Rijn-Schiekanaal of Vliet

Varen over de Vliet Hier mag genoten worden

18 |

Godevaert 1

|

februari/maart 2014

In het rijtje Vecht, Kromme Mijdrecht en (gekanaliseerde) Hollandse IJssel misstaat ook de Vliet niet. Deze verbinding tussen de Oude Rijn en de Schie wordt – niet al te fantasierijk – ook wel Rijn-Schiekanaal genoemd. Ze loopt van Leiden naar Delft en is populair bij sloepen vletvaarders. En niet zonder reden.

Savelberg.

Tekst en foto’s: Pim van der Marel

februari/maart 2014

|

Godevaert 1

| 19

Romantiek Eén van de buitenplaatsen die bewaard is gebleven, is Hofwijck. De buitenplaats is gesticht rond 1640 door Constantijn Huygens. Ook zoonlief Christiaan heeft een aantal jaren op Hofwijck gewoond. Hij is de man van het slingeruurwerk en de ontdekker van de ringen van Saturnus. In de buitenplaats is dan ook sinds 1928 het Huygensmuseum gevestigd. Bijzonder is het ontwerp van huis en tuin in de vorm van een menselijk lichaam. Je kunt tegenwoordig de Pronkzaal huren voor een vergadering of diner. En het is een ook een trouwlocatie. Trouw- of dineerplannen? Kijk even op www.hofwijck.nl.

Prachtige buitenplaatsen.

De oorsprong De Vliet is een heel oud kanaal. In het jaar 47 n. Chr. laat de Romeinse veldheer Cnaeus Domitius Corbulo een kanaal graven. Dit zogenoemde Fossa Corbulonis (“kanaal van Corbulo”) verbond vermoedelijk het riviertje de Gantel (bij Naaldwijk) met het Romeinse castellum Matilo (bij Leiden). Er zijn aanwijzingen dat al snel een tweede kanaal is gegraven nadat het eerste dichtgeslibd was. De verbinding diende om schepen tussen de Maas en de Rijn te laten varen zonder over zee te moeten. En dat (tweede) kanaal is nu de Vliet.

Gezellige drukte Dat je vaart op een kanaal met een link naar de Romeinse tijd is in de praktijk niet meer te merken. Wat je wel merkt is dat het een gezellige drukte op het water is, want het is een populair vaarwater. Van Delft naar Den Haag kom je beroepsvaart tegen, want daarvoor is dit dé vaarweg. Op dat stuk passeer je ook de Kerstanje Wetering. Dat is de toegang tot het vaargebied Westland. Sommige botenbouwers noemen hun type met de laagste doorvaarthoogte een “Westlander”.

Nieuwsgierig waarom? Vaar dan dit gebied een keer in, dan wordt het snel duidelijk.

Vlietland.

20 |

Godevaert 1

Historische zaagmolens In de Middeleeuwen ontstaat langs de Vliet allerlei nijverheid. Dat kun je nog zien aan de historische zaagmolens. Het kanaal kreeg in die tijd en daarna volop aantrekkingskracht op de gegoede families uit Den Haag en omstreken, die er hun “buitenplaatsen” vestigden. Ook daarvan zijn er nog de nodige intact. Op sommige gedeelten heeft de Vliet dan ook opvallend veel gelijkenis met de Hollandse Vecht. Kortom, voor sloepen en vletten een echte aanrader.

In de tuinen Het varen op de Vliet is vooral leuk door de variatie in wat je ziet. Het is op grote delen een tamelijk smal kanaal, dus zit je er vanuit je boot ook redelijk dicht op. Vanaf het binnenvaren van de buitenwijken van Rijswijk wordt het uitzicht aan bakboord aantrekkelijk. En dat blijft zo totdat je bijna in Leiden bent. Soms zit je voor je gevoel zo’n beetje in iemands tuin, misschien wat onvrij maar wel afwisselend!

De prieeltjes versterken het gevoel dat van de Vliet ook vanaf de wal genoten kan worden. Aan de andere zijde van het water loopt steeds de weg of een fietspad, maar storend is dat eigenlijk niet.

Langs de tuinen. |

februari/maart 2014

Vreugd en Rust Voorburg heeft een kleine maar knusse passantenhaven met leuke terrassen tegen de haven aan. Voor wie denkt aan te leggen bij (ster)restaurant Savelberg wacht een teleurstelling: er zijn geen aanlegplaatsen. Je kijkt wel in de uiterst aantrekkelijke terrastuin.

Het gebouw is ook weer een bewaard gebleven buitenplaats: “Vreugd en Rust” uit 1658. Interessant is dat Savelberg claimt Sloep huren Natuurlijk kan er in de buurt van de Vliet ook een sloep gehuurd worden.

Vier voorbeelden van adressen waar je een sloep kunt huren: • WSC Vlietland.

Rietpolderweg 11, Leidschendam.

T: 071-5612200. www.wscvlietland.nl • Canal Hopper Delft.

Crommelinplein 1, Delft.

T: 06-22992795. www.canalhopperdelft.nl • Jachthaven Waardeiland.

Oxfordlaan 25b, Leiden.

T: 06-53376303. www.jachthavenwaardeiland.nl • Jachtwerf Albatros.

Rijndijk 112a, Leiden.

T: 071-5763865. www.albatrossloepen.nl

Ideaal voor sloepen.

Vlietland Parallel aan de Vliet ligt bij Voorschoten het recreatiegebied Vlietland. Dit is een zandwinplas en dat kun je altijd heel goed zien aan je dieptemeter. In het midden haal je gemakkelijk de 30 meter! Je vaart er in via de Jan Bakkersloot. Na een tijd op een betrekkelijk smal kanaal te hebben gevaren is een heuse plas altijd wel even aange-

naam. Vlietland is een volwaardig recreatiegebied met alles wat je op dat gebied verwacht: van botenverhuur tot camping, van terras tot zeilschool. Daarmee is het op betrekkelijk korte afstand van Leiden een alternatief voor de altijd drukke Kager Plassen. Dat kun je goed merken, want het is een populair uitje: veel sloepvaarders hebben Leiden achterop hun boot staan.

Hofwijck. één van de meest veelzijdige wijnkaarten van Nederland te hebben. Met meer dan 1.100 wijnen in de kelder kon dat wel eens waar zijn.

Overtoom In de Middeleeuwen was de Vliet in Leidschendam afgedamd en was er een “overtoom”. Daar werd een schip over met vet ingesmeerde balken over het land getrokken. Zware goederen moesten worden overgeladen, waarbij stapelrecht werd geheven. Sinds 1648 is er een sluis, die de wateren van de hoogheemraadsschappen Delfland en Rijnland verbindt.

De Leidschendamse sluis In Leidschendam ligt de sluis op de plaats waar vroeger de overtoom lag. Op de beide sluiswanden aan weerszijden zijn meerdere terrassen. Op een mooie dag zitten die zo vol, dat de meeste schippers onwillekeurig aan de sluis bij Muiden moeten denken. De sluis is overigens pas sinds een paar jaar elektrisch.

Dat er nauwelijks beroepsvaart is op Leiden komt door de geringe diepte van de sluis (1.90m). Dat de sluis aan beide zijden een lage brug heeft zal geen enkele sloepvaarder deren, je moet immers sowieso wachten tot je geschut wordt. In de Wateralmanak wordt gewaarschuwd voor drukte in mooie weekenden en de bijbehorende wachttijden. Maar omdat het een grote sluis is, valt dat ons toch meestal heel erg mee.

De Salamander Meteen na de sluis treffen we aan bakboord molen “De Salamander” aan uit 1794. Het is een achtkantige zaagmolen van het type stellingmolen, die tussen 1989 en 1995 geheel is gereviseerd en nu weer zaagwaardig is. Er wordt daadwerkelijk hout gezaagd voor onder meer parketvloeren en meubels.

Er is wel voor gezorgd dat er bij windstilte met behulp van elektromotoren kan worden doorgezaagd.

Sluis Leidschendam.

Aanleggen in de haven Wie een langere tijd over de Vliet wil varen, doet er verstandig aan van te voren een haven uit te zoeken. Drie opties zijn: - Watersport Centrum Vlietland.

Een paradijs voor watersporters. Direct aan het water van de plas van het recreatiege bied Vlietland. Rietpolderweg 11, Leidschendam. T: 070-5612200. www.wscvlietland.nl - Binckhorst en de Laakhaven.

In Den Haag kun je in de Binckhorsthaven, onder Geestbrug door de eerste mogelijkheid aan uw rechterhand, aanmeren. De Laakhaven is hier vlakbij.

- Passantenhaven de Kolk.

Vlakbij de haven is het havenkantoor waar ook sanitaire voorzieningen zijn.

Hooikade 13, Delft. T: 06-53634031. Meer informatie via: www.delft.nl/Toeristen/Bereikbaarheid/Passantenhaven

De Salamander.