Issuu on Google+


De tuinplanten Mix & Match gids

1


2


Josie Jeffery

De tuinplanten

Mix & Match gids

3


Dit boek is gepubliceerd door Tirion Uitgevers Postbus 13288 3507 LG Utrecht www.tirion.nl Omslag belettering en zetwerk Nederlandse editie: Elgraphic bv, Schiedam Vertaling: Ingrid Buthod (inAksie v.o.f.) Redactie Nederlandse editie: Marian van Eekelen Omslagfoto’s met toestemming van Fotolia and Shutterstock ISBN 978 90 5210 917 6 NUR 424 Voor het eerst gepubliceerd in Groot-Britannië in 2012 door Leaping Hare Press onderdeel van The Ivy Press Limited, 210 High Street, Lewes, East Sussex, BN7 2NS Oorspronkelijke titel: Good Companions © 2012 Ivy Press Limited © 2014 voor de Nederlandse taal: Tirion Uitgevers, Utrecht Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. No part of this book may be reproduced in any form by print, photocopy, microfilm or any other means without prior written permission from the publisher.

4


inhoud kennismaking met combinatieteelt 6 Hoe je dit boek gebruikt 8

de achtergrond van combinatieteelt 10 tuinieren in harmonie met de natuur 18 voor je begint 28 aan de slag 38 een lijst van combinatiegewassen 47 Register 130 Fotoverantwoording 131

5


Kennismaking met

combinatieteelt

Combinatieteelt is ook weer zo’n wondertje uit de tuinwereld dat je maar moeilijk kunt uitleggen zonder dat de mensen je bevreemd aankijken! Hoewel de naam ‘combinatieteelt’ iets is van de laatste tijd, is er bewijs dat de mens het principe al duizenden jaren toepast. Onze voorouders bestudeerden de natuurlijke relaties tussen gewassen, de grond, de fauna en de ruimte en maakten goed gebruik van die ‘magie’.

6


buren in de tuin Bij combinatieteelt plant of zaai je twee of meer soorten gewassen bij elkaar die elkaar aanvullen en beschermen door insecten te lokken of te verjagen, de grond gezond te houden en smaak te verbeteren.

T

egenwoordig grijpen tuiniers weer steeds meer terug op combinatieteelt om het gebruik van bestrijdingsmiddelen terug te dringen en het tuinwerk te vergemakkelijken door de juiste gewassen naast elkaar te zetten. Tal van planten zijn goede buren van hoofdgewassen en dat biedt allerlei voordelen. Combinatieteelt is een echt uitwisselingsprogramma waarin beide gewassen van elkaar profiteren. Zo kan een gewas schaduw bieden aan de wortels van een ander, dat weer insecten lokt voor bestuiving. Soms kunnen zelfs hoofdgewassen goede buren worden.

onder Kies gewassen die elkaar – niet alleen qua uiterlijk – aanvullen en je tuin zal welig tieren!

Het principe dat je je het best kunt omringen met vrienden die goed voor jou zijn en jij voor hen, kun je ook in je tuin toepassen door gewassen die elkaar helpen naast elkaar te zetten en zo een zelfredzaam systeem te scheppen. Dit boek legt uit hoe combinatieteelt werkt en reikt informatie aan over andere elkaar aanvullende of tegengestelde landbouwtechnieken, naast praktische projecten zoals ‘hoe maak je een composthoop?’ Ook het kleine spul in de tuin wordt niet vergeten, zoals microben, bodemorganismen en osmose, en het grote verhaal dat alles beïnvloedt, zoals klimaatverandering, de elementen en maanstanden. Deze gids vertelt je van alles, van het zaaien tot het verzorgen van je gewassen. Daarna hoef je alleen nog maar in de uitgebreide lijst van combinatiegewassen te kijken en de perfecte plantaardige buren bij elkaar te zoeken.

77

‘Mijn ouders hielden van de magie van tuinieren en de natuur. Mijn moeder maakte zelf een overzicht van combinatiegewassen dat aan de muur hing zolang ik me kan herinneren. Ik weet nog dat ik het ding verbaasd bestudeerde. Het was ontelbare malen gekopieerd voor vrienden met tuinen.’ JOSIE JEFFERY


48

basilicum Ocimum basilicum eenjarige

zaai-/planttijd Zaaien onder glas half lente, uitpoten als er geen kans op vorst meer is. standplaats Warm, beschut, volle zon. teelttips Groeischeuten regelmatig dieven om volle groei te bevorderen en alle bloemknoppen die zich vormen verwijderen. Grond vochtig houden, maar niet nat. Gedijt goed in potten. oogst Het naar kruidnagel geurende jonge blad en scheuten plukken zodra de plant groot genoeg is om ze in gerechten en salades te verwerken. plagen & ziekten Doorgaans geen, hoewel PW

soms bladluis een probleem kan zijn. aanbevolen rassen ‘Mrs Burns lemon’ – variant met citroengeur en -smaak. ‘Dark opal’ – biologisch, laagblijvend, sterk geurend, roze bloemen. ‘Kaneelbasilicum Demeter’ – biologisch, laagblijvend, verfijnde geur en smaak. algemeen Een tere plant die warmte en beschutting nodig heeft; groeit goed in een pot op een zonnige vensterbank. Er zijn veel soorten die subtiel verschillen van geur en smaak. SIE


fotoverantwoording Alamy/Amana Images: 70; Blickwinkel: 71. Fotolia: 3–7, 10, 12, 13 (b), 15, 18, 19 (o), 20, 21 (o), 22 (b&m), 23 (b), 28, 29 (o), 31, 33, 34 (b), 35 (l), 36–39, 40 (l, l&r), 40 (r, b), 41, 42 (b), 43 (m), 44 (b), 45, 46 (l), 47, 49, 50, 52, 54, 56, 57, 59, 60–62, 64–67, 72, 73, 75, 76, 78, 80, 82–85, 87, 90, 92, 93, 95, 96, 99, 100–103, 105–107, 109, 111, 113–115, 117, 118, 120, 121. GAP/Friedrich Strauss: 77. John Glover: Frontispiece. Garden design by Rupert Golby. iStockphoto: 97, 98, 108. Library of Congress, Washington, DC: 11 (b). Lunarorganics.com, courtesy of Erika Pepe: 27 (o). Onestrawrevolution.com, courtesy of Larry Korn: 11 (o), 16 (b). Tony Rodd: 110. Shutterstock: 1, 13 (o), 14, 16–17 (o), 19 (b), 21 (b), 22 (o), 23 (o), 24–26, 27 (b), 29 (b), 30, 34 (o), 35 (r), 40 (r, o), 42 (o), 43 (b&o), 44 (o), 46 (r), 48, 51, 53, 55, 58, 63, 68, 69, 74, 79, 81, 86, 88, 89, 91, 94, 112, 116, 119, 122. Rogge Aar: 104.

104 131


De tuinplanten mix & match gids