Uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/241
Vlaamse overheid Beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie Afdeling openbaarheid van bestuur Havenlaan 88, bus 20 1000 BRUSSEL T : 02 553 57 25 Mail: openbaarheid@vlaanderen.be Dossiernummer: OVB/2020/241
DE BEROEPSINSTANTIE - Afdeling openbaarheid van bestuur Bevoegdheid beroepsinstantie Bestuursdecreet van 7 december 2018, titel II, hoofdstuk 3, afdeling 6. Besluit van de Vlaamse Regering van 19 juli 2007 tot oprichting van de beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie. Voorafgaande procedure Op 8 juli 2020 diende xxx een verzoek in bij de provincie Antwerpen/de gouverneur van de provincie Antwerpen tot inzage, mededeling en afschrift van de bestuursdocumenten betreffende de handhaving van de coronamaatregelen aan een bushalte te Schoten. Hij vroeg in het bijzonder de brieven, e-mails en nota’s waaruit blijkt dat “(uw) medewerkers van de dienst Politionele Samenwerking en Preventie informeerden bij de gemeente Schoten over (hun) bekommernis” en het antwoord van de gemeente, evenals ook de stukken waaruit blijkt (1) dat “Deze informatie maakten we over aan het gemeentebestuur en aan de politieleiding van de gemeente Schoten” en (2) dat “Zij (= de Gemeente of de Politie) verzekeren ons dat de lokale politie nauwgezet toeziet (…)”. Verzoeker verwees hierbij naar het antwoord van de gouverneur d.d. 22 juni 2020 op zijn eerder schrijven van 26 mei 2020. Verzoeker ontving geen reactie vanwege de provincie Antwerpen of de provinciegouverneur binnen de decretaal bepaalde termijn. Op 8 september 2020 dient xxx beroep in tegen deze ontstentenis van beslissing van de provincie Antwerpen en de gouverneur. Dit beroep werd op 8 september 2020 geregistreerd.
www.vlaanderen.be
Ontvankelijkheid van het beroep In artikel II.28 van het Bestuursdecreet worden de instanties opgesomd waarop het hoofdstuk ‘Toegang tot bestuursdocumenten’ van toepassing is en hierbij worden ook de lokale overheden genoemd. Dit impliceert dat de provincies onder het toepassingsgebied van het Bestuursdecreet vallen, evenwel met inachtneming van de bevoegdheidsrechtelijke regels ter zake. De provincies vallen bijgevolg maar onder het toepassingsgebied van het Bestuursdecreet, voor zover de bijzondere wetgever de bevoegdheid inzake de provincies aan de gewesten heeft toegewezen. Verzoeker heeft zijn vraag tot openbaarheid gericht aan ‘de provincie Antwerpen, c/o de provinciegouverneur’. Verzoeker stelt, verwijzend naar de uitspraak in dossier 2020/202 dat de beroepsinstantie wel degelijk bevoegd is om het beroep tegen de ontstentenis van beslissing met betrekking tot zijn openbaarheidsverzoek te beoordelen. Hij verwijst hiervoor naar artikel 6, § 1, X, van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, op basis waarvan de Gewesten bevoegd zijn inzake “openbare werken en vervoer”, met inbegrip van “het gemeenschappelijk stads- en streekvervoer, met inbegrip van de bijzondere vormen van geregeld vervoer, het taxivervoer en het verhuren van auto's met chauffeur”. Het, al dan niet tijdelijk, (elders) plaatsen van een bushalte van de vervoersmaatschappij De Lijn betreft in essentie “het gemeenschappelijk stads- en streekvervoer, met inbegrip van de bijzondere vormen van geregeld vervoer, het taxivervoer en het verhuren van auto's met chauffeur”, aldus verzoeker. Bovendien zijn de Gemeenschappen krachtens artikel 5, § 1 BWHI ook bevoegd inzake gezondheidszorg, behoudens o.m. “de nationale maatregelen inzake profylaxis”. Het, al dan niet tijdelijk, (elders) plaatsen van een bushalte van de vervoersmaatschappij De Lijn is ook geen nationale maatregel inzake profylaxis. Deze “bushalte”documenten (waaromtrent verzoeker precies openbaarheid van bestuur wenst) in het bezit van de Provincie zijn volgens hem bijgevolg geen maatregel in de zin van artikel 135, § 2 Nieuwe Gemeentewet, en ressorteren onder de bevoegdheid van het Vlaamse Gewest of de Vlaamse Gemeenschap. De beroepsinstantie kan deze redenering niet bijtreden. Verzoekers eerste brief aan de gouverneur had expliciet betrekking op de naleving van de coronamaatregelen, aan een inderdaad verplaatste bushalte. De gouverneur werd echter niet aangeschreven met betrekking tot het verplaatsen van de bushalte op zich, wel om de bezorgdheid te uiten van cliënt van verzoeker met betrekking tot de volksgezondheid en het naleven van de coronamaatregelen. Het ging hierbij dus niet om een aangelegenheid van mobiliteit, maar wel van veiligheid en volksgezondheid. Artikel 5, §1 van de Bijzonder Wet op de Hervorming der Instellingen bepaalt dat de federale overheid bevoegd blijft voor de nationale maatregelen inzake profylaxis, d.i. het voorkomen van ziekten, waaronder de bestrijding van het coronavirus zeker valt en op grond waarvan men in maart 2020 ook is overgegaan naar de federale fase van het crisisbeheer. Het is bijgevolg in het kader van haar federale bevoegdheden, waarbij zij optreedt als gedeconcentreerd orgaan van de federale overheid, dat de provinciegouverneur effectief een rol speelt in de bestrijding van de verspreiding van het coronavirus, en waarom verzoeker haar ook heeft aangeschreven. De briefwisseling tussen (cliënt van) verzoeker en de provinciegouverneur, en tussen de provinciegouverneur en de gemeente Schoten naar aanleiding hiervan, kadert dan ook in haar bevoegdheid van algemene bestuurlijke politie en handhaving van de openbare orde, veiligheid en gezondheid, ingevolge artikel 128 van de Provinciewet en artikel 23 van het Ministerieel Besluit van 30 juni 2020 houdende dringende maatregelen om de verspreiding van het coronavirus te beperken.
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/241
pagina 2 van 3
Artikel 6, §1, VIII van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming van de instellingen heeft de gewesten bevoegd gemaakt voor de ondergeschikte besturen, met uitzondering van onder andere de organisatie van het beleid inzake de politie. Artikel 128 van de Provinciewet, zoals gewijzigd door de Wet van 7 december 1998 tot organisatie van een geïntegreerde politiedienst, kent aan de provinciegouverneur de verantwoordelijkheid en bevoegdheid toe om de openbare orde te handhaven, te weten de openbare rust, veiligheid en gezondheid. Met andere woorden: de bestuursdocumenten die betrekking hebben op handelingen, beslissingen en bevoegdheden van de provinciegouverneur op grond van artikel 128 Provinciewet, vallen niet onder de organieke bevoegdheid van het Vlaams Gewest inzake de provincies, en dus ook niet onder de toepassing van het Bestuursdecreet. De door de gouverneur gevoerde communicatie met de cliënt van verzoeker heeft dus betrekking op een federale aangelegenheid. De regelgevende bevoegdheid met betrekking tot deze taken van de provincie(gouverneur werd zoals hierboven uiteengezet niet overgedragen aan de gewesten en behoort nog steeds tot de federale bevoegdheid. De beroepsinstantie kan enkel maar oordelen over verzoeken inzake openbaarheid van bestuur met betrekking tot bestuursinstanties zoals die opgesomd zijn in artikel II.28 van het Bestuursdecreet. Aangezien de provincies en de provinciegouverneur in deze materie tot de bevoegdheid van de federale wetgever behoren, is de beroepsinstantie dan ook onbevoegd om te oordelen over de openbaarheid van bestuursdocumenten inzake de politie of de nationale maatregelen inzake profylaxis, concreet: de bestuursdocumenten m.b.t. de naleving van de coronamaatregelen bij een (tijdelijk) verplaatste bushalte. In casu blijft bijgevolg de federale wet van 12 november 1997 betreffende de openbaarheid van bestuur in de provincies en gemeenten van toepassing, waarbij de beroepsbevoegdheid toegewezen wordt aan de federale Commissie voor de toegang tot en het hergebruik van bestuursdocumenten, afdeling openbaarheid van bestuur, en is het beroepschrift onontvankelijk. Ten overvloede merkt de beroepsinstantie op dat de diensten van de provinciegouverneur van Antwerpen op 11 september 2020 alsnog een mailbericht met in bijlage een brief aan verzoeker hebben bezorgd. Na beraadslaging,
BESLUIT: Het beroepschrift van xxx d.d. 8 september 2020 tegen de ontstentenis van beslissing van de provincie/provinciegouverneur van Antwerpen wordt als onontvankelijk beschouwd. Brussel, 21 september 2020 Voor de beroepsinstantie, afdeling openbaarheid van bestuur, Bruno ASSCHERICKX Voorzitter
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/241
pagina 3 van 3