Uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/004
Vlaamse overheid Beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie Afdeling openbaarheid van bestuur Havenlaan 88, bus 20 1000 BRUSSEL T : 02 553 57 25 Mail: openbaarheid@vlaanderen.be Dossiernummer: OVB/2021/004
DE BEROEPSINSTANTIE - Afdeling openbaarheid van bestuur Bevoegdheid beroepsinstantie Bestuursdecreet van 7 december 2018, titel II, hoofdstuk 3, afdeling 6. Besluit van de Vlaamse Regering van 19 juli 2007 tot oprichting van de beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie. Voorafgaande procedure Op 10 december 2020 diende xxx (hierna: verzoekster) een verzoek in bij de gemeente Hove gericht op het verkrijgen van een afschrift van het bezoekrapport en een aantal foto’s i.v.m. het xxx). Op 24 december 2020 weigerde de gemeente Hove in te gaan op dit verzoek. Op 28 december 2020 werd door verzoekster beroep aangetekend tegen vermelde weigeringsbeslissing. Op 4 januari 2021 werd dit beroep geregistreerd door de beroepsinstantie. Ontvankelijkheid van het beroep Verzoekster heeft haar openbaarheidsverzoek ingediend bij de gemeente Hove op 10 december 2020 De bestreden beslissing van de gemeente Hove dateert van 24 december 2020 en deze beslissing maakt geen melding van de beroepstermijn en –modaliteiten, zoals voorgeschreven in artikel II.43, §1, derde lid van het Bestuursdecreet van 7 december 2018 (hierna vermeld als: Bestuursdecreet). Bijgevolg start de termijn om een beroep in te dienen overeenkomstig artikel II.48, §1, vierde lid van het Bestuursdecreet pas vier maanden na de kennisgeving van de weigeringsbeslissing. Op 28 december 2020 diende verzoekster beroep in tegen de voormelde beslissing. Het ingediende beroep is bijgevolg tijdig ingediend en is ontvankelijk.
www.vlaanderen.be
Gegrondheid van het beroep Overeenkomstig artikel II.31, eerste lid Bestuursdecreet heeft het recht op passieve openbaarheid betrekking op bestuursdocumenten. Op grond van deze bepaling is elke instantie in principe verplicht aan eenieder die erom verzoekt inzage te geven in, uitleg te verschaffen over of een afschrift te bezorgen van de gewenste bestuursdocumenten. De openbaarmaking kan slechts geweigerd worden mits toepassing wordt gemaakt van één of meerdere uitzonderingen, zoals gestipuleerd in de artikelen II.33 tot en met II.39 van voormeld decreet.
1.
Aangevochten beslissing
Het beroepschrift van verzoeker van 28 december 2020 is gericht tegen de weigeringsbeslissing d.d. 24 december 2020 van de gemeente Hove. De weigering was gebaseerd op de auteursrechtelijke bescherming van de gevraagde foto’s. Wat het bezoekrapport betreft, werd de weigering gesteund op het feit dat dit rapport geen deel uitmaakte van het aanvraagdossier voor de omgevingsvergunning voor xxx.
2.
Inhoud van het beroepschrift
Via het indienen van het beroepschrift wenst verzoeker alsnog een afschrift van het gevraagde document en de foto’s te verkrijgen.
3.
Standpunt van de beroepsinstantie
Om met kennis van zaken over het beroep te kunnen oordelen, heeft de beroepsinstantie op 4 januari 2021 contact opgenomen met de gemeente Hove, om haar het gevraagde document en de foto’s te bezorgen, wat meer uitleg te krijgen over dit dossier. Op 12 januari 2021 heeft de gemeente Hove geantwoord aan de beroepsinstantie, aan wie het thans toekomt om te oordelen over het beroep.
Betreffende het bezoekrapport Uit de toelichting die door de gemeente Hove op 12 januari 2021 werd verstrekt, blijkt dat het bezoekrapport een paragraaf bevat die uitdrukkelijk verwijst naar de vertrouwelijkheid van het document t.a.v. particulieren (niet t.a.v. de bevoegde lokale overheid en andere overheden). Bovendien diende het betrokken rapport niet verplicht aan de gemeente te worden overgemaakt. Het maakte geen deel uit van het aanvraagdossier voor de omgevingsvergunning xxx die met betrekking tot xxx werd ingediend. Naar het bezoekrapport werd enkel verwezen in die aanvraag, maar het maakte geen deel uit van het ingediende aanvraagdossier, wat ook niet verplicht was. Gezien dit geen verplicht document is, werd het aanvraagdossier overigens volledig en ontvankelijk verklaard. Deze elementen volstaan om dit document af te schermen voor de gevraagde openbaarmaking op grond van artikel II.34, 6° van het Bestuursdecreet. Dit artikel bepaalt dat een instantie een aanvraag tot openbaarmaking dient af te wijzen als het gaat om bestuursdocumenten die informatie bevatten die door een derde werd verstrekt zonder dat hij daartoe verplicht werd en die hij uitdrukkelijk als vertrouwelijk heeft bestempeld, tenzij die derde met de openbaarmaking instemt. Uit een letterlijke lezing van deze bepaling blijkt dat deze uitzonderingsgrond slechts kan worden ingeroepen, voor zover voldaan is aan twee cumulatieve voorwaarden: ten eerste moet het gaan om informatie die een derde vrijwillig heeft verstrekt aan de overheid, zonder dat hij daartoe wettelijk, decretaal of anderszins verplicht was, en ten tweede
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/004
pagina 2 van 4
moet die derde die vrijwillig meegedeelde informatie uitdrukkelijk als vertrouwelijk hebben bestempeld. Dat het om een cumulatieve voorwaarde gaat, blijkt voldoende uit het gebruik in art. 13, 6° van het woord “en”. Zoals reeds vermeld werd in casu duidelijk aan beide voorwaarden voldaan. Uit de dossierstukken blijkt overigens duidelijk dat ook nadien geen toestemming werd gegeven voor de openbaarmaking van dit rapport. Het beroep is om deze reden, wat het bezoekrapport betreft, ongegrond.
Betreffende de foto’s De gemeente Hove heeft de beroepsinstantie in haar bericht van 12 januari 2021 de zes foto’s bezorgd die het voorwerp uitmaken van het beroep. De vraag rijst of de betrokken foto’s als een originele creatie in de zin van de auteurswet te beschouwen is, dit wil zeggen een intellectuele creatie, eigen aan de maker ervan. In bevestigend geval kan er, behoudens toestemming van de auteur ervan, geen afschrift van worden overhandigd. Deze uitzonderingsgrond werd door de gemeente Hove ingeroepen voor alle foto’s. In het Bestuursdecreet komt de bescherming van het auteursrecht niet als uitzondering voor. De intellectuele eigendom is volgens artikel 6, §1, VI, lid 5, 7° van de bijzondere wet van 8 augustus 1980 tot hervorming der instellingen, een federale aangelegenheid. Het ontbreken van regels op het vlak van de bescherming van intellectuele rechten, waaronder het auteursrecht, is een gevolg van de onbevoegdheid van de decreetgever. Echter, het Bestuursdecreet laat de federale regelgeving betreffende de intellectuele rechten onverlet, en overheidsinstanties dienen bijgevolg de federale regelgeving te eerbiedigen bij het nemen van beslissingen over aanvragen tot openbaarmaking. Uit artikel XI.165 en volgende van het Wetboek van economisch recht, volgt dat het recht om een werk van letterkunde of kunst te reproduceren op welke wijze en in welke vorm ook, direct of indirect, tijdelijk of duurzaam, volledig of gedeeltelijk, uitsluitend is voorbehouden aan de auteur. De foto’s genieten de bescherming van het auteursrecht indien ze van oorspronkelijkheid getuigen, wat inhoudt dat het werk de persoonlijke stempel draagt van de auteur. De bescherming ontstaat van rechtswege. Na kennisneming van de zes foto’s in het voorliggende dossier, is de beroepsinstantie van oordeel dat de auteursrechtelijke bescherming door de gemeente Hove terecht werd ingeroepen voor drie van de zes foto’s, die voldoen aan de voorwaarden tot bescherming. Het gaat meer bepaald om de foto’s met de nummers 4, 5 en 6. De betrokken foto’s, genomen vanuit verschillende standpunten, geven niet alleen een duidelijk beeld van het betrokken gebouw, maar belichten tegelijk ook bepaalde specifieke kenmerken ervan, waaruit blijkt dat de fotograaf een zekere intellectuele inspanning leverde om de foto’s te maken en hij bepaalde keuzes heeft gemaakt betreffende het gefotografeerde onderwerp en het perspectief van waaruit de foto’s werden genomen. De beroepsinstantie is van oordeel dat de foto’s om die reden getuigen van de nodige originaliteit en het vereiste individuele karakter om door het auteursrecht te worden beschermd. Bijgevolg houdt de overhandiging van een afschrift van deze foto’s, zonder toestemming van de auteur ervan, een schending in van het auteursrecht, behoudens de in het bovenvermeld wetboek vermelde uitzonderingen. In casu zijn er evenwel geen dergelijke uitzonderingsgronden van toepassing. Bovendien figureert in het Bestuursdecreet geen bepaling die een overheidsinstantie verplicht de auteursrechthebbende te vragen of, en onder welke voorwaarden, een aanvrager een afschrift van een auteursrecht overhandigd mag worden.
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/004
pagina 3 van 4
De beroepsinstantie is bijgevolg van oordeel dat het beroep, in zoverre het is gericht om een afschrift te krijgen van de foto’s met de nummers 4, 5 en 6 ongegrond is. De beroepsinstantie is daarnaast van oordeel dat de auteursrechtelijke bescherming door de gemeente Hove ten onrechte werd ingeroepen voor de drie overige foto’s, te weten de foto’s met de nummers 1, 2 en 3. Deze foto’s zijn eenvoudige straatbeelden, genomen vanop de openbare weg, en voldoen naar het oordeel van de beroepsinstantie geenszins aan de voorwaarden tot bescherming. De beroepsinstantie ziet ook geen andere wettelijke of decretale weigeringsgronden die zich zouden verzetten tegen de openbaarmaking van deze foto’s, zodat het beroep, in zoverre het is gericht om een afschrift te krijgen van de foto’s met de nummers 1, 2 en 3 gegrond is. Tot slot merkt de beroepsinstantie op dat enkel de foto’s met de nummers 1, 2 en 3 openbaar moeten gemaakt worden, maar niet de gegevens vermeld in het kader met dikke, zwarte rand, onderaan elke foto. Deze gegevens maakten immers niet het voorwerp uit van het initieel verzoek d.d. 10 december 2021 tot openbaarmaking, en bijgevolg -per definitie- ook niet van het voorliggende beroep. Na beraadslaging,
BESLUIT: Het beroepschrift d.d. 28 december 2020, ingediend door xxx tegen de weigeringsbeslissing d.d. 24 december 2020 van de gemeente Hove, is ontvankelijk. Wat de grond van de zaak betreft is het beroep deels ongegrond, en deels gegrond.
Bijgevolg dient de gemeente Hove aan mevrouw Goethals een afschrift te verlenen van de foto’s met de nummers 1, 2 en 3, met weglating van de gegevens vermeld in het kader met dikke, zwarte rand, onderaan elke foto. Geen toestemming tot hergebruik van bestuursdocumenten In zoverre dit beroep geheel of gedeeltelijk gegrond werd verklaard, geldt dat deze inwilliging van de aanvraag tot openbaarmaking GEEN toestemming inhoudt om het/de gevraagde bestuursdocument(en) te hergebruiken, als vermeld in titel II, hoofdstuk 4 van het Bestuursdecreet van 7 december 2018. Brussel, 1 februari 2021 Voor de beroepsinstantie, afdeling openbaarheid van bestuur, Bruno ASSCHERICKX Voorzitter
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2021/004
pagina 4 van 4