door je haren? Je komt overal, je bent veel sneller waar je wilt zijn en je ademt de sfeer van de stad. Koffiedrinken
in dat leuke buurtje en dan via musea en parken naar die superlunchplek aan de andere kant van de stad: de hele stad is binnen handbereik als je fietst.
FIETS & THE CITY
Wat is er fijner dan een stad te ontdekken met de wind
FIETS & THE CITY noord blz. 34
De gidsen van Fiets & the city richten zich op plekken
mee de wijk in, weg van het toeristische centrum, op naar leuke terrasjes, fijne plekjes en heerlijke winkels. Met
punten waar je kunt bijtanken met koffie, lekkere hapjes
en gratis wifi. En natuurlijk waar je terecht kunt voor een lekke band. Alles is makkelijk te vinden met de handige
amsterdam
waar inwoners van de stad zelf graag komen. Ze nemen je
west & vondelpark blz. 20
centraal
aMSTERDAM
blz. 14
kaartjes en het complete adresoverzicht achterin.
oost
blz. 28
Het mooiste van de stad ontdek je op de centraal blz. 16
ISBN 978-90-215-5555-3
west & vondelpark blz. 22
NUR 480 Kosmos Uitgevers, Utrecht/Antwerpen
www.boekenwereld.com
fiets_Amsterdam-Cover_NL.indd 1
www.kosmosuitgevers.nl
20-09-13 11:49
msterdam-NL.indb 1
Fiets & The City
amsterdam
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 3
INHOUD ZO GEBRUIK JE DEZE GIDS 4 fietsstad Amsterdam 6 Centraal 10 West & Vondelpark 18 Oost 24 Noord 30 RACEN & TRAINEN 36 ONMISBARE FIETSINFO 40 Links & adressen 44 NOTITIES 47 Voorflap
PLATTEGROND | EEN DAG OP DE FIETS Achterflap
INFORMATIE, FEITEN EN CIJFERS | LEGENDA
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 5
ZO GEBRUIK JE DEZE GIDS Dit deel over Amsterdam uit de reeks Fiets & The City is gemaakt om je genoeg zelfvertrouwen te geven om de stad in je eigen tempo per fiets te verkennen. Op de voorflap vind je een plattegrond van de hele stad waarmee je je kunt oriënteren. We hebben de stad in vieren gedeeld: Centraal (blz. 10), West & Vondelpark (blz. 18), Oost (blz. 24) en Noord (blz. 30). Allemaal goed per fiets toegankelijk en met volop eethuisjes, cafés, galerieën, musea, winkels en parken. Van elk gebied is er een detailkaart, waarop onze tips voor bezienswaardig heden, plekken waar je koffie en koek kunt bijtanken en wifispots staan aangegeven. Fiets rond en kijk wat je leuk vindt. Op de deelkaarten staan ook fietsroutes, fietsshops en oriëntatiepunten: alles wat je nodig hebt om veilig rond te rijden en specifieke locaties in een groot gedeelte van het stadscentrum te vinden. Volg je liever een uitgestippelde route, kijk dan bij ‘Een dag op de fiets’, ook op de voorflap. Die route brengt je in 35 relaxte kilometers naar delen van Amsterdam die we bij de wijken niet hebben uitgelicht en je komt langs de meer toeristische highlights. Kies de gebieden die je aanspreken of rijd de route in omgekeerde richting: gebruik hem zoals jou het best uitkomt. In het hoofdstuk ‘Racen & trainen’ (blz. 36) word je bijgepraat over de wielerhistorie van Amsterdam en vind je tips voor langere fietstochten in de fraaie omgeving van de stad, en in ‘Onmisbare fietsinfo’ (blz. 40) komen weggedrag en ins en outs van het Amsterdamse fietspadennet aan bod. Bij de ‘Links & adressen’ (blz. 44) vind je ten slotte alle praktische informatie die je nodig hebt.
5
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 37
De Nederlanders mogen dan niet zo wielrengek zijn als de Belgen, toch is Nederland een van de traditionele wielerlanden in Noord-Europa. De eerste wielerclub van Amsterdam werd opgericht in 1884. Tegen 1900 waren het er zo’n zestig en de eerste wegwedstrijd (93 km van Amsterdam naar Arnhem in 1885) was toen al een vage herinnering. Tussen 1905 en 1936 was racen op de openbare weg in Nederland verboden en vond de meeste actie plaats op een van de vele Amsterdamse wielerbanen, eerst op een sintelbaan achter het Rijksmuseum en later op overdekte en openluchtbanen van hout en beton elders in de stad. Ondanks het wegraceverbod organiseerde de wielervereniging Olympia in 1909 de Ronde van Nederland, een meerdaagse etappe wedstrijd die meestal in de hoofdstad begon en eindigde. Gerrie Knetemann, de in Amsterdam geboren wereldkampioen van 1978, is met vier overwinningen de meest succesvolle renner van de Ronde van Nederland. Knetemann, die bij TI-Raleigh onder de strenge ploegleider Peter Post zijn hoogtijdagen beleefde, schreef tien etappes in de Tour de France op zijn naam. Toen de uci in 2005 met de ProTour begon, werd de wedstrijd omgedoopt tot de Ronde van de Benelux, hoewel Luxemburg nooit werd aangedaan. Andere beroemde profrenners uit Amsterdam waren Jaap Eden, in de jaren 90 van de 19e eeuw zowel wereldkampioen schaatsen als wielrennen, en Gerrit Scholte, die in 1948 Fausto Coppi versloeg en wereldkampioen achtervolging werd. In 1928 kwamen de Olympische Spelen naar de stad (het stadion bestaat nog, de wielerbaan niet meer). De Nederlanders wonnen vier medailles bij het wielrennen en eindigden ex aequo met Denemarken op de tweede plaats van de medailleranglijst, zij het dat de Denen vaker goud wonnen. Amsterdams gouden wielertijdperk kwam na de Eerste Wereldoorlog, toen elke wijk zijn eigen wielerronde organiseerde. In feite waren het criteria die op afgesloten wegen werden verreden. Tussen mei en september vonden er twintig tot vijfentwintig van die rondes plaats: Indische Buurt, Vondelpark, Albert Cuypstraat, Vismarkt, overal was er wel een, maar de Ronde van de Lindengracht was iets bijzonders. Buurtbewoners hingen uit de ramen en tienduizenden toeschouwers stonden langs de straten om de renners aan te moedigen. In de Westerstraat werd ook een kruideniersrace gehouden, waarin plaatselijke kruideniers op hun transportfietsen met elkaar om de eer streden.
37
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 11
In het centrum van Amsterdam is alles voorhanden wat je je bij de stad voorstelt: van rustige straten in de Grachtengordel, de halfcirkelvormige grachtenringen die op de Werelderfgoedlijst van de unesco staan, tot de rosse buurt en een overvloed aan coffeeshops. We raden je aan om met de fiets bij die laatste twee weg te blijven. De noord-zuidstraten in het centrum van Amsterdam rond de Dam krioelen van de toeristen en trams, en de dwarsstraten zijn vaak eenrichtingsverkeer of verboden voor fietsers. De rosse buurt, de Wallen, rond de gracht ten oosten van het Damrak, is druk en vies, en hoewel de architectuur er prachtig is, is het geen plek om rond te fietsen. De Oude Kerk , in het midden, is een fraaie kerk, bekend van exposities als de World Press Photo in het voorjaar, en wellicht de moeite waard. Buiten de kern is het heerlijk ontspannen fietsen over een overvloed aan fietspaden (alleen bij het Leidseplein in het zuidwesten rijden veel trams). Een paar honderd meter naar het oosten ligt de Nieuwmarkt met daaromheen pittoreske woonstraten langs de grachten. Op zaterdag vind je hier een biologische groentemarkt , maar die doet niets af aan de rustige sfeer. De Nieuwmarkt ligt in de noordoosthoek van het centrum, omsloten door de Singelgracht in het westen en zuiden, de Amstel in het oosten en het IJ in het noorden. Hier vind je ook het Centraal Station en de vvv. Verder naar het noorden, op het Oosterdokeiland, ligt de Openbare Bibliotheek Amsterdam , een grote openbare bibliotheek met gratis wifi en op de zevende verdieping een restaurant met geweldig uitzicht. Ook staat hier nemo , een kindvriendelijk wetenschapsmuseum in een glimmend gebouw van Renzo Piano. Het is leuk om langs drijvende restaurants te fietsen en om aan het eind van de dag een biertje te pakken en naar de zonsondergang te kijken in het levendige café‑restaurant Hanneke’s Boom . In zuidelijke richting ligt de enigszins sjofele en dure vlooienmarkt op het Waterlooplein . Leuk om even een kijkje te nemen als je er voorbij komt, maar het paradepaardje Droog , waar eigen producten van de designfirma en een uitgelezen selectie van waren van over de hele wereld worden getoond, is een must. Hier volg je de prachtige Prinsengracht of Herengracht in westelijke richting. Ze lopen rond het centrum en in de statige grachtenpanden vind je zowel designwinkels en reclamebureaus als dure woningen. Stop even bij Rush Hour , een van de beste platenzaken van 11
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 40
Onmisbare fietsinfo Fietsen in Amsterdam is een manier van leven en als je een stadsfiets huurt, ga je snel op in de massa. De meeste fietsers dragen geen helm omdat men dat niet nodig vindt. Hier zijn een paar tips om je fietstocht zo soepel mogelijk te laten verlopen. Gedragscode Fietsen in Amsterdam heeft iets van een ‘alles-is-toegestaan-sfeertje’ en wat opvalt is hoe goed alle weggebruikers samenwerken, maar er zijn wel bepaalde dingen die je uit respect voor andere fietsers en voertuigen kunt doen. Wees beleefd en let goed op, dan heb je de tijd van je leven. • De hoofdregel in Amsterdam is dat je aangeeft dat je wilt afslaan. Als je dat niet doet, krijg je ook geen ruimte voor je manoeuvre. • Houd op het fietspad altijd rechts zodat anderen je kunnen inhalen. • Kijk voordat je iemand inhaalt even over je linkerschouder of je dat veilig kunt doen. • Meestal stoppen mensen voor een rood stoplicht, maar ze zijn minder geneigd om ook te stoppen voor speciale fietsstoplichten, die vaak op fietspaden staan. Veiligheid Amsterdam is erg veilig voor fietsers en automobilisten zijn zich altijd bewust van je aanwezigheid. Auto’s die bij het afslaan over een afgescheiden fietspad moeten, zullen je de ruimte geven; dit geldt met name als ze in dezelfde richting als jij rijden en bij kruisingen. Er zijn een paar dingen waar je op moet letten. • Fietsers mogen vaak eenrichtingsstraten in. Als er een bord ‘verboden in te rijden’ staat met daaronder een bord met een fiets erop en het woord uitgezonderd, dan is het oké en mogen fietsers doorrijden. • Soms is het moeilijk te zien of een fietspad éénrichting is of niet. Als het pad breed genoeg is, worden fietsen die de verkeerde kant uit rijden wel getolereerd. Wees echter voorzichtig als het fietspad smaller wordt of overgaat in een weg: want dan fiets je ineens aan 40
17-09-13 18:57
msterdam-NL.indb 44
Links & adressen Abyssinia Afrikaans Eetcafé Jan Pieter Heijestraat 190, 1054 mn abyssinia.nl Albert Cuyp Markt Albert Cuypstraat 67/hs, 1072 cn albertcuypmarkt.nl Anne Frank Huis Prinsengracht 267, 1016 gv annefrank.org Ari Vintage Overtoom 532, 1054 ll Artis dierentuin Plantage Kerklaan 40, 1018 cz artis.nl Athenaeum Boekhandel Spuistraat 14, 1012 xa athenaeum.nl Back Beat Egelantiersstraat 19, 1015 pv backbeat.nl Badhuis Javaplein Javaplein 21, 1095 cj badhuis-javaplein.nl Bazar Albert Cuypstraat 182, 1073 bl bazaramsterdam.nl Beter & Leuk Eerste Oosterparkstraat 91, 1091 gw beterenleuk.nl
Caffe Oslo Sloterkade 1 A, 1058 hd caffeoslo.nl
Flevoparkbad Zeeburgerdijk 630, 1095 an oost.amsterdam.nl
Camping Zeeburg Zuider Ijdijk 20, 1095 kn campingzeeburg.nl
Foam Keizersgracht 609, 1017 ds foam.org
Canvas Wibautstraat 150, 1091 gr canvas7.nl
Grand Café Amstelhoeck Amstel 1, 1011 pn amstelhoeck.nl
Coffee Company Meester Treublaan 18, 1097 dp coffeecompany.nl
Hanneke’s Boom Dijksgracht 4, 1019 bs hannekesboom.nl
crea
Nieuwe Achtergracht 170, 1018 wv crea.uva.nl Dappermarkt Dapperstraat 279, 1093 bs dappermarkt.nl De Bijenkorf Dam 1, 1012 js debijenkorf.nl De Bakkerswinkel Regulateurshuis 1, Polonceaukade 1, 1014 da debakkerswinkel. com De Hortus Plantage Middenlaan 2a, 1018 dd dehortus.nl
Bimhuis Piet Heinkade 3, 1019 br bimhuis.nl
De Nieuwe Anita Frederik Hendrikstraat 115, 1052 hn denieuweanita.nl
Bloemenmarkt Singel 610-616, 1017 keesbevaart.nl
De IJsbreeker Weesperzijde 23, 1091 ec deysbreeker.nl
Brouwerij ’t Ij Funenkade 7, 1018 al brouwerijhetij.nl
Droog Staalstraat 7B, 1011 jj droog.com
Café Brecht Weteringschans 157, 1017 se cafebrecht.nl
Espressofabriek Gosschalklaan 7, 1014 dc espressofabriek.nl
Café-Restaurant Stork Gedempt Hamerkanaal t.o. 96, 1021 kr restaurantstork.nl
Envy Prinsengracht 381, 1016 hl envy.nl
Café Thijssen Brouwersgracht 107, 1015 gd cafethijssen.nl
eye Film Instituut
IJpromenade 1, 1031 kt eyefilm.nl
Hesp Weesperzijde 131, 1091 er cafehesp.nl Hippo Vintage Van Limburg Stirumplein 22 1051 BE hippovintage.com Idea Books Nieuwe Herengracht 11, 1011 rk ideabooks.nl IJ-Hallen Tt. Neveritaweg 15, 1033 wb ijhallen.nl Ij Kantine Mt. Ondinaweg 15–17, 1033 re ijkantine.nl Jansen Vintage Javaplein 31hs, 1019 cj jansenvintage.nl Kriterion Roetersstraat 170, 1018 we kriterion.nl Lust Runstraat 13, 1016 gj lustamsterdam.nl Moooi Westerstraat 187, 1015 ma moooi.com ndsm
Ms. Van Riemsdijkweg, 1030 AD ndsm.nl Neef Louis Papaverweg 46–48, 1032 kj neeflouis.nl Negen Straatjes de9straatjes.nl
44
17-09-13 18:57