Mills passie haken by Veen Bosch & Keuning uitgeversgroep

NL_Molla Mills.indd 5

21-09-17 18:00

INHOUD VOORWOORD: IK BEN AANGEHAAKT . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 INLEIDING: AAN DE SL AG . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15

1 BASISINSTRUCTIES GEREEDSCHAPPEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18 GAREN KIEZEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 20 HAAKTECHNIEKEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24

De haaknaald vasthouden . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 De eerste steek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 26 Losse. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 27 Vaste. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Vasten in een spiraal haken. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 30 Knoopsgaten en openingen voor banden. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 Stokje. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 34 Wisselen van kleur tijdens een toer of ronde . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 36 Onzichtbaar wisselen van draad. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 Garens aan elkaar knopen . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 40 Halve vaste. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Draadjes wegwerken. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Ritsen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44 Naden naaien. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44

AFKORTINGEN EN MOEILIJKHEIDSGRAAD . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 46

2 PROJECTEN VOOR IN HUIS MANDEN EN VAZEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 Strokenmand (S). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 52 Strokenmand (M). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Strokenmand (L). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 62 Strokenmand (XL) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 65 Strokenvaas. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66 Diagonaal gestreepte mand. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 72 Triforce-mand. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 79

NL_Molla Mills.indd 6

21-09-17 18:00

KUSSENS . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 80 Pastillekussens . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 83 Drie kussens. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 88 Triforce-kussen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 94 Diagonaal gestreept kussen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 98 Zigzagkussen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 102 VLOERKLEDEN. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 104 Kanten vloerkleed (S). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 106 Kanten vloerkleed (M). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 112 Zeshoekkleed. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 114

INTERIEUR . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 122 Lampenkap . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 Schakelketting. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 135

3 GEHAAKTE ACCESSOIRES TASSEN EN HOEZEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 144 Tablethoes. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 146 Telefoonhoesje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 153 Lievelingstas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154 Diagonaal gestreepte tas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160 Triforce-avondtas. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 166 Cilindertas met zigzags . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174 Cilinderhoes met zigzags. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 182

SIERADEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 188 Schakelsieraden. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 190 Collier met boogjes. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 196 Oorbellen met boogjes. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 202 Striksieraden. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 206

NL_Molla Mills.indd 7

21-09-17 18:00

4 PIXELS HAKEN

BASISINSTRUCTIES . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 214 Een pixelpatroon ontwerpen. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 216 Een pixelpatroon haken. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220

PIXELTASSEN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 224 Stippentas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 226 Nettas (S). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 234 Nettas (M). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 241

5 AFWERKING L ABELS. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . HAKEN EN JE GEZONDHEID . . MET DANK AAN:. . . . . . . . . . . . . GARENINFORMATIE . . . . . . . . .

. . . .

244 253 254 255

NL_Molla Mills.indd 8

21-09-17 18:00

NL_Molla Mills.indd 9

21-09-17 18:00

VOORWOORD

IK BEN AANGEHAAKT!

Ik heb het handwerken geërfd van mijn moeder, die het weer van haar moeder heeft geërfd. Mijn eerste creaties maakte ik op de basisschool. Ik kon toen nog niet echt een haaknaald vasthouden, dus de meeste van mijn projecten naaide ik in elkaar van allerlei gerecyclede materialen. Op de middelbare school ontwikkelde ik mijn vaardigheden verder en leerde ik breien en leer bewerken. Tijdens mijn driejarige opleiding als coupeuse verfde ik vooral stoffen en haakte ik stapels granny squares. Na deze naaiopleiding volgde een designopleiding, waarna een korte carrière als modeontwerpster volgde. Door mijn werk kwam ik terecht op een opleiding voor visuele marketing en in 2008 heb ik mijn eigen bedrijf opgericht, voor de productie van accessoires in kleine oplages. Mijn bestverkopende product was een gehaakte baret ter grootte van een pannenlap. Mijn passie voor haken ontstond toen ik studeerde voor mijn master. Ik haakte en verkocht honderden manden van dik garen, gemaakt van stroken (tricot)stof, en ik nam kilo’s garen mee naar saaie lezingen, waar ik haakte om wakker te blijven. Een van mijn projecten, een set vazen van strokengaren, maakte de reis naar de DMY-tentoonstelling in Berlijn, vandaar naar de tweejaarlijkse handwerktentoonstelling in Cheongju, Zuid-Korea en daarna weer terug naar Helsinki. Kranten en blogs tot aan Australië schreven over mijn haakwerk en mijn gehaakte manden waren maand na maand te zien in woontijdschriften in mijn eigen land. Naast het plezier van succes is het mooiste aan handwerken dat je altijd uitgedaagd wordt. Mijn grootste uitdaging tot nu toe was het geven van een workshop in Leipzig, Duitsland, terwijl ik slechts drie woorden Duits spreek. Maar het gebrek aan een gezamenlijke taal was geen belemmering voor het ambacht; we zaten naast elkaar en haakten samen, steek voor steek. Tijdens mijn workshops heb ik mensen van over de hele wereld ontmoet. Het geven van workshops heeft me ook veel geleerd; het heeft me geïnspireerd tot het maken van dit boek en het schrijven van eenvoudig te volgen haakinstructies.

NL_Molla Mills.indd 10

21-09-17 18:00

Haakster Molla Mills (geboren in 1979) heeft een master in kunst en handwerken van de universiteit van Ostrobothnia, Finland.

Mollan esittely

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum. Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum.

NL_Molla Mills.indd 11

21-09-17 18:00

Schakelketting, 135

Pastillekussens, 83

Drie kussens, 88

Strokenmand (XL), 65

Lievelingstas, 154

Diagonaal gestreepte tas, 160

NL_Molla Mills.indd 12

Zeshoekkleed, 114

21-09-17 18:00

Lampenkap, 124

Cilindertas met zigzags, 174

Collier met boog jes, 196 Triforce-kussen, 94

Strokenmand (S), 52

Triforce-mand, 79

Kanten vloerkleed (M), 112

Triforce-avondtas, 166

NL_Molla Mills.indd 13

Tablethoes, 146

21-09-17 18:00

NL_Molla Mills.indd 14

21-09-17 18:00

INLEIDING

AAN DE SL AG

Het begint heel geleidelijk, zo’n haakverslaving. Je loopt wat vaker de handwerkwinkel binnen, vult je mandje met zachte bollen garen, en misschien af en toe een haaknaald. Je merkt dat je een bol garen in je handtas stopt en stiekem haakt als je maar even de tijd hebt. Er ontwikkelt zich eelt op je vingers, je holtes raken geïrriteerd van het stof dat van het garen af komt en de spieren van je schouders spannen zich steeds meer naar voren. Toch is haken goed voor je. Het is een welkome onderbreking van de dag – je handen doen het werk, je laat je gedachten de vrije loop en je geest kan zich weer opladen. Haken kan aanstekelijk werken en wellicht steek je ook je vrienden aan. Een aantal jaren geleden werkte ik in de winkel waar ik manden haakte van strokengaren, toen een Japans stel langsliep en naar binnen keek. Ze kwamen binnen om de manden te voelen en mijn werk te bewonderen. Niet veel later stuurde ik een grote doos vol gehaakte manden naar Nagano, waar ze verkocht zouden worden op een designmarkt. Het was niet de eerste keer dat ik de aandacht trok met haken in het openbaar – in de bus, tijdens een lezing of in de wachtkamer. Handwerken in het openbaar geeft je de kans om nieuwe mensen te ontmoeten, niet alleen voor marketingdoeleinden, maar ook voor het vormen van nieuwe groepen en contacten. Yarn graffiti en wildbreien vormen inmiddels een bekend beeld in sommige steden. Straten

worden versierd met handwerk, bomen krijgen kleurrijke jasjes en de bruggen worden voorzien van gestreepte, gebreide cilinders. Dit is zeker geen vandalisme: het is de bedoeling om de straten kleur te geven. Yarn graffiti is een prachtig voorbeeld van het moderniseren van een oude handwerktechniek. Zowel oma’s als jongeren haken en breien samen de mooiste projecten. In 2012 haakten ik en mijn workshopdeelnemers tientallen kettingen van 130 meter lang, volgens de instructies op blz. 134-139, om in bomen te hangen in een park in het centrum van Helsinki, als onderdeel van een evenement voor yarn graffiti. Het bijzondere project haalde het nieuws, belandde in de etalage van een populaire handwerkwinkel en was uiteindelijk te zien tijdens de New York Fashion Week. Passie voor haken biedt net als yarn graffiti nieuwe manieren om oude technieken te gebruiken. Het boek bevat praktische illustraties, stap-voor-stapinstructies en een duidelijk geschreven uitleg voor het haken van alle projecten. Je hoeft geen haakexpert te zijn om de projecten te maken – met behulp van de illustraties maak je zelfs de meest complexe projecten. Probeer de patronen uit en pas ze aan aan je eigen stijl, om objecten te maken die bij jou passen. Er zijn geen strikte regels bij het handwerken; deze patronen zijn slechts een leuke manier om iets nieuws te leren. Ik wens je veel haakplezier!

NL_Molla Mills.indd 15

21-09-17 18:00

NL_Molla Mills.indd 16

21-09-17 18:00

BASISINSTRUCTIES

NL_Molla Mills.indd 17

21-09-17 18:00

GEREEDSCHAPPEN

Dikke plastic en metalen haaknaalden voor het haken met strokengaren

Dunne haaknaalden zijn heel geschikt voor het haken van sieraden en filetpatronen

Gebruik naalden van bamboe om de toeren mee te markeren

Werk je project af en naai het in elkaar met een stopnaald â€“ zo raken de vezels van het garen niet beschadigd

NL_Molla Mills.indd 18

21-09-17 18:00

Neem een opschrijfboekje mee om ideeĂŤn in te noteren

Een scherpe schaar voorkomt paniek

Drukknopen zijn een minder opvallend alternatief voor knopen

NL_Molla Mills.indd 19

Papieren plakband kun je gebruiken als pleister voor kleine, door haken ontstane verwondingen

21-09-17 18:00

GAREN KIEZEN

Paula dik getwijnd koord

Hoooked Zpagetti

Paula dun getwijnd koord

DMC ‘Petra’ cotton perle 5

Lang Yarns ‘Pareo’ strokengaren NL_Molla Mills.indd 20

21-09-17 18:00

Als je zelf iets maakt, kun je het helemaal naar wens aanpassen en hoef je het niet te kopen. Handgemaakte objecten zijn vaak een langer leven beschoren dan gekochte, maar alleen als je investeert in goede materialen. Ik steun lokale en ecologische producten, want dat is voor mij de basis van het zelf maken. Kies altijd een garen dat geschikt is voor het project dat je wilt maken. Gebruik voor objecten die je dicht tegen de huid gebruikt bij voorkeur natuurlijke vezels, zoals katoen, wol, zijde, bamboe, linnen en hennep. Voor in het interieur kun je stevig haakwerk maken met bijvoorbeeld getwijnd koord of Hoooked Zpagetti T-shirtgaren. Gemiddeld dikke garens zijn heel geschikt voor tassen en kussens. Je kunt de draad ook dubbel gebruiken, voor een steviger resultaat. Het aantal draden waaruit een garen is opgebouwd is ook van belang. Kies voor objecten die veel te verduren krijgen strak getwijnd garen; hiermee haak je nette steken en zal het project niet te snel slijten. Als je een zacht object wilt, kies dan een losser gesponnen garen. Houd wel je aandacht erbij als je met los gesponnen garen

haakt, want je steekt de haaknaald makkelijker tussen de draadjes in, waardoor kleine lusjes op het werk ontstaan. Voor de patronen in dit boek worden garens gebruikt van katoen, kunstvezels of een combinatie hiervan, zoals katoen met polyester, wat de vezels versterkt en het garen meer elastisch maakt. Het grote zeshoekkleed bijvoorbeeld wordt gemaakt van koord van katoen en polyester. Voor een aantal projecten wordt traditioneel visnetgaren gebruikt, voor andere fairtradekatoen, en de grote manden van Hoooked Zpagetti T-shirtgaren worden gemaakt van stroken gerecycled tricot. Als je de tijd en het geduld hebt, haak dan een klein proeflapje met het garen van je keuze en vergelijk de afmetingen met die in het patroon. Zo heb je een idee hoe groot je object wordt en of je stijl van haken past bij de aangegeven maat haaknaald. Bij elk project wordt een soort garen aanbevolen, maar je kunt natuurlijk ook andere garens gebruiken (zie blz. 255 voor suggesties). Je kunt met bijna elk materiaal haken, als het maar flexibel genoeg is.

Hoooked Zpagetti Liina visnetgaren

Debbie Bliss ‘Eco Baby’ katoenen fairtradegaren

Esito katoenen garen

Borduurgaren NL_Molla Mills.indd 21

Lang Yarns ‘Big Cotton’ katoenen garen

Lang Yarns ‘Estrella’ gerold strokengaren 21-09-17 18:00

Paula dik getwijnd koord

Paula dun getwijnd koord

Debbie Bliss ‘Eco Baby’ katoenen garen

Lang Yarns ‘Big Cotton’ katoenen garen Lang Yarns ‘Estrella’ gerold strokengaren

NL_Molla Mills.indd 22

21-09-17 18:00

Lang Yarns ‘Pareo’ strokengaren

T-shirtgaren

Liina visnetgaren, 18-draads

Esito katoenen garen

DMC ‘Petra’ cotton perle 5

Liina visnetgaren, 12-draads

P R O E F L A PJ E S Proeflapjes worden gehaakt over 10 steken en 10 toeren. Zoals je ziet geven verschillende garens andere afmetingen en een andere textuur. Al deze proeflapjes zijn heen en weer gehaakt. 23

NL_Molla Mills.indd 23

21-09-17 18:00