Omikron Magazine No20 by Omikron adv

ΤΕΥΧΟΣ 20

ΟΛΟΥ

www.omikron.tv

ΛΟ ΓΙΑ

ΜΗΝΙΑΙΟ ΠΕΡΙΟ∆ΙΚΟ -

Α ΛΛ Η ΑΤ

Κοζάνη-Πτολεµαΐδα Tηλ.: 24610 95300 info@efkolidis.gr www.efkolidis.gr

Παναγιώτης Τσαρτσιανίδης Εκδότης

πρόλογος πρόλογος

- Σπρεντ εξέρτς ντο εν; - Εξέρω πα και έφαγα πα!

ίναι μια γνωστή ιστορία η παραπάνω για εμάς τους ποντίους, που φυσικά αναδεικνύει την άγνοια, το θράσος αλλά και αυτή την ιδιόμορφη αφέλεια του «απλού πολίτη».

Μήπως όμως όλοι μας, λίγο ή πολύ, κάπως έτσι να λειτουργούμε με αυτούς τους «νέους όρους», τα πρόσωπα και τα πράγματα που ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια γύρω μας. Σταζ- Σπρεντ - ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών - κερδοσκόποι - Γιούρογρουπ - έλειμα ισοζυγίου πληρωμών - Ζαν Κλον Τρισέ - Όλι Ρεν (αυτοί οι τελευταίοι μάλλον είναι συγγενείς μας) . Αλήθεια πότε δίνουμε εξετάσεις σε αυτά, και πότε θα μας δοθούν συγγράμματα; Κύριοι, μας φτάνει το άγχος της καθημερινότητας, η αγωνία για την επιβίωση των τελευταίων 189 χρόνων (από το 1821 δηλαδή).

Αφήστε μας ήσυχους! Αφήστε μας, μην σας πω πως λένε τη γιαγιά του Αλμούνια στα Ποντιακά.

omikron

4 Τεύχος20

Äçìéïõñãïýìå Ýíá ÕÃÉÅÓ ðåñéâÜëëïí ãéá ãïíåßò êáé ðáéäéÜ ãéáôß üëïé Ý÷ïõìå åõèýíç

Το Κάπνισµα Απαγορεύεται Σε ΟΛΟΥΣ τους Παιδότοπους

Υπουργική Απόφαση (36873/2007 Β΄1364)

Αριστοτέλους 43 Κοζάνη - Τηλ. 24610 40717

omikron magazine

περιεχόμενα περιεχόμενα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Λάζαρος Μαλούτας

«Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα»

Φράγµα Περδίκκα

Κι όµως δεν γέµισε ποτέ…

Αικατερίνη Χλιάπα

«Μνήµες µιας άγριας σφαγής:

Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου»

Παναγιώτης Θεοδωρίδης

Η Μνήµη θα νικήσει τη Λήθη!

Γιάννης Αποστολίδης

Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης:

Θα µπορούσε να είναι και αναπτυξιακός

Δηµοτικό Σχολείο Κοµνηνών

ας δώσουµε µια ευκαιρία στον πλανήτη µας

Μακεδονική Δύναμη

Χρήστος Αλμασίδης: «Θέλουµε τα παιδιά µας

υγιή σωµατικά και ψυχικά»

Αμπέμπε Μπικίλα

Λουλούδι που άνθισε

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

Ένα µαγικό ταξίδι στο χρόνο

Ρίτα Τσιούρα

Αυτό που θέλει ο κόσµος…

DGEA

Επίγεια ψηφιακή τηλεόραση

Σ. Κατακουζηνός & ΣΙΑ ΕΕ

Η Αρχαιολογία εχθρός της πράσινης ανάπτυξης

omikron

6 Τεύχος20

∆ιαστάσεις σύµφωνα µε το χώρο σας και κατόπιν παραγγελίας.

Hight Gray

Temprakon

Ισοθερµικό στρώµα

Ultra Ivory

Celeste Box

Normal Ivory

Normal Gray

γιατί η οικολογία... είναι τρόπος ζωής!

Παιδικά και εφηβικά δωµάτια από µασίφ ξύλο, σε έντονους χρωµατικούς συνδυασµούς χρησιµοποιώντας µόνο βαφές νερού και τελειώµατα κεριού. Συνδυάζοντας το αντίστοιχο ορθοσωµατικό στρώµα της Αγγλικής εταιρείας Dunlopillo από φυσικά ελαστικοποιηµένα υλικά (όπως φυσικό καουτσούκ και ελαστικοποιηµένο κοκοφοίνικα) και αφαιρούµενο κάλυµµα, προσφέρετε στο παιδί σας τις ιδανικές συνθήκες για έναν ξεκούραστο ύπνο.

Τσιώγκας Ιωάννης: Κασοµούλη 10, 501 00 - Κοζάνη, τηλ. & fax: 24610 24883

omikron magazine

115

περιεχόμενα περιεχόμενα

Λάζαρος Τσικριτζής

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης: Συνεχίζεται η διασπάθιση του Τοπικού Πόρου Ανάπτυξης

Χρήστος Δ. Κατσίνας

ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ: Που, πότε και για ποιόν...

ΑΝΤ.ΑΡ.ΣΥ.Α

ΔΥΤ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ: Το χρονικό ενός

Μαρία Αλβανού

προαναγγελθέντος θανάτου Παγκόσµια ηµέρα της Γυναίκας: Ο απολογισµός της προόδου του «ασθενούς» και «ωραίου» φύλου

Αχιλλέας Πάσχος

100

Γράµµατα από το δρόµο... INTERRAIL

Nατάσα Τσαρτσιανίδου

105

Αυτά & Άλλα...

Γιώργος Τσαρτσιανίδης

106

ΘΕΛΟΥΜΕ ΕΚΔΡΟΜΗ!!!

Greenpeace

109

Απαράδεκτη έγκριση μεταλλαγμένης

πατάτας στην Ευρώπη

Ηλίας Τολιάδης

110

Το χρώµα της Τέχνης

Ιωάννα Κωσταρέλλα

115

Θέµα Προτεραιοτήτων

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

120

«Οι φωτογραφίες»

omikron

8 Τεύχος20

το Μηνιαίο Περιοδικό της Δυτικής Μακεδονίας

Εκδότης:

Τσαρτσιανίδης Παναγιώτης Επιµέλεια Εντύπου:

online στην διεύθυνση www.omikron.tv

Τσαρτσιανίδης Γιώργος Συνεργάτες:

Αλβανού Μαρία Κύρκου Δήµητρα Κωσταρέλλα Ιωάννα Μαγκλάρας Βασίλης Μουτίδης Σωκράτης Πάσχος Αχιλλέας Σιδηροπούλου Παρασκευή Τολιάδης Ηλίας Επιµέλεια Κειµένων:

Τσαρτσιανίδου Νατάσσα Καλλιτεχνική Επιµέλεια:

Καλαϊτζόπουλος Περικλής Νικολαροπούλου Ευσταθία Τζήκας Χρήστος Υποδοχή διαφήµισης:

Πατουλίδου Όλγα Υπεύθυνος Διανοµής:

Κενούτης Γιάννης Φωτογραφικό αρχείο:

Omikron Adv. Εκτύπωση:

Omikron Magazine Αριστοτέλους 29 - Κοζάνη Τηλ./Fax: 24610 37711 www.omikron.tv - info@omikron.tv

Art Graphic

PROGRESS IN

MODERN LIVING

MODERN SHOWROOM 25ης ΜΑΡΤΙΟΥ 95 ΤΗΛ. 24630 23400 ΝEW CLASSIC SHOWROOM 25ης ΜΑΡΤΙΟΥ 86 ΤΗΛ.24630 23764 LOW PRICE SHOWROOM 25ης ΜΑΡΤΙΟΥ 71 ΤΗΛ.24630 27177 - ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑ www.kalomenidis.com • info@kalomenidis. com

Λάζαρος Μαλούτας, Δημαρχος Κοζανης:

«Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα» Συνέντευξη στους: Σωκράτη Μουτίδη Παναγιώτη Τσαρτσιανίδη

εξάρτηση της Κοζάνης από τη ΔΕΗ αποτέλεσε τροχοπέδη για την περαιτέρω ανάπτυξη της περιοχής, με αποτέλεσμα να την κάνει εσωστρεφή και να την αποτρέψει από την αναζήτηση άλλων διεξόδων. Η εξω-

στρέφεια της Κοζάνης και η καλλιέργεια μιας συγκεκριμένης ταυτότητας είναι τα δυο σημαντικότερα ζητήματα που θέτει επί τάπητος στην συνέντευξή του στο «Ο» ο δήμαρχος Κοζάνης Λάζαρος Μαλούτας. Ο κ. Μαλούτας

μιλά για την επερχόμενη διοικητική μεταρρύθμιση, αλλά και για τους «τριγμούς» εντός του συνδυασμού της «Κοζανιτίκης Ενότητας», ενώ δεν έκρυψε ότι επιθυμεί να είναι εκ νέου επικεφαλής στις εκλογές του Νοεμβρίου. Ο δήμαρχος Κοζάνης, αναφερόμενος στη μετά-Καλλικράτη εποχή, τόνισε ότι η συνεργασία και η καλλιέργεια περιφερειακής συνείδησης πρέπει να γίνουν πράξη για να επιτευχθεί η ανάπτυξη. Τι άλλαξε από την ώρα που αναλάβατε το δήμο Κοζάνης; Η αποχώρηση του επί πέντε συνεχείς τετραετίες Δημάρχου και επικεφαλής του συνδυασμού «Κοζανίτικη Ενότητα» Πάρι Κουκουλόπουλου, προφανώς σηματοδοτεί μια αλλαγή σελίδας για το Δήμο Κοζάνης. Όπως προβλέπει ο Δημοτικός Κώδικας και μετά τις εσωτερικές διαδικασίες εκλέχθηκα στο αξίωμα του Δημάρχου Κοζάνης. Η γενική πολιτική κατεύθυνση, οι αρχές και δεσμεύσεις του συνδυασμού μας, σαφώς και ισχύουν μέχρι το τέλος της τετραετίας. Παρ’ όλα αυτά, βεβαίως, είναι φανερό ότι σε όλα τα ζητήματα υπάρχει τόσο η προσωπική προοπτική όσο και η προσωπική ματιά. Θεωρείτε ωστόσο ότι στην παρούσα φάση συνεχίζετε το έργο του Πάρι Κουκουλόπουλου; Η «Κοζανίτικη Ενότητα» πήρε μια ξεκάθαρη εντολή το Σεπτέμβρη του 2006 από το λαό του Δήμου Κοζάνης. Αυτήν οφείλουμε να υπηρετήσουμε μέχρι και το τέλος της τετραετίας. Επομένως, βεβαίως και συνεχίζουμε το έργο του Πάρι Κουκουλόπουλου, με τον οποίο και μας συνδέουν πάρα πολλά, ιδιαίτερα στα μεγάλα ζητήματα στα οποία από κοινού αποφασίσαμε και αναδείξαμε. Δεν είμαστε ταυτόσημοι. Είμαστε κοντά στις αντιλήψεις και τις προσεγγίσεις μας. Τα δεδομένα όμως διαρκώς αλλάζουν και είμαστε υποχρεωμένοι να αναθεωρήσουμε ενδεχομένως και κάποιες απόψεις, πάντα με γνώμονα το καλό του τόπου. omikron 14 Τεύχος20

Λάζαρος Μαλούτας «Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα»

Σημαντικό ρόλο στην παράταξη της οποίας ηγείσθε έπαιξε όλα αυτά τα χρόνια ο Συνασπισμός. Πως είναι τώρα η σχέση σας; Θα δούμε και στις επερχόμενες εκλογές ένα κοινό σχήμα; Η συνεργασία του Συνασπισμού με την «Κοζανίτικη Ενότητα» ξεκίνησε το 1990. Από τότε είχαμε μια πολύ καλή συνεργασία. Ποτέ δεν στάθηκε αφορμή η κομματική προέλευση στο πως παίρναμε και παίρνουμε τις αποφάσεις μας. Ο καθένας λέει και ψηφίζει αυτό που πιστεύει. Η αλήθεια είναι ότι μετά τις διαδικασίες εκλογής Δημάρχου, βγήκαν κάποιες ανακοινώσεις και ειπώθηκαν κάποια πράγματα, τα οποία έδειξαν ότι υπάρχει μια πικρία και κάποιες ρωγμές στη συνεργασία. Εγώ δεν τοποθετήθηκα σε αυτήν την ιστορία, γιατί θεώρησα ότι δεν θα συνέβαλλε θετικά στη συγκεκριμένη χρονική συγκυρία η παρέμβαση μου. Ελπίζω ότι και στις επόμενες εκλογές θα είμαστε μαζί. Αυτό το σχήμα και αυτή η συνεργασία προσέφεραν πολλά στην Κοζάνη και νομίζω ότι έχουν να προσφέρουν ακόμη περισσότερα. Και σ’ αυτή την προσπάθεια που πρέπει να καταβάλουμε όλοι μαζί για να ξεπεράσουμε την οικονομική κρίση και να δρομολογήσουμε μια άλλη πορεία για την Κοζάνη δεν περισσεύει κανένας.

Λάζαρος Μαλούτας «Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα»

Ποιος πρέπει να είναι ο προσανατολισμός του δήμου Κοζάνη, όχι μόνο γεωγραφικά αλλά και αναπτυξιακά; Το αναπτυξιακό μοντέλο που επικράτησε στην περιοχή τα τελευταία είκοσι με τριάντα χρόνια έχει πεθάνει. Κάποιοι δεν το έχουν καταλάβει ακόμη. Μιλώ για τη ΔΕΗ, το ΤΕΙ, τη γεωγραφική απομόνωση και τις νέες τεχνολογίες. Για χρόνια είχαμε συνηθίσει να παράγονται πολλά εισοδήματα από τη ΔΕΗ και άλλες δημόσιες επιχειρήσεις που υπήρχαν στην περιοχή. Στο ΤΕΙ ενώ το 2004 είχαμε μια κορύφωση στους εισακτέους, σήμερα έχουμε χάσει περίπου 5000 πραγματικούς φοιτητές και όχι εισακτέους (γιατί αυτοί ανέρχονται στους 8500). Βλέπουμε λοιπόν πως ο πλούτος και η πίτα που έχουμε να μοιράσουμε στην περιοχή έχει λιγοστέψει δραματικά. Από την άλλη λόγω της άρσης της γεωγραφικής απομόνωσης και λόγω της ραγδαίας ανάπτυξης των τεχνολογιών, όπως το διαδίκτυο μπορεί πλέον ο καθένας να προμηθευτεί από οπουδήποτε θέλει προϊόντα και μάλιστα χωρίς κόπο. Βλέπουμε λοιπόν ότι ο πλούτος που παράγεται είναι λιγότερος και καταναλώνεται πλέον αρκετός και εκτός Κοζάνης. Το γεγονός ότι μπορούμε πλέον εύκολα να μετακινηθούμε ανατολικά και δυτικά σημαίνει ότι ο και κόσμος των περιοχών αυτών μπορεί να έρχεται εξίσου εύκολα και σε εμάς. Αυτό το γεγονός πρέπει να μας δείξει την αλλαγή προσανατολισμού που πρέπει να έχουμε. Ζούμε σε ένα ιδιαίτερα ανταγωνιστικό περιβάλλον και πρέπει να το καταλάβουμε. Η Δυτική Μακεδονία πρέπει να γίνει εξωστρεφής, γιατί μόνο με αυτόν τον τρόπο μπορούμε να μεγαλώσουμε την πίτα που ανέφερα παραπάνω και τέλος πρέπει να αντιληφθούμε πως η εποχή της ποσότητας πέρασε. Αν θέλουμε να προσελκύσουμε κόσμο πρέπει να εστιάσουμε στην ποιότητα. Η Κοζάνη, λοιπόν, μπορεί εύκολα να «παίξει» στο γήπεδο της ποιότητας; Μπορεί και πρέπει να «παίξει». Αλλά για να γίνει αυτό πρέπει και να το συνειδητοποιήσουμε. Αν δεν «παίξει» σε αυτό το επίπεδο, νομίζω πως θα χάσει. Η Κοζάνη κατάφερε να γίνει ισχυρό κέντρο στη Δυτική Μακεδονία μόνο σε κάποιους τομείς, όπως να είναι έδρα περιφέρειας, αστυνομίας, πυροσβεστικής και γενικά σε όλες τις κρατικοδίαιτες δραστηριότητες. Κι εγώ θέτω ερώτημα: Σε όλα τα υπόλοιπα είναι; Κατά την προσωπική μου άποψη, όχι.. Η Κοζάνη «κακόμαθε» με τη ΔΕΗ και αφέθηκε στην κρατικοδίαιτη λογική και στο εύκολο χρήμα. Η Κοζάνη πρέ-

omikron 16 Τεύχος20

Λάζαρος Μαλούτας «Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα»

πει να το πιστέψει, να κινηθεί στην κατεύθυνση να γίνει το περιφερειακό κέντρο της Δυτικής Μακεδονίας! Σε όλους τους τομείς. Αυτή εξάλλου είναι και η επιταγή του εγκεκριμένου Περιφερειακού Χωροταξικού Σχεδιασμού. Πως βλέπετε το δήμο Κοζάνης στη μετά-Καλλικράτη εποχή; Όλοι οι αυτοδιοικητικοί, αναμένουμε με αγωνία μπορώ να πω, τις εξελίξεις από το υπουργείο Εσωτερικών. Απ’ ότι φαίνεται εντός της ερχόμενης εβδομάδας θα έχουμε νέα και την πρώτη σκιαγράφηση του «Καλλικράτη». Έτσι όπως ανακοινώθηκε από την κυβέρνηση η δεύτερη φάση της διοικητικής μεταρρύθμισης, νομίζω ότι βαδίζει προς τη σωστή κατεύθυνση. Είναι ένα αναγκαίο βήμα για να ξεφύγουμε από τον διορισμένο περιφερειάρχη. Επιτέλους, λοιπόν, πρέπει να κάνουμε και αυτό το βήμα και να περάσουμε στο επόμενο στάδιο που θέλει μια αυτοδιοίκηση που μπορεί να σχεδιάζει, να προγραμματίζει και να υλοποιεί έργα, δράσεις και πρωτοβουλίες. Όσον αφορά την οικονομική αυτοτέλεια των δήμων, με την έννοια των φορολογικών αρμοδιοτήτων, είναι κάτι που δεν βλέπω να γίνεται, αλλά από τον «Καλλικράτη» σίγουρα θα προκύψουν μακροπρόθεσμα καλύτερα στοιχεία για την αυτοδιοίκηση. Εγώ νομίζω ότι με ένα δυο στηρίγματα από την πλευρά της κυβέρνησης στα οικονομικά της αυτοδιοίκησης, ο «Καλλικράτης» μπορεί να περπατήσει και θα περπατήσει. Είναι σχεδόν βέβαιο ότι μέσα από τέτοια σχήματα θα προκύψουν και οικονομίες κλίμακας σε ό,τι αφορά διοίκηση, διαχείριση και άλλα τέτοιων ειδών ζητήματα. Πιστεύετε ότι ο «Καλλικράτης» θα προκαλέσει προβλήματα στις σχέσεις μεταξύ περιοχών όχι μόνο σε τοπικό επίπεδο, αλλά και σε επίπεδο περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας; Δε νομίζω και ούτε πρέπει. Είμαστε μια πάρα πολύ μικρή ανθρωπογεωγραφική ενότητα, μόλις 300.000 ανθρώπων και πρέπει να λειτουργήσουμε ενιαία. Αυτός ο χώρος έχει πολύ φυσικό πλούτο κι έχει χώρο για τον καθένα. Την φυσική ομορφιά που έχει η Καστοριά για παράδειγμα, όσες προσπάθειες και αν κάνει η Κοζάνη με τη λίμνη Πολυφύτου δεν θα καταφέρει να την αποκτήσει. Άλλα χαρακτηριστικά έχει η μια περιοχή, άλλα η άλλη. Όλα αυτά δεν θα πρέπει να λειτουργούν ανταγωνιστικά, αλλά ακριβώς το αντίθετο. Αν αναπτυχθεί μια περιοχή, τότε είναι σίγουρο ότι θα αναπτυχθούν και οι γύρω περιοχές, εφ’ όσον υπάρχει συνεργασία. Εξάλλου η εμπειρία από το παρελθόν με την περίπτωση της ΔΙΑΔΥΜΑ δείχνει ότι μπορούμε να συνεργαζόμαστε, με μεγάλη αποτελεσματικότητα. Μας δείχνει το δρόμο. Τι είναι αυτό που θα θέλατε να αλλάξετε στην Κοζάνη; Αν θέλουμε να εστιάσουμε στην καθημερινότητα, θα έλεγα πάρα πολλά και δεν υπάρχει καμία αμφιβολία γι’ αυτό. Αυτοκριτικά να σας πω, πως κάποιες από τις επιλογές μου στο παρελθόν, σήμερα που τις βλέπω υλοποιημένες τις κατακρίνω. Για παράδειγμα το 2000 όταν ήμουν αντιδήμαρχος πολεοδομίας, υποστήριξα με θέρμη, το αίτημα ανέγερσης της Παναγίας Φανερωμένης, για την οποία στο πολεοδομικό σχέδιο προβλεπόταν χώρος πλατείας και εκκλησίας. Ο χώρος της εκκλησίας ήταν πολύ μικρός. Έτσι μπήκε το αίτημα να δοθεί μεγαλύτερος χώρος κι εγώ εισηγήθηκα θετικά στο δημοτικό συμβούλιο, με αποτέλεσμα να απορριφθούν οι ενστάσεις. Η εκκλησία λοιπόν, έγινε. Σήμερα αυτό που βλέπω δεν μου αρέσει. Και θεωρώ τώρα ότι έπρεπε τότε να βάλουμε περισσότερους περιορισμούς, για το πώς θα χτιστεί ούτως ώστε να έχουμε ένα καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα. Ξεφεύγοντας από τα ζητήματα της καθημερινότητας, αν θέλουμε να πάμε σε κάποια πιο σημαντικά, τότε ναι, θα επιχειρούσα να αλλάξω σε αρκετά επίπεδα τις απόψεις, και τους νέους προσανατολισμούς της Κοζάνης. Η εξωστρέφεια , η ανταγωνιστικότητα, η ποιότητα, είναι στοιχεία που πρέπει να κυριαρχούν σε όλες μας τις επιλογές.

omikron 17 Τεύχος20

Λάζαρος Μαλούτας «Η Κοζάνη πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα»

Ποια είναι τα στοιχεία που μπορούν να κάνουν την Κοζάνη να υπερέχει; άυτό που χρειάζεται σήµερα η Κοζάνη είναι να αποκτήσει ταυτότητα. άν ρωτήσετε κάποιον κάτοικο άλλου νοµού για την Κοζάνη θα σας πει ότι τη γνωρίζει είτε επειδή υπηρέτησε εδώ ως φαντάρος ή για την ενέργεια και την περιβαλλοντική επιβάρυνση. Και βεβαίως πάρα πολλοί πλέον, τη γνωρίζουν επίσης για την άποκριά. Η Κοζάνη λοιπόν πρέπει να αποκτήσει ταυτότητα. άυτό µπορεί να το πετύχει µέσω του ιστορικού της αποθέµατος, της Κοβενταρείου δηµοτικής βιβλιοθήκης. έίναι ένα από τα σηµαντικά στοιχεία που µπορούν να δώσουν ανάπτυξη στην πόλη. Ο πολιτισµός έχει γίνει µοχλός ανάπτυξης σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις. νοµίζω πως η ανάγκη κατασκευής της νέας Βιβλιοθήκης είναι περισσότερο από ποτέ επιτακτική. άυτό θα λειτουργήσει προσθετικά σε συνδυασµό βεβαίως µε τις υπόλοιπες πολιτιστικές δοµές του δήµου και αναντίρρητα µε το Πανεπιστήµιο και το τέι. Πως αντιμετωπίζετε την πρόθεση, αλλά και τη δημοσιοποίηση προσώπων που επιθυμούν να είναι υποψήφιοι για το δημαρχιακό θώκο; Εσείς θα είστε υποψήφιος; δεν το θεωρώ κακό να εκδηλώνει κάποιος την πρόθεσή του να κατέβει στις εκλογές. Ίσα-ίσα πρέπει να επιβραβεύουµε τους ανθρώπους οι οποίοι αποφασίζουν να εκτεθούν δηµόσια, µε µια υποψηφιότητα. Άλλωστε µην ξεχνάµε πως διανύουµε ήδη προεκλογική χρονιά. Όσον αφορά εµένα, ναι, µε ενδιαφέρει να διεκδικήσω το αξίωµα του δηµάρχου Κοζάνης. άσχολούµαι µε την αυτοδιοίκηση εδώ και είκοσι χρόνια και νοµίζω πως έχω κάποια πράγµατα να πω και να προσφέρω στο δήµο. άν θα κατέβω ή όχι όµως είναι κάτι που δεν µπορώ να προεξοφλήσω. έίµαι πολιτικοποιηµένο άτοµο, ενταγµένος σ’ ένα πολιτικό χώρο και προφανώς µε ενδιαφέρει και τι θα αποφασίσει ο πολιτικός χώρος που µε στηρίζει και στον οποίο ανήκω καθώς επίσης και ο άλλος πολιτικός χώρος που στηρίζει την «Κοζανίτικη ένότητα». Άρα, οι τελικές αποφάσεις θα παρθούν όταν ολοκληρωθούν οι διαδικασίες µέσα στους δυο αυτούς πολιτικούς χώρους και προφανώς στο αµέσως προσεχές διάστηµα θα τρέξουν τα ζητήµατα και του Καλλικράτη οπότε και θα έχουµε πλήρη εικόνα για τη νέα διοικητική δοµή. τότε θα µπορούµε να ανακοινώσουµε τις τελικές αποφάσεις. άλλά σας επαναλαµβάνω ότι µε ενδιαφέρει η αυτοδιοίκηση.

PASSION SIMPLICITY

UNIQUE

CLASSIC

ΕΚΘΕΣΗ -ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ

ΜΑΥΡΟ∆ΕΝ∆ΡΙ ΚΟΖΑΝΗΣ ΤΗΛ-FAX:

ΕΚΘΕΣΗ ΘΕΣΣΑΛΟNIΚΗΣ 25ΗΣ ΜΑΡΤΙΟΥ

24610 96126 - 24610 96171-96797

39 ΝΕΑ ΕΥΚΑΡΠΙΑ ΤΗΛ: 2310 688532

QUALITY

ΦΡΑΓΜΑ ΠΕΡΔΙΚΚΑ

ΦΡΑΓΜΑ ΠΕΡΔΙΚΚΑ:

Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

Του Σωκράτη Μουτίδη

ρόκειται για το µοναδικό φράγµα στην έλλάδα, του οποίου ο ταµιευτήρας δεν γέµισε ποτέ (όσο ήταν εν λειτουργία). Ο λόγος για το φράγµα του Περδίκκα στην Πτολεµαΐδα, το οποίο κατασκευάστηκε το 1962 µε

χρήµατα της Γερµανικής Κυβέρνησης, στο πλαίσιο των αποζηµιώσεων για τον Β’ Παγκόσµιο Πόλεµο. το φράγµα του Περδίκκα είναι «παράδειγµα κακοτεχνίας», γιατί οι αστοχίες στον πυθµένα του ήταν η αιτία να µην χρησιµοποιηθούν, όπως είχε αρχικά προβλεφθεί, τα 11 εκατοµµύρια κυβικά νερού που έχει χωρητικότητα ο ταµιευτήρας του. Η κατασκευή του φράγµατος ολοκληρώθηκε το 1964 και η πλήρωση του ταµιευτήρα ξεκίνησε από µικρά ποτάµια της έορδαίας και επιφανειακά νερά. το φράγµα τροφοδοτούσε µε 7 εκατοµµύρια κυβικά νερού το εργοστάσιο της παλιάς λιπασµατοβιοµηχανίας της άέΒάΛ στην Πτολεµαΐδα για την ψύξη των µηχανηµάτων, µέσω ενός αγωγού 9 χιλιόµετρων, ο οποίος περνά ακριβώς κάτω από το χωριό του Περδίκκα. τα άλλα 4 εκατοµµύρια κυβικά θα χρησιµοποιούνταν για την ύδρευση του χωριού, κάτι, όµως, που δεν έγινε ποτέ λόγω της διαρροής που εντοπίστηκε µε την έναρξη της λειτουργίας του.

Φράγμα Περδίκκα: Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

έκείνο το Μάρτη λοιπόν του 1964, οι έξι υπάλληλοι του φράγµατος που εργάζονταν εκεί ειδοποίησαν τους Γερµανούς κατασκευαστές ότι η στάθµη του νερού έφτασε στο επιθυµητό όριο των 17 µέτρων, το οποίο αποτελεί και το σηµείο της υπερχείλισης. Έτσι δόθηκε το «Ο.Κ.» για να ξεκινήσει και επίσηµα η λειτουργία του. Πέντε µέρες µετά όµως, διαπιστώθηκε ότι η στάθµη του νερού έπεσε και οι Γερµανοί κατάλαβαν ότι κάτι δεν πήγαινε καλά. «Μας ειδοποίησαν αµέσως να αδειάσουµε το φράγµα κι έτσι και εµείς ανοίξαµε αµέσως τις πόρτες διαφυγής και όλα αυτά τα νερά πληµµύρισαν το ρέµα που διέρχεται µέσα από το χωριό. άκόµα θυµάµαι τον ήχο των νερών που πετάγονταν από τις δυο πόρτες» θυµάται ο κ. Γιώργος Καζαντζίδης, ο οποίος εργάστηκε στο φράγµα από την έναρξή µέχρι και τη λήξη της λειτουργίας του το 2002. άυτός και οι άλλοι πέντε υπάλληλοι, όλοι τους από το χωριό του Περδίκκα, ήταν υπεύθυνοι να ελέγχουν και να επιθεωρούν το έργο και να καταµετρούν σε ειδικά έντυπα τις πιέσεις από τους διάφορους µετρητές που υπήρχαν στα τοιχώµατά του. «το φράγµα άδειασε µετά από δεκαπέντε ολόκληρες µέρες και οι Γερµανοί τεχνικοί έπιασαν δουλειά για να διαπιστώσουν τι συνέβαινε και να εντοπίσουν ουσιαστικά που υπήρχε διαρροή» διηγείται ο κ. Καζαντζίδης. Οι έλεγχοι έδειξαν πως το πρόβληµα υπήρχε στον πυθµένα του φράγµατος και το νερό διέφευγε µέσα από τους καρστικούς αγωγούς που υπάρχουν στου γεωλογικούς σχηµατισµούς του βραχώδους υποβάθρου του. «Πριν ξεκινήσει η κατασκευή του φράγµατος ήρθαν ιταλοί µε ένα µεγάλο γεωτρύπανο για τις γεωτρήσεις και έσκαψαν µέχρι να βρουν σταθερό έδαφος. έπάνω εκεί χτίστηκε µετά όλο το φράγµα. τότε µάλιστα, σε µια από τις τρύπες που έκαναν διαπίστωσαν ότι µετά τα 100 µέτρα βάθος υπήρχε ένα υπόγειο ποτάµι µε πολύ νερό το οποίο είχε κατεύθυνση προς τη λίµνη Χειµαδίτιδα. έµείς τότε ρίξαµε µέσα πάνω από δεκαπέντε σακιά µε χρώµα και ψάξαµε σε όλες τις γύρω πηγές και στη λίµνη για να δούµε αν επικοινωνούσε µε αυτές αλλά δεν βρήκαµε τίποτα» συνεχίζει ο κ. Καζαντζίδης.

omikron 21 Τεύχος20

Φράγμα Περδίκκα: Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

Όπως λέει ο ίδιος, µόλις διαπιστώθηκε η αιτία της διαρροής, οι κατασκευαστές έδωσαν εντολή πως επειδή δεν µπορούσε να γίνει κάτι άλλο, η στάθµη του νερού δεν έπρεπε να ξεπερνάει τα έξι µέτρα, κάτι που ρυθµίζονταν συνέχεια µέχρι τη διακοπή λειτουργίας του. Σύµφωνα µε µια µελέτη του έργαστήριου τεχνικής Γεωλογίας και υδρογεωλογίας του τοµέα Γεωλογικών Σπουδών της Σχολής Μηχανικών Μεταλλείων και Μεταλλουργών, «το φράγµα του Περδίκκα αποτελεί ιδιάζουσα περίπτωση αδυναµίας κατανόησης των γεωλογικών συνθηκών στην περιοχή, από τους Γερµανούς κατασκευαστές αν και αυτές είχαν επισηµανθεί από Έλληνες Γεωλόγους. τα προβλήµατα στη λεκάνη κα-

«το φράγμα του Περδίκκα

τάκλυσης, όπου το ασβεστολιθικό υπόβαθρο µε αυξη-

αποτελεί ιδιάζουσα περίπτωση

µένη παρουσία καρστικών διαβρωσιγενών κοιλοτήτων,

αδυναμίας κατανόησης των

καλύπτεται από αργιλοµαργαϊκά υλικά. Η διακύµανση του πάχους του καλύµµατος, αποτέλεσε και το σηµα-

γεωλογικών συνθηκών

ντικό πρόβληµα για τη λειτουργία του φράγµατος. Οι

στην περιοχή, από τους Γερμανούς

γεωτρήσεις ατυχώς διέτρησαν τους σχηµατισµούς του

κατασκευαστές αν και αυτές είχαν επισημανθεί από Έλληνες Γεωλόγους...»

καλύµµατος των ασβεστόλιθων σε θέσεις µε αυξηµένο πάχος άρα εσφαλµένα συµπεράσµατα της ικανότητας των σχηµατισµών του καλύµµατος να αντιµετωπίσουν τις πιέσεις και τα φαινόµενα απόπλυσης από την ανύψωση της στάθµης του φράγµατος. Όµως η διακύµανση του παλαιογεωγραφικού ανάγλυφου του ασβεστολι-

θικού υποβάθρου έντονη και έτσι προκλήθηκαν αποπλύσεις και διαρροές προς υποκείµενα καρστικά. το φράγµα αχρηστεύτηκε και δεν λειτούργησε ποτέ σαν ταµιευτήρας νερού».

Φράγμα Περδίκκα: Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

Ο κ. Καζαντζίδης είναι ο τελευταίος εργαζόµενος που συνταξιοδοτήθηκε από το φράγµα του Περδίκκα. θυµάται πως ο έλεγχος της στάθµης των υδάτων στα έξι µέτρα ήταν αυστηρός και επιτυγχανόταν µε το άνοιγµα των δύο πορτών διαφυγής. «Με το που έβρεχε τηλεφωνούσαµε στο Μηλοχώρι και στο Βαρυκό και ρωτούσαµε αν το ποτάµι κατέβαζε νερό. Βέβαια είχαµε και τα υδρόµετρα κι έτσι καταλαβαίναµε πόσο νερό θα έρθει και πόσο πρέπει να ανοίξουµε τις πόρτες και πότε». άπό το 1964 το νερό στον ταµιευτήρα του φράγµατος Περδίκκα δεν ξεπέρασε ποτέ τα έξι µέτρα. Ο κ. Καζαντζίδης είδε για πρώτη φορά τον ταµιευτήρα γεµάτο, τις τελευταίες µέρες του περασµένου Φεβρουαρίου, όταν οι πολλές βροχοπτώσεις και χιονοπτώσεις έφτασαν το νερό ένα µέτρο πριν το σηµείο της υπερχείλισης. Μια από εκείνες τις ηµέρες επισκεφθήκαµε το χώρο µε τον κ. Καζαντζίδη και τον πρόεδρο του τοπικού συµβουλίου του Περδίκκα Κοσµά Σιδηρόπουλο. «άπό τη στιγµή που το φράγµα σταµάτησε να λειτουργεί, την ευθύνη του έχουµε όλοι οι πρόεδροι του χωριού άτυπα, όµως, γιατί δεν µας ανήκει και οι ιδιοκτήτες του δεν ενδιαφέρονται καθόλου» λέει µε εκνευρισµό ο κ. Σιδηρόπουλος. το φράγµα σήµερα είναι ιδιοκτησία του υπουργείου έθνικής Οικονοµίας, στο οποίο περιήλθε από το πρώην υπουργείο Βιοµηχανίας και ακόµη προγενέστερα ήταν ιδιοκτησία του υπουργείου Συντονισµού. άπό το 2002, λοιπόν, µέχρι και σήµερα, γεµίζει χωρίς να ελέγχεται και έχει αφεθεί στο «έλεος του θεού», χωρίς συντηρήσεις και τις απαραίτητες εργασίες που έπρεπε να έχουν γίνει. «Όταν το φράγµα γεµίζει και τα νερά φτάνουν στο σηµείο της υπερχείλισης, εγώ τι πρέπει να κάνω; έννοείται ότι πρέπει να προστατεύσω το χωριό µου γιατί το ποτάµι που περνά µέσα από το χωριό δεν σηκώνει τόσο

omikron 23 Τεύχος20

Φράγμα Περδίκκα: Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

«Όταν το φράγμα γεμίζει και τα νερά φτάνουν στο σημείο της υπερχείλισης, εγώ τι πρέπει να κάνω;...»

νερό. Έτσι κι έρχοµαι εδώ και ανοίγω τη µια από τις δυο πόρτες διαφυγής -κι αυτή όσο ανοίγει γιατί έχει να συντηρηθεί 40 χρόνια. Για τη δεύτερη πόρτα, βέβαια, ούτε λόγος, δοκιµάσαµε να την ανοίξουµε και δεν κινείται από τη σκουριά» µας εξηγεί ο πρόεδρος του Περδίκκα. Όπως προσθέτει, χρόνιο αίτηµα του δήµου Πτολεµαϊδας αποτελεί η παραχώρηση του φράγµατος από το υπουργείο έθνικής Οικονοµίας, έτσι ώστε να

omikron 24 Τεύχος20

Φράγμα Περδίκκα: Κι όμως δεν γέμισε ποτέ…

ξεκινήσει μια σειρά εργασιών, επισκευής και συντήρησης των εγκαταστάσεων του έργου και να χρησιμοποιηθεί από το δήμο για την ανάπτυξη της περιοχής. «Από το 1998 ξεκίνησε η αλληλογραφία για να περιέλθει το φράγμα στο δήμο αλλά το αίτημα πάγωσε και επανέρχεται σταδιακά όλα αυτά τα χρόνια. Ειδικά το τελευταίο διάστημα υπήρχε πίεση από το δήμο για το ζήτημα, αλλά η οικονομική κρίση έχει προτεραιότητα για το υπουργείο» μας λέει ο κ. Σιδηρόπουλος, ο οποίος κρατά τα χέρια του ένα λογαριασμό της ΔΕΗ, ο οποίος είναι ο λογαριασμός του φράγματος και αναγράφει το εξωφρενικό ποσό των 17.000¬! «Μέχρι και το λογαριασμό που γράφει επάνω Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, τον φέρνουν σε μένα λες κι εγώ πρέπει να πληρώσω» προσθέτει. Το χωμάτινο φράγμα του Περδίκκα μπορεί να μη γέμισε ποτέ λόγω των αστοχιών στον πυθμένα του, η κατασκευή του, όμως, σε ότι αφορά στη θεμελίωση ήταν άρτια. Ωστόσο κανείς δεν μπορεί να προσδιορίσει με σιγουριά σήμερα τη χρησιμότητά του. Πάντως, ο τελευταίος εργαζόμενος σε αυτό συγκινήθηκε όταν αντίκρισε τον ταμιευτήρα γεμάτο με νερό μετά από τόσα χρόνια και όπως μας είπε καθώς στεκόταν στην ταράτσα όπου υπήρχαν τα όργανα μέτρησης πριν χρόνια, κάποια στιγμή ταξίδεψε στο χρόνο και γύρισε πίσω το ρολόι του. Χαιρετώντας μας, ζήτησε να του στείλουμε μια από τις φωτογραφίες που τραβήξαμε με τον ταμιευτήρα γεμάτο, «ξέρετε είναι η πρώτη φορά που τον βλέπω γεμάτο μετά από 20 χρόνια και θα ήθελα να έχω μια φωτογραφία, γιατί δε νομίζω πως θα ξαναζήσω κάτι τέτοιο» μας είπε κι όσο απομακρυνόταν, έστρεφε το κεφάλι του προς κάθε σημείο του φράγματος.

omikron 25 Τεύχος20

«Μνήμες μιας άγριας σφαγής:

Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου» Της Αικατερίνης Χλιάπα

Κοινωνική Ανθρωπολόγος & Ιστορικός - Μουσειολόγος Π.Μ.Σ. «Πολιτισμική Πληροφορική και Επικοινωνία: Μουσειολογία» Πανεπιστήμιο Αιγαίου - aik.chliapa@gmail.com

πολυθεματική Έκθεση του κ. Κωνσταντίνου Φωτιάδη, Καθηγητή Ιστορίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας, φέρει τον τίτλο «Πόντος – Δικαίωμα στη Μνήμη». Αποτελεί σταθμό στην πολιτιστική κληρονομιά

της πατρίδας μας. Η ανεκτίμητης αξίας συλλογή του προσωπικού αρχείου του Καθηγητή αποτελεί ένα εν δυνάμει μουσείο που

θα φυλάττει, θα διατηρεί, θα εκθέτει και θα προβάλλει στο κοινό την ιστορική αλήθεια της Γενοκτονίας του Πόντου και της ζωής 3.000 ετών του Ποντιακού Ελληνισμού από την αρχαιότητα έως σήμερα. Ένα μικρό, αλλά περιεκτικό κομμάτι αυτής της συλλογής, με πλήρη ιστορική τεκμηρίωση, συνθέτει την Έκθεση που είναι αφιερωμένη στη μνήμη 353.000 Ελλήνων του Πόντου που έπεσαν θύματα της απάνθρωπης εθνοκάθαρσης της 19ης Μαΐου. Στον άρτια σχεδιασμένο εκθεσιακό χώρο, ο επισκέπτης μπορεί να ακολουθήσει την πορεία των γεγονότων, καθοδηγούμενος από τους αριθμούς που βρίσκονται σε κάθε μια από τις επιτοίχιες κορνίζες. Τα γεγονότα «ζωντανεύουν» μέσα από το πλούσιο εποπτικό υλικό που τα συνοδεύει, μεταφέροντας το κοινό στην περίοδο εκείνη. Όσα δεν περιέχονται στα σχολικά βιβλία είναι ανοιχτά στο κοινό: μαρτυρίες, καταγραφές, προσωπικές αφηγήσεις, εφημερίδες, περιοδικά, χάρτες, σκίτσα, απόρρητα έγγραφα, τουρκικά βιβλία. Το ταξίδι στη γνώση

omikron 28 Τεύχος20

«Μνήμες μιας άγριας σφαγής: Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου»

γίνεται με τον τρόπο αυτό εύκολο για μικρούς και μεγάλους. Απόδειξη, οι εντυπώσεις μαθητών που επισκέφτηκαν την Έκθεση και ξεναγήθηκαν στους χώρους της από τον Καθηγητή κ. Φωτιάδη: «Καταπληκτικό μάθημα. Το καλυτερόοοοτερο» (Γιάννης Κ., μαθητής ΣΤ΄ τάξης του 1ου Δημοτικού Σχολείου Κοζάνης), «Η έκθεσή σας μας βοήθησε να γνωρίσουμε τον Πόντο και την ιστορία του. Σας ευχαριστούμε πολύ» (ΣΤ΄ τάξη Δημοτικού Σχολείου Άρδασσας). Ξεκινώντας ο επισκέπτης την περιήγησή του μαθαίνει τη γεωγραφία του Πόντου, όπως αυτή προσδιορίστηκε από τον Ξενοφώντα και τον Ηρόδοτο και τον ξεχωριστό χαρακτηρισμό της Τραπεζούντας από τον Ξενοφώντα ως «Πόλιν Ελληνίδα μεγάλην και ευδαίμονα» (401 π.Χ.). Στη συνέχεια ενημερώνεται για τα γεγονότα που σημάδεψαν την ποντιακή ιστορία, όπως είναι η καθιέρωση της ελληνικής γλώσσας ως επίσημη γλώσσα της Μικράς Ασίας από τον Μιθριδάτη τον ΣΤ΄ τον Ευπάτορα, η διάδοση του χριστιανισμού από τους αποστόλους Ανδρέα και Παύλο μέσω αυτής σε όλο τον Πόντο, η περίοδος της οθωμανοκρατίας που ξεκινά μετά την άλωση της Πόλης και κυρίως της Τραπεζούντας οκτώ χρόνια μετά (1461). Χαρακτηριστική είναι η φράση «Ο Έλλην ενομίζετο και των κυνών ευτελέστερος» (Τριανταφυλλίδης, 1870) που περιγράφει την κτηνωδία που υπέστησαν οι Έλληνες του Πόντου από τις βιαιοπραγίες των Τούρκων. Συνεχίζοντας τη γραμμή του χρόνου, οι εξισλαμισμοί, ο κρυπτοχριστιανισμός και η αντάρτικη ζωή δίνουν μια πρώτη εικόνα της σκληρής διαβίωσης του ποντιακού ελληνισμού. Το έγκλημα που δρούσε ανενόχλητο εις βάρος χιλιάδων ελληνικών ψυχών διαφαίνεται ολοκάθαρα στις φωτογραφίες και στα σκίτσα που απεικονίζουν τα «τάγματα εργασίας» («τάγματα θανάτου»), τους εκτοπισμούς και το ρόλο των Μεγάλων Δυνάμεων που επιζητούσαν την οικονομική και γεωπολιτική κυριαρχία στα «Ματωμένα Χώ-

omikron 29 Τεύχος20

«Μνήμες μιας άγριας σφαγής: Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου»

ματα» της Μικράς Ασίας. Συνεχίζοντας ο επισκέπτης τη φωτο-διαδρομή του ξαφνιάζεται, ίσως, από την εκπαιδευτική και πολιτιστική δράση του ακούραστου αυτού λαού που είχε ιδρύσει εκπαιδευτήρια, βιβλιοθήκες, αναγνωστήρια, θέατρα, πολιτιστικές λέσχες, μουσικές και αθλητικές ομάδες. Εξέχουσα θέση στην ιστορία του Ποντιακού Ελληνισμού κατέχουν ελληνικές και ξένες εφημερίδες και περιοδικά, ανέκδοτες εκθέσεις Υπουργείων Εξωτερικών, αρχεία και απόρρητα έγγραφα της εποχής και τέλος σπάνια τουρκικά βιβλία.

...πέντε επιδαπέδιες επιτύμβιες στήλες αποδίδουν φόρο τιμής στους χιλιάδες επιφανείς Πόντιους άνδρες οι οποίοι απαγχωνίστηκαν στην πλατεία της Αμάσειας το 1921...

omikron magazine

«Μνήμες μιας άγριας σφαγής: Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου»

Η πλούσια ερευνητική δράση του Καθηγητή, κ. Κωνσταντίνου Φωτιάδη, περιλαμβάνεται στο 14τομο έργο του «Η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου» (Ηρόδοτος, Θες/νίκη, 2002-2004), καθώς και στο συνοπτικό ομότιτλο 3τομο έργο του, το οποίο ανέλαβε να εκδώσει η Βουλή των Ελλήνων το 2004. Κλείνοντας, πέντε επιδαπέδιες επιτύμβιες στήλες αποδίδουν φόρο τιμής στους χιλιάδες επιφανείς Πόντιους άνδρες (γιατρούς, δικηγόρους, φαρμακοποιούς, καθηγητές, εμπόρους, ιερείς κ.α.), οι οποίοι απαγχωνίστηκαν στην πλατεία της Αμάσειας το 1921, μετά την καταδίκη τους από τα Κεμαλικά Δικαστήρια Ανεξαρτησίας. Οι φωτογραφίες των αδικοχαμένων ανδρών περικλείουν τις κυλινδρικές, εσωτερικά φωτιζόμενες στήλες, μια εκ των οποίων αναγράφει τα επαγγέλματα και την καταγωγή τους. Τοποθετημένες επάνω σε σκουρόχρωμο φόντο, μεταφέρουν το θεατή στον άλλο κόσμο, όπου οι ψυχές συναντιούνται και προβάλλουν φωτεινές ως ηρωικές φιγούρες στα μάτια όλων, ζωντανών και νεκρών. Τέλος, εικαστικοί πίνακες Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών αποτυπώνουν τον πόνο, τη θλίψη, την αγωνία των ξεριζωμένων ανθρώπων και την αλήθεια των δραματικών γεγονότων που πραγματεύεται η έκθεση, δημιουργώντας έντονα συναισθήματα συγκίνησης στο θεατή. Τα συναισθήματα αυτά γίνονται πιο έντονα σε συνάρτηση με τη μουσική υπόκρουση που υπάρχει στον εκθεσιακό χώρο και συνοδεύει τον επισκέπτη. Συνολικά, η Έκθεση «Πόντος – Δικαίωμα στη Μνήμη» αποτελεί έναν ενδιαφέροντα μουσειακό τόπο εξαιρετικού ενδιαφέροντος, προσφέροντας μια ιδιαίτερη εμπειρία στον επισκέπτη. Το θέμα της είναι ξεχωριστό και σε συνάρτηση με τον άρτιο σχεδιασμό και προσανατολισμό της και την ποικιλομορφία των νοημάτων της, προσφέρει αμέτρητα ερεθίσματα για σκέψη, γνώση και αναστοχασμό. Τα γεγονότα ανακαλούν στις μνήμες των παλιών και ζωντανεύουν στα μάτια των νέων ολόκληρη την αληθινή ιστορία της Γενοκτονίας των Ποντίων. Γιατί, «είναι σημαντικό να γνωρίζουν οι λαοί την ιστορία τους», γράφει ο κ. Φωτιάδης, και συνεχίζει «η ιστορία του Ποντιακού Ελληνισμού αποτελεί τμήμα της ιστορικής διαδρομής των Ελλήνων, σημαντικό κομμάτι της ιστορίας μας.... Ιστορία είναι η γνώση του παρελθόντος, που στοχεύει στην κατανόηση του παρόντος, με σκοπό την καλύτερη προετοιμασία του μέλλοντος».

omikron 32 Τεύχος20

Η Μνήμη θα νικήσει τη Λήθη! Του Παναγιώτη Θεοδωρίδη

υτό το µήνυµα στέλνουν οι Πόντιοι Καλλιτέχνες µε τη συµµετοχή τους, µάλιστα αφιλοκερδώς, στους «χωροφύλακες» της Μνήµης και στους παραχαράκτες της ιστορίας.

Οι εκδηλώσεις «Μνήµη µου σε λένε Πόντο» και όσες άλλες παρόµοιες γίνονται, δεν είναι απλά ένα µάθηµα

ιστορίας για το πώς το Ποντιακό τραγούδι διαµόρφωσε την ιστορική Μνήµη. δεν είναι ένα ακόµη µουσικό µνηµόσυνο ως ελάχιστο κατευόδιο στη Μνήµη των αδικοχαµένων προγόνων µας. έίναι η επίγνωση του χρέους που απορρέει µέσα από τη γνώση της ιστορίας. έίναι το χρέος των ανθρώπων της τέχνης. έξάλλου, όλοι κλαδιά ενός και του αυτού αιωνόβιου δέντρου-του έλληνισµού, είµαστε. Και οφείλουµε αν δεν θέλουµε να µαραθούµε ή το χειρότερο να ξεραθούµε να αντλούµε από τις ρίζες της ιστορίας και του Πολιτισµού µας. Η ιστορία, η εποχή, µας ζητά να είµαστε της υπέρβασης, της δηµιουργίας, του συγχρονισµού µε την ιστορία. το δικαίωµα στη Μνήµη παραµένει ζωντανό. ως πανανθρώπινο αίτηµα. Γιατί όπως λέει και ο δάσκαλος ζουρουφίδης «Πέτρες που δεν εβούλιαξαν είναι τα πάθη των προγόνων μας. Και το χρέος μας; Να μην τις πάρει της Λήθης το ποτάμι» έ, ναι λοιπόν δάσκαλε. δίκιο έχεις! Από την εκδήλωση «Μνήμη μου σε λένε Πόντο»

omikron 33 Τεύχος20

«Μνήμες μιας άγριας σφαγής: Έκθεση για τη Γενοκτονία του Πόντου»

Όσο ορµητικό και αν είναι, δεν θα επιτρέψουµε να τις πάρει. Και ας συνεχίζουν να σφυρίζουν αδιάφορα οι Έλληνες Πολιτικοί. άλήθεια γιατί δεν είναι µπροστάρηδες στον αγώνα; Γιατί δεν γίνονται η φωνή των θυµάτων που η βία τα βύθισε στη σιωπή και την ακινησία; Μα τι ρωτώ; άπαγορεύεται να ανακινούµε αυτά τα ζητήµατα. διαταράσσουµε τις διµερείς σχέσεις. άφήστε που υπάρχει και ο φόβος ανάκλησης του τούρκου πρέσβη στην Άγκυρα που είναι και της µόδας τώρα τελευταία και δεν θα µας πιάνει και ύπνος…. Και τη στιγµή που γράφω αυτές τις γραµµές, τα νέα έρχονται από την πόλη του Ούλωφ Πάλµε, τη Στοκχόλµη και το Σουηδικό Κοινοβούλιο, το οποίο ψήφισε στις 11 Μόρτη του 2010 υπέρ της άναγνώρισης της Γενοκτονίας των Ποντίων έλλήνων και όλων των χριστιανικών µειονοτήτων της Οθωµανικής τουρκίας. Και εµείς συνεχίζουµε… Ρίχνουµε το δικό µας «χουλιάρ’ νερόπον» στη ρίζα του δέντρου του έλληνισµού, της ειρήνης, της ανθρωπιάς και της ιστορικής αλήθειας, για να ανθεί συνεχώς και να φέρει κ’ άλλο...

Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης: Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης:

Θα µπορούσε να είναι

και αναπτυξιακός

Του Γιάννη Αποστολίδη, Νομαρχιακού Συμβούλου, Επικεφαλής της παράταξης ΝΟΜΟΣ ΚΟΖΑΝΗΣ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΗΣ

∆

ιανύουµε την περίοδο του τρίτου ειδικού αναπτυ-

ρα. Όπως είναι πραγµατικότητα ότι αυτού του είδους

ξιακού προγράµµατος του τοπικού πόρου ανά-

οι χρηµατοδοτήσεις έχουν αµφίβολη επίδραση στην

πτυξης. Η εµπειρία που έχει συγκεντρωθεί, είναι αρκετή για να µπορούµε µε βεβαιότητα να πούµε ότι βοήθησε

αναπτυξιακή διαδικασία. έίναι αλήθεια επίσης ότι πολλές φορές προτάθηκε

σηµαντικά την περιοχή.

τα χρήµατα του τοπικού πόρου ανάπτυξης να χρησι-

έίναι αναµφίβολα η µεγαλύτερη κατάκτηση της αιρετής

µοποιηθούν κυρίως για την προετοιµασία προγραµµά-

αυτοδιοίκησης στην περιοχή και µαζί µε το ΟΠάΓΚ-

των και δράσεων που θα εξασφαλίζουν για την περιο-

έΠάδυΜ (το πρόγραµµα που µετέτρεψε το σεισµό

χή άλλες χρηµατοδοτήσεις είτε από κοινοτικά είτε από

σε σωσµό) αποτελεί τη σηµατοδότηση του τι µπορεί να

εθνικά προγράµµατα.

επιτύχει µια αποτελεσµατική και µε όραµα νοµαρχιακή άυτοδιοίκηση.

Όπως επίσης είναι αλήθεια ότι για την αναποτελεσµατική και αντιαναπτυξιακή χρήση του τΠά η ευθύνη

Για πολλούς η περιοχή είναι προνοµιούχα και πρέπει

διαµοιράζεται σε όλη την τοπική κοινωνία. Βεβαίως είναι

να είναι ευτυχής που έχει τον τοπικό Πόρο άνάπτυξης

µεγαλύτερη αυτών που αποφασίζουν. Βεβαίως είναι µε-

(τΠά). Γιατί δεν µιλάµε για λίγα χρήµατα. έίναι σήµερα

γαλύτερη αυτών που διαχειρίζονται. Βεβαίως είναι µε-

περίπου 15 εκ ¬ το χρόνο. Με τα χρήµατα αυτά για

γαλύτερη αυτών που εξασφαλίζουν για τον εαυτό τους

παράδειγµα µπορούµε σε τρία χρόνια να ολοκληρώ-

ένα κοµµάτι µικρό ή µεγάλο από το πόρο – είτε ως

σουµε τις εγκαταστάσεις του Πανεπιστήµιου δυτικής

έργο, είτε ως αµοιβή εργασίας. Όµως και η ανοχή είναι

Μακεδονίας.

ευθύνη. Και µε την έννοια αυτή και ως πρόσωπο και ως

υπάρχει όµως ένα καίριο ερώτηµα. Γιατί µε την

συνδυασµός νοµός Κοζάνης Πρωταγωνιστής έχουµε

χρησιµοποίηση τόσων δεκάδων εκατοµµυρίων ¬ δεν

το δικό µας µερίδιο ευθύνης, για το γεγονός ότι ο τΠά

καταφέραµε να κάνουµε ένα έργο που να αποτελεί το

βοήθησε πολύ λιγότερο από όσο θα µπορούσε την

σύµβολο αυτής της ειδικής χρηµατοδότησης; Που να

τοπική κοινωνία να αντιµετωπίσει τα προβλήµατα που

µπορούµε όταν έρχεται κάποιος ξένος στην περιοχή

την απασχολούν.

και του λέµε για τον τΠά, να το δείχνουµε περήφανοι, ότι αυτό το κάναμε με τον πόρο.

έάν θέλουµε να αξιολογήσουµε την χρησιµοποίηση των περίπου 200 εκατοµµυρίων ευρώ του τΠά και τη

έίναι αλήθεια ότι µε τον τΠά χρηµατοδοτήθηκαν

συµβολή στην αντιµετώπιση των προβληµάτων του νο-

πολλές φορές, τις περισσότερες θα µπορούσαµε να

µού Κοζάνης, µε ευκολία µπορούµε να διαπιστώσουµε

πούµε, έργα και δράσεις συµπληρωµατικού χαρακτή-

ότι η συµβολή του ήταν από περιορισµένη ως ανύπαρ-

omikron 36 Τεύχος20

Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης: Θα μπορούσε να είναι και αναπτυξιακός

κτη στην αντιμετώπιση των δύο τουλάχιστον κορυφαί-

εκτάσεων και περιβάλλοντος κ.ά). Οι δύο παραπάνω

ων προβλημάτων που απασχολούν τους πολίτες του

κατηγορίες έργων στα δύο τελευταία πενταετή προ-

νομού όπως εκφράζεται σε κάθε δημοσκόπηση τα τε-

γράμματα δυστυχώς για την περιοχή, είναι ουσιαστικά

λευταία 15 χρόνια.

ανύπαρκτες.

Τα προβλήματα αυτά είναι η ανεργία και το περι-

Εύκολη ένταξη στον ΤΠΑ έχουν συνήθη έργα τε-

βάλλον. Ελάχιστα λοιπόν είναι τα χρήματα του τοπικού

χνικών και κοινωνικών υποδομών (δηλαδή δρόμοι, πε-

πόρου ανάπτυξης που διατέθηκαν σε αυτούς τους δύο

ζοδρόμια, κτίρια κλπ), των οποίων η αναπτυξιακή συμ-

τομείς από όσους είχαν την ευθύνη της διαχείρισης

βολή δεν αξιολογείται και τα οποία δυστυχώς πολλές

του ΤΠΑ. (Για να είμαι δίκαιος πρέπει να εξαιρέσω τον

φορές γίνονται για να μη χρησιμοποιηθούν ποτέ.

κ. Μητλιάγκα που για το πρώτο – την ανεργία, προσπάθησε).

Είναι χαρακτηριστικό αυτό που γίνεται στο τρίτο ειδικό αναπτυξιακό πρόγραμμα, σ’ αυτό που είναι σε

Προσωπικά με ιδιαίτερη θέρμη υποστηρίζω τα έργα

εξέλιξη και που η διάρκεια της εφαρμογής του διαρκεί

που έχουν αναπτυξιακό περιεχόμενο, που διευρύνουν

την περίοδο 2007-2011. Ήδη έχουμε καταφέρει για

δηλαδή την παραγωγική βάση της οικονομίας μας (πα-

παράδειγμα στο μέτρο 2.2 που αφορά τη «βελτίωση

ραγωγικές επενδύσεις, υποστήριξη καινοτομίας, επιχει-

και συμπλήρωση των τεχνικών και κοινωνικών υπο-

ρηματικές υποδομές κ.ά.) καθώς και τα έργα που εν-

δομών», ενώ αποφασίσαμε ότι στη διάρκεια της πεντα-

δυναμώνουν τις αντοχές του περιβάλλοντος στο οποίο

ετίας θα διαθέσουμε 8 εκατομμύρια ¬, να έχουν ήδη

ζούμε (αναδασώσεις, προστασία και ανάδειξη δασικών

πληρωθεί 1 εκατ. ¬. περισσότερα μέχρι το τέλος του

Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης: Θα μπορούσε να είναι και αναπτυξιακός

2009. Να σημειώσω επίσης στο συγκεκριμένο μέτρο

0,4% που είναι σήμερα.

έχουν ενταχθεί μέχρι σήμερα 193 έργα με προϋπολο-

- Αν θεωρήσουμε ότι με τον τρόπο αυτό πετυχαί-

γισμό 34 εκ. ¬. (το μισό πενταετές δηλαδή). Αντίθετα

νουμε μια δικαιότερη αποζημίωση της περιοχής για την

στο μέτρο 3.2 που αφορά τη «στήριξη ιδιωτικών

προσφορά της στην ανάπτυξη της χώρας μπορούμε

επενδύσεων με αυτές τις νέες τεχνολογίες και την

να δούμε στη συνέχεια δύο κορυφαία ζητήματα:

καινοτομία» έχουμε δαπανήσει μόλις 570.000 ¬ από

→ Το πρώτο είναι ότι σε καμία περίπτωση η περι-

τα δέκα εκατομμύρια που προβλέπει το πρόγραμμα.

οχή δεν παραιτείται από την αρχή «ο ρυπαίνων

Στο μέτρο αυτό έχουν ενταχθεί 8 μόλις έργα και έχουν

πληρώνει». Το ύψος λοιπόν του τοπικού πόρου δεν

προχωρήσει μόνο τα ενεργειακά φυτά (κοινώς γουμα-

έχει να κάνει με κανενός είδους απαλλαγή, παραίτηση,

ράγκαθα ή γαϊδουράγκαθα)

ή συμψηφισμό με τις υποχρεώσεις της Δ.Ε.Η. για τις

Με τον τρόπο αυτό λοιπόν μπορεί άσχετα με το τι

περιβαλλοντικές αποκαταστάσεις.

προβλέπει το πρόγραμμα, με μια χαλαρή διαχείριση,

→ Το δεύτερο είναι να ξεκαθαρίσουμε ότι δεν πα-

που δε χαλάει το χατίρι κανενός, που εντάσσει όποιο

ραιτούμαστε από το χρέος της χώρας και της Δ.Ε.Η.

έργο προτείνεται, χωρίς ουσιαστική αξιολόγηση, χωρίς

απέναντι στην περιοχή μας για όλα τα προηγούμενα

εξέταση της αποτελεσματικότητας του έργου, είναι λο-

χρόνια που ο τοπικός πόρος δεν καταβάλλονταν ή κα-

γικό επακόλουθο να έχουμε υπερπροσφορά - υπερδέ-

ταβάλλονταν μερικώς.

σμευση για να γίνουν εύκολα έργα, και ανυπαρξία προ-

Νομίζω, λοιπόν, ότι για να μπορέσει να λειτουργή-

τάσεων ή δυσκολία δέσμευσης και υλοποίησης έργων

σει ο τοπικός πόρος ανάπτυξης ως αναπτυξιακό ερ-

και δράσεων που απαιτούν πολύ μόχθο για να υλο-

γαλείο και να μην γίνεται αντικείμενο κατασπατάλησης

ποιηθούν. Έργα των οποίων το αποτέλεσμα διασπά-

θα πρέπει να γίνουν ορισμένες αλλαγές στο νομοθε-

ται σε όλη την κοινωνία συγκεντρώνουν περιορισμένο

τικό πλαίσιο με βάση το οποίο λειτουργεί. Αυτό είναι

ενδιαφέρον για να το προχωρήσει και να υλοποιηθεί.

ακόμη περισσότερο αναγκαίο αφού σε λίγο καιρό δεν

Πολύ περισσότερο αυτό συμβαίνει όταν η ένταξη έρ-

θα υπάρχουν Νομαρχίες και έχουμε ευθύνη απέναντι

γων γίνεται ως τίτλος έργου και όχι ως μελέτη έργου.

στην τοπική κοινωνία να μην αφήσουμε να χαθεί αυτή

Δηλαδή ως επιθυμία και όχι ως σχέδιο. Η κύρια ευθύνη

έστω η περιορισμένη κατάκτηση.

γι αυτό είναι του Νομάρχη Κοζάνης ο οποίος είναι ο

Χρέος του Νομάρχη είναι να φέρει για διαβούλευ-

θεματοφύλακας του ΤΠΑ, όχι μόνο κατά την έννοια

ση σχέδιο Υπουργικής Απόφασης για διαβούλευση στο

του θεσμικού πλαισίου, αλλά κυρίως κατά την αντίλη-

Νομαρχιακό Συμβούλιο και την ΤΕΔΚ αλλά και με την

ψη των πολιτών του νομού – και αυτό έχει μεγαλύτερη

κοινωνία, για το νέο πλαίσιο του ΤΠΑ από το 2011 και

αξία και σημασία.

μετά. Δεν υπάρχει χρόνος, αφού μετά το Μάιο θα ξε-

Τι λοιπόν θα έπρεπε να διορθωθεί; Για να μη χά-

κινήσει η προεκλογική δραστηριότητα για τις επόμενες

σουμε την μπάλα όπως συνήθως γίνεται σε ένα άναρχο

αυτοδιοικητικές εκλογές και δεν θα υπάρχει χρόνος για

σύστημα όπως αυτό που ζούμε, όπου η αυθαιρεσία

συζήτηση. Εκτός εάν ο κ. Δακής θέλει να συμμετέχουν

βασιλεύει, όπου ο καθένας λέει και θεωρητικοποιεί ότι

σ’ αυτή τη συζήτηση οι εκπρόσωποι των όμορων νο-

τον συμφέρει θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε για άλλη

μών.

μια φορά ότι:

Υπάρχει ένα μόνιμο πεδίο αντιπαράθεσης μεταξύ

- πρώτη και ουσιαστική αναγκαιότητα είναι αυτή

των Δημάρχων για το ποιοι πρέπει να είναι οι δικαιού-

του επανακαθορισμού του ύψους τοπικού πόρου που

χοι του ΤΠΑ. Οι λεγόμενοι ενεργειακοί δήμοι, ισχυρί-

θα πρέπει επιτέλους να φτάσει στο ύψος του 1,2%

ζονται, με το δίκιο τους, ότι τα χρήματα αυτά θα έπρε-

της αξίας της παραγόμενης ηλεκτρικής ενέργειας., από

πε να κατευθύνονται αποκλειστικά στις περιοχές από

omikron 38 Τεύχος20

Τοπικός Πόρος Ανάπτυξης: Θα μπορούσε να είναι και αναπτυξιακός

όπου εξορύσσεται ο λιγνίτης. Οι υπόλοιποι δήμοι του

Είναι επίσης αναγκαία η καθιέρωση της υποχρεω-

νομού επιμένουν ότι η κατανομή πρέπει να γίνεται ισο-

τικότητας του ενδιάμεσου ελέγχου και αξιολόγησης

μερώς προς όλους τους δήμους του νομού Κοζάνης,

του προγράμματος και μάλιστα σε τακτά χρονικά όρια,

επειδή όλοι υφίστανται τις συνέπειες της λειτουργίας

για να μην καταστρατηγείται η βούληση του νομοθέτη

της Δ.Ε.Η.

αλλά και πρωτίστως των κατοίκων της περιοχής.

Δεν ξέρω τι θα απαντούσαν οι υπέρμαχοι της τε-

Θα πρέπει επίσης να τεθεί ως υποχρεωτική η διαδι-

λευταίας αυτής άποψης στους νομάρχες Καστοριάς

κασία της απένταξης έργων που δεν είναι ώριμα ή δεν

και Γρεβενών που επανειλημμένα και δημόσια έχουν

προχωρούν.

ζητήσει μερίδιο από τα χρήματα του τοπικού πόρου με

Γιατί όμως σταμάτησε η διαδικασία αξιολόγησης;

αυτήν ακριβώς τη λογική ότι υφίστανται δηλαδή και αυ-

Γιατί οι διαχειριστές του πόρου δεν θέλουν αξιολόγη-

τοί τις συνέπειες της παρουσίας της Δ.Ε.Η. στην περιο-

ση; Ο προηγούμενος νομάρχης ανάλωσε τη μισή του

χή. Θα πρέπει να είναι σαφές ότι εφόσον ο ΤΠΑ είναι

θητεία ελέγχοντας το έργο του προκατόχου του και

το αντιστάθμισμα του αναλογικού τέλους εξόρυξης λι-

εκχωρώντας στην τότε περιφερειάρχη τη διαχείριση,

γνίτη, δικαιούχοι πρέπει να είναι οι περιοχές εξόρυξης

την δε υπόλοιπη μισή θητεία του αφαίρεσε η κυβέρνη-

του λιγνίτη και όχι όλοι.

ση την αρμοδιότητα. Τι απολογισμό να έκανε;

Για να λειτουργεί ο τοπικός πόρος ανάπτυξης ως

Ο σημερινός νομάρχης γιατί να κάνει απολογισμό;

αναπτυξιακό εργαλείο θα πρέπει να μπορεί να χρημα-

Αφού δεν έκανε ο προηγούμενος αυτός γιατί να κάνει;

τοδοτεί και δραστηριότητες υπέρ τοπικές, σε νομαρχια-

Όμως η εκχώρηση στον περιφερειάρχη, εκχώρηση.

κό ή και περιφερειακό επίπεδο και όχι μόνο να καλύπτει τις ανάγκες των δήμων ή των τοπικών διαμερισμάτων στα οποία γίνεται η εξόρυξη του λιγνίτη. Θα πρέπει λοιπόν ένα μέρος των χρημάτων να διαχειρίζεται από τη αυτοδιοίκηση του β΄βαθμού, με τον περιορισμό ότι

Η αξιολόγηση και η δημοσιότητα είναι επίσης ανεπιθύμητες γιατί: - υπάρχουν σημαντικές αποκλίσεις κατά την υλοποίηση από το σχέδιο – πρόγραμμα που έχει εγκριθεί.

θα υλοποιεί αποκλειστικά έργα διαδημοτικά ή νομαρχι-

- η αποτελεσματικότητα και η αναπτυξιακή συμβο-

ακής εμβέλειας έργα και όχι μικροπαρεμβάσεις ακόμη

λή των έργων που εντάσσονται είναι συζητήσιμη έως

και σε δημοτικά διαμερίσματα και μάλιστα εν αγνοία

αμφίβολη.

των Δημάρχων.

Δεν φταίει η πενταετής διάρκεια του προγράμματος

Το αν λοιπόν ο πρώτος βαθμός αυτοδιοίκησης θα

επειδή κάποιοι δε σέβονται τους θεσμούς που υπη-

διαχειρίζεται το 50 ή το 70% του τοπικού πόρου και

ρετούν και δεσμεύουν πόρους και από τις επόμενες

ο δεύτερος βαθμός το υπόλοιπο είναι ένα θέμα προς

χρονιές όταν δεν θα είναι στη διοίκηση. Φταίνε όσοι

συζήτηση, ανάλογα με το τι επιδιώκουμε.

δέχονται να κάνουν τα στραβά μάτια αρκεί να γίνεται η

Περισσότερο αναγκαίο από αυτό όμως είναι με τη

δική τους δουλειά, αρκεί να μη θίγονται οι ίδιοι. Η μεγα-

νομοθετική ρύθμιση να θεσπιστεί ο ετήσιος χαρακτή-

λύτερη ευθύνη όμως είναι των πολιτών που θα κληθούν

ρας του προγράμματος, με πλαφόν στη δυνατότητα

αύριο πάλι ως ψηφοφόροι, να επιλέξουν αυτούς που

υπερδέσμευσης πόρων. Να υπάρχει δυνατότητα έντα-

για την επόμενη τετραετία θα χειριστούν τις τύχες τους.

ξης έργων μόνο στο ύψος του ετήσιου ποσού, και όχι

Την διαχείριση των υποθέσεων του τόπου, την οργά-

με ορίζοντα πενταετίας. Αυτό βέβαια το τελευταίο είναι

νωση της οικονομίας και την ανάπτυξη του τόπου, τις

επινόηση του σημερινού Νομάρχη, μαζί με την κατα-

ζωές των ίδιων και των παιδιών τους. Ας είμαστε στις

στρατήγηση κάθε έννοιας νομιμότητας αλλά και συλλο-

κοινές υποθέσεις πιο υπεύθυνοι από ότι είμαστε στις

γικής λειτουργίας.

προσωπικές μας. omikron 39 Τεύχος20

Τ.ΕΜ.ΚΑ. Ο.Ε. Τ.ΕΜ.ΚΑ Ο.Ε. ΑΦΟΙ ΤΣΙΓΓΙΣΤΡΑ

Ποια είναι η Τ.ΕΜ.ΚΑ Ο.Ε.:

Τον Σεπτέµβριο του 2007 µε έδρα το 4ο χιλιόµετρο Κοζάνης – Θεσσαλονίκης ιδρύθηκε η οικογενειακή επιχείρηση Τ.ΕΜ.ΚΑ Ο.Ε. ΑΦΟΙ ΤΣΙΓΓΙΣΤΡΑ. Με την ολοκληρωµένη πρόταση στο χώρο της κατασκευής. Με τι ασχολείται; Ασχολείται µε τις ανακαινίσεις, τις προκατασκευασµένες κατοικίες, τις αναπαλαιώσεις και κάθε είδους οικοδοµική εργασία – κατασκευή καθώς και µελέτες – διακοσµήσεις χώρων. Ταυτόχρονα δραστηριοποιείται µε την εµπορία όλης της γκάµας υλικών που απαιτούνται για την ολοκλήρωση των κατασκευών. Πώς το πετυχαίνετε αυτό; Αυτό επιτυγχάνεται µε τον συνδυασµό των υλικών (πλήρης γκάµα οικοδοµικών υλι-

κών στο κατάστηµα µας ) και των συνεργείων (διαθέτουµε συνεργάτες κάθε ειδικότητας, από διακοσµητή µέχρι και το τελευταίο συνεργείο). Γιατί να σας προτιµήσει κάποιος; Γιατί δίνουµε τη δυνατότητα σε όλους να ‘γλυτώσουν’ την οποιαδήποτε ταλαιπωρία και να απολαύσουν το απόλυτο αποτέλεσµα σε συγκεκριµένο χρόνο και χωρίς να πληρώσουν ούτε ένα ευρώ παραπάνω (απο τα αναγκαία), εκπληρώνοντας κάθε επιθυµία τους. Εγγυάστε το αποτέλεσµα; Τα έργα µας µιλούν από µόνα τους. Μπορείτε να επισκεφτείτε τους χώρους που ανακαινίσαµε, στην πόλη µας και να δείτε τη δουλεία µας από κοντά. Σε ποιες περιοχές δραστηριοποιείστε;

Σε ολόκληρη τη ∆. Μακεδονία αλλά και στην Βέροια, Θεσσαλονίκη, Κατερίνη, Μέτσοβο, Γιάννενα. Πείτε δύο λόγια για τις ανακαινίσεις. Στον τοµέα των ανακαινίσεων συνδυάζουµε τα ακόλουθα: Μελέτη και τρισδιάστατη σχεδίαση Ακριβέστατη κοστολόγηση Εκτέλεση σε συγκεκριµένο χρονοδιάγραµµα Ποικιλία επιλογής υλικών Εξειδικευµένο εργατικό προσωπικό. Με δύο λόγια, αφού σχεδιαστεί ο χώρος από πολιτικό µηχανικό και διακοσµητή, ο ενδιαφερόµενος επιλέγει τα υλικά από τη γκάµα µας και αφού υπογραφούν τα συµφωνητικά (όπου αναφέρονται τα υλικά, οι εργασίες , το χρονοδιάγραµµα και ο τρόπος πληρωµής) ξεκινά και ολοκληρώνεται η ανακαίνιση σε ελάχιστες µέρες. Πλεονεκτήµατα της οργανωµένης ανακαίνισης Σχεδιασµός ανακαίνισης (από πολιτικό µηχανικό, διακοσµητή κ.τ.λ.) ∆εν χρειάζεται να ψάξετε συνεργεία (τα διαθέτουµε όλα) ∆εν χρειάζεται να ψάξετε υλικά (σας προτείνουµε όλα τα επώνυµα υλικά) Συγκεκριµένο χρονοδιάγραµµα. Ακριβές κόστος Απόλυτο αποτέλεσµα και εγγυηµένο.

Πείτε µας δύο λόγια για τις προκατασκευές κατοικίες. Χρόνο µε το χρόνο όλο και περισσότεροι Έλληνες προτιµούν αυτή τη λύση κατασκευής των σπιτιών τους έναντι του συµβατικού τρόπου δόµησης. Σήµερα στην Ευρώπη οι προκατασκευασµένες κατοικίες καλύπτουν το 40-45% της αγοράς. Όλα τα στοιχεία δείχνουν ότι το ίδιο θα συµβεί και στη χώρα µας, αναβαθµίζοντας δραστικά την ποιότητα δόµησης και κατ΄ επέκταση το επίπεδο διαβίωσης. Σε πόσο χρόνο είναι εφικτό να ολοκληρωθεί µια ανακαίνιση ή µια προκατασκευασµένη κατοικία; Μια ανακαίνιση ενός διαµερίσµατος περίπου 100 τ.µ. διαρκεί περίπου 30 ηµέρες (αποξήλωση όλου του διαµερίσµατος και ανακατασκευή). Ενώ µια προκατασκευασµένη κατοικία περίπου 80 ηµέρες.

Τ.ΕΜ.ΚΑ Ο.Ε. ΑΦΟΙ ΤΣΙΓΓΙΣΤΡΑ 4ο χλµ Κοζάνης - Θεσσαλονίκης ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Τηλ: 24610 33262 fax: 24610 26644 e-mail: temka@tsigistras.gr ιστοσελίδα: www.tsigistras.gr ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΟΣ: Τσιγγίστρας Αναστάσιος κιν.: 6934 870306 ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΡΓΩΝ: Τσιγγίστρας Θεοχάρης (Πολιτικός Μηχανικός) κιν.: 6942 404049 e-mail: haris@tsigistras.gr

Ποιά είναι τα πλεονεκτήµατα των προκατασκευών κατοικιών. Πλήρης αντισεισµική κατασκευή ∆εν χρειάζεται να ψάξετε συνεργεία. Η εταιρεία αναλαµβάνει. Ολοκληρωµένη µόνωση. Ενεργειακή ωφέλεια. Συγκεκριµένο χρονοδιάγραµµα. Προκαθορισµένο κόστος χωρίς πιθανότητα αποκλίσεων. Υψηλή ποιότητα και ασφάλεια. Η ολοκληρωµένη παροχή υπηρεσίας σε κατασκευές και ανακαινίσεις είναι τελικά το µέλλον και στην Ελλάδα.

T.EM.KA O.E. Αφοι Ν. ΤΣΙΓΓΙΣΤΡΑ ...Τα πάντα για το σπίτι !

Αποξηλώσεις Χτισίµατα Σοβατίσµατα Ηλεκτρολογικά Υδραυλικά - Θέρµανση Κουφώµατα αλουµινίου & Συνθετικά Πόρτες Εσωτερικές & θωρακισµένες Τοποθέτηση πλακιδίων - Μπάνια ∆άπεδα ξύλινα και Laminate Μάρµαρα - Γύψινα Ξυλουργικά - Σκεπές Ελαιοχρωµατισµοί Ταπετσαρίες

Χρώµατα Ψευδογύψινα - Ροζέτες Πατώµατα Decking Παρκέτα Μασίφ Είδη υγιεινής α µ η Κουζίνες τ σ ά τ στο κα ε τ Παιδικές χαρές ί ε ρ µας θα β Κάγκελα Αναλώσιµα Είδη δόµησης Έπιπλα κήπου Πλαστικές ντουλάπες Συντριβάνια Καλάµια-Φράχτες Ζαρντινιέρες-Στόρια Είδη κιγκαλερίας

Δημοτικό Σχολείο Κομνηνών:

Ας μη μείνουμε στα λόγια, ας δώσουμε μια ευκαιρία στον πλανήτη μας Του Σωκράτη Μουτίδη

αλλαγή συμπεριφοράς όλων μέσα στη σχολική κοινότητα, ώστε το σχολείο να γίνει ένα πραγμα-

τικό «Οικολογικό Σχολείο» είναι ο αντικειμενικός στόχος του ομώνυμου περιβαλλοντικού προγράμματος, το οποίο εκπονείται από την Ελληνική Εταιρεία Προστασίας της Φύσης. Μέσω του «Οικοκώδικα», ενός συνόλου κανόνων περιβαλλοντικής συμπεριφοράς, τα σχολεία και οι εκπαιδευτικοί που συμμετέχουν στο πρόγραμμα επεξεργάζονται θέματα ενέργειας, απορριμμάτων, νερού και γενικά προσπαθούν να γίνουν περιβαλλοντικά ευαίσθητοι με στόχο να μυήσουν όσους περισσότερους πολίτες μπορούν σε αλλαγή συμπεριφοράς, μέσω

Το μοναδικό σχολείο από τη Δυτική Μακεδονία που συμμετέχει στο πολύ ενδιαφέρον αυτό πρόγραμμα είναι το δημοτικό σχολείο Κομνηνών του δήμου Βερμίου στο νομό Κοζάνης. Το 6/θέσιο σχολείο υπέγραψε από πέρυσι

των δράσεων του «Οικολογικού Σχολείου». Το μοναδικό σχολείο από τη Δυτική Μακεδονία που συμμετέχει στο πολύ ενδιαφέρον αυτό πρόγραμμα είναι το δημοτικό σχολείο Κομνηνών του δήμου Βερμίου στο νομό Κοζάνης. Το 6/θέσιο σχολείο υπέγραψε από πέρυσι πρωτόκολλο συνεργασίας με την Ελληνική

πρωτόκολλο συνεργασίας με την Ελληνική

Εταιρεία Προστασίας της Φύσης και εντάχθηκε στο πα-

Εταιρεία Προστασίας της Φύσης...

γκόσμιο δίκτυο «Οικολογικά Σχολεία», το μεγαλύτερο

στο οποίο συμμετέχουν 27.304 σχολεία από 44

δίκτυο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης παγκοσμίως, στο

χώρες με 6.375.575 μαθητές και περισσότερους

οποίο συμμετέχουν 27.304 σχολεία από 44 χώρες με

από 392.000 εκπαιδευτικούς...

6.375.575 μαθητές και περισσότερους από 392.000 εκ-

Δημοτικό Σχολείο Κομνηνών: ας δώσουμε μια ευκαιρία στον πλανήτη μας

παιδευτικούς. Η περιβαλλοντική ομάδα του σχολείου συνέταξε αρχικά ένα περιβαλλοντικό σχέδιο δράσης που αφορά στον περιβάλλοντα σχολικό χώρο και το πώς αυτός μπορεί να γίνει καθαρός, καλαίσθητος, φιλικός και ανθρώπινος. Η ομάδα ασχολήθηκε και με το πως το σχολείο μπορεί να βελτιωθεί, ώστε να είναι όσο το δυνατόν φιλικότερο στο περιβάλλον. Στόχος της διεύθυνσης, του εκπαιδευτικού προσωπικού και των μαθητών, είναι το σχολείο να καταναλώνει λιγότερη ενέργεια, γι’ αυτό και έχει προταθεί στο δήμο Βερμίου, το νέο σχολείο που θα χτιστεί να είναι βιοκλιματικό. «Το στοίχημα για εμάς είναι να ενεργοποιήσουμε την τοπική κοινωνία σε περιβαλλοντικά θέματα, γι’ αυτό και η περιβαλλοντική μας ομάδα διένειμε ενημερωτικό υλικό για την προστασία του περιβάλλοντος στους κατοίκους του χωριού και προσπάθησε να τους εξηγήσει γιατί δεν πρέπει να καταναλώνουμε άσκοπα νερό, γιατί πρέπει να κάνουμε ανακύκλωση και γιατί πρέπει να κάνουμε οικονομία στην ενέργεια» μας λέει ο διευθυντής του σχολείου Θέμης Απατσίδης. Το ενθαρρυντικό με το πρόγραμμα, σύμφωνα με τον κ. Απατσίδη, είναι πως τα ίδια τα παιδιά συμμετέχουν ενεργά και με πάθος στα περιβαλλοντικά θέματα. Παρατήρηση, έρευνα, καταγραφή και μελέτη προβλημάτων προκαλούν στα παιδιά μια εγρήγορση με πολλαπλά οφέλη.

«Το στοίχημα για εμάς είναι να ενεργοποιήσουμε την τοπική κοινωνία σε περιβαλλοντικά θέματα...» μας λέει ο διευθυντής του σχολείου Θέμης Απατσίδης omikron 45 Τεύχος20

Δημοτικό Σχολείο Κομνηνών: ας δώσουμε μια ευκαιρία στον πλανήτη μας

«Όλη αυτή τη µελέτη των παιδιών την εκδώσαµε µε τη µορφή εντύπων και µικρών εφηµερίδων και προσπαθούµε να διαχύσουµε το µήνυµά µας για σεβασµό και προστασία του περιβάλλοντος» µας λέει ο κ. άπατσίδης. το υλικό αυτό, επίσης, διανεµήθηκε στους κατοίκους των Κοµνηνών και σε δηµοτικά σχολεία της Πτολεµαϊδας. τα παιδιά της περιβαλλοντικής οµάδας του δηµοτικού σχολείου Κοµνηνών, στο πλαίσιο του προγράµµατος αυτού συνέταξαν και έναν «Οικοκώδικα», ένα σύνολο κανόνων περιβαλλοντικής συµπεριφοράς, για να ευαισθητοποιήσουν τους πολίτες. το ευχάριστο είναι ότι οι περισσότεροι πολίτες φάνηκε να γνωρίζουν τα ζητήµατα αυτά, αλλά δυστυχώς δεν τα εφαρµόζουν στην καθηµερινότητά τους. Άλλωστε η υλοποίηση του «Σχεδίου δράσης» και του «Οικοκώδικα» έχει ενθουσιάσει τα παιδιά, τα οποία όπου σταθούν και όπου

Τα παιδιά της περιβαλλοντικής ομάδας

βρεθούν µιλούν για την προστασία του περιβάλλοντος

του δημοτικού σχολείου Κομνηνών,

και προσπαθούν να µυήσουν όσο περισσότερο κόσµο

στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού συνέταξαν και έναν «Οικοκώδικα», ένα σύνολο κανόνων περιβαλλοντικής συμπεριφοράς, για να ευαισθητοποιήσουν τους πολίτες.

µπορούν. άυτό επιτυγχάνεται και µέσω των δράσεων – εκδηλώσεων δηµοσιότητας που οργανώνονται σε συνεργασία µε την τοπική αυτοδιοίκηση µε τα παιδιά να προτάσσουν το σύνθηµα «ας µη µείνουµε στα λόγια, ας δώσουµε µια ευκαιρία στον πλανήτη µας. άν αλλάξουµε εµείς µπορούµε να αλλάξουµε τον κόσµο». Όταν το σχολείο ολοκληρώσει το «Σχέδιο δράσης» αξιολογείται από τους συντονιστές του προγράµµατος και επιβραβεύεται µε τον τίτλο του «Οικολογικού Σχολείου» και παίρνει την «Πράσινη Σηµαία», δηλαδή

omikron 46 Τεύχος20

Δημοτικό Σχολείο Κομνηνών: ας δώσουμε μια ευκαιρία στον πλανήτη μας

τη σηµαία που φέρει το λογότυπο του προγράµµατος (κάτι αντίστοιχο µε τη µπλε σηµαία των παραλιών). Στην εποχή που η προστασία του περιβάλλοντος αποτελεί ένα παγκόσµιο αίτηµα, το οποίο διατυπώνεται µε καθαρή φωνή σε όλο τον πλανήτη, είναι σηµαντικό τα παιδιά από µικρή ηλικία να µπαίνουν στη διαδικασία αντίληψης του περιβάλλοντος ως της ευρύτερης γειτονιάς τους. Η καλή σχέση µε τη φύση, η ανακύκλωση και η ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων είναι µερικές µόνο από τις παραµέτρους της σχέσης µε το περιβάλλον που είναι καλό να καλλιεργούνται από µικρή ηλικία. Στην ιστοσελίδα του προγράµµατος www.eco-schools.org µπορεί κανείς να βρει περισσότερες πληροφορίες για το διεθνές αυτό πρόγραµµα, στο οποίο συµµετέχουν εκατοντάδες σχολεία από όλο τον κόσµο κερδίζοντας µια σηµαντική εµπειρία από την επαφή τους µε τις δράσεις αυτής της σηµαντικής πρωτοβουλίας για το περιβάλλον που εκτείνεται από τη Βραζιλία µέχρι την Κίνα και τη νότια άφρική.

«Όλη αυτή τη μελέτη των παιδιών την εκδώσαμε με τη μορφή εντύπων και μικρών εφημερίδων και προσπαθούμε να διαχύσουμε το μήνυμά μας για σεβασμό και προστασία του περιβάλλοντος» omikron 47 Τεύχος20

Μακεδονική Δύναμη - Χρήστος Αλμασίδης:

«Θέλουμε τα παιδιά μας υγιή σωματικά και ψυχικά» Του Σωκράτη Μουτίδη

«Έ

νας πρωταθλητής δεν σηκώνει απλά την ελληνική σημαία, είναι αυτός που μυεί

την ερχόμενη γενιά στα αθλητικά ιδεώδη». Με αυτά τα λόγια ο προπονητής Tae Kwon Do του συλλόγου «Μακεδονική Δύναμη» Χρήστος Αλμασίδης ξεκαθαρίζει από τις πρώτες κιόλας κουβέντες ότι ο πρωταθλητισμός δεν είναι «παιχνίδι», αλλά αποτέλεσμα προσπαθειών πολλών ετών και πολλών θυσιών. Ο αθλητικός σύλλογος «Μακεδονική Δύναμη» ιδρύθηκε στην Κοζάνη το 1988 με στόχο τη διάδοση των πολεμικών τεχνών. Γρήγορα φάνηκε ότι το Tae Kwon Do θα ήταν το άθλημα στο οποίο θα επένδυαν προπονητές και διοικητικό συμβούλιο. Άλλωστε από το 1991, οπότε και ξεκίνησε η ενεργή ενασχόληση με το ολυμπιακό αυτό άθλημα, προσέλκυσε πολλά νέα παιδιά. «Η αγωνιστική μας ομάδα δημιουργήθηκε το 2000 και σήμερα αποτελείται από 35 αθλητές. Στο σύνολο είναι 40, αλλά οι πέντε φοιτούν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση σε άλλα μέρη της χώρας. Κάνουμε ξέρετε μεγάλη προσπάθεια να κρατήσουμε τους αθλητές μας εδώ μετά το λύκειο, είναι όμως πολύ δύσκολο» εξηγεί ο προπονητής της «Μακεδονικής Δύναμης» Χρήστος Αλμασίδης. Οι αυξημένες υποχρεώσεις των μαθητών τους αναγκάζουν να εγκαταλείπουν πράγματα που αγαπούν πολύ, όπως τον αθλητισμό και το Tae Kwon Do και όσον αφορά στη Μακεδονική Δύναμη «οι αθλητές μένουν καθαρά σ’ εμάς για τη δόξα, τη φόρμα, το σωματείο και την οικογένειά τους» λέει χαρακτηριστικά ο κ. Αλμασίδης. Άλλωστε ο συγκεκριμένος σύλλογος εφαρμόζει εδώ και χρόνια ένα επιτυχημένο μοντέλο για να κρατά τους αθλητές στον αθλητισμό και μετά την είσοδό τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Σε συνεργασία με άλλους αθλητικούς συλλόγους ανά τη χώρα, κατορθώνει να εντάσσει τους αθλητές σε συλλόγους, ώστε να μπορούν να προπονούνται και να προετοιμάζονται για τις διοργανώσεις στις περιοχές όπου φοιτούν. Οι αθλητές της «Μακεδονικής Δύναμης» άρχισαν να διακρίνονται σε πανελλήνιο επίπεδο από το 2000 και τρία χρόνια αργότερα άρχισαν να στελεχώνουν και την Εθνική Ομάδα Taw Kwon Do και να αγωνίζονται σε πανευρωπαϊκά και παγκόσμια πρωταθλήματα. Αξίζει να σημειωθεί πως το 2003, η «Μακεδονική Δύναμη» βγήκε δεύτερος σύλλογος πανελλαδικά στην κατηγορία παίδων και το 2004 πρώτος στην ίδια κατηγορία. Το 2005 και το 2006, πρώτος σύλλογος στην κατηγορία εφήβων, το 2007 κυπελλούχος ανδρών και παίδων σε όλες της κατηγορίες, το 2008 πρώτος στην κατηγορία ανδρών και το 2009 πρώτος στο πανελλήνιο πρωτάθλημα Tae Kwon Do που έγινε στην Κοζάνη. Όλα αυτά τα χρόνια, ο σύλλογος μετρά περισσότερα από 140 πανελλήνια μετάλλια, 5 omikron 50 Τεύχος20

omikron magazine

Μακεδονική Δύναμη «Θέλουμε τα παιδιά μας υγιή σωματικά και ψυχικά»

πανευρωπαϊκές διακρίσεις με την Εθνική ομάδα, 3 πα-

Ο κ. Αλμασίδης θεωρεί πως

γκόσμιες διακρίσεις, μια βαλκανική, μια μεσογειακή και δυο Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Και όλα αυτά ανάμεσα

η κατάργηση της μοριοδότησης

σε 600 αθλητικά σωματεία που αποτελούν τη δύναμη

στους αθλητές που διακρίνονται

της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Tae Kwon Do.

είναι κατάφωρα άδικη και αποτελεί άνισο ανταγωνισμό.

«Το μεράκι και η όρεξη για δουλειά είναι η συνταγή της επιτυχίας. Οι αθλητές μας κάνουν προπόνηση δυο φορές τη μέρα, πρωί και βράδυ και μπορώ να πω

«...ο περυσινός πρωταθλητής

πως η υποδομή που τους παρέχεται είναι πλήρης, με

Ευρώπης και αθλητής του συλλόγου,

υπερσύγχρονα μηχανήματα και επιστημονικό προσω-

πήρε μοριοδότηση μόλις 18%

πικό που υποστηρίζει με κάθε τρόπο τους αθλητές»

και θεωρώ πως είναι πολύ δύσκολο

λέει ο κ. Αλμασίδης. Κάτι πολύ σημαντικό, σύμφωνα με τον προπονητή, ήταν η παραχώρηση από το δήμο

ένας αθλητής με έξι ώρες προπόνηση

Κοζάνης του κλειστού γυμναστηρίου στο σύλλογο κά-

την ημέρα να καταφέρει

ποιες ώρες της ημέρας, μια και οι προπονήσεις πρέπει

με ένα τόσο χαμηλό ποσοστό να μπει στο πανεπιστήμιο την ώρα που ένας συμμαθητής του διαβάζει όλη την ημέρα...

να γίνονται σε συνθήκες όσο το δυνατόν πιο κοντά στις πραγματικές που επικρατούν σε έναν αγώνα. «Είναι εντελώς διαφορετικό να προπονείσαι σε μια τεχνική μπροστά και πίσω στα δύο μέτρα και άλλο να μπορείς να κλωτσάς από το ένα μέτρο έως τα 26 που είναι το αγωνιστικό τερέν. Είμαστε πραγματικά πολύ τυχεροί

πολύ φοβάμαι πως έτσι

που ο δήμος μας παραχωρεί το γυμναστήριο, νομίζω,

δεν θα έχουμε μεταεφηβικό

όμως, πως είναι κάτι που δικαιούμαστε» μας εξηγεί ο

αθλητισμό στη χώρα μας»...

κ. Αλμασίδης. Η πρωινή προπόνηση των παιδιών ξεκινά τις 6:30 το πρωί και δυο ώρες αργότερα «τρέχουν» να προλάβουν το μάθημά τους. «Τότε, λοιπόν, κάποιοι εκπαιδευτικοί δεν τους δέχονται στην τάξη, τους βάζουν απουσίες και τους συμπεριφέρονται πολύ άδικα. Πραγματικά ζητώ κατανόηση από τους εκπαιδευτικούς αυτούς, οι οποίοι απευθύνονται σε επαγγελματίες αθλητές που εκπροσωπούν τη χώρα μας σε διεθνείς διοργανώσεις» λέει ο κ. Αλμασίδης. Όπως ήταν φυσικό, από την κουβέντα μας με τον επί 23 χρόνια προπονητή δεν θα μπορούσε να λείψει το θέμα της κατάργησης των προνομίων στους αθλητές από το 2008, ειδικότερα όσον αφορά στην εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Ο κ. Αλμασίδης θεωρεί πως η κατάργηση της μοριοδότησης στους αθλητές που διακρίνονται είναι κατάφωρα άδικη

omikron 52 Τεύχος20

Μακεδονική Δύναμη «Θέλουμε τα παιδιά μας υγιή σωματικά και ψυχικά»

και αποτελεί άνισο ανταγωνισμό. «Θα σας πω ένα παράδειγμα, ο περυσινός πρωταθλητής Ευρώπης και αθλητής του συλλόγου, πήρε μοριοδότηση μόλις 18% και θεωρώ πως είναι πολύ δύσκολο ένας αθλητής με έξι ώρες προπόνηση την ημέρα να καταφέρει με ένα τόσο χαμηλό ποσοστό να μπει στο πανεπιστήμιο την ώρα που ένας συμμαθητής του διαβάζει όλη την ημέρα. Ας ελπίσουμε πως ο νόμος αυτός θα καταργηθεί, γιατί πολύ φοβάμαι πως έτσι δεν θα έχουμε μεταεφηβικό αθλητισμό στη χώρα μας». Χαρακτηρίζει, επίσης, απαράδεκτο το γεγονός ότι δεν υπάρχει οικονομική στήριξη της πολιτείας στους αθλητές που διακρίνονται σε παγκόσμια πρωταθλήματα και φέρνει ως παράδειγμα τη Ρωσία, η οποία ανακοίνωσε πως στους αθλητές που την εκπροσώπησαν στους χειμερινούς Ολυμπιακούς Αγώνες του Βανκούβερ, κατέβαλε το ποσό των 400.000¬ στον καθένα. «Έχουμε στο σύλλογο τρεις παγκόσμιους πρωταθλητές και η χρηματική τους αμοιβή από τη γενική γραμματεία αθλητισμού ήταν μόνο 590¬, γιατί παράλληλα ήταν και καλοί μαθητές. Όλα αυτά συμβαίνουν σε μια χώρα, στην οποία 2.780 χρόνια πριν, οι Αρχαίοι Έλληνες τιμούσαν με κάθε τρόπο τους αθλητές. Τους έδιναν δικαίωμα συμμετοχής στη Σύγκλητο και το κράτος σήμερα έρχεται να αναιρέσει όλα αυτά για ένα παιδί που παραπάνω από τη μισή του μέρα την περνάει στην προπόνηση και κάνει πρωταθλητισμό» διαπιστώνει με εκνευρισμό ο κ. Αλμασίδης.

Μακεδονική Δύναμη «Θέλουμε τα παιδιά μας υγιή σωματικά και ψυχικά»

Καθ’ όλη τη διάρκεια της συνέντευξής μας με τον προπονητή Tae Kwon Do της «Μακεδονικής Δύναμης», μικροί και μεγάλοι αθλητές μετά τη λήξη της προπόνησής τους δεν έφευγαν από το γυμναστήριο, αν

«κάθε αθλητής έχει

δεν χαιρετούσαν τον προπονητή τους. Ο χαιρετισμός αυτός συνοδευόταν από τη λέξη «δάσκαλε», κάτι που

σταθερή άποψη, ανοιχτή λογική,

συναντάται μόνο στις πολεμικές τέχνες. Το εντυπωσια-

βάζει στόχους, δεν τα παρατά

κό είναι πως έτσι αποκαλούν το Χρήστο Αλμασίδη όχι

και συνεχώς μαθαίνει.

μόνο οι αθλητές του, αλλά και οι γονείς τους, δείγμα σεβασμού και εκτίμησης. «Η λέξη δάσκαλος για μένα

Πιστεύω πώς

δεν είναι μια απλή λέξη και σημαίνει πάρα πολλά πράγ-

αν σε όλους μας κυριαρχούν

ματα. Οι γονείς των παιδιών αυτών μου έδειξαν και μου

αυτά τα βασικά πράγματα,

δείχνουν εμπιστοσύνη όλα αυτά τα χρόνια σε ότι κάνω. Κι αυτό για μένα αποτελεί τη μεγαλύτερη ευθύνη. Πε-

τότε μπορούμε να κάνουμε

ρισσότερες ώρες περνάω με τους αθλητές μου παρά

ένα βήμα μπροστά

με το παιδί μου και έχω ευθύνη και για τη διαμόρφωση

ως κοινωνία»

του χαρακτήρα τους. Προσπαθούμε, λοιπόν, να προστατεύσουμε τα παιδιά μας και επειδή κυκλοφορούν διάφορα για τον πρωταθλητισμό, δεν θυσιάζουμε ποτέ την υπόσταση, την προσωπικότητά και την υγεία κανενός αθλητή μας εν ονόματι των διακρίσεων και σε αυτό

omikron magazine

Μακεδονική Δύναμη «Θέλουμε τα παιδιά μας υγιή σωματικά και ψυχικά»

είμαι κατηγορηματικός» τονίζει σε αυστηρό ύφος ο κ. Αλμασίδης. Μπορεί το άθλημα του Tae Kwon Do να μην έχει θεαματικά ρεκόρ, όπως συμβαίνει με άλλα αθλήματα, αλλά για τον Χρήστο Αλμασίδη ρεκόρ για το Tae Kwon Do είναι η σκέψη, η εμπειρία, η τεχνική και κυρίως η ψυχή. Όλα αυτά δίνουν πολλά στον αθλούμενο. Την ώρα που γράφονταν αυτές οι γραμμές, αθλητές της Μακεδονικής Δύναμης αγωνίζονται στο μακρινό Μεξικό στο παγκόσμιο πρωτάθλημα Tae Kwon Do με την Εθνική Ομάδα της χώρα μας, με στόχο την Ολυμπιακή πρόκριση για να διεκδικήσουν μετάλλιο στην πρώτη Ολυμπιάδα Νέων, η οποία θα γίνει στη Σιγκαπούρη το 2012. Τα λόγια του κ. Αλμασίδη άλλωστε τα λένε όλα «κάθε αθλητής έχει σταθερή άποψη, ανοιχτή λογική, βάζει στόχους, δεν τα παρατά και συνεχώς μαθαίνει. Πιστεύω πώς αν σε όλους μας κυριαρχούν αυτά τα βασικά πράγματα, τότε μπορούμε να κάνουμε ένα βήμα μπροστά ως κοινωνία».

ΑΜΠΕΜΠΕ ΜΠΙΚΙΛΑ ΑΜΠΕΜΠΕ ΜΠΙΚΙΛΑ

Λουλούδι που άνθισε www.rizospastis.gr

Έμεινε στην ιστορία ο θρυλικός Μαραθωνοδρόμος από την Αιθιοπία

το τόκιο, για πρώτη φορά στην ιστορία των Ολυµπιακών άγώνων, ένας αθλητής πέτυχε να ανα-

δειχτεί χρυσός Ολυµπιονίκης στο µαραθώνιο, για δεύτερη συνεχόµενη φορά. το όνοµα του θρυλικού µαραθωνοδρόµου: άµπέµπε Μπικίλα. Στη Ρώµη το 1960, ο Μπικίλα πήγε άγνωστος. Σε ηλικία 28 χρόνων είχε συµµετάσχει τρεις φορές σε µαραθώνιο δρόµο και ποτέ εκτός άιθιοπίας. Γεννήθηκε στις 7-8-1932 σε ορεινό χωριό της χώρας του. το υψόµετρο ήταν ανάλογο µε αυτό της πόλης του Μεξικού. Πάνω από 2.000 µέτρα. Στα αιθιοπικά, άµπέµπε σηµαίνει λουλούδι που άνθισε. Σε ηλικία δέκα χρόνων έγινε βοσκός. άναγκαστικά έτρεχε από το πρωί µέχρι το βράδυ. τρία χρόνια αργότερα πηγαίνει σχολείο. το χόκεϊ επί χόρτου είναι το άθληµα που τραβάει την προσοχή του. Σε καθηµερινή βάση, το σχολείο του αντιµετωπίζει την οµάδα του γειτονικού χωριού. Στα 20, τον καλούν να υπηρετήσει τη θητεία του. Παρουσιάζεται στη φρουρά του αυτοκράτορα. τα

πρώτα τέσσερα χρόνια στο στρατό, τον κερδίζει το ποδόσφαιρο. Στη συνέχεια ασχολείται µε το µπάσκετ. το 1956, σε ηλικία 24 χρόνων, ο στρατιώτης Μπικίλα ανακαλύπτει το µαραθώνιο. Στη Ρώµη κανείς δεν τον υπολόγιζε. Οταν µάλιστα οι ειδικοί είδαν ότι µαζί µε τον συµπατριώτη του άµπέµπε Μπακγκίρα παρουσιάστηκαν ξυπόλυτοι στην αφετηρία, δεν του έδιναν καµία τύχη. "τα πόδια του θα πάρουν φωτιά στους πλακόστρωτους δρόµους της Ρώµης" έλεγαν. Ο άιθίοπας κάνοντας την επίθεσή του τα µισά της διαδροµής, τους διέψευσε. Οι θεατές του ολυµπιακού σταδίου της Ρώµης τον αποθεώνουν. Χρόνος 2.15.16.2, νέο ολυµπιακό ρεκόρ. Στην άντίς άµπέµπα τον υποδέχονται µε τιµές ήρωα. Μισό εκατοµµύριο άνθρωποι τον περιµένουν στο αεροδρόµιο. Η ορχήστρα παίζει έναν ύµνο, ειδικά γραµµένο για τον πρώτο άιθίοπα χρυσό Ολυµπιονίκη. άµπέµπε, είσαι - πραγµατικός ήρωας. άµπέµπε, είσαι - η δόξα της άιθιοπίας. omikron 58 Τεύχος20

Αμπέμπε Μπικίλα Λουλούδι που άνθισε

Αμπέμπε, είσαι - το χαμόγελο της χώρας. Αμπέμπε, είσαι - το αγαπημένο παιδί της πατρίδας. Αμπέμπε, είσαι - λουλούδι που άνθισε."

Στη νίκη βρίσκεται το νόημα της ζωής Στην Ιαπωνία ο Μπικίλα λατρευόταν σαν θεός. Μετά την επιτυχία της Ρώμης, πήρε μέρος δύο φορές στο διεθνή μαραθώνιο του Τόκιο, κατακτώντας πάντα την πρώτη θέση. Στην πρωτεύουσα της Ιαπωνίας, το καλοκαίρι του 1964, δεν ήταν στην καλύτερη δυνατή κατάσταση. Λίγες βδομάδες νωρίτερα είχε υποβληθεί σε εγχείρηση σκωληκοειδίτη. Εχει χάσει το μεγαλύτερο μέρος της προετοιμασίας, αλλά δεν το βάζει κάτω. Μετά το 20ό χιλιόμετρο τρέχει εντελώς μόνος. Τρέχει ρυθμικά, ήρεμα, αλλά κατά περιόδους με το δεξί του χέρι κρατάει το κάτω μέρος του στομαχιού, όπου είναι εμφανή τα ράμματα από την εγχείρηση. Τερματίζει ακμαιότατος. Ξαπλώνει με την πλάτη στο χορτάρι κι αρχίζει να ποδηλατεί στον αέρα. Στη συνέχεια σηκώνεται, κάνει ορισμένα άλματα, τρέχει, χαμογελάει στους θεατές που τον αποθεώνουν. Μετά από τέσσερα λεπτά φτάνει στο στάδιο ο δεύτερος μαραθωνοδρόμος. Ολοι οι αντίπαλοί του, με το που τερματίζουν πέφτουν κάτω εξαντλημένοι. Ο Μπικίλα με χρόνο 2.12.11.2 βελτιώνει το δικό του ολυμπιακό ρεκόρ, σχεδόν κατά 4 δευτερόλεπτα.

omikron 59 Τεύχος20

Αμπέμπε Μπικίλα Λουλούδι που άνθισε

Το 1968 ετοιμάζεται να στεφθεί Ολυμπιονίκης για τρίτη φορά. Αντιμετωπίζει όμως σοβαρό πρόβλημα στο δεξί πόδι. Ελπίζει να το ξεπεράσει. Πιστεύει ότι είναι πιο δυνατός από την αρρώστια. Προπονείται τη νύχτα και κοιμάται την ημέρα για να αποφύγει τους δημοσιογράφους. Αν και είχε προετοιμαστεί σε υψόμετρο ανάλογο με αυτό της πόλης του Μεξικού, δεν άντεξε. Στο 17ο χιλιόμετρο το πόδι του τον πρόδωσε. Επεσε στο έδαφος και εγκατέλειψε. Το 1969 οδηγώντας το αυτοκίνητό του, ένα Φολκσβάγκεν που του είχε κάνει δώρο ο αυτοκράτορας, τράκαρε με φορτηγό. Χτύπησε στη μέση και παρά τις προσπάθειες των καλύτερων γιατρών του κόσμου, έμεινε παράλυτος. Δεν εγκατέλειψε όμως τον αθλητισμό αν και κινούνταν μόνο με καροτσάκι. Το 1971 στο Οσλο, ήταν η κεντρική φιγούρα στους αγώνες για άτομα με ειδικές ανάγκες. Πήρε μέρος στην τοξοβολία. "Πρέπει να παραμείνω αθλητής, γιατί πιστεύω ότι κάποια μέρα θα σταθώ όρθιος. Οποιος δε θέλει να παλέψει, δεν έχει δικαίωμα στη νίκη. Και στη νίκη βρίσκεται το νόημα της ζωής" έλεγε. Στις 25 Οκτώβρη 1973, σε ηλικία 41 χρόνων, ο Αμπέμπε Μπικίλα άφησε την τελευταία του πνοή μετά από εγκεφαλικό επεισόδιο.

omikron 60 Τεύχος20

Οι υπηρεσίες µας Τα πάντα παντού Βασικές υπηρεσίες (Express Παράδοση) -Υπηρεσία Door to Door (D2D). -Υπηρεσία Point to Point (P2P) . -Υπηρεσία Point to Door (P2D). -Υπηρεσία Express Envelope. -Υπηρεσίες Αυθηµερόν.

Εξειδικευµένες Πρόσθετες Υπηρεσίες -Νέα Υπηρεσία Αντικαταβολής. -Υπηρεσία Αγοράς. -Υπηρεσία Παράδοσης Σάββατο. -Υπηρεσία Παράδοσης την Επόµενη Εργάσιµη. µέρα σε δυσπρόσιτες περιοχές Υπηρεσία Ειδικών ∆ιανοµών. -Υπηρεσία Αποστολών Ειδικού Χειρισµού. -Υπηρεσία Μαζικών ∆ιανοµών. -Υπηρεσίες Συσκευασίας. -Ασφάλιση αποστολών.

ACS Combo Express -ACS Track & Trace : Ηλεκτρονική παρακολούθηση αποστολών.

ACS Χρηµατοοικονοµικές Υπηρεσίες -ACS Bill Receipts : Νέα Υπηρεσία Ηλεκτρονικής Εξόφλησης Λογαριασµών.

ACS Ticket – Έκδοση και παράδοση εισιτηρίων στην πόρτα σας. -H ACS, σε συνεργασία µε την TicketQuest.gr

Περισσότερες πληροφορίες σε ένα από καταστήµατα ACS. Λογδανίδης Χρήστος ΚΟΖΑΝΗ Τέρµα Φιλίππου Β, τηλ.: 24610 21100 ΣΕΡΒΙΑ Μακεδονοµάχων 6, τηλ.: 24640 21100

ΠΤΟΛΕΜΑΪ∆Α 25ης Μαρτίου & Κανάρη, τηλ.: 24630 54556 ΑΜΥΝΤΑΙΟ 28ου Συντ. Πεζικού 14, τηλ.: 23860 23312

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου:

Ένα μαγικό ταξίδι στο χρόνο Του Σωκράτη Μουτίδη

ερνώντας το κατώφλι του πανέμορφου νεοκλασικού, το οποίο βρίσκεται στην είσοδο του Μαυροχωρίου στην Καστοριά, ο ήχος του κλαρίνου, της τρομπέτας και του νταουλιού μας συνεπαίρνουν! Η αίθουσα είναι

γεμάτη από κόσμο, οι οποίοι σηκώνουν τα ποτήρια με το κρασί και ίσα που ακούγονται ανάμεσα στις νότες οι ευχές προς τους νεόνυμφους «να ζήσετε, να ζήσετε! Και καλούς απογόνους». Ο γαμπρός φορά φουστανέλα, η νύφη και τα πεθερικά είναι ντυμένοι με παραδοσιακές φορεσιές και οι καλεσμένοι γύρω τους τραγουδούν, «ωραία που είναι η νύφη μας, ωραία τα προικιά της…». Στη μέση του κύκλου που διαμορφώνουν οι χορευτές βρίσκεται ο κλαρινοπαίχτης, ντυμένος κι αυτός με παραδοσιακή φορεσιά, ο οποίος εκτελεί μια εκπληκτική χορευτική φιγούρα με «σπάσιμο της μέσης», την ώρα που το κλαρίνο σολάρει. Στο μέτωπό του είναι κολλημένο ένα κατοστάρικο και τα δάχτυλα του κρατούν μετά βίας τα πεντακοσάρικα και τα πενηντάρικα, που δωρίζουν συγγενείς και καλεσμένοι. Ο γάμος είναι πλούσιος κι αυτό φαίνεται από τα πολλά κεράσματα, τα χαρτονομίσματα αξίας και τον κουστουμαρισμένο φωτογράφο, ο οποίος ήρθε από την πόλη με τη μεγάλη του φωτογραφική μηχανή για να απαθανατίσει το γεγονός. Πρόκειται για την αναπαράσταση ενός παραδοσιακού γάμου, με πρωταγωνιστές…κέρινα ομοιώματα.. Ακόμη και ο παπάς που στέκεται στη γωνία και κρατά το ευχολόγιο είναι κέρινος, κι ας μοιάζει τόσο αληθινός με τα φυτευτά μαλλιά και γένια του.

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

«Ότι βλέπετε έχει φτιαχτεί δια χειρός Δημήτρη Παναγιωτίδη και της συζύγου τους Φανής» μας λέει η κ. Μαίρη, η οποία είναι η ξεναγός στο μουσείο κέρινων ομοιωμάτων λαογραφίας και προϊστορίας στο Μαυροχώρι της Καστοριάς. Μια ιδέα που συνέλαβε πριν 27 χρόνια ο δάσκαλος Δημήτρης Παναγιωτίδης και η οποία απέκτησε σάρκα και οστά στο τέλος του 2009. Το όνειρο του κ. Παναγιωτίδη ήταν να δημιουργήσει ένα πολιτιστικό κέντρο με πέντε θεματικές ενότητες, μουσείο κέρινων ομοιωμάτων, βιβλιοθήκη, ατελιέ ζωγραφικής, ωδείο και θέατρο. Έτσι, το 2002 αγόρασε το οικόπεδο που βρίσκεται σήμερα το μουσείο και εντάχθηκε στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα leader και με πολλά ίδια κεφάλαια έφτιαξε αυτό ακριβώς που ονειρευόταν. «Αυτό το έργο δεν το φτιάξαμε για να ικανοποιήσουμε απλά το όνειρό μας, αλλά και για να βοηθήσουμε την ανάπτυξη του χωριού. Ήδη με χαρά βλέπουν και οι κάτοικοι του Μαυροχωρίου τους ξένους να έρχονται καθημερινά στο χωριό, ενώ στο παρελθόν ξένος κόσμος ερχόταν μόνο στο πανηγύρι, τον Δεκαπε-

omikron 63 Τεύχος20

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

νταύγουστο και στο καρναβάλι» μας λέει ο δημιουργός του μουσείου Δημήτρης Παναγιωτίδης. Τη μουσειολογική μελέτη και τα σχέδια του κτηρίου τα έκανε μόνος μέσα σε επτά ολόκληρα χρόνια, κάτι που αποδεικνύει τον διακαή του πόθο να κάνει πραγματικότητα το όνειρό του. «Όταν ανέφερα σε κάποιους για το έργο αυτό το 1983, με κοιτούσαν λες και τους είχα πει ότι θέλω να φτιάξω καφετέρια στο φεγγάρι στην οποία θα πηγαίνουμε με ανεμόσκαλα» μας λέει γελώντας και μας εξηγεί πως σημαντικό ρόλο στην υλοποίηση του μουσείου έπαιξαν οι γονείς του ίδιου και της συζύγου του, οι οποίοι «εθίστηκαν» στην ιδέα και ξεκίνησαν ένα μαραθώνιο αναζήτησης παλαιών αντικειμένων λαο-

omikron 64 Τεύχος20

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

γραφικών και όχι μόνο. Από εκεί και πέρα τα κέρινα ομοιώματα τα ανέλαβε ο κ. Παναγιωτίδης και η σύζυγός του Φανή. «Είναι πολυτάλαντοι και οι δυο και πιάνει το χέρι τους» προσθέτει η ευγενική ξεναγός του μουσείου κ. Μαίρη. Η κατασκευή των κέρινων ομοιωμάτων ξεκίνησε πριν έξι χρόνια. Όπως μας λέει ο δημιουργός τους, στην αρχή οι κούκλες έβγαιναν κάπως ατσούμπαλες, αλλά η υπομονή και η επιμονή έφεραν το αποτέλεσμα που βλέπει ο επισκέπτης. Με τα χρόνια, έμαθαν να κατασκευάζουν τα κέρινα ομοιώματα με έξι διαφορετικούς τρόπους, «έχουμε γίνει ανατόμοι, γιατροί, χειρουργοί, γλύπτες, ζωγράφοι, γιατί κάθε ομοίωμα πρέπει να βγάζει αυτό που επι-

omikron 65 Τεύχος20

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

θυμούμε και πρέπει οι εκφράσεις του και οι κινήσεις του να είναι όσο το δυνατόν πιο κοντά στην πραγματικότητα» μας εξηγεί ο κ. Παναγιωτίδης. Γι’ αυτό και οι κέρινοι «άνθρωποι» που κατασκεύασε έχουν χαρακτηριστικά απλών καθημερινών ανθρώπων, αυτών που αγωνίζονται για να βγάλουν ένα κομμάτι ψωμί, με βλέμμα γεμάτο έγνοιες και προβληματισμούς, ανθρώπους που η έκφρασή τους αποτυπώνει τις δυσκολίες που ζουν στο σπίτι και στη σκληρή δουλειά στο χωράφι ή στα πρόβατα. Τα χέρια και το πρόσωπό τους είναι ρυτιδιασμένα και ροζιασμένα, με ραγάδες και γδαρσίματα. Στο δεύτερο όροφο του πρώτου κτιρίου, ο επισκέπτης θα δει σκηνές από τη καθημερινή ζωή σε διάφορα δωμάτια, όπως τον κύκλο του μαλλιού, όπου μια κοπέλα δεν θέλει να εργαστεί και γι’ αυτό κοιτά συνεχώς από το παράθυρο. Στο διπλανό δωμάτιο βρίσκονται ο παππούς, η γιαγιά και τα εγγόνια γύρω από το τζάκι, με τον παππού να διαβάζει εφημερίδα, τη γιαγιά να πλέκει, το αγοράκι να διαβάζει παραμύθι και το κοριτσάκι να μαθαίνει αριθμητική, κρατώντας κονδύλι. Παραδίπλα, στον καλό οντά, βρίσκεται σε εξέλιξη ένα προξενιό, το οποίο απ’ ότι φαίνεται πέτυχε, γιατί οι προξενητάδες έχουν σηκωμένα τα ποτήρια με το κρασί. Η ασχημούλα νύφη με τα ξινισμένα μούτρα, όμως, δεν θέλει τον κακάσχημο γαμπρό που της έφεραν, ο οποίος κοιτάζει τη όμορφη αδελφή της που σερβίρει κεράσματα, κρατώντας με χάρη το δίσκο. Στον ίδιο όροφο υπάρχει και το δωμάτιο με τη μητέρα που φασκιώνει το μωρό και το κοιμίζει στην παλιά ξύλινη κούνια, ενώ ο φύλακας άγγελος του σπιτιού βρίσκεται εκεί και χαμογελά. Η omikron 66 Τεύχος20

omikron magazine

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

ζωή συνεχίζεται στο υπόγειο του πρώτου κτηρίου με τον κύκλο του ψωμιού και του τρύγου και τον επισκέπτη να θαυμάζει το ζυμωτήρι και τον φούρνο με ξύλα, στο οποίο η γιαγιά ψήνει ψωμί. Παραδίπλα η νοικοκυρά μαγειρεύει και ακριβώς πίσω της άλλη μια κυρία ανοίγει φύλο στο τραπέζι της παλιάς κουζίνας. Το καλύτερο, ίσως, σημείο του μουσείο είναι η αυλή του, η οποία ξαναζωντανεύει την πλατεία του Μαυροχωρίου έτσι όπως ήταν πριν πολλά χρόνια. Περιμετρικά της πλατείας υπάρχουν μαγαζάκια με πολύχρωμες προσόψεις και επαγγέλματα που χάθηκαν στο χρόνο. Μερικές από τις προσόψεις αυτές είναι πραγματικές από το καφενείο του Καλλισθένη, το τσαγκάρικο, το γανωτάδικο, το κουρείο, το σιδεράδικο, το ραφτάδικο, το ναυπηγείο και το παζλ συμπληρώνει ένα περίπτερο, το οποίο νοίκιαζε και ποδήλατα. Η μαγεμένη αυτή πλατεία βρίσκεται στη μέση των

omikron 68 Τεύχος20

Mουσείο κέρινων ομοιωμάτων Μαυροχωρίου

δυο κτιρίων που αποτελούν το μουσείο. Στο δεύτερο κτίριο στεγάζεται το πολιτιστικό κέντρο, στο οποίο μπορούν να φιλοξενηθούν λογοτεχνικές, ποιητικές και μουσικές βραδιές, ενώ ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει στις προθήκες τις συλλογές των παλιών ραδιοφώνων, ραπτομηχανών και αναπτήρων. Στο δεύτερο όροφο εκτίθενται τα έργα του 83χρονου Καστοριανού καλλιτέχνη κ. Πειστικού, ο οποίος με μεράκι και λεπτομέρεια δημιούργησε από γύψο αρχοντικά της Καστοριάς. Οι χώροι αυτοί μπορούν να φιλοξενήσουν εκθέσεις ντόπιων και ξένων καλλιτεχνών. Ο κ. Παναγιωτίδης, ήδη, ξεκίνησε να κατασκευάζει στο υπόγειο του δευτέρου κτηρίου το προϊστορικό και νεολιθικό τμήμα, το οποίο θα παρουσιάζει τη ζωή εκείνης της εποχής. Το σκηνικό θα συνθέτουν μια σπηλιά με λίμνη μπροστά της, με τους αρχανθρώπους να κυνηγούν, να ψαρεύουν, να κοιμίζουν τα μωρά και να μπαίνουν στα σπίτια τους στο λιμναίο οικισμό. «Τα εκθέματα του μουσείου δεν θα τελειώσουν ποτέ, γιατί ανά τακτά χρονικά διαστήματα θα τα ανανεώνουμε και θα αναπαριστούμε διαφορετικές εποχές και θεματικές ενότητες» μας εξηγεί ο κ. Παναγιωτίδης, κι έτσι το ταξίδι στο χρόνο δεν θα έχει τελειωμό.

Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων Λαογραφίας και Προϊστορίας Μαυροχώρι Καστοριάς Ώρες λειτουργίας: Δευτέρα - Παρασκευή 09:00 - 17:00, Σαββατοκύριακα και αργίες 11:00 - 16:00 Τηλ. 2467074870 και 6970392196 omikron 69 Τεύχος20

Βαθύλακος Κοζάνης / τηλ: 24610 71198 / κιν:6944376649

Top channel Top channel

Αυτό που θέλει ο κόσμος…

Της Ρίτα Τσιούρα

χω κάνει δοκιμή στον ήχο λίγα λεπτά νωρίτερα, τα φώτα άναψαν ο Σωκράτης φέρνει το dvd και ο Χρήστος έχει πάρει τη

σειρά των θεμάτων. Να και ο καλεσμένος.. Η Στέλλα τον βάζει στο στούντιο. Καφεδάκι ή νερό. Ταιριάζει το σακάκι μου, μου δίνει τα ον εκτυπωμένα και μπαίνω.. Η φωνή του Χρήστου μόνο τότε είναι ιδιαιτέρως αυστηρή.. «Ρίτα σε 10.΄΄ βγαίνεις» κύριες και κύριοι χαίρεται… Αυτό είναι ένα τυπικό απόγευμα από τις 5 και μίση που βρισκόμαστε στο κανάλι για να βγει στις 7 το κεντρικό δελτίο ειδήσεων. Επί 17 χρόνια. Λάθος το δελτίο των 7 καθιερώθηκε το 2001. Από τη γράφουσα και βεβαίως στη συνεχεία ακολούθησε και ο ανταγωνισμός. Από το 1993 το κεντρικό δελτίο προβάλλονταν στις 9 και μίση σε ένα κανάλι που από τότε που το επισκέφτηκα και τελικώς παρέμεινα, ήταν αμιγώς περιφερειακής αντίληψης. «δεν μας ενδιαφέρει τι γίνεται στην Αθήνα, αλλά τι αντίκτυπο έχει στη ζωή των δυτικομακεδόνων το κάθε γεγονός», μου έλεγε αυστηρά τότε ο Κικής. Σε ένα περιβάλλον τηλεοπτικό που εδώ που τα λέμε άλλαξαν πολλά πράγματα τα τελευταία 9 χρόνια. Σε ποια όμως κατεύθυνση; Στην περιφερειακή τηλεόραση δεν έχει δοθεί η παραμικρή ώθηση από την κεντρική εξουσία. Μιλάς με εταιρίες και φορείς στην Αθήνα και σου λένε : «και τι μας νοιάζει τι κάνετε εσείς εκεί πάνω!» (όποιος ισχυριστεί το αντίθετο ή ψεύδεται ή εμπαίζεται). Η προσπάθεια του ΤΟΠ (και μόνο για αυτό θα μιλήσω και ας είναι το κείμενο αυτό η απαρχή μιας σοβαρής κουβέντας για το τι βλέπει ο δυτικομακεδόνας στην οθόνη του από τα κανάλια της περιοχής), είναι, να μπορεί να κοίτα όλους τους τηλεθεατές στα μάτια. Έναν προς έναν. Δεν ντρέπομαι και δεν κατεβάζω το κεφάλι για καμία από τις εκπομπές που προβάλλονται από τη δική μας συχνότητα(εύχομαι το ίδιο omikron 74 Τεύχος20

Top channel Αυτό που θέλει ο κόσμος…

να ισχύει και για τους άλλους διευθυντές προγράμματος). Δεν ισχυρίζομαι ποτέ πως ξέρω τι θέλει ο κόσμος. Πράγματα που δεν συνάδουν με την γραμμή του καναλιού, δεν μπαίνουν στο πρόγραμμα μας. Όσες εκπομπές δεν τηρούσαν την τηλεοπτική μας αλληλουχία, απομακρύνθηκαν. Το να κρατάς τον πήχη ψηλά δεν είναι πάντα εύκολο, ειδικά σε μια περιοχή που τα άτομα που θέλουν σοβαρά να ασχοληθούν με την τηλεόραση είναι λίγα και η διάθεση των περισσότερων που με κέφι μπαίνουν αρχικά στο στούντιο, εξανεμίζεται μόλις γίνουν γνωστοί και στον πέρα μαχαλά. Εύκολες παράγωγες δεν υπάρχουν ούτε πια παρθενογένεση στα κόνσεπτ. Θα διαχωρίσω μονάχα την εκπομπή «μια εβδομάδα ένα Σάββατο» που ξεκίνησε ως μια τυπική εκπομπή ανασκόπησης της εβδομάδας (άλλωστε και ο ανταγωνισμός έτσι προσπάθησε ανεπιτυχώς να αντιγράψει) και εξελίχθηκε σε μια εκπομπή ανεπηρέαστου σχολιασμού του κόσμου. Τον τελευταίο άλλωστε καιρό ελάχιστο χρόνο έχουμε οι παρουσιαστές να αναπτύξουμε τις δικές μας θέσεις αφού χαιρόμαστε να μεταφέρουμε τις αγωνίες, την αγανάκτηση και την οργή, τις θέσεις και τις απόψεις των τηλεθεατών μας. Ούτε για μια στιγμή όταν την στήναμε με τον Παναγιώτη δεν σκεφτήκαμε πως η εκπομπή αυτή θα είχε τέτοια έκβαση και βεβαίως και τόση επιτυχία. Εξακολουθεί να μας σοκάρει το πόσος κόσμος και πόσο διαφορετικών συχνοτήτων και επίπεδων συνάνθρωποι μας μαζεύονται γύρω από την τηλεόραση για να γελάσουν, να σχολιάσουν και να θυμώσουν πολλές φορές μαζί μας! Όσο οι δυτικομακεδόνες θα μας ζητούν αντίγραφο της εκπομπής των γιατρών της δευτέρας για να το δείξουν στους δικούς τους ιατρούς στη Θεσσαλονίκη, όσο οι πολιτικές μας εκπομπές θα λαμβάνουν δεκάδες τηλεφωνήματα και μηνύματα, όσο οι εκπομπές του Χρυσάκη χτυπούν κόκκινο σε τηλεθέαση και ο κόσμος θα τις ζητάει για το προσωπικό του αρχείο, όσο ο Παπαδημητρίου θα μας συγκινεί με τους καλεσμένους του και όσο ο Μπατσάρας θα μας ξεκουφαίνει με τη φωνή του, το ΤΟΠ θα εξακολουθεί να «παράγει» στην ιδία κατεύθυνση. Τι θέλει ο κόσμος; δεν ξέρω και δεν διεκδικώ τίτλους πυθίας ώστε να το γνωρίζω. Αυτό που σίγουρα έμαθα με 9 χρόνια στενότατης ενασχόλησης με την τηλεόραση είναι ότι αυτά που σίγουρα ζητά ο κόσμος είναι ποιότητα και σεβασμό. Αυτά ποτέ δεν θα παρακαμφθούν και πιστέψτε με θα είναι πάντα τα πιο δύσκολα να του προσφερθούν…* *το πρόγραμμα του ΤΟΠ περιλαμβάνει μια σειρά ενημερωτικών και ψυχαγωγικών εκπομπών για τις οποίες είμαστε περήφανοι. Το καθημερινό πρόγραμμα του ΤΟΠ δημοσιεύετε σε καθημερινές εφημερίδες της περιοχής

omikron 75 Τεύχος20

Επίγεια ψηφιακήόραση τηλε-

Επίγεια ψηφιακή τηλεόραση Επιμέλεια: Γιώργος Τσαρτσιανίδης

επίγεια ψηφιακή τηλεόραση είναι μια εφαρμογή της ψηφιακής τεχνολογίας που παρέχει μεγαλύτερο αριθμό καναλιών και/ή καλύτερη ποιότητα εικόνας και ήχου μέσω μιας συμβατικής κεραίας αντί μιας δορυφο-

ρικής σύνδεσης. Για παράδειγμα, στο ίδιο κανάλι UHF μπορούν να εκπέμπουν μέχρι και 4 κανάλια με συμβατική ποιότητα εικόνας (SDTV), ή ένα κανάλι με εικόνα υψηλής ευκρίνειας (HDTV). Η χρησιμοποιούμενη τεχνολογία είναι η ATSC στη Βόρεια Αμερική, η ISDB-T στην Ιαπωνία, και η DVB-T στην Ευρώπη και την Αυστραλία (στον υπόλοιπο κόσμο δεν έχουν ληφθεί οριστικές αποφάσεις). Το ISDB-T είναι παρόμοιο με το DVB-T και μπορεί να γίνει χρήση των ίδιων δεκτών και αποδιαμορφωτών.

Λήψη Η λήψη της επίγειας ψηφιακής τηλεόρασης γίνεται μέσω σχετικού δέκτη. Αυτός μπορεί να έχει τη μορφή μιας μικρής επιτραπέζιας συσκευής ή να είναι ενσωματωμένος στη τηλεόραση. Ο ψηφιακός δέκτης αποκωδικοποιεί το σήμα που λαμβάνεται μέσω μιας συμβατικής κεραίας.

Μετάδοση Η επίγεια ψηφιακή τηλεόραση μεταδίδεται στις ραδιοσυχνότητες που είναι παρόμοιες με την τυπική αναλογική τηλεόραση, με την κύρια διαφορά να είναι η πολυπλεξία του σήματος στον πομπό, κάτι που επιτρέπει τη λήψη πολλαπλάσιων καναλιών σε ένα ενιαίο φάσμα συχνότητας. Η ποσότητα δεδομένων που μπορεί να διαβιβαστεί επηρεάζεται άμεσα από τη μέθοδο διαμόρφωσης του καναλιού. Το πρότυπο για την επίγεια ψηφιακή τηλεόραση στην Ελλάδα, όπως και στην υπόλοιπη Ευρώπη, είναι το DVB-T. Στην Ελλάδα η επίγεια ψηφιακή μετάδοση ξεκίνησε από το ΤΕΙ Κρήτης από το εργαστήριο Ερευνάς και Ανάπτυξης τηλεπικοινωνιακών συστημάτων PASIPHAE το Σεπτέμβριο του 2001 με δοκιμαστική εκπομπή σε όλο το Ηράκλειο και ακολούθησε η ΕΡΤ στις 6 Ιανουαρίου 2006 με δοκιμαστική εκπομπή. Μεταξύ Μαρτίου και Μαΐου 2006 έγινε η σταδιακή έναρξη εκπομπής των τριών βασικών καναλιών που αποτελούν την πιλοτική πλατφόρμα εκπομπής της ΕΡΤ, την ΕΡΤ Ψηφιακή Μέχρι και το τέλος του καλοκαιριού 2009 η ψηφιακή τηλεόραση στην Ελλάδα περιοριζόταν στη πλατφόρμα της ΕΡΤ που αποτελείται από: Το σινέ+ με ταινίες, το σπορ+ με αθλητικά, και το πρίσμα+ κανάλι γενικού ενδιαφέροντος και σαφή προσανατολισμό/υποστήριξη σε άτομα με αναπηρίες. Επίσης αναμεταδίδεται και το δορυφορικό ΡΙΚ. Στις 24 Ιουνίου 2009 παρουσιάστηκε η εταιρία Digea A.E., νομικό πρόσωπο που συστήθηκε από κοινού από τα κανάλια Alpha, Alter, Antenna, Makedonia TV, Mega, Σκάι και Star και η οποία "έχει αναλάβει την ψηφιακή εκπομπή των τηλεοπτικών προγραμμάτων τόσο των ιδιωτικών σταθμών εθνικής εμβέλειας καθώς και όποιων άλλων σταθμών προτιμήσουν τις υπηρεσίες της. Στις 24 Σεπτεμβρίου 2009, ξεκίνησε η μετάβαση των ελληνικών ιδιωτικών καναλιών εθνικής εμβέλειας σε ψηφιακό σήμα, με πρώτη περιοχή εκπομπής τον Κορινθιακό Κόλπο. Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα στις 14 omikron 76 Τεύχος20

Επίγεια ψηφιακή τηλεόραση

Ιανουαρίου του 2010 ξεκίνησε η ψηφιακή εκπομπή στη Θεσσαλονίκη, από τα κέντρα εκπομπής Χορτιάτη και Φιλιππείου, ενώ μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 2010 το ψηφιακό σήμα θα επεκταθεί και στις πόλεις Αθήνα, Λάρισα και Πάτρα. Σύμφωνα με οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όλες οι ευρωπαϊκές χώρες θα πρέπει να σταματήσουν την προβολή των αναλογικών προγραμμάτων μέχρι το τέλος του 2012.

Οι περιοχές που θα έχουν σήμα από το 2010 Το 2010 προβλέπεται να εγκατασταθούν τα 23 πρώτα σημεία, (από το σύνολο των τουλάχιστον 150 σημείων) εκπομπής σήματος ψηφιακής τηλεόρασης DIGEA όπως αυτά ορίζονται από την υπουργική απόφαση. Η ακριβής ημερομηνία εκπομπής του ψηφιακού σήματος ανά περιοχή θα ανακοινώνεται έγκαιρα, ώστε οι χρήστες να προλαβαίνουν να προμηθεύονται τον απαραίτητο εξοπλισμό (αποκωδικοποιητές). Όσες περιοχές δεν είναι στη λίστα, θα μπουν στο πρόγραμμα από το 2011 και απαραίτητα έως τις 31 Δεκεμβρίου 2012. Για τη Δυτική Μακεδονία προβλέπεται να εγκατασταθεί το πρώτο σημείο εκπομπής μέσα στο 2010 σύμφωνα πάντα με το χρονοδιάγραμμα, μετά από επικοινωνία που είχαμε με το τεχνικό τμήμα και το τμήμα προγραμματισμού της DIGEA, μας ανέφεραν πως το σημείο εκπομπής από την Κέλλη θα καλύπτει όλες τις περιοχές που σήμερα παίρνουν αναλογικό σήμα από το συγκεκριμένο κέντρο, δηλαδή την Φλώρινα, ένα κομμάτι της Εορδαίας και ένα μέρος της Πέλλας.

omikron 77 Τεύχος20

Μ�� Ε�� Π��

Αποκλειστική αντιπρόσωπος

Γ �� 49Β Κ �� .: 2461040100

Η Αρχαιολογία εχθρός της πράσινης ανάπτυξης Ιστορικό ανάδειξης ανάγκης χρήσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας Το άρθρο γράφτηκε από τον φορέα Σ. ΚΑΤΑΚΟΥΖΗΝΟΣ ΚΑΙ ΣΙΑ ΕΕ, που προτίθεται να υλοποιήσει δέκα έργα φωτοβοτλαϊκών μονάδων στην περιοχή του Καρυοχωρίου και της Σπηλιάς, σε συνεννόηση με όλους τους υπόλοιπους θιγόμενους φορείς και αγρότες.

ι κατακτήσεις του ανθρώπου δημιουργούν τώρα μεγάλο κόστος με τίμημα αυτή την ίδια την ζωή του. Η ραγδαία εξέλιξη της τεχνολογίας επέβαλε την υπερβολική κατανάλωση της ηλεκτρικής ενέργειας. Ενώ όμως ο ηλεκτρισμός είναι αγαθό, η παραγωγή του εξελίχθηκε σε απειλή για ολόκληρο τον πλανήτη. Τα φυσικά στερεά και υγρά ορυκτά καύσιμα που είναι ο λιγνίτης και το πετρέλαιο αποτελούν τη βάση για την παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας. Η καύση αυτών εκλύει διοξείδιο του άνθρακα με συνέπεια την ατμοσφαιρική ρύπανση και την δημιουργία, με την παραμονή του στο ατμοσφαιρικό περίβλημα της γης, του φαινόμενου του θερμοκηπίου. Αυτό με τη σειρά του είναι υπεύθυνο για τις κλιματικές αλλαγές και τις περιβαλλοντικές καταστροφές που απειλούν τα τελευταία σαράντα χρόνια όλη την ισορροπία της γης. Η χρονική περίοδος των μερικών δεκαετιών που οξύνθηκε το πρόβλημα των περιβαλλοντικών επιπτώσεων συγκρινόμενη με την περίοδο των εκατοντάδων χιλιετηρίδων που παρέμεινε η γη σε μια σταθερή μορφή και ισορροπία είναι ιδιαίτερα ανησυχητική. Οι οικολογικές καταστροφές στην αλυσίδα του φυτικού και ζωικού βασιλείου είναι υπερβολικά μεγάλες. Οι επιπτώσεις μετρούνται με εξαφανίσεις πολλών ειδών, που επέζησαν για εκατομμύρια χρόνια στην μορφή που τα βλέπουμε σήμερα, ενώ απειλείται πλέον αυτή η ίδια η ζωή και η ύπαρξη του ανθρώπου. Η έκρυθμη αυτή κατάσταση οδήγησε τα πιο προηγμένα τεχνολογικά και οικονομικά κράτη, υπό την απειλή των εξελίξεων που συντελούνται σε ραγδαίους ρυθμούς, σε κοινές συσκέψεις για να λάβουν μέτρα για την σταδιακή μείωση των ατμοσφαιρικών ρύπων. Είναι προφανές ότι η λύση δεν κρύβεται στο να εξαφανίσουμε την χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας, διότι αυτή αποτελεί κατά μία έννοια την στήριξη όλης της ανθρώπινης στροφής στην τεχνολογία και δεν μπορεί πλέον να διαχωριστεί από αυτήν. Επομένως η μόνη σκέψη είναι η παραγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας να επιτευχθεί με άλλους τρόπους που να μην δημιουργούν το ρυπογόνο σύνδρομο του θερμοκηπίου. Η ίδια η πρόοδος της τεχνολογίας μας επέτρεψε να καθοριστεί ως κυρίαρχη λύση η χρήση της ενέργειας που κρύβεται στην φύση, με απορρόφησή της omikron 80 Τεύχος20

από τεχνικές κατασκευές που να την αιχμαλωτίζουν και την μετατρέπουν σε ηλεκτρική ενέργεια. Κατ’ αυτό τον τρόπο με ένταση στην έρευνα και την εμπορική αξιοποίηση δημιουργήθηκαν τεχνολογίες για χρήση της αιολικής ενέργειας, της ηλιακής ενέργειας της γεωθερμικής ενέργειας, της κυματικής ενέργειας και άλλων μορφών, οι οποίες δεν εκλύουν ατμοσφαιρικούς ρύπους, είναι αστείρευτες και μπορούν να υποκαταστήσουν τα ορυκτά καύσιμα. Αυτές οι πηγές ενέργειας ονομάζονται Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ). Παγκοσμίως έχει γίνει τεράστια εκπαιδευτική προσπάθεια ώστε να γαλουχηθούν οι νέοι με την έννοια της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, ώστε να προστατεύσουν αργότερα και αυτή την ίδια τη ζωή και ευημερία σε αυτό τον πλανήτη. Ο στόχος που τέθηκε κατά την συνάντηση των επτά ηγετών της παγκόσμιας οικονομίας και τεχνολογικής ανάπτυξης, το έτος 1997 στο ΚΙΟΤΟ, είναι να υποκατασταθεί ή παραγωγή του 20% της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται στον πλανήτη με ορυκτά καύσιμα, με την παραγωγή από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας έως το έτος 2020. Για να τηρηθεί η συνθήκη του ΚΙΟΤΟ επιβάλλονται μέτρα αυστηρά με βαριές οικονομικές ποινές στις χώρες, ανάλογες με την ποσότητα του εκλυόμενου διοξειδίου του άνθρακα, ενώ παρακολουθείται στενά ο ρυθμός ανάπτυξης της παραγωγής από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειες. Η εντατικοποίηση της εφαρμογής των μέτρων της προστασίας της φύσης από την έκλυση αερίων, έγινε από το έτος 2005.

Ελλάδα και Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας Η Ελλάδα είναι μία χώρα που ευνοείται ιδιαίτερα λόγω κυρίως της άπλετης ηλιοφάνειας. Είναι φυσικό ως εκ τούτου να στρέφεται και να καλλιεργεί τις συνθήκες εγκατάστασης συστημάτων που να εκμεταλλεύονται την ηλιακή ενέργεια. Τέτοια συστήματα είναι κατ’ εξοχήν τα φωτοβολταϊκά στοιχεία. Η εγκατάσταση των φωβολταϊκών, για παραγωγή ρεύματος σε μεγάλη κλίμακα, είναι υπόθεση των τελευταίων τεσσάρων ετών. Οι κανόνες για την χωροθέτηση τους, για τις άδειες εγκατάστασης και για τις συμβάσεις που διέπουν τους παραγωγούς ηλεκτρικού ρεύματος και του Κράτους, έχουν κατά μεγάλο ποσοστό οριοθετηθεί.

Η Αρχαιολογία εχθρός της πράσινης ανάπτυξης Ελλάδα και πραγματικότητα Τι εφαρμόστηκε στην Ελλάδα είναι ένα κεφάλαιο που χρειάζεται εκτενή ανάλυση. Η πρόθεση των Ελληνικών κυβερνήσεων ήταν σαφής ως προς την εναρμόνιση των οδηγιών που δόθηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Πλην όμως, εμφανίστηκαν και σε αυτό το σημείο οι αγκυλώσεις του γραφειοκρατικού Ελληνικού δημοσίου και οι συντεχνιακές απόψεις των διαφόρων φορέων που πραρεισφύουν στην αδειοδοτική διαδικασία της εγκατάστασης φωτοβολταϊκών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος. Η αδειοδοτική διαδικασία καθορίστηκε αναλυτικά με τον νόμο 3468/2006. Κατ’ αυτόν πρέπει να ξεκινάει η άδεια παραγωγής, πλην των πολύ μικρών μονάδων που έχουν ισχύ μέχρι 20 KW, από την έγκριση της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας. Αυτή αποτελεί ανεξάρτητη αρχή εποπτευόμενη από το Υπουργείο Ανάπτυξης. Κατόπιν πρέπει να εκδοθούν οι περιβαλλοντικοί όροι για τους οποίους υπεύθυνες είναι οι διευθύνσεις περιβάλλοντος και χωροταξίας των Περιφερειών και των Νομαρχιακών αυτοδιοικήσεων. Κατά την έκδοση των περιβαλλοντικών όρων ερωτώνται για γνωμάτευση οι διευθύνσεις ανάπτυξης των αρμόδιων Νομαρχιακών αυτοδιοικήσεων, οι διευθύνσεις Δασών και τα αρμόδια δασαρχεία, η Εφορεία Μνημείων Νεοτέρων χρόνων, ο ΟΤΕ, το ΓΕΕΘΑ, ο ΕΟΤ, η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων και η Εφορεία Προϊστορικών και κλασικών αρχαιοτήτων. Μετά την έκδοση των περιβαλλοντικών όρων ζητείται να εκδοθούν οι όροι

σύνδεσης με την ΔΕΗ και η έγκριση εργασιών από την Πολεοδομία. Για να εκδοθεί η έγκριση εργασιών από την Πολεοδομία απαιτείται ενίοτε να προσκομιστούν όλες οι πιο πάνω εγκρίσεις και να εξεταστούν και να γνωμοδοτήσουν ειδικές υπηρεσίες όπως ΕΠΑΕ και υπηρεσίες που ελέγχουν τις χρήσεις γης όπως οι Οργανισμοί ρυθμιστικού σχεδιασμού Αθηνών και Θεσσαλονίκης κλπ. Με την άδεια της Πολεοδομίας ο επενδυτής έχει το δικαίωμα να πληρώσει την ΔΕΗ σύμφωνα με τους όρους σύνδεσης και να συνάψει 20ετη σύμβαση πώλησης της ενέργειας με τον Αρμόδιο φορέα. Ο αρμόδιος φορέας για την Ηπειρωτική Ελλάδα είναι ο ΔΕΣΜΗΕ και για τα μη διασυνδεδεμένα νησιά είναι ή ΔΕΗ. Η γνωμοδότηση από όλους αυτούς τους φορείς χωρίς ένα συγκεκριμένο οδηγό, που να καθορίζει το πλαίσιο μέσα στο οποίο πρέπει να σκέφτονται και να γνωμοδοτούν, δημιούργησε ένα χάος με αποτέλεσμα να τελματώσει απολύτως η όλη κατάσταση και να μην επιτυγχάνονται οι στόχοι που υποχρεώθηκε η Ελλάδα να πετύχει όσον αφορά την παραγωγή ενέργειας από Ανανεώσιμες Πηγές. Η λύση σε αυτό το πρόβλημα ήταν να δημιουργηθεί ένα Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας το οποίο να καθορίζει τους κανόνες χωροθέτησης. Αυτό πραγματοποιήθηκε και μάλιστα με ενεργή συμμετοχή όλων των Δημόσιων φορέων, συμπεριλαμβανομένου του Υπουργείου Πολιτισμού και των τοπικών φορέων αυτοδιοίκησης, κατά το στάδιο της δημόσιας διαβούλευσης για την

Η Αρχαιολογία εχθρός της πράσινης ανάπτυξης κατάρτισή του. Οι αποφάσεις που λήφθηκαν, επικυρώθηκαν στο ΦΕΚ αρ. 2462/2008 και ενημερώθηκαν αρμοδίως από το Υ.ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ όλα τα Υπουργεία, ώστε να αποφεύγονται πλέον οι αυθαίρετες ερμηνείες που ταλαιπωρούσαν τόσο σοβαρά όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς. Πλην όμως και πάλι (!) στην Ελλάδα βρίσκονται φορείς οι οποίοι ανερμάτιστα εμποδίζουν την ανάπτυξη των έργων μη λαμβάνοντας υπ’ όψη τις διατάξεις του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου και προσπαθώντας να εξηγούν όλα μέσα από προγενέστερες νομοθεσίες και εξουσίες που τους δόθηκαν μέσα από αυτές. Αυτοί οι φορείς αντιστρατεύονται την ανάγκη για άμεση εφαρμογή των ΑΠΕ δημιουργώντας οξύ πρόβλημα στην Ελλάδα, στους Έλληνες και γενικότερα στο περιβάλλον.

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και ευημερία τοπικής κοινωνίας νομού Κοζάνης Η Ελλάδα, σύμφωνα με την δυνατότητα εγκατάστασης έργων για παραγωγή ενέργειας από ΑΠΕ αλλά και σύμφωνα με τις περιβαλλοντικές ιδιαιτερότητες, χωρίστηκε σε ζώνες με καθορισμό της μέγιστης συνολικά επιτρεπόμενης ισχύος εγκατάστασης. Λήφθηκε αυτή η μέριμνα ιδίως για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μονάδων σε όλη την Ελληνική επικράτεια. Η Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, όπως ήταν λογικό, αποτέλεσε στόχο εγκατάστασης τέτοιων μονάδων καθότι υπάρχει η υποδομή της ΔΕΗ, αλλά και διότι μαστίζεται από την επιβαρυμένη ατμοσφαιρική ρύπανση, από την καύση του λιγνίτη, αλλά και από την απομένουσα τέφρα. Τα θέματα όμως που αφορούν τη περιβαλλοντική ρύπανση στην εν λόγω Περιφέρεια είναι εξαντλημένα, γνωστά σε όλους τους κατοίκους της τοπικής κοινωνίας, οι οποίοι μάλιστα βιώνουν καθημερινά τα αποτελέσματά της. Είναι λοιπόν λογικό οποιαδήποτε προβολή εμποδίου σε μια ανάπτυξη που έχει σαν βάση την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μονάδων στην περιοχή, να σημαίνει εγκληματική πράξη κατά των ίδιων των πολιτών της τοπικής κοινωνίας. Η κοινή αυτή αντίληψη, κυριαρχεί ως απλή λογική, φαίνεται όμως ότι δεν συνετίζει όλους τους φορείς που γνωμοδοτούν για την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μονάδων, οι οποίες μάλιστα έχουν ήδη τύχει της έγκρισης της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας.

Αναφορά στο πρόβλημα που δημιουργήθηκε με την αρχαιολογία Το πρόβλημα δημιουργείται από την Λ’ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων. Η συγκεκριμένη υπηρεσία έχει σαν προϊσταμένη την έγκριτο αρχαιολόγο κ. Γεωργία Καραμήτρου-Μεντεσίδη και έδρα της το Μουσείο της Αιανής. Αυτή η υπηρεσία γνωμοδότησε αρνητικά για μια πλειάδα έργων, σταματώντας την αδειοδότηση τους, θίγοντας omikron 82 Τεύχος20

σοβαρά πέραν του δικαιώματος της τοπικής κοινωνίας για μείωση της ρύπανσης, που αποτελεί το κυρίαρχο στοιχείο, και την οικονομία της περιοχής. Αυτό μεταφράζεται στο ότι με το γνωστό πρόβλημα της οικονομικής δυστοκίας από τις καλλιέργειες, ενώ βρήκαν διέξοδο οι αγρότες της περιοχής στο οικονομικό τους πρόβλημα, νοικιάζοντας για την επόμενη εικοσαετία τη γη σε συμφέρουσα για αυτούς τιμή, να χάνουν ανεπιστρεπτί το πλεονέκτημα. Η στέρηση συνεπώς αυτής τη δυνατότητας αποτελεί κτύπημα στην καρδιά της τοπικής οικονομίας.

Κύρια ερωτήματα προς την αρχαιολογία Στο ερώτημα μήπως η αρχαιολογία απορρίπτει δικαιολογημένα την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μονάδων στην περιοχή, η απάντηση δίνεται ξάστερα από τα πραγματικά γεγονότα. Η έγγραφη άρνηση της Αρχαιολογικής υπηρεσίας, η οποία φέρει την υπογραφή της Αρχαιολόγου ΠΕ κ. Γεωργίας Καραμήτρου-Μεντεσίδη, είχε σαν μοναδικό επιχείρημα ότι τα αγροτεμάχια εγκατάστασης βρίσκονται εντός αρχαιολογικών χώρων, παρότι τα έργα είναι διεσπαρμένα σε εκατοντάδες στρεμμάτων γης. Το επιχείρημα ακούγεται ισχυρό, μπορεί να έχει χρησιμοποιηθεί για οποιαδήποτε άλλη περίπτωση και να έπεισε ή να είναι επαρκές, πλην όμως κατόπιν προσεκτικής εξέτασης πάσχει αοριστίας και δεν μπορεί να αποτελέσει σε καμιά περίπτωση αναχαιτιστικό επιχείρημα σε σχέση με την εγκατάσταση των φωτοβολταϊκών μονάδων. Κινδυνεύει μάλιστα να θεωρηθεί αυτό ως αυθαίρετο και προερχόμενο από μία κακώς νοούμενη εξουσία που κινείται στα όρια της κατάχρησης. Τούτο διότι μια τέτοια δικαιολογία για απόρριψη δεν λαμβάνει υπ’ όψη τους όρους του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τις ΑΠΕ. Πολλώ δε μάλλον διότι κηρυγμένος αρχαιολογικός χώρος δεν υπάρχει στην περιοχή ώστε βάση των διατάξεων του Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου, να μην επιτρέπεται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών μονάδων. Σε μία ενδοσκόπηση περαιτέρω του όλου θέματος αντιλαμβανόμαστε ότι ίσως η εύρεση ορισμένων αρχαιολογικών ευρημάτων, να οδηγούν σε σκέψεις δημιουργίας κάποιου αρχαιολογικού πάρκου. Εάν αυτό ισχύει η Υπηρεσία της Αρχαιολογίας θα έπρεπε να λάβει υπ’ όψη το γνωστό σε αυτήν μακρύ χρονικό διάστημα, δεκάδων ετών, που απαιτείται για έρευνα αρχαιολογικού πεδίου, αξιολόγησης ευρημάτων και υλοποίησης αρχαιολογικών ανασκαφών. Για την αλήθεια των λεγομένων αναφέρουμε ότι τα τελευταία είκοσι τρία χρόνια η αρχαιολογική σκαπάνη έχει φέρει στο φως ένα και μοναδικό μνημείο, τον «Μακεδονικό τάφο», σε ολόκληρη την περιοχή, για τον οποίο έγινε αξιόλογη εργασία για την προστασία του με την κατασκευή ειδικού στεγάστρου και με εργασίες συντήρησης και ανάδειξης του μνημείου. Διερωτώμεθα λοιπόν εάν χρειάστηκαν είκοσι τρία χρόνια για εργασίες ανάδειξης ενός μνημείου που γίνονται σε

Η Αρχαιολογία εχθρός της πράσινης ανάπτυξης έκταση τριών στρεμμάτων, πόσο χρονικό διάστημα εκτιμά η αρχαιολογική Υπηρεσία ότι απαιτείται για την ανασκαφική έρευνα στα εκατοντάδες στρεμμάτων για τα οποία γνωματεύει αρνητικά. Έχει υπολογίσει άραγε το κόστος ζωής των κατοίκων όσο και το απαιτούμενο κόστος για μια τέτοια ανασκαφική εργασία. Ίσως η Υπηρεσία της αρχαιολογίας έπρεπε να σταθμίσει καλύτερα το δεδομένο της δυστοκίας διάθεσης εκ μέρους της πολιτείας ικανών κονδυλίων για έρευνες, ακόμη και μικρού βεληνεκούς, σε καιρούς μάλιστα οικονομικά χαλεπούς. Στην περίπτωση όμως των φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων η αρχαιολογική Υπηρεσία έπρεπε να είναι ενήμερη ότι οι εγκαταστάσεις των φωτοβολταϊκών διαρκούν μια εικοσαετία. Είναι συνεπώς περιορισμένη σε μικρό χρονικό διάστημα και δεν θα έπρεπε να αρνηθεί εξ αρχής την εγκατάστασή τους, εμποδίζοντας μάλιστα την τοπική κοινωνία από το να συμμετέχει στην υλοποίηση της πράσινης ανάπτυξης, την οποία έχει τόσο ανάγκη. Μια θετική στάση της αρχαιολογικής Υπηρεσίας θα έδειχνε βεβαίως ότι υπάρχει από πλευράς της σωφροσύνη και μέριμνα για την ανάδειξη των αρχαιολογικών ευρημάτων σε αρμονική συνύπαρξη με όσα επιβάλει κοινωνικά και οικονομικά η αειφόρος ανάπτυξη της περιοχής και το συμφέρον της τοπικής κοινωνίας. Η αρνητική γνωμοδότηση της Αρχαιολογικής υπηρεσίας επέφερε καταιγίδα ενστάσεων και εξωδίκων διαμαρτυριών των φορέων υλοποίησης, που κοινοποιήθηκαν μάλιστα σε όλους τους αρμόδιους εκφραστές της διοίκησης, Περιφερειάρχη Δυτικής Μακεδονίας, Νομάρχη Κοζάνης, τοπικούς Δημάρχους και ΤΕΔΚ, η οποία ανάγκασε την Αρχαιολογική Υπηρεσία να παραπέμψει το θέμα όλων των αρνητικών γνωμοδοτήσεων, που αριθμούν άνω των τριάντα πέντε, στο Τοπικό Συμβούλιο Μνημείων Δυτικής Μακεδονίας. Κατά τη διάρκεια του συμβουλίου, που έλαβε χώρα την Τρίτη 16 Μαρτίου 2010 βιώσαμε την εξής απαράδεκτη κατάσταση. Εισαχθήκαν προς συζήτηση οι υποθέσεις χωρίς πρότερη γνωστοποίηση της εισήγησης που έγινε από την αρχαιολογική υπηρεσία προς το Συμβούλιο. Παραβιάστηκαν έτσι τα Συνταγματικά μας δικαιώματα για πλήρη ενημέρωση επί της εισήγησης προ της ακροάσεώς μας και φυσικά μας δημιουργήθηκε και η εντύπωση ότι ίσως η εισήγηση να μην ήταν αρκούντος εμπεριστατωμένη. Κατά την διεξαγωγή του Συμβουλίου αναπτύχθηκαν θέματα σημαντικά, όπως ο τρόπος εγκατάστασης των φωτοβολταϊκών μονάδων. Όλοι οι θιγόμενοι φορείς εξήγησαν λεπτομερώς ότι οι εγκαταστάσεις των φωτοβολταϊκών είναι επιφανειακές και φτάνουν σε πολύ μικρό βάθος, συγκρίσιμο με το βάθος του οργώματος. Η εγκατάστασή τους όσο και η απεγκατάστασή τους διαρκεί μερικές ημέρες και αφήνει το αγροτεμάχιο στην προτέρα του κατάσταση. Κατ’ αυτό τον τρόπο έγινε φανερό στα μέλη του Συμβουλίου ότι τέτοιες εγκαταστάσεις δεν μπορεί να πειράξουν οποιοδήποτε αρχαιολογικό εύρημα που τυχόν υπάρχει στο υπέδαφος η

να εμποδίσουν οποιεσδήποτε εργασίες ήθελε να πράξει στο μέλλον η αρχαιολογική Υπηρεσία για την ανάδειξη της Πολιτιστικής κληρονομιάς. Ένα σημαντικό ερώτημα που τέθηκε στο Συμβούλιο, είναι το πώς η αρχαιολογική υπηρεσία, αφού εκτιμά η ίδια ότι υπάρχει σημαντικός αρχαιολογικός χώρος, δεν σταματά την καλλιέργεια της γης για να κάνει ανασκαφικές εργασίες. Τέθηκε τέλος από τους ενδιαφερομένους φορείς το δίκαιο αίτημα να δοθούν θετικές εγκρίσεις υπό τον όρο να παραστεί η αρχαιολογική υπηρεσία κατά την διάρκεια των εργασιών εγκατάστασης, εποπτεύουσα κατ’ αυτό τον τρόπο την τυχόν αποκάλυψη αρχαιολογικού ευρήματος, ώστε αφού εκτιμηθεί αυτό να συνεχιστεί ή όχι ή εγκατάσταση του έργου. Τέτοιες εγκρίσεις έχει δώσει στο παρελθόν η αρχαιολογική Υπηρεσία στην ίδια περιοχή και ίσως κληθεί στο μέλλον να απολογηθεί για την επιλεκτική συμπεριφορά της. Το Συμβούλιο πρέπει πλέον να λάβει σοβαρά υπ’ όψη ότι οποιαδήποτε νέα προσθήκη στην εισήγηση της Λ’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων είναι εκ του νόμου αναγκαίο να διανεμηθεί στους ενδιαφερόμενους προ οποιασδήποτε ακρόασης, μαζί με την αρχική εισήγηση, για λόγους διαφάνειας, χρηστής διοίκησης και δικαίωμα αντιπαραβολής των εισηγήσεων από τους ενδιαφερόμενους φορείς, ώστε να φανεί με ποια τεκμηρίωση εισαχθήκανε οι υποθέσεις στο Τοπικό Συμβούλιο Μνημείων Δυτικής Μακεδονίας και σε αντιδιαστολή τι επιχειρήματα έχει η νέα εισήγηση.

Πρέπει ή όχι να εγκατασταθούν φωτοβοτλαϊκές μονάδες στον νομό Κοζάνης Η απολώβιση της δυνατότητας εγκατάστασης φωτοβολταϊκών μονάδων στην περιοχή του νομού Κοζάνης, από την τυχόν αρνητική γνωμοδότηση του Συμβουλίου, την υποβαθμίζει σε σχέση με όλη την υπόλοιπη Ελλάδα. Θα αποτελέσει δε πρωτοτυπία έκφρασης αγώνα κατά των ίδιων των οικολογικών και οικονομικών συμφερόντων της τοπικής κοινωνίας. Περιμένουμε όλοι με ενδιαφέρον την έκβαση της πάλης του δίκαιου αιτήματος των πολιτών εναντίον της αστήρικτης και άδικης θέσης της Λ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, ελπίζοντας στην ακριβοδίκαιη γνωμοδότηση του Συμβουλίου. Δηλώνουμε δε, ότι σε αυτή την μάχη έχουμε ίδια αισθήματα με όλους τους Έλληνες, ανεξαρτήτου ιδιότητας, για την ανάδειξη της Πολιτιστικής Κληρονομιάς όσο και για την προστασία της. Επειδή όμως είναι αποδεδειγμένο ότι δεν δημιουργείται καμία αρνητική επίπτωση, αλλά μόνο ευεργετικά αποτελέσματα μπορούν να προέλθουν από την λειτουργία φωτοβολταϊκών μονάδων στην περιοχή της Κοζάνης και γενικώς στην Ελλάδα, θα υπερασπιστούμε το αίτημα μας με οποιοδήποτε θεμιτό σύννομο μέσο. omikron 83 Τεύχος20

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης:

Συνεχίζεται η διασπάθιση του Τοπικού Πόρου Ανάπτυξης

Τοπικός Πόρος, ύψους περίπου 15.000.000 ¬/έτος, ο οποίος διεκδικήθηκε επί μία δεκαετία ως ανταποδοτικό τέλος για έργα περι-

βάλλοντος και ποιότητας ζωής και «μεταλλάχτηκε» κατά τη θεσμοθέτηση του το 1997 σε «τοπικό πόρο ανάπτυξης», συνεχίζει να εκτροχιάζεται σε εργαλείο μικροπολιτικής και παραγοντισμού των τοπικών αρχόντων. Λειτουργικά έξοδα, χρέη ΟΤΑ, συντηρήσεις κτιρίων, παροχές σωματείων Λάζαρος Τσικριτζής, Πρόεδρος της Οικολογικής Κίνησης Κοζάνης

κλπ, έχουν κατά καιρούς χρηματοδοτηθεί από τον Πόρο και καταγγελθεί από την Οικολογική Κίνηση (και όχι μόνο). Τελευταίο δείγμα διασπάθισης ο μακρύς κατάλογος αρκετών «αναπτυξιακών» έργων και παροχών που περιλαμβάνονται και στο 3ο πενταετές πρό-

Ο Πόρος

γραμμα (ΕΑΠ) 2007 - 2011, το οποίο αναρτήθηκε πρόσφατα στο διαδίκτυο με πρωτοβουλία του Νομάρχη Κοζάνης.

κατακερματίζεται

Ο Πόρος κατακερματίζεται σε δεκάδες ή και εκατοντάδες μικροέργα που

σε δεκάδες ή και

σε άλλους νομούς αποτελούν υποχρέωση του κράτους ή των ΟΤΑ. Κατα-

εκατοντάδες μικροέργα

σκευές και συντηρήσεις δρόμων, επισκευές η επεκτάσεις Δημαρχείων, σχο-

που σε άλλους νομούς αποτελούν υποχρέωση του κράτους ή των ΟΤΑ.

λείων, γηπέδων, αποδυτηρίων, κερκίδων, WC (250.000 για WC νομαρχίας!), αμαξοστάσια κλπ, απορροφούν ένα σημαντικό κονδύλι του Πόρου και «βουλώνουν τρύπες» ή «τακτοποιούν» διάφορες υποχρεώσεις των Δημάρχων. Η υπόλοιπη χώρα πού δεν έχει Πόρο πως καλύπτει αυτές τις ανάγκες της;;

...απορροφούν ένα

Η οδοποιία της και οι αθλητικές κατασκευές χρηματοδοτούνται κατά κανόνα

σημαντικό κονδύλι

από τα ταμεία του κράτους και της ΕΕ, εδώ όμως σπαταλούμε τον Πόρο γιατί

του Πόρου και «βουλώνουν τρύπες» ή «τακτοποιούν»

μας δίνει εύκολο και ζεστό χρήμα. Εξακολουθούν, αν και σε αρκετά μικρότερο βαθμό, οι χρηματοδοτήσεις σωματείων και συλλόγων, (Οικ. Επιμελητήριο 150.000 για αγορά κτηρίου γραφείων, Εύξεινος Λέσχη 485.000 για αποπεράτωση κτηρίου, ΤΕΕ 70.000 για

διάφορες υποχρεώσεις

εκπαίδευση μελών, Εργ. Κέντρο Κοζ 50.000 για ψηφιοποίηση αρχείου, κλπ).

των Δημάρχων.

Πέραν όμως των εμφανών κονδυλίων υπάρχουν και άλλα που στεγάζονται κάτω από τίτλους, όπως «ενίσχυση πολιτιστικών θεσμών 700.000» κλπ. Υπενθυμίζουμε ότι το διάτρητο καθεστώς έμμεσης ενίσχυσης σωματείων και συλλόγων, ισχύει από καταβολής Πόρου, με διαμεσολαβητές δημάρχους και άλλους παράγοντες και χαλαρότατα κριτήρια χρηματοδότησης. Όμως οι

omikron 84 Τεύχος20

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης

επιχορηγήσεις από τον Πόρο για έξοδα λειτουργίας-στέγασης κλπ είναι παράνομες, παρά τη νομιμοφανή μορφή τους. (Συνήθως προσκομίζονται κάποια εικονικά ή «φουσκωμένα» τιμολόγια εκτέλεσης έργων ή δράσεων). Καλώς λοιπόν περιορίζεται - και πρέπει να τελειώνει οριστικά - αυτή η ιστορία. Κι εδώ εξηγούμαστε για να μην παρεξηγούμαστε. Δεχόμαστε ότι οι περισσότεροι Σύλλογοι (εκτός από όσους είναι «σφραγίδες» ή .. παρέες) έχουν να παρουσιάσουν αξιόλογες δραστηριότητες. Στους άλλους νομούς της χώρας όμως, όπου δεν υπάρχει «Πόρος», πώς επιβιώνουν οι Σύλλογοι ; Χρησιμοποιούν προφανώς τους πάγιους και αποδεκτούς τρόπους οικονομικής ενίσχυσης (προγράμματα, χορηγούς κλπ), που απαιτούν βέβαια περισσότερο κόπο και χρόνο. Ας κάνουμε λοιπόν το ίδιο κι εδώ, αφήνοντας κατά μέρος τον εύκολο δρόμο του Πόρου, που δημιουργεί και μια πελατειακή σχέση κράτους - μαζικών φορέων. Η Οικολογική Κίνηση ούτε ζήτησε, ούτε πρόκειται να ζητήσει ποτέ ενίσχυση από τον Πόρο, παρότι έχει προτεραιότητα σαν οργάνωση ασχολούμενη ενεργά επί 23 χρόνια με το περιβάλλον. Ένα δεύτερο θέμα είναι το είδος των έργων που εντάσσονται για χρηματοδότηση. Το 3ο ΕΑΠ κινείται στην ίδια περίπου φιλοσοφία με τα προηγούμενα, αφού δίνει προτεραιότητα σε έργα και «Δομές» αμφιλεγόμενης ανάπτυξης, ενώ βάζει σε δεύτερη μοίρα τα έργα περιβάλλοντος και ποιότητας ζωής. Υπενθυμίζεται ότι ο Τοπικός Πόρος δεν θεσμοθετήθηκε για να χρηματοδοτεί οτιδήποτε βαφτίζεται ως «ανάπτυξη» από τον οποιονδήποτε.

omikron 85 Τεύχος20

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης

Δόθηκε ως συγκεκριμένο αντιστάθμισμα στην απομύζηση των φυσικών πόρων (εδάφη - νερά - λιγνίτες) και στη διαρκή περιβαλλοντική υποβάθμιση λόγω των βιομηχανικών δραστηριοτήτων της ΔΕΗ. Τα διατιθέμενα κονδύλια θα έπρεπε συνεπώς να βελτιώνουν την ποιότητα ζωής και την κατάσταση του περιβάλλοντος, ενώ παράλληλα να διασφαλίζουν την αειφορία. (Αειφόρος είναι η ανάπτυξη που γίνεται με σεβασμό στους φυσικούς πόρους και στην αναπαραγωγική ικανότητα της γης, η οποία ανήκει σε όλα τα όντα του πλανήτη, τωρινά αλλά και επόμενα). Επομένως, πέραν των έργων περιβάλλοντος, τα έργα ανάπτυξης του Πόρου πρέπει να υπηρετούν μια αειφόρο λογική και να κατευθύνονται στην ορθολογική διαχείριση και ανάταξη του φυσικού κεφαλαίου, το οποίο έχει υποστεί σοβαρά πλήγματα τα τελευταία 50 χρόνια.

Πιο συγκεκριμένα στο πρόγραμμα του 3ου ΕΑΠ: • Ο τομέας «Προστασία αποκατάσταση και αναβάθμιση του φυσικού και δομημένου Περιβάλλοντος» περιορίζεται στο 12 %. Αλλά το καθαρά περιβαλλοντικό ποσοστό πέφτει κάτω από το 10 %, καθώς σε αυτό τον τομέα (Μέτρο 2.1) περιλαμβάνεται και αρκετή οδοποιία. Π.χ ο κόμβος Κοίλων, που βαφτίζεται .. έργο περιβάλλοντος κοστίζει 860.000 (1,2%). Τα υπόλοιπα έργα του Υποπρογράμματος 2 (Περιβάλλον και Ποιότητα ζωής) είναι σε μεγάλο μέρος τους ή μετεγκαταστάσεις οικισμών, που δεν είναι υποχρέωση του Πόρου, καθώς και αναρίθμητα κονδύλια «τεχνικών και κοινωνικών υποδομών» (8.000.000), αθλητικών εγκαταστάσεων (2.000.000), που όπως είπαμε είναι υποχρέωση της Πολιτείας και όχι του Πόρου. Από όλα λοπον έχει ο «μπαχτσές» στο Υποπρόγραμμα Περιβάλλον: διαμόρφωση νεκροταφείων, επισκευές εκκλησιών και μοναστηριών, ΚΑΠΗ κλπ, μέχρι και το ΚΤΕΟ από το Υποπρόγραμμα Περιβάλλοντος επισκευάζεται (43.444) • Η «ενίσχυση της επιχειρηματικότητας - παραγωγής» (Άξονας 3) καλύπτει το 30% του ΕΑΠ. Από αυτά τα μισά πάνε σε δομές αμφίβολης αποτελεσματικότητας και τα υπόλοιπα στην πραγματική παραγωγή. Η Δυτική Μακεδονία έχει γεμίσει από «Δομές» και Υπηρεσίες στήριξης της επιχειρηματικότητας («Θυρίδες», «Παρατηρητήρια», «Αντένες», «Κέντρα στήριξης», «Κέντρα υποδοχής επενδυτών», Διαβαλκανικό Κέντρο, κλπ), με επικαλυπτόμενα αντικείμενα, όπου διάφοροι και συχνά άπειροι υπάλληλοι συμβουλεύουν επιχειρηματίες. (Συνήθως οι πρώτοι είναι .. περισσότεροι από τους δεύτερους). Σε κάποιες περιπτώσεις μάλιστα τα Προγράμματα «επιχειρηματικής κατάρτισης» ψάχνουν να βρουν .. μαθητές επιχειρηματίες να τους εκπαιδεύσουν. Τσοντάρει λοιπόν κι εδώ ο Πόρος. Αλλά και από τα κονδύλια που κατευθύνονται σε ιδιωτικές επιχειρήσεις, περιορισμένο μερίδιο κατέχουν οι πράσινες επιχειρηματικές δράσεις, οι καθαρές τεχνολογίες, τα πράσινα προϊόντα, κλπ. • 3.000.000 (4% του συνολικού ΕΑΠ !) πάνε για τεχνική στήριξη για διαχείριση του προγράμματος ΠΕΠ. Γιατί;;; Στις άλλες Νομαρχίες της χώρας, που δεν υπάρχει ο Πόρος πως «εξειδικεύουν» τα ΠΕΠ ; • Τα έξοδα πενταετούς προβολής του προγράμματος είναι 300.000, δαπάνες αχρείαστες κατά τη γνώμη μας • Διάφορα κονδύλια καλύπτουν άσχετα έξοδα φορέων και ΟΤΑ, όπως το χρέος 200.000 του Δήμου Υψηλάντη προς τη ΔΕΗ (αυξημένη δαπάνη άντλησης λογω εξάντλησης υδροφορέων με υπαιτιότητα της ΔΕΗ !). Ακόμη και το Σώμα Στρατού παίρνει 90.000 ευρώ για να εκδώσει τις «Σελίδες Δόξας..». Τα περισσότερα από τα έργα που πρότεινε η Οικολογική Κίνηση κατά τη σύνταξη του 3ου ΕΑΠ έμειναν τελικά στα αζήτητα. Υπενθυμίζουμε μερικά: 1. Εξοικονόμηση ενέργειας σε Δημοτικά και Δημόσια κτίρια, (Χρηματοδότηση σε συνδυασμό με τον ΚΕΝΑΚ). [Μέτρο 4.5]. omikron 86 Τεύχος20

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης

2. Κατασκευή στη λίμνη Πολυφύτου πρότυπου βιοκλιματικού -οικολογικού κτιρίου, που θα στεγάζει Κέντρο περιβαλλοντικής και ιστορικής ενημέρωσης του Αλιάκμονα, σταθμό περίθαλψης άγριων πτηνών κλπ (Μέτρο 4.5) 3. Ερευνητικά προγράμματα για ΑΠΕ, Ρύπανση, Νερά. Τα Ανώτατα Ιδρύματα της Δυτικής Μακεδονίας «τρέχουν» προγράμματα στους τομείς αυτούς και μπορούν να χρηματοδοτηθούν (μερικώς) για νέες έρευνες (Μέτρο 4.5) 4. Πιλοτικό πρόγραμμα παραγωγής κομποστ. Μελέτη, αγορά και επιδοτούμενη διανομή κάδων κομποστοποίησης σε αγροτικούς και αστικούς Δήμους (Μέτρο 4.5). 5. Υποδομές προώθησης βιολογικών προϊόντων, όπως η κατασκευή χωριστής λαϊκής αγοράς (Μέτρο 3.1) 6. Διαχείριση νερών. Μπορεί να χρηματοδοτηθούν συμπληρωματικές ενέργειες εφαρμογής της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2000/60 ΕΕ, όπως μια Τράπεζα υδρολογικής πληροφορίας που καρκινοβατεί ή και η πλήρης παρακολούθηση (monitoring) των παραμέτρων των υδάτων (ΤΕΙ και ΚΕΠΕ) 7. Δάση - Δασικές εκτάσεις. Ο Νομός Κοζάνης είναι από τους πιο αποδασωμένους της χώρας. Υπάρχουν εκτεταμένες περιοχές με υποβαθμισμένα εδάφη που προσφέρονται για δασώσεις. (Μέτρο 2.1) .

omikron 87 Τεύχος20

Οικολογική Κίνηση Κοζάνης

8. Αστικό περιβάλλον • Αγορές - ανταλλαγές οικοπέδων για δημιουργία μικρών ελεύθερων χώρου σε πυκνοκατοικημένες περιοχές. • Αγορές και ανακαινίσεις διατηρητέων ή άλλων αξιόλογων κτισμάτων. • Κατασκευή υποδομών, που σχετίζονται με την κινητικότητα των πεζών των ΑΜΕΑ και το ποδήλατο (Μέτρο 2.1) Επίσης καταθέσαμε προτάσεις για κατασκευή μονάδας διαχείρισης χρησιμοποιημένων οργανικών διαλυτών, για εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών σε προστατευόμενες περιοχές φυσικού κάλλους κλπ. Πέραν των μικρών έργων, πάγια πρόταση μας είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος του Πόρου πρέπει να χρηματοδοτεί μεγάλα projects στα πλαίσια ενός μακροχρόνιου στρατηγικού σχεδιασμού. Οι προτάσεις μας κατατέθηκαν στην ΑΝΚΟ και στους πιθανούς φορείς υλοποίησης (ΟΤΑ, Υπηρεσίες, κλπ). Δυστυχώς, πέρα από ελάχιστες εξαιρέσεις, οι περισσότερες δεν υιοθετήθηκαν για άλλη μια φορά. Κρίμα για πολλούς λόγους. Κρίμα και για τις ώρες (και τις ελπίδες) που αφιέρωσαν αρκετά από τα νέα παιδιά της Οικολογικής Κίνησης να συντάξουν Τεχνικό προσχέδιο για κάθε πρόταση ξεχωριστά. Ένα τρίτο και τελευταίο ζήτημα είναι το μέλλον του Πόρου. Ο βουλευτής κ. Κουκουλόπουλος το συνέδεσε τις προάλλες με τις αναδιατάξεις που φέρνει ο «Καλλικράτης». Τήρησε όμως σιγή για την ανάγκη αύξησης του ποσοστού (0,4%), το οποίο υπολείπεται κατά πολύ από το αντίστοιχο τέλος ΑΠΕ (3%). Κρίσιμο σημείο είναι η άμεση και οργανική σύνδεση του Πόρου με τη μεταλιγνιτική περίοδο. Η τρέχουσα λογική του κατακερματισμού σε μικρά έργα και δράσεις είναι ολέθρια. Δημιουργεί ελάχιστες θέσεις εργασίας μικρής διάρκειας (οδοποιία, επισκευές), δεν παράγει πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα, συντηρεί ένα παλιομοδίτικο παραγωγικό μοντέλο με υψηλές εισροές φυσικών πόρων και δεν εστιάζει στον κεντρικό στόχο: τη μεταλιγνιτική περίοδο. Δεν έχουμε διδαχτεί τίποτα από ευρωπαϊκές ανθρακοπαραγωγές περιοχές με ανάλογα προβλήματα (Ρουρ, Λουσατία κλπ), αν και πληρώσαμε πολλά σε ταξίδια τοπικών αξιωματούχων προς τα εκεί. Κατάφεραν λοιπόν σε αυτές τις περιοχές οι Γερμαναράδες (που .. φταίνε για όλα τα στραβά μας) να αλλάξουν τη μοίρα τους με μεγάλα έργα ήπιας ανάπτυξης Μετέτρεψαν τον τόπο τους στο μεγαλύτερο «εργοστάσιο» ανάπλασης τοπίου και νέων τεχνολογιών, δημιουργώντας χιλιάδες πράσινων θέσεων εργασίας. Συμφωνούμε ότι ο Πόρος δεν αρκεί για τέτοια «θαύματα», για αυτό έχουμε προτείνει πρόσθετα τέλη γενναίας οικονομικής στήριξης. Δεν μπορεί όμως να θεωρείται σαν ένας εφεδρικός κορβανάς «δια πάσαν νόσον», αλλά ως πολύτιμο εργαλείο ενός τόπου που καλείται - έστω και αργά- να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα μακράς πνοής αλλάζοντας το όραμά του από γκρίζο σε πράσινο.

omikron 88 Τεύχος20

ΣΤΟΑΣ & ΚΟΜΠΑΝΙΑΣ 2 / ΚΟΖΑΝΗ / ΤΗΛ. 24610 21764

Δημόσια Υγεία

ΔΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ

Που, πότε και για ποιόν... Του Χρήστου Δ. Κατσίνα Διευθυντή της Μονάδας Τεχνητού Νεφρού Γ.Ν. Πτολεμαΐδας "Μποδοσάκειο"

ην Κυριακή 7/2/2010 τέλειωσαν οι εργασίες του 7ου Συνεδρίου της Ομοσπονδίας Ενώσεων Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας, όπου από το σύνολο των συμμετεχόντων συνέδρων, όλων σχεδόν των παρατάξεων, δια-

φάνηκε το άγχος και η αγωνία για το μέλλον του ΕΣΥ. Ένα μέλλον που παρά τις όποιες προεκλογικές εξαγγελίες των νυν κυβερνόντων φαίνεται δυσοίωνο. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι η υπουργός υγείας στον χαιρετισμό της στο συνέδριο γιουχαΐστηκε από τους συνέδρους. Δεν είναι μια κρίση πεσιμισμού που δημιουργεί αυτή την εντύπωση, αλλά η καθημερινή λειτουργία όλων μας που ζούμε και λειτουργούμε επαγγελματικά στον χώρο της υγείας. Λειτουργία που περνάει μέσα από τις τρομακτικές ελλείψεις σε νοσηλευτικό, ιατρικό και λοιπό προσωπικό, σε όλα τα τμήματα και σε όλα τα νοσοκομεία της Δυτ. Μακεδονίας. Μα ταυτόχρονη απουσία οποιουδήποτε σχεδιασμού και οργάνωσης για το αύριο. Ένα αύριο, το οποίο όπως φαίνεται, μέσα στην οικονομική κρίση που μαστίζει την χώρα μας θα δημιουργήσει συνθήκες δυσβάστακτες για το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. Παρόλο που άλλοι είναι υπεύθυνοι για την δημιουργία της κρίσης, που μένουν ατιμώρητοι να απολαμβάνουν τα κέρδη τους, καλείται ο λαός να πληρώσει τις συνέπειες, μέσα από έμμεση και άμεση φορολογία. Σε κάποιες τέτοιες στιγμές είναι λοιπόν που χρειάζεται ένα υγιές και αξιοπρεπές σύστημα υγείας που θα πρέπει να παρέχει δωρεάν περίθαλψη υψηλού επιπέδου. Το παρακάτω περιγραφόμενο γεγονός θα μπορούσε να είναι φανταστικό, δυστυχώς όμως είναι πραγματικό και δείχνει την δραματική κατάσταση που έχει επέλθει. Γυναίκα ετοιμόγεννη από χωριό ορεινό της Κοζάνης μεταβαίνει στο Νοσοκομείο Κοζάνης να γεννήσει. Εκεί της λένε λοιπόν ότι δεν μπορεί να εξυπηρετηθεί στο Νοσοκομείο γιατί δεν υπάρχει παιδίατρος. Πηγαίνει λοιπόν στο Νοσοκομείο Γρεβενών όπου δεν μπορεί και εκεί να εξυπηρετηθεί γιατί δεν υπάρχει αναισθησιολόγος. Φεύγει από κει και πηγαίνει στο νοσοκομείο Πτολεμαϊδας, όπου και εκεί δεν μπορεί να εξυπηρετηθεί γιατί λόγω του ότι υπάρχει ένας παιδίατρος που εφημερεύει όλο τον μήνα, πήραν απόφαση να εξυπηρετούν τα περιστατικά της περιοχής. omikron 90 Τεύχος20

Δημόσια Υγεία Που. πότε και για ποιόν...

Εύλογα λοιπόν ο σύζυγος αναρωτιέται. Που να πάω την γυναίκα μου να γεννήσει στα Σκόπια ή στα Τίρανα; Όσο και αν μοιάζει αυτό το σενάριο φανταστικό, όμως αυτή είναι η αλήθεια για τα Νοσοκομεία της Δυτ. Μακεδονίας. Δεν είναι μία κατάσταση που διαμορφώθηκε σε μία στιγμή. Είναι μία καθημερινά επιδεινούμενη κατάσταση τα τελευταία χρόνια. Από την μια οι θέσεις που δεν προκηρύσσονται, από την άλλη οι παραιτήσεις γιατρών που δεν αντέχουν την κατάσταση και φεύγουν, είτε φεύγουν στην σύνταξη και οι θέσεις τους μένουν κενές δημιουργούν τις συνθήκες αυτές. Την πολιτική Αβραμόπουλου με διορισμούς γιατρών και νοσηλευτών κατά χιλιάδες κάθε φορά που εμφανιζόταν στην τηλεόραση, ακολούθησε η πολιτική Ξενογιανακοπούλου που έχει παγώσει τα πάντα, έξι μήνες μετά τις εκλογές. Οι διοικήσεις των νοσοκομείων μένουν αδρανείς, κατόπιν εντολής του υπουργείου, περιμένοντας την αντικατάστασή τους από νέες διοικήσεις που αναμένονται από μέρα σε μέρα από πέρσι. Τα περιστατικά που γεννούν καταγγελίες γιατί κινδύνεψε κάποιος σοβαρά και δεν υπήρχαν ειδικοί γιατροί να τον περιθάλψουν αυξάνονται μέρα με την μέρα και κάποια στιγμή, θα συμβεί και θάνατος. Και είναι από τώρα γνωστό, όπως έχει συμβεί ξανά και στο παρελθόν όλοι θα εκφράσουν την λύπη τους, θα ξεχάσουν όμως τις ευθύνες που τους αναλογούν. Πριν ένα μήνα περίπου ο υπογράφων σαν αντιπρόεδρος της ΕΙΝΔΥΜ μαζί με τον Συριανό Καχλάν ο οποίος είναι ο πρόεδρός της, ζητήσαμε συνάντηση με τον περιφερειάρχη Δυτ. Μακεδονίας, για να εκφράσουμε την αγωνία μας για την νοσοκομειακή περίθαλψη στην Δυτ. Μακεδονία, θεωρώντας ότι είναι ο μόνος εκπρόσωπος στην περιοχή της κυβέρνησης. Ο περιφερειάρχης, γιατρός ο ίδιος, αντιλήφθηκε τον προβληματισμό μας, αλλά δήλωσε αδυναμία να δώσει λύση στο πρόβλημα, εφόσον αυτό αφορά πρόβλημα του Υπουργείου Υγείας. Υποσχέθηκε πάντως να μεταφέρει κεντρικά την αγωνία μας. Θέλω όμως να τονίσω κάτι που έχω τονίσει επανειλημμένα και σε άλλα προηγούμενα κείμενά μου Ένα μεγάλο μέρος της ευθύνης της όλης κατάστασης αφορά και εμάς τους ίδιους σαν χρήστες των παροχών υγείας. Θεωρούμε όλοι ότι εμείς προσωπικά δεν θα ασθενήσουμε και άρα δεν πρέπει να ενδιαφερθούμε για το πώς είναι δομημένα τα νοσοκομεία μας και εάν υπάρχει ιατρικό ή νοσηλευτικό προσωπικό, εάν είναι εξοπλισμένα όπως πρέπει και εάν λειτουργούν γενικότερα. Θεωρώ ότι κοινό μέλημα όλων των φορέων είτε λέγονται συνδικάτα, είτε εργατικά κέντρα, είτε τοπική αυτοδιοίκηση πρέπει να ασχοληθούν με τα ζητήματα υγείας και τις συνθήκες παροχής υγείας στην περιοχή μας και να διεκδικήσουν ένα καλύτερο μέλλον. Υ.Γ.: Σήμερα ήδη από το πρωί, την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές άρχισαν οι δημοσιογράφοι στην τηλεόραση και στα ράδια να ασχολούνται με τον θάνατο βρέφους από την Κοζάνη, το οποίο χρειάσθηκε να νοσηλευθεί στην Θεσσαλονίκη, λόγω μη λειτουργίας παιδιατρικής κλινικής σε Κοζάνη και Πτολεμαΐδα. Πάλι θα ακούσουμε για μερικές μέρες αγωνίες, προβληματισμούς και άλλα τέτοια γραφικά, γιατί μόνο σαν τέτοια μπορούν να χαρακτηρισθούν. Χ.Κ. omikron 91 Τεύχος20

ΑΝΤ. ΑΡ.ΣΥ.Α

ΔΥΤ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ:

Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου Δυτικής Μακεδονίας

ούτες τις μέρες οι στατιστικές της EUROSTAΤ επι-

ανασφάλιστη εργασία).

βεβαίωσαν αυτό που ζούμε σαν καθημερινότητα

3) Ιδιωτικοποίηση βασικών παραγωγικών μονάδων

οι χιλιάδες εργάτες αγρότες επαγγελματοβιοτέχνες της

της χώρας μας, με αποτέλεσμα απολύσεις, χάσιμο

Δυτικής Μακεδονίας.

μόνιμων θέσεων εργασίας. Επιδείνωση των εργατικών δικαιωμάτων (π.χ. στην περιοχή ΔΕΗ) 4)Λουκέτα και

Κατακτήσαμε 2 πρωτιές. α) Η φτωχότερη περιφέρεια της Ελλάδας με ΑΕΠ 59,7 του κοινοτικού μέσου όρου. β) Πρωταθλητές και στην ανεργία με 14% καταγραμμένη (η πραγματική πολύ μεγαλύτερη 20%).

απολύσεις σε κρατικές επιχειρήσεις όπως ΑΕΒΑΛΣΚΟΥΜΤΣΑ κτλ. 5) Απαξίωση διάλυση παραδοσιακών κλάδων της περιοχής (Γούνα- Oικοδομή). 6) Αποσάθρωση της αγροτικής και κτηνοτροφική

Αυτή η ζοφερή πραγματικότητα δεν είναι τυχαία.

παραγωγή με ποσοστώσεις και τιμές πείνας στα αγρο-

Είναι αποτέλεσμα αντιλαϊκών πολιτικών που ασκήθη-

τοκτηνοτροφικά προϊόντα.(καπνός δημητριακά γάλα

καν 35 χρόνια τώρα από τις κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ-ΝΔ

κτλ).

πού εναλλάχτηκαν στην εξουσία. Συνένοχοι εκλεγμένοι

7) Στραγγαλισμός των επαγγελματοβιετεχνών και

στην ΤΔ.(δήμαρχοι - νομάρχες) αλλά και οι γραφειο-

εμπόρων κάτω από τον άνισο ανταγωνισμό με τους

κράτες συνδικαλιστές, στελέχη όλοι των αστικών κομ-

μονοπωλιακούς κολοσσούς που εν είδη κατακτητών

μάτων που έβαλαν πλάτη στην εφαρμογή αυτών των

εγκαταστάθηκαν στην περιοχή μας(αλυσίδες καταστη-

πολιτικών. Με χρονικό ορίζοντα την τελευταία εικοσα-

μάτων, SUPER MARKET). Αυτή την καταθλιπτική πραγ-

ετία, σταδιακά εξαπολύθηκε μία επίθεση σε βάρος του

ματικότητα έρχονται να επιδεινώσουν οι εξελίξεις στον

κόσμου της εργασίας. Άλλοτε στο όνομα της ισχυρής

ενεργειακό τομέα.

Ελλάδας του Σημίτη και της μεγάλης εθνικής ιδέας των

Ο λαός της περιοχής ιδιαίτερα οι κάτοικοι του

ολυμπιακών αγώνων και άλλοτε με το κλαψούρισμα της

ενεργειακού λεκανοπεδίου αφού πλήρωσαν με την

ψωροκώσταινας κρατικής χρεωκοπίας όπως σήμερα.

υγεία τους και ενίοτε με την ζωή τους την μεταπολεμική

Τα αποτελέσματα αυτών των πολιτικών είναι:

καπιταλιστική ανάπτυξη, παράγοντας 70% της ηλεκτρι-

1) Πλήρης εξαθλίωση των εργασιακών σχέσεων με

κής ενέργειας, σήμερα κινδυνεύει να θαφτεί στις άδειες

την κατάργηση της σταθερής δουλειάς των συμβάσε-

τρύπες των ορυχείων. Η μεταλιγνιτική περίοδος, τα

ων, του οχτάωρου και του πενθήμερου.

ενεργειακά κερδοσκοπικά παιχνίδια και τα συμφέροντα

2) ΕΠΙΚΡΑΤΗΣΗ ΤΟΞΙΚΩΝ εργασιακών σχέσεων

των μετόχων της ΔΕΗ-ΑΕ προαναγγέλλουν την πλήρη

(μπλοκάκια, ενοικίαση εργαζομένων, ημιαπασχόληση,

αποβιομηχάνιση της περιοχής. Έτσι αφού ανεξέλεγκτα

omikron 92 Τεύχος20

Δυτ. Μακεδονία: Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου

κατέστρεψαν το περιβάλλον, μόλυναν και ρύπαιναν

για τις καταστροφές που προκαλεί.

νερά και αέρα. Αφού διέλυσαν παντελώς το οικοσύ-

Άντ΄ αυτού οι τοπικοί άρχοντες αρκέστηκαν σε μι-

στημα της περιοχής τώρα στοχεύουν να εγκαταλεί-

κροεξυπηρετήσεις πελατειακού χαρακτήρα (προσλή-

ψουν κρανίου τόπο. Αυτή η άθλια πολιτική της ΔΕΗ

ψεις διμήνων, μικροδουλειές σε δήμους και κοινότη-

εφαρμόστηκε σχεδόν μισό αιώνα με την στήριξη των

τες) Όταν κάτω από την πίεση των εξελίξεων ή ΔΕΗ

κυβερνήσεων την ανοχή των εκλεγμένων της ΤΑ και

αποφάσισε να αποδώσει ανταποδοτικό φόρο αυτή

την σταδιακή αλλοτρίωση-ενσωμάτωση μεγάλης μερί-

αποφάσισε το ποσόν (πολύ λιγότερο από αυτό που οι

δας των εργαζομένων. Όργανα αυτής της πολιτικής οι

νόμοι ορίζουν) Ουδέποτε μπήκε ζήτημα διεκδίκησης

κομματικοί εγκάθετοι των αστικών κομμάτων ΠΑΣΟΚ-

για τα προηγούμενα χρόνια.

ΝΔ στα συνδικάτα. Οι γνωστοί σε όλους μας γραφειο-

Είναι κοινό μυστικό ότι επί χρόνια ότι ο τοπικός πό-

κράτες συνδικαλιστές. Διαχρονικά η στάση της τοπικής

ρος μοιράστηκε με ευθύνες των εκλεγμένων της ΤΑ

κοινωνίας απέναντι στην ΔΕΗ ήταν στάση επαίτη.

για εξυπηρέτηση ιδιωτικών συμφερόντων με κομματικά

Από την μέρα που άρχισαν η λειτουργία ΑΗΣ και

και πελατειακά και χαρακτηριστικά (αν προκληθούμε

ορυχείων ή ΔΕΗ με βάση το σύνταγμα και τους νό-

διαθέτουμε πλήρη κατάλογο ονομάτων) Ακόμη και σή-

μους και από το 1981 τους εοκικούς νόμους έπρεπε

μερα συχνά πυκνά αλλάζει ο τρόπος και τα κριτήρια

να αναλάβει την ευθύνη για αποκατάσταση του περι-

που γεωγραφικά μοιράζεται ο πόρος ανάλογα με τους

βάλλοντος αλλά και να αποζημιώνονται ανταποδοτικά

κομματικούς συσχετισμούς σε Νομαρχία και δήμους.

omikron 93 Τεύχος20

Δυτ. Μακεδονία: Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου

Όταν προέκυψε το ζήτημα της τηλεθέρμανσης ου-

οδηγούν τον λαό της περιοχής στην απόλυτη φτώχεια

δείς απαίτησε την δωρεάν παροχή της σαν ανταπόδο-

δημοτικοί και νομαρχιακοί άρχοντες βαυκαλίζονται με

ση όπως η ΔΕΗ οφείλει στην τοπική κοινωνία.

μεγαλόστομα σχέδια επί χάρτου, περί περιφερειακής

Και σαν μην έφταναν όλα αυτά με την τροπολογία

ανάπτυξης. Δρόμοι, γιοφύρια και από κοντά πολλαπλά

2941/2001 που ψηφίστηκε βράδυ στην βουλή με την

διόδια αβάσταχτα για τις τσέπες μας ήταν το όραμα

ψήφο και των πέντε τότε εκλεγμένων βουλευτών του

της Σημιτικής 8ετίας.Τεραστια κεφάλαια που καρπώθη-

νομού Κοζάνης. Χαρίστηκαν στην ΔΕΗ Α.Ε. 250.000

καν οι μεγαλοεργολάβοι οι ντόπιοι και οι ξένοι. Και ο

στρέμματα δημόσιας γης. Εδάφη που με βάση των

λαός φτωχότερος από ποτέ, ανασφαλής και χωρίς ελ-

νόμων(183/55 και 1280/82) μετά την εξόρυξη ήταν

πίδα, για το εργασιακό μέλλον το δικό του και των παι-

υποχρεωμένη η ΔΕΗ αφού τα αποκαταστήσει, να τα

διών του. Η ραγδαία επιδείνωση του βιοτικού επιπέδου

αποδώσει στην τοπική κοινωνία(Υπουργείο γεωργίας)

του λαού στην δυτική Μακεδονία συμπληρώνεται με τα

και αυτό με την σειρά του στους ΟΤΑ για καλλιέργεια

λεφτά που είμαστε αναγκασμένοι να δίνουμε για την

ή άλλες χρήσεις. Που ήταν η ΤΑ και τα συνδικάτα να

υγεία και την παιδεία τον πολιτισμό και τον αθλητισμό.

αντιδράσουν? Με την συνενοχή των βουλευτών ΠΑ-

Τα δημόσια νοσοκομεία Μποδοσάκειο Πτολεμαΐ-

ΣΟΚ-ΝΔ των εκλεγμένων της ΤΑ και των γραφειοκρα-

δας, Φλώρινας , Μαμάτσειο Κοζάνης, Καστοριάς, Γρε-

τικών ηγεσιών της ΓΕΝΟΠ-Σπάρτακου -Εργ Κέντρων,

βενών, καρκινοβατούν από έλλειψη γιατρών και νοση-

έχουμε πια στην περιοχή μας και τον μεγαλοτσιφλικά

λευτικού προσωπικού, ενώ φυτρώνουν σαν μανιτάρια

ΔΕΗ ΑΕ.

ιδιωτικά κέντρα υγείας.

Και είναι οι ίδιες ηγεσίες που απέτρεψαν να περάσει

Η ανάγκη των φροντιστηρίων ρημάζει τις τσέπες

από την περιοχή μας το φυσικό αέριο σαν ενεργειακή

των οικογενειών, τα εργαζόμενα ζευγάρια πληρώνουν

πηγή για το μέλλον της περιοχής. Υπερασπιζόμενοι δή-

για τους ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς, μιας και ελάχι-

θεν το λιγνιτικό μέλλον. Είναι ίδιοι που κλαψουρίζουν

στα παιδιά φιλοξενούνται στους δημοτικούς παιδικούς

απαιτώντας δήθεν νέες μονάδες για την αντικατάσταση

σταθμούς..; Οι περισσότεροι από αυτούς, όπως και τα

των παλιών στην περιοχή, χωρίς καμία ουσιαστική πε-

νηπιαγωγεία λειτουργούν σε ενοικιαζόμενα καταστή-

ριβαλλοντική πρόβλεψη. Έτσι έχουμε το παράδοξο σε

ματα ακατάλληλα. Τα κολυμβητήρια και τα κλειστά γυ-

όλη την Ελλάδα να γίνονται κινήματα ενάντια στη εγκα-

μναστήρια λειτουργούν με εισιτήρια, ο πολιτισμός είναι

τάσταση μονάδων και εμείς να εκλιπαρούμε για το αντί-

πανάκριβος. Ακριβά εμπορεύματα πια για τις τσέπες

θετο. Και αυτές όμως οι κραυγές είναι κροκοδείλια δά-

μας. Μεγάλα κοινωνικά προβλήματα, ευπαθείς ομάδες

κρυα για δήθεν υπεράσπιση εργασιακών θέσεων. Γιατί

είναι παντελώς έξω από την ατζέντα της ενασχόλησης

είναι οι ίδιοι που κλείνουν τα μάτια στη συνεχή μείωση

των ΟΤΑ. Έτσι για παράδειγμα δεν ίδρωσε μέχρι τώρα

των σταθερών θέσεων εργασίας στη ΔΕΗ. Είναι οι ίδιοι

το αυτί κανενός από το γεγονός ότι είμαστε η μόνη

που υπέγραψαν την ιδιωτικοποίηση και τις δραματικές

περιφέρεια που δεν υπάρχει, συμβουλευτικός σταθμός

αλλαγές των εργασιακών σχέσεων, είναι οι ίδιοι που

του ΚΕΘΕΑ για τους εξαρτημένους από τα ναρκωτικά,

αρνούνται τον αγώνα για την εφαρμογή της πέμπτης

ένα πρόβλημα που μαστίζει την περιοχή μας… Δεν

φυλακής στα ορυχεία (εξασφαλίζονται 700 θέσεις ερ-

απασχόλησε κανέναν η ίδρυση κέντρου απεξάρτησης

γασίας ). Είναι οι ίδιοι που επέτρεψαν να λειτουργούν

από ΟΚΑΝΑ Η ΚΕΘΕΑ.

οι σταθμοί και τα ορυχεία, οι βάρδιες και τα πόστα

Για όλα αυτά που περιγράψαμε για να μην αδική-

με φθηνό ανειδίκευτο προσωπικό των εργολάβων με

σουμε κανένα εκλεγμένο, ενίοτε για κάποια ζητήματα οι

εξαμηνίτες, με νοικιασμένο προσωπικό χιλιάδων νέων

δήμαρχοι η οι νομάρχες εξαντλούν την δράση τους με

εργατών διπλά εκμεταλλευομένων. Και ενώ όλα αυτά

επιστολές προς τα υπουργεία η την ΔΕΗ. Ένα ατελείω-

omikron 94 Τεύχος20

Δυτ. Μακεδονία: Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου

το χαρτομάνι χωρίς ουσία. Μακριά από τον λαό χωρίς

του λαού. Το ΚΚΕ κυρίως εξαιτίας της σεχταριστικής

καμία διάθεση για αγωνιστικές κινητοποιήσεις. Έτσι για

κομματοκεντρικής λογικής του, μια λογική που προκρί-

να λένε ότι κάτι κάνουν.

νει σαν λύση την μοναχική του πορεία, (ΠΑΜΕ-ΠΑΣΥ

Στον αντίποδα όλων αυτών εμείς που υπογράφουμε

κτλ.) αρνούμενο την συνεργασία της αριστεράς στο

αυτό το κείμενο είμαστε βαθιά πεισμένοι ότι ο μόνος

μαζικό εργατικό κίνημα μια και έξω από αυτό κατά

δρόμος για την διεκδίκηση λύσεων, για την ανατροπή

την άποψη του δεν υπάρχουν αριστεροί. Ο δε ΣΥΝ-

της αντιδραστικής πολιτικής των κυβερνήσεων είναι ο

ΣΥΡΙΖΑ με συνεχείς ταλαντεύσεις αρνούμενος να κό-

δρόμος του συλλογικού αγώνα, ενεργοποίηση του λα-

ψει τους δεσμούς του με το ΠΑΣΟΚ (Δήμοι Νομαρχί-

ϊκού παράγοντα μέσα από συλλόγους, συνδικάτα, χώ-

ες ) και τα αστικοποιημένα όργανα στο συνδικαλιστικό

ρους δουλειάς, με αμεσοδημοκρατικά χαρακτηριστικά.

κίνημα ΓΣΕΕ-ΑΔΕΔΥ. Σήμερα περισσότερο από ποτέ

( γενικές συνελεύσεις επιτροπές αγώνα) Πιστεύουμε

είναι αναγκαία η συγκρότηση ανεξάρτητης αριστερής

ότι η δημιουργία (κινήσεων πόλης) με όλες τις δυνά-

αντικαπιταλιστικής κίνησης για να δώσει το δικό της

μεις της αντικαπιταλιστικής, ανατρεπτικής αριστεράς,

στίγμα απέναντι και στην νέα αντιλαϊκή λαίλαπα, που

θα αποτελέσει το πρώτο βήμα για την συγκρότηση

θα προκύψει από την αντιδραστική διοικητική ανασυ-

ενός μετώπου ικανού να παρεμβαίνει στις εξελίξεις. Η

γκρότηση της ΤΑ, με τον κωδικό ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ. Η

μέχρι τώρα εμπειρία μας έδειξε ότι η κοινοβουλευτική

αριστερά της ανατροπής θα είναι παρούσα στο κίνημα

αριστερά δεν μπόρεσε να ανταποκριθεί στις ανάγκες

αλλά και στις επερχόμενες πολιτικές μάχες.

ΟΒΕΛΙΣΤΗΡΙΟ - ΨΑΡΟΤΑΒΕΡΝΑ Κοίλα Κοζάνης - Τηλ.: 24610 45610

Παγκόσµια ηµέρα της Γυναίκας: Ο απολογισµός της προόδου του «ασθενούς» και «ωραίου» φύλου. Δρ. ΜΑΡΙΑ ΑΛΒΑΝΟΥ Εγκληματολόγος

τις 8 Μαρτίου γιορτάσαμε την παγκόσμια ημέρα της Γυναίκας. Εκδηλώσεις από διάφορους φορείς, χαρούμενα μηνύματα και ευχές χρωμάτισαν άλλη μια φορά τη μέρα αυτή που είναι αφιερωμένη στο γυναικείο φύλο.

Πέρα όμως από την εορταστική χροιά που λαμβάνει μια συγκεκριμένη μέρα τον χρόνο, ποια είναι πραγματική η θέση της γυναίκας στον κόσμο μας; Η ιστορία της Κασσιανής είναι γνωστή σε όλους. Ο αυτοκράτορας Θεόφιλος έπρεπε να επιλέξει τη σύζυγο του μέσα από μια διαδικασία που θυμίζει εν πολλοίς τα σημερινά καλλιστεία. Θαμπωμένος από την ομορφιά της Κασσιανής, ο νεαρός αυτοκράτορας την πλησίασε και της είπε: «Εκ γυναικός τα χείρω». Η Κασσιανή ετοιμόλογη, του απάντησε: «Kαι εκ γυναικός τα κρείττω». Ο εγωισμός του Θεόφιλου που δεν περίμενε ότι μια γυναίκα ήταν σε θέση να του απαντήσει, τραυματίστηκε με αποτέλεσμα να απορρίψει την Κασσιανή και να επιλέξει τη σιωπηλή και «φρόνιμη» Θεοδώρα για σύζυγο. Εάν θεωρούμε ότι είναι πλέον παρελθόν τα χρόνια εκείνα που οι γυναίκες απαιτούνταν να ζουν στο παρασκήνιο και να μην αρθρώνουν λόγο είμαστε γελασμένοι. Υπάρχουν μέρη στον κόσμο που ακόμη και σήμερα οι γυναίκες είναι υποχρεωμένες να ζούν μακριά από τη δημόσια θέα, εγκλωβισμένες στο σπίτι με τα δεσμά μιας αυστηρής πατριαρχικής παράδοσης. Είναι πάντα υπό την «προστασία» και εξουσία του πατέρα, του συζύγου, του αδελφού με περιορισμένες επιλογές σχετικά με το μέλλον τους που εξαντλούνται σε έναν καλό γάμο. Η παιδεία, η υγεία και η οικονομική επιβίωση των γυναικών σε μέρη όπως το Αφγανιστάν, το Ιράν και αρκετές αφρικανικές χώρες είναι στα χέρια των ανδρών σε σημείο που να χάνουν γυναίκες τη ζωή τους, επειδή ο άνδρας γιατρός δεν μπορεί να εξετάσει τη γυναίκα ασθενή (και φυσικά δεν υπάρχει περίπτωση μια γυναίκα να έχει σπουδάσει γιατρός). Σε πολέμους, εμφύλιους και διακρατικούς, έχουμε γίνει μάρτυρες συστηματικής εκστρατείας βιασμών με το γυναικείο σώμα να γίνεται πεδίο μάχης που επικρατεί ο πιο βάρβαρος και ανίερος. Ακόμη, παραδόσεις όπως ο ακρωτηριασμός των γεννητικών οργάνων προσπαθούν να αφαιρέσουν κάθε χαρά ανθρώπινης επαφής από τις γυναίκες που δεν δικαιούνται να συμμετέχουν στον έρωτα με τα ίδια δικαιώματα όπως οι άνδρες. Θανάτωση των μοιχαλίδων καθώς και των θυμάτων βιασμού προστίθενται στη λίστα πρακτικών που βάλουν εναντίον του γυναικείου φύλου. Αν αυτά θεωρούμε ότι λαμβάνουν χώρα κάπου μακριά... σε εξωτικά μέρη, δεν έχουμε παρά να ρίξουμε μια ματιά κοντά μας, στον δυτικό κόσμο. Η 25η Νοεμβρίου έχει αναγνωριστεί ως η παγκόσμια μέρα της βίας κατά omikron 96 Τεύχος20

Παγκόσμια ημέρα της Γυναίκας

των γυναικών για συγκεκριμένο λόγο. Διότι αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα κοινωνικά προβλήματα και αφορά και τις δικές μας δυτικές και σύγχρονες κοινωνίες. Η διαπίστωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε ανακοίνωση της είναι χαρακτηριστική: «Η βία σε βάρος των γυναικών αποτελεί παλιά μάστιγα της κοινωνίας και κατάφωρη παραβίαση των βασικών δικαιωμάτων του ανθρώπου. Δυστυχώς πρόκειται για φαινόμενο διαδεδομένο σε όλες τις κοινωνίες και σε όλες τις κοινωνικές τάξεις, ανεξάρτητα από το επίπεδο ανάπτυξης, το βαθμό πολιτικής σταθερότητας, τον πολιτισμό ή τη θρησκεία και συναντάται τόσο στο δημόσιο όσο και στον ιδιωτικό χώρο. Πρόκειται για παγκόσμιο φαινόμενο και ως εκ τούτου διαδεδομένο στις χώρες της Ε.Ε.». Χώρες ιδιαίτερα σύγχρονες όπως η Μ. Βρετανία αντιμετωπίζουν σοβαρότατο πρόβλημα με θανάτους γυναικών από υπερβολικό ξυλοδαρμό, ενώ αποτελεί γενικότερο φαινόμενο ή μη καταγγελία της βίας εκ μέρους των θυμάτων για να μην υποστούν κοινωνικό στιγματισμό. Ας αφήσουμε όμως τη σωματική βία και ας πιάσουμε μια πιο «ήπια» (φαινομενικά) μορφή βίας που υφίστανται πολύ περισσότερες γυναίκες, την ψυχολογική βία. Έχει βρεθεί ότι περίπου το 35% των γυναικών στις σύγχρονες και μοντέρνες κοινωνίες μας σε κάποια φάση της ζωής τους έχουν υποστεί ψυχολογική βία μέσα σε σχέση. Η ψυχολογική βία είναι εξαιρετικά επικίνδυνη, διότι είναι μια ύπουλη μορφή βίας που δεν γίνεται εύκολα αντιληπτή από το θύμα και τις

Η 25η Νοεμβρίου έχει αναγνωριστεί

περισσότερες φορές είναι τέτοια η μορφή της που

ως η παγκόσμια μέρα της βίας

δεν είναι ποινικά κολάσιμη. Μπορεί να έχει τη μορφή

κατά των γυναικών

ύβρεων, προσβολών, συχνότερα όμως αποτελεί μια μεθοδευμένη και σταδιακή προσπάθεια αποδόμησης του χαρακτήρα και της αξιοπρέπειας της γυναίκας με

για συγκεκριμένο λόγο.

στοχευμένη και μεθοδευμένη υποτίμηση της. Έτσι,

Διότι αποτελεί ένα από

γυναίκες δυναμικές, έξυπνες, όμορφες, μορφωμένες

τα σημαντικότερα κοινωνικά

καταλήγουν υποχείριο ανδρών που προβάλουν με τον τρόπο αυτό την ανασφάλεια τους και προσπαθούν να επιβληθούν στη σύντροφο. Η επαγγελματική επιτυχία, η μόρφωση, η οικονομική ανεξαρτησία μιας γυναίκας μπορεί να αποτελεί κόκκινο πανί για εκπροσώπους του

προβλήματα και αφορά και τις δικές μας δυτικές και σύγχρονες κοινωνίες. omikron 97 Τεύχος20

Παγκόσμια ημέρα της Γυναίκας

«ισχυρού φύλου» που δεν αισθάνονται επαρκείς και δυνατοί. Έτσι, πολλές γυναίκες υποχωρούν και υποβαθμίζουν την προσωπικότητα τους για να μην υποστούν αυτό που κάποιοι θέλουν να τις πείσουν ότι είναι η τιμωρία της ανέλιξης τους: τη μοναξιά. Η ανθρώπινη ιστορία έχει να δείξει πολλές γυναικείες μορφές που αμφισβήτησαν τα στεγανά της εποχής τους και έδειξαν το μεγαλείο τους: Η Υπατία διδάσκει επιστήμες και φιλοσοφία, η Εκκλησία στο μαρτυρολόγιο της έχει πλειάδα γυναικών που δεν φοβήθηκαν το βασανιστήριο και ομολόγησαν την πίστη τους (όταν άντρες την αρνήθηκαν), η Ιωάννα της Λωρραίνης ρίχνεται στη μάχη και εμπνέει, η Κιουρί βάζει τη γυναικεία σφραγίδα στην έρευνα. Πάνω από όλα η γυναίκα μάνα ήταν και θα είναι πάντα η πηγή της ζωής. Σε κάθε εποχή το γυναικείο φύλο καλείται να αντιμετωπίσει καινούργιες προκλήσεις (ή ίσως και τις ίδιες, απλά σε διαφορετικό κοινωνικό πλαίσιο). Σήμερα στον σύγχρονο κόσμο καλείται να υπερασπιστεί το δικαίωμα των γυναικών να είναι εξίσου καλές με τους άντρες, γιατί όχι και καλύτερες σε κάποιους τομείς. Αν η ζωή άλλωστε είναι σαν το αεροσκάφος, ο κυβερνήτης χρειάζεται πάντα έναν εξίσου καλό συγκυβερνήτη, ειδικά στη διάρκεια των αναταράξεων!

omikron 98 Τεύχος20

Γράµµατα από το δρόµο... INTERRAIL Του Αχιλλέα Πάσχου achillespas@windowslive.com

η δεκαετία του 80’ και 90’ ένας διαδεδομένος τρόπος για να γυρίσουν την Ευρώπη οι νέοι ήταν με τα τρένα και ειδικά με την κάρτα interrail (international railways).

Έβγαζες ένα έντυπο σαν μπλοκ επιταγών στο σχήμα, μπροστά ήταν τα στοιχειά του κατόχου και εσωτερικά

στα φύλλα που υπήρχαν, είχες τη δυνατότητα να γράψεις τη διαδρομή που επέλεγες. (Π.χ. Milan-Paris) Ο ελεγκτής απλώς το τσέκαρε. Αυτό για τα άπλα τρένα, για τα intercity πλήρωνες την διάφορα. Το κόστος ήταν χαμηλό για την δυνατότητα του ενός μηνός που είχες στη διάθεση σου. Ίσχυε για όλη την δυτική Ευρώπη και ένα μικρό μέρος της ανατολικής. Επίσης μπορούσες περνώντας το Γιβραλτάρ να περάσεις στο Μαρόκο. Φίλος που είχε πάει εκεί, έλεγε να μην πατήσουμε, γιατί τους είχαν κατακλέψει και ας φάνταζε εξωτική η Καζαμπλάνκα του Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ, εκεί δεν πήγα. Η “ταξιδιάρα ψυχή” από τους «Τρύπες» ήταν το μουσικό background και ξεκινούσες για την περιπλάνηση. Είχα την δυνατότητα να το κάνω αυτό δυο φόρες. Εκπληκτική αίσθηση ελευθερίας. Στο Παρίσι, μετά από έξι μέρες παραμονή - ας οψεται η μποέμ Μονμάτρη και τα καφέ της πόλης - έχασα το απογευματινό τρένο για την Βαρκελώνη. Ο υπεύθυνος με ενημέρωσε ότι στις 10 το βράδυ φεύγει ένα τρένο που μέσω των Πυρηναίων, αλλάζοντας αμαξοστοιχία σε ένα μεθοριακό σταθμό των Γαλλοισπανικών συνόρων την La Tour de Carol, θα έφτανα στην Βαρκελώνη. Το ξημέρωμα με βρήκε να διασχίζω αυτά τα καταπληκτικά βουνά, αλλά και με μια αίσθηση ανασφάλειας αν πάω σωστά. Ο ελεγκτής μου το επιβεβαίωσε δυο φόρες. Τρίτη δεν τόλμησα να ρωτήσω!!! Για διαμονή και αυτό εξασφαλιζόταν με την κάρτα που έβγαζες από τη Ελλάδα για τους ξενώνες Youth Hostel. Είχες κρεβάτι, ένα σχετικό πρωινό, ντουζ, έπλενες ρούχα κ.λ.π. Στις 30 Απρίλιου σε κάποια από τις διαδρομές φτάνοντας στο Amsterdam, δε γνώριζα ότι ήταν η γιορτή των γενεθλίων της βασίλισσας τους. Όλη η πόλη μια γιορτή. Πολύς κόσμος, μπάντες στους δρόμους, ένας χαμός. Όμως, όχι δωμάτιο, ούτε κρεβάτι δεν υπήρχε πουθενά. Άφησα το σακίδιο στην ελληνική ταβέρνα Δελφοί και πέρασα όλο το βράδυ στους δρόμους, οπού την επομένη μέρα βρήκα μέρος για διαμονή. Σε μια άλλη περίπτωση διασχίζοντας την νοτιά Γάλλια έπεσα ημερομηνιακά με την έναρξη του φεστιβάλ των Καννών!!! Έκανα στάση και στάθηκα μπροστά στο κτήριο των προβόλων. Μάρτιν Σκορτσέζε, Μίκυ Ρουρκ, Ντάστυν Χόφμαν, προσέρχονταν μπροστά μου για την έναρξη!!! Αύτη ήταν η Interrail, μεγάλες διαδρομές, απρόβλεπτες εξελίξεις, που αν δεν πρόσεχες μπορεί να σου στοίχιζαν. Στην επιστροφή από την Βενετία στην Θεσσαλονίκη - 32 ώρες - τα τελευταία μου λεφτά τα έκανα σάντουιτς μέσα στο τραίνο για την νεαρή ρουμάνα από το Αραντ. Φυγάς όπως απεδείχθη. Στο Βελιγράδι την συνέλαβαν οι αστυνομικοί. Είχαμε προλάβει να ανταλλάξουμε διευθύνσεις και σε μια κάρτα της με ευχαριστούσε. Όπως και εγώ ευχαριστώ τις ελληνίδες φοιτήτριες που μου αγόρασαν και έμενα αργότερα σάντουιτς μέσα στο τρένο. Η Θεσσαλονίκη αργούσε ακόμα και εμένα είχε αρχίσει να με κόβει η πεινά!!! www.interrailnet.com omikron 100 Τεύχος20

Γράμματα από το omikron δρόμο... magazine Interrail

Αυτά & Άλλα.

Αυτά & Άλλα...

ή το «δράμα» της Ιουλίας

Της Nατάσας Τσαρτσιανίδου

κηνές πορνό αναπαράγονται μέσα από πολλαπλές οθόνες τηλεοράσεων, υπολογιστών, κινητών και λοιπών συσκευών που έχουν το

προνόμιο της εικόνας. Ήχοι πορνό τραυματίζουν τα αυτιά μας. Έλεος. Δεν είμαστε συντηρητικοί, ούτε προσπαθούμε να αποδείξουμε κάτι. Βλέπουμε καθαρά τι γίνεται γύρω μας. Πολλές φορές όμως οι εικόνες και οι ήχοι ξεπερνούν τα όρια και αγγίζουν τα όρια της ενόχλησης και της προσβολής. Γινόμαστε, πολλές φορές χωρίς να το θέλουμε, δέκτες προσβολών, οι οποίες παρουσιάζονται ως φυσιολογικές. Σήμερα, τα Μέσα Ενημέρωσης και -φευ- ψυχαγωγίας, έχουν επιδοθεί σε μία ανελέητη μάχη αναπαραγωγής γεγονότων, τα οποία η «νομενκλατούρα» τους αποφασίζει να τα παρουσιάσει ως σημαντικά. Δεν είναι υπερβολική η παλαιόθεν εκτίμηση ότι η μάζα χειραγωγείται με τέτοιου είδους επιλογές. Προσπαθείς να αντισταθείς αλλά δεν είναι πάντα εύκολο. Δεν θέλουμε να προσπαθούμε να αντισταθούμε. Θα θέλαμε οι επιλογές μας να είναι τελείως διαφορετικές. Κανείς δεν έχει αμφισβητήσει τη δύναμη που έχει η εικόνα. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο προκαλείται η οργή μας. Επειδή είναι άδικο να χρησιμοποιείται γι’ αυτό το λόγο. Και σας ζητούμε συγγνώμη, αλλά μας αφήνει παγερά αδιάφορους η αυστηρά αντρική άποψη για το εν λόγω και επίμαχο θέμα. Εν μέσω «αυστηρών προειδοποιήσεων, μειώσεων μισθών, επώδυνων μέτρων, κερδοσκόπων και κρίσιμων παρασκηνίων», οι Έλληνες ζούμε το δικό μας δράμα. Και η Ιουλία το δικό της. Μα πώς έγινε και μπλέξανε τα δύο δράματα μεταξύ τους; Πώς γίνεται η οργή του πλήθους να παντρεύεται με τον πόθο και τη δίψα για ακατάλληλα πριν τις 00:00 θεάματα; Πώς φτάσαμε μέχρι εδώ; Την απάντηση νομίζω ότι την ξέρουμε όλοι. Από καρδιάς ευχόμαστε στην κυρία Ιουλία και εις ανώτερα - αν υπάρχουν - και σ’ εμάς “kalo kouragio” - δεν υπάρχει.

omikron 105 Τεύχος20

ΘΕΛΟΥΜΕ ΕΚΔΡΟΜΗ!!! Γιώργος Τσαρτσιανίδης του Χρήστου & της Μαρίας το γένος Ακριτίδη gts@omikron.tv

άθε φορά που βλέπαμε μία ηλιόλουστη μέρα και με το δικαίωμα που μας έδινε το σχολείο

να ζητάμε εκδρομή κάθε μήνα, δεν μπαίναμε στην τάξη για μάθημα και φωνάζαμε όλοι μαζί ρυθμικά «εκδρομή! Εκδρομή!», μέχρι να πείσουμε τους δασκάλους και τους καθηγητές, αργότερα, για το πόσο πολύ θέλαμε να πάμε εκδρομή ή και για το πόσο πολύ δε θέλαμε να κάνουμε μάθημα. Αργότερα, όταν ανακαλύφθηκαν οι ημερήσιες εκδρομές σε νομούς που συνόρευαν με το νομό μας, περιμέναμε με αγωνία όλο το βράδυ μέχρι να έρθει η ώρα που θα μπούμε μέσα στο τουριστικό λεωφορείο και θα μυρίσουμε το ιδιαίτερο «άρωμα» των καθισμάτων. Οι εκδρομές μας αυτές, περιοριζόντουσαν στο να γνωρίσουμε του γειτονικούς νομούς και ότι θεωρούσαν οι δάσκαλοι μας τότε ενδιαφέρον, είτε ήταν μουσείο, είτε κάποιο μέρος της φύσης και σε ένα κομμάτι της εκδρομής κάναμε και μια βόλτα στα καταστήματα της περιοχής που επισκεπτόμασταν, για να δούμε και να αγοράσουμε προϊόντα τοπικής παραγωγής, καθώς και σουβενίρ για να θυμόμαστε την επίσκεψή μας. Κάπως έτσι λειτουργούσαμε τα «απολίτιστα» εκείνα όμορφα και γεμάτα αναμνήσεις χρόνια. Μετά από σχεδόν 25 χρόνια και καθώς θεωρούμε πως εξελισσόμαστε, φτάσαμε στο σήμερα, που πλέον οι εκδρομές έχουν αλλάξει δρόμο και ρόλο. Ο δρόμος έχει γίνει πιο μακρύς και πλέον τα παιδιά και οι καθηγητές στο γυμνάσιο δεν αρκούνται στους γειτονικούς νομούς, αλλά σχεδιάζουν ταξίδια μακρινά και φυσικά για περισσότερες από μία ημέρες. Μέχρι εδώ νομίζω πως όλα είναι και φαίνονται φυσιολογικά και δεν υπάρχει τουλάχιστον για μένα κάτι να με ενοχλεί, αν εξαιρέσουμε μια ανησυχία omikron 106 Τεύχος20

Θέλουμε Εκδρομή

μεγαλύτερη για τους γονείς γιατί τα τέκνα τους θα είναι λίγες μέρες μακριά τους και μόνο υπό την εποπτεία των καθηγητών. Αυτό που, εμένα τουλάχιστον, ενόχλησε αρκετά, ήταν το γεγονός πως μπορούν να αποφασίζουν για μία εκδρομή προς την Αθήνα τις μέρες που όλοι οι αγρότες ήταν στους δρόμους και με τον δρόμο Κοζάνης - Λάρισας να είναι -από άποψη ασφαλείας- στο χειρότερο σημείο που ήταν πότε, λόγω των κατολισθήσεων και το κλείσιμο των Τεμπών, κάτι που εγώ -με το δικό μου αυτοκίνητο- δεν το έκανα τις ημέρες εκείνες, γιατί το θεώρησα αρκετά επικίνδυνο και δε θεωρούμαι και από τους συντηρητικούς οδηγούς… το αντίθετο θα έλεγα. Παρόλα αυτά, φαντάζομαι πως η αγωνία και η λαχτάρα των παιδιών ήταν αρκετά μεγάλη για να μπορέσουν οι καθηγητές να ακυρώσουν την εκδρομή τους και μπορώ να καταλάβω το πώς θα ένιωθαν τα παιδιά αν γινότανε κάτι τέτοιο. Ας ξεπεράσουμε το ρίσκο της διαδρομής, που κατά καιρούς τόσα έχουν γίνει και έχουν ειπωθεί, αλλά μέχρι σήμερα δεν έχει αλλάξει τίποτα, παρά μόνο να τα ξαναθυμόμαστε όταν γίνει κακό. Αφού λοιπόν αποφασίστηκε να συνεχίσουν την εκδρομή, φτάνουμε στο κυρίως θέμα μας. Η εκδρομή, σύμφωνα με το πρόγραμμα που μοίρασαν στα παιδιά (καλή οργάνωση), περιελάμβανε επίσκεψη με το που θα έφταναν στην Αθήνα στο εμπορικό κέντρο Mall -ο πολιτισμός μας πάντα ξεκινάει από ένα εμπορικό κέντρο- και τα παιδιά το πρώτο πράγμα που θα έπρεπε να δουν στην πρωτεύουσα ήταν αυτό. Φυσικά τα παιδία που δεν έχουν και την καλύτερη σχέση με την οικονομική διαχείριση, ότι χρήματα πήραν από του σπίτι τους τα κατέθεσαν εκεί και στην συνέχεια ότι βρέξει ας κατεβάσει. Δεν μπορώ να καταλάβω τι μπορεί να προσφέρει σε ένα παιδί μία επίσκεψη σε ένα μεγάλο εμπορικό κέντρο. Τα εκπαιδεύουν για να γίνουν καλοί αγοραστές αργότερα; Δεν ξέρω γιατί συμβαίνει αυτό. Το κακό είναι πως οι καθηγητές και όλα όσα υπάρχουν γύρω μας (media κ.λ.π.), που θεωρητικά έχουν αναλάβει σε μεγάλο βαθμό την επιμόρφωση και την εκπαίδευση των παιδιών -γιατί όπως και να το κάνουμε

Θέλουμε Εκδρομή

αρκετές ώρες της ημέρας τις περνάνε μαζί- έχουν φτάσει τα παιδιά στο να χαίρονται διότι πήγαν σε αυτό το εμπορικό και να το θεωρούν σημαντικό και ενδεχομένως εάν δεν πήγαιναν να υπήρχε και σοβαρό πρόβλημα. Θεωρούμε τους εαυτούς μας ιθαγενείς που προσπαθούμε να μας κοροϊδέψουμε με καθρεφτάκια. Στη συνέχεια, σειρά στην σχολική εκδρομή, είχε ο καλός μας φίλος Χατζηγιάννης και το υπέροχο πρόγραμμά του. Λες και τα παιδιά δεν θα το άκουγαν ή οι καθηγητές δεν ξέρουν πως κάθε καλοκαίρι εδώ και χρόνια διοργανώνει συναυλίες στην περιοχή μας. Άντε να το ξεπεράσουμε και αυτό.

Ας ανακαλύψουν πρώτα την Ελλάδα να βρουν και να δουν τι είναι χρήσιμο για τα παιδιά και μετά ας κάνουν τις προτάσεις τους. Και αν δεν μπορούν να επέμβουν στο πρόγραμμα, ας προσπαθήσουν να επηρεάσουν την κρίση τους προς το καλύτερο...

Ακολούθησε η επίσκεψη στη βουλή των Ελλήνων, την οποία τα παιδία κάνουν «αγγαρεία», γιατί δεν την θεωρούν σημαντική και κάνουν υπομονή μέχρι να περάσει, για να τα αφήσουν μετά στη Ερμού, για το 2ο γύρο των ψώνιων, αν έμεινε τίποτα από τον 1ο γύρο στο Mall. Τέλος, επίσκεψη στο μουσείο της Ακρόπολης, γιατί φαντάζομαι τον τελευταίο καιρό είναι στη μόδα. Στο γυρισμό στάση στο Σείριο για ψώνια από τα Jumbo και φαγητό στα Goody’s. Αυτό είναι το πρόγραμμα πάνω-κάτω των σχολείων, που κατά κανόνα πηγαίνουν στην πρωτεύουσα. Αυτό είναι η Αθήνα για τους διοργανωτές, Mall - Ερμού - Σείριος και για γαρνιτούρα, μουσείο ακρόπολης, βουλή κλπ. Ίσως να είναι πιο εύκολες αυτές οι επιλογές. Ίσως να ικανοποιούν και τα παιδιά σε ένα βαθμό. Αυτοί όμως δεν είναι λόγοι εκδρομής που πλέον έχει χάσει τον τίτλο «εκπαιδευτική» και ίσως γίνει σαν αυτό που λέμε αστειευόμενοι «πάμε για ψώνια στο Μιλάνο». Ας ανακαλύψουν πρώτα την Ελλάδα να βρουν και να δουν τι είναι χρήσιμο για τα παιδιά και μετά ας κάνουν τις προτάσεις τους. Και αν δεν μπορούν να επέμβουν στο πρόγραμμα, ας προσπαθήσουν να επηρεάσουν την κρίση τους προς το καλύτερο και όχι να τα αφήσουν στις μεσημεριανές επιλογές της τηλεόρασης.

omikron 108 Τεύχος20

Greenpeace

Απαράδεκτη έγκριση μεταλλαγμένης πατάτας στην Ευρώπη www.greenpeace.gr

νεοσύστατη Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την καλλιέργεια και χρήση σε τρόφιμα και ζωοτροφές της μεταλλαγμένης

πατάτας. Είναι η πρώτη φορά από το 1998 που η ΕΕ εγκρίνει καλλιέργεια μεταλλαγμένου οργανισμού στο έδαφός της. Μονόδρομος για την Ελλάδα η εθνική απαγόρευση! Η νεοσύστατη Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την καλλιέργεια και χρήση σε τρόφιμα και ζωοτροφές της μεταλλαγμένης πατάτας “Amflora” της εταιρείας BASF που περιέχει γονίδιο ανθεκτικότητας σε αντιβιοτικά, αψηφώντας τις επιστημονικές ενδείξεις, την κοινή γνώμη και την Ευρωπαϊκή νομοθεσία. Είναι η πρώτη φορά από το 1998 που η ΕΕ εγκρίνει καλλιέργεια μεταλλαγμένου οργανισμού στο έδαφός της. Ο νέος Επίτροπος Υγείας και Πολιτικής Καταναλωτών, κ. Τζον Ντάλι, σε συμφωνία με τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κ. Μπαρόζο, χρησιμοποίησε την αποκαλούμενη “γραπτή διαδικασία” για να επιτρέψει την καλλιέργεια της μεταλλαγμένης πατάτας, αποφεύγοντας να έρθει αντιμέτωπος με το Κολέγιο των Επιτρόπων για σχετική συζήτηση. Η πατάτα Amflora της γερμανικής εταιρείας αγροχημικών BASF περιέχει γονίδιο ανθεκτικότητας στην καναμισίνη (kanamycin) και την νεομυκίνη (neomycin) που περιέχονται σε αρκετά αντιβιοτικά. «Είναι απαράδεκτο και ανήθικο το γεγονός ότι μία από τις πρώτες επίσημες ενέργειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι να εγκρίνει την καλλιέργεια της μεταλλαγμένης πατάτας αδιαφορώντας παντελώς για τους κινδύνους που προκαλεί στο περιβάλλον και τη δημόσια υγεία», δήλωσε η Έλενα Δανάλη, υπεύθυνη της εκστρατείας για τα μεταλλαγμένα στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Φαρμάκων έχουν προειδοποιήσει σχετικά με την ανθεκτικότητα σε αντιβιοτικά την πατάτα Amflora. Έχουν προηγηθεί πρωτοφανείς διαφωνίες σχετικά με τη μεταλλαγμένη πατάτα Amflora ακόμη και από την Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) που συνήθως υποστηρίζει τα μεταλλαγμένα. Τέλος, η ιατρική κοινότητα ανησυχεί για την αύξηση της ανθεκτικότητας στα αντιβιοτικά, ενώ το 2001 η ΕΕ υιοθέτησε νόμο που ζητούσε να αποσυρθούν έως το 2004 τα γονίδια που είναι ανθεκτικά στα αντιβιοτικά και που μπορούν να απειλούν την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον. Η Greenpeace καλεί όλα τα κράτη-μέλη της ΕΕ να προχωρήσουν άμεσα σε εθνικές απαγορεύσεις της καλλιέργειας της μεταλλαγμένης πατάτας Amflora. Ταυτόχρονα, καλεί όλους τους Ευρωπαίους Επιτρόπους να σεβαστούν την ασφάλεια των Ευρωπαίων καταναλωτών και αγροτών.

omikron 109 Τεύχος20

Το χρώμα της Τέχνης Το χρώµα της Τέχνης Από τον Ηλία Τολιάδη

Jan Vermeer (31 Οκτ. 1632 - 16 Δεκ. 1675)

Ο Jan Vermeer Γεννήθηκε στις 31 Οκτωβρίου1632 στο Delft της Νότιας Ολλανδίας και βαπτίστηκε σαν Johannis. Πέθανε και θάφτηκε σαν Jan στην ίδια πόλη στις 16 Δεκεμβρίου 1675, 43ων χρονών. Ήταν Ολλανδός Μπαρόκ ζωγράφος της ολλανδικής χρυσής εποχής. Αναλογικά λίγα πράγματα είναι γνωστά για την ζωή του και για αυτό είναι γνωστός ως Σφήγκα του Delft (ονομασία που του απέδωσε το 1866 ο Γάλλος πολιτικός και κριτικός Thore Burger). από ότι φαίνεται ήταν πολύ αφοσιωμένος στην τέχνη του. Δεν απομακρύνθηκε από τον τόπο που γεννήθηκε. Πιθανότατα είχε βοήθεια από τον συλλέκτη τέχνης Pieter van Ruijven και συνυπήρξε με κάποιο ανταγωνισμό με τους ζωγράφους Pieter van Hoogh και Nicolaes Maes. Στην γενέτειρα του είχε καταξίωση και σαν καλλιτέχνης και σαν εκτιμητής τέχνης. Με τον θάνατο του έπεσε στην λήθη για να επανεκτιμηθεί το 19 αιώνα και να πάρει την θέση που του αξίζει. Ήταν γιος του Reijnier Janszoon και της Dinia Baltens. Ο πατέρας του ήταν τεχνίτης μεταξωτών υφασμάτων (caffa), που κατόρθωσε να αναπτύξει μια επιχείρηση πανδοχείων και έργων τέχνης, όπου μετά τον θάνατο του, ο Vermmer συνέχισε σαν έμπορος πινάκων ζωγραφικής. Το 1653 παντρεύτηκε την καθολική Catharina Bolnes και έζησαν σε ένα από τα πανδοχεία το Mechelen. Μαζί κάνανε 14 παιδιά από τα οποία επιβιώσαν τα 10. Μαθήτευσε και επηρεάστηκε με ζωγράφους όπως οι Carel Fabritius, Leonaert Bramer και πιθανώς ο Dirck van Baburen. Υπήρξε μέλος επανειλημμένα κεφαλή της συντεχνίας ζωγράφων εμπόρων τέχνης του άγιου Λουκά, του Delft. Ο Vermeer γενικά ζωγράφιζε αργά και μεθοδικά, χρησιμοποιώντας τις τεχνολογία της εποχής (όπως σκοτεινό θάλαμο για την ανεύρεση προοπτικής) 2με 3 πίνακες το χρόνο. Υπολογίζετε ότι τελείωσε περίπου 50 πίνακες, από τους οποίους σώζονται 35. Γενικά δυσκολεύτηκε οικονομικά στη ζωή του κυρίως προς το τέλος, έχοντας και την ατυχία να πέσει σε χρονιές πανούκλας και οικονομικής κρίσης και μιας μεγάλης έκρηξης στην πόλη του, γνωστή ως Delft Thanderclap, που κατέστρεψε ένα μεγάλο μέρος της. Όπως επίσης και στα χρόνια της ήττας των Ολλανδών στον Γαλλολλανδικό πόλεμο. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα έζησε με την οικογένεια του στο σπίτι της πεθεράς του Maria Thins στο Oude Langendijk γειτονία του Delft. Στις μέρες μας έγινε πιο ευρεία γνωστός με το κινηματογραφικό φιλμ, «το κορίτσι με το μαργαριτάρι» του Peter Webber που αναφέρεται σε έναν από τους διασημότερους πίνακες του και την σχέση του με το μοντέλο.

Το χρώμα της Τέχνης Υπάρχουν πολλοί τρόποι ανάλυσης των έργων τέχνης Σε αυτό το μικρό αριστούργημα του (μόλις 24,5 Χ 21 εκ), εμπεριέχονται πληροφορίες όπως η αναφορά ενός επαγγέλματος, τα εργαλεία και τα υλικά με τα οποία εργάζεται, την ένδυση της ιδίας της δαντελιέρας, την κόμμωση της, τον πάγκο εργασίας. Επίσης, είναι χαρακτηριστικό (και για όσους έχουν την ευκαιρία να δουν από κοντά έργα του Vermeer πιο ξεκάθαρο), το φως που αποδίδει στα έργα του. Κατά κάποιο τρόπο ενώ υπάρχει μια πηγή φωτός, στην προκείμενη περίπτωση από δεξιά (αν και συνήθως προτιμά από αριστερά) που αναδεικνύει το κάθε αντικείμενο ξεχωριστά, όλο το θέμα ενοποιείτε από τον τρόπο που φωτίζει το φόντο. Όλα αυτά μαζί με μια βελούδινη μαεστρία που απλώνει το χρώμα στον καμβά. Ας προσθέσουμε και την αυτονόμηση της κάθε φόρμας, που ταυτόχρονα ανήκει στο σύνολο, χωρίς επαναλήψεις

και φλυαρίες, με μία αίσθηση απέριττου και όλα μαζί σε μία τόσο μικρή επιφάνια. Έτσι βλέπουμε, πως όταν η μαστοριά συναντάει την ευφυΐα και φυσικά αυτήν την ακαταμάχητη έλξη για ζωγραφική, φέρνει την τέχνη γενικότερα και την ζωγραφική ειδικότερα πιο κοντά στους ανθρώπους, εντάσσοντας την στην καθημερινότητα τόσο απλά και ειλικρινά. Αν και είναι λίγα τα έργα που μας άφησε, είναι τεράστια η κληρονομιά. Ίσως η πιο σημαντική το πως μπορεί να ζει κάποιος μαζί με την τέχνη. Citation Wikipedia. Johannes Vermeer Vermmer biography, national gallery of art retrieved 21 september 2009 References Jan Vermeer by Arthur K Wheelock, Jr Ars Mundi publications

ΣΙ∆ΗΡΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΩΡΓΟΣ & ΣΙΑ Ο.Ε. Εργοστάσιο: 2ο χλµ. Πτολ/δας - Ανατολικού, Τηλ.: 24630 82330 Κατάστηµα: 25ης Μαρτίου 76 Πτολ/δα, Τηλ.: 24630 53933 & Fax: 24630 55593 www. sidiropulos. gr

ώρα για... παγωτό!!!

Θέμα Προτεραιοτήτων

Θέμα Προτεραιοτήτων Της Ιωάννας Κωσταρέλλα✳

πλήρωτες άφησαν τις συνδρομές στους διεθνείς εκδοτικούς οίκους τα τσακά-

λια του υπουργείου παιδείας, τα οποία εδώ και χρόνια όχι μόνο δεν προωθούσαν τα σχετικά τιμολόγια προς πληρωμή, αλλά σκέφτηκαν να εντάξουν τις δαπάνες αυτές στα ευρωπαϊκά προγράμματα. Μέχρι που τους πήραν χαμπάρι οι «κουτόφραγκοι» και τους έστειλαν χαιρετίσματα ότι τα ευρωπαϊκά προγράμματα δεν είναι για να πληρώνουν λειτουργικές δαπάνες, αλλά αναπτυξιακές. Έτσι για μια ολόκληρη μέρα οι φοιτητές και το επιστημονικό προσωπικό των ιδρυμάτων έμειναν χωρίς πρόσβαση στους διεθνείς εκδοτικούς οίκους, με ότι αυτό συνεπάγεται για τη δουλειά τους. Ευτυχώς το παράθυρο στον κόσμο της γνώσης έκλεισε για μια μέρα μόνο, καθώς αυτοί που αποκαλούμε «αρμόδιους» βρήκαν τρόπο για να πληρώσουν, αφού, όμως, είχαμε ρεζιλευτεί και πάλι διεθνώς. Θα μου πείτε εδώ ο κόσμος καίγεται κι εμείς θα ασχοληθούμε με τις συνδρομές στα περιοδικά; Ναι, γιατί από ‘κει ξεκινάει το πρόβλημα. Στη omikron 115 Τεύχος20

Θέμα Προτεραιοτήτων χώρα που αντιμετωπίζονται τα θέματα της παιδείας με τρόπο απαξιωτικό και γράφουμε στα παλιά μας τα παπούτσια τα θέματα της έρευνας, είναι φυσικό και επόμενο να φλερτάρουμε με τη χρεωκοπία. Το πρόβλημα με τις συνδρομές ηλεκτρονικών περιοδικών αποτυπώνει για μία ακόμη φορά την κρατική αδιαφορία για σημαντικά ζητήματα των ΑΕΙ και των ερευνητικών κέντρων. Αν δεν κάνεις έρευνα, αν δε δώσεις ώθηση στην καινοτομία, από που αλλού να περιμένεις την ανάπτυ-

Απλήρωτες άφησαν τις συνδρομές στους διεθνείς εκδοτικούς οίκους τα τσακάλια του υπουργείου παιδείας, τα οποία εδώ και χρόνια όχι μόνο δεν προωθούσαν τα σχετικά τιμολόγια προς πληρωμή, αλλά σκέφτηκαν να εντάξουν τις δαπάνες αυτές στα ευρωπαϊκά προγράμματα...

ξη; Η ανάπτυξη δεν είναι φρούτο εξωτικό. Απαιτεί συστηματική καλλιέργεια του εδάφους, προκειμένου να δώσει καρπούς. Αυτούς, λοιπόν, τους καρπούς τους περιμένουμε από τους νέους ερευνητές που θα μας δείξουν τους δρόμους. Δεν τους περιμένουμε ούτε από τους τριακόσιους της Βουλής, ούτε από τις στρατιές των τεμπέληδων που φορτώθηκαν στο δημόσιο από τα παράθυρα. Σε παλαιότερη έκθεση του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (OOΣA) για την ευρωπαϊκή Παιδεία αναφέρεται ότι τα κυριότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα η εκπαίδευση στην Ευρώπη είναι ο μεγάλος αριθμός των φοιτητών, η κακή οικονομική κατάσταση λόγω χαμηλής χρηματοδότησης της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, η κακοδιαχείριση, η έλλειψη φαντασίας στον τρόπο διδασκαλίας και τέλος η παραγωγή ανέργων. Αντιθέτως, τα πανεπιστήμια της Κίνας και της Ινδίας αρχίζουν να παράγουν αποφοίτους υψηλών δεξιοτήτων με χαμηλό κόστος και με αυξανόμενο ρυθμό, ενώ αυτά των HΠA επικρατούν κατά κράτος των ευρωπαϊκών στην έρευνα και το επίπεδο γνώσεων που προσφέρουν. Οι περισσότερες χώρες της E.E. ξοδεύουν για την ανώτατη εκπαίδευση μεταξύ

omikron 116 Τεύχος20

Θέμα Προτεραιοτήτων του 0,9% (Σλοβακία, Iταλία, Tσεχία) και του 1,8% (Δα-

χνεις χρήματα σε εργαστηριακούς εξοπλισμούς και να

νία, Φινλανδία, Σουηδία) του AEΠ τους.

περιμένεις να γίνεις φυτώριο ερευνητών.

Σύμφωνα με τον OOΣA, η Φινλανδία έχει το κα-

Το χειρότερο, όμως, όλων είναι να μην αντιλαμβά-

λύτερο εκπαιδευτικό σύστημα του κόσμου. Κατά τη

νεσαι ότι έχεις πρόβλημα στον τομέα της εκπαίδευσης

δεκαετία του ‘60 και του ‘70, ωστόσο, αντιμετώπιζε τα

και να θεωρείς ότι με απλές μεταφορές αρμοδιοτήτων,

ίδια προβλήματα που έχουν σήμερα τα περισσότερα

οι οποίες συνήθως καταλήγουν σε «κοκορομαχίες»

ευρωπαϊκά ιδρύματα. Η λύση βρέθηκε στην απόφαση

σχετικά με το αν ο δήμος που έδωσε το οικόπεδο ή

να μεταφερθεί η εξουσία από τους γραφειοκράτες του

η Νομαρχία που έκανε την κατασκευή, συνέβαλαν πε-

Eλσίνκι στις τοπικές αρχές.

ρισσότερο στη δημιουργία ενός καινούργιου κτιριακού

H φινλανδική «συνταγή» περιλαμβάνει τη συνεχή

συγκροτήματος.

αξιολόγηση των σχολείων και των δασκάλων, τα ανοι-

Έχουμε ακόμα δρόμο μπροστά μας, όχι βέβαια για

κτά αναλυτικά προγράμματα της πρωτοβάθμιας εκπαί-

να φθάσουμε στο επίπεδο της Φινλανδίας, αλλά για να

δευσης και τα τεράστια ποσά που δαπανώνται για τη

μπορούμε να συζητάμε για παροχή αξιοπρεπών υπη-

διασφάλιση της ποιοτικής παιδείας των μειονοτήτων.

ρεσιών εκπαίδευσης.

Στις χρηματοδοτήσεις το κράτος αναλαμβάνει επιδότηση ύψους 57% των δαπανών, ενώ οι τοπικές αρχές συμβάλλουν με μέσο όρο 43%.

✳

Η Ιωάννα Κωσταρέλλα είναι δημοσιογράφος-

Στην Ελλάδα, όμως, πώς να μιλήσουμε για χρηματο-

επικοινωνιολόγος, επιστημονική συνεργάτιδα του

δότηση από τις τοπικές αρχές όταν αυτές δεν μπορούν

τμήματος Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας του

να λύσουν ούτε τα βασικά ζητήματα καθαριότητας και

ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας.

τη «βγάζουν» ζητώντας περισσότερους πόρους από το αρμόδιο υπουργείο, για να κάνουν περισσότερες συμβάσεις για υπαλλήλους καθαριότητας καθότι «οι προηγούμενοι έχουν μεταταχθεί σε θέσεις οδηγών λόγω εμπειρίας» (Μανδραβέλης, Καθημερινή 10/3/10); Είναι θέμα προτεραιοτήτων. Είμαστε διατεθειμένοι να επενδύσουμε στη γνώση ή όχι; Δεν είναι εύκολη η απάντηση καθώς το ζήτημα είναι δομικό. Οι όποιες επιλογές είναι απαραίτητο να συνοδεύονται με τις ανάλογες αλλαγές σε ζητήματα μεταφοράς πόρων, αξιολόγησης και αρμοδιοτήτων. Για παράδειγμα δεν γίνεται να θέλεις να είσαι ανταγωνιστικός, αλλά να μην θέλεις να αξιολογείσαι. Όπως, επίσης, δεν γίνεται να μη ρί-

omikron 117 Τεύχος20

ΒΙ ΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Β ΙΒ ΛΙΟΠ Α Ρ Ο Υ Σ Ι Α Σ Η omikron magazine

«Οι φωτογραφίες» Βασίλης Βασιλικός ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ "Ο συγγραφέας εδώ αναμοχλεύει, επεξεργάζεται

θανάτου". Δεν αντέχει τον πρώτο μεγάλο χωρισμό,

και αξιοποιεί, με λεπτότητα, με τέχνη, με λυρική έξαρ-

αλλά ούτε και τον πρώτο μεγάλο "δεσμό". Θέλει να

ση, τις αναμνήσεις του. Ο κεντρικός ήρωας του βιβλίου

είναι ο δυνατός και ο "Ρυθμιστής" των πραγμάτων, να

μπερδεύει το παρελθόν με το παρόν, ανακαλεί παρα-

κυνηγήσει τα όνειρά του, να αγαπάει και να ανασαίνει

στάσεις από τα παλιότερα χρόνια της ζωής του, και με

ελεύθερος. Και είναι έτοιμος να πληρώσει κάθε τίμημα.

πλαίσιο πάντα τη Θεσσαλονίκη, εκφράζει την απόλυτη

Γράφει ποιήματα τα οποία απευθύνει στην αγαπημένη

αποξένωσή του από τον κόσμο". Έτσι υποδεχόταν ο

του μυστικά, βγάζει φωτογραφίες που τις της στέλνει

Απόστολος Σαχίνης τις "Φωτογραφίες" του Βασίλης

φανερά. Ποτέ δεν θα διακόψει οριστικά την επικοινω-

Βασιλικού το 1964. Ένα μοντερνιστικό μυθιστόρημα,

νία μαζί της. Εξάλλου, ο τόπος μπορεί να είναι τόσο

που ανανέωσε τους εκφραστικούς τρόπους της πεζο-

μικρός και ασφυκτικός ώστε να μην μπορεί να ξεφύγει

γραφίας και διατηρεί αμείωτη τη φρεσκάδα του έως

μόνιμα, αλλά είναι και όσο μικρός "χρειάζεται" για να

σήμερα. Εξαντλημένες από την πρώτη τους έκδοση

μην την ξεχνά ποτέ. Η σχέση τους αποδεικνύεται το

(Εστία, 1964), οι "Φωτογραφίες" επανεκδίδονται τώρα

πολύτιμο "υλικό" του. Το κάνει ταινία και η λαχτάρα για

για πρώτη φορά από τα "Ελληνικά Γράμματα", στο πλαί-

δημιουργία, η φιλοδοξία του, στέλνει αυτό το "υλικό"

σιο της Βιβλιοθήκης Βασίλη Βασιλικού. "Φωτογραφίζω",

στα περισσότερα κινηματογραφικά φεστιβάλ. Οι προ-

σημαίνει "γράφω με το φως". Κι αυτό ακριβώς κάνει ο

σωπικές αγωνίες του Λάζαρου μαζί με την ανελευθερία

Βασίλης Βασιλικός, που ξανατυπώνει παλιές "φωτογρα-

που βιώνει στην ταραγμένη πολιτικά Ελλάδα μπερδεύ-

φίες". Ο Λάζαρος, ο ήρωας των "φωτογραφιών", ως

ονται διαρκώς με την αλήθεια και τη φαντασία. Οι δυο

alter ego του Β. Βασιλικού, "ξεφυλλίζει" τις σημαντικές

τους μεγαλώνουν ξεχωριστά, κρατώντας τις αναμνή-

στιγμές του, στη γενέθλια πόλη: τις πρώτες εμπειρίες

σεις, τις αγωνίες τους και μια -έστω- όχι και τόσο συχνή

της ζωής, τους εφηβικούς έρωτες, στιγμιότυπα από

επικοινωνία. Μέχρι που ύστερα από χρόνια, ύστερα

την Κατοχή και τις κακουχίες, τη σκληρότητα και την

από σύντομες ερωτικές συναντήσεις, θα έρθουν ξανά

εγκατάλειψη - σε ένα ρεαλιστικό κάδρο, που απεικο-

πρόσωπο με πρόσωπο, για να μετρήσουν τις επιθυμί-

νίζει την ελληνική πραγματικότητα της καταστροφής

ες τους, τις εμμονές, τις αλήθειες, κάθε αλλοίωση στις

και των προσφύγων, των άνεργων και των άστεγων.

φωτογραφίες που κράταγε ο ένας για τον άλλον εδώ

Ο Λάζαρος φεύγει από τη Νεκρούπολη. "Δεν μπορεί

και τόσον καιρό. Στην αφήγηση-σκέψη του, ο Λάζαρος

να σηκώσει στους ώμους του το βάρος του πρώτου

συγχέει το παρελθόν με το παρόν, το όνειρο με την

omikron 120 Τεύχος20

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Β ΙΒ Λ ΙΟΠ Α Ρ Ο Υ Σ Ι Α ΣΗ omikron magazine

πραγματικότητα• προσπαθεί να ιεραρχήσει τον πρώτο

ελεύθερος. Και είναι έτοιμος να πληρώσει κάθε τίμημα.

έρωτα, τον πρώτο χωρισμό, τη μεγάλη φυγή. Θα βρει

Γράφει ποιήματα τα οποία απευθύνει στην αγαπημένη

τη δύναμη να γυρίσει ξανά την ταινία της ζωής του,

του μυστικά, βγάζει φωτογραφίες που τις της στέλνει

και ποιοι θα είναι οι πρωταγωνιστές της; Ο έρωτας-

φανερά. Ποτέ δεν θα διακόψει οριστικά την επικοινω-

λύτρωση ή η ασφυκτική απόδραση; Οι "Φωτογραφίες"

νία μαζί της. Εξάλλου, ο τόπος μπορεί να είναι τόσο

είναι ένα ποίημα για τον έρωτα, για μια χαμένη γυναίκα,

μικρός και ασφυκτικός ώστε να μην μπορεί να ξεφύγει

για μια πόλη, για μια χώρα -την Ελλάδα- στην οποία η

μόνιμα, αλλά είναι και όσο μικρός "χρειάζεται" για να

λέξη ελευθερία ανέκαθεν λάμβανε ένα νόημα τραγικό.

μην την ξεχνά ποτέ. Η σχέση τους αποδεικνύεται το

"Ο συγγραφέας εδώ αναμοχλεύει, επεξεργάζεται και

πολύτιμο "υλικό" του. Το κάνει ταινία και η λαχτάρα για

αξιοποιεί, με λεπτότητα, με τέχνη, με λυρική έξαρση,

δημιουργία, η φιλοδοξία του, στέλνει αυτό το "υλικό"

τις αναμνήσεις του. Ο κεντρικός ήρωας του βιβλίου

στα περισσότερα κινηματογραφικά φεστιβάλ. Οι προ-

μπερδεύει το παρελθόν με το παρόν, ανακαλεί παρα-

σωπικές αγωνίες του Λάζαρου μαζί με την ανελευθερία

στάσεις από τα παλιότερα χρόνια της ζωής του, και με

που βιώνει στην ταραγμένη πολιτικά Ελλάδα μπερδεύ-

πλαίσιο πάντα τη Θεσσαλονίκη, εκφράζει την απόλυτη

ονται διαρκώς με την αλήθεια και τη φαντασία. Οι δυο

αποξένωσή του από τον κόσμο". Έτσι υποδεχόταν ο

τους μεγαλώνουν ξεχωριστά, κρατώντας τις αναμνή-

Απόστολος Σαχίνης τις "Φωτογραφίες" του Βασίλης

σεις, τις αγωνίες τους και μια -έστω- όχι και τόσο συχνή

Βασιλικού το 1964. Ένα μοντερνιστικό μυθιστόρημα,

επικοινωνία. Μέχρι που ύστερα από χρόνια, ύστερα

που ανανέωσε τους εκφραστικούς τρόπους της πεζο-

από σύντομες ερωτικές συναντήσεις, θα έρθουν ξανά

γραφίας και διατηρεί αμείωτη τη φρεσκάδα του έως

πρόσωπο με πρόσωπο, για να μετρήσουν τις επιθυμί-

σήμερα. Εξαντλημένες από την πρώτη τους έκδοση

ες τους, τις εμμονές, τις αλήθειες, κάθε αλλοίωση στις

(Εστία, 1964), οι "Φωτογραφίες" επανεκδίδονται τώρα

φωτογραφίες που κράταγε ο ένας για τον άλλον εδώ

για πρώτη φορά από τα "Ελληνικά Γράμματα", στο πλαί-

και τόσον καιρό. Στην αφήγηση-σκέψη του, ο Λάζαρος

σιο της Βιβλιοθήκης Βασίλη Βασιλικού. "Φωτογραφίζω",

συγχέει το παρελθόν με το παρόν, το όνειρο με την

σημαίνει "γράφω με το φως". Κι αυτό ακριβώς κάνει ο

πραγματικότητα• προσπαθεί να ιεραρχήσει τον πρώτο

Βασίλης Βασιλικός, που ξανατυπώνει παλιές "φωτογρα-

έρωτα, τον πρώτο χωρισμό, τη μεγάλη φυγή. Θα βρει

φίες". Ο Λάζαρος, ο ήρωας των "φωτογραφιών", ως

τη δύναμη να γυρίσει ξανά την ταινία της ζωής του,

alter ego του Β. Βασιλικού, "ξεφυλλίζει" τις σημαντικές

και ποιοι θα είναι οι πρωταγωνιστές της; Ο έρωτας-

στιγμές του, στη γενέθλια πόλη: τις πρώτες εμπειρίες

λύτρωση ή η ασφυκτική απόδραση; Οι "Φωτογραφίες"

της ζωής, τους εφηβικούς έρωτες, στιγμιότυπα από

είναι ένα ποίημα για τον έρωτα, για μια χαμένη γυναίκα,

την Κατοχή και τις κακουχίες, τη σκληρότητα και την

για μια πόλη, για μια χώρα -την Ελλάδα- στην οποία η

εγκατάλειψη - σε ένα ρεαλιστικό κάδρο, που απεικο-

λέξη ελευθερία ανέκαθεν λάμβανε ένα νόημα τραγικό.

νίζει την ελληνική πραγματικότητα της καταστροφής και των προσφύγων, των άνεργων και των άστεγων. Ο Λάζαρος φεύγει από τη Νεκρούπολη. "Δεν μπορεί να σηκώσει στους ώμους του το βάρος του πρώτου θανάτου". Δεν αντέχει τον πρώτο μεγάλο χωρισμό, αλλά ούτε και τον πρώτο μεγάλο "δεσμό". Θέλει να είναι ο δυνατός και ο "Ρυθμιστής" των πραγμάτων, να κυνηγήσει τα όνειρά του, να αγαπάει και να ανασαίνει omikron 121 Τεύχος20