Uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/267
Vlaamse overheid Beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie Afdeling openbaarheid van bestuur Havenlaan 88, bus 20 1000 BRUSSEL T : 02 553 57 25 Mail: openbaarheid@vlaanderen.be Dossiernummer: OVB/2020/267
DE BEROEPSINSTANTIE - Afdeling openbaarheid van bestuur Bevoegdheid beroepsinstantie Bestuursdecreet van 7 december 2018, titel II, hoofdstuk 3, afdeling 6. Besluit van de Vlaamse Regering van 19 juli 2007 tot oprichting van de beroepsinstantie inzake openbaarheid van bestuur en hergebruik van overheidsinformatie. Voorafgaande procedure Op 18 september 2020 diende xxx een verzoek in bij de Vlaamse Overheid, departement Landbouw en Visserij, Afdeling Inkomenssteun, buitendienst Limburg om met betrekking tot zijn eigendom een afschrift te verlenen van en een antwoord te verlenen op de volgende vragen: 1. De 'Eenmalige Perceel registratie' (EPR) van dit perceel voor jaren 2012-2020. 2. Verder had ik graag ook een afschrift bekomen van mijn eigen verklaring op het inspectieverslag. 3. Verder had ik van u graag vernomen indien dit perceel in overweging wordt genomen met betrekking tot inkomenssteun en zo ja in welke jaren. 4. De actuele status van mijn perceel (is de EPR nu aangepast?) en welke maatregelen werden er getroffen zodat dit niet meer kan plaatsvinden. Op 8 oktober 2020 weigerde de afdeling Inkomenssteun een afschrift van de EPR. Ook een antwoord op het derde onderdeel van het verzoek tot openbaarmaking werd geweigerd. Op 9 oktober 2020 diende xxx beroep in bij de beroepsinstantie tegen deze gedeeltelijke weigeringsbeslissing d.d. 8 oktober 2020. Dit beroep werd geregistreerd op 12 oktober 2020.
Ontvankelijkheid van het beroep
www.vlaanderen.be
Het oorspronkelijk verzoek dateert van 18 september 2020. De gedeeltelijke weigeringsbeslissing van de afdeling Inkomenssteun dateert van 8 oktober 2020. Deze beslissing maakt melding van de beroepsmogelijkheden en -modaliteiten, zoals voorgeschreven in artikel II.43, §1, derde lid van het Bestuursdecreet van 7 december 2018 (hierna: Bestuursdecreet). Op 9 oktober 2020 diende verzoeker beroep in tegen voormelde weigeringsbeslissing. Het ingediende beroep is bijgevolg tijdig ingediend en is ontvankelijk. Gegrondheid van het beroep Overeenkomstig artikel II.31, eerste lid Bestuursdecreet heeft het recht op passieve openbaarheid betrekking op bestuursdocumenten. Op grond van deze bepaling is elke instantie in principe verplicht aan eenieder die erom verzoekt inzage te geven in, uitleg te verschaffen over of een afschrift te bezorgen van de gewenste bestuursdocumenten. De openbaarmaking kan slechts geweigerd worden mits toepassing wordt gemaakt van één of meerdere uitzonderingen, zoals gestipuleerd in de artikelen II.33 tot en met II.39 van voormeld decreet.
1.
Bestreden beslissing
Aan de verzoeker werd meegedeeld dat zijn vraag naar een afschrift en naar de inkomenssteun wordt afgewezen omdat de openbaarmaking van de gevraagde informatie afbreuk doet aan de bescherming van de persoonlijke levenssfeer van de aangever van de percelen in kwestie (artikel II.34, 2° van het Bestuursdecreet). De eenmalige perceelaangifte behelst bijzonder veel informatie over de bedrijfsvoering van een landbouwer: overzicht percelen, steun en teelten, telefoonnummer, e-mailadres, bankrekeningnummer,… Het feit dat men inkomenssteun ontvangt en de bedragen daarvan geven een inkijk in de persoonlijke huishouding van de betrokkene. Al deze gegevens behoren zonder meer tot de persoonlijke levenssfeer van de landbouwer, aldus de afdeling Inkomenssteun. Er wordt nog meegedeeld dat het departement Landbouw en Visserij de betrokkene evenwel heeft gecontacteerd. Als deze toestemming zou verlenen om de gegevens openbaar te maken, kunnen de gevraagde gegevens alsnog bezorgd worden. Er wordt tenslotte nog meegedeeld dat het perceel werd geschrapt uit de aangifte van de betrokken landbouwer. Dit is de bestreden beslissing.
2. Inhoud van het beroepschrift De beroeper stelt dat er hem aanvankelijk werd meegedeeld dat er openbaarheid zou verleend worden, indien hij aantoonde eigenaar te zijn van het desbetreffende perceel. De gevraagde kadastrale gegevens werden dan ook aan de afdeling Inkomenssteun bezorgd op dinsdag 22 september 2020. Er wordt beroep aangetekend omdat de beroeper meent dat het diensthoofd van de afdeling Inkomenssteun, buitendienst Limburg met haar motivering tot weigering : 1. éénzijdig de openbaarheidsvraagstelling wijzigt om zo de openbaarheid te weigeren, immers antwoordt zij alsof de beroeper bepaalde (‘persoonsgegevens gebonden’) vragen zou gesteld hebben terwijl het niet zo
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/267
pagina 2 van 5
is. Vervolgens beroept ze zich op die manier hierop om een weigering te geven van openbaarheid, terwijl deze dus al eerder schriftelijk was toegezegd, aldus de beroeper; 2. hierbij zelfs de privacy van de beroeper schendt door aan de betrokken landbouwer (die fraudeerde) de vraag tot openbaarheid ter kennis voor te leggen; 3. het diensthoofd aan de burger een verkeerde interpretatie van de wetgeving zou geven. In het kader van openbaarheid dient immers nooit een persoonlijk belang aangetoond te worden. De beroeper stelt desondanks bijkomend zijn eigendomssituatie bezorgd te hebben terwijl dit achteraf dan ook nog eens anders wordt uitgelegd, met name dat dit dient om de registratie terug te draaien terwijl dit al eerder gebeurd was. Men past volgens de beroeper dus niet enkel de openbaarheidswetgeving verkeerd toe, maar daarenboven geeft men achteraf een verkeerde uitleg over de reden waarom de beroeper zijn eigendomsbewijs moest leveren.
3. Toelichting door de afdeling Inkomenssteun De beroepsinstantie contacteerde op 12 oktober 2020 de afdeling Inkomenssteun, buitendienst Limburg, met het verzoek tot toelichting bij de bestreden beslissing. Op 16 oktober 2020 deelde de afdeling Inkomenssteun mee dat de beroeper verschillende zaken opvraagt. Ten eerste wil hij een afschrift bekomen van de verzamelaanvraag voor de periode 2012 – 2020. Daarnaast wordt er gepeild naar de inkomenssteun. De afdeling Inkomenssteun stelt in concreto geoordeeld te hebben dat de openbaarmaking van de gevraagde informatie een inbreuk op de persoonlijke levenssfeer van de betrokkene zou uitmaken. Er zouden ook allerhande commerciële gegevens worden vrijgegeven waarvan geoordeeld wordt dat deze vertrouwelijk dienen te worden behandeld. De EPR behelst volgens de afdeling Inkomenssteun bijzonder veel informatie over de bedrijfsvoering, het bedrijf en de financiële situatie van een landbouwer, dit naast allerhande identificatiegegevens: informatie over percelen, steun en teelten, telefoonnummer, e-mailadres, bankrekeningnummer, inkomenssteun, premies… Deze zaken behoren tot de persoonlijke levenssfeer van de betrokken landbouwer en/of behoren tot diens vertrouwelijke informatie. Door het verkrijgen van de gegevens krijgt men een inkijk in de persoonlijke huishouding en de bedrijfsvoering van de landbouwer. De periode waarvoor men de gegevens opvraagt behelst bovendien 8 jaar, aldus de afdeling Inkomenssteun. De afdeling Inkomenssteun licht toe dat het standaard zo is dat het eigendomsbewijs wordt opgevraagd als een eigenaar meldt of wil voorkomen dat zijn percelen onterecht worden aangegeven door een andere landbouwer. Ook als hij geen vraag stelt in verband met de identiteit van de aangever, moet het eigendomsbewijs voorgelegd worden om de betrokken percelen in de databank te kunnen blokkeren voor aangifte. Tenslotte deelt de afdeling Inkomenssteun mee dat de betrokken landbouwer, nadat deze werd gecontacteerd, geen toestemming gaf tot de openbaarmaking van hetgeen gevraagd wordt door de beroeper.
4. Standpunt van de beroepsinstantie Artikel 22 van de Grondwet waarborgt uitdrukkelijk het recht op eerbiediging van het privé-leven. De bedoeling en het fundamentele uitgangspunt van de in artikel II.34, 2° van het Bestuursdecreet bedoelde uitzonderingsgrond bestaat er precies in om het aan iedereen toegekende grondwettelijke recht op de eerbiediging van zijn privé-leven te beschermen.
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/267
pagina 3 van 5
De identiteitsgegevens van de natuurlijke persoon zoals vermeld in de betreffende EPR is de beroeper voldoende bekend, zo blijkt uit de oorspronkelijke vraagstelling. Uit de EPR kunnen er echter meer dan enkel persoonsgegevens worden afgeleid. Hieruit kan tevens blijken of er rechtstreekse inkomenssteun wordt aangevraagd. Uit de perceelsgegevens en de gegevens met betrekking tot de aanvraag van rechtstreekse inkomenssteun kan informatie over de financiële toestand van de betrokkene worden afgeleid of dit kan leiden tot een analyse van zijn landbouwactiviteiten. Bovendien kadert de omstandigheid dat iemand ervoor kiest of er niet voor kiest om aanspraak te maken op subsidies en daarom een verzamelaanvraag indient, op zich al binnen de persoonlijke levenssfeer in het geval het gaat om een natuurlijke persoon; Artikel II.35, 3° van het Bestuursdecreet bepaalt bovendien dat een aanvraag om openbaarmaking moet afgewezen worden indien het belang van de openbaarheid niet opweegt tegen de bescherming van het vertrouwelijke karakter van commerciële en industriële informatie, wanneer deze informatie beschermd wordt om een gelegitimeerd economisch belang te vrijwaren, tenzij degene van wie de informatie afkomstig is met de openbaarheid instemt. Het betreft een relatieve uitzonderingsgrond waarbij eerst moet worden onderzocht of de openbaarmaking het beschermde economische belang schaadt. Als er belangenschade is, dan moet het te beschermen belang vervolgens worden afgewogen tegen het belang van de openbaarheid. De openbaarmaking mag enkel worden bevolen als daarmee een algemeen belang wordt gediend dat zwaarder doorweegt dan het door de uitzonderingsgrond beschermde belang; Het Bestuursdecreet maakt, voor wat betreft de uitzonderingen op het recht op openbaarheid, een onderscheid naargelang het gaat om een aanvraag tot openbaarmaking die betrekking heeft op milieuinformatie dan wel op andere informatie. De EPR moet beschouwd worden als een document dat minstens gedeeltelijk uit milieu-informatie bestaat. zowel artikel II.35, 3° (voor wat betreft andere dan milieuinformatie) als artikel II.36, § 1, 7° (voor wat betreft milieu-informatie) van het Bestuursdecreet bepalen dat een aanvraag om openbaarmaking dient afgewezen te worden indien het belang van de openbaarheid niet opweegt tegen de bescherming van het vertrouwelijke karakter van commerciële en industriële informatie, wanneer deze informatie beschermd wordt om een gelegitimeerd economisch belang te vrijwaren. Beide relatieve uitzonderingsgronden zijn aldus identiek geformuleerd. De EPR betreft niet enkel de percelen van de beroeper maar zij bevat tevens gegevens met betrekking tot een reeks andere percelen. Zij bevat naast identificatiegegevens van de aanvrager ook perceelsgegevens en gegevens met betrekking tot de aanvraag van rechtstreekse inkomenssteun. Uit de perceelsgegevens en gegevens met betrekking tot de aanvraag van rechtstreekse inkomenssteun kan informatie over de financiële toestand van de betrokkene worden afgeleid of dit kan leiden tot een analyse van zijn bedrijfstoestand. Bovendien maakt de omstandigheid dat iemand ervoor kiest of er niet voor kiest om aanspraak te maken op subsidies en daarom een verzamelaanvraag indient, op zich al vertrouwelijke informatie uit. Door de openbaarmaking van die gegevens, zowel deze met betrekking tot de percelen van de beroeper als voor wat betreft de overige percelen van de aangever, wordt er inbreuk gepleegd op het vertrouwelijke karakter van heel wat commerciële gegevens van de begunstigden van de landbouwsubsidies. Op grond van deze motieven kan de openbaarmaking van gegevens uit de EPR, zowel voor wat betreft de formulieren als voor wat betreft de fotoplannen van de betreffende jaartallen, volgens de beroepsinstantie op grond van het Bestuursdecreet terecht geweigerd worden. Om deze redenen wordt het beroep als ongegrond beschouwd. Na beraadslaging,
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/267
pagina 4 van 5
BESLUIT: Het beroepschrift van xxx d.d. 9 oktober 2020 tegen de weigeringsbeslissing van het departement Landbouw en Visserij, afdeling Inkomenssteun om met betrekking tot zijn eigendom een afschrift te verlenen van de EPR wordt als ontvankelijk en ongegrond beschouwd. Brussel, 6 november 2020 Voor de beroepsinstantie, afdeling openbaarheid van bestuur, Bruno ASSCHERICKX Voorzitter
https://www.vlaanderen.be/openbaarheid-van-bestuur
uitspraak beroepsinstantie OVB/2020/267
pagina 5 van 5