Willemsroute vervolg

MET ALBERT MEER WILLEMSROUTE Met de opening van het Kanaal Wessem-Nederweert in 1929 ontstaat een vaarrondje door Nederlands- en Belgisch-Limburg dat we nu de Willemsroute noemen. We varen de route in zijn geheel met een utstapje naar het Albertkanaal. Het eerste deel eindigde ermee dat we België invoeren. Nu beginnen we met ons uitstapje naar het Albertkanaal om daarna via het pittoreske Rekem koers te zetten naar het Nederlandse deel van de route met de Maasplassen als eindbestemming.

PIM VAN DER MAREL

1

82

www.motorboot.com

T O ER VAAR T VERRASSEN D E W I LLEM SR O U T E | D EEL 2 | S L O T

2 1 De Brug bij Kanne is de eerste Belgische hangbrug. 2 De lichte steensoort van de mergelrotsen leent zich voor uitholling. 3 Onder de brug bij Vroenhoven is een museum over de Tweede Wereldoorlog.

Varende over het Albertkanaal ligt aan

rechtvaardigen een bezoek eraan. Zo

bezoek de meest aangewezen aan-

bakboordzijde in de Pietersberg het

vond de Duitse aanval bijvoorbeeld

legplaats is.

ondergrondse fort Eben-Emael. Dit

plaats met tien grote transport-zweef-

Bij een lager gedeelte van het plateau

fort werd geacht het sterkst van Eu-

vliegtuigen. De ingang van het fort

van Caestert varen we onder de brug

ropa te zijn, maar het werd door de

Eben-Emael ligt op ongeveer 800

bij Kanne door, die de eer heeft de

Duitsers in mei 1940 in een mum van

meter lopen van het clubhuis van de

eerste hangbrug van België te zijn.

tijd uitgeschakeld. Boeiende details

jachthaven van Kanne, die voor zo’n

Daarna wordt het plateau weer hoger en genieten we nog een tijdje van het

3

gevoel in een heus bergdal te varen.

Een opvallende serie gaten in de krijtrotsen doet je beseffen hoe geschikt die zijn om uit te hollen. Na een tijdje passeren we de Brug van Vroenhoven, waaronder een museum en een belevingscentrum zit. We komen dan onderhand op het Briegden-Dok, waar we het Albertkanaal verlaten.

VERBINDINGSKANAAL We gaan stuurboord uit het Kanaal Briegden-Neerharen op. Dit kanaal van een kleine 5 km verbindt het Albertkanaal met de Zuid-Willemsvaart.

Om die reden wordt het lokaal het Verbindingskanaal genoemd. Het is gegraven in de jaren 30 van de vorige eeuw en beoogde samen met het Albertkanaal en de Zuid-Willemsvaart een antitankgracht te vormen. Van de mei 2024

83

4 De Ucoverpoort en het drossaardhuis in Rekem, daterend uit 1630. 5 Twee oude schachtbokken markeren de toegang van het Nationaal Park Hoge Kempen. 6 Tussen Bocholt en Weert maakt de Zuid-Willemsvaart één bocht en dat is deze.

in samenhang daarmee gebouwde bunkers liggen er nog acht, waarvan twee in de sluiswanden van de beide sluizen van het kanaal. Die moesten de sluiswanden beschermen, want als die zouden worden opgeblazen zou het Albertkanaal leeglopen. De sluiswachters van de sluizen zijn uiterst vriendelijk. Ze pendelen heen en weer en melden – licht overdreven – dat het verval van beide sluizen 10 meter is.

Omdat we de enigen in de sluis zijn en omlaag gaan, vinden ze het niet nodig

2 5

dat we een lijn om een bolder leggen. een dag achter de rug hebben. Maar

tenhaven. Rekem tooit zich met de

REKEM

we hebben geen moment spijt, inte-

titel ‘mooiste dorp van Vlaanderen’ en

Na de sluis Neerharen komen we op

gendeel!

dat spettert je zo ongeveer op elke

de Zuid-Willemsvaart. Als we in Maas-

Niet veel verder komen we aan bij het

straathoek tegemoet! Wat een fantas-

tricht hadden gekozen voor de sluis

dorp Rekem. Ons is bezworen daar

tische omgeving, het lijkt wel een

Bosscheveld zouden we hier met een

vooral even te gaan kijken dus nemen

openluchtmuseum.

uurtje geweest zijn, terwijl we nu bijna

we een ligplaats in de kleine passan-

Het Kasteel d’Aspremont-Lynden, feitelijk een restant van een 16e-eeuwse

4

waterburcht, moet nog een definitieve bestemming krijgen en is helaas niet te bezichtigen. Maar het hele dorp is verder ook uiterst aantrekkelijk. Leuk

OUDE GOD De straat waaraan de Ucoverpoort in Rekem ligt heet de Oude God. Deze niet alledaagse straatnaam komt van een kruisbeeld. De plaats lag vroeger aan de Ziepbeek en de overtocht daarvan was niet altijd ongevaarlijk. Het kruisbeeld dat destijds was neergezet om een schietgebedje te doen, werd in de volksmond ‘de Oude God’ genoemd. Het beeld is al in de 18e eeuw verdwenen, maar de aanduiding leeft nog altijd voort in de straatnaam.

84

www.motorboot.com

T O ER VAAR T VERRASSEN D E W I LLEM SR O U T E | D EEL 2 | S L O T

is de schandpaal en dat geldt niet

complex op. Het blijkt te gaan om de

De veelzijdigheid van het park maakt

minder voor

de bewaard gebleven

Hoeve Monnikhof, een gesloten vier-

het vooral aantrekkelijk voor fietsers

Ucoverpoort uit 1630. Dat staat voor

kantshoeve uit het midden van de 17e

en wandelaars, die hun boot kwijt

de poort naar Uikhoven, destijds het

eeuw. Het bouwwerk is opgenomen

kunnen in de lokale passantenhaven.

volgende dorp. Het bouwjaar is in ijzer

in

nog te zien op het naastgelegen dros-

goedobjecten onder nummer 1150 en

BOCHOLT

saardhuis, waar de drossaard – een

het geheel is recent volledig en gron-

We varen door over de Zuid-Willems-

soort zetbaas van de graaf – mocht

dig gerestaureerd. Dat is goed te zien,

vaart en passeren een flink aantal klei-

wonen. We wandelen door het dorp

wat een plaatje!

nere plaatsen. Steeds vinden we bij

en stellen vast dat het ook een heel

We varen door en komen langs de

de aanlegplaatsen bordjes met waar

populair oord is voor fietsers. Niet on-

plaats Maasmechelen. Aan de noord-

je – heen of terug – passantenhavens

logisch, wij denken dat het dorp de

zijde van de plaats markeren twee

of aanlegplaatsen hebt. Voor de over-

titel ‘mooiste’ wel verdient.

oude schachtbokken van de mijn van

nachting zoeken we een passanten-

Vlaanderens

bouwkundige

erf-

Eijsden één van de toegangen van het

plek en hebben onze zinnen gezet op

MAASMECHELEN

Nationaal Park Hoge Kempen. Dit is

’t Eilandje van Neeroeteren. Dat is

We schepen weer in en varen in noor-

het enige nationale park van België,

ontstaan door een afgesneden bocht

delijke richting. Aan stuurboord duikt

maar wel ontzettend groot: 12.000

in de Zuid-Willemsvaart en ziet er op

meteen al bij Boorsem een groot en

hectare natuurgebied. Het park han-

de kaart aantrekkelijk uit. Aan de

opvallend fraai historisch boerderij-

teert de slogan ‘voor ieder wat wil(d)s’.

voorkant kunnen we er door een lage

6

mei 2024

85

7 brug niet in, dus proberen we het

ons dat we al die tijd op de Zuid-Wil-

dende

vanaf de achterkant. Omdat we hele

lemsvaart geen sluis zijn tegengeko-

daarna zitten we op een prachtig na-

naam

‘Sluis

18’.

Meteen

wolken bodem met de schroef blijken

men. En dat terwijl er zoveel zijn dat

tuurlijk gedeelte van het kanaal, het

om te woelen, varen we onverrichter-

ze een nummer als naam hebben. Het

doet enigszins Frans aan. We varen

zake in achterwaartse richting terug.

hoogteverschil tussen Luik en Den

aan op de enige bocht in het kanaal

Met iets minder diepgang hadden we

Bosch is 39,25 meter. Aan het begin

die zich vandaag gaat voordoen, bij

het graag geprobeerd. We besluiten

van de 19e eeuw liet de techniek slui-

het plaatsje Lozen. Het nummer van

door te varen naar Bocholt waar de

zen toe met een verval van maximaal

de sluis daar laat zich raden.

passantenhaven Heuvelzicht op korte

2 meter. Dus liggen er 19 sluizen in

We varen door en passeren de grens-

afstand van het centrum ligt. Omdat

het traject en nog twee extra. Bij Hel-

overgang met Nederland. Dat zou je

ook daar de faciliteiten prima zijn,

mond zijn er later wel drie van de slui-

normaal niet merken, maar naast de

hebben we er geen spijt van.

zen samengevoegd.

vaarweg staat een bord voor het au-

Vandaag gaat het dan ook anders

toverkeer. De volgende sluis is een

WEERT

dan gisteren: nog in Bocholt hebben

hefsluis en dat betekent altijd een gra-

De volgende morgen realiseren we

we al de eerste sluis, met de wellui-

tis douche. Gelukkig doorstaat onze

LINSSEN ‘SWISSKY’ Het echtpaar Vanthoor-Casters runt Aqua Libra Yachtcharter dat voor deze trip de Linssen SL 35.0 AC ‘Swissky’ beschikbaar stelt. Dit is een stalen motorjacht met een lengte van 10,70 meter en een breedte van 3,40 meter. De diepgang is 1m en het schip wordt aangedreven met een Volvo Penta van 75 pk. Aqua Libra voert ‘Exclusive Yachtcharter’ in haar logo en dat is aan ieder detail merkbaar: letterlijk alles is perfect en tot in de puntjes geregeld. Gevestigd in Kinrooi op een steenworp afstand van de werf van Linssen in Maasbracht is Aqua Libra ook Linssen’s Yacht Agent voor België.

Websites: www.aqua-libra.be, www.linssenyachts.com en www.linssenyachts.be

86

T O ER VAAR T VERRASSEN D E W I LLEM SR O U T E | D EEL 2 | S L O T

7 Voorbij Bocholt ligt een fraai natuurlijk stuk in de Zuid-Willemsvaart dat bijna Frans aandoet. 8 Sluis 16 is een hefsluis en dat betekent altijd een gratis douche. 9 In Nederweert verlaten we de Zuid-Willemsvaart die doorgaat naar Den Bosch.

kap dat gemakkelijk. We varen Weert verder binnen en maken ons op voor de passage van de enige twee zelfstandige bruggen van de gehele Willemsroute die voor ons geopend moeten worden. Er tussenin ligt de kleine passantenhaven van Weert, die schepen toelaat tot 10 meter lengte en een nauwe entree heeft. Het haventje ligt wel lekker centraal in de plaats. We varen door, nemen nog een genummerde sluis en verlaten dan de Zuid-Willemsvaart weer.

8

TERUG We gaan stuurboord uit het Kanaal

dat de sluiswachter vindt dat we wel

Wessem-Nederweert op. Dat gaat

een uurtje geduld mogen oefenen.

ons bij Wessem terug op de Maas

Daar zijn we niet onverdeeld ongeluk-

brengen. Het kanaal is 17 km lang en

kig mee, nu hebben we tenminste ook

bijna over de gehele lengte kaars-

iets minder positiefs te melden.

recht. Dat maakt het een beetje een

Uit de sluis varen we langs de plas

saaie vaarweg. Het goede nieuws is

Polderveld naar de Maas en gaan

dat een bocht aan het eind en de sluis

stuurboord uit terug naar ons vertrek-

Panheel voor leven in de brouwerij

punt aan de Spaanjerdplas. De Wil-

zorgen. Het minder goede nieuws is

lemsroute is een aanrader!

GOED OM TE WETEN De doorvaarthoogte van de gehele Willemsroute is 5 meter. Dit met uitzondering van de Bassinhaven in het stadshart van Maastricht waarvoor de doorvaarthoogte maximaal 3,31 meter mag zijn. Hoewel de Willemsroute wordt aangeprezen vanwege ‘charmante kleine sluizen met weinig verval’, geldt voor het Julianakanaal precies het tegenovergestelde. De sluizen Maasbracht en Born zijn met meer dan 11 meter de nummers 1 en 2 van Nederland qua verval. Het Julianakanaal is daarbij dermate druk met beroepsvaart dat wij een marifoon een onmisbare accessoire vinden. Verder vinden wij het een must om de route uit te breiden met het Kanaal van Lanaye en het Albertkanaal, want dat voegt echt een paar hoogtepunten aan deze Willemsroute toe.

Scan de QR-code voor het vaarroutekaartje op Motorboot.com met het gpx-bestand voor de navigatie.

9

mei 2024

87