ik meerdere keren: kunnen we iets

dat op afstand; Vera en Mikes familie zien het van dichtbij en hebben ons

tegen de pijn doen? Maar ik had vooraf heel

in het begin ontze end geholpen. Ze weten wat nodig is om te supporten.”

duidelijk gezegd dat ik niets wilde. Dus hielden

Dat haar familie ver weg woont, vindt Gaby soms moeilijk. “Mike en ik reizen

we vast aan dat plan. Achteraf dacht ik: was dit

veel, hebben niet superveel vrienden hier en zijn vaak met z’n tweeën. Mijn

het? Heel dubbel. Ik vond het moeilijk én goed.”

moeder en familie in Mexico waren hier na de geboorte van Luna. Dat was zó fijn. FaceTime is toch anders. Soms wil ik gewoon mijn moeder hier hebben.”

Iets betekenen

Gelukkig woont schoonmoeder Vera op vijf minuten afstand en woont ook

Na de bevalling moest Mike weg voor een

andere schoonfamilie dichtbij. Vera: “Iedereen woont op een paar dorpen

wedstrijd. Dat was een pi ige periode. Gaby:

afstand van elkaar. Dat is fijn en praktisch.”

“We hebben een hondje. In die eerste dagen probeerde ik het allemaal zelf te doen: herstellen,

Natuurlijk bevallen

zorgen voor ons hondje én Luna. Na een paar dagen

Toen Gaby zwanger was, ging ze gewoon door. Gaby: “Tijdens de zwangerschap

belde ik Vera: ‘Kun je de hond komen halen?

voelde ik me heel goed. Ik spor e door tot 38 weken. Ook schieten ging prima.

Ik red het niet meer.’ Ik was gezond, mijn moeder

Je zag mijn buik wel, maar ik kon nog heel veel. Lopen was op het laatst lastig,

was bij me, maar het werd mij toch even allemaal

dat wel,” lacht ze. “Mike vroeg soms: ‘Misschien moet je even stoppen?’ Maar

te veel.” Vera: “Ik pakte hun hondje onder mijn

zo ben ik niet. Ik wilde sterk blijven voor straks.”

armen en ging. Voor de bevalling had ik gezegd:

Nijntje is jarig Nijntje is al drie generaties geliefd bij jong en oud! In 2025 vieren we dat Dick Bruna haar 70 jaar geleden bedacht. Tijdens een vakantie in Egmond aan Zee vertelde Dick Bruna elke avond voor het slapengaan een verhaaltje aan zijn oudste zoon. In de hoofdrol speelde een wit konijn, dat in de tuin van nijntje stoffen auto (€ 7,95 – Rubo Toys)

het vakantiehuisje rondliep. Dit konijn werd

nijntjes grote dierenboek (€ 18,95 – Mercis Publishing)

de inspiratie voor nijntje.

‘Als ik iets kan doen, bel of app. We zijn er.’ Het was fijn dat ik ook echt wat kon betekenen.”

Het leven verliep vervolgens op rolletjes. Gaby: “Luna sliep vanaf het begin al goed en meestal de hele nacht door. We konden zelfs naar China reizen

©M er cis

Born to be a dad bv

met haar zonder al te veel problemen. Onze banen zijn lichamelijk. Rust is belangrijk en het is geweldig dat Luna al zo snel goed doorsliep.” Daarnaast heeft Gaby veel hulp van Mike, die een geboren vader is. Gaby: “Hij is zo natuurlijk in zijn rol als vader. Born to be a dad. De zwangerschap en Luna hebben ons nog dichter bij elkaar gebracht. Je ziet kanten van elkaar die je nooit eerder zag.” Vera beaamt dat. “Ik zag hoe makkelijk Mike de vaderrol oppakte. Prachtig om te zien.”

Mooiste droom

BEWEGEN MET NIJNTJE OUDERS ZIJN ZEER TEVREDEN Nijntje wil de verbinding leggen tussen generaties

Hoe het verder gaat, weten ze nog niet. Gaby: “We zoeken nog. Het gevoel

en bewegen. Daarom in elke WIJ een interview met

dat Luna niet bij mij of bij papa is, vind ik moeilijk. Als ze niet bij mij is, wil

een bekende sporter en haar/zijn moeder of vader.

ik dat ze bij Mike is, en andersom. Ze is mijn poppetje.” Vera: “Dat ze samen

Wist je dat nijntje in samenwerking met KNGU een

zo goed plannen, daarvoor heb ik veel respect. Het huishouden, wedstrijden,

nijntje beweegdiploma heeft? Dit speciaal

reizen en zelfs met Luna naar China … Zo knap.”

ontwikkelde beweegprogramma voor kinderen van

Gaby is vooral trots op haar gezin. Gaby: “Ik ben trots op ons. Ouders worden

2 t/m 5 jaar leert peuters en kleuters spelenderwijs

is elke dag leren en geduldig blijven als je moe bent. We doen het samen, ik vind

de basisvormen van bewegen. Als beloning krijgen

dat we het goed doen.” De grootste droom van Gaby is om met hun drietjes de

ze het nijntje beweegdiploma. Ouders waarderen

Spelen te bezoeken. “Mike heeft kans op 2028. Het zou geweldig zijn als we daar

zowel de kwaliteit van het programma

met Luna aanwezig kunnen zijn. Als we met z’n drieën op stap gaan, voelt het

als de variatie in het les- en

zó bijzonder; dan zijn we echt een gezin. Dat is misschien wel de mooiste droom

beweegaanbod met het cijfer 8!

die uitkomt.”

dutchgymnastics.nl/beweegdiploma

31

WIJ SAMEN MET RIVM

‘Het leek een gewone verkoudheid …’

Al weken sukkelde Dean (5 maanden) met een hardnekkige verkoudheid.

Op een ochtend in maart verslechterde zijn toestand plotseling. Hij reageerde nauwelijks meer en de koorts was torenhoog. Voor Samantha en haar man was meteen duidelijk dat er iets ernstigs aan de hand was.

SAMANTHA “Toen we aankwamen bij de huis­ artsenpost bleken Deans zuurstofwaarden – zelfs na vernevelen en extra controles – nog steeds veel te laag. De arts aarzelde geen moment en belde direct het ziekenhuis. Ook de ambulance werd opgeroepen.”

Complete paniek “Alles ging zo snel, het voelde als een film waarin je zelf speelt maar geen controle hebt. In het zieken­ huis kreeg Dean zuurstof en leek hij op te knappen.

Maar op de derde dag raakte hij benauwd en in paniek.

Ik kon alleen maar hopen dat alles goed zou komen.

Toen de bloedtesten slecht uitvielen, werd hij overgebracht naar het Sophia Kinderziekenhuis.

Tien dagen lang verbleef hij in het ziekenhuis, vijf daarvan op de IC, aan de beademing, onder narcose, omringd door slangen en monitoren. Te naar om te zien, maar eindelijk rustig.”

RS-virus “Dean knapte op, maar hij raakte bij elke verkoud­ heid weer benauwd. We stonden geruime tijd onder controle bij de kinderlongarts. Het is uitzonderlijk dat een kind met het RS­virus op de IC belandt,

RS-virusprik: bescherming voor je baby

en daarom werd hij nauwlettend gevolgd.

Vanaf september dit jaar kunnen baby’s een gratis prik krijgen die beschermt tegen het RS-virus, dat vooral in herfst en winter voorkomt. Baby’s geboren

Sindsdien hebben we onze tijd anders ingericht.

vanaf oktober t/m maart krijgen de prik binnen 14 dagen na de geboorte.

We namen betaald ouderschap op en zijn vijf weken

Baby’s geboren vanaf april t/m september krijgen de prik in september

met ons gezin op vakantie gegaan. Een herinnering

of oktober. De prik bevat kant-en-klare antistoffen die direct werken en

voor het leven. Ook werk ik minder om meer thuis te

ongeveer zes maanden bescherming bieden. Zo verklein je de kans dat je

zijn. Elke knuffel, elk moment samen voelt kostbaar.

baby in het ziekenhuis belandt. De RS-virusprik heeft nauwelijks bijwerkingen

Dean is nu twee: vrolijk, bijdehand, maar nog steeds

en wordt éénmalig gegeven via het consultatiebureau. In andere landen

gevoelig voor verkoudheid. We beseffen elke dag dat

daalden ziekenhuisopnames door het RS-virus met 80%.

het heel anders had kunnen aflopen.”

Slaaptekort?

SCHEREN? IK GING VOOR TEAM KAAL, MAAR HET WERD EEN HALF OMGEZAAGD BOS Elina

Went wel, hoort erbij

WIJ WIJ_Pinterest @WIJ.tiktok

Ik kan zo genieten van de knuffels, de lachjes en het samen zijn

45%

MOM TO MOM

WIJ.Insta

Angelique

MOEDER ZIJN IS HET MOOISTE WAT ER IS, MAAR HET IS SOMS OOK ZWAAR Froukje

Sinds ik mama ben, lach ik iedere dag Ineke

Het lijkt soms of je er niet helemaal ‘bijhoort’ als je niet gewoon bent bevallen Robin

Respect voor moeders die in het openbaar voeden.

Voor mij was dat echt een drempel Yasmin

Ik vond de tweede makkelijker Gaby

Thuis in bad bevallen: het bad was heerlijk, maar wat was het heet!

Zo bijzonder om een kopie van mezelf in mijn dochter te zien Andrea

Laura

MOEDERSCHAP

De onvoorwaardelijke liefde die je krijgt uit soms de kleinste dingen Ilona

33

KINDEROPVANG IS MEER DAN OPVANG Kinderopvang biedt kinderen een plek om te leren en zich te ontwikkelen, en geeft ouders ruimte om te werken én op adem te komen. Met het nieuwe stelsel – waarbij opvang voor werkende ouders bijna gratis wordt – verdwijnt de stress over toeslagen en terugbetalingen. In dit gesprek vertellen Jurgen Nobel, demissionair staatssecretaris van Sociale Zaken, en Karen Strengers, voorzitter van de Branchevereniging Maatschappelijke Kinderopvang, waarom kinderopvang van grote waarde is voor kinderen, ouders én onze samenleving.

We zitten aan een grote houten tafel in een lichte werkkamer.

veerkrachtig te worden. Dat kun je als ouder niet allemaal alleen.”

De sfeer is ontspannen en de staatssecretaris heeft geen moeite

De staatssecretaris vult aan: “We mogen van ouders verwachten

met direct een persoonlijke vraag. Hoe is het met jouw nachtrust?

dat ze betrokken zijn. Opvoeden begint thuis. Maar we moeten

Jurgen grijnst: “Ik heb eigenlijk geen last van de tropenjaren.

het niet idealiseren: je hoeft het niet alleen te doen.”

Onze zoon is bijna vier en onze dochter wordt één. Mijn vriendin doet zij, dus ik slaap redelijk. We hebben opa’s en oma’s die twee

Waarom is kinderopvang zo’n belangrijk politiek en maatschappelijk onderwerp?

dagen oppassen en twee dagen gaan onze kinderen naar de

De regering is al lang bezig met een nieuw systeem, ook toen

opvang. Zonder dat vangnet zouden we het niet redden.”

het vorige kabinet er was. Een eenvoudig systeem waarin

werkt vier dagen en ik fulltime. De nachtvoeding van de jongste

TEKST: RENATE TROMP. FOTO: ANP/REMKO DE WAAL.

kinderopvang voor werkende ouders bijna gratis wordt en

34

Karen knikt. “Je ziet het overal. Ouders willen het beste voor

de vergoeding rechtstreeks naar de opvang gaat, niet meer

hun kinderen, én ze willen zelf ook meedoen in de samenleving.

via ouders. Een stelsel waarin het bovendien voor ouders loont

Kinderopvang maakt dat mogelijk.” Jurgen vult aan dat

om meer uren te gaan werken. Dat is volgens de staatssecretaris

werkgevers hierin steeds meer meedenken. “Mijn vriendin

een enorme stap vooruit. “Ouders hoeven niet meer op te geven

werkt veel vanuit huis. De scheidslijn tussen werk en privé

hoeveel ze werken en wat ze gaan verdienen. Bij veranderingen

is in die zin minder scherp.”

hoeven ze niets terug te betalen. Ouders krijgen dus straks geen brieven meer met ‘U moet terugbetalen’. Dat geeft rust.

Karen merkt voorzichtig op dat ouders onterecht denken

Kinderopvang moet werkende ouders helpen, niet angst voor

dat thuiswerken met jonge kinderen erbij werkt, bijvoorbeeld

een schuld opleveren.”

om zo opvang uit te sparen. “Een peuter naast je laptop is geen duurzame oplossing. Kinderen hebben aandacht nodig,

De aanpassingen zijn mede ingegeven door het toeslagenschandaal.

uitdaging, andere kinderen. Kinderopvang helpt kinderen

Jurgen: “Het huidige toeslagensysteem is nog steeds te ingewikkeld.

Ouders moeten soms duizenden euro’s terugbetalen als er iets verandert in hun werksituatie en ze dit vergeten door te geven.

Dat veroorzaakt stress, schulden en onzekerheid. Dat wil niemand meer. Dus er moet sowieso iets veranderen.”

Karen ziet dezelfde noodzaak voor ouders, maar benadrukt dat ontwikkelingen in de kinderopvang niet alleen over geld moeten gaan. “Kinderopvang is geen luxe. Het gaat over de ontwikkeling van kinderen. Kinderen leren samen spelen, ruzies oplossen, taal.

Niet alle ouders hebben een ruim netwerk. Kinderen hebben andere kinderen nodig.” Ze leunt naar voren. “Onze samenleving

‘Het is een plek waar ze samen kunnen ontdekken en andere kinderen ontmoeten’

verandert. Ouders werken, mantelzorgen, studeren. Kinderen spelen niet meer vanzelf op straat of in de buurt. De kinderopvang is een plek waar ze wél samen kunnen ontdekken en andere kinderen ontmoeten.”

Zou kinderopvang ook vergoed moeten worden voor ouders die (nog) niet werken?

Dit is een punt waar beiden een duidelijke mening over hebben, maar vanuit een andere insteek. De staatssecretaris: “Met het nieuwe systeem richten we ons op werkende ouders. We hebben simpelweg niet genoeg capaciteit in de kinderopvang om het

35

‘We willen voorkomen dat ouders ooit nog in de problemen komen’ meteen voor iedereen gratis te maken. Als ouders die niet werken

“Eén pedagogische professional zorgt ervoor dat zeven tot elf

een plek krijgen, maar werkende ouders niet, werkt dat averechts

ouders kunnen werken. We hebben teams nodig met verschillende

op de arbeidsparticipatie.”

achtergronden en leeftijden. Niet alleen jonge medewerkers met weinig ervaring die goedkoper en snel inzetbaar zijn. Dat is beter

Karen is blij met de veranderingen in het nieuwe stelsel, maar kijkt

voor kinderen én voor de kwaliteit. En we kunnen bepaalde

ook verder vooruit. “Uiteindelijk zouden álle kinderen toegang

werkzaamheden door andere professionals laten uitvoeren.”

moeten hebben tot kinderopvang. Kinderen met minder kansen geen luxe, dat is maatschappelijke winst.” Ze verwijst naar andere

Hoe maken ouders zelf de beste keuze voor de juiste plek voor hun kind?

Europese landen waar kinderen eerder beginnen in een voorschoolse

Naast de betaalbaarheid gaat het er voor veel ouders uiteindelijk

omgeving. “Nederland scoort goed op cognitieve ontwikkeling, maar

om een fijne plek te vinden voor hun kind. Karen: “Ouders moeten

taalvaardigheid en zelfvertrouwen kunnen beter. Als alle kinderen

kunnen kiezen op basis van kwaliteit. Niet op basis van prijs

naar de opvang gaan, krijgen we daar grote winst.”

of beschikbaarheid. En daarin mogen ze soms best beter

profiteren juist het meest van een rijke ontwikkelomgeving. Dat is

geïnformeerd worden.” Jurgen: “Het is een afweging aan de

Is dat nou juist niet het grootste probleem: personeel

keukentafel. Wat voelt goed? Kunnen we deze plek vertrouwen?”

Kinderopvang kampt nu al met personeelstekorten. Hoe moet

vriendin en ik vooral op ons gevoel af. We kozen voor een fijne

dat straks, als meer kinderen er vaker gebruik van gaan maken

plek. Terug in de auto zeiden we nog tegen elkaar: dit voelt goed.”

omdat het stukken goedkoper wordt voor werkende ouders?

Beiden benadrukken dat kinderopvang draait om één ding: het

De staatssecretaris trapt af. “Om meer mensen aan te trekken,

kind centraal zetten. Karen: “Kinderopvang is geen plek waar je

moeten we creatief denken: groepshulpen kunnen naast

je kind achterlaat. Het is een plek waar je je kind naartoe brengt

pedagogisch professionals ingezet worden, zij-instromers

om zich te ontwikkelen.” Jurgen sluit af: “En het mooie is dat ook

kunnen versneld aan de slag, omdat zij vanuit een ander beroep

werkende ouders zelf hierdoor kunnen groeien. In die zin sluit

de opleiding kunnen doen, terwijl ze werken. Daarnaast maken

kinderopvang heel mooi aan bij mijn andere portefeuille als

we de kinderopvang de komende jaren in stappen goedkoper

staatssecretaris: integratie en participatie. Onlangs ontmoette

voor werkende ouders. Zo hebben kinderopvangorganisaties

ik een alleenstaande moeder die na twee jaar depressief thuis

en gastouderbureaus meer tijd om zich voor te bereiden op een

te hebben gezeten, recent in de kinderopvang was gaan werken.

groei van het aantal kinderen.”

Haar kind had daar ook een plek gekregen. Ik vond het heel erg

Karen knikt en voegt toe dat diversiteit in het team belangrijk is.

mooi om te zien hoe veel waarde werk nu aan haar leven geeft.”

Hij glimlacht. “Toen wij een opvang zochten, gingen mijn

ALLES WAT JE WILT WETEN OVER HET NIEUWE STELSEL KINDEROPVANG PER 2029 • De kinderopvang wordt bijna gratis. De vergoeding is voor alle werkende ouders even hoog: 96% van de maximum uurprijs.

• Dit draagt bij aan de bestaanszekerheid en koopkracht van gezinnen. En zorgt ervoor dat meer werken direct loont.

• De vergoeding gaat rechtstreeks naar de kinderopvangorganisatie of het gastouderbureau. Ouders zitten daar niet meer tussen.

• Vooraf is er een toets die bepaalt of ouders in aanmerking komen voor bijna gratis kinderopvang.

• Het nieuwe stelsel biedt werkende ouders zo meer eenvoud en zekerheid. Ouders krijgen niet meer te maken met terugvorderingen.

36

SPOTON

WIE IS DE MOL?

Bijna als mama Om de overgang van borst naar fles makkelijker te maken lijkt de Mammafeel fles van Difrax LOVI zoveel mogelijk op de borst. Vorm en zachte materialen voelen vertrouwd voor je baby. Fijn als je borst en fles wilt combineren.

Mae (14 cm), happy-horse.eu € 11,99

difrax.com vanaf € 13,99

Het wordt donker, daar is de maan.

Tijd om naar bed te gaan.

Gebruik het kartonboek ‘Welterusten kleintje in jullie bedritueel: sluit de dag af met lieve rijm en illustraties. Zo gaat je eigen kleintje lekker slapen. little dutch € 14,95

ONDER REDACTIE VAN: MARJA VAN DE NES.

Ja, het kan echt!

Je maakt

Duurzame den

Geen naalden en niet omver

nachtvoedingen

te trekken: het Tiny-Trees

makkelijker met het

kerstboom-wandkleed met

Latchlight

echte LED-lichtjes! Hang er

voedingslampje.

eigen kerstballen in of kies

Handsfree, geeft

de versie met vintageballen

subtiel licht en is

erop gedrukt. In drie formaten

oplaadbaar via USB.

en vier dessins, tiny-trees.nl

jep-kids.com € 27,99

vanaf € 70

MANDY

MANDY

CHARLOTTE

OLIVIA

MELISSA

LOTTE

DIANA

MARIEKE

JANNEKE

38

LAILA

AAN DE BORST

Je baby borstvoeding geven is meer dan alleen voeden. Het is nabijheid, rust, liefde, warmte. Onze volgers op Insta deelden foto’s van dit dierbare moment. Stuk voor stuk laten ze zien hoe bijzonder borstvoeding is.

Moeder worden met een angststoornis

‘Mijn hoofd zei steeds: ik kan dit niet!’

Zwangerschap wordt vaak omringd door roze wolken. Maar wat als er, naast blijdschap, ook iets anders meesluipt? Iets wat je hart sneller doet kloppen. Niet van liefde, maar van paniek. Maya leeft al jaren met een angststoornis. “Toen ik zwanger raakte, werd mijn grootste wens én mijn grootste angst werkelijkheid.”

En daar schaamde ik me dan weer voor.”

In therapie leerde ze om haar gedachten niet als waarheid te zien. “Mijn psycholoog zei ooit: je bént niet je gedachten, je hébt gedachten. Dat zinnetje heeft me zo vaak gered. Wat in periode hielp, was schrijven. Ik hield een dagboek bij waarin ik zonder filter alles eruit gooide.”

Ook voor haar vriend was het zoeken. “Hij wist soms niet of hij me moest troosten of juist ruimte moest geven. We hebben geleerd beter te praten.

Soms zei hij gewoon: ‘Ik weet niet wat ik moet doen, maar ik ben er.’ Alleen dat al was goud waard.”

Als je Maya (41) zou tegenkomen in het park met haar dochter, zie je een zorgzame moeder: rustig, oplettend, betrokken. Maar achter dat kalme

Paniek

uiterlijk staat ze constant aan. “Ik sta altijd op scherp. Eigenlijk al mijn

Op haar 34e was Maya dan eindelijk zwanger.

hele leven, maar sinds ik moeder ben, is het heftiger geworden.”

“De eerste weken waren een mix van euforie en

Tijdens haar studententijd kreeg Maya de diagnose gegeneraliseerde

paniek. Ik wilde dit zó graag, maar mijn hoofd

angststoornis: een constante onderstroom van zorgen, doemscenario’s en

dacht iets anders. Dat zag alleen maar risico’s,

lichamelijke spanning. “Ik functioneerde ogenschijnlijk prima,” vertelt ze,

veranderingen en verlies van controle. Met

“maar elke verandering triggerde iets in mij.” Een simpel college kon voelen

paniekaanvallen als gevolg.”

als een berg. “Wat als ik een black-out krijg? Wat als ik de verkeerde richting

Die aanvallen kwamen op willekeurige momenten.

kies en alles voor niets is geweest?”

In de supermarkt, tijdens het tandenpoetsen,

Later, in haar eerste baan, merkte ze hoe perfectionisme haar overnam.

’s nachts. “Mijn hart sloeg op hol, ik kreeg geen

Ze las haar mails eindeloos terug, piekerde over feedback, voelde zich

lucht, mijn handen trilden. Soms dacht ik: als

na een dag vergaderen uitgeput. “Weekendplannen met vrienden zegde

dit negen maanden zo doorgaat, trek ik het niet.”

ik vaak af. Niet omdat ik niet wilde, maar omdat het idee me al overprikkelde.

Ze zocht direct contact met haar psycholoog.

Ik voelde me te gevoelig voor een leven dat anderen moeiteloos leken te leiden.

“Ik huilde aan de telefoon, omdat ik bang was

Maar ik hield me groot.”

voor mezelf. Wat als ík straks instort? Terwijl

TEKST: LISETTE GERBRANDS.

ik er juist moet zijn voor mijn kind.”

40

Uit balans

En Maya maakte een bevalplan. Niet over

Op haar 28e besloten Maya en haar vriend dat ze graag een kind wilden.

muziek of kaarslicht, maar over mentale houvast.

Het leek de logische volgende stap, maar in haar hoofd sloeg direct de paniek

“Ik schreef op: ‘Als ik in paniek raak, help me

toe. “Zwanger zijn is eigenlijk één grote verandering in álles. En precies dat

dan gronden. Kijk me aan. Zeg wat er gebeurt.

is wat mij vaak uit balans brengt.”

Laat me kiezen.’ Dat gaf mij grip.” Ook haar

Zwanger worden bleek ook fysiek niet eenvoudig. De jaren van wachten

verloskundige nam het serieus. “Zij behandelde

voedden haar angsten. “Elke maand zonder resultaat voelde als falen.

me niet als iemand die overdrijft. Ze zei:

Ik begon te denken dat het aan mij lag, of erger: dat ik het misschien niet

‘Jouw mentale gezondheid is net zo belangrijk

verdiende.” Vriendinnen om haar heen werden moeder, terwijl Maya worstelde

als je bloeddruk of ijzerwaarden.’ Dat voelde

met schuldgevoel, jaloezie en zelftwijfel. “Ik was niet onverdeeld blij voor hen.

als erkenning.”

MIJN VERHAAL

Twee versies

Kwetsbaar én krachtig

Maya beviel met 39 weken. Fysiek verliep het

Inmiddels gaat Lou naar school. Maya’s hoofd blijft gevoelig voor ramp-

soepel, mentaal was het zwaar. “Het voelde alsof

scenario’s, maar ze gaat er anders mee om. “Ik zie je, angst. Maar ik bepaal.”

ik daar lag met twee versies van mezelf: de moeder

Op Lou’s eerste schooldag stond Maya met tranen in haar ogen. Niet door

die dit aankon, en de angstige versie die alleen

het afscheid, maar door haar gedachten: wat als ze geen aansluiting vindt?

maar dacht: wat als ik het niet red?” Haar partner

Wat als ze wordt buitengesloten? “Ik schreef een briefje voor mezelf dat

en verloskundige bleven rustig. “Zij hielden de toon

ik af en toe bekeek: ze kan dit en jij ook!”

zacht. Daardoor durfde ik de controle langzaam los

Toch gelooft Maya dat haar angststoornis haar óók iets heeft gebracht.

te laten. En voor het eerst voelde ik: ik doe ertoe.”

“Ik ben alert, maar ook empathisch. Als Lou iets spannend vindt, voel ik

Toen haar dochter Lou werd geboren, voelde Maya

dat aan. En ik laat haar emoties er gewoon zijn. Omdat ik weet hoe het voelt

niet meteen die overweldigende liefde. “Ik voelde

als ze worden weggeduwd.”

vooral opluchting. Ze is er. Het is voorbij.” De eerste weken waren vooral overleven. “Ik sliep slecht.

Niet raar, maar dapper

Niet alleen door Lou, maar ook omdat ik haar bleef

Op de vraag of het moederschap zonder angststoornis anders was geweest,

checken. Ademt ze nog? Gaat het wel goed?” Ze

zegt ze: “Misschien had ik meer losgelaten. Minder getwijfeld. Maar het heeft

installeerde slaap-apps, hield alles bij. “Controle

me ook gevormd. Ik ben bewuster, opener en dichter bij mezelf.”

was mijn overlevingsstrategie.” Toch deed Maya

Als Maya nu een ouder tegenkomt die worstelt, zegt ze: “Je bent niet alleen.

ook iets nieuws: hulp vragen. Ze deelde haar

Je bent niet raar, juist dapper.” Ze pleit dan ook voor standaardvragen naar

zorgen met de kraamverzorgende, haar moeder,

mentale gezondheid in de zwangerschap. “Want áls je iets deelt, is dat vaak

vriendinnen. “Ik leerde zinnen zeggen als: ‘Mijn

al een halve stap richting verlichting.” Haar boodschap aan andere moeders:

hoofd zit vol. Kun je even bij haar blijven?’ Dat

“Je hoeft niet eerst alles op orde te hebben voor je moeder mag zijn. Je mag

was nieuw voor me.”

bang zijn én liefdevol opvoeden. Dat gaat echt samen.”

Leren vertrouwen Toen Lou een maand of vier was, richtte Maya een mama-groep op in de buurt. “Ik had behoefte aan herkenning en contact.” Tijdens een bijeenkomst raakte ze in gesprek met een andere moeder, die openhartig vertelde over haar eigen angstklachten na de geboorte. “We herkenden zóveel in elkaar: die drang naar controle, het eindeloos vergelijken op Instagram, die torenhoge lat.” Het was een

‘Je hoeft het niet perfect te doen. Alleen veilig en met liefde’

verademing. Op een dag zei die moeder iets dat Maya is bijgebleven: ‘Je hoeft het niet perfect te doen. Alleen veilig en met liefde.’ “Die woorden

Expert aan het woord

nestelden zich in mijn hoofd.”

Psychosociaal therapeut Heleen Kruitbosch heeft zich door de jaren heen

Maya begon routines te ontwikkelen:

verdiept in angst. Ze benadrukt het belang van mildheid en compassie

ochtendwandelingen, haalbare to-do-lijstjes.

voor jezelf. “Angst hoef je niet weg te duwen, maar te leren begrijpen.

En vooral: de lat lager leggen. “Niet: alles moet

Het vertelt vaak wat je belangrijk vindt, zoals je kind. Herken patronen,

af én een blije baby. Maar: we zijn aangekleed.

erken je gevoelens en leer omgaan met lichamelijke signalen zoals een hoge

Dat is al iets.”

hartslag. Vermijden lijkt te helpen, maar maakt het op termijn moeilijker.

Soms betrapt ze zichzelf nog steeds op het

Kies bewust hoe je met spanning omgaat en deel je gevoelens met anderen.

‘moeten’. “Dan hoor ik het weer in mijn hoofd:

Wees open naar je kind – dat geeft houvast. Angst is geen zwakte, maar

je moet ook nog … Maar ik probeer dan te denken:

een normale emotie, zeker in het moederschap. Je mag leren leven mét

wat is nú genoeg?”

angst, in plaats van ertegen te vechten.”

Na hun geboorte met 36+3 weken moest tweeling Livvy en Lewis nog enige tijd in het ziekenhuis blijven. Dat gaf vader Jan alle gelegenheid om te wennen aan zijn nieuwe rol.

Hoe hij dat heeft ervaren, schreef hij voor ons op.

Het begon met dat telefoontje: “Kom maar naar het ziekenhuis, schat. Ze willen beginnen.” Van tevoren had ik dit moment wel duizend keer afgespeeld in mijn hoofd. Waar ben ik op dat moment? Ben ik op mijn werk? Kan ik dan wel weg zonder dat iedereen je succes wenst (want daar heb je dan toch helemaal geen zin in)? Of loop ik over straat en ren ik schreeuwend naar de auto dat ik vader word?

Zo romantisch was het allemaal niet. Ik zat in een overleg met drie anderen. Ik heb het hen verteld en ben vertrokken zonder iets te zeggen. Geen tijd voor overbodig gekeuvel of aanmoediging.

Het inleiden van de bevalling van onze tweeling is begonnen en heeft tijd nodig. Geen idee hoe lang dat

De geboorte van een vader

gaat duren, ik heb het nog nooit meegemaakt. Ik sliep een nachtje op een oncomfortabele stoel die als bed kon worden uitgeklapt. Ik wist toen niet dat ik daar in totaal nóg tien nachten op zou moeten slapen.

Vanaf het moment dat Anke zwanger was, heeft ze bij ieder gesprek aangegeven dat ze a.s.a.p. een ruggenprik wil. Maar ze is iemand die pas haar grenzen aangeeft als ze daar eigenlijk al overheen is gegaan en helaas betekende dat ze te laat was.

Wat was het verschrikkelijk om haar zoveel pijn te moeten zien lijden, wetende dat ik er niets, maar dan ook helemaal niets aan kon doen. Ik stond erbij, praatte tegen haar, maar het kwam niet binnen.

42

Ze was is er niet, ze was in een ander universum.

oerkracht dat haar lijf nog bezat. Met de laatste ultieme poging verscheen

Het universum van intense pijn, overlevingsdrang

daar een immens groot stuk rosbief.

en oerkracht.

In totaal bleven we tien dagen in het ziekenhuis. Ik begon zelfs te wennen En dan was daar ineens onze dochter. Ik wist dat in

aan die gekke ligstoel. In het begin was het vooral fijn dat ik met een druk

Anke’s buik al bijna negen maanden twee mensjes

op de knop altijd een verpleegkundige binnen handbereik had, dat de fles

zaten te chillen. Maar als die eerste er dan uitkomt,

werd voorbereid en ik niet hoefde schoon te maken. Maar op gegeven moment

is het niet te bevatten dat het al die tijd daarbinnen

wilde ik ook gewoon graag naar huis. Je wilt die twee toch laten zien waar

heeft gebivakkeerd. Tot het allerlaatste moment

ze zullen gaan opgroeien en met zijn vieren gaan genieten. Want wat is het

was ‘de finale der benoeming’ nog niet beslecht en

toch fijn om even een half uurtje te hebben wanneer er niet te pas en te onpas

ging het nog tussen twee namen. Liggend op haar

mensen binnen kwamen – zelfs als het “Niet Storen” bordje aan de klink hing.

moeders buik viel de beslissing: ze gaat als Livvy

Mensen die iedere keer weer exact hetzelfde wilden weten. Je zou toch

door het leven.

verwachten dat het antwoord op de vragen van verpleegkundige A wordt genoteerd, zodat verpleegkundige B deze ook paraat heeft.

We hebben niet lang van dit moment kunnen genieten, want onze zoon klopte op de deur. Ik

We hebben wel extra veel tijd gekregen om van die twee kleine engeltjes

kreeg Livvy in mijn handen gedrukt, mijn shirt

te genieten, juist omdat we niet een heel huishouden hoefden te runnen.

moest uit en ik werd in een stoel gezet met mijn

Maar het werd nu toch echt tijd om dat thuis te doen. Het leuke aan zo’n ontslag

dochter tegen mijn naakte bovenlijf en twee warme

was dat alle verpleegkundigen één voor één nog even langskwamen om een

dekens over ons heen. Ons eigen coconnetje.

praatje te maken. Hetzelfde praatje, over en weer, keer op keer. En dat stopte

Een minuscuul handje met minuscule vingertjes

niet bij het personeel, want toen ik met twee Maxi Cosi’s door de grote hal naar

probeerde zich vast te grijpen aan mij en maakte

buiten liep, vonden mensen het leuk ons even aan te houden en te vertellen dat

krasjes op mijn borst met haar piepkleine nageltjes.

zij ook iemand kennen met een tweeling. Wildvreemden zijn dat hè. En die

Ze klauwde zichzelf letterlijk in deze wereld en

zagen niet in dat we na tien dagen ziekenhuis maar al te graag lekker naar huis

in mijn hart. Anke ging alweer door met persen,

wilden. Ook niet toen ik hun daar voorzichtig op wees. Gewoon lekker

duwen, strijden en afzien. Ze slaakte kreten uit

doorgaan. #Voorjekijkenendoorlopen.

die door merg en been gingen en die ik nooit zal vergeten. Mijn respect voor haar heeft infinite

En toen liep ik naar buiten … met twee van die kleine ukkeltjes. Ze zijn écht van

levels bereikt.

ons. We mogen ze écht mee naar huis nemen. Unreal. Met 20 km/uur stiefelden we naar huis en keken continue achterom of ze nog in leven waren. Dat is vanaf

Lewis kwam om de hoek kijken en heeft de donkere,

nu ons leven: zorgen dat die twee overleven, ze verzorgen, leren, opvoeden, er

geborgen en veilige wereld van de baarmoeder

voor ze zijn, steun bieden. En dat vinden we helemaal prima, want we zijn thuis!

ingeruild voor de buitenkant ervan. Dan denk je dat je klaar bent, maar dan is er ook nog de placenta. Dat vergeten mensen nog weleens te vertellen. En met een tweeling is de placenta twee keer zo groot, grofweg de omvang van onze pasgeboren dochter.

Toen Anke hoorde dat ze wellicht alsnog een keizersnede zou krijgen om de placenta te verwijderen, verzamelde ze ieder laatste stukje

‘Ren ik schreeuwend naar de auto dat ik vader word?’

43

1. BOY BROEK zijzakken maat 74 t/m122 € 22,99 SWEATER maat 56 t/m 122 vanaf € 14,99 GIRL SWEATER maat 56 t/m 122 €16,99 BROEK maat 56 t/m 122 € 13,99 SOKJES 2 pack maat t/m 26/28 € 6,99 2. BROEK maat 74 t/m 122 € 22,99 SWEATER maat 56 t/m 122 € 10,99 3. BROEK maat 74 t/m 122 € 22,99 SWEATER maat 74 t/m 122 € 17,99 BLOUSE maat 74 t/m 122 € 23,99 4. TOP BLOUSE maat 56 t/m 122 vanaf €15,99 DENIM BROEK maat 56 t/m 122 vanaf € 21,99 1

3

2 4

Deze collectie van Prénatal zit vol kleur en energie.

Natuurlijke tinten met zachte én stevige stoffen zorgen voor een frisse look – stoer en casual tegelijk.

MODE

SPEELS Kijk voor meer kinderkleding op prenatal.nl/ sweetpetit

BOY BROEK maat 74 t/m 122 € 22,99 SWEATER maat 56 t/m 122 vanaf € 10,99 GIRL SWEATER maat 56 t/m 122 € 10,99 DENIM broek maat 56 t/m 122 vanaf € 21,99

45

MIJN BEVALLING

‘Ik deed wat goed voelde’ Na een heftige eerste bevalling die eindigde in een spoedkeizersnede, hoopte Cheyenne van de Spreng (31) bij de tweede op een betere ervaring. Dat geluk had ze: deze keer beviel ze op een natuurlijke manier en beleefde ze een droom van een gouden uur.

WAT VOORAFGING

ZWANGER ZIJN

“Na de geboorte van onze zoon Luan wilden Dylan

“Ik vond het beide keren heerlijk om zwanger te

en ik heel graag een tweede kind, maar we wisten dat

zijn. De misselijkheid in het begin deed daar niets

dat niet makkelijk zou worden. Voor Luan hadden

aan af. Ik genoot zo van al die bewegingen in mijn

we al bijna twee jaar in een fertiliteitstraject gezeten.

buik. Ik praatte vaak tegen Levíne, zei goedemorgen

Een jaar na de geboorte van Luan zijn we opnieuw

en welterusten, en sprak de hoop uit dat ze in elk

een vruchtbaarheidstraject ingegaan. Artsen

geval tot week 37 mocht blijven zitten. Ik was er

konden vijf maanden lang geen eisprong bij me

elke dag dankbaar voor dat we kinderen kunnen en

ontdekken. In de zomer besloten we – op advies van

mogen krijgen, en dat ben ik eigenlijk nog steeds.”

de gynaecoloog – even te pauzeren. Na de zomerstop zouden we verder gaan met een intensiever traject.

IN HET ZIEKENHUIS

Maar je raadt het misschien al: zo ver kwam het niet.

“De bevalling van Luan was uitgelopen op een

In die zomerstop bleek ik zwanger.”

spoedkeizersnede, omdat hij klem kwam te zitten en niet verder kon komen dan 9 centimeter ontsluiting.

BLOEDVERLIES

Deze keer hoopte ik op een natuurlijke manier te

“Toen de zwangerschapstest twee streepjes aangaf,

bevallen en gelukkig kon dat. Ik moest wel in het

kon ik het haast niet geloven. Ik heb gehuild van

ziekenhuis bevallen, maar dat vond ik ook fijn: als

geluk. In week 8 had ik ineens veel bloedverlies.

er dan iets misgaat, ben je al op de juiste plek.”

Bij Luan was dat ook al gebeurd, toen bleek het te komen door een hematoom, een soort bloed­

HOE HET BEGON

uitstorting in de baarmoeder. Volgens het ziekenhuis

“Op een maandag in week 38 kreeg ik wat krampen

was de kans érg klein dat dat nog een keer zou

in mijn buik. De krampen zetten niet door, maar

gebeuren, maar het was toch weer het geval. Deze

kwamen wel steeds terug. Ook de volgende dag,

keer voelde ik: dit komt goed. Het was al een wonder

toen ik een controle had in het ziekenhuis. Ik bleek

dat ik zwanger was geraakt, en dat was heus niet

een centimeter ontsluiting te hebben. Terug thuis

voor niets gebeurd. Ook dit kind blijft, wist ik.

merkte ik dat de krampen wat intenser werden.

En ja hoor: bij 16 weken was het hematoom weer

Toen ik ook wat bloed verloor, heb ik het ziekenhuis

verdwenen, precies zoals bij Luan was gebeurd.”

gebeld. Een paar uur later kon ik langskomen.

47

‘Ik durfde mijn lichaam te volgen en verschillende houdingen aan te nemen’ Voor de zekerheid seinde ik geboortefotograaf

Toen ze er eenmaal uit was, kon ik Levíne zelf

Mirjam in, al voelde het niet alsof de bevalling echt

aanpakken en op mijn borst leggen, precies zoals

was begonnen. Maar toen Mirjam rond 22.00 uur

ik had gehoopt. Dat gouden uur – dat bij Luan zo

mijn kamer binnenkwam, zag ze gelijk dat het wel

anders was verlopen – kon ik nu optimaal beleven,

degelijk serieus was.”

ze hebben ons bijna twee uur heerlijk laten knuffelen.

Ik heb er intens van genoten. Wel moest ik uitgebreid

DE BEVALLING

gehecht worden, maar dat is goed gedaan.”

“Bij de bevalling van Luan zat ik veel meer in mijn hoofd, nu durfde ik mijn lichaam te volgen en

KRAAMTIJD

verschillende houdingen aan te nemen. Ik deed

“In het begin was Levíne erg onrustig; ze huilde

gewoon wat goed voelde en liet het meer over me

veel. Omdat ze wat klem had gezeten, bleek een

heen komen. Ik wist inmiddels: je kunt wel een

nekwerveltje niet helemaal goed te zitten. Een

mooi geboorteplan hebben, maar het komt toch

osteopaat en een kinderfysiotherapeut hebben

zoals het komt. Ik weet nog dat Mirjam zei: als

ons daarbij geholpen, maar het heeft best even

je het gevoel hebt dat je moet persen, moet je het

geduurd voor het beter ging. Alleen bij mij kon

zeggen. Een paar weeën later voelde ik dat, en toen

ze haar rust vinden. Ik heb haar 2,5 maand hele

braken ook gelijk mijn vliezen. De verloskundige

dagen lang gedragen in een draagzak. Zelfs als

bevestigde dat ik 10 centimeter ontsluiting had

ik ging plassen, ging zij mee. Het was erg intensief,

en zei dat ik mocht persen.”

maar tegelijkertijd voelde het goed dat ik haar die

TEKST: ROXANNE VIS. FOTOGRAFIE: PURE LIFE GEBOORTEFOTOGRAFIE.

geborgenheid kon bieden. Met Levíne gaat het nu

HET MOMENT SUPRÊME

gelukkig heel goed. Ze is heel vrolijk en alert, maakt

“Het persen vond ik erg pittig. Ik was bang dat

veel contact. Ik ben nog steeds haar favoriete

Levíne net als Luan klem zou komen te zitten.

persoon, maar dat vind ik natuurlijk niet erg.”

De verloskundige merkte dat en probeerde me gerust te stellen. Ze stelde voor om met haar

HET MOEDERSCHAP

hand mee te bewegen in de baarmoedermond,

“Ik heb zoveel liefde te geven aan die kleintjes.

en dat maakte echt een verschil. Later bleek dat

Nu Levíne 5 maanden is, heb ik nog steeds geen

Levíne was gaan draaien en een sterrenkijker

nacht vijf uur achter elkaar mogen slapen. Maar

was geworden. Ook zij kwam daardoor klem te

ik krijg zoveel energie van haar en haar broer dat

zitten – net als Luan. Daarom had ze die hand

ik toch iedere ochtend fris en fruitig weer opsta.

nodig. Ik ben blij dat de verloskundige het op deze

Over een jaartje heeft ze me ’s nachts niet meer

manier heeft aangepakt. De pijn op het moment

nodig, dus ik geniet. Natuurlijk zijn er wel mindere

dat het hoofdje stond, ben ik nog niet helemaal

momenten, maar die vallen in het niet bij al het

vergeten: ik voelde gewoon dat ik flink aan het

moois. Het moederschap geeft me zo veel

uitscheuren was.

voldoening; iedere dag voelt als een cadeau.”

Meer bevallingsverhalen?

Kijk op wij.nl/blogs/bevallen

48

Mijn zwangerschap “Het was ondanks de spanning over het vele bloedverlies weer een cadeautje.

Ik vind zwanger zijn heerlijk, als het een jaar zou duren zou ik er nog voor tekenen.”

Mijn bevalling “Precies zoals ik het hoopte na de spoedkeizersnede bij onze eerste: natuurlijk en zonder pijnstilling.”

Mijn kind Levíne, 49 cm, 3000 gram.

COLUMN

CHARLOTTE

Charlotte Jansen (31) is journalist en docent in het mbo. Ze woont in Zwolle met haar vriend en dochter (3), en ze is bevallen van de tweede.

N

Niet in een bevalbad met kaarsjes om me heen, maar op de operatietafel met fel witte lampen op mijn buik gericht: daar vond mijn ultieme droombevalling plaats. Ja, het kan: ik ben het levende bewijs. Mijn dochter kwam ter wereld met een keizersnede en ik zou het niet anders hebben gewild. Het was in één woord perfect.

Drie jaar geleden beviel ik van onze dochter Rosa en het was een regelrechte ramp: zwangerschapsvergiftiging, inleiding, een niet-werkende ruggenprik, persen, een knip, vacuümpomp en uiteindelijk een spoedkeizersnede. Wat lag ik er af toen Rosa er eindelijk was. En mijn vriend trouwens ook, die de marteling van zo’n 24 uur aan had moeten zien. De roze wolk dreef ons huis voorbij.

Toen ik van onze tweede een positieve test had gedaan en enorm blij was, dacht ik ook vrijwel meteen: hoe zal ik gaan bevallen? Een belletje met de gynaecoloog maakte die keuze een stuk makkelijker. Ik had volgens hem 50 procent kans dat het vaginaal ging lukken. 50 procent!? Dat klonk voor mij als: “De parachute werkt misschien, geniet van de sprong!” Het werd dus een geplande keizersnede.

Een paar dagen voor de geplande datum ging ik nog even voor controle naar de verloskundige. Mijn bloeddruk was te hoog, en na wat tests kreeg ik thuis het

COLOFON Hoofdredactie Mariska van der Kogel Art direction & vormgeving Gabriëlle de Vries Directeur/uitgever Marcel Bakker Aan dit nummer werkten mee Karin Broeren | Irene van Engen Lisette Gerbrands | Francien Griffioen Franke van Hoeven | Charlotte Jansen Marlies Keizer-Koers | Anouk De Kleermaecker Marja van de Nes | Laurentien van Oranje Pure Life Geboortefotografie | Renate Tromp Roxanne Vis | Remko de Waal Drukwerk Senefelder Misset Doetinchem B.V. Advertenties Laura Beemsterboer | Nicôle Eggenhuizen contact@wij.nl • ISSN: 2589-0964 • Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd zonder voorafgaande toestemming van de uitgever.

Druk- en zetfouten voorbehouden.

Cadeaupakket WIJ WIJ verschijnt 4x per jaar via controlled circulation aan zwangere vrouwen en moeders met een kind tot één jaar. Als je je hebt aangemeld voor de blije doos ontvang je tijdens je zwangerschap en totdat je kind één jaar oud is 4x per jaar het magazine WIJ. Heb je vragen?

Stuur dan een e-mail naar consumentenservice@wij.nl.

Veranderingen in je woon- of gezinssituatie kun je wijzigen op Mijn.WIJ.nl.

Redactie WIJ Special Media bv Lageweg 17a 1695 GL Blokker Graag ontvangen wij reacties op redactionele artikelen: redactie@wij.nl.

Het magazine WIJ is een uitgave van WIJ Special Media bv. Persoonsgegevens worden vastgelegd voor de toezending van het magazine WIJ. Je kunt je gegevens beheren op Mijn.WIJ.nl. Zie verder het privacystatement op WIJ.nl.

telefoontje: opnieuw zwangerschapsvergiftiging. Ik probeerde nog te onderhandelen – “Kan het niet morgen, ik sta te koken?” – maar nee, ik moest meteen naar het ziekenhuis. Met medicatie werd alles gestabiliseerd, tot de arts de volgende dag zei: “Ben je nuchter? Dan doen we de keizersnede vandaag.”

Ik brak spontaan in het zweet – sauna, sportschool en sollicitatiegesprek tegelijk.

Een paar uur later rolde mijn bed de wereld van steriele geuren en piepende monitoren binnen. Een team van blauwe pakken gaf ons een warm welkom. Na een paar minuten te hebben geluisterd naar hun koffietafel-gesprekjes, hoorde ik ineens iets dat ons gezin compleet zou maken: “Het zeil mag naar beneden, ze komt er nu uit.” En daar was ze. Recht voor onze ogen tilde de gynaecoloog Sofie uit mijn buik. Ze keek ons recht door het scherm aan en ineens was alles precies zoals het zou moeten zijn. Een operatiekamer, blauwe pakken, mondkapjes en toch voelde het als de mooiste bevalling die ik me ooit had kunnen wensen.

Ik als meesterpiekeraar, vrij bang voor lichamelijk ongemak en controleverlies, ben bevallen zonder pijn op een (bijna) geplande dag. Volgende week gaan we nog wel naar de osteopaat. Kijken of het voor Sofie ook zo’n droombevalling was.

50

DECEMBER 2025 € 3,95

KOM SAMEN IN ACTIE

VOOR EEN BUIDELSTOEL

Cheyenne

‘Ik deed wat goed voelde tijdens mijn bevalling’

Kinderopvang is meer dan opvang VAN VROUW NAAR MOEDER

WELKOM IN DE MOEDERTEIT

001_WIJ_04-2025_Cover-6.indd 1

24-11-2025 08:42

Op de cover Azarya Fotografie Anouk De Kleermaecker

Stream jezelf klaar voor het ouderschap

Volg onze online cursussen over zwangerschap, bevalling en ouderschap, waar en wanneer het jou uitkomt.

17 cursussen

10.000+ blije cursisten

8 beoordeling

Nu van €249,95 voor €139,95

Bekijk ons aanbod

Veel aanvullende verzekeringen vergoeden (een deel van) een zwangerschapscursus.

Dit betekent dat jij onze cursussen (bijna) gratis kan volgen.

51

Jouw voordelige zorgverzekering voor 2026 Heb jij al naar je zorgverzekering gekeken? Bij UnitedConsumers stel je zelf een pakket samen dat volledig aansluit bij de behoeften van jou en je gezin. Voordelige én goede zorg vinden wij belangrijk. Daarom ben je bij ons al verzekerd vanaf € 147,40 per maand.

Jouw voordelen (9,1) Gebaseerd op 1.588 reviews

Stel jouw pakket samen Scan de QR-code of ga naar unitedconsumers.com/wij

20% korting op aanvullende verzekeringen Bespaar jaarlijks gemiddeld € 280,00 Gratis tandongevallenverzekering bij aanvullend Altijd vrije keuze om jouw huisarts te kiezen

52