WIJ 3 2026

OKTOBER 2026 € 4,95

Speciaal voor jou VOORDEEL

BOX

‘ Dit wist ik niet over mezelf voordat ik moeder werd’ MIJN VERHAAL Moeder met endometriose Eenzaamheid in het moederschap ‘Ik dacht: waar is iedereen?’

1000 DAGEN 1000 VRAGEN

Voor STERKE & GEZONDE (melk)tanden nieuw

Met fluoride 24 uur bescherming tegen gaatjes* *Met een gezond dieet. Bij 2x daags poetsen. PM-NL-SENO-26-00089.

2

ONTWIKKELD MET TANDARTSEN

GOED BEGIN

GAANDEWEG Iedere ouder wil natuurlijk het beste voor zijn baby. Maar als je nachten gebroken zijn en je baby steeds wakker wordt zodra je hem in zijn bedje legt, maak je soms andere keuzes dan je vooraf had bedacht. Uit onderzoek van WIJ en VeiligheidNL onder 1.100 ouders blijkt

IN DIT NUMMER 4 Roelien over zwanger zijn met diabetes 6 Positiemode 8 Onderzoek: Ouders willen hun baby veilig laten slapen. Hoe haalbaar is dat? 1 1 Pasgeboren 12 ‘Dit wist ik niet over mezelf voordat ik moeder werd’ 1 7 Lezersaanbieding WIJ x Junelie 18 1000 dagen, 1000 vragen 22 Voordeelbox 25 Column Laurentien 27 Home-Start: ‘Een luisterend oor kan al zoveel schelen’ 29 Mom-to-Mom 30 Eenzaamheid tijdens het moederschap: ‘Ik dacht: waar is iedereen’ 34 Drie generaties: tophonkballer Stijn van der Meer 38 Mijn verhaal: moeder met endometriose 40 Boys & girls mode 42 De geboorte van een vader 45 SpotOn 46 Mijn bevalling: Charissa over haar derde bevalling 50 Column Charlotte

hoe lastig veilig slapen in de praktijk kan zijn. Zeker met alle tegenstrijdige adviezen. Hoe je je baby veilig laat slapen, is lang niet de enige vraag waar je tegenaan loopt. In de eerste 1000 dagen lijken er ook 1000 vragen te zijn. Kinderartsen Ineke de Kruijff en Karola de Graaf schreven hierover een boek. Zelfs zij liepen als nieuwe moeders tegen dezelfde vragen en onzekerheden aan. Ze delen hun ervaringen met ons. En moeder worden kan soms ook eenzaam voelen. Je ritme verandert, je wereld verschui en niet iedereen begrijpt wat er in je omgaat. In deze WIJ doorbreken we het stilzwijgen over eenzaamheid in het moederschap. En vertellen Daniek, Lieke, Lo e en Lisa wat de komst van hun baby hen over zichzelf liet ontdekken. Want niemand begint met alle antwoorden. Je zoekt, probeert en leert. En juist daarin sta je niet alleen. Veel leesplezier!

Mariska van der Kogel Hoofdredacteur WIJ

3

ZWANGER

Toen Roelien op haar 23e de diagnose diabetes type 1 kreeg, stond haar leven ineens in het teken van meten, prikken en vooruitdenken. Inmiddels is die routine onderdeel van haar dagelijks leven. Nu ze dertig weken zwanger is van haar tweede, vraagt diabetes opnieuw extra aandacht. “Je moet er tijdens een zwangerschap best veel voor laten, maar een kinderwens hoeft er absoluut niet voor te wijken.” “Ik ben 32 jaar, getrouwd, moeder van Lott van anderhalf en nu

Stabiel

zwanger van de tweede. We wonen in Lichtenvoorde en ik werk

“Bij mijn eerste zwangerschap bleek onze dochter uiteindelijk

als dialyseverpleegkundige. Sporten hoort echt bij mij: CrossFit,

erg groot te zijn. Ondanks dat mijn bloedsuikers goed waren

Hyrox, krachttraining en fietsen. Ook nu sport ik nog twee à drie

ingesteld, woog ze bij 36,5 week al ruim vijf kilo en werd ze via

keer per week, vooral om fit te blijven.

een geplande keizersnede geboren. Sinds een jaar gebruik ik

Toen ik 23 was, veranderde mijn leven compleet. Ik viel in korte

een insulinepomp die samenwerkt met een sensor die mijn

tijd veel af, had voortdurend dorst en voelde me ontzettend moe.

bloedsuiker continu meet. Dreigen mijn waardes op te lopen,

Mijn oudere zus kreeg rond dezelfde leeftijd ook diabetes type 1,

dan corrigeert het systeem zichzelf. Daardoor blijven mijn

dus ik herkende de signalen. Toen mijn bloedsuiker werd geprikt,

bloedsuikers in deze zwangerschap veel stabieler.

bleek die veel te hoog. Vanaf dat moment begon een heel nieuw

Eigenlijk voel ik me heel goed. Ik ben niet misselijk geweest

leven. Prikken, meten, spuiten, eten. Dat werd mijn mantra.

en heb weinig klachten. Nu merk ik wel dat mijn lichaam

Ineens moest ik koolhydraten tellen, nadenken over alles wat

zwaarder wordt. Mijn onderrug doet pijn, ik ben sneller moe

ik at en voortdurend vooruitkijken. De spontaniteit verdween

en de lichamelijke veranderingen vind ik soms confronterend.

uit mijn leven. Inmiddels heb ik mijn weg erin gevonden en ben

Ik ben gewend om fit en actief te zijn. Tegelijkertijd denk ik ook:

ik me veel bewuster van mijn gezondheid.”

ik mag niet klagen. Ik ben heel snel weer zwanger geraakt, Dat besef maakt me vooral heel dankbaar.

“Na onze eerste dochter wilden we graag nog een kind. We zouden

We weten inmiddels of we een jongen of een meisje krijgen,

na de volgende Hyrox kijken wat er zou gebeuren, maar eind

maar dat houden we nog even voor onszelf. Dat deden we bij

januari had ik al een positieve zwangerschapstest in handen.

Lott ook. Ik wilde het zelf graag weten en het is handig voor

Ik voelde eigenlijk meteen dat ik zwanger was: de test deed ik

de babykamer en de kleertjes. Maar ik vind het ook leuk om

vooral voor de vorm.

het geheim te houden. Pas bij de geboorte vertellen we het.”

Tijdens een zwangerschap schommelen je bloedsuikers veel

4

meer door alle hormonen. Daarom word ik vanaf het begin

Keuzes maken

medisch begeleid. Ik krijg iedere drie weken een echo om goed

“De bevalling blijft spannend. Rond de 38 weken word ik

te kijken hoe de baby groeit. Daarnaast heb ik wekelijks contact

uiterlijk ingeleid. Als de baby mooi binnen de groeicurve blijft,

met mijn diabetesverpleegkundige. Zij kijkt mee naar mijn

hoop ik graag vaginaal te bevallen. Wordt de baby toch weer

bloedsuiker waardes en samen zorgen we ervoor dat de

erg groot, dan volg ik het advies van de artsen.

instellingen van mijn insulinepomp zo strak mogelijk blijven.

Aan andere vrouwen met diabetes wil ik vooral meegeven:

Die intensieve begeleiding geeft veel vertrouwen.

laat je kinderwens er niet door tegenhouden. Je wordt

Ook voeding en drinken vragen tijdens een zwangerschap nóg

ontzettend goed begeleid en de technologie is tegenwoordig

meer aandacht. Waar iemand anders gedachteloos een koekje pakt

zo ver. Tegelijkertijd wil ik ook eerlijk zijn: je moet er best

of een glas vruchtensap drinkt, moet ik eerst berekenen hoeveel

veel voor laten. Je bent continu bezig met meten, rekenen,

koolhydraten erin zitten en dat invoeren in mijn pomp. Sommige

vooruitdenken en keuzes maken in wat je eet en drinkt.

producten laat ik bewust staan, omdat ze mijn bloedsuikers te veel

Maar als je straks je baby in je armen hebt, weet je dat het

ontregelen. Je bent de hele dag aan het rekenen en vooruitdenken.”

het allemaal meer dan waard is.”

TEKST: KARIN BROEREN. FOTOGRAFIE: ANOUK DE KLEERMAECKER. VISAGISTE: ASTRID TIMMER.

terwijl ik genoeg mensen ken bij wie dat niet vanzelf gaat.

Zwanger met diabetes

‘Ik moet er best veel voor laten, maar het is het meer dan waard’

5

Mooie moves

Growing a baby’ is al een fulltime job. Dan is het fijn als je kleding zacht is, makkelijk meebeweegt én er goed uitziet. Ontdek deze collectie van Prénatal.

TRUI maat XS-XXL € 34,99 BROEK maat XS-XXL € 39,99

MODE

Kijk voor meer kleding op prenatal.nl

2

3

4

FOTOGRAFIE: KOTERFOTO. STYLING: COLORENCO.

1

1. VEST maat XS-XXL € 34,99 SHIRT maat XS-XXL € 17,99 JEANS € 49,99 maat 27/32 t/m 33/32 2. SHIRT maat XS-XXL € 19,99 BROEK maat XS-XXL € 39,99 3. JURK maat XS-XXL € 39,99 4. BROEK maat XS-XXL € 39,99

7

ONDERZOEK

OUDERS WILLEN HUN BABY VEILIG LATEN SLAPEN Hoe haalbaar is dat in de praktijk? Als nieuwe ouder wil je je baby veilig laten slapen, maar in de dagelijkse praktijk is dat lastig. Dit blijkt uit onderzoek van WIJ en VeiligheidNL onder 1.100 ouders van baby’s tot één jaar. Want wat moet je met al die tegenstrijdige slaapadviezen? En wat als je baby alleen bij jou in bed wil slapen?

Als (aanstaande) ouder wil je natuurlijk dat je baby zo veilig mogelijk slaapt. Daarmee verklein je onder andere het risico op verstikking en wiegendood. Toch blijken we in de praktijk, vaak ongepland, af te wijken van de veiligheidsadviezen. Zo laat bijna de helft van de ouders hun baby weleens op de borst slapen, omdat hij anders niet in slaap valt. Ruim een kwart geeft aan dat dit zelfs meerdere dagen per week gebeurt. “Iedere ouder wil het beste voor zijn baby. Maar als je nachten gebroken zijn en je baby steeds wakker wordt zodra je hem in zijn bedje legt, kan het ineens een stuk ingewikkelder zijn om je baby veilig te laten slapen”, zegt Mariska van der Kogel, hoofdredacteur van WIJ. “Op zo’n moment maak je soms andere keuzes dan je vooraf had bedacht. Ouders hebben daarom vooral adviezen nodig die ook om drie uur ’s nachts haalbaar zijn.”

De 4 van Veilig Slapen Naast het feit dat de baby anders niet wil slapen, geven sommige ondervraagde ouders aan dat ze (ook) om andere redenen samen met hun baby slapen. Voor ‘liefde, warmte en geborgenheid’, voor ‘een fijn moment samen’ of om ‘hechting en borstvoeding te stimuleren’. En natuurlijk: een slapende baby op je borst ís ook

8

‘Als je uitgeput bent, maak je soms andere keuzes’ heel fijn. Toch is het belangrijk om als ouder op de hoogte te zijn

Als ouders vervolgens op de hoogte zijn van de slaapadviezen,

van de richtlijnen voor veilig slapen om weloverwogen keuzes

ziet Rose Anne dat dit soms toch lastig voor ze vol te houden is.

te maken. Wat zijn die ook alweer?

“Ze volgen de adviezen in eerste instantie op. Maar we horen

Mieke Cotterink, expert Kinderveiligheid bij VeiligheidNL

wel vaak dat wanneer we ’s ochtends weer bij het gezin komen,

legt uit: “We hebben de belangrijkste adviezen samengevat in

ze zeggen: ‘Ik weet dat de baby in zijn bedje op zijn rug moet

De 4 van Veilig Slapen: je baby slaapt op zijn rug, je baby slaapt

slapen, maar hij wilde echt niet.’ Ze hebben dan de baby

in een eigen bedje of wiegje (op jullie kamer), je baby slaapt

tussen hen in gelegd, op een aankleedkussen of in een nestje.

in een leeg bedje én in een slaapzak als hij na een paar weken

Of de baby heeft op de borst geslapen. Dit zodat hun baby

beweeglijker wordt. Een laken met een dekentje is in de eerste

en zij zelf wél kunnen slapen.”

weken een goed alternatief, mits kort en stevig opgemaakt

Mieke begrijpt dit wel. “Maar ouders realiseren zich vaak niet

met de voetjes bijna tegen het voeteneinde.”

dat ze onbedoeld kiezen voor risicovolle oplossingen. Daarom is het juist zo belangrijk dat de kraamverzorgende hierover

Risicovolle oplossingen

een open gesprek voert met ouders en samen met hen op zoek

Kraamverzorgende Rose Anne Verbakel-Urlings, eigenaresse

gaat naar veilige alternatieven.”

van Kraamzorg La Vie, ziet in de praktijk regelmatig dat ouders niet (helemaal) op de hoogte zijn van de veiligheidsadviezen.

Tegenstrijdig advies

“Er liggen vaak babynestjes, doeken of knuffels in de bedjes.

Hoewel uit het onderzoek blijkt dat twee derde van de ouders

Soms willen ouders hun baby op de zij laten slapen, omdat ze

zich geen zorgen maakt over de veiligheid van de slaapomgeving,

denken dat hun kleintje anders stikt in zijn spuug. Ik vertel

gaat 73 procent toch actief op zoek naar informatie of advies

dan dat de baby het veiligst op zijn rug slaapt, zonder knuffels.

over dit onderwerp. Jullie raadplegen verschillende bronnen:

Regelmatig weten ze dit niet.”

online-informatie wordt het meest gebruikt (76%), gevolgd door

9

ONDERZOEK WIJ X VEILIGHEIDNL

‘6 op de 10 ouders zegt tegenstrijdige adviezen tegen te komen’

De belangrijkste resultaten

• Bij baby’s tot 6 maanden slaapt bijna driekwart (74%) in de slaapkamer van de ouders. Bij baby’s tot 12 maanden is dit ruim de helft (57%). De belangrijkste reden voor aparte slaapkamers? Zowel ouders als baby’s slapen er beter door.

• In de eerste zes maanden is de co-sleeper veruit het populairst (50%), wat goed past bij de behoefte om de baby dichtbij te houden. Naarmate kinderen ouder worden (tot 1 jaar), gaan steeds minder baby’s in de co-sleeper (33%) en wordt het ledikant juist de meest gebruikte slaapplek (45%). Samen in bed slapen met ouders doen we relatief weinig (7-11%). De ouders die hiervoor kiezen doen dat vooral omdat ze denken dat hun baby daar het beste

de kraamzorg (61%) en het consultatiebureau (41%). Bijna een kwart van de ouders (23%) gebruikt AI-tools en 13 procent informatie van sociale media. Helaas betekent meer informatie

slaapt. En vanwege het praktische gemak en de nabijheid.

• Een grote groep ouders laat hun baby weleens op de

niet automatisch meer duidelijkheid. Sterker nog: 6 op de 10 ouders

borst slapen: 62% geeft aan dat dit de afgelopen week

zegt tegenstrijdige adviezen tegen te komen. Slechts een derde

is gebeurd, waarvan een aanzienlijk deel (27%) zelfs op

van hen gaat actief op zoek naar een verklaring voor die

meerdere dagen. Dit lijkt vaak geen bewuste, vooraf

verschillen.

geplande keuze: bijna de helft van de ouders geeft

Mieke: “Gelukkig kwam uit het onderzoek naar voren dat ouders

namelijk aan dat hun baby anders niet wilde slapen.

het advies van de zorgprofessional wel als het meest betrouwbaar achten. Daarom adviseer ik om bij twijfel altijd even een

• Tegelijkertijd laten de resultaten zien dat de meeste ouders

bevestiging te vragen bij je kraamzorg, op het consultatiebureau

zich relatief gerust voelen over de veiligheid van de slaap-

of te kijken op Kinderveiligheid.nl.”

omgeving van hun baby. Ca. twee derde maakt zich geen zorgen, terwijl ongeveer een derde ‘een beetje’ zorgen

Van wekker tot extra handjes

TEKST: KARIN BROEREN. FOTO: GETTY IMAGES.

Mieke heeft wel een aantal praktische adviezen. Die helpen

10

ervaart.

je om je baby zo veilig mogelijk te laten slapen, ook als dat in

• Een grote meerderheid van de ouders (73%) gaat actief

de praktijk lastig is. “Een co-sleeper werkt heel goed. Zo kun

op zoek naar advies of informatie over veilig slapen.

je je baby veilig in zijn eigen bedje laten slapen, maar is hij wel

We raadplegen online bronnen veruit het meest (76%),

dichtbij. Ook voor de voedingsmomenten is dit erg handig,

gevolgd door professionals zoals de kraamverzorgende

je tilt je baby er eenvoudig uit. En om te voorkomen dat je tijdens

(61%) en het consultatiebureau (41%). Ook informele

een voedingsmoment zelf in slaap valt met je baby in je armen,

bronnen zoals familie en vrienden spelen een rol. Een

kun je een wekker zetten. Heb je weinig middelen, dan kun je

opvallend deel van de ouders maakt gebruik van AI-tools

een co-sleeper huren of een babystartpakket aanvragen bij

(23%) en social media (13%) als informatiebron.

Stichting Babyspullen. Hier zit ook een stevige, veilige wieg bij. En last but not least: zorg goed voor jezelf. Gebroken nachten

• Een belangrijke uitdaging waar ouders tegenaan lopen,

zijn intens en je hoeft het niet allemaal alleen te doen. Durf

is het omgaan met tegenstrijdige adviezen. Maar liefst 62%

op tijd om hulp te vragen. Slaap bijvoorbeeld overdag bij als

geeft aan hiermee te maken te hebben gehad. Opvallend is

je moeder of buurvrouw even op jullie baby past. Zo kun je

dat slechts een deel van deze groep (35%) vervolgens actief

de nachten beter aan.”

iets met die verschillen doet.

PASGEBOREN

Kersvers Alexander Kakoishvili 03-08-2026

Fabienne van Leerzem 04-08-2026

Ezra Kleijer 08-07-2026

Liv van Londen-Plekkenpol 23-03-2026

Milan Gaal 24-07-2026

Elise & Loeka Massink 20-05-2026

Lilian van Overbeek 02-04-2026

Jip den Otter 18-05-2026

Sol George Busselaar 16-08-2026

Gratis mutsje voor jouw baby?

Is jouw kleintje geboren? Laat het ons binnen 6 weken na de geboorte weten op wij.nl/gratismutsje. Je krijgt dan totdat je kind een jaar is het magazine WIJ thuis gestuurd en een gratis mutsje met de naam van je kind.

11

‘Er werd een leeuwin in mij wakker!’

Dit wist ik niet over mezelf

totdat ik moeder werd

Je denkt dat je weet wie je bent, totdat je moeder wordt. Dan ontdek je soms een kant van jezelf die je nog nooit eerder hebt gezien. Deze vier moeders vertellen over de grote verrassing van hun moederschap: niet wat ze leerden over hun kleintje, maar wat ze ontdekten over zichzelf.

Daniek (28), moeder van Jim (5 maanden)

Als Jim blij is, ben ik dat ook. Dat maakt alles de moeite waard.

“Toen Jim een paar weken oud was, wist ik ineens zeker dat een

Ook in de kraamweek ontdekte ik een nieuwe kant van mezelf.

moedergevoel echt bestaat. Hij bleef maar verkouden en had

Zodra we thuiskwamen uit het ziekenhuis, stond ik continu ‘aan’.

veel last van zijn ademhaling. Iedereen dacht aan een virus,

Ik durfde bijna niet te slapen, omdat ik alleen maar wilde

maar diep vanbinnen voelde ik dat er iets niet klopte. Dat gevoel

controleren of Jim nog goed ademde. Achteraf denk ik: er werd

werd bevestigd toen hij na zijn eerste flesje kunstvoeding direct

echt een leeuwin in mij wakker. Zo’n sterk beschermingsgevoel

een heftige allergische reactie kreeg en we met spoed naar het

had ik nog nooit gevoeld.

ziekenhuis moesten. Uiteindelijk bleek Jim een ernstige koemelk­

Moeder worden is het mooiste wat me is overkomen, maar ik vind

allergie te hebben. Ik ging zelf volledig koemelkvrij eten, zodat

het ook belangrijk om eerlijk te zijn. Het is niet altijd een roze

ik borstvoeding kon blijven geven. Binnen anderhalve week

wolk. Je moet wennen aan slapeloze nachten, opnieuw op zoek

zagen we een compleet ander kind. Sindsdien vertrouw ik veel

naar jezelf en soms mis je ook je oude leven. Dat mag er allebei

meer op mijn intuïtie dan ooit tevoren.

zijn. Juist door die momenten ben ik gaan beseffen dat je niet

Wat me misschien nog wel het meest heeft verrast, is hoeveel

alles onder controle hoeft te hebben. Tegelijkertijd zijn het juist

je over hebt voor je kind. Dat ik mijn hele eetpatroon moest

de kleinste dingen die me nu het gelukkigst maken. Als ik naar

omgooien, voelde helemaal niet als een opoffering. Als dit is

Jim kijk en ineens een blik van mezelf herken, voel ik een

wat Jim nodig heeft, dan doe ik dat gewoon. Zonder twijfel.

verbondenheid die bijna niet uit te leggen is. Dat zijn de

Dat moedergevoel had ik vóór zijn geboorte nog nooit ervaren.

momenten waarop ik denk: hier doe je het allemaal voor.

En ondanks alle tegenslagen probeer ik altijd, juist op de

En mijn mantra? Adem in, adem uit. Morgen is er weer een

moeilijke momenten, naar het positieve te blijven kijken.

nieuwe dag en onthoud: alles is een fase.”

13

Lieke (28), moeder van Lilly (2) “Voordat ik zwanger werd, was ik iemand die onbekende situaties heel spannend vond. ‘Liek paniek’ werd ik ook wel genoemd. Kwam er iets nieuws op mijn pad, dan werd ik onzeker en gingen mijn gedachten met mij aan de haal. Daarom heeft het me misschien nog wel het meest verbaasd hoe rustig ik me voelde toen ik zwanger werd van Lilly. Ik liet het allemaal op me afkomen. Ik voelde vooral: wij kunnen dit. Toen Lilly werd geboren, werd dat gevoel alleen maar sterker. Er ontstond echt een oermoeder gevoel in mij, het was zo magisch. Die kracht in mezelf voelde ik ook toen de borstvoeding niet goed bleek te gaan. Het deed zoveel pijn dat ik er alleen maar spanning van kreeg. Ik besloot over te stappen op flesvoeding. Er heerst soms het idee dat borstvoeding moet, maar ik dacht: dit is mijn kind en dit is ook goed. Zodra ik spanning ervaar, gaat Lilly dat ook voelen. Voor het eerst durfde ik echt naar mijn eigen gevoel te luisteren. De liefde voor Lilly is met niets te vergelijken. Eigenlijk begon die al toen ze nog in mijn buik zat. Je ziet alleen een echo, maar er gaat een deurtje in je hart open. Dat blijft openstaan en overstromen met liefde. Lilly staat altijd op nummer één. Daardoor kan ik dingen ook makkelijker loslaten. Ik weet, thuis wacht iemand op me die me zoveel liefde en blijdschap geeft. Moeder worden heeft niet alleen mijn vertrouwen in mezelf veranderd, maar ook de band met mijn eigen ouders. Ik heb mijn moeder in die eerste kraamweek ontzettend veel om hulp gevraagd. Onze band was altijd al goed, maar is nu nog veel sterker. Je gaat ineens beseffen wat je ouders vroeger allemaal voor je hebben gedaan. Dat waardeer ik nu op een heel ander niveau. Hoewel mijn leven compleet veranderde, wilde ik mezelf niet verliezen in het moederschap. Ik vind het nog steeds belangrijk om af te spreken met vriendinnen, een kop koffie te drinken of een keer een borrel te doen. Natuurlijk verandert je leven, maar je hebt óók nog je eigen leven. Vriendinnen zeggen weleens: je bent nog steeds die gekke Lieke, alleen nu ben je ook moeder. Dat vind ik heel mooi om te horen.”

14

‘Als moeder ontdekte ik hoe krachtig ik ben’

Lotte (29), moeder van Milan (3) en Jesse (4 maanden) “Ik heb mijn eigen moeder op jonge leeftijd verloren, daardoor wist ik eigenlijk niet goed wat ik moest verwachten. Daarom zocht ik antwoorden op social media, YouTube en in vlogs. Daar zag ik vooral het perfecte plaatje. Ik dacht: mijn kinderen krijgen geen snoep, geen schermtijd en ik doe alles volgens het boekje. Maar toen Milan werd geboren, ontdekte ik al snel dat het voor mij heel anders werkte. Ik ben heel erg go with the flow geworden. Als iets niet werkt, dan doe ik het anders. Milan heeft bijvoorbeeld moeite met eten. Vroeger dacht ik: je blijft aan tafel zitten tot je bord leeg is. Nu weet ik dat hij daar alleen maar overstuur van raakt. Dan haal ik hem liever even uit de situatie en probeer ik het later opnieuw. In het begin dacht ik nog: wat zullen mensen hiervan vinden? Maar inmiddels vertrouw ik veel meer op mijn eigen gevoel. Wat me misschien nog wel het meest heeft verrast, is hoeveel geduld ik blijk te hebben. Mensen om mij heen zeggen vaak: “Hoe blijf jij zo rustig?” Als mijn kinderen huilen of overstuur zijn, raak ik niet in paniek. Ik blijf juist kalm, omdat ik merk dat zij daar ook rustig van worden. Dat had ik nooit achter mezelf gezocht. Ik dacht juist dat ik sneller geïrriteerd zou raken. Dat geduld neem ik inmiddels ook mee naar mijn werk. Moeder worden heeft me niet alleen thuis veranderd, maar ook daar. Doordat ik zelf jong mijn moeder ben verloren, besef ik misschien nog meer hoe kostbaar tijd samen is. Ik probeer bewust te genieten van de kleinste momenten. Mijn telefoon gaat vaker weg, zodat ik echt kan kijken naar hoe mijn kinderen spelen. Juist die momenten zijn me het dierbaarst geworden. Als Milan ‘s ochtends Jesse een kusje geeft. Of als ik met allebei de kinderen op de bank zit, één in elke arm. Vijf jaar geleden had ik nooit gedacht dat ik daar zó gelukkig van zou worden.”

‘Ik blijk veel geduld te hebben’

Lisa (27), moeder van Olivia (6 maanden) “Voordat ik moeder werd, keek ik vaak naar wat anderen deden, of dacht ik vaak wat anderen ervan zouden vinden. Zeker door social media lijkt alles perfect en dacht ik dat er maar één juiste manier was om moeder te zijn. Sinds Olivia er is, ben ik daar heel anders naar gaan kijken. Ik ben veel zelfverzekerder geworden. Iedereen voedt zijn kind op zijn eigen manier op en ik heb geleerd dat ik vooral moet doen wat goed voelt voor ons. Dat vertrouwen gaf me ook de moed om een grote beslissing te nemen. Ik werkte al zeven jaar bij hetzelfde bedrijf en maakte lange dagen. Na mijn verlof bleek dat moeilijk te combineren met het gezinsleven. Daarbij heb ik reuma en sinds de bevalling zijn mijn klachten weer toegenomen.Ik besloot mijn baan op te zeggen. Een keuze waar ik lang over heb nagedacht en met mijn man samen heb besloten. Voor nu is het een verstandige keuze en voelt het voor mij als de juiste stap. Er is zoveel meer in het leven dan alleen werken. De tijd met mijn dochter krijg ik nooit meer terug. Door het moederschap ben ik ook anders altijd hard, maakte overuren en stond altijd aan. Nu denk ik veel vaker: geniet van de kleine momenten, want het leven gaat snel. Gewoon samen spelen, haar zien lachen of wakker worden naast haar terwijl ze rustig begint te babbelen; dat zijn de momenten die mijn dag maken. Dat had ik van tevoren nooit kunnen bedenken. Waar ik misschien nog wel het meest trots op ben, is dat het moederschap vanaf het begin zo natuurlijk voelde. Natuurlijk heeft

‘Ik leerde op mijn eigen gevoel te vertrouwen’

iedereen zijn uitdagingen, maar ik had nooit verwacht dat ik er zoveel vertrouwen in zou hebben. Mijn boodschap aan andere moeders? Blijf vooral dicht bij jezelf. Er is overal informatie en iedereen heeft een mening, maar jij kent je kind uiteindelijk het allerbeste. Vertrouw op je gevoel en ontdek samen wat voor jullie werkt.”

16

TEKST: FRANCIEN GRIFFIOEN. FOTOGRAFIE: ANOUK DE KLEERMAECKER. VISAGIE: ASTRID TIMMER.

naar mijn eigen leven gaan kijken. Ik werkte

LEZERSAANBIEDING WIJ X JUNELIE

COMFORTABEL OP PAD

10% korting

Je hebt voor je baby al snel veel nodig: een jas, muts, wantjes, slofjes, deken en voetenzak. De bekroonde Junelie Wikkelzak maakt het een stuk eenvoudiger: je legt je baby erin, sluit de flappen en kunt vertrekken. Handig voor de autostoel en kinderwagen. Nu voor WIJ-lezers extra voordelig. Comfortabel én veilig Een dik jasje kan ervoor zorgen dat de gordels van een autostoel of kinderwagen niet goed aansluiten op het lichaam van je baby. Dankzij de ruime openingen in de rug en het kruis lopen de gordels door de Junelie Wikkelzak heen en sluiten ze direct aan. Krijgt je baby het warm of valt hij in slaap? Dan open je de fl appen eenvoudig, zonder de gordels los te maken of een jas uit te trekken.

Alles wat je onderweg nodig hebt De aansluitende capuchon en optionele wantjes houden het hoofdje en de handjes van je baby warm. Aan het speelgoedkoord maak je een speentje of speeltje vast die je kunt wegstoppen in het opbergvakje. Handig!

Kies jouw favoriet Naast Teddy Beige, in een voorjaars- en najaarsvariant, zijn er drie nieuwe uitvoeringen. Midnight Blue en Lovely Pink zijn gemaakt van een stijlvolle

‘Wat een uitkomst, echt veel handiger dan een jasje!’

kabelstof en verkrijgbaar als najaarsvariant. Merino Ivory is gemaakt van merinowol, een natuurlijke stof die helpt de lichaamstemperatuur te reguleren en geschikt is voor ieder seizoen. Alle uitvoeringen zijn verkrijgbaar in de maten 0–6 maanden en 7–12 maanden.

Sabine

EXCLUSIEVE LEZERSAANBIEDING Profiteer van 10% korting op een Junelie Wikkelzak naar keuze met kortingscode WIJ10 op junelie.nl/wij DEZE AANBIEDING IS GELDIG T/M 31 OKTOBER 2026 EN GELDT ZOLANG DE VOORRAAD STREKT.

1000 DAGEN

1000

VRAGEN

Hoera, een baby! Moeder worden is natuurlijk fantastisch. Tegelijkertijd brengt het ook veel vragen en onzekerheden. Want in die eerste 1000 dagen heb je soms wel 1000 vragen. Kinderartsen Ineke de Kruijff en Karola de Graaf van @debabydoctors geven je álle antwoorden op jouw vragen in hun nieuwe boek.

Krijg je een baby, dan kom je in een hele nieuwe wereld terecht.

boek las ik over wonderolie, een ‘natuurlijk’ middel dat weeën

Een wereld van slaapritmes, voedingsmomenten, sprongetjes en

kan opwekken door prikkeling van de darmen, waardoor soms

babykwaaltjes. Omdat alles nieuw is, kun je daar soms verdomd

ook de baarmoeder geprikkeld raakt. Zonder het aan iemand

onzeker van worden. Want hoe weet je of je baby zich goed

te vertellen, bestelde ik bij de apotheek deze wonderolie en nam

ontwikkelt? Wat kun je doen als ‘ie ziek is? Wat als je baby zijn

het in de ochtend in.” Vervolgens zat Ineke de hele middag op de

fles niet leegdrinkt? En waarom hee ‘ie acné op zijn gezicht?

wc met buikrampen en diarree. “En ja hoor, in de avond ging dat over in weeën. Later begreep ik van de gynaecoloog dat deze

Voorbereidend lezen

wonderolie helemaal niet zo onschuldig is. Het kan tot een

Ook, of misschien zélfs, kinderartsen Ineke en Karola hadden

enorme weeënstorm leiden. Achteraf begrijp ik niet wat me

veel vragen en onzekerheden toen ze voor het eerst zwanger

bezielde om het in te nemen. Als arts, notabene! Ik had gewoon

raakten. Ook al waren ze destijds al arts, zelf een baby krijgen

tegen de verloskundige moeten zeggen dat ik er klaar mee was.”

is toch andere (moeder)koek. Ze wilden zich daarom goed voorbereiden. Karola: “Mijn partner en ik staarden naar die twee

Struggles

streepjes met een gevoel van blijdschap, ongeloof en toch ook

Niet alleen tijdens de zwangerschap kun je met veel vragen,

een beetje angst voor wat er zou komen. Die eerste weken bracht

onzekerheden en dilemma’s zi en. Als je kleintje eenmaal is

ik eindeloos scrollend op het internet door. Wat moest ik doen,

geboren, wordt het alleen maar spannender. Je wilt natuurlijk

regelen en voelen?” Ineke: “Ik bereidde me voor met de standaard-

goed voor je baby zorgen. Maar hoe doe je dat, als je dat nog nooit

boeken over zwangerschap en bevallen van toen. Wat een

hebt gedaan? Ineke: “Ik weet nog dat ik het ontze end spannend

verschil met nu; er is zóveel informatie beschikbaar op internet

vond toen de kraamhulp na de eerste dag wegging: nu moesten

en sociale media!”

we het helemaal alleen doen. Ik bleef maar naar mijn dochter later toch weer wakker om te checken of alles goed ging.

Als arts weet je veel over het menselijk lichaam. Maar als je zelf

Al mijn kennis leek verdwenen: ik was alleen nog maar moeder.”

zwanger bent? Dan voelt het ineens heel anders. Zo ook bij Ineke.

Ook als kinderarts kom je voor dezelfde struggles te staan als

“Bij mijn eerste zwangerschap was ik er tegen het einde helemaal

andere nieuwe ouders. Karola: “Ons zoontje was vanaf de

klaar mee. Ik was al lang voorbij de uitgerekende datum. In een

geboorte al een heel alerte baby, die in geen enkel slaapschema

TEKST: KARIN BROEREN.

kijken: ademt ze nog? En als ik wegdommelde, schrok ik iets

Wonderweeën

19

‘Ik begrijp niet wat me bezielde. Als arts, notabene!’

EEN VOORPROEFJE

1000 dagen, 1000 vragen

Hoe weet je of je baby genoeg beweegt? Vanaf ongeveer 28 weken mag je elke dag bewust even stilstaan bij het voelen van je baby. Dat betekent niet tellen met een stopwatch, maar wél even checken: voelt vandaag zoals ik van mijn baby gewend ben? Twijfel je, dan is het slim om rustig op je linkerzij te gaan liggen om de bewegingen van je baby beter te voelen. Twijfel je nog steeds? Dan mag je altijd contact opnemen met je verloskundige.

leek te passen. Overdag deed hij veel slaapjes in de draagzak.

Wat is een navelbreuk?

Vanaf drie maanden leek hij iets ‘leerbaarder’ te worden en

Een navelbreuk is een zachte uitstulping bij de navel. Dit

begonnen we met slaaprituelen en slaapjes overdag in zijn eigen

komt vaak voor bij baby’s en jonge kinderen. Een navelbreuk

bed. Tot de vier-maanden-slaapregressie. Ik dacht oprecht dat

is meestal onschuldig en veroorzaakt geen klachten. Bij de

ik gek werd. De nachten, die altijd redelijk waren gegaan, werden

meeste kinderen verdwijnt een navelbreuk vanzelf, vaak vóór

nu een regelrechte hel. Het duurde in totaal vijf weken. Achteraf

de leeftijd van 5 jaar. Ook als de navelbreuk daarna nog

denken we nog weleens: hoe hebben we dat eigenlijk volgehouden?”

aanwezig is, is een operatie meestal niet nodig. Alleen als een kind of ouder de uitstulping later storend vindt, kun je een

Verwarrend

operatie om cosmetische redenen overwegen. Een navelbreuk

Net als Karola en Ineke zul je als nieuwe ouder tegen allerlei

raakt zelden beklemd. Neem contact op met de huisarts als

zaken aanlopen. Daarom hebben de kinderartsen het boek 1000

de navelbreuk rood, pijnlijk of gezwollen wordt, of als je de

dagen, 1000 vragen: betrouwbare informatie over je baby, van de

uitstulping niet meer voorzichtig kunt terugduwen.

zwangerschap tot 2 jaar geschreven. Het boek gee jonge ouders vragen in de eerste 1000 dagen. Karola: “Deze periode is intens,

Kun je zwanger worden als je borstvoeding geeft?

bijzonder en vaak ook verwarrend. Wat is normaal? Wanneer

Het antwoord is: ja, dat kan! Borstvoeding kan de vruchtbaar-

moet je je zorgen maken? En hoe maak je keuzes tussen alle

heid verminderen, maar beschermt niet volledig tegen een

adviezen die je overal tegenkomt? We geven praktische, medisch

zwangerschap. Misschien heb je weleens gehoord van de

onderbouwde antwoorden op de vragen waar (aanstaande)

lactatie-amenorroe-methode (LAM). Deze methode zou een

ouders het vaakst mee zi en. Kortom, we helpen jou om het

natuurlijke vorm van anticonceptie zijn als je borstvoeding geeft

ouderschap vol vertrouwen te beginnen.”

en je dus zou beschermen tegen zwangerschap. Maar, goed

duidelijke antwoorden en praktische uitleg over de belangrijkste

om te weten: het beschermt nooit volledig! Zelfs als je volledig borstvoeding geeft, nog niet ongesteld bent geworden en je baby jonger is dan zes maanden, heb je nog steeds met deze methode twee tot zeven procent kans op een zwangerschap!

5X WINNEN Nieuwsgierig geworden naar het boek 1000 dagen, 1000 vragen? WIJ mag vijf exemplaren t.w.v. € 24,99 weggeven. Stuur een email naar redactie@wij.nl o.v.v. 1000 vragen en laat weten waarom jij dit boek graag wilt lezen. Doe dit vóór 16 oktober 2026. De winnaars ontvangen een persoonlijk bericht.

20

Hoe ontwikkelt het afweersysteem zich vanaf drie maanden? Nu je baby drie maanden of ouder is, heeft het afweersysteem zich beter ontwikkeld. Het kan nu zelf beter herstellen van infecties. We weten dat kinderen in de leeftijd van drie maanden tot twee jaar oud regelmatig ziek kunnen zijn, tot wel elf (!) keer per jaar. Is je kind gewoon vrolijk, groeit ‘ie goed en ontwikkelt ‘ie zich voldoende? Dan is er geen reden om je zorgen te maken. Kinderen krijgen regelmatig virusinfecties, dat komt omdat ze hun immuunsysteem nog aan het opbouwen zijn. Dit is dus heel normaal, maar kan wél vervelend voor jou als ouder zijn. Ook omdat je kind dan uit zijn hum is. Paracetamol geven kan je kleine helpen om zich weer beter te voelen.

Een goed begin De eerste maanden draait alles om voeden, troosten en samen ontdekken wat werkt. Met de MAM Easy Start™ Anti-Colic fles en de MAM Original fopspeen ondersteunt MAM jou en je baby tijdens deze bijzondere eerste fase. De MAM Easy Start™ Anti-Colic fles helpt je baby rustiger en gelijkmatiger te drinken. Het speciale bodemventiel vermindert de luchtinname en kan zo helpen bij krampjes en onrust. Extra handig: de fles is in slechts 3 minuten zelf te steriliseren in de magnetron.

En voor die momenten waarop je baby behoefte heeft aan extra troost, kan een speen uitkomst bieden. De MAM Original speen heeft een symmetrische, kaakvriendelijke speenvorm en is zacht voor je baby.

2

Minder krampjes bevestigd door

80% van de moeders 1

Uniek bodemventiel helpt krampjes te verminderen

Platte, orthodontische speen ontworpen met tandartsen

Scan de QR-code voor meer informatie over MAM en MAM producten.

Ontwikkeld met zorg

Al meer dan 50 jaar ontwikkelt MAM producten in samenwerking met medische experts. Zodat jij kunt vertrouwen op de producten die je voor je baby kiest. Voor meer comfort voor je baby en een beetje meer rust voor jou.

1 Veldstudie, Oostenrijk 2011, getest door 73 moeders van baby’s met koliek / Marktonderzoek, USA (2010), getest door 35 moeders van baby’s met koliek. 2 Marktonderzoek 2010-2025, getest met 1.694 baby’s.

21

MOOIE GIFTS EN VEEL LEUKS VOOR MAAR € 54,95

CAMERA

SCHUIFJESBOEK

Interactieve speelgoedcamera € 14,99

nijntjes verkleedfeest € 11,95

clementoni.com/nl

nijntje.nl

VOOR

DEEL

CRÈMEBAD

WASHANDJES

Calendula Relax Crèmebad (200 ml) € 13,99

Set van 3 hydrofiel washandjes Safari Leo € 7,95

weleda.nl

little-dutch.com

22

BOX

BUGGYHAAK

GIFTSET

Yrda luxe metalen buggyhaken

Li le Dutch Newborn Naturals gi set € 24,95

(2 stuks) € 8,99 yrda.nl

little-dutch.com

WAARDE

€ 232

VOOR MAAR

€54,95

GEBOORTEBLOEM KETTING Stainless Steel, goud of zilver met

MET GRATIS VERZENDING

geboortesteentje € 23,90 kayasieraden.nl

LIPPENBALSEM

BAL

Natuurlijke lippenbalsem € 3,95

Siliconen motoriekbal Beer € 18,95

vitaminestore.nl

rammelaartje.nl

Ontdek deze goedgevulde box van WIJ, boordevol leuke producten. Jij betaalt maar € 54,95 (met gratis verzending) i.p.v. € 232,13. Dat is ruim 75% korting! En je maakt kans op een Trybike Steel 2-in-1 loopfiets t.w.v. € 144,95. Hoe leuk is dat!? Bestel snel, want OP=OP.

ÓF HUIDVERZORGINGSOLIE

WATERFLES

Bio-Oil huidverzorgingsolie 100% natuurlijk

Cabau Bloom Bo le beige of roze € 18,95

(60 ml) € 14,99 bio-oil.com/nl

cabaulifestyle.com/nl

ÓF BUGGYBOEKJE Op de boerderij of Op het strand € 12,95 imagebooks.nl

WINNEN 5x Trybike Steel 2-in-1 loopfiets >>>

PRIJS IS INCL. € 5,95 VERZENDKOSTEN BINNEN NEDERLAND. DE VOORDEELBOX WORDT NA BETALING BINNEN TWEE WEKEN THUISBEZORGD.

23

STICKERBOEK

MOOIE GIFTS EN VEEL LEUKS VOOR MAAR € 54,95

op avontuur met nijntje Met herbruikbare stickers € 13,95 nijntje.nl

VOOR

DEEL

BOX DEURSTICKERS Gepersonaliseerde thema deurstickers € 20,90 goedgemerkt.nl

BESTEL SNEL OP WIJ.NL/VOORDEELBOX VERZORGINGSSET Bambo Nature Beschermende Crème (100 ml) € 9,99 Bambo Nature plasticvrije Billendoekjes (50 st) € 3,29 Bambo Nature Babyolie (150 ml) € 7,49

WINNEN

bambonature.nl

5X TRYBIKE STEEL 2-IN-1 LOOPFIETS T.W.V. € 144,95 Onder alle bestellers verloten we vijf Trybike Steel 2-in-1 loopfietsen van Co&Co. Deze loopfiets groeit met je kind mee. Start als stabiele driewieler en bouw eenvoudig om tot tweewielige loopfiets zodra je kind klaar is voor de volgende stap. In matgroen of cream, beide met crème wielen. coandco.nl

24

COLUMN PRINSES LAURENTIEN

L

Laatst zat ik in de trein tegenover een jonge moeder

nieuwe woorden, nieuwe verbindingen in de

met haar baby. De moeder scrolde gedachteloos op

hersenen en het gevoel: ik word gezien. Niets

haar telefoon. Waarschijnlijk was ze moe, regelde

kan dat overnemen.

ze de boodschappen, beantwoordde ze een appje of

Prinses Laurentien van Oranje zet zich intensief

zocht ze iets op. Precies zoals we dat allemaal doen.

En dat is goed nieuws voor ouders. Je hoeft geen

in voor Taalschatten,

Haar dochtertje keek onafgebroken naar haar

ingewikkelde oefeningen te doen of steeds

dat als doel heeft alle

gezicht. Ze bewoog haar armpjes, maakte kleine

educatieve spelletjes te bedenken. Taal groeit juist

kinderen in Nederland op

geluidjes en leek telkens te denken: kijk naar mij.

in de gewone momenten die er toch al zijn. Praten

het juiste taalniveau aan

met je kind tijdens het verschonen, onderweg naar

de basisschool te laten

Niets bijzonders, zou je denken. Onze telefoon trekt

de supermarkt, aan tafel of voor het slapengaan.

beginnen. Daarbij is

tenslotte de hele dag aan ons. Een melding. Nog één

Juist die alledaagse momenten zijn goud waard.

taalverwerving in de

berichtje. Even het nieuws. Voor je het weet ben je vijf minuten verder. Maar voor een baby zijn die

eerste 1.000 dagen van Natuurlijk kun je niet vierentwintig uur per dag

een kind van cruciaal

momenten anders. Die begrijpt niet dat je even bent

volledig beschikbaar zijn. Dat hoeft ook niet.

belang. Ze is getrouwd

afgeleid. Hij ziet alleen dat jouw blik ergens anders is.

Het gaat niet om minder technologie. Het gaat

met prins Constantijn, de

om méér verbinding en interactie.

jongste broer van koning

En juist daar zit iets belangrijks. Want als je weet

Willem-Alexander, en

hoeveel die aandacht voor je baby betekent, kijk

Misschien helpt het om jezelf af en toe één simpele

samen hebben ze drie

je misschien nét iets vaker op van je scherm. Niet

vraag te stellen voordat je je telefoon pakt: kan

kinderen: Eloise, Claus-

omdat je het anders verkeerd doet, maar omdat

dit ook over vijf minuten? Want die vijf minuten

Casimir en Leonore.

je het beste wilt voor je kind.

maken voor een baby een wereld van verschil. Niet omdat hij in die tijd honderd nieuwe woorden

Wetenschappers weten dat baby’s taal niet leren

leert. Maar omdat hij leert dat iemand naar hem

van schermen. Ze leren van mensen. Van gezichten.

kijkt. Dat zijn geluidjes ertoe doen. Dat een glimlach

Van stemmen. Van de kleine dans die ontstaat

wordt beantwoord. Dat er iemand naar hem kijkt

wanneer een baby een geluidje maakt en jij daarop

en reageert. En precies daar begint taal. Niet in

reageert. Of wanneer jij iets aanwijst en je kleintje

een app. Niet op een scherm. Maar in de ogen

jouw blik volgt. Dat heen-en-weer is de motor

van iemand die even opkijkt en contact zoekt.

achter taalverwerving. Niet de woorden alleen,

Want taal is nu eenmaal communicatie.

maar het samenspel tussen jou en je kind. En er is nog een scherm dat om aandacht vraagt: dat van je kind zelf. In de wachtkamer, in de auto of tijdens het koken kan zo’n scherm ontzettend handig zijn. Even een filmpje zodat jij iets kunt afmaken. Iedere ouder herkent dat. Maar een scherm reageert niet zoals jij dat doet. Jij zegt: “Kijk, een hond!” En je ziet dat je kind kijkt en reageert. Precies in dát heen-en-weer ontstaan

‘ Een baby leert taal vooral in het samenspel met jou’ 25

7 jaar

50

Kids t/m 1

%

KORTING

De leukste all-in vakantie! Bij Preston Palace beleven peuters, kleuters én hun ouders een zorgeloos dagje of nachtje uit.

Dankzij onze all-inclusive formule is alles geregeld en kunnen jullie onbezorgd genieten. Draai samen een rondje in Boardwalk indoor kermis, spetter in Riviera subtropisch zwemparadijs, dans met het animatieteam en laat je verrassen door vrolijke familieshows. Overal valt iets te ontdekken, te beleven en vooral samen van te genieten. Een plek waar kleine momenten uitgroeien tot onvergetelijke herinneringen.

Boek vandaag nog op prestonpalace.nl

26

Laan van Iserlohn • 7607 PT Almelo • 0546 542 121 • info@prestonpalace.nl

‘Een luisterend oor kan al zoveel schelen’ De naweeën van een postpartum depressie, een huilbaby en nog drie andere kinderen om voor te zorgen: het werd moeder Kenia logischerwijs te veel. Ze zocht hulp bij Home-Start, dat haar koppelde aan vrijwilligster Lizeth. “Zij creëerde de rust die we nodig hadden.”

Twee jaar geleden begon Lizeth Schu e als vrijwilliger

Een wereld van verschil

bij Home-Start. “Ik ben gepensioneerd, dus ik heb alle tijd.”

Kenia kwam in aanraking met Home-Start via haar schoonzusje

Ze werkte lange tijd in de zorg en het onderwijs en zag daar

omdat zij wist dat ze het moeilijk had. “Ik worstelde met een

soms schrijnende situaties met lede ogen aan. “Dat pubers

postpartum depressie, een huilbaby en nog drie andere kinderen,

compleet verantwoordelijk waren voor andere broertjes en

en kon inderdaad wel wat ondersteuning gebruiken.”

zusjes. Of dat kinderen ongewassen of met blauwe plekken naar school kwamen.”

De organisatie koppelde haar aan Lizeth, die sinds vorig jaar mei eens per week bij het gezin langsging om Kenia wat verlichting

Vanuit haar functie kon ze daar tot haar spijt weinig aan doen.

te bieden. “Ze was haar eigen roer kwijt en zat niet goed in haar

“Je hebt wel oudergesprekken, maar die gaan niet over de

vel. Ik werd een soort ankerpunt in hun week. Kenia praa e,

thuissituatie. Ik vond het erg pijnlijk dat ik hooguit een melding

ik luisterde en hield een aantal van haar kinderen bezig met

kon maken bij maatschappelijk werk of een sociaal begeleider.

een spelletje of knutseltje. Zo kon Kenia haar aandacht richten

Mijn handen jeukten om zelf te helpen, want ik zag dat het ging

op één van de andere kinderen.”

om gezinnen die overloaded waren, waardoor de chaos alleen maar groter werd. Wat er vooral nodig was, was aandacht. Het

Voor Kenia maakte dat een wereld van verschil, vertelt ze.

kan al zoveel helpen als je er alleen maar bent, een luisterend

“Ze creëerde wat rust, waar we veel behoe e aan hadden. We zijn

oor biedt: nou, ik heb er twee.”

geen probleemgezin, ik heb een lieve man en die doet heel veel, maar hij werkt ook en we kwamen gewoon handen tekort thuis.

Bij Home-Start is dat precies wat ze doet. De organisatie biedt

Zeker na die depressie en met een baby die non-stop huilt.”

steun aan ouders om te voorkomen dat gewone vragen over ouderschap en opvoeding hulpvragen worden. Home-Start

Zwarte periode

is er voor alle (aanstaande) ouders die een steuntje in de rug

Het was voor Kenia de eerste keer dat ze met een postpartum

nodig hebben. De vrijwilliger loopt een tijdje mee in een gezin.

depressie te maken kreeg. “Heel gek was het. De eerste maanden

Zoals Lizeth het afgelopen jaar deed bij moeder Kenia.

na mijn derde bevalling ging alles prima. Maar op een dag werd

27

‘Wat er vooral nodig was, was aandacht en rust’ ik wakker en had ik plotseling nergens meer zin in. Ik had niet

Liever wat langer

de energie om iets te doen en huilde om niets, elk klein dingetje

Normaal gesproken duurt een traject maximaal een jaar, maar

kon me heel verdrietig of van slag maken. Ik begreep er niets van.

Kenia en Lizeth trokken wat langer met elkaar op. Lizeth:

Eerst dacht ik dat het nog door de hormonen kwam, maar het

“Tijdens het traject raakte Kenia zwanger van hun vijfde kind.

werd alleen maar erger. Op een gegeven moment lukte het me

Het leek ons het beste om af te wachten hoe ze die zwangerschap

niet eens meer om uit bed te komen om te douchen of me aan

zou doorstaan en hoe ze uit die bevalling zou komen.”

te kleden. Laat staan om iets met de kinderen te doen. Ik dacht dat ik gek werd. Het was een hele zwarte periode.”

Kenia: “In het eerste trimester ben ik altijd heel erg misselijk geweest, zodanig dat ik geregeld moest worden opgenomen in

Na een jaar, waarin ze ook professionele hulp kreeg van een

het ziekenhuis wegens uitdroging. Hyperemesis gravidarum

psycholoog en veel steun had aan haar geloof, ging het langzaam

(HG) ja. Bij de derde en vierde zwangerschap belandde ik ook

beter. “Ik denk dat ik door die moeilijke tijd uiteindelijk een

nog in het ziekenhuis met vroegtijdige weeën, waarna ik tien

betere moeder ben geworden. Ik heb geleerd om dingen los te

weken bedrust moest houden. Dat viel niet mee.”

laten, meer te leven in het moment en niet te veel van mezelf te eisen. Ik weet nu: het maakt niet uit als de woonkamer een dagje

Deze keer ging het gelukkig allemaal goed, zowel met de

vies is, who cares? Dus achteraf gezien heeft die depressie me

zwangerschap en de bevalling als erna. Nu Kenia’s jongste

goede dingen gebracht. Maar ik moet nog steeds goed letten op

dochter bijna vier maanden is, is het begeleidingstraject

mijn grenzen.”

afgerond. “Twee weken geleden hebben we officieel afscheid genomen”, vertelt Lizeth. “Maar ik ga zeker nog weleens koffie

Relativeren

bij ze drinken hoor. Je bouwt toch een band op. Ik ben een jaar

In het begin van hun traject had Kenia niet echt grip op de

lang een onderdeeltje geweest van dat gezin, het zou raar zijn

situatie, zag Lizeth. “Ze sliep slecht door de huilbaby en had

als ik het nu helemaal achter me zou laten.” Voor Lizeth staat

zichzelf nog niet terug op het pad na de bevalling. Daar kon

de deur altijd open, reageert Kenia: “Je bent hier altijd welkom.”

ik weinig aan doen, buiten luisteren en een paar kinderen bezighouden zodat zij wat ruimte had voor de rest. Als je een huilbaby hebt, gaat daar vaak veel aandacht naartoe, waardoor je als moeder algauw het idee hebt dat je tekortschiet richting

TEKST: ROXANNE VIS.

je andere kinderen.”

28

Kenia beaamt dat. “Éline, onze huilbaby, wilde een tijdje alleen

ONDERSTEUNING AAN GEZINNEN

buiten slapen in de kinderwagen. Maar met z’n allen naar buiten

Home-Start is een wereldwijd programma voor ondersteuning

gaan was voor mij al een dagtaak. Lizeth maakte dat zoveel

aan gezinnen. Vrijwilligers steunen ouders met lichte,

makkelijker. We keken allemaal uit naar haar komst. Het was

alledaagse ouderschapsvragen. Meer dan 160 gemeenten

voor mij ook fijn om gewoon even een volwassene te spreken

zetten Home-Start in binnen hun lokale jeugdbeleid als vorm

en samen een kopje koffie te drinken. Lizeth relativeerde alles:

van pedagogische hulp. Bijna 4.000 gezinnen krijgen elke week

kijk hoe mooi je kinderen zijn, kijk hoe goed je het doet, blijf zo

een steuntje in de rug van de vrijwilligers van Home-Start.

doorgaan. Dat gaf me zelfvertrouwen.”

Voor meer informatie: home-start.nl.

Noortje

Tattoo voor je kind?

WIJ WIJ_Pinterest @WIJ.tiktok

JA

14%

Degene die bevallen heeft uitgevonden, is een eikel

KOMT NOG

28%

MOM TO MOM

MET EN ZONDER DRIFTBUI HOUD IK EVENVEEL VAN HAAR. MISSCHIEN WEL OMDAT IK MEZELF STEEDS HERKEN

WIJ.Insta

Esther

IK DOE POSTPARTUM 100X LIEVER DAN ZWANGER ZIJN EN BEVALLEN Jolien

Niemand vertelde me dat ik bij babyzwemmen liedjes moest kennen Liz

Ik had verwacht dat een tweede pittig zou zijn, maar het is nog pittiger dan gedacht Cassandra

Soms wil je baby gewoon dicht bij je zijn. Dat noem ik mamahonger

Moeder worden betekent ook dat je ineens weer aan je eigen ouders moet vragen of je uit mag

Francesca

Anoniem

IK WAS NON-STOP MISSELIJK TOEN IK ZWANGER WAS. HET ENIGE DAT IK BINNENHIELD WAS PAPRIKACHIPS Andrea

Wat is jouw superkracht? Met weinig slaap functioneren

52%

Zondag is onze ‘restday’: rest van de was, rest van de strijk en rest van het huishouden Daniëlle

GOUDEN TIP go with the flow Chrissie

29

‘Ik dacht: waar is iedereen?’ 30

EENZAAMHEID IN HET MOEDERSCHAP Een baby krijgen verandert alles: je ritme, je belevingswereld, je vriendenkring. Soms leidt dat tot een gevoel van eenzaamheid. WIJ probeert dat taboe te doorbreken. “Erover praten met anderen lucht op. Altijd.”

Wie moeder wordt, krijgt er veel bij: een baby, slapeloze nachten en een compleet nieuw leven. Maar soms ook iets waar weinig over wordt gesproken: eenzaamheid. Een gevoel dat Marloes (30) maar al te goed herkent. Aan de telefoon vertelt ze: “Ik heb twee prachtkinderen van vijf en negentien maanden oud, een begripvolle, zorgzame vriend, familie, schoonfamilie en lieve vriendinnen. Maar soms voelt het moederschap heel eenzaam.” Die eenzaamheid ontstond niet van de een op andere dag. Marloes: “Ik voelde me altijd al wat alleen, omdat ik wat afgelegen woon en vrienden en familie niet dichtbij zijn.” Dat vond ze lange tijd niet erg, maar na haar tweede bevalling begon het te knagen. “Op de dagen dat mijn vriend werkte en iedereen zijn eigen leven leidde, voelde ik mij soms zo alleen op de wereld. Dan dacht ik: waar is iedereen? Een rondje wandelen door het dorp was leuk, maar er was niemand waar ik even naartoe kon. Ik miste iemand bij wie ik mijn ei kwijt kon. Iemand bij wie ik gewoon even kon ontspannen.”

Je bent niet de enige Elsbeth Vermeulen is directeur van De Oudertelefoon. Deze organisatie biedt een gratis luisterlijn voor ouders. Volgens haar ervaren veel ouders gevoelens van eenzaamheid. Ze legt uit: “Een kind verandert je leven. Je rol wordt anders, je bent meer aan huis gebonden en je sociale kring krimpt. It takes a village to raise a child, maar bij de meeste ouders wordt de vriendenkring gek genoeg juist kleiner. Dat kan eenzaamheid met zich meebrengen.” Ouders praten daar vaak liever niet over. Ze denken dat ze op een roze wolk horen te zitten, schamen zich voor hun gevoelens of hebben het idee dat anderen hen niet écht begrijpen. Marloes herkent dat maar al te goed. “Na de komst van mijn tweede trok ik bij mijn familie aan de bel. Ik vertelde dat ik van mezelf baalde, van mijn lichaam. Dat ik me soms zo alleen voelde. ‘Ja dat hoort erbij’, kreeg ik dan terug. Of: ‘Je hebt net een kind gekregen, dat komt wel weer.’ Ik voelde me niet gehoord en ja, dan slaat het gesprek eigenlijk dood.”

VOEL JIJ JE WELEENS ALLEEN IN HET MOEDERSCHAP? Ja, best wel vaak

42%

Soms, op moeilijke momenten

42%

Bijna nooit

9%

Nee, ik voel me gesteund

7%

BRON: WIJ.INSTA

31

je wél begrijpt. “Zeker als je de eerste in je vriendengroep bent die een kind

Zo voelt eenzaamheid voor jonge moeders

krijgt en anderen niet goed begrijpen wat er in je leven speelt,” legt Elsbeth

WIJ vroeg op Instagram aan moeders hoe zij

uit. “Dan is het fijn om te kijken of je contact kunt zoeken met andere ouders

eenzaamheid ervaren. Een greep uit de reacties.

Eén van de adviezen die De Oudertelefoon geeft, is: zoek naar iemand die

en eventueel nieuwe vriendschappen kunt sluiten.” Bij De Oudertelefoon mensen die je in eerste instantie over het hoofd ziet? Is er een ouder op

‘Voor mij voelt het vaak alsof andere moeders meer (mentale) energie hebben’

de crèche die je aardig vindt? Of een buurvrouw met wie het zou kunnen

Arinda

proberen ze dat tijdens gesprekken in kaart te brengen. Elsbeth: “Zijn er

klikken? Er zijn vaak meer opties dan je denkt.”

Marloes wilde anderen niet ‘lastigvallen’ met haar gevoelens. “Mijn vriendin­

‘Niet meer meegevraagd worden, omdat je net weer moeder bent geworden, terwijl ik het dan juist nodig’

nen werken, net als ik zelf. Zij hebben het ook heel druk. Bijna iedereen kent

Natasja

Moeder zijn doe je niet alleen

het gevoel van eenzaamheid wel, maar we praten er weinig over omdat we anderen er niet mee willen belasten. Het moederschap is nieuw, je hebt geen

‘Ik heb weinig moeder-vriendinnen’

idee wat normaal en niet normaal is.”

Shauni

Volgens Elsbeth trekken ouders vaak niet aan de bel omdat ze zich schamen,

aankloppen. Wat blijkt? Niemand zou dan de deur dichtgooien.” Dat helpt

‘Ik kijk uit naar de schooltijd, omdat je dan automatisch nieuwe moeders leert kennen’

bij het besef dat er altijd een luisterend oor te vinden is in je omgeving.

Marloes

hun problemen niet durven te bespreken of anderen niet willen opzadelen met hun gedoe. “Vaak vragen we wat er zou gebeuren als iemand bij hén zou

“Niets is te gek,” verzekert Elsbeth daarbij. Ook als je zelf vindt dat je probleem te groot of juist te klein is. “Neem je gevoel serieus. Alles mag er zijn. Probeer er wel met anderen een oplossing voor te vinden. Als je je eenzaam voelt, komt er meer ruimte voor andere negatieve gevoelens. Alleen al je emoties uiten lucht enorm op.”

‘Op één na ben ik al mijn vriendinnen kwijtgeraakt na PTSS na mijn eerste bevalling en hyperemesis gravidarum tijdens mijn tweede zwangerschap’ Marit

Omgaan met gevoelens

dacht ik: dit is niet oké. Ik moet gaan praten met iemand, het wordt me

‘Ik ben een alleenstaande moeder. Op de momenten dat er iets is gebeurd, mis ik het om er met iemand over te kunnen praten’

gewoon te veel.” Ze sprak met haar vriend, manager en huisarts. Alle

Kim

Marloes besloot over haar gevoelens te praten toen ze merkte dat de eenzaam­ heid begon over te slaan in depressieve klachten. “Ik werd geïrriteerd en prikkelbaar. Ik had een heel kort lontje, ook naar mijn kinderen. En toen

drie reageerden ze heel begripvol. “De huisarts heeft me naar de praktijk­ Marloes leert beter omgaan met haar gevoelens en makkelijker contact

‘Ik heb mijn moeder verloren toen ik vijftien was. Dat maakt het soms moeilijk’

te maken met anderen. “Het is een lange weg, maar ik heb er alle vertrouwen

Lotte

ondersteuner doorverwezen. Ik ben daar heel goed op mijn plek.”

lekker in je vel zit. Ik gun elke moeder dat ze gelukkig is. Dat ze kan genieten

‘Je bent meer aan huis gekluisterd dan vriendinnen zonder kinderen’

van zichzelf, haar kinderen, haar leven. Het is het waard.”

Marloes

te moedigen hulp te zoeken als het niet gaat. “Praat met iemand als je niet

DE OUDERTELEFOON De Oudertelefoon is een gratis, anoniem luisterend oor voor alle ouders en opvoeders. Je kunt terecht bij de organisatie met grote en kleine opvoedvragen, of als je gewoon even je verhaal kwijt wilt. Een getrainde vrijwilliger luistert en denkt met je mee. Bellen of chatten kan via 085 – 130 46 58. oudertelefoon.nl

32

TEKST: FRANKE VAN HOEVEN FOTO: GETTY IMAGES.

in”, vertelt ze. Ze wilde graag haar verhaal doen om andere moeders aan

ADVERTENTIE

uitgelicht PERFECT DUO vóór, tijdens en na je zwangerschap

Zwanger zijn is topsport! Er groeit een mini-you in je en dus wil je jouw lichaam het allerbeste geven. Super Multi Mama geeft je een complete basis met belangrijke vitamines en mineralen vóór, tijdens en na je zwangerschap. Zwanger Omega voegt daar DHA aan toe, een belangrijke bouwsteen voor je baby die bijdraagt aan de normale ontwikkeling van de hersenen en ogen van je baby*. Zo zijn jullie samen goed voorbereid. vitaminstore.nl *DHA ONDERSTEUNT DE HERSENFUNCTIE EN HET GEZICHTSVERMOGEN BIJ VOLWASSENEN BIJ EEN DAGELIJKSE INNAME VAN 250 MG DHA.

SUPERHELD

VOOR HUIDVERZORGING TIJDENS DE ZWANGERSCHAP

Voor elke vrouw die haar groeiende buik koestert: Bio-Oil 100% Natuurlijk is een gespecialiseerde huidverzorgingsolie die klinisch bewezen de zichtbaarheid van huidstriemen vermindert en je huid intensief ondersteunt tijdens verandering. bio-oil.com/nl

BIJZONDER AANDENKEN Leg jouw zwangerschapsbuik voor altijd vast in een uniek en persoonlijk 3D beeldje. Of laat een bijzonder placenta kunstwerk maken. Een aandenken voor altijd aan deze

GRATIS DIGITALE SCAN t.w.v. € 40

Samen op ontdekking

bijzondere periode. Ook leuk als

Samen op de fiets wordt elke rit een klein avontuur.

babyshowercadeau! Gebruik bij

Met Bobike neem je je kleintje veilig en comfortabel

boeking de code #WIJSCAN26-3

mee, zodat jullie volop kunnen genieten van alles

en ontvang de digitale scan t.w.v.

wat onderweg te ontdekken valt. Want samen

€ 40 gratis (geldig t/m 30-11-2026).

onderweg zijn, is mooie herinneringen maken.

printjewonder.nl

bobike.com

33

DRIE G E NE R ATIE S

TOPHONKBALLER STIJN VAN DER MEER

‘Het is een gezellige chaos’ Voormalig international Stijn van der Meer groeide op het honkbalveld op. Nu vormt zijn gezin de belangrijkste wedstrijd. “Ik wil er vooral zijn voor mijn kinderen.” Zijn moeder Corinne vindt het geweldig om hem als vader te zien. Honkbal zit bij de familie Van der Meer in het bloed. Opa richtte ooit een honkbalvereniging op, Stijns ouders stonden jarenlang op het veld, en ook Stijn zelf en zijn zus en broer groeiden op tussen de knuppels en handschoenen. Moeder Corinne: “Mijn schoonvader begon met zijn oudste zoons en een paar buurjongens een honkbalteam en richtte een vereniging op. Vanuit de garage vertrokken ze naar wedstrijden en na afloop kregen alle kinderen van oma een kauwgombal. Het was één en al gezelligheid.” Corinne raakte zelf ook besmet met het honkbalvirus. “Ik turnde fanatiek, maar kreeg rond mijn veertiende steeds meer blessures. Het honkbalveld was naast de gymzaal en ik ging er een keertje langs: ‘Mag ik meedoen?’ Ik heb er Stijns vader leren kennen en we kregen verkering. Tijdens onze relatie speelden we allebei en gingen we elk weekend naar wedstrijden.” Toen Stijn, de oudste, werd geboren, veranderde daar weinig aan. “Ik heb foto’s waarop hij met een speentje in zijn mond in de dug-out zit.”

Twee grote liefdes Stijn van der Meer (33) is een

Nog voordat Stijn officieel lid mocht worden van de club, stond hij al op het

tophonkballer uit Rosmalen, kortestop

veld. Hij vertelt: “Vanaf mijn vijfde mocht je beginnen met peanutbal. Maar

bij Curaçao Neptunus en voormalig prof

ik oefende toen al drieënhalf jaar. Daardoor had ik een voorsprong op andere

bij Houston Astro. Hij speelde met het Nederlands team op o.m. de World

knuppeltje. Of een lege colafles, waarmee ik deed alsof ik sloeg. Ik was altijd

Baseball Classic 2017 en het EK honkbal

met honkbal bezig.”

2016. Stijn en Femke Duffhues (32) zijn

De liefde voor de sport bracht Stijn op zijn negentiende in Amerika, waar hij

ouders van Chrissy (4) en Jake (2).

jarenlang woonde en honkbal speelde. “Naar Amerika vertrekken was mijn

In oktober verwachten ze hun derde kind. Zijn moeder Corinne (60) kreeg met

34

kinderen.” Stijn lacht. “Op alle foto’s uit mijn jeugd loop ik rond met een

droom. Alles draaide om de sport.” In diezelfde periode leerde hij ook zijn andere grote liefde kennen. Femke was hij kort vóór zijn vertrek tegengekomen

Bas van der Meer drie kinderen:

tijdens het uitgaan. Hij kende haar al, omdat ze in hetzelfde softbalteam had

Stijn, Bob en Charlot.

gespeeld als zijn zus Charlot. Het was die avond meteen raak. Stijn vertrok,

35

DRIE G E NE R ATIE S

‘Ik ga mijn kinderen nergens toe dwingen, het plezier in bewegen staat voorop’

maar Femke en hij hielden al die tijd contact. Toen hij na vijf jaar weer in

Betrokken vader

Nederland kwam wonen, gingen ze al vrij snel samenwonen en begonnen

Inmiddels verwachten Stijn en Femke eind oktober

ze aan een gezinnetje. Stijn: “Je hoe elkaar niets uit te leggen. Femke weet

hun derde kind. Corinne vindt het geweldig om

hoe het is om veel te trainen, wedstrijden te spelen en fanatiek met sport

Stijn als vader te zien. “Hij is ontze end betrokken.

bezig te zijn. Heel pre ig is dat.”

Hij werkt hard, maar is ook veel thuis. Stijn en

TEKST: FRANKE VAN HOEVEN. FOTOGRAFIE: ANOUK DE KLEERMAECKER.

Femke zijn een goed team. Ze hebben allebei

36

Supersnelle bevalling

hun eigen rol en dat loopt eigenlijk heel vanzelf.”

Niet lang daarna raakte Femke zwanger. De zwangerschap verliep goed

Ze glimlacht. “Stijn is degene die met de kinderen

en Stijns oudste werd geboren. Thuis, in de badkamer. Met zijn tweetjes.

naar buiten gaat. Voetballen, fietsen, rennen, dat

Zonder verloskundige of andere hulp. Stijn: “Toen Femkes vliezen ’s nachts

soort dingen. Laatst stuurde hij trots een fi lmpje

braken, zei de verloskundige: ‘Bel over een paar uur maar terug.’ Maar

in de familie-app waarop Chrissy voor het eerst

de weeën volgden elkaar zo snel op, dat de baby al kwam. Ik belde mijn

zonder zijwieltjes fietste. Femke is meer van het

moeder: ‘Ik zie haartjes! Wat moet ik doen?’” Corinne, die jarenlang

knutselen en kleuren.”

kraamverpleegkundige was, begeleidde het stel telefonisch terwijl

Sinds Stijn vader is, is hun onderlinge band

ze over de A2 naar hen toe reed. “Vanuit de auto vertelde ik Stijn wat hij

veranderd. Corinne: “Toen hij in Amerika woonde,

moest doen: ‘Leg de baby op Femkes buik, pak een handdoek, zet een

belden we niet zo vaak. Hij had daar zijn leven, zijn

mutsje op en doe de voordeur open voor de verloskundige.”

teamgenoten, zijn wedstrijden. Ik dacht altijd: als

Corinne kwam niet veel later aan bij het huis van haar zoon. “De verlos-

er iets is, hoor ik het wel. Geen nieuws is goed

kundige kwam een paar minuten voor mij binnen. Ik wist dat als een

nieuws. Maar sinds hij terug is in Nederland,

bevalling zo snel gaat, het meestal goed verloopt. En zo was het ook.

spreken we elkaar veel vaker. Je staat gewoon

Chrissy en moeder maakten het goed. Femke is echt een oermoeder.

weer dichter bij elkaar.”

Ze is super vlot en gezond zwanger, haar bevallingen verlopen goed

Ze geniet zichtbaar van haar rol als oma. “Het is

en ook herstellen gaat vlot. In mijn werk heb ik ook wel andere

echt een cadeautje.” En ze probeert haar klein-

bevallingen meegemaakt.”

kinderen regelmatig te zien. “Ook facetimen we

Stijn: “Na alle hectiek vroeg de kraamverzorgende ’s ochtends of ik

een paar keer per week. Als Femke een drukke dag

de navelstreng wilde doorknippen. ‘Volgens mij is heb ik al genoeg

hee of de kinderen ziek zijn, ga ik even langs.

gedaan,’ antwoordde ik. Mijn moeder heeft de navelstreng doorgeknipt,

Dat is het fijne van oma zijn: je kunt helpen, maar

dat maakte het extra bijzonder.”

aan het einde van de dag ook weer naar huis.”

Scoot & Ride nijntje Highwaykick 1 Push and go € 139,90

Badbootjes - Rubo Toys € 5,99

Kartonboek nijntje en nina spelen samen € 12,95

Druk gezin Stijn en Femke vormen samen een druk huishouden. Femke werkt twee dagen per week op een kinderdagverblijf. Stijn hee , net als zijn moeder, een baan bij de KNGU (Koninklijke Gymnastiek Unie). Daarnaast honkbalt hij nog drie keer per week bij school en straks, als de derde er is, ben ik op maandag- en dinsdagmiddag thuis bij de kinderen.” In huis hebben de taken zich vanzelf verdeeld. “Ik zal eerlijk zijn,”

©M er cis

Neptunus in Ro erdam. Stijn: “Op de dagen dat Femke werkt, haal ik Chrissy uit bv

zegt Stijn: “Het huishouden laat ik vooral aan Femke over.” Corinne nuanceert: “Hij hee een flexibele baan en werkt niet van negen tot vijf op kantoor. Daardoor is er veel ruimte om bij de kinderen te zijn.” Ze noemt hem een geoliede machine. Zelf moet hij lachen om die omschrijving. Stijn: “Zo voelt het niet altijd, hoor. Soms is het gewoon chaos. Maar wel een heel gezellige chaos.”

Lekker bewegen

BEWEGEN MET NIJNTJE OUDERS ZIJN ZEER TEVREDEN

Zijn sportcarrière speelt inmiddels een veel kleinere rol dan vroeger.

Nijntje wil de verbinding leggen tussen generaties

“Als ik morgen zou stoppen, zou ik vooral de kleedkamer missen. Die gasten,

en bewegen. Daarom in elke WIJ een interview met

de gezelligheid. Honkbal hee mijn leven gevormd, maar het draait niet meer

een bekende sporter en haar/zijn moeder of vader.

allemaal om honkbal.” Al is er in het gezin natuurlijk veel ruimte voor sporten.

Wist je dat nijntje in samenwerking met KNGU een

Stijn: “Ik hoop dat de kinderen lekker veel blijven bewegen. Dat ze buiten zijn

nijntje beweegdiploma heeft? Dit speciaal

en plezier hebben.”

ontwikkelde beweegprogramma voor kinderen van

Of er straks een vierde generatie Van der Meer op het honkbalveld verschijnt?

2 t/m 5 jaar leert peuters en kleuters spelenderwijs

Daar moeten moeder en zoon allebei om lachen. “Dat zien we wel,” zegt Stijn.

de basisvormen van bewegen. Als beloning krijgen

“Chrissy roept vandaag dat ze wil voetballen, morgen wil ze hockeyen en

ze het nijntje beweegdiploma. Ouders waarderen

overmorgen weer honkballen. Ze gaat nu eerst op zwemles, daarna zien

zowel de kwaliteit van het programma

we wel. Jake kijkt veel af van zijn grote zus en pakt dingen snel op. Hij gooit

als de variatie in het les- en

nu al overal mee, dus daar zit misschien wel iets in! Maar ik ga ze nergens

beweegaanbod met het cijfer 8!

toe dwingen. Het plezier in bewegen staat voorop.”

dutchgymnastics.nl/beweegdiploma

37

Moeder met endometriose

‘Na de diagnose was mijn zoektocht niet voorbij’ Veertien jaar lang wist Laura (41) dat er iets niet klopte. Toch werden haar buikpijn, hevige menstruaties, darmklachten en vermoeidheid steeds afzonderlijk bekeken. Tot eindelijk duidelijk werd wat er speelde: endometriose en adenomyose. Later bleek het zich ook rond haar longen te hebben genesteld. “Ik ben blij dat ik heb doorgezet.”

als je al het andere onderzocht hebt, waaronder endometriose. De medicijnen maakten mijn darmen wat rustiger, maar de kern van mijn klachten bleef bestaan.” Ze kwam zelfs bij een vermoeidheidspoli terecht, maar een duidelijke oorzaak kwam er niet. “Dan wordt er al snel gezegd: neem een pilletje, praat eens over stress. Terwijl ik aan alles voelde dat er iets niet klopte.”

Zelf op onderzoek uit Rond haar 28e besloot Laura te stoppen met de pil. Ze was inmiddels overgestapt op de NuvaRing

Als Laura terugkijkt, ziet ze overal kleine aanwijzingen. Als kind had ze regel­

omdat de pil haar veel hoofdpijn gaf. Na het

matig buik­ en hoofdpijn. Ze kreeg terugkerende blaasontstekingen en had

stoppen ging het mis. “Ik werd zó ziek. Mijn cyclus

problemen met haar darmen. Op zichzelf leken het geen uitzonderlijke

kwam niet meer op gang. Soms duurde het zestig

klachten. Achteraf bleken ze onderdeel van een veel groter verhaal.

tot negentig dagen voordat ik ongesteld werd.

Toen Laura voor het eerst ongesteld werd, viel meteen op hoeveel bloed

En als het dan eindelijk zover was, verloor ik zo

ze verloor. Haar menstruaties duurden soms langer dan een week en ze voelde

veel bloed dat maandverband of een tampon niet

zich dan vaak ziek en uitgeput. Al direct kwam Laura daarvoor bij de gynaecoloog.

voldoende waren. Dan zat ik uren op het toilet.

Er werd een echo gemaakt, maar geen inwendige echo. Daardoor was er weinig

Zo heftig was het.”

te zien. Er werd gezegd dat alles goed zat. “Dus kreeg ik de pil.” Die hielp. Of

Laura besloot zelf op onderzoek uit te gaan.

eigenlijk: de pil onderdrukte een deel van haar klachten. Haar cyclus werd

Ze stuitte op endometriose en las voor het eerst

regelmatiger en het bloedverlies minder. Maar de oorzaak verdween niet.

over klachten die verdacht veel op die van haar

“Dat is een belangrijk verschil. De symptomen werden minder, maar de

leken. Toch kreeg ze van haar huisarts te horen dat

aandoening werd daarmee niet minder.”

endometriose eerder was uitgesloten, terwijl er

TEKST: LISETTE GERBRANDS.

geen onderzoek was gedaan om dat daadwerkelijk

38

‘Het hoort erbij’

uit te sluiten. Laura vroeg om een verwijzing naar

In de jaren negentig werd niet gemakkelijk over menstruatieklachten

een gynaecoloog, wat in haar voordeel werkte

gesproken. Laura praatte er soms over met haar zus, maar dacht ook:

omdat zij per toeval bij een endometriose expert

ieder meisje is anders. De jaren daarna volgden onderzoeken elkaar op.

terecht kwam. Er volgden nieuwe onderzoeken,

Laura bezocht internisten en liet verschillende keren haar buik

een echo en twee jaar later een MRI. Uiteindelijk

onderzoeken. Steeds zonder duidelijke verklaring. Uiteindelijk kreeg

werd adenomyose vastgesteld: endometriose in

ze de diagnose prikkelbaredarmsyndroom.

de spierlaag van de baarmoeder. “Toen vielen er

“Achteraf vind ik dat best schadelijk, want je kunt deze diagnose pas afgeven

heel veel puzzelstukjes op hun plek.”

MIJN VERHAAL

De tweede kinderwens

“Mijn dochter was zeven maanden lang een huilbaby. Ze huilde bijna de hele

Inmiddels was Laura moeder geworden. Haar

dag. Ik kon niet eens uit bed komen om haar in bad te doen. Dat was psychisch

dochter werd geboren toen ze dertig was en een

zwaar. Ondanks dat ik vooral dankbaar was dat ze er was, heeft het me ook

tweede kind bleef een wens. Een spiraal bleek

gesloopt. Ons gezin draaide op overleven. Familie en vrienden sprongen bij.

intussen geen oplossing voor haar endometriose.

Ze kwamen zelfs bij ons slapen, zodat wij een paar uur konden slapen. Als je

Het plaatsen deed enorme pijn en die straalde

allebei zo moe bent, weet je soms niet meer hoe je de dag door moet komen.”

daarna zelfs door naar haar benen. Ook bleef ze bloeden. Na twee maanden hield ze het voor gezien.

Het besluit dat alles veranderde

Laura probeerde verschillende manieren om haar

Hun dochter ontwikkelde zich uiteindelijk goed, maar Laura zelf kon niet meer

klachten draaglijker te maken. Voeding bleek

verder zoals het ging. De pijn en het bloedverlies waren zo zwaar geworden dat

bepaalde klachten te kunnen beïnvloeden, maar

ze haar baarmoeder ‘wilde’ laten verwijderen. Ze was 34 en wilde eigenlijk nog

was geen oplossing voor alles. “Werken ging

een derde. Daarmee zou ze die wens definitief moeten loslaten. “Ik heb dat

eigenlijk al niet meer, dat was ploeteren en soms

besluit in een soort roes genomen. Twee maanden lang heb ik mezelf non­stop

hangend tegen de muur om niet om te vallen van

beziggehouden, zodat ik er maar niet over hoefde na te denken.” Ze maakte

ellende.” Ze wilde graag een kijkoperatie om te laten

een lijst met redenen waarom ze de operatie wilde. Die heeft ze nog steeds.

onderzoeken waar eventuele endometriose nog

Want een rationeel besluit betekent niet dat er geen verdriet aan vastzit.

meer zat. Bij haar eerste arts kreeg ze die mogelijk­

Na de operatie werd Laura huilend wakker. “Zet ‘m terug,” zei ze. Pas later

heid niet. Daarom stapte ze over.

begreep ze hoeveel verdriet er onder haar besluit had gezeten. “Ik voelde alsof

Tijdens de kijkoperatie werd geen duidelijke

ik mijn baarmoeder had weggegooid, terwijl ik dat helemaal niet wilde.”

endometriose in haar buik gevonden. De conclusie

Nu, tien jaar later is het verdriet veranderd, maar niet verdwenen. “Ik heb lang

was dat de hevige pijn vooral vanuit haar

niet willen toegeven dat ik verdrietig en boos was. Ik had veel woede en stress

baarmoeder kwam. Alsof dat nog niet genoeg was,

in mij. Het heeft ook dingen kapotgemaakt. Tijdens een retreat ontdekte ik dat

kreeg Laura na de geboorte van haar tweede

ik vooral boos was op mezelf. Daarom zou ik anderen die voor zo’n ingrijpende

dochter een longembolie. Daardoor mocht ze

medische keuze staan aanraden om ruim vóór de operatie erover te praten

geen hormonale anticonceptie meer gebruiken.

met een medisch psycholoog of iemand die je vertrouwt. Niet pas kort ervoor,

De klachten die jarenlang door hormonen waren

zoals ik.” Want spijt en verdriet betekenen niet automatisch dat je de verkeerde

onderdrukt, werden dus alleen maar heviger.

keuze hebt gemaakt. “Je mag verdriet hebben om iets wat je zelf hebt besloten.

‘Neem een pilletje, praat eens over stress. Maar ik voelde aan alles: er klopt iets niet’

Die twee dingen kunnen naast elkaar bestaan.” Na de baarmoederverwijdering bleef Laura ziek. Haar werd verteld dat er, nu de adenomyose was verwijderd, geen endometriose meer in haar lichaam kon zitten. Maar ze liet het opnieuw niet los en zocht verder. Een gespecialiseerde arts in de private zorg in het buitenland vond endometriose in haar bekkenwand, op het middenrif en op het vlies rond de longen. De operaties die volgden veranderden haar leven: letterlijk en figuurlijk kon ze weer ademhalen.

Dringende boodschap Laura weet hoeveel verschil het maakt als iemand eindelijk luistert. “De veertien jaar die ik kwijt ben aan mijn zoektocht, krijg ik niet terug. Maar mijn ervaring kan misschien voorkomen dat andere vrouwen net zo lang hoeven te zoeken. Alles wat bij mij niet gelukt is, kan ik aan anderen vertellen. Misschien vinden zij daardoor eerder de juiste hulp. Je moet echt voor jezelf opkomen en vertrouwen op je intuïtie. Je kent jezelf tenslotte het beste”.

39

Kijk voor meer kleding op prenatal.nl

Een nieuw seizoen is begonnen en dat betekent maar één ding: tijd voor een frisse kast update. Van zachte knitjes tot outfits die klaar zijn voor elk avontuur.

LINKS: TRUI maat 56-122 vanaf € 21,99 BROEK maat 56-122 vanaf € 10,99 RECHTS: TOP 56 t/m 122 vanaf € 10,99 GILET 62/68 t/m 122/128 vanaf € 18,99 BROEK 74 t/m 122 € 18,99

TRUI maat 56-122 vanaf € 10,99 JEANS maat 74-122 vanaf € 22,99

Herfstlooks

MODE

2

3

4

FOTOGRAFIE: ROLINDA WINDHORST. STYLING: COLORENCO.

1

1. TRUI 56 t/m 122 vanaf € 14,99 BROEK 74 t/m 122 € 22,99 2. MUTS 74-86 t/m 110-122 € 9,99 JAS 74 t/m 122 € 37,99 BROEK 74 t/m 122 € 22,99 JONGEN: MUTS maat 56 t/m 68 - 110 t/m 122 vanaf € 8,99 JAS maat 74-122 € 44,99 SHIRT maat 56-122 vanaf € 11,99 JEANS maat 56-122 vanaf € 19,99 3. TRUI maat 56-122 vanaf € 19,99 JAS 74 t/m 122 € 49,99 4. TRUI 56 t/m 122 vanaf € 21,99 BROEK maat 56-122 vanaf € 10,99

41

DE GEBOORTE VAN EEN VADER

‘Ik weiger een voetnoot te zijn in dit verhaal’ Tijdens de zwangerschap draait bijna alles om de aanstaande moeder. Begrijpelijk, vindt schrijver Barend Last. Maar staat de man dan negen maanden aan de zijlijn? In dit persoonlijke verhaal vertelt Barend hoe hij zijn eigen weg zocht naar het vaderschap – en waarom hij daar een boek over schreef.

“Let maar op: dit wordt in één keer raak. Ik heb superzaad!” riep ik vanuit de badkamer terwijl ik mijn tanden poetste. Het was een heus ritueel geworden: mezelf oppompen met valse bravoure over mijn vermeende vruchtbaarheid. Mijn vriendin Rosa rolde met haar ogen; ze hoorde die grootspraak nu al maanden. Maar ‘s nachts lag ik stiekem te piekeren over al die biertjes en sigare en in de kroeg. Zoop Mozart zich klem? Had Rembrandt een nicotineverslaving? Dat zijn toch mijn grote voorbeelden als het gaat om het scheppen van een meesterwerk. Drie dagen later bleek dat we qua timing compleet ernaast zaten: negatief. En dus kocht Rosa een tas vol ovulatietesten. Game on! Zo begon onze reis naar het ouderschap. Geen sublieme symfonie, gewoon een biologische opdracht die meer weg hee van een militaire operatie. Laat ik me eerst even voorstellen. Mijn naam is Barend Last en ik heb een boek geschreven over de pakweg negen maanden die op bovenstaande scène volgden. Zeventig bespiegelingen, door de ogen van een vader in spe. Met tekeningen van Jeroen Krul. Ik besef natuurlijk maar al te goed dat jij als lezer waarschijnlijk een vrouw bent. Dit is tenslo e een magazine dat bij vrijwel elke zwangere in Nederland op de mat valt. Een blad voor haar dus.

42

En toch waag ik het erop, als man. Want of je die badkamerscène

hoeveel vragen ik hem wilde stellen. Daar, op dat moment,

nou herkent of niet: het boek dat ik schreef is misschien wel de

besloot ik om zelf iets te schrijven. Voor mezelf, voor mijn vader

perfecte aanvulling op je eigen zwangerschapsbijbel. Al is het

en ja, ook voor ons aankomend kind.

maar om te begrijpen wat die vent van jou eigenlijk uitspookt terwijl jij met je hoofd boven de wc-pot hangt.

“Ga je dit uitgeven?” vroeg Rosa maanden later, toen ik haar op een avond het zoveelste dagboekfragment voorlas. Ik keek haar

Hoe is mijn boek ontstaan? Een lumineus idee voor een grappig

verbaasd aan. Ik had het toch voor mezelf geschreven? Toch was

boekje had ik niet. En concurreren met Kluuns Help, ik heb mijn

het zaadje geplant. Al die fragmenten waren mijn poging om te

vrouw zwanger gemaakt was allesbehalve mijn jongensdroom.

begrijpen wat er met ons gebeurde: met mij, met het lijf van Rosa,

Het begon simpeler: met een brief van mijn vader, geschreven

met de kleine die daarin groeide. En misschien moest dat wel de

op de dag nadat ik was geboren. Onvoltooid, om precies te zijn.

wereld in.

Typisch mijn vader. De brief stond vol tederheid, typefouten en goede voornemens. Zoals zoveel dingen in zijn leven, maakte

Schrijven werd pas echt noodzaak toen ik ontdekte hoe het er in

mijn vader ‘m nooit af. In 2010 overleed hij. Een moeilijke man,

zwangerschapsland aan toegaat. Ik ben nieuwsgierig aangelegd,

maar wel mijn vader. Ik mis hem elke dag.

dus toen ik wist dat ik papa zou worden, dook ik erin. Al snel viel me iets vreemds op. Hoewel er bij een zwangerschap in principe

Die brief heb ik ingelijst en hangt in mijn werkkamer. Een paar

twee ouders worden geboren, is bijna alles op één van die twee

uur na onze positieve zwangerschapstest slo e ik er met een

gericht: op haar. Kijk naar de wachtkamer van de verloskundige.

kop koffie langs en begon weer eens te lezen. “Ik ben een echte

Voor de vrouw liggen er folders over borstvoeding, bekken-

onwetende jonge vader,” schreef hij. “Ik weet nog niet hoe ik

bodemtherapie en zwangerschapsyoga; voor alles is er een

je moet vasthouden.” Dat kwam binnen. Ik voelde me even

cursus. Voor mij ligt er één folder. En als ik die opensla, krijg

onwetend, even bang. Wat gaat er op me a omen? Ik bese e

ik vooral zin om bier te gaan drinken op een terras.

43

‘Je partner is een onberekenbaar wezen en jij een gekooide tijger die af en toe nog naar de kroeg mag’ Begrijp me goed, zij is degene die negen maanden lang een

Jan en alleman tot aan de vraag: “Wat voor luiers gaan jullie

onderhuurder met zich meedraagt. Ze incasseert alle kwaaltjes,

gebruiken?” (ja, echt). Een geestig en tegelijk serieus dagboek

krijgt bredere heupen en borsten die ineens een eigen leven

dus, over alles dat er in die negen maanden gebeurt.

leiden, om over het mentale nog maar te zwijgen. Dat besef ik heus wel. En toch: tijdens de zwangerschap ben ik voor

“Ga je dit uitgeven?” had Rosa me gevraagd. Ik denk dat ze het

de verzekering officieel niet eens cliënt. En in de behandel-

antwoord toen al wist. Tuurlijk, de wereld zit niet te wachten

kamer staat lang niet altijd een tweede stoel. Lekker dan.

op nóg een kerel met een mening over zwangerschapsperikelen. En toch kreeg ik gaandeweg door dat die periode meer creëert

Je ziet het ook aan het boekenaanbod. Voor de aanstaande

dan een kind alleen. Ze maakt ook een moeder, én een vader.

moeder liggen de planken tjokvol kennis, weekschema’s en

Dat leek me het opschrijven waard. En zo werd dat stapeltje

encyclopedieën die vertellen met welk stuk fruit de baby deze

fragmenten het boek Je wordt papa, wen er maar vast aan.

week te vergelijken valt. Voor mij is het schap aanzienlijk kleiner, met naslagwerken die steeds in hetzelfde stramien vervallen:

Aan alle aankomende moeders die dit lezen: leg het boek

je partner is voortaan een onberekenbaar wezen en jij een

gerust bij je man op het nachtkastje of steek het stiekem in zijn

gekooide tijger die af en toe nog naar de kroeg mag om voetbal

tas. Niet bedoeld als handleiding (want die leest hij toch niet,

te kijken. Het contrast kan niet groter: zij een wetenschappelijk

weet ik uit ervaring). Gewoon als klein duwtje in de rug, zodat

manifest, ik een gids voor hulpeloze mannen.

‘ie doorkrijgt dat ook hij nu al mag meedoen en niet hoe te wachten tot die eerste vol gepoepte luier. Ook hij weigert een

Sommige mensen zeggen dat vrouwen al moeder zijn vanaf

voetnoot te zijn in het grootste verhaal van zijn leven. De kans

de bevruchting. De man is pas papa zodra de kleine zijn entree

is alleen groot dat hij dat nog niet weet.

maakt. Ondertussen willen vaders best betrokken zijn, blijkt uit onderzoek. En het liefst worden ze gewoon rechtstreeks aangesproken. Toch merkte ik dat ik steeds weer naar de zijlijn

TEKST: BAREND LAST. ILLUSTRATIE: JEROEN KRUL.

werd geduwd, als verplichte toeschouwer, negen maanden lang.

44

Gek eigenlijk, in een tijd waarin we het zo vaak over gelijkheid

5X WINNEN

tussen mannen en vrouwen hebben. Maar ik weiger een voetnoot

Nieuwsgierig geworden naar

te zijn in het grootste verhaal van mijn leven. Dus zocht ik het

Barends boek Je wordt papa,

zelf maar uit, op papier. Als iemand die toekeek hoe zijn oude

wen er maar vast aan? WIJ

ik langzaam stierf, terwijl zijn nieuwe ik nog geen vorm had.

mag vijf exemplaren t.w.v. € 20 weggeven. Stuur een email

Nu wil ik niet dat je de indruk krijgt dat mijn boek een soort

naar redactie@wij.nl o.v.v.

klaagzang is van 150 pagina’s. Verre van. Het zijn korte, luchtige

Papa en laat weten waarom

bespiegelingen over de wondere wereld van het aanstaand

jij dit boek graag wilt winnen.

vaderschap. Van het geworstel met Europees gecertificeerde

Doe dit vóór 16 oktober 2026.

ver leuren voor de babykamer tot de plotselinge huilbuien

De winnaars ontvangen een

(ook bij de man, me dunkt). Van de ongevraagde adviezen van

persoonlijk bericht.

SPOTON

Gewoon tussendoor De Philips Avent Natural Care draagbare elektrische borstkolf zit discreet in je beha, zodat je vrij beweegt en je dag gewoon doorgaat. philips.nl € 209,99

Na de blije doos? Blije baby! Kaartspel blijebaby.com € 14,99

Handgemaakte leeuw Beau (42 cm) verovert zonder al te veel moeite een plekje aan de muur. label-lune.com € 74,95

Opgepast, peuter op wielen! De eerste kilometers maakt je kleintje natuurlijk in stijl op de Mushie loopfiets. mamelou.be € 59,95

Sweet dreams

Geschikt voor vier seizoenen, groeit mee van 6 maanden tot 2,5 jaar.

HAP(PY) IN STIJL Pluspunt: door de antislipbodem blijft dit bord van Done by Deer op zijn plaatst tijdens de maaltijd. donebydeer.com/en-nl/ € 10,95

puckababy.com € 134,95

Voor alles een eigen plekje op het bord van Done by Deer. donebydeer.com/en-nl/ € 12,95

45

Mijn zwangerschap ‘Verliep goed. We kozen ervoor om het geslacht niet te weten’

Mijn bevalling ‘Met 6 cm had ik nog steeds geen gebroken vliezen, daarna ging het heel snel’

Mijn kind Een dochter, 3545 gram, 48 cm

MIJN BEVALLING

‘Die weeënstorm vergeet ik nooit meer’ Zonder spanning of stress leefde Charissa Borne toe naar haar derde bevalling. Want de vorige twee waren ook goed verlopen. Toch werd ze enorm verrast: tussen het breken van de vliezen en de geboorte van haar dochter zat maar drie kwartier. WAT VOORAFGING

‘Komt er een betere tijd? Laten we ervoor gaan,

“Ik kom zelf uit een gezin van vier kinderen en

we zijn er klaar voor.’ En toen we het allebei weer

vond dat supergezellig. Mijn man is als enig kind

wilden, lukte het snel.”

opgegroeid en kreeg een zusje toen hij zelf 18 was. Hij had graag meer broertjes of zusjes willen

POSITIEVE TEST OP IBIZA

hebben. We wilden zelf dus ook drie of vier

“Voor mijn rouwverwerking leek het mij goed om

kinderen. Onze zoon is de oudste (7) en daarna

op reis te gaan naar Ibiza. Dat was echt het eiland

werd onze dochter geboren, zij is nu vijf jaar oud

van mijn vriendin en mij. Ik kon uiteindelijk met

(de namen van de kinderen zijn op verzoek van

mijn man gaan, wat nog best een geregel bleek met

Charissa niet vermeld). Het zwanger worden ging

een eigen bedrijf in party styling en twee kinderen,

gelukkig makkelijk.”

maar het lukte. In de dagen daarvoor deed ik thuis een test, die was negatief. Maar op de laatste dag

VERLIES

van ons verblijf op Ibiza dacht ik: er klopt toch iets

“Ik had eigenlijk gedacht dat onze derde sneller

niet. We haalden een test en die bleek duidelijk

zou volgen. Maar nadat onze dochter geboren werd,

positief. Dat ik op Ibiza positief testte, heeft echt

hebben we te maken gehad met intens verlies.

zo moeten zijn. Het was een heel speciale en

Mijn beste vriendin, die echt als een zus voor mij

veelzeggende afsluiting. Het voelde alsof ik dat

voelde, stapte uit het leven. Het was zo’n verdrietige

moment toch weer met haar kon delen.”

tijd. Ik deelde alles met haar. Zij is zelfs virtueel bij de bevalling van onze zoon geweest, zij woonde

ZWANGERSCHAP

toen in Amerika. Toen zij overleed, heb ik een tijd

“Ik was veel meer vermoeid dan bij mijn vorige

geen ruimte in mijn hoofd gehad om stil te staan

zwangerschappen, maar de zwangerschap is zonder

bij opnieuw zwanger worden. Maar op een gegeven

veel klachten verlopen. Het leek ons leuk om er pas

moment, terwijl het verdriet en het gemis mega

bij de geboorte achter te komen of het een jongetje

groot bleef, heb je het er toch weer met elkaar over.

of een meisje zou zijn. We hadden al een zoon en een

We bespraken of dit de beste tijd was om weer

dochter, dus beide geslachten waren voor ons goed.

zwanger te worden. En uiteindelijk dachten we:

En hoe cliché het ook klinkt: als het maar gezond is.

47

‘ Tussen het breken van de vliezen en de geboorte zat drie kwartier’ Het was echt apart en anders om het dit keer niet

EERSTE ONTMOETING

vooraf te weten. Echt heel leuk.”

“Ik wilde mijn baby graag zelf aanpakken en dat was super bijzonder. Echt heel erg mooi. Het is het

DE WARMSTE DAG

grootste geluk dat je kunt ervaren. De ontmoeting

“Uiteindelijk is onze dochter met 40 weken en

met je kind, ook al is het de derde, dat is het aller­

6 dagen geboren. De bevalling is spontaan op gang

bijzonderste wat er is. Het gevoel is niet minder,

gekomen, maar ik heb mij wel laten strippen.

het is puur geluk. Onze tweede dochter draagt als

Dat had ik bij de andere twee niet gedaan, maar

derde naam de naam van mijn dierbare vriendin.

nu dacht ik: why not? Als ik daarmee een inleiding

Die vernoeming wilde ik ook heel graag.”

kan voorkomen, dan graag. Ik kreeg daarna wat krampen, maar het zette niet echt door. Van

NIETSVERMOEDEND THUISKOMEN

donderdag op vrijdag werden de krampen ineens

“De oudste twee waren ook zo blij toen ze haar

heel heftig. Dat het vrijdag echt zou beginnen, had

voor het eerst zagen. Ze zaten op school tijdens

ik al verwacht. De hele week zou het ergens in de

de geboorte en wisten niet dat ik aan het bevallen

twintig graden worden, maar precies op vrijdag was

was. Ze zijn daarna bij een vriendje en vriendinnetje

33 graden voorspeld. Ik had een sterk voorgevoel

gaan spelen. Nietsvermoedend haalden mijn man

dat het dan zou gebeuren. En dat was dus ook zo.”

ze op en zat ik thuis op de bank met hun zusje.

TEKST: CHARLOTTE JANSEN. FOTOGRAFIE: PURE LIFE GEBOORTEFOTOGRAFIE.

Ze waren helemaal in de wolken. Dat moment

WEEËNSTORM

hebben we ook vast laten leggen door een fotograaf.

“Ik had zes centimeter ontsluiting toen ze de

Dat was zo mooi.”

vliezen braken. De weeënstorm die ik meteen daarna kreeg, vergeet ik nooit meer. De weeën

DANKBAAR

bleven maar komen en ik kon niet op adem komen.

“Ik kijk heel goed terug op mijn bevalling. Ik heb

Ik dacht: ‘Gaat er nog eens iemand kijken of ik mag

de derde weer zonder pijnstilling kunnen doen en

persen?’ Maar ik kon niet praten door de weeën­

ondanks dat het heel intens was, was het echt een

storm en het dus niet vragen. Dat was een vreselijk

superbijzondere ervaring. Bij de eerste wee dacht

moment. Toen kwam er iemand die vroeg: ‘Vind

ik wel weer: oh, zo voelt het ook alweer. Waarom

je het goed als ik even voel?’ Ik zei: ‘Ja! Alsjeblieft!’

wilde ik dit nog een keer?’ Maar het cadeau daarna,

En toen bleek dat ik mocht meepersen. Wat een

onze dochter die nu bij ons gezin hoort, dat is zo

opluchting. De gynaecoloog zei nog: ‘Het hoofdje

bijzonder. Ik ben dankbaar dat ik het voor de derde

staat, dit doet heel erg pijn.’ Maar ik dacht: ik heb

keer heb mogen meemaken. In principe hebben

net een weeënstorm gehad, laat mij maar persen.

we besloten dat dit de laatste is, maar onze derde

Tussen het breken van de vliezen en de geboorte

maakt het ons wel heel lastig om niet toch voor

zat uiteindelijk maar drie kwartier.”

een vierde te gaan. Ze is zo leuk en gezellig.”

Meer bevallingsverhalen? Kijk op wij.nl/blogs/bevallen

48

COLUMN

COLOFON

CHARLOTTE

Hoofdredactie Mariska van der Kogel Art direction & vormgeving Gabriëlle de Vries Directeur/uitgever Marcel Bakker

Ze woont in Zwolle met haar vriend en heeft twee dochters.

Aan dit nummer werkten mee Karin Broeren | Colorenco Irene van Engen | Lisette Gerbrands Francien Griffioen | Franke van Hoeven Charlotte Jansen | Anouk De Kleermaecker Koterfoto | Jeroen Krul Barend Last | Laurentien van Oranje Pure Life Geboortefotografie | Astrid Timmer Roxanne Vis | Rolinda Windhorst

Charlotte Jansen (31) is journalist en docent in het mbo.

N

Nog even over haar bolle wangetjes aaien, haar spartelende armpjes tegen me aan en dan geef ik Sofie (bijna één) aan de juf van de opvang. Sinds een paar weken brengen we de meiden ‘s morgens naar verschillende plekken. Eerst Sofie naar de kinderopvang, daarna Rosa naar de basisschool. “Veel plezier, lieverd. Maak er een leuke dag van”, zeg ik als ik haar afzet. “Veel plezier met je collega’s!”, roept ze standaard terug. Ik moet er altijd om lachen. In haar hoofd ben ik iemand die iedere schooldag werkt. En eerlijk: ik vind werken ook heerlijk. Na mijn bevallingsverlof pakte ik mijn vier werkdagen weer op. Natuurlijk is het soms op de automatische moeder­ piloot doorbuffelen. Sofie slaapt niet standaard door en dan zijn er nog de agenda’s, broodschappen en deadlines. Maar het lukt en werk geeft me energie. Als moeder en als mens. Sterker nog, als ik in mijn achtertuin een sokkel had staan, zou ik daar gerust twee keer per dag op klimmen om te verkondigen hoe belangrijk het is dat vrouwen werken. Dat we economisch zelfstandig zijn en gebruikmaken van kansen waar generaties vrouwen vóór ons alleen maar van konden dromen. Daarom kreeg ik de woorden nauwelijks over mijn lippen toen ik aan mijn moeder­vriendin

vertelde dat ik terugga naar twintig uur werken per week. Tweeënhalve dag. Iets wat zij heel graag zou willen en niet kan, maar ik juist níet wil. Maar door bezuinigingen zijn er simpelweg niet meer uren voor mij beschikbaar. Wekenlang probeerde ik overal uren vandaan te toveren. Zonder succes. Tot ik op een ochtend wakker werd en dacht: wat ben ik eigenlijk aan het doen? Rosa is vier. Sofie wordt bijna één. Dit zijn precies de jaren waarvan iedereen zegt dat ze voorbij vliegen.

Drukwerk Senefelder Misset Doetinchem B.V. Advertenties Laura Beemsterboer | Kirsten Lofers Adema sales@wij.nl • ISSN: 2589-0964 • Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd zonder voorafgaande toestemming van de uitgever. Druk- en zetfouten voorbehouden. Cadeaupakket WIJ WIJ verschijnt 4x per jaar via controlled circulation aan zwangere vrouwen en moeders met een kind tot één jaar. Als je je hebt aangemeld voor de blije doos ontvang je tijdens je zwangerschap en totdat je kind één jaar oud is 4x per jaar het magazine WIJ. Heb je vragen? Stuur dan een e-mail naar consumentenservice@wij.nl. Veranderingen in je woon- of gezinssituatie kun je wijzigen op Mijn.WIJ.nl. Redactie WIJ Special Media bv Lageweg 17a 1695 GL Blokker Graag ontvangen wij reacties op redactionele artikelen: redactie@wij.nl. Het magazine WIJ is een uitgave van WIJ Special Media bv. Persoonsgegevens worden vastgelegd voor de toezending van het magazine WIJ. Je kunt je gegevens beheren op Mijn.WIJ.nl. Zie verder het privacystatement op WIJ.nl.

Rosa zette een paar jaar geleden haar eerste stapjes op de opvang. Ik kreeg een filmpje toegestuurd. Fantastisch natuurlijk. Maar ik keek het minstens tien keer achter elkaar terug, met een klein steekje in mijn buik. Misschien zie ik straks wel hoe Sofie haar eerste stapjes zet, thuis bij ons met mijn eigen ogen. Niet omdat ik daarvoor heb gekozen, maar omdat het leven iets anders voor mij heeft bedacht. En Sofie? Dat is zo’n baby die het liefst de hele dag wordt rondgedragen. Een kleine clown met bolle wangen die iedereen inpakt met haar lach. Straks drink ik gewoon nóg een kop koffie terwijl we samen haar wereld ontdekken. Misschien kan ik even volop moeder zijn. En eigenlijk is dat de grootste luxe die er bestaat. Na de zomer word ik dus deeltijdprinses, een groter cadeau kan ik volgens mij niet krijgen.

50

Op de cover Jim Fotografie Anouk De Kleermaecker

WIJ BOEKENPLEZIER

4 GRATIS BOEKEN voor je kind*

*VOORWAARDEN VAN TOEPASSING (ZIE WIJBOEKENPLEZIER.NL/AANMELDEN)

SPECIALE AANBIEDING

Bij WIJ weten we dat liefdevolle aandacht het belangrijkste is dat je je kind kunt geven. Voorlezen is een fijne en leerzame manier om dit te doen. Zeker met de boeken van WIJ Boekenplezier. Bestel vandaag nog vier gratis kinderboeken* voor je kind. Voorlezen is goed voor de taalontwikkeling van je kind en heerlijk om te doen. En voorlezen is leuk voor kinderen van alle lee ijden, je kunt er niet vroeg genoeg mee beginnen! Speciaal voor jou ligt er een welkomstpakket klaar met vier gratis kinderboeken van WIJ Boekenplezier*. Scan de QR-code of ga naar wijboekenplezier.nl/aanmelden om te bestellen.

Scan de QR-code en bestel

adventure in the little things

verkrijgbaar bij

ontdek de collectie safari friends

get inspired 52

little-dutch.com