1989 06 09

Vy0^Tilburgs

Universiteitsblad

jaargang 26.,numnner 33

Vrouwelijk personeel wil meer verantwoordelijkheid Het vrouwe/ijk niet­wetenschappelijk personeel van de KUB heeft belangstelling voor het volgen van een opleiding. En een groot deel van hen zou wel meer verantwoordelijkheid in het werk willen. Dit is de voorlopige en globale indruk van de enquête die Wilma Langewisch drie weken geleden verspreidde onder 196 KUB­ medewerkers.

Vrouwelijk NW­personeel: onduidelijke doorstroomperspectieven

China-reis afgelast Geschokt en teleurgesteld reageren de KUB­studenten Ivo Bozon en Joep van den Aker op de recente gebeurtenissen in China. Geschokt door 't brute optreden van het Chinese leger, teleurgesteld omdat begin deze week hun zorgvuldig voorbereide Chi­ na reis definitief moest worden afgelast. Meer dan 'n jaar geleden begon de Tilburg­ se studievereniging Activite de eerste plan­ nen te maken voor een ambitieuze studiereis naar China. Er werd contact gelegd met ver­ schillende universiteiten aldaar en de orga­ nisatoren wisten interessante onderzoek­ sopdrachten in de wacht te slepen waarmee de op twee ton begrote trip gedeeltelijk kon worden gefinancierd. 'Op het moment dat in China de staat van beleg werd afgekondigd kwam onze reis in gevaar', vertellen initiatiefnemers Ivo Bozon en Joep van den Aker over de spannende ontwikkelingen van de voorbije weken. Af­ gelopen zondagmiddag besloot de bemid­ vervolgoppag. 12

Langewisch, projectmedewerkster loop­ baanbegeleiding, heeft nu ruim tachtig for­ mulieren ingevuld teruggekregen. Met de enquête wil ze inventariseren hoe carrières van vrouwelijk niet­wetenschappelijk perso­ neel verlopen en welk belang zij zelf hechten aan loopbaan­ en doorstromingsmogeiijkhe­ den. Het gaat hierbij om de loonschalen 3 tot en met 7; dit betreft hoofdzakelijk admi­ nistratieve medewerksters, secretaresses en typistes. Voor het overige niet­wetenschap­ pelijk personeel wordt eventueel een ander onderzoek opgezet. Volgens Greet Nijhoving, emancipatieme­ dewerkster, wordt er nog te weinig aan­ dacht besteed aan de loopbanen van KUB­ medewerksters, met name in de lagere schalen. Het probleem zit bij hen niet in de ondervertegenwoordiging (juist in de lage­ re schalen werken veel vrouwen), maar in de loopbaanmogelijkheden: hun doorstro­ mingsperspectieven zouden 'onduidelijker'

en 'diffuser' zijn dan van het wetenschappe­ lijk personeel. Nijhoving hoopt dat uit de enquête sug­ gesties voortvloeien voor de voortgang van het project loopbaanbegeleiding, waarvan de enquête een onderdeel uitmaakt. Vol­ gens haar ontbreekt het, ondanks de nota Loopbaanbeleid, vooralsnog aan concrete maatregelen. Een mogelijkheid is dat er een oriënterende cursus wordt opgezet, waarin vrouwen kun­ nen nagaan wat hun perspectieven zijn. Ook kan gedacht worden aan een interne data­ bank en functieroulatie, indien vrouwen bin­ nen de KUB aan hun 'top' zijn, zouden zij buitenshuis naar een passende baan kunnen zoeken. Nijhoving: 'In 1992 is mijn functie afgelopen. Het zou mooi zijn als er dan een geïntegreerd beleid is binnen Personeelszaken waarin vrouwen extra worden gestimuleerd.' Vol­ gens de emancipatiemedewerkster moet het loopbaanbeleid echter ook conreet gestalte krijgen voor mannen omdat bij hen eveneens klachten leven. Het is de bedoeling dat het verslag van de enquête eind september, juist voordat Lan­ gewisch' taak als projectbegeleidster er op zit, op tafel ligt. In dit verslag zullen conclu­ sies en aanbevelingen opgenomen worden. Eerder, oo 15juni, organiseren Langewisch en Nijhoving een bijeenkomst over loop­ baanbegeleiding. In zaal P 211 zullen zij om 15.30 uur ingaan op het doel, de werkwijze en de voortgang van het project. (PvD)

8/9

/

'tUchte voorheen de Kunstkernnis, groeide naar grote hoogten. 'II fait beau', al regende het gestadig en werd de manifestatie overschaduwd dooreen fikse ruzie nnet het KUB­bestuur.

5

Juristen als opiniemakers congresseren in Tilburg.

7

De boodschap van de verkennings­ commissie godgeleerdheid.

16

Schlappschwanze in unsere Schule.

Kort geding Deetman contra L SVB Enkele tienduizenden studenten lopen financieel verlies op als bij hun aanvraag voor studiefinanciering ergens een fout wordt gemaakt. Dat is het gevolg van een nieuwe maatregel van minister Deetman, die het onmogelijk maakt om dergelijke fouten met terugwerkende kracht te corrigeren. Dat betoogde advocaat mr. J . M . Baren­ drecht dinsdag namens de Landelijke Stu­ denten Vakbond (LSVB) in een kortgeding dat de bond tegen Deetman had aan­ gespannen . Het geding diende voor de pre­ sident van de Haagse rechtbank, mr. M. Wijnholt, die vorig jaar het bekende vonnis inzake de Harmonisatiewet uitsprak. De zaak draait om een ministeriele regeling van 27 april jongstleden. Daarin heeft Deet­ man bepaald aanvullende studiefinanciering (leningen en aanvullende beurzen) niet meer met terugwerkende kracht kan worden aan­ gevraagd. Ook wijzigingen in de omstandig­ heden van de student die leiden tot een ho­ gere toelage, worden pas gehonoreerd van­ af het moment dat de verandering is door­ gegeven aan 'Groningen'. De LSVB acht dat in strijd met de huidige praktijk en met de geest van de wet. Volgens Barendrecht is dat een onredelijke maatregel. Als bijvoor­ beeld een student op 1 april op kamers gaat wonen en daarvan op 3 april opgave doet, komt hij pas met ingang van de maand mei in aanmerking voor de ­ hogere ­ uitwonen­ denbeurs. Voorheen zou hij die beurs met terugwer­ kende kracht tot 1 april hebben ontvangen. Nu gaat hem dat honderden guldens kosten. Een ander voorbeeld van de LSVB­ advocaat: Als op 31 maart een eerste kind wordt geboren, duurt het enige maanden voordat de student de beschikking heeft over stukken waaruit blijkt dat er recht op kinderbijslag bestaat. Onder de nieuwe re­ -^Sy^^T^TKrwV^. IJTÜrw»**^

geling zal de betrokkenen al die tijd een part­ nertoelage op de studiefinanciering moeten missen. Het grootste probleem, zegt Barendrecht, zit hem in de ingewikkeldheid van de wet studiefinanciering en het daarmee verband houdende grote risico van fouten bij de aan­

Wim Kok op China-demonstratie in Tilburg Wim Kok, PvdA­lijsttrekker voor de Twee­ de kamer, is vanavond (vrijdag) aanwezig bij de C hina­demonstratie in Tilburg. Waar­ schijnlijk zullen ook oud­LSVB­voorzitter Maarten van Poelgeest en een woordvoer­ der van Amnesty International acte de pre­ sence geven. De demonstratie begint om 20.00 uur. Verzamelpunt is de schouwburg. De actie is in aller ijl georganiseerd door de Tilburgse gemeenteraadsfractie van Links Akkoord en een aantal scholen. Zij richten zich tegen het gewelddadige optreden van het Chinese leger. De demonstratie is verder bedoeld als steunbetuiging aan de strijd van de Chinese studenten en burgers voor meer vrijheid en democratie. -;.^

■'^ ^-*.r

-^^^

vrager of in Groningen. Noch afgezien van 'chaotische toestanden' in Groningen zelf, blijken de regionale steunpunten overbelast te zijn. Zij kunnen onvoldoende hulp bieden aan mensen die hun aanvrage niet juist in­ vullen, aldus de advocaat. Het zou om ten­ minste enige tienduizenden gevallen per jaar gaan, waarin studenten enige honderden tot enkele duizenden guldens aan studiefinan­ ciering mislopen 'omdat er ergens in de ke­ ten door wie dan ook een fout wordt ge­ maakt'. Rechtbankpresident Wijnholt doet uitspraak op 15 juni. (JD/HOP)

Volgens een van de organisatoren, Harry Ceelen, is het initiatief in een stroomversnel­ ling gekomen nadat Het Nieuwsblad dins­ dag (foutief) meldde dat er sprake zou zijn van een landelijke demonstratie. 'Het ANP heeft dat bericht overgenomen; nu gaan we er zelf ook vanuit dat het een landelijke de­ monstratie is. We worden overstelpt met reacties van universiteiten, politieke partijen en van mensen die ergens iets opgevangen hebben.' De organisatoren verwachten dan ook een grote opkomst. C( J)

Univers in de zomer Dit Is de laatste Univers van het lo­ pende jaar. Volgende week pakken w e uit m e t e e n buitenlandspeclal. Kopij voor dat nummer dient op 12 juni, uiterlijk voor 12.00 uur in ons bezit te zijn. Het eerste na­zomerse nummer is gepland op 25 augustus.

INGEZONDEN

COLOFON

MATSERTJES

■ ^

m a t s e r t j e s ^mm

VROUWENCENTRUM: Het Vrouwencentrum Tilburg zoekt met spoed eenfinancieelmedewerkster voor het financieel beleid, o.a. subsidie-aanvragen, voor ongeveer 8 uur per week, onbetaald. Voorkeur voor een zelfstandige feministische vrouw die enigszins vertrouwd is met boekhoudkundige enfinanciëlezaken met betrekking tot vrijwilligsters-organisatie. Bel, schrijf of kom even langs: Nieuwlandstraat 43,5038 SM Tüburg, 013^21896.9.00-12.30 uur.

'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. GEVRAAGD: Van wie kan.ik tegen (redelijke) vergoeding copieën maken van aantekeningen colleges edp-audit coUegejaar '88-'89. Reacties op tel. 01608-12298. KAMER GEZOCHT: Binnenkort heb ik een nieuw adres! Als jij tenminste een kamer weer voor deze 2e jaarsstudente die dit jaar in Tilburg start. Bel: 075-351330. TE KOOP: Vouwwagen merk Conway bj.'78, i.g.st. (6-8 pers) / 750,-. Inl. overdag 013-662253, 's avonds: 04242-16398. Een leuke prijs om deze vorm van camperen eens uit te proberen.

GEZOCHT: 2 2e-Jaarsstudentes zoeken etage offlatvanaf ± aug. voor 2 personen. Weet je iets? bel dan01620-22686/26916.

TE KOOP: Wegens omstandigheden te koop aangeboden: 5 kaartjes voor Werchter. Prijs n.o.t.k. Te bevragen bij Huize Herstel. Tel: 013-432600.

FEEST??? Een receptie, borrel of feest wordt voor redelijke prijzen verzorgd in het Sportcentrum K.U.B., Academielaan 5, Tilburg. Informeer eens'" 013-663010.

FEESTEN? Maar nog géén ruimte. Lage prijzen, bier en fris / 1,35. Diverse zalen. Spooriaan 330-332, tel: 438828/438829. Vragen naar Koos.

VAKANTIECURSUS ITALIAANS: Academie organiseert vakantiecursussen Italiaans en kunstgeschiedenis, zomer '90 in Rome. 15 Dagen, incl. verblijf v.a./ 459,—. Voorinformatie: Mircha Ferrone, 030-735912.

AUTORIJLES: Goedkoop auto leren rijden? De eerste 10 lessen voor/ 198,—.daarna/ 36,—p/u. Bel Frank na 21.00 uur. Tel. 01.3-551338. TYPEWERK: Scripties enz. snel en accuraat verwerkt m.b.v. moderne apparatuur. Bel: Telexcentrum Zuid Born-Obbicht. Tel. 04498-54803.

PARUS-REIS: In het kader van 200 jaar Franse Revolutie: vier dagen Parijs voor maar/ 149,—! Van 13t/m 16 juli, incl. busreis, logies en ontbijt. Informatie en opgeven: Stichting Perseus, 020-202858.

AUTO'S: Wegens omstandigheden te koop: Renault 5L, sept. 84, kleur rood, kmst. 23600, met trekhaak prijs/7500,-. Tel. 013-346690.

SCHAKEN II: Zelf abonnee worden kan natuurlijk ook! Voor / 1,50 per nummer blijf je wekelijks (!) op de hoogte van het schaaknieuws. Analyses, schaakjournaal, parij en blok, agenda etc. Info: red. Schaaknieuws, H. Grooten, 040-457832.

SCHAKEN I: Schaakweekblad met grote plannen (internationale kabel T.V.) zoekt hulp bij gerichte abonneewerfaktie. Kennis van schaakwereld gewenst. Informatie: redactie Schaaknieuws, tel. 040457832. ENQUÊTEURS GEZOCHT: Marketing stagiaire zoekt enqueteurs/-trices voor een testmarkt van een nieuw produkt. Heb je interesse en heb je tijd om wat bij te verdienen bel dan: 01608-85256/013-632481 (na 18.00 uur, vragen naar Erik). GEVRAAGD: Aantekeningen organisatie 3a. Tel. 425095.

In memoriam Piet van Steen Op2junij.l. is Piet van Steen overleden. Hij heeft de complicaties van een zware hartaanval niet doorstaan. Piet heeft zich ruim 17 jaar voor de KUB ingezet als onderhoudsmonteur bij de Technische Dienst. Het laatste half jaar was hij huismeester van gebouw C. Piet stond altijd klaar voor de KUB. Niet alleen tijdens de daguren maar vooral ook 's nachts en in de weekends als storingsmonteur. Wij zullen

VVanneer een nieuwe studentenvereniging zichzelf naar voren wil schuiven door middel van een mijns Inziens pseudofllosofle, waarin het onderscheid tussen Individu en individualiteit niet expliciet naar voren komt, kan al bij voorbaat worden vastgesteld dat ze, jeugdig naïef, verstrikt zijn geraakt in hun marktmechanlstlsch denken. Hoe moet dan In Lenlnsnaam de relatie tussen theorie en praktijk bedacht worden. Welke theorie, welke praktijk? Het moge duidelijke zijn dat antwoorden op dergelijke vragen niet te vinden zijn; immers men reduceert het ideaal van de homo universalis tot de mens met een gezonde bedrijfseconomische kijk op ditjes en datjes. Naïviteit heeft z'n charmes, maar je moet niet overdrijven. Hebben mensen inderdaad te vaak geen mening en geen lef? Het verkondigen van een dergelijke laffe opvatting Is ronduit beledigend. Ik zal wel niet genoeg vent zijn om dit te begrijpen, evenmin als enkele andere 'CV neukers' van Polek die. Ironisch genoeg, juist de laatste tijd hun aandacht hebben gericht op de literatuur van S. de Beauvolr. Opmerkingen over de passiviteit en massale gezapigheid binnen de Tllburgse universiteit zijn zo langzamerhand standaard geworden (NB ook naar de kunstkermis geweest...?). Waar ik echter volledig allergisch voor ben geworden zijn beweringen van mensen waarin ze hun vrees uitspreken voor de toekomst. De allergie neemt toe wanneer dergelijke personen ook nog eens een keer spreken namens anderen, en niet zo maar anderen, welnee, het betreft hier de steunpilaren van onze samenleving, alle multinationals en accountantskantoren. DAT klopt zichzelf (niet haarzelf, dit mag duidelijk zijn) met een dergelijke konstatering op de borst. Wat mij betreft riekt 't een en ander naar het volgende: 'ze zeggen van nee, maar je neemt 't mooi mee, op je C V . ' Leo Golbach

Univers

zijn vakmanschap en ervaring met de KUB gebouwen en installaties missen. Maar vooral missen wij hem als collega inde technische dienst. Piet heeft naast de werkzaamheden voor de KUB veel werk verzet voor het verenigingsleven in Tilburg. Wij wensen zijn vrouw en twee kinderen veel sterkte toe om het verlies te kunnen verwerken. Peter Kersten

snel en comfortabel naar ruim 900 plaatsen in heel Europa.

Super goedkope treintickets Pariis ^•^- J Londen v-^-'. Berliin v-^- ^, Kopenhagen v.a. j v.a. ƒ Wenen

165,00 149,00 225,00 249,00

alleen voor jongeren tot en met 25 jaar! Vrij door Europa voor een habbekrats: Reisonderbrekingen zijn meestal toegestaan!

trans G025 L

Haal snel bij het NS-station of uw reisagent de speciale TransGo 25 folder.

J

(advertentie)

HONGARIJE Luxe buspendel naar Hongarije. Vertrek iedere vrijdag t/m 13.10.89. Vanaf 26.06 t/m 28.08 ook iedere maandag vertrek. Diverse opstapplaatsen in Nederland. Speciale studentenprijs / 200,-. Inl. en boekingen: Rapide Tours, 05921-43300. VERHUIZEN: Verhuizen/vervoeren? Chauffeur met een grote bus. Op uurbasis. Goedkoper dan zelf huren. Tel 358278 (18-20 uur). AFRIKA: stichting EXPLORER organiseert 3 tot 10 weekse kampeertrektochten (sept. '89/april '90) per truck door woestijn, savanne en regenwoud in NoordWest- en Centraal-Afrika: vanaf / 1.850,—' Geïnteresseerd? Bel: 020-255424.

univers

tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) tw/an geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) michel knapen medewerkers Caspar Janssen, gerard rutten, jutta chorus, nnonique mulder, nicole van overmeir, pau! van dijk, peter van zoest columnisten j . boelhouwer, c. van diek, p. engels, k. soudijn samenstelling redaktieraad prof. mr. p. van seters (voorzitter) dr. h. van erp, prof.dr. j.l. goedegebuure, prof.dr. p. ruys, m. ackermans (adviseur), drs. th. schouw, r. lazaroms, g. siegelaer officifile mededelingen afd. interne communicatie cartoonist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn. redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern: 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerfcingsvefband hoger onderwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten: ad valvas (vu amsterdam), cursor (eindhoven), delta (delft), folia (uv amsterdam), ku-nieuws (nijniegen) mare (leiden), observant (maastricht), u-blad (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij em. de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-universiteitsleden ^40,— per jaargang

mrm NIEUWS

P

Minister Deetman en de centra/es voor overheidspersoneel zijn het eens gev^orden over de besteding van ruim 16 miljoen gulden voor bevordering van de werkgelegenheid aan universiteiten en in academische ziekenhuizen. Het overleg hierover is moeizaam verlopen. Het bedrag van 16 miljoen gulden Is het aandeel van het wetenschappelijk onderwijs In een 'pot' van 125 miljoen die voor het centrale arbeidsvoorwaardenbeleid 1989 waren vrijgemaakt. Afgesproken is dat de afzonderlijke universiteiten zoveel mogelijk zelf zullen bepalen wat zij met het geld doen. Elke instelling ontvangt haar deel naar rato van de totale loonsom. De minister heeft met de bonden afgesproken dat het akkoord nog deze maand verder wordt uitgewerkt. Er zullen aanbevelingen voor de besteding van het geld In worden opgenomen, op basis waarvan de universiteiten verder kunnen praten met het plaatselijk georganiseerd overleg. Gedacht wordt aan bevordering van de werkgelegenheid door maatregelen als de werktijdenregeling

Nieuwe filosofie

hoogleraren

voor assistenten-geneeskunde-in-opleiding, faciliteiten voor zwangerschaps- en ouderschapsverlof, crèches, een vast aantal verlofdagen van 26 voor iedere werknemer en faciliteiten voor de medezeggenschapsorganen. Onderhandelaar J.Bartels van de AbvaKabo gaf dinsdag te kennen dat zijn bond eigenlijk andere prioriteiten had gesteld voor de besteding van de 16 miljoen gulden. De AbvaKabo had aanvankelijk geëist dat de salarissen van assistenten-in-opleiding (aio's) verhoogd zouden worden. Verder wilde de bond afschaffing van de zogeheten WIISOkorting, een salariskorting die sinds enkele jaren geldt voor alle werknemers in de onderwijssector. Dit jaar komt die neer op een korting van een procent, waarvan alleen de

Prof. dr. E.E. Berns Deze week is de benoeming bekend gemaakt van twee nieuwe hoogleraren aan de Tilburgse faculteit der wijsbegeerte. Tot hoogleraar Sociale Filosofie is dr. E. E. Berns benoemd, als opvolger van prof. dr. M. Plattel die in 1986 met emeritaat is gegaan. Dr. Bert van Roermund wordt de nieuwe hoogleraar in de Wijsbegeerte van het recht. Hij is sinds 1974 medewerker rechtsfilosofie aan de rechtenfaculteit. Hij is de opvolger van de in 1981 overleden prof. dr. J . H . Wieland. Bij de rechtenfaculteit is deze week Mr. J . Spier benoemd tot hoogleraar Privaatrecht. Hij volgt in deze functie prof. mr. J . E. J.Th. Deelen op die in augustus met emeritaat gaat.

Onderzoel< naar woonsituatie studenten Uit onderzoek van de informatiseringsbank onder 1000 van de totaal 240.000 als uitwonend geregistreerd staande studerenden, bleek 3 procent ten onrechte een studieUnivers

Elisabeth

allerlaagste salarisgroepen zijn uitgesloten. Deze eisen bleken niet bespreekbaar, wat enkele weken geleden voor de bonden aanleiding was om het overleg met de minister op te schorten. Dat er nu toch een akkoord is gekomen met een andere invulling, wil volgens Bartels niet zeggen dat de eerdere eisen van tafel zijn. Bij de onderhandelingen over het arbeidsvoorwaardenbeleid 1990 zal de AbvaKabo compensatie eisen voor de WllSO-kortingen van de afgelopen jaren. Die belopen in totaal zo'n vijf procent. Wat de aio-salarissen betreft wil de bond de confrontatie met de afzonderlijke universiteiten niet uit de weg gaan. Deze salarissen zijn zo laag, omdat zij gekort worden in verband met de begeleiding die aio's aan de universiteit moeten krijgen. 'In de praktijk blijkt van die begeleiding niets terecht te komen. Deetman zegt dat hij daar niets aan kan doen en dat wij ons tot de universiteiten moeten wenden als we uitbetaling van het volledige schaalbedrag wensen. Wij zullen niet nalaten om dat aan de orde te stellen,' aldus Bartels. (JD/HOP)

beurs voor uitwonenden te ontvangen. Het resultaat van dit onderzoek is voor de informatiseringsbank aanleiding om een integraal onderzoek voor te bereiden naar de feitelijke woonsituatie van alle uitwonende studerenden. Dit staat in een onlangs uitgegeven persbericht van de Informatiseringsbank te Groningen. Ongeveer duizend studerenden zijn in maart bezocht op het woonadres dat bij de Informatiseringsbank bekend was. Als de studerende thuis werd aangetroffen, werd gevraagd of deze op het adres woonde. Ook werd gevraagd waar de ouders woonden. Uit dit onderzoek bleek dat 85 procent van de ondervraagden op het opgegeven adres woonde en dat drie procent niet uitwonend is en dus onterecht een studiebeurs voor uitwonenden krijgt. Voor de resterende twaalf procent is het onderzoek nog niet afgerond. Daarvan wordt verder uitgezocht hoe de werkelijke situatie is.

^SM

Prijswinnaar

Zestien miljoen voor bevordering wericgeiegenheid universiteiten

De basisbeurs voor uitwonenden is bijna 340 gulden hoger dan een basisbeurs voor thuiswonenden. Zo'n 7000 studenten ontvangen op deze maniereen te hoge basisbeurs. Geschat wordt dan ook dat jaarlijks ongeveer 25 miljoen gulden teveel aan studiefinanciering wordt uitbetaald door de onjuiste registratie. De ten onrechte uitbetaalde bedragen zullen worden teruggevorderd.

Universiteiten willen geen landelijke auditorenregeling De universiteiten gaan deze week tegen minister Deetman vertellen dat zij geen landelijke auditorenregeling willen treffen. Met dit standpunt hebben zij zich eerder de woede van de Landelijke Studenten Vakbond (LSVB) op de hals gehaald. Wel zeggen de universiteiten toe, dat zij hun afzonderlijke regelingen zoveel mogelijk op elkaar zullen afstemmen. Verwacht mag worden dat Deetman tijdens dat gesprek nog een keer een beroep op de universiteiten zal doen om toch een landelijke regeling te treffen. Hij heeft dat enige tijd

geleden tenminste toegezegd aan de LSVB in het kader van 'akkoord' over de wijziging van de Harmonisatiewet. Minister Deetman heeft echter geen middelen om de universiteiten te dwingen. In samenhang met de Harmonisatiewet heeft de bewindsman sinds vorig jaar een speciaal auditorenfonds ter beschikking gesteld aan de universiteiten en hogescholen. Deze kunnen hieruit steun geven aan studenten die hun studiebeurs verliezen omdat zij langer dan zes jaar over hun opleiding doen. Daarbij gelden wel enkele criteria: de overschrijding van de inschrijvingsduur moet een gevolg zijn van bijvoorbeeld ziekte, het verrichten van bestuurswerk of bijzondere familie-omstandigheden. De LSVB wil dat de toepassing van deze criteria en de hoogte van de uitkeringen overal hetzelfde zijn. Pogingen om daarover met de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) van gedachten te wisselen zijn echter mislukt. Afgelopen vrijdag heeft het bestuur van de VSNU nog eens bevestigd dat men de noodzaak van een landelijke regeling niet ziet en dat men met die mededeling naar de minister wil stappen. De universiteiten zullen wel proberen zoveel mogelijk tot afstemming te komen van de plaatselijke regelingen voor voorzieningen ten behoeve van auditoren. Zij hebben een aantal uitgangspunten geformuleerd, die elk van hen wil naleven onder het voorbehoud dat er genoeg geld in het plaatselijke auditorenfonds zit. Zo willen zij alle auditoren die 'redelijkerwijs' binnen een jaar kunnen afstuderen in staat stellen een lening - desnoods bij een bank - af te sluiten. Auditoren die op grond van een van de genoemde criteria recht hebben op steun, kunnen een maandelijkse gift krijgen ter hoogte van de basisbeurs. Daarbij geldt echter als voorwaarde, dat de betrokkene als 'gewoon' student studiefinanciering ontving. Wie ingeschreven stond als deeltijd-student en ook recht had op een tegemoetkoming in de studiekosten, kan als auditor een vergoeding van zijn collegegeld ontvangen. Deze financiële ondersteuning wordt alleen verleend voor de tijd die nodig is voor het goedmaken van de erkende studievertraging. (JD/HOP)

Koningin Concours

in concert Zaterdag 10 juni geeft de Japanse violiste Akiko Suwanai (17) een concert in de aula van de KUB. Suwanai won vorige week de tweede prijs op het in Brussel gehouden Koningin Elisabeth Concours. Ze wordt begeleid door de pianiste Kyoko Hashimoto. Het programma vermeldt werken van Vitali, Brahms (derde vioolsonate), Paganini, Dvorsjak (Romance), Ravel (Tzigane) en de Japanse componist Takemitsu. Voor de organisatie van het concert tekent de Koninklijke Liedertafel 'Souvenir des Montagnards'. Het bestuur van de Liedertafel had aanvankelijk zijn zinnen gezet op de eerste prijswinnaar, de eveneens 17-jarige Vadim Repin uit de Sovjet-Unie. De afspraak dat de eerste Brusselse laureaat naar Tilburg zou komen was al maanden geleden gemaakt. Maar Repin -of beter: zijn Russische zaakwaarnemers- stelde dermate hoge financiële eisen dat de Liedertafel ervan afzag. De zeer jeugdig ogende Suwanai maakte in Brussel grote indruk met haar vertolking van het Paganini-concert en de derde Brahmssonate, die door de jury onder aanvoering van Eugene Traey met een tweede prijs werd beloond. Samen met Repin en derde prijswinnaar Bouchkov stak Suwanai duidelijk boven het (overigens hoge) niveau van de 12 laureaten uit. De eerste drie prijswinnaars werden door de diverse commentatoren van het concours als gelijkwaardig beschouwd.

Een eerdere winnaar van het Elisabeth Concours, Jean Pierre Volondat, werd in 1986 ook door de Liedertafel naar de KU B gehaald. (Archieffoto) Het concert van Suwanai besluit het seizoen 88/89 van de Liedertafel. Het programma voor de cyclus 89/90 is inmiddels in grote lijnen rond. Met optredens van top-ensembles als The Amsterdam Baroque Orchestra (onder leiding van Ton Koopman), het Nederlands Blazers Ensemble en het Borodin strijkkwartet en solisten als Lynn Harrell (cello), Dmitri Sitkovetsky (viool) en de veelbelovende jonge pianist Ivo Jansen belooft het een kwalitatief hoogstaand seizoen te worden. Het concert van Suwanai vindt plaats in de aula, aanvang 20.15 uur. Op vertoon van hun collegekaart geldt voor KUB-studenten een sterk gereduceerd tarief. (LK) 9 juni 1989

K

Studentenstops voor tien studierichtingen Minister Deetman heeft voor tien universitaire studierichtingen een studentenstop ingesteld. Hij volgt daarmee het advies van de universiteiten. Het zijn - op één na - dezelfde studies die al jarenlang een numerus fixus kenden. In het collegejaar 1989/90 geldt opnieuw een numerus fixus voor de verschillende medische richtingen. De aantallen plaatsen voor eerstejaars werden hier niet verruimd. Zo kunnen bij geneeskunde in totaal 1.485 nieuwe studenten worden geplaatst. Bij diergeneeskunde te Utrecht zijn 175 plaatsen beschikbaar, bij Beleid & Management van de gezondheidszorg te Rotterdam honderd en bij medische biologie te Utrecht tachtig. De Leidseen Nijmeegse universiteiten kunnen eveneens eik tachtig studenten kwijt in de richting gezondheidswetenschappen. Tot de 'vaste' studentenstops behoort ook die bij bedrijfskunde. Op dit punt is minister Deetman echter afgeweken van het advies van de universiteiten. Die wilden niet meer dan 1.480 eerstejaars in deze richting aannemen, maar met het oog op de groeiende behoefte aan bedrijfskundigen heeft de bewindsman dat aantal opgehoogd tot 1.625. Bij de richting industrieel ontwerpen te Delft kunnen maximaal 285 eerstejaars geplaatst worden en bij Japankunde te Rotterdam veertig. Nieuw is dat voor het komend studiejaar ook een stop wordt ingesteld voor de studie Romaanse talen en culturen aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hier kunnen 200 eerstejaars worden geplaatst. Daarentegen komt de numerus fixus voor economie te vervallen. Die was er vorig jaar wel, maar het aantal aanmeldingen bleek het aantal beschikbare plaatsen toch niet te overstijgen. De belangstelling voor economie wordt nu door de universiteiten op ruim 4.500 eerstejaars geschat-ongeveer 600 minder dan in 1988. Een geval apart is de studie tandheelkunde. Ook daar is opnieuw een studentenstop ingesteld, echter niet vanwege het beperkte aantal opleidingsplaatsen. Voor tandheelkunde heeft minister Deetman een paar jaar geleden voor het eerst de wettelijke mogelijkheid aangegrepen om de toelating van

R

studenten te beperken op grond van de situatie op de arbeidsmarkt. Daarbij is het aantal eerstejaars vastgesteld op 120, waarvan er negentig een plaats krijgen in Amsterdam en de overigen in Nijmegen. Zoals steeds zijn er ook weer een aantal studies waarvoor de instroom niet hoeft te worden beperkt, maar waarvoor wel plaatsingscommissies komen. Dat zijn de richtingen economie, rechten, Spaans en Italiaans. In het onlangs bij het parlement ingediende voorstel voor de nieuwe Wet op het Hoger ondenwijs en Wetenschappelijk onderzoek (WH W) worden de mogelijkheden voor het instellen van studentenstops drastisch beperkt. Deetman wil alleen de numerus fixus op grond van het arbeidsmarktcriterium - zoals dus bij tandheelkunde - in stand houden. Stops vanwege een te geringe opnamecapaciteit zullen nauwelijks meer voorkomen als de nieuwe wet ingaat. De universiteiten worden dan namelijk verplicht om hun capaciteit indien nodig met maximaal 25 procent te verhogen. (JD/HOP)

KUBkritieli

op

eigendomsbegrip Het eigendomsbegrip moet opnieuw gedefinieerd en gemoderniseerd worden. Dit schrijven Paul Meijs en Wim Jansen in hun zojuist verschenen boek 'Eigendom tussen politiek en economie; naar een moderne opvatting van eigendom'. Meijs: 'Het is niet alleen filosofisch geouwehoer.' De schrijvers uiten kritiek op de betekenis die door de economische en juridische wetenschap aan het begrip worden gegeven. 'Eigendom wordt opgevat als een exclusief individueel recht op de vrije beschikking over materiële zaken. Dit liberale eigendomsbegrip is achterhaald', zegt Paul Meijs, universitair docent filosofie en filosofie van de economie aan de Faculteit der Wijsbegeerte van de KUB. Met W i m Jansen, studentassistent en student economie en filosofie van de economie, heeft hij het hedendaagse eigendomsbegrip vergeleken met bestaande eigendomspraktijken. Meijs: 'Eigendomsrecht is niet meer exclusief; anderen zijn niet uitgesloten. Tegenwoordig mógen anderen niet uitgesloten worden. Denk maar aan huurders; het gebruiksrecht domineert.' Meijs geeft nog een voorbeeld: 'Aandeelhouders hebben het bedrijf in eigendom, maar de managers gebrui-

7n 1941, tijdens de tweede wereldoorlog, moest de Amsterdamse student ƒ. Bastiaans zich op het ministerie van cultuur komen verantwoorden voor de stuWcen die een sf udentenbJaadje publiceerde. Bastiaans vroeg aan zijn ondervrager welke vooropleiding deze had genoten. De ondervrager bleek op de ZeevaartschooJ te hebben gezeten, maar had de daar gegeven opJeiding niet a/gemaakt. Vervolgens vroeg student Bastiaans zijn ondervrager hoe je met een niet-afgemaakte zeevaartschool kon oordelen over cultuur en over studentenblaadjes. Toen de rector magnificus hiervan hoorde, werd Bastiaans voor drie maanden van de universiteit verwijderd. De schorsing viel echter precies in de vakantieperiode. Net als nu namen studenten het er vroeger jlink van; Bastiaans ondervond dus weinig hinder van zijn schorsing. Dapperheid wordt altijd beloond. Na de oorlog werd Bastiaans psychiater. Het complete voormalige verzet kwam bij hem in psychotherapie. Aan klanten geen gebrek, want na de oorlog dacht elke Nederlander in het verzet gezeten te hebben. Op 2 juni 1989 (de tweede wereldoorlog is allang afgelopen) bevatte het Tilburgse universiteitsblad UNIVERS een reportage over dreigende bezuinigingen bij de sociologen. Zeven, acht

ken het.' De verzorgingsstaat heeft in de ontwikkelingen rond eigendom een zeer belangrijke rol gespeeld. De interventie van de staat in de economie heeft de praktijk veranderd. 'Je kunt sociale voorzieningen bij voorbeeld zien als collectief eigendom. Niet individueel dus.' In hun boek ondernemen Meijs en Jansen een 'noodzakelijke excursie' naar klassieke filosofen. Daarna komen hedendaagse sociale en politieke filosofen aan het woord. Een confrontatie van deze twee groepen met bestaande eigendomspraktijken leidt uiteindelijk tot een pleidooi voor een 'meer aan de realiteit aangepast modern begrip'. Volgens de schrijvers is dat nog nauwelijks een uitdrukking van de relatie van mensen tot materiële zaken, maar vooral van de relatie tussen mensen onderling. Het boek zou vanuit verschillende invalshoeken te benaderen zijn. 'Het kan gelezen worden als een inleiding in de filosofie. Maar het gaat over het recht, over de verzorginsstaat. Het is ook geschikt voor juristen en economen.' (PvD)

Diploma's beleidsvoering non profit-organisaties De nieuwe postdoctorale opleiding 'Beleidsvoering in de Non-Profit-Organisaties' kan een succes genoemd worden, vindt J . Bouwens van het Tilburgs Instituut voor Academische Studies (TIAS). Op donderdag 1 juni kregen alle zestien deelnemers hun diploma na een jaar part-time gestudeerd te hebben aan de KUB. In september begint de nieuwe cursus (20 studenten), die overigens 'nog niet vol' is. 'Er was behoefte om in wetenschappelijk perspectief aandacht te besteden aan de specifieke problemen van de non-profitsector', zegt Bouwens. 'Een van die problemen is dat deze organisaties op een andere manier aan hun geld moeten komen; ze zijn veelal afhankelijk van de overheid. Een goed produkt is niet voldoende; ze moeten laten zien dat ze echt noodzakelijk zijn.' 'De opleiding beoogt managers werkzaam in non-profit-organisaties gevoelig te maken voor de management-vraagstukken die met de specifieke kenmerken samenhangen', staat te lezen in de folder van het TIAS.

Daartoe worden de cursisten na een introductie in totaal 24 dagen op de KUB verwacht. De opleiding wordt afgesloten met een werkstuk en een examen. Volgens Bouwens is 'Beleidsvoering in de Non-ProfitOrganisaties' 'op dit niveau vrij uniek'. (PvD)

Keuzevak Economie van Oost-Europa Het keuzevak Sowjetologie hoeft niet te verdwijnen als dr. O. Kuschpèta na afloop van dit academisch jaar de KUB als gepensioneerde verlaat. De vakgroepen Sociale Economie 1 en 2 willen een gelijkaardige voorziening op beperkte schaal. Het vak krijgt een andere naam: 'Economie van OostEuropa'. Als de procedure naar wens verloopt besluit de faculteitsraad deze week donderdag om het vierdejaars keuzevak per 1 september in te stellen. De verantwoordelijkheid komt te liggen bij vakgroep Sociale Economie 2 en er is 0,2 formatieplaats voorzien. De belangstelling voor het ondenwerp groeit mede door de economische en politieke hervormingen in een aantal Oosteuropese landen. Vooral de handelsrelaties tussen Oost en West zitten in de lift. Steeds meer Oostbloklanden gaan zonder tussenkomst van de Comecon met de EG-landen handel drijven. Ook de Nederlandse handel met OostEuropa zal sterk tot ontwikkeling komen. Het vak zal bestaan uit drie blokken: Een recente studie van de geschiedenis van de Oosteuropese economische en politieke stelsels, met aandacht voor de officiële leer van het socialisme en kennis van het naoorlogse economische en politieke systeem. In de tweede plaats komen de theorie en praktijk van de recente hervormingsprocessen in een aantal landen aan de orde (USSR, Polen, Hongarije). De rol van de ondernemingen, de vormen van eigendom en planning, het budget-, inkomens- en monetair beleid van de overheid, de functie van de staat en de partij zijn hier de insteken. In een derde blok komen de handelsbetrekkingen tussen Oost- en West-Europa aan de orde met daarbij aandacht voor aktuele thema's als technologie-transfers, joint ventures etc. (EV)

of negen sociologen dreigen hun baan kwijt te raken. Vier van die mensen willen wel aan de krant veHellen hoe zij over allerlei zaken denken, maar alle vier de informanten zijn als de dood dat hun naam bekend raakt. Ze staan de verslaggever anoniem te woord. In de veiligheid van de anonimiteit vertellen ze dat Ruud de Moor, rector magnificus alhier overjarige opvattingen over de sociologie heeft. De anoniemen delen ook mee dat Piet Verheyen, voorzitter van het college van bestuur, de marionet van Buud de Moor is. Ik wil graag geloven dat die Piet Verheyen totaal geen verstand van sociologie heeft (hij heeft economie gestudeerd: een soort zeevaaHschool). Ik ben er ook van overtuigd dat Ruud de Moor m geen twintig jaar iets aan sociologie gedaan heeft: tijdens vergaderingen kun je geen goede boeken lezen. Maar waarom durven die vier klagende sociologen niet met open vizier de stnjd met Piet en Ruud aan te gaan? Wie anoniem zit te zeuren over marionetten en over obsolete opvattingen, mag wat mij betreft onmiddellijk gestraft worden met drie maanden schorsing van de universiteit: het is toch alweer zomer. Ik snap niet waarom mensen die in hun baantje bedreigd worden, in anonimiteit onderduiken. ]e moet juist laten zien wie je bent. ]e moet ook aan iedereen duidelijk maken dat de universiteit een bijzonder groot verlies lijdt als ze juist jou ontslaan. Als Piet en Ruud mij met ontslag bedreigen, kies ik een geheel andere strategie dan die anonieme sociologen, 's Ochtends posteer ik me voor de deur van Ruud; 's middags ga ik voor die van Piet staan. Dag in dag uit. Door de respectievelijke sleutelgaten lees ik vervolgens ales voor wat ik ooit geschreven heb: al mijn boeken, al mijn artikelen, al mijn columns Voorlopig zijn ze nog met van mij af die Ruud en die Piet, want het kost nogal wat tijd voordat ik mijn verzameld werk door die twee sleutelgaten getoeterd heb. Ik ga net zo lang door totdat Piet en Ruud in tranen geroerd hun deur open doen- 'Karel wij wisten totaal mets van dat vak van jou, psychologie. Maar wat je ons daar voorgelezen hebt vinden wij zó mooi en ontroerend! Je mag blijven!' Op het moment dat de twee bekeerlingen dit snikkend meedelen, haal ik met een hautain gebaar mijn ontslagbrief uit mijn zak. Ik houd de eer aan mijzelf

Univers 9 juni 1989

CONGRES

De opiniemakers van reciitsgeieerd Nederland In De G/ds van maart 1870 verschijnt een hartstochtelijke oproep van een jonge Leidse jurist: 'O, wanneer mijn woorden iets vermochten, ik zou het toeroepen aan zovele bekwamen en ouderen in onze rechtsgeleerde wereld; wanneer Gij u eens gingt verenigen, enige hoogleraren, enige advocaten, enige leden der magistratuur; wanneer Gij eens de handen aan het werk sloegt en Uw oproeping zondt aan allen die met U recht en wetenschap liefhebben, wie weet of niet het Nederlandse volk U nog na eeuwen danken zou voor wat Gij deedt.' De schrijver is zelf te jong van jaren om het initiatief te nemen. 'De zaak mag met goed gevolg de schijn niet hebben enkel het product te zijn der opgewondenheid van enige enthousiasten,' beseft hij. 'In de hoofden van ouderen, bekwameren, meerervarenen moet het plan worden overwogen; hun stem alleen is invloedrijk genoeg om het ganse leger der vaderlandse juristen op te roepen tot het gemeenschappelijk werk.' De oproep is niet aan dovemansoren gericht, zo blijkt. Mr. G.A. van Hamel -destijds advocaat in Leiden, later zal hij hoogleraar in het strafrecht worden- weet een aantal gezaghebbende rechtsgeleerden voor het plan te winnen. Luttele maanden later is de oprichting van de Nederlandse JuristenVereniging een feit. Doel van de vereniging, aldus artikel 1 van het Voorlopig Reglement, is 'de Nederlandsche rechtsgeleerden de gelegenheid te geven onderling te beraadslagen over onderwerpen van wetgeving betreffende het burgerlijk-, handels-, straf- en procesrecht en daarmede samenhangende onderwerpen, daardoor onder hen over die onderwerpen eene gemeenschappelijke overtuiging te doen ontstaan, door den zedelijken invloed dier overtuiging mede te werken tot de hervorming van het Nederlandsch rechtsleven'.

MINDER EXCLUSIEF De Tilburgse hoogleraar staats- en bestuursrecht prof.mr. E.M.H. Hirsch Ballin maakte de afgelopen jaren deel uit van het bestuur van de NJV. 'Sinds 1870 is er eigenlijk niet veel veranderd,' zegt hij, 'al is de doelstelling anno 1989 wel enigszins anders geformuleerd. De formule uit de beginjaren is men altijd trouw gebleven: ieder jaar krijgen verschillende auteurs het verzoek een preadvies te schrijven over een vraag die van belang is voor het wetgevingsbeleid, al komen er soms ook andere onderwerpen aan bod. De beraadslaging in de algemene vergadering over de vraagpunten die de preadviseurs hebben opgesteld wordt naderhand in de Handelingen gepubliceerd. Daarnaast publiceert het Nederlands Juristen-Blad (NJB)het officiële orgaan van de NJV- vlak voor de jaarvergadering een aantal commentaren. En die vormen vaak de eerste aanzet tot discussie.' Sinds de oprichting van de NJV hebben de ontwikkelingen niet stil gestaan. De juridisering van de samenleving kreeg op tal van terreinen haar beslag. Daarnaast was de voortgaande specialisatie in de rechtswetenschap aanleiding tot de oprichting van diverse gespecialiseerde verenigingen. De Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak, de Vereniging voor Administratief Recht, de Vereniging voor Familie en Jeugdrecht, de Vereniging voor Procesrecht, de Vereniging voor Wijsbegeerte van het Recht, de Nederlandse Vereniging voor Rechtsvergelijking en al die andere gingen steeds meer de taak van de NJV overnemen. De Juristen-Vereniging heeft zeer zeker aan

Univers

Vrijdag 9 Juni komen 250 Juristen in Tilburg bijeen voor de honderdvijftiende algemene vergadering van de Nederlandse Juristen-Vereniging (NJV). Ter tafel liggen drie preadviezen over 'positieve discriminatie', een uiterst actueel en prikkelend thema dat de tongen zeker zal weten los te maken. Na de beraadslaging over de preadviezen, die traditiegetrouw wordt besloten met een stemming over een aantal vraagpunten, volgt een officiële ontvangst bij burgemeester mr. G. Brokx. Huiswaarts keren de Juristen eerst nadat ze zijn gelaafd en gespijsd tijdens een diner In de studiozaal van de Tilburgse schouwburg, waar ook zijne excellentie de minister van Justitie zal aanzitten.

Prof. E. Hirsch Ballin: 'Sinds 1870 is er niet veel veranderd'

Nederlandse Juristen-Vereniging bijeen in Tilburg exclusiviteit ingeboet, beaamt Hirsch Ballin. 'Dat heeft geleid tot een zekere koerswijziging. De laatste jaren proberen we, juist door de opkomst van die gespecialiseerde verenigingen, de aandacht te richten op ondenwerpen die de afzonderlijke rechtsgebieden overstijgen en een algemene juridische betekenis hebben. Bovendien is de vergaderformule enigszins veranderd: vroeger vergaderde men twee dagen, op vrijdag en zaterdag. Vergaderen op zaterdag is wat impopulairder geworden, mensen trekken er ook niet meer zo makkelijk twee dagen voor uit om te gaan congresseren over allerhande juridische onderwerpen. Nu is het streven op één dag bij voorkeur één thema behandelen, dat voor civielrechtelijk, strafrechtelijk en voor staats- en bestuursrechtelijk georiënteerde juristen interessant is.' De rol van de NJV is nog lang niet uitgespeeld. 'Integendeel, we proberen duidelijk te maken dat het goed is om naast de gespecialiseerde verenigingen, waar iedere jurist op grond van zijn of haar specialisme wel lid van zal willen worden, een algemeen juridisch forum te hebben. Het gezicht dat we nu naar voren brengen is dat van een algemene vereniging met een goede antenne voor rechtsontwikkelingen, een vereniging die de kwaliteit van de preadviezen en de kwaliteit van de discussie hoog in het vaandel voert. Een vereniging ook die een brug wil slaan tussen juridische wetenschap enerzijds en de veelkleurige rechtspraktijk anderzijds.'

HACHELIJK Het thema voor de algemene vergadering is dit jaar 'positieve discriminatie'. Handvat voor de discussie vormen drie preadviezen die op uitnodiging van de NJV zijn op-

gesteld. Prof.mr. B.P. Sloot, hoogleraar rechtswetenschappen aan de Open Universiteit en rechtssocioloog in Nijmegen, schetste de algemene aspecten van de problematiek en maakte een vergelijking met het recht in andere landen, met name dat in de Verenigde Staten. Mr. J.E. Goldschmidt, lid van de Emancipatieraad en hoofddocente juridische vrouwenstudies in Utrecht, is ingegaan op vragen van staats- en bestuursrecht. De derde preadviseur mr. W . J.P.M. Fase, voormalig hoogleraar arbeidsrecht aan de UvA en tegenwoordig voorzitter van de Sociale Verzekeringsraad, heeft zich geconcentreerd op het arbeidsrecht. Positieve discriminatie: een actueel, interessant, maar ook hachelijk onderwerp, zo stelt prof.mr. J.C.M. Leijten, advocaat-generaal bij de Hoge Raad en hoogleraar burgeriijk procesrecht in Nijmegen, in het jongste nummer van het Nederlands Juristen-Blad vast. Leijten is niet echt overtuigd van het belang van het onderwerp voor de juridische dicussie. 'Indien men besluit door middel van positieve discriminatie (een soort van 'voortrekken') de achterstand van bepaalde groepen (...) te verminderen of op te heffen, is dat een zaak van 'de politiek', waaronder valt te verstaan dat de samenleving het wil. De vraag naar de rechtvaardigheid of rechtvaardiging van positieve discriminatie komt voor rekening van de (sociale) ethiek en men ontkomt er dus niet aan zich de vraag voor te houden, waarom juristen zich over het probleem druk zouden moeten maken.' Voor prof. Hirsch Ballin is het daarentegen zonneklaar. De politieke en sociaal-ethische aspecten van positieve discriminatie zijn juist inherent aan rechtsvorming, meent hij. 'In een democratische rechtsstaat beslist de politiek over de inhoud van de wetgeving. En

uiteraard vinden in de rechtsvormende beslissingen van de wetgever sociaalethische overtuigingen over de inrichting van onze samenleving hun uitdrukking. In een op rechtsvorming gericht algemeen juridisch forum past het zo'n ondenwerp ter hand te nemen.' Een belangrijke vraag is hoe maatregelen van positieve discriminatie zich verhouden tot het gelijkheidsbeginsel in de grondwet. Hirsch Ballin: 'Positieve discriminatie staat in een heel merkwaardige relatie tot het eerste grondrecht. Grondrechten zijn niet alleen formeel door de overheid in acht te nemen waarborgen, de overheid heeft ook de taak situaties in de samenleving te voorkomen die de grondrechten frusteren. Als je constateert dat er ondanks formele gelijkheid materiële achterstanden zijn dan roept dat de vraag op of daar door nadere wetgeving en overheidsbeleid iets aan moet worden gedaan. Dat kun je op verschillende manieren doen. Bij een achterstand van vrouwen of mensen van allochtone herkomst ligt het voor de hand extra scholingsprogramma's aan te bieden. Dat is een manier die het probleem bij de wortel aanpakt. Zolang dat te weinig resultaten oplevert moet je wellicht naast de oorzaken ook de symptomen aanpakken. Sommigen pleiten voor quoteringsregelingen, anderen voor het buiten beschouwing laten van mensen uit de groep die al dominant aanwezig is, weer anderen voor het geven van een relatieve voorsprong aan mensen met een achterstandpositie. Vervolgens rijst de vraag of dat niet op een andere manier in strijd komt met het gelijkheidsbeginsel: is bij het besluit van de Amsterdamse gemeenteraad om de vacature voor een rector van het Barlaeusgymnasium alleen voor vrouwen open te stellen geen sprake van discriminatie? Daaraan zie je hoe dat hachelijke onderwerp een nogal preciese juridische analyse vereist om de kaf van het koren te kunnen scheiden.'

VERLEGENHEIDSKEUZE Een eerste verkenning van de juridische mogelijkheden tot positieve discriminatie is inmiddels gemaakt. Minister De Koning van Sociale Zaken heeft in maart een ambtelijke nota 'Meer kansen afdwingen?' aan verschillende adviesorganen voorgelegd. Hirsch Ballin: 'In principe verdient het duidelijk de voorkeur om achterstanden aan de wortel aan te pakken en niet de symptomen te bestrijden. Quoteringen en soortgelijke op het resultaat gerichte voorkeursbehandelingen zijn eigenlijk een veriegenheidsoplossing, bedoeld voor een situatie waarin je te weinig of niet snel genoeg effect behaalt met maatregelen die de oorzaken van bepaalde achterstanden opheffen. In de vorige eeuw kwamen dergelijke methoden van voorkeursbehandeling overigens ook voor. Toen katholieken nauwelijks doordrongen tot leidinggevende posities in het overheidsbestuur is er een tijdlang gewerkt met quoteringen. In de zin van: in elk rechteriijk college moet minstens één katholieke rechter zitten. Dat was ook een echte veriegenheidskeuze.' 'Ook in het geval van de Wet arbeid gehandicapte werknemers van 1986 is gekozen voor een voorkeursbehandeling. Een dergelijk instmment bleek onvermijdelijk omdat de economische krachten tegen het in dienst nemen van gehandicapten zo sterk zijn. Er zijn inderdaad situaties waarin achterstanden heel hardnekkig zijn. Dat valt niet te ontkennen.' Lennart Kik

9 juni 1989

ARBEIDSMARKT PERS

Academicus begint met tien mille meer dan HBO'er De pas afgestudeerde academicus gaat gemiddeld 49.000 gulden per jaar verdienen. Hij is met zijn doctoraalbul zo'n tienduizend gulden meer waard voor het bedrijfsleven dan iemand met een HBO-opleiding. Als hij ook nog eens een studie in de informatica de electrotechniek of de chemie heeft gevolgd, neemt zijn marktwaarde nog iets meer toe. Dat blijkt uit een onderzoel< van het Utrechtse consultancy-bureau Hay. Elk jaar wordt een dergelijk onderzoek verricht naar de arbeidsmarkt, wervingsmethoden en startsalarissen van pas afgestudeerde academici en HBO'ers. In 1989 werden gegevens verzameld bij 83 ondernemingen, die betrekking hadden op 17 studierichtingen in het wetenschappelijk en hoger beroepsonderwijs. Het blijkt dat de belangrijkste knelpunten in de arbeidsmarkt op dit moment de studierichtingen informatica en electrotechniek zijn, zowel op universitair als op HBOniveau. In alle bedrijfstakken ondervindt men problemen met het aantrekken van goed gekwalificeerde informatici. Met het vinden van afgestudeerde electrotechnici hebben zes van dezeven bedrijfstakken ernstige problemen. In iets mindere mate vormen ook de studierichtingen economie, bedrijfskunde, chemie en werktuigbouw een knelpunt op de arbeidsmarkt. Het vinden van afgestudeerden uit richtingen als civiele techniek, weg- en waterbouw, industrieel ontwerpen en de sociale wetenschappen baart de bij het onderzoek betrokken ondernemingen heel wat minder zorgen. In richtingen als letteren, rechten, medicijnen, natuur- en wiskunde worden geen problemen gesignaleerd bij de werving van academici en HBO'ers.

STAGES In deze wat krappe arbeidsmarktsituatie hechten de ondernemers groot belang aan

het hanteren van efficiënte wervingsmethoden. Het plaatsen van advertenties in een doelgroepgericht tijdschrift blijft daarbij de rneest geprefereerde methode. Vierentachtig procent van de ondernemingen maakt hiervan gebruik. Naar adverteren in dagbladen wordt minder vaak gegrepen (69 procent). Sterk in opkomst als wervingsmethode is echter het aanbieden van stageplaatsen (78 procent). Daarnaast wordt gebruik gemaakt van banenbeurzen, van samenwerkingsverbanden met universiteiten en hogescholen en van 'talent scouting' onder studenten.

K

In Groningen wil het College van Bestuur het personeel belonen naar prestatie. De reeds bestaande gratificaties aan verdienstelijke personen en groepen wil het college nu koppelen aan de hoogte van het salaris. De toeslag kan trapsgewijs oplopen van 3 procent op het jaarsalaris in de laagste schaal tot 15 procent voor schaal 16 en hoger. De ambtenarenbonden, zo schrijft UK, weekblad van de RUG, zijn nooit gelukkig geweest met het idee extra toeslagen te gaan uitbetalen en ze voelen al helemaal niets voor zo'n opklimmende reeks. Als het toch gebeurt moet iedereen eenzelfde percentage krijgen, ze^en de bonden. Het bestuur daarentegen wil de automatische toekenning van periodieken afschaffen en die enkel toekennen aan ambtenaren die 'naar behoren' funaioneren. 'Zeer goed' of 'uitstekend' funaionerende ambtenaren kunnen nc^ een extra salarisverhoging krijgen. Een en ander spoort met het personeelsbeleid van het college en met het overheidsbeleid dat 'gedifferentieerde' beloning van ambtenaren mogelijk maakt. Groningen kreeg van

De bedrijven gebruiken trouwens de meest uiteenlopende argumenten om zich op de arbeidsmarkt te profileren. Het zijn vooral de kleinere bedrijven die hoge inkomens beloven. De grotere bedrijven leggen vaak sterk de nadruk op de aantrekkelijke opleidingsmogelijkheden die zij kunnen bieden. Individuele vrijheid en verantwoordelijkheid wordt door alle bedrijven beloofd die op zoek zijn naar hoger opgeleiden. Geneugten op het terrein van de secundaire arbeidsvoorwaarden en de mogelijkheid van parttime werk worden maar sporadisch gebruikt door ondernemingen die zich van hun concurrenten willen onderscheiden. Verreweg het grootste deel van de afgestudeerden wordt aangetrokken voor het vervullen van een specifieke functie in een bedrijf. Daarnaast wordt steeds meer geworveri voor zogenaamde trainee-programma's, waarbij de afgestudeerde een specifieke-140-verdere opleiding van het bedrijf krijgt. Ongeveer veertig procent van de bij het onderzoek betrokken ondernemingen kent dergelijke trainee's. Bij kleine en middelgrote bedrijven ligt dat percentage wat lager (30), bij grote bedrijven beduidend hoger (56 procent). De programma's duren gemiddeld ongeveer twee jaar. De aanvangssalarissen voor afgestudeerden in de studierichtingen informatica, electrotechniek en chemie liggen iets hoger dan voor andere richtingen. Dat hoeft niet te bevreemden, omdat dit juist de richtingen met een krappe arbeidsmarkt zijn. Zo groot zijn die verschillen trouwens niet. Gemiddeld krijgt de afgestudeerde academicus bij indiensttreding een jaarsalaris 49.0(X) gulden. Afgestudeerde economen en sociale wetenschappers nemen een middenpositie in. De gemiddelde electrotechnicus zit op 50.200 gulden. Opmerkelijk is dat deze aanvangsverschillen in de meeste gevallen na vijfjaar niet eens meer bestaan.

Wel is het zo, dat de chemische en dej/oedingsindustrie duidelijk boven het marktgemiddelde betalen. De grootste uitschieter in opwaartse richting is de chemie met een gemiddeld aanvangssalaris voor een academicus van 53.100 gulden. De metaalindustrie en de bouwnijverheid betalen onder het gemiddelde, met salarissen rond de 47.000 gulden. Daarnaast, men mocht dat venwachten, blijken kleine bedrijven ook iets onder de marktsalarissen te blijven. Multinationale ondernemingen, en dan vooral dochterondernemingen van Amerikaanse concerns, bieden de financieel aantrekkelijkste werkkring aan afgestudeerden. Zij betalen op jaarbasis ongeveer 5.000 gulden meer dan lokaal of regionaal opererende Nederlandse ondernemingen.

MEERWAARDE De doctorandustitel van de academicus vertegenwoordigt een duidelijke meenwaarde in vergelijking met het HBO-diploma. Tegenover het gemiddelde aanvangssalaris van 49.000 gulden voor de academicus, staat voor de HBO'er een gemiddelde van 39.000 gulden. Voor beiden, academicus en HBO'er, geldt overigens dat de gemiddelde salarisverhoging in deeerste vijf jaar tussen de 5,5 en 7 procent ligt. Maar ook daarin doen zich uitersten voor: salarisstijgingen van 2 en van 20 procent zijn eveneens gesignaleerd. Vijfenvijftig procent van de ondernemingen heeft winstdelingsregelingen, waaraan de pas indienstgetredene vaak pas na afloop van de proeftijd of na verloop van een jaar gaat profiteren. Veertig procent van de bedrijven kent regelingen die voorzien in variabele beloning, gekoppeld aan individuele of afdelingsresultaten. Daarvoor geldt doorgaans ook een wachttermijn van ongeveer een jaar. (JD/HOP)

N I P T

het kabinet een bedrag van 850 000 gulden om de extraatjes van te kunnen betalen. Dit geld zou beter aan vorming en opleiding van personeel kunnen worden besteed, aldus een woordvoerder van de Groningse ABVA/KABO. Hetzelfde blad zoekt naar een oplossing van het raadsel rond het oude universitaire vla^eschip 'Voorwaarts Voorwaarts'. Dat schip maakte een propagandatocht door de noordelijke provincies en legde op negen plaatsen aan. De recepties en borrels werden goed bezocht maar het avondprogramma in een grote circustent, die overal waar het schip kwam werd opgezet, viel door het mooie weer in het water. De bedoeling was om het publiek te vergasten op lezingen, cabaret en muziek, maar in Meppel zaten slechts tien mensen in de grote tent en elders was het publiek zelden groter dan dertig man. De organisatie staat voor een raadsel maar vermoedt dat naast het mooie weer, enkele belangrijke voetbalwedstrijden en het feit dat de tent soms op een vrij onbekend plein stond de belangstelling geen goed hebben gedaan. Pam Miedema, coördinator van de promotietoen 'Ik denk dat de mensen gewoon niet uit hun huizen komen voor een bezoekje aan de universiteit, hoe leuk het programma ook was.' Een dure leerschool voor Pam. En was het programma wel zo leuk? De Technische Universiteit Delft heeft verhuisproblemen en wel in verband met het zeer belangrijke onderzoek naar wervelbedverbranding van steenkool. In verband met de zure re-

gen en andere milieuproblemen zit de wereld met spanning te wachten op deze milieuvriendelijker oplossing voor electriciteitscentrales. Uitgerekend op het moment dat in Delft proefonderzoeken lopen en enkele grote gesubsidieerde onderzoeksprojeaen zich aankondigen moet de proefinstaüatie voor wervelbedverbranding van de vakgroep Enei^evoorziening verhuizen. Over de verplaatsing van die installaties is meer dan een jaar touwgetrokken, zo schrijft DELTA. 'Eerst wilde de vakgroep zelf geen snelle verhuizing, omdat dit enkele lopende projeaen zou vertragen. Maar toen men dit jaar -na veel heen en weer sjouwen met zware apparaten- wel aan verhuizing toe was, deelde het College van Bestuur in eerste instantie mee dat het daarvoor op dit moment geen geld had.' Er kwam een brandbrief waarin de facukeit aangaf dat ze in grote problemen zou komen bij verder uitstel. Dat zou het verlies kunnen betekenen van contraainkomsten èn van' het vertrouwen in de geloofïvaardigheid van de TU aan de zijde van het bedrijfsleven.' Het universiteitsbestuur heeft nu toch 1,8 miljoen gulden toegezegd om de verhuizing mogelijk te maken en die zal nog voor nieuwjaar een feit zijn zodat de installatie begin volgend jaar weer kan draaien. 1,8 miljoen is meer dan de door EG en bedrijven toegezegde 1,7 miljoen voor diverse onderzoekprojeaen. En natuurlijk is de hele operatie een gevolg van de door de minister geëiste afname van het totale ruimtegebruik. Kortom, een bezuinigingsoperatie.

Delft wil vrouwen naar de Technische Universiteit lokken met tonnen geld kostende PRstunten: Thea, kom m DeSt studeren; Thea, solliciteer in Delft. Maar, schrijft Kali in DELTA, geld voor wat extra wc-papier, een gevulde maandverbandautomaat of een extra toilet kan er niet vanaf. Het damestoilet op de tweede verdieping Wijsbegeerte en Technische Maatschappij Wetenschappen is een privaat toilet geworden. 'Er gingen steeds meer dingen kapot. Lampen en dergelijke. En het toiletpapier was steeds op. Dus heeft de dame van de kantine besloten dat het afgelopen moest zijn. Iedere vrouwelijke werknemer op de tweede etage heeft nu een sleutel. Anderen mogen naar belleden, vier trappen lager. Het resukaat is overigens verbluffend. Het toiletpapier gaat nu veel langzamer. Rest nog het probleem van het damestoilet op de begane grond. Het papier gaat ineens veel sneller. Misschien het volgende toilet...'. Aan de Nieuwelaan doen ze het nog beter. 'Mocht u er een open damestoilet vinden zorg dan dat u alles zelf bij u heeft. Er is niets. Het gebouw is aan het sluiten. En dan begin je bij de damestoiletten nietwaar?' Bij Civiele Techniek lege maandverbandautomaten, bij Maritieme Techniek wel zakjes voor maandverband, maar geen houders om ze aan te hangen. Delft is nog niet klaar voor de ontvangst van vrouwelijke studenten. Deka's commentaar: 'Kom naar Delft, maar wilt u wel uw plas inhouden?' (EV)

Univers 9 j u n i 1989

B

VERKENNINGSCOMMISSIE

Geen ivoren-toren-theologie in Tilburg Gezien het schamele wetenschappelijke niveau, de geringe instroom van studenten en de toenemende ontkerkelijking, oordeelt de Verkenningscommissie Godgeleerdheid dat er in Nederland geen plaats is voor vier openbare, vier Gereformeerde en vijf RoomsKatholieke instellingen voorwetenschappelijke theologiebeoefening. Negen is meer dan genoeg, waaronder drie katholieke: de Faculteit der Godgeleerdheid van de Katholieke Universiteit Nijmegen, de Katholieke Theologische Universiteit Utrecht en de Theologische Faculteit Tilburg (TFT). De Katholieke Theologische Universiteit A m sterdam en de Universiteit voor Theologie en Pastoraat in Heerlen zouden moeten worden gereduceerd tot hbo-niveau. Het verkenningsrapport rekent de helft van de TFT-vakgroepen qua wetenschappelijke productie landelijk tot de middenmoot. De andere helft Is zwak. Wat internationale gerichtheid betreft, bungelt Tilburg ergens onderaan. Zwakke punten zijn voorts het hoge percentage niet-gepromoveerden in de vaste staf en het geringe aantal dissertaties. Tenwille van kwaliteitsverhoging stelt de verkenningscommissie voor, een hechte samenwerking tot stand te brengen met Nijmegen, o.a. door middel van een gemeenschappelijk benoemingsbeleid 'dat voor alle hoogleraren dubbelbenoemingen beoogt, zodat het tot in het jongste verleden herhaaldelijk ervaren gevoelig verlies van dragers van wetenschappelijk onderzoek aan andere universiteiten, binnen de perken blijft', aldus het rapport. Maar ook gedrieën moeten de katholieke instellingen de handen ineen slaan: 'Niet ieder voor zich, alleen alle drie tesamen, ingebed in de onderzoekscultuur van de Nederlandse universiteiten, zijn zij in staat de Rooms-Katholieke theologie in Nederland weer internationale uitstraling te verlenen'.

Onlangs concludeerde een ministeriële verkenningscommissie dat drastische maatregelen noodzakelijk zijn om de kwaliteit van universitaire theologie in Nederland te verhogen. Afgelopen maandag stuurde het Curatorium van de Theologische Faculteit Tilburg een uitvoerige reactie op de aanbevolen hervormingen naar Zoetermeer. De boodschap: Tilburg boekt vooruitgang maar heeft geen behoefte aan de ivoren-toren-theologie die in het verkenningsrapport tot dogma wordt verheven.

Univers

R

'FACULTEIT MET TOEKOMST'

De Verkenningscommissie

KWESTIEUS In haar eerste reactie op het rapport van de verkenningscommissie schaart de TFT zich achter de kritiek op de sterkte-zwakte analyse van het wetenschappelijk onderzoek, afkomstig van het bestuur van de Stichting Theologisch en Godsdienstwetenschappelijk Onderzoek in Nederland (STEGON) van NWO en van het Discipline Overlegorgaan Godgeleerdheid (DGO) van de VSNU. Liturgieprofessor dr. Gerard Lukken heeft in zijn functie als voorzitter van de Commissie voor Wetenschapsbeoefening van de TFT kritisch de onderzoeksbeoordeling van het verkenningsrapport bekeken en citeert met enige voldoening uit de STEGON-reactie: 'Het bestuur spreekt zijn twijfels uit over de indruk die de Verkenningscommissie Godgeleerdheid in haar rapport wekt, dat het niveau van het wetenschappelijk onderzoek op het gebied van de godgeleerdheid - op enkele uitzonderingen na - onvoldoende zou zijn. Met name de wijze waarop de commissie een vergelijking met het theologisch onderzoek rh hët buitenland voltrekt, acht het bestuur zeer ontoereikend en derhalve - mede gelet op het grote belang dat de commissie eraan hecht - bepaald kwestieus.' 'Dat laatste heeft betrekking op de norm die men bij benoeming en bevordering van docenten aan topuniversiteiten in Duitsland, Engeland en de Verenigde Staten hanteert. Zelfs daar halen slechts mensen van het kaliber Schillebeeckx een score die daarmee correspondeert. Nou, die heb je niet veel,' reageert Lukken laconiek.

De nauwe relatie van de TFT met de Katholieke Universiteit Brabant, heeft belangrijk bijgedragen tot het behoud van theologie in Tilburg. De verkenningscommissie grijpt terug op een studie uit 1965 van de Commissie Hogere Studies van het Pastoraal Instituut van de Nederlandse Kerkprovincie, waarin naast Nijmegen, de Randstad en Tilburg worden aangemerkt als ideale plekken voor een volledig uitgebouwde theologische opleiding. Tilburg werd gekozen op grond van de aanwezigheid van de toenmalige Katholieke Hogeschool. De huidige ontwikkelingen leiden volgens de verkenningscommissie 'tot het hernemen van dit oorspronkelijke plan.' De TFT laat weten van plan te zijn de KUB nog inniger te omarmen dan al het geval is en haalt een recent schrijven aan van het universiteitsbestuur, waarin het resumerend heet 'dat de Stichting Theologische Faculteit Tilburg als faculteit van de KUB functioneert voor zover het bezit van de eigen rechtspersoonlijkheid dat toelaat.' Tevens belooft de faculteit dat aan de overeenkomst van samenwerking met de Hogeschool Katholieke Leergangen Tilburg inzake voltijden deeltijdopleidingen tot leraar godsdienst en levensbeschouwing verder gestalte zal worden gegeven, met name wat betreft onderlinge afstemming en regeling van de doorstroming.

Theologische facu/teit Ti/burg: 'attractief studiecentrum' ENGAGEMENT De aantekening van de verkenningscommissie dat 'Tilburg ervoor dient te waken dat de sterke gerichtheid op populair-wetenschappelijke publicaties niet ten koste gaat van de productie van wetenschappelijke werken', neemt de TFT ter harte. Maar dat mag geen negatieve uitwerking hebben op de wisselwerking met de samenleving, die de faculteit hoog in haar vaandel voert: 'De 'vertaling' in met name vakpublicaties van de eigen onderzoeksresultaten voor de afgestudeerde theologen en voor levensbeschouwelijk, theologisch en pastoraal geïnteresseerden, is mede een taak van de theologische faculteiten, zeker in de traditie van de katholieke theologiebeoefening.' Dit commentaar houdt verband met een ander belangrijke Tilburgs kritiekpunt dat gedeeld wordt door zowel de andere katholieke als de protestantse instellingen. Het betreft de wetenschapsopvatting van het rapport, die een nauwe verwantschap vertoont met de theologiebeoefening binnen het systeem van de 'duplex ordo', de 'tweevoudige orde', daterend uit het jaar 1876, waarmee een grenslijn werd getrokken tussen de 'historische' staatsvakken en de 'leerstellige' kerkelijke vakken. De rijksfaculteiten houden de

'kerkelijke' vakken buiten de deur, als zijnde minder wetenschappelijk, terwijl katholieke instellingen ze hebben geïntegreerd in het totale curriculum. Prof.dr. Nico Schreurs betitelde ruim een maand geleden in Univers het wetenschapsideaal van de verkenningscommissie als 'een zoveel mogelijk waardevrije, godsdienstwetenschappelijke, historische en literair-kritische benadering, die vooral aan de rijksfaculteiten sterk ontwikkeld is.' Het standpunt van de TFT komt nu samengevat hierop neer, dat de theologie zich niet moet laten opsluiten in de ivoren toren van het bewierookte afstandelijke wetenschapsbedrijf: 'Met name de normen en beoordelingscriteria voor het onderzoek lijkt de verkenningscommissie voornamelijk te ontlenen aan de wetenschapspvattingen van het openbaar theologisch onderwijs. Voor een meer integrale en geëngageerde wetenschapsbeoefening heeft het rapport weinig aandacht. Een kerkbetrokken theologie kan niet voorbij gaan aan datgene wat de wereldkerk beweegt en vooral niet aan hetgeen er in de^plaatselijke kerk orn^gaat. Zo'n engagement geeft haar wetenschappelijke arbeid niet alleen meer relevantie en betekenis, het maakt ook kwetsbaarder en meer onderhavig aan ontwikkelingen in kerk en samenleving.'

De verkenningscommissie heeft de meeste energie gestopt in het beoordelen van de wetenschappelijke output in de jaren 1980-1987. Dat de TFT in de provincies Noord-Brabant en Zeeland een reputatie heeft opgebouwd als 'attractief studiecentrum' waar volop aandacht wordt besteed aan de kerkeliike, theologische, levensbeschouwelijkr , culturele behoeften van deze regio, komt daardoor volgens de Tilburgse theologen onvoldoende uit de verf. Ook is er te weinig waardering voor het fert dat de TFT van de katholieke instellingen verreweg de meeste studenten en een uitstekend rendement heeft. En juist mede met het oog daarop spreekt de commissie van 'een faculteit met toekomst'. In het commentaar van de TFT krijgen beide facetten extra nadruk. Onderstreept wordt dat inmiddels meer dan driehonderd studenten de wetenschappelijke theologieopleiding volgen. Daarbij komt dat de Hogeschool Katholieke Leergangen, gelieerd aan de TFT, in totaal 265 theologiestudenten opleidt. Ten aanzien van het rendement zegt de faculteit te verwachten dat het absolute aantal doctoraalexamens binnenkort het hoogste van de katholieke faculteiten zal zijn. Tevens blijkt het percentage nietgepromoveerden in de vaste wetenschappelijke staf te zijn teruggelopen van 42 naar 31,5 (landelijke gemiddelde is 30,4!). Het gemiddelde aantal dissertaties per jaar is meer dan verdrievoudigd: 0,5 naar 1,7. De TFT verwacht dat deze en andere recente ontwikkelingen een optimistische toekomstbeeld rechtvaardigen dan de verkenningscommissie doet vermoeden op grond van haar eenzijdige onderzoeksbeoordeling. Vierdejaars theologiestudente Renée Weima vindt ook dat de verkenningscommissie zich tezeer door de productiviteit op het terrein van wetenschappelijk onderzoek heeft laten laten leiden 'terwijl in de taakstelling nadrukkelijk het wetenschappelijk onderwijs genoemd wordt.' Ze spreekt namens het vervolg op pag. 11

9 juni 1989

't Lichte speels binnen

't Lichte amusant buiten

't Lichte ontstij(; de kermissf eer Het slechte weer had tot gevolg dat een paar 'buiten'onderdelen van het programma niet konden doorgaan. Het merendeel van het publiek verkoos zaterdagavond de ver­ warmde ruimten van de KUB boven de kil­ le gestage regen buiten, voor muziek en li­ teratuur was het even spurten naar de ten­ ten, een twintig liefhebbers trotseerde het koude nat overigens wel, bijeengekleumd onder bomen, terras­parasollen en para­ plu's, om animatiefilms van onder andere IVIcLair te zien die buiten op levensgroot scherm werden gedraaid. Zondag liet de regen het nu en dan afweten.

Het was dan ook aanzienlijk drukker in en rond de KUB en dat was maar goed ook want een programma van een dergelijk hoogstaand cultureel kaliber verdiende be­ ter. Er was genoeg ter vermaak. In de hallen en gangen rond de aula (voor de gelegen­ heid omgedoopt tot 'Auratheater') lokte wanhopig babygeschrei uit een half ge­ opend koffertje nieuwsgierige bezoekers naar de centrale bibliotheek waar een hal­ wand met lichtblauwe dakpannen was over­ dekt. Een zelfprojecterende videoprojector voor de aula fotografeerde de persoon die ervoor stond waarna dit beeld zich een tijd herhaalde, de heren professoren Cobbenha­ gen en Goossens in de Koninginne­entree maken voor de gelegenheid deel uit van een tentoonstelling van lichte zeden, uitgedost als ze zijn met een oudrose voile en rieten hoedje. Tegen de achtergrond van een desolaat ver­ regend terrein zorgde Brabants entertainer Peer de Graaf in café 't Lichte, bijgestaan door muziekband De Watjes, voor grote hi­ lariteit met zijn opmerkelijke optredens. Be­ zoekster van 't Lichte, de Tilburgse Ina Ap­ pels, vindt hem zelfs het 'aardigste' van de hele kunststoet: 'Hij speelt in op het publiek, daar komen de mensen wel voor, niet voor de statische kunst zoals die gepresenteerd wordt, maar om zelf ook mee te doen.'

Plastic dolfijnen, groenblai éakpannen waarop 'II fait beau'in gouden lettertjes i \geschreven, kunstvoor­ werpen in de vorm van bot , een ijsl<ano die smolt en n o aart r^it^i ,•,+ ­ . » „ / , _^­ ^ l «._/ na een zonk, llll^aC misse waren hett . ViJKJI voortekenen ., minuut . , , „ , u u i e.yj,ll\, ]WalCII IICL LCI\CII^II van het slechte weer dat di mstmanifestatie 't Lichte {voorheen Kunstkermis) di vzou treffen. Na vier we­ ken stralend zomenA/eer en orde eerste keer in zes jaar regende het bijna voortdun Ipijpestelen waardoor de manifestatie minder pub/ie, idan vorige jaren, het zeer h» r\ r\ ^f c*-i-'~t'^ y^ ^^-% *­«. ■/•«. . . . . . ."'j. A _ƒ ^ ^ / - . J . .. . , hoogstaande cultuuraanboI spijt. Andere schaduwkant was de stroeve samen fking tussen de organise rende Tilburgse Evenemeni Stichting (TEST) en de Katholieke Universiteit Brabai De spieren werden ook aardig losgemaakt In De Foxy waar een swingend programma werd afgewerkt. Schuifelend, meeklappend of -wiegend, zowel met de smartlappen van Guido Belcanto als met One Track Charlie kwamen de beentjes van de vloer. Ook de lachspieren kregen het te verduren. De komische theatervoorstelling van Wurre Wurre op zaterdagavond met kartonnen

reuzen die na een hiërarchische verhouding verliefd worden op elkaar maar tenslotte toch afscheid moeten nemen maakt de lachspieren al los. Voor de aula zorgde een openscheurende broek met borstel voor aardig wat gegniffel en verraste uitroepen, kinderen vermaakten zich best bij het zelf vlaggen maken in de kindertent en de jeugdtheatervoorstelling 'De

Sneeuwman' van het Vlaamse gezelschap Het Gevolg op zondag, vooral over de onbehoorlijk veel 'scheetjes' die werden gelaten. Het taalgebruik van de sneeuwman laat de kinderen nog opgewonden na-echoen na de voorstelling: 'Sneuwmanne en sneuwvreuwe...' Zeer vermakelijk was het Fiati Kwintet, dat op zondagmiddag voor de centrale bibliotheek plaatsnam met witte krulpruiken en bijpassende fluwelen kledij. Zwierig heerschap Mozart wil dat zijn vriendin op een auditie zingt, de reeds aanwezige zangeres voelt zich zeer gepasseerd, en tussen beide dames ontbrandt een felle zangstrijd: ' Ich bin die erste Sangerin...' Van een ander kaliber waren de meer serieuze theatervoorstellingen, van het Danserscollectief, Pantha Réi, en de voorstelling van kunstenaarscollectief De Maatschap, Eros. Beide voorstellingen zogen met hun fraaie gestileerde rust veel publiek naar zich toe. Over de voorstelling van het Danserscollectief (in een fietskelder) merkt aankomend Conservatoriumstudent Eric Kooimans op dat het 'heel mooi' is, dat er 'zo'n goed gebruik wordt gemaakt van de ruimte', dat de voorstelling 'een bepaalde soberheid heeft, iets religieus, een catacombe-idee', en dat het daarom niet vreemd is dat hij de voorstelling twee keer is gaan zien. In de aula

speelde Mignon, een droomvoorstelling. Wat de artistieke kant betreft groeit 't Lichte onmiskenkaar naar een hoge kwaliteit en een homogeniteit in het programma. Vorige afleveringen kenden enkele uitschieters, maar dit jaar zat er lijn in zowel het plastische als het theatrale. Theatervoorstellingen werden binnen gespeeld (in verband met mogelijke geluidsoverlast), technisch waren er amper problemen, alleen jammer dat het weer het af liet weten. Verdoemde weergoden die 't Lichte met hun regendruppels verzwaarden. Nicole van Overmeir

Degroeikra van't Lichte

ES O)J0

o !c « $ .a a ♦­ o

^ > (O t/l o O) .5 O)

, ">

CS .­±,

o 3)

e-Jf i E o Q. O. O

'Lichte' aanrijding tussen KUB-bestuur en de TEST Als een schaduw hing over de kunstmani­ festatie de koele verhouding tussen het Col­ lege van Bestuur van de KUB en de organi­ serende vereniging de TEST. Het CvB wil in elk geval de kunstmanifestatie met het bestuur van de TEST evalueren. Door de ja­ ren heen heeft de kunstkermis het karakter van een thuisactiviteit gekregen en namens het CvB stelt J . van Berkom dat de KUB er veel voor over heeft om naast ondenA/ijs en onderzoek ook dit aan de bevolking aan te bieden. De relaties met de TEST waren in het verle­ den nooit slecht al kwam het ook vorige ja­ ren tot wrijvingen als gevolg van het feit dat de kunstkermis een hele toestand met zich meebrengt. Dit jaar raakten de verhoudingen verstoord door een aantal technische 'beschadigin­ gen' aan gebouw A, waarvan de aard en de grote nog moeten worden vastgesteld. In drie gevallen tilt het bestuur zwaar aan de beschadiging ten/vijl de TEST 't licht opvat. Anderzijds is er bij de TEST grote wrevel ontstaan na de vernieling van een kunstwerk van L. Vertessen, waarvoor het C vB dan weer geen schadevergoeding wil betalen. De lichtgeraaktheid van het college laat ver­ moeden dat er een ander ongenoegen ach­ ter de irritatie steekt, maar Van Berkom ont­ kent dit stellig. Hoewel de jaarlijkse subsidie van de KUB zich beperkte tot drieduizend gulden en nog eens 2750 gulden voor de tentoonstelling, ­ vorig jaar was die subsidie naar aanleiding van het lustrum minstens het dubbele­, wist de TEST f.­ 63.550 binnen te halen door sponsoring en f.­ 51.000 door de gezamen­

■ lijke subsidies (van gemeente, provincie KUB). Het contact tussen het CvB en de TEST had veel weg van een koude oorlog en daar zijn een aantal redenen voor aan te halen. 'Het College van Bestuur praat niet meer met ons. We moeten met andere diensten pra­ ten en die overleggen dan weer met het Col­ lege', aldus Cris Driessen. Als bemiddelaar treedt hoofd van de Dienst Bouwzaken Pe­ ter Kersten op maar dat contact beperkt zich volgens Driessen alleen tot het es­ sentiële. Oud­TEST­medewerker Willem Kerkhof heeft kritiek op de TEST­ naamsverande­ ring, 't' Lichte zegt helemaal niks. Met een Kunstkermis breng je niet iets elitairs maar juist een publieksgerichte gebeurtenis, ker­ mis is in Tilburg bovendien bekend. De Kunstkermis was altijd bedoeld als een kni­ poog richting kunst, wij hebben altijd ge­ zegd: het grote publiek én kwaliteit.' De TEST van nu zou, in tegenstelling tot de TEST van de eerste drie jaar, de tijd dat hij erbij diende, volgens Kerkhof dit jaar ook voorbij zijn gegaan aan de wensen van het College. 'Gebouw A is een monument, daar moet je niet aankomen', meent hij, maar voegt er meteen aan toe dat de relatie tus­ sen de TEST en het College altijd één van te­ gen de stroom inwerken is geweest: 'De be­ trokkenheid is nooit erg groot geweest.' Het bestuur zou dit jaar de hand ook eens in eigen boezem moeten steken, meent Kerk­ hof. Ook Van Berkom is van oordeel dat er van de zijde van het College niet altijd duide­ lijk is afgesproken over het gebruik van de beschikbare ruimtes. (EV/NvO)

De lichtheid van een symposium, een scheepje in de fles. 'Alle ware kunst is licht', bedacht Louis Andriessen onderweg naar het door Studium Generale georganiseerde symposium om het thema: 't lichte in de kunst' theoretisch te onderbouwen. Het publiek was te klein om het symposium ook echt geslaagd te noemen, maar de afwezigen misten sprankelend, lichtvoetig gepraat van de vier uitgenodigde sprekers over hun kunstvak: Cyrille Offermans als essayist. Bob van Reeth als architect, Louis Andriessen als componist en Charlotte Mutsaers als auteur en beeldend kunstenaar. De luchtige manier waarop Bob van Reeth over bouwen en verbouwen kan spreken en over hoe mensen 'lichthartig' met ruimte willen omspringen, was stimulerend. Cyrille Offermans maakte lichtheid gelijk aan eenvoud en ongekunseldheid in de literatuur. De drang om de waarheid te willen vertellen om kunstmatig te construeren maken kunst zwaar. De gelijkhebberigheid van een Jeroen Brouwers maakt van hem een slecht schrijver. Hij gebruikt zijn zintuigen niet, wil echte literatuur schrijven met veel metaforen. Louis Andriessen maakte in een mooi

0>% o c X f = - c o Q. (s

verhaal duidelijk hoe hij een doek van Mondriaan omzette tot deel 2 van zijn voor het Holland Festival gekreëerde 'De Materie'. Hij vroeg zich af waarom er in de muziek zoiets bestaat als lichte muziek, terwijl dat lichte in andere kunstvormen ontbreekt. Muziek is abstract, ongrijpbaar, vluchtig en dus licht. Kunst is wat kunstig is, het scheepje in de fles. Kunst heeft ambachtelijkheid nodig om lichter te worden. Brouwers schrijft volgens Offermans te constateren onzin die ook ambachtelijk niet klopt. Elke kunst die deugt moet zijn gebaseerd op ambachtelijkheid. De zware zang van Tibetaanse monikken, een soort gebrom waarbij het lichaam als klankkast wordt gebruikt, is heel ver te horen, overstijgt het aardse. Maar de monikken vragen wel om twintig jaar te blijven als je hun manier van bidden wilt leren. Charlotte Mutsaers had het al net zo over 't lichte in de literatuur, waarbij duidelijk werd dat ook in Nederland de schrijvers van een soort lichte romanvorm zonder literaire pretenties de meeste boeken verkopen. (NvO/EV)

m c » P

S § > o

5 o ^ !s

> « £ «S ■2 » ■ = ?

(OTJ = .S a t. — •*■ > o - ■ «

llll fS ? o S c c « E

0) CD 0} o U I O. O

c

Het laatste nieuws voor studenten komt nu eens niet uit Den Haag.

Omdat we vinden dat er al genoeg bezuinigd wordt op Miidenten, komt de Verenigde Spaarbank je tegemoet met het nieuwe en voordelige Studentenpakket. Met dit pakket kun je niet alleen betalen, maar ook sparen, verzekeren en reizen. Je kunt er dus bijvoorbeeld je basisbeurs op laten storten en je collegegeld mee betalen. Zo hou je al je betaalgemak in één pakket. Als je een Studentenpakket wilt openen moet je tussen de 18 en 30 jaar oud zijn en aan een WO- of HBO-mstelling studeren of gaan studeren. Je bent van harte welkom bij alle 425 kantoren van de Verenigde Spaarbank.

Stutlenii-nnakkrt • Gratis Eurocheques en -pas. • Voordelige verzekeringen. • Gebruik geldautomaten. • Hoge spaarrente. • Voordelig 'rood' staan. S

T

U

D

E

N

T

N

B

O

N I

Ja, stuur mi] de folder Studentenpakket Naam. Adres: . Postcode C/X) Woonplaats Deze bon sturen naar: | Veremgde Spaarbank, Afd Direct Marketing, Antwoordnummer I 2704, 3500 VJ Utrecht. Een postzegel is niet nodig. I

De Verenigde Spaarbank doet meer voor de particulier. verenigde spaafbank

THEOLOGIE

vervolg van pag. 7

Verkenningscommissie studentenoverieg van de TFT: 'Hier en daar worden wel wat opmerkingen over het onderwijs gemaakt. In het rapport staat bijvoorbeeld dat goed gefundeerd onderwijs dient te worden gedragen door wetenschappelijk onderzoek. We zijn het daar volledig mee eens. Tevens kunnen we ons vinden in de uitspraak dat didactische kwaliteiten niet het wetenschappelijk gehalte van de colleges waarborgen. Maar over die didactische kwaliteiten wordt verder niets gezegd. Wij menen dat de didactische kwaliteit van een docent zich niet mag beperken tot het overdragen van kennis, maar ook het aanreiken van vaardigheden moet inhouden, die bijdragen tot het vormingsproces van studenten, waarbij ze leren op een zelfstandige, methodische wijze met de theologische bronnen om te gaan.' De Tilburgse theologiestudenten zijn benieuwd wat de voorgestelde verschuiving in de verhouding tussen onderwijs, onderzoek en maatschappelijke dienstverlening in het takenpakket van het wetenschappelijk personeel gaat betekenen. Dat was 40:40:20, maar de verkenningscommissie wil naar 50:40:10. De TFT sluit zich hierbij aan. 'Niet duidelijk is hoe die tien procent extra te merken zal zijn in het onderwijs. Wordt dat een vermeerdering of een verbetering?', vraagt Renée Weima zich af. De commissie constateert dat het percentage vrouwen onder theologiestudenten de laatste jaren snel is gegroeid. Landelijk bedroeg het twee jaar geleden 41 procent. Tilburg is de vijftig procent al gepasseerd. Het percentage van 'i' ouwelijke stafleden staat hiermee in geen vehouding. In Tilburg bedraagt het zes procent van de huidige om-

Ellendige Vosmaer! 'Op uw achtste of negende jaar wordt gij naar eene kostschool gezonden. Daar staat gij ten vijf ure op: gij wascht u 's winters in water, dat bevriest als gij het in uwe komt schenkt; dan werkt gij met een vetkaars vóór u, tot dat de zon genoeg licht geeft; gij werkt door tot het etensuur; met afwisseling van een uur speeltijd, waarin gij klappen krijgt van al degenen, die ouder en sterker zijn dan gij. Na uw sober en niet altijd eetbaar maal, gaat gij weder werken, tot dat gij naar de togtige slaapkamer wordt gestuurd; dan denkt gij na over uw lief tehuis, uwe moeder, die u liefkoosde, en over uw gelukkig leven aldaar: en gij gevoelt dat gij alleen zijt, alleen onder vreemden en zonder iemand, die hart voor u heeft, en de tranen loopen langs uw bleekgeworden gezichtje.' Wat zou er van zo'n knaapje later wel terecht komen? Het werd een zeer veelzijdig ontwikkeld en rijk getalenteerd man, in het midden van de vorige eeuw middelpunt van onze vaderlandse letteren, Mr. Carel Vosmaer. De verdiensten van deze man zijn even onomstreden als vrijwel vergeten. Destijds kende hij bijna iedereen die letterlievend was en werd alom gewaardeerd. Hij schreef gedichten, geleerde werken, schoolse werken en romans. De roman Amazone bracht jongeheeren als Jacques Perk en Willem Koos in verrukking. Over de gedichten waren deze jongeren wat minder te spreken: heel verstandelijke verzen, vonden zij, maar zo weinig gevoeld. Vooral de jongeheer Lodewijk van Deyssel Univers

vang van de wetenschappelijke staf. Renee Weima: 'Een van de voorstellen van de commissie luidt dat bij het aantrekken van aio's vrouwen de voorrang moeten krijgen. Prachtig, maar wij menen dat het daarbij niet mag blijven. Ook bij benoeming van stafleden moet meer gelet worden op het aandeel van vrouwen. Dat de TFT daar al werk van maakt, juichen wij toe.' Het benoemingsbeleid van de TFT is er al geruime tijd op gericht om bij (vrijwel) gelijke kwaliteiten de voorrang aan vrouwen te geven. Er bestaat zelfs een Commissie positieve actie, die door middel van voorstellen en adviezen een gelijke plaats van de vrouwen aan de faculteit bevordert.

ken (Oude Testament, Nieuwe Testament, kerkgeschiedenis, godsdienstwijsbegeerte (en) ethiek, godsdienstwetenschappen, dogmatiek, praktische theologie en sociaalwetenschappelijke vakken). 'Maar als de commissie a zegt, moet ze ook b zeggen. En de minster moet datzelfde doen door te garanderen dat alle instellingen hiervoor ook de financiële ruimte krijgen', vult faculteitssecretaris drs. Hub. Reumkens aan en hij verklapt ook waarom Tilburg gebrand is op een gegarandeerde, minimale leerstoelenformatie: 'Nijmegen hoeft dan niet meer paniekerig te pleiten voor opheffing van andere instellingen om zelf op peil te blijven.' Dat vergt enige toelichting: De Nijmeegse faculteit doet het volgens de commissie goed, maar bevindt zich op een hellend vlak. Het verkenningsrapport meldt: 'Zij dankt haar hoge scores aan enkele gerenommeerde wetenschappelijke onderzoekers, van wie er sommigen inmiddels zijn geëmeriteerd. Zij staat onder druk als gevolg van ingrijpende

bezuinigingen wegens de daling van het aantal studenten. Over het algemeen heeft zij duidelijk moeite haar wetenschappelijke traditie op peil te houden.' Een en ander verklaart de irritatie in Nijmegen. Of van de Tilburgse reactie een kalmerende werking uitgaat, is echter de vraag. Ten aanzien van Heerlen en Amsterdam houdt Tilburg zich enigszins op de vlakte. Reumkens: 'Wij treden niet in de ovenwegingen van de commissie om terug te gaan naar drie wetenschappelijk instellingen. We zijn er wel van overtuigd dat er minstens plaats is voor drie, maar de statusverlaging van Heerlen en Amsterdam vinden we ondoordacht. Mogelijkheden voor Heerlen en Amsterdam op hbo-niveau liggen er misschien binnen het grotere geheel van de Hogeschool Katholieke Leergangen. De Leergangen hebben een poot in Amsterdam en in Sittard. Het zou niet gek zijn als de hboopleidingen daarbinnen vorm krijgen.' Peter van Zoest

zal, wat later en over een ander werk, die 'El- boek draagt als ondertitel, een documentaire. En helaas, dat is het ook. De samenstellendige Vosmaer' hard aanpakken. Wat ler. Nop Maas, verdedigt in zijn voorwoord beeldt zo'n heer zich wel in? Omdat hij 'een deze keuze met het argument dat eerst het wel aardig beschilderd porceleinen theekopmateriaal uitgepakt moet worden en tenje geleverd heeft, meent gij daarom meê te toongesteld en dat pas daarna een biografie mogen spreken over de groote schilderwergeschreven kan worden. Een leugentje, Ujkt ken der Literatuur?' Het antwoord is duidelijk: Nee! En de vraag is even duidelijk onme. rechtvaardig. Hier botsten twee werelden, de Omdat aan Vosmaer enkele tentoonstelUnliberale, burgerlijke negentiende-eeuwse wegen gewijd worden, moesten er plotseling careld en de anti-burgerlijke wereld, de modertalogi zijn en had Maas geen tijd om iets anne wereld van Tachtig. En de geschiedenis ders dan zo'n rommeldoos vol materiaal te vroeg verder niet naar recht of onrecht: presenteren. Zin om ooit een biografie hierVosmaer werd na zijn dood vergeten. uit samen te stellen heeft hij hopelijk wel. Op En dat is jammer want Carel Vosmaer bUjft een boeiend man. Maar na zijn dood, in de zomer van 1988, duurde het tot 1967 voor hij weer enige aandacht kreeg. Frederic Bastet, zich toen nog F.L. Bastet noemend, publiceerde een heel aardig boekje over Vosmaer. In mijn exemplaar staat de naam van ene heer R. Lubbers, die het aan een Rotterdamse tweedehands boekhandelaar verkwanselde. Destijds trok het boek, zeer ten onrechte, maar weinig de aandacht. Thans werd het onder een iets andere titel herdrukt: Met Ca- de cover staat een tekening van de werkkarel Vosmaer op reis. mer van Vosmaer. Het oogt als zo'n ouderwets rommelig kabinet, volgepropt met verDie titel doet wat meer recht aan de inhoud, zamelde rariteiten en allerlei curiosa. Die want de monografie beperkt zich tot voorcover dekt precies de inhoud van de docual de kunstreizen van Vosmaer. Een boek mentaire. van Bastet is altoos een traktatie. De dikke Alleen al de keuze voor bladzijden met drie turf over Couperus zal wel meer verkocht kolommen - onleesbaar negentiende eeuwworden dan dit boek over de onbekende se leesbibliotheken zuinigheid - geeft het Vosmaer, wat jammer is. Bastet schrijft boek dat signaal: niet om te lezen, slechts om voortreffelijk en soms lijkt het of deze vinte bladeren. geroefening, dit voorspel over Vosmaer met meer hefde geschreven is dan de lijvige bioEn dat is jammer want in de tekst staat veel grafie van Couperus. van belang. Maar ook veel te veel. En vooral veel wetenswaardigheidj es waarvan afgeVrijwel gelijktijdig met deze herdruk vervraagd mag worden voor wie ze bestemd scheen ook een nieuw werk over Vosmaer: De literaire wereld van Carel Vosmaer. Het zijn. De gemiddelde lezer zal figuren als

P.A.M. Boele van Hensbroek of de Weledele Heer G.A. van Trigt op eene photographic van L. Straszak niet met enthousiasme tegemoet stormen. En hij die wat beter thuis is in de negentiende eeuw kan die encyclopedische artikeltjes over Bakhuizen van den Brink of Potgieter wel missen. Ook zijn die brokjes weer samengesteld uit allerlei fragmentjes van brieven en artikelen. Een geheel wordt het nergens en alleen de suggestie wordt gegeven dat zeer veel boeiend materiaal, correspondentie vooral, aanwezig is. Geef het maar uit, maar hap-snap niet op deze wijze. Ook is dit boek, zoals dat heet, overvloedig voorzien van illustraties. Als ik die vergeüjk met de afbeeldingen in het boekje van Bastet is de keuze niet moeiüjk. Enkele goed gekozen illustraties zijn beter dan vele verkleinde prentjes op één pagina. Van Deyssel viel eens tegen Vosmaer uit door diens boek Amazone te kwaUficeren 'als het werk van iemant, die zich zanger waant om dat hij een fraaije verzameling fotografieën van zangers en zangeressen heeft bij-eengebracht.' En dat is niet de bedoeling. Bastet heeft van welgekozen kleine beetjes materiaal een heel aardig boek gemaakt; Nop Maas verzamelde veel materiaal maar liet nog na daar een boek van te maken. Gezien zijn boek over het tijdschrift van Vosmaer, 'De Nederlandsche Spectator' is Maas wel de ajmgewezen man om dat boek eens te schrijven. Charles Vergeer

PANIEKERIG De samenwerkingsvoorstellen van de verkenningscommissie zijn voor Tilburg te eng en tezeer georiënteerd op Nijmegen. Krachten bundelen hoeft niet alleen betrekking te hebben op het benoemingsbeleid, 'maar kan zich ook uitstrekken tot de opzet van gezamenlijk onderzoeksprojecten en -programma's, tot uitwisseling van docenten en tot een goede afstemming van het onderwijs zodat gebruikmaking van eikaars voorzieningen en de overstap van de ene naar de andere faculteit vergemakkelijkt wordt', aldus de reactie. En aansluitend: 'Beperking van zo'n samenwerking tot de faculteiten van Nijmegen en Tilburg lijkt ons minder wenselijk; wij willen uitgaande van de voorgestelde constellatie, ook Utrecht daarbij betrekken.' De TFT stemt in met de gedachte dat bij een reductie tot negen instellingen elke faculteit leerstoelen moet bezitten vooralle basisvak-

Frédénc Bastet: Met Carel Vosmaer op reis, Uitg. Quendo, Amsterdam. Nop Maas: De literaire wereld van Carel Vosmaer. Een documentaire, met medewerking van F.L.Bastet en J.P.Heijbroek, Uitg. SDU, Den Haag. 9 juni 1989

BOEK TE BERDE

De kick van het niks 'Dus ik ren naar mijn computer en gooi de hele zooi meteen op een file. En toen ik daar mee bezig was, zag ik dat het...dat het zó godverdomde vernieuwend was wat ik had gemaakt. Maximale poëzie! Holy Cow!' zegt Freddie Oerzang in het eerste deel van Joost Zwagerman's nieuwste roman 'Gimmick!', hiermee uitdrukking gevend aan zijn verbazing over zijn eigen dichterlijke kunnen. Dit kraaierige taalgebruik is kenmerkend voor de rest van het boek en bepaalt ook de sfeer van Zwagerman's'Gimmick!', waarin de lezer door de ogen van Walter van Raamsdonk (Raam) een inkijk wordt gegund in het dagelijkse leven van enkele piepjonge, maar uiterst sucesvoUe beeldende kunstenaars, die hun dagen slijten met het versieren van grote sommen geld, het bedienen van de neusmans (= snuiven van cocaine) en het najagen van vermaak. Verveeld, onbetrouwbaar, puissant rijk, trouweloos, geil, grof en sensatiebelust zijn ze, de schilderende kameraden, die het niet zozeer om de kunst zelf begonnen lijkt te zijn alswel om de transactie van hun produkten. Op hun beurt zijn Groen, Stoop, Eckhart en Raam (de hoofdpersonen uit Gimmick!) weer het produkt van een op hol geslagen kunstmarkt, waarop door een vraatzuchtig snobisme de transactie allang over de materie heeft gezegevierd. Zwagerman ontleedt met een vlijmscherp lancet de belevingswereld van de vier en gunt zijn lezers een ontluisterend beeld van de wereld van de Nederlandse moderne topkunst. Zonder in de verleiding te komen een direct oordeel over deze subcultuur uit te spreken ontmaskert hij zijn romanpersonages en de wereld van het snelle geld, de makkelijke meiden, de grote kunst waarin ze leven. Wat overblijft aan het einde van het boek is het gevoel een grote onbehagelijke leegte. Door de vaart die Zwagerman gedurende zijn beschrijvingen van de elkaar snel opvolgende gebeurtenissen in de maanden oktober, januari en april (tevens de drie delen van het boek) aanhoudt, door het jakkerige en

verfrissend schofterige taalgebruik zou je haast vergeten hoe subtiel de schrijver de ui die hij aan het beschrijven is afpelt, laagje voor laagje. Het gevoel van onbehagen kruipt als vanzelfbij de lezer binnen, na een aanvankelijke verwondering over de lotgevallen van deze bizarre schildersclub. IVfet veel gevoel voor humor trekt Zwagerman, met de zwier van de vakman, de door hem uitgelegde lus strakker en strakker. Gimmick! is in tal van opzichten een moderne roman. Trefzeker wordt in het boek het

postmoderne levensgevoel geschetst: de moderne mens als slachtoffer van elkaar snel opvolgende ideeën, trends en indrukken. Niets heeft nog blijvende waarde, er is gewoonweg te veel. Zoals ook Walter Raam, de hoofdpersoon, zich volzuigt en -schranst met alle geneugten van het leven. Urenlang zit hij bij voorbeeld aan de buis gekluisterd en kijkt er wezenloos naar de snel wisselende beelden van videoclips. Maar ook de omgeving waarbinnen het boek zich afspeelt is uitermate modern. In een zekere zin is het het leven van vandaag de dag, even recent als deze krant. De maand april die in het laatste deel van het boek wordt beschreven, is op een enkel detail na de maand ..^aprii vaa 1989, dezelfde maand waarin het boek uitkwam. Ook hierin bewijst Zwagerman zijn veelzijdige talent. Met Gimmick! eist Zwagerman op vijfentwintigjarige leeftijd naar mijn mening een

Jagen naar de wind Door de publicatie van het winnende essay van Karel Soudijn in Intermediair van vorige week, hebben velen kennis kunnen nemen van een opstel dat met veel smaak en kritische zin werd geschreven. Soudijn's opmerkingen over de universiteit fungeren als denkstootjes, die vaak op ironische wijze, uitnodigen tot een standpuntbepaling. Maar er zijn ook vragen.

rianten van hetzelfde fanatisme. Dweepzieke boetepredikers die destijds in vastenpreken hel en verdoemenis afriepen over twijfelende gelovigen, ruimden het veld. Daarvoor in de plaats kwamen de compromisloze actievoerders van de Kommunistische Studentenbond, die argloze studenten ervan beschuldigden behept te zijn met een 'vals bewustzijn' en onderkruiperij.

De universiteit kan barsten, schrijft Soudijn. Maar welke universiteit heeft hij op het oog? De Karl Marx Universiteit of het onsamenhangend conglomeraat van toko's, dat Soudijn, met grote welwillendheid, vergelijkt met grootgrutter Albert Heijn? De naamsverandering in 1969 van Katholieke Hogeschool in Karl Marx universiteit, is een zwarte bladzijde in de geschiedenis van deze instelling voor wetenschappelijk onderwijs. Toen klampten verwenden adolescenten zich vast aan die ene autoritaire doctrine en deden een poging om het wetenschappelijke legaat van een katholieke hogeschool op naam te schrijven van die ene Marx, in wiens naam miljoenen zijn en worden onderdrukt. Het was, aldus Prof. Karel van het Reve, de katholieke biechtstoel uit en de Marxistische biechtstoel in. Katholieke benepenheid, provincialisme en obscurantisme werden ingeruild voor geseculariseerde va-

Het fanatisme van weleer is vermilderd. Het ontwikkelde zich in de jaren '70 en '80 tot een gratuite en selectieve solidariteit met 'de verdrukten'. Botha is een viezerik en apartheid is smerig. Maar meer dan woorden mag solidariteit niet kosten op de Gruttersuniversiteit. En hoe verder het leed van het eigen warme bed, des te groter de verontwaardiging. Maar waarom richt de Tilburgse Universiteit geen fonds op voor studiebeurzen voor zwarten uit Zuid-Afrika? Dat fonds zal moeten worden gespijsd met giften van de Tilburgse academische gemeenschap. Hoe meer je geeft, des te minder kan men je aanwrijven een grutter te zijn. En waarom heeft men in de universiteitsraad nooit over de misdaden van de rode dictator Ceaucescau, die duizenden dorpen laat platwalsen en sociocide pleegt op talrijke boerengemeenschappen? Links geflirt is al wat overbleef van de verbeelding van toen. Ik betreur het

vervolg van pag. 1

plaats op aan de stamtafel van de betere Nederlandse schrijvers. Zijn stijl is briljant, zijn verhaal vlot en uitnodigend geschreven, zijn boodschap indringend. Was het in de Houdgreep, Zwagerman's eerste roman, nog veel vorm die een wat magere inhoud aan het oog moest onttrekken in Gimmick! lijkt Zagerman het evenwicht tussen vorm en inhoud meer dan gevonden te hebben. Waarschijnlijk zal een groot deel van de literaire kritiek dit boek verguizen en beweren dat het trendliteratuur is, een vlotgeschreven liefdesroman (want dat is het ook) die kokketeert met het oogverblindende yuppieleven van de vier hoofdpersonen. Misschien ook zal hem een wat de slaafse navolging van de grote Amerikaanse voorbeelden worden verweten. Ook in de boeken van Tama Janowitz (Slaves of New York), Bret Easton Ellis (Less than Zero) en Jay Mclnerny (Bright Lights, Big City) komen verveelde puissant rijke klootjes voor die zich te buiten gaan aan luxe, drugs en vluchtig vermaak. Toch zou men Zwagerman daarmee tekort doen. Gimmick! is meer dan een draaddun verhaaltje dat het moet hebben van de heersende modes en trends. Het is tevens een indrukwekkende zoektocht naar wat er schort aan de moderne kunst, de moderne mens. In tegenstelling tot de Amerikaanse voorbeelden durft Zwagerman het echter aan als schrijver geen moralistisch vingertje tegen zijn hoofdpersonen op te steken. Hij laat ze in hun betrekkelijke waarde, hij laat ze hun eigen ondergang bereiden. Geveld door de kick van het niks.

China-reis delende Vereniging Nederland-China dat het te gevaarlijk was om de reis doorgang te laten vinden. Het vertrek was gepland op dinsdag 6 juni, 's middags om half drie. 'Zondagavond om 11 uur klopte boer Uien uit Assen bij ons aan met een speciale vracht van 5000 buisjes stierezaad. Die wilde hij ons laten meenemen als geschenk voor de Chinese overheid.' Maar boer Uien moest onverrichter zake terugkeren. Ook de andere opdrachten die de Tilburgse reizigers in portefeuille hadden kunnen nu niet of slechts gedeeltelijk worden uitgevoerd. Zo moesten de studenten voor de KLM een analyse maken van het passagiersen vrachtverkeer in China. Voor Philips moesten ze 'n onderzoek doen naar 't imago van deze multinational in China. Heineken had gevraagd om de biermarkt In Shanghai in kaart te brengen. De studenten gaan bekijken of ze 'n deel van de reis op 'n later tijdstip alsnog kunnen maken en ook of bepaalde onderzoeken alsnog kunnen worden uitgevoerd. (TG) (advertentie)

-•^y met

Wim Voermans Joost Zwagerman, Gimmick! Arbeiderspers, f 29,90 drukkerij

O O Em. de Jong b.v.

}j dagelijks, dat in Tilburg niet de ideeën van een integer en socratische filosoof als Popper leidraad vormden voor de vernieuwing van de universiteit. Tilburg kent geen vrijzinnige traditie. Een grutter wil bovenal zekerheid. In zijn boek 'The Poverty of Historicism' heeft Popper het over 'The open society and its enemies'. Overal waar communisten of nationaal socialisten de dienst uitmaken, regeert de knoet, wordt de democratie om zeep gebracht en het individu geknecht. De linkse experimenten met de universiteit hebben gelukkig nooit tot deze nederlaag gevoerd.

TE BERDE Henk Zomer

Thans bedreigt een ander gevaar de universiteit namelijk het gevaar van de closed society and itsfriends. Soudijn's betoog maakt al gewag van de geleidelijke opmars van dit neo-obscurantisme. Hij heeft het over: 'Geleerden die kongsies sluiten in voorwaardelijk gefinancierde prgramma's' 'Echte besluiten worden achter de coulisen genomen' bericht Soudijn. Verder heeft hij het: 'Over het verplaatsen van decors en het veranderen van de inrichting van etalages'. De controleerbaarheid van het beleid wordt dus

Baarle Nassau — Telefoon 04257 8922'

kennelijk met opzet bemoeilijkt. Degenen die daar een stokje voor moeten steken, verschieten hun kruid in politiek gehakketak over leed aan gene zijde van de aarde. Maar vaak gaat de meeste tijd zitten in het veilig stellen van de eigen rechtspositie. Daarnaast zijn er de 'pragmatici', die zeggen zich naar de tijdsgeest te voegen en gedwee achter de kar van het bedrijfsleven aanlopen. Ze zijn bereid diep te buigen als daar wat van afvalt: pecunia non olet. En wie mogen de vrienden worden van deze gesloten micro-cosmos waarin inconsequente verontwaardiging, egoisme maskeert? De schaarse baantjes die op de universiteit nog te vergeven zijn, worden vaak gereserveerd voor mensen die 'invulbaar' zijn en accoord gaan met de regels van de gruttersmoraal van voor wat, hoort wat. Niet de creatieve academicus, op zoek naar een klankbord voor zijn creativiteit wordt binnengehaald, maar de makkelijk te bespringen prooi, die geen bedreiging vormt voor degenen die zich in de universitaire bureaucratie hebben genesteld. 'Wat mij betreft mag de verbeelding wel weer eens aan de macht komen' hoopt Soudijn. Maar dat experiment hebben we al gehad en het bleek jagen naar de wind. De blaaskaken van toen, zijn de machthebbers van vandaag. En zij hebben weinig etiquette en nog veel minder scrupules dan de regenten van weleer.

U Divers 9 juni 1989

Eg

MEDEDELINGEN

De mededeitngenpagina wordt ver­ zorgd door de afdeling Interne Com­ municatie, Gebouw B, (earner 10. Diensten en facufteiten leveren co­ p ï zsm aan, uiterlijk vnjdag 12.00 uur vóór het verschijnen van de nieuwe Univers. f.v.m. beperkte ruimte is tiet zaak berichten kort en kernachtig te for­ muteren. De redactie kan bericht wij­ zigen. B^* teveel copij krijgt de hoog­ ste acttiaflteitswaarcfe voon­ang.

ALG AFSTUDEREN I N DE M A A N D A U G U S T U S In verband met de te verwachten grote hoeveelheid afstudeerders in de vakan­ tieperiode, vragen wij (dea/studente­ nadminlstratie) de studenten om mede­ werking bij de planning van hun afstude­ ren. Studenten die in de maand augus­ tus willen afstuderen dienen dit zo mo­ gelijk reeds voor 1 juli a.s. bij buro exa­ mens aan te vragen. Wij kunnen de af­ studeerstukken dan tijdig voorbereiden. Bent u daar, gezien de voortgang met het studeren, niet toe in staat dan heb­ ben wij minstens drie weken nodig om de stukken gereed te maken. A A N M E L D E N VOOR SCHRIFTELIJKE T E N T A M E N S VAN AUGUSTUS Aanmelden voor augustus moet voor 1 juli plaatsvinden, ook al heeft u geen uit­ slag van de mei/juni tentamens. Bij de verwerking van de aanmeldingen

DSW Dienst Studenten Zaken en Welzijn Openingstijden informatiecentrum (ge­ bouw N, kamer 24) maandag 13.00­16.00 uur dinsdag t / m vrijdag 09.00 ­16.00 uur

voor augustus, vervallen aanmeldingen voor vakken waarvoor in mei/)uni een voldoende is behaald. Herstellen van de­ ze vervallen aanmelding kan via een schriftelijk bericht aan buro examens tot 1 augustus. INLEVEREN V A N TENTAME­ NUITSLAGEN V A N V A K K E N , DIE OP ANDERE ONDERWIJSINSTEL ­ LINGEN Z I J N AFGEL EGD. Hierbij delen wij u mede, dat sedert 15 maart j . l . DEA/Studentenadministratie alleen tentamenuitslagbriefjes accep­ teert van tentamens, die niet op de KUB zijn afgelegd, indien ze gewaarmerkt zijn door de examenadministratie van betref­ fende onderwijsinstelling en vervolgens worden opgestuurd naar de Studente­ nadministratie van de KUB ter attentie van Buro examens. INSCHRIJVING VOOR KEUZEVAKKEN L ETTEREN Inschrijving voor keuzevakken Letteren dient te geschieden voor 1 juli a.s. For­ mulieren zijn verkrijgbaar in de stapelbak­ jes voor kamer B319. Ze kunnen worden ingeleverd via de brievenbus die naast de stapelbakjes staat.

FEW RESPONSIECOLLEGE W R S 3 T.b.v. het hertentamen WRS 3 op 17 augustus 1989 zullen eind juni / begin juli twee responsiecolleges gegeven wor­ den. Een persoonlijke foutenevaluatie zal het belangrijkste onderwerp in deze col­ leges zijn. Nadere inlichtingen bij Dr. F.C. Drost, kamer B840, tel. (66)2350. Voor informatie of afspraken met de de­ kaan kun je terecht in het Informatiecen­ trum of telefonisch: 662211. Buro Studentenarts en Buro Welzijn (studie­ en beroepskeuze­adviseur, me­ dewerker vorming en welzijn, studen­ tenpsychologen): tel.: 662216. Steunpunt Studiefinanciering: tel.: 06­3212154 of 06­3991139 of 013­668010.

"■"S''-iiimM^VXW""" Geen studiefinanciering WSF18­1­ met terugwerkende kracht

Menu

Met ingang van 3 mei jl. is de regeling verzoek studiefinanciering in werking ge­ ­^eden. Als gevolg van de invoering van deze regeling is het, vanaf 15 juni 1989 niet meer mogelijk onderstaande muta­ ties, die leiden tot een hogere toeken­ ning, met terugwerkende kracht in te dienen: * Mutaties, doorgegeven middels een MS( ­F )­formuller, waarin wordt aange­ geven datje: ­ uitwonend bent geworden; met meer verplicht verzekerd bent In­ gevolgde de Ziekenfondswet; ­ een kind jonger dan 18 jaar verzorgt; ­ aanvullende financiering wenst. * Mutaties, doofQegeven middels een MP( ­I­ )­formulier, waarin wordt aange­ geven dat de partner van de studerende een kind jonger dan 12 jaar verzorgt. Voor de periode vanaf 3 mei 1989 tot 15 juni 1989 geldt een overgangsregeling, waardoor bovenstaande mutaties wel nog met terugwerkende kracht tot 1 maart 1989 gehonoreerd zullen worden. N.B.: Een aanvraag WSF 18­1­ zal nooit met terugwerkende kracht gehonoreerd worden.

ï>«8(0DEtóT/Mï§JW MAANDAG 12/6

qiMSöAG ­ <^&?e»kiippc srfteoonti

macarohl m^ groe röömschr«k$el­sct gaköokte asrd V90.: anscarörii

xé-

i«$

""""''■''^—.^....,^^v.

fm

^...^.^..^^^.^^^^^ji­^^^^^.^­

Tegemoetkoming studiekosten voor deeltijd­studenten 1988/1989 Degenen die in het studiejaar 1988/1989 ingeschreven staan als deeltijdstudenten hebben de mogelijkheid een tegemoet­ koming in de studiekosten aan te vragen tot uiterlijk 31 augustus 1989. De hoog­ te van deze toelage is overigens afhan­ kelijk van het inkomen van de studeren­ de en/of diens partner. Het aanvraagfor­ mulier is verkrijgbaar in het Informatie­ centrum DSW.

Univers

FRW A A N M E L D I N G V O O R DE TENTAMENS V A N AUGUSTUS A.S. De aanmelding voor alle schriftelijke ten­ tamens van augustus a.s. dient te ge­ schieden vóór 1 juli a.s. Indien men de uitslag van het tentamen van mei/juni niet vóór 1 juli heeft gekregen dient men toch reeds voor die datum aan te melden voor het desbetreffende tentamen in augustus. Bij de verwerking van de aan­ meldingen voor augustus vervallen aan­ meldingen voor vakken waarvoor in mei/juni een voldoende is behaald. Her­ stellen van deze vervallen aanmelding kan via een schriftelijk bericht aan bureau examens tot 1 augustus. Aanmelding voor mondelinge tentamens dient te ge­ schieden uiterlijk drie weken voor de da­ tum waarop het tentamen zal worden af­ genomen. TENTAMEN FORENSISCHE PSYCHIATRIE Het tentamen forensische psychiatrie zal op dinsdag 22 augustus a.s. schriftelijk worden afgenomen (om 14.30 uur). Aanmelden vóór Ijuli a.s.

VAC SAMENWERKINGSORGAAN BRABANTSE UNIVERSITEITEN De Katholieke Universiteit Brabant en de Technische Universiteit Eindhoven heb­ ben sinds 1977 een overeenkomst tot sa­

Wewi A A N AL L E SCRIPTIE­AUTEURS Gezocht een student of afgestudeerde (bij voorkeur Personeel­wetenschappen) die onderzoek wil verrichten naar het opleidings­ en loopbaanbeleid van bedrij­ ven uit de sector metaal en elektrotech­ niek t.a.v. het middelbaar­ en hoger per­ soneel, en op de actualiteit van hun opleidingsniveau. Klant: M.H.P Metalektro. Informatie: Wetenschapswinkel S 12: 013­662819, Marianne Reijnders, Wou­ ter Vinken, Toine Peeters. Dit is slechts een enkele vraag uit ons bestand. Zoek je dus een geschikt scriptie­ondenwerp kom dan gemst eens langs om in het vragenbestand te neu­ zen. Ook voor derde­jaarsscripties heb­ ben wij wellicht onderwerpen. Je kunt ons vinden in S4 tot en met S I 4 .

Studenten M A R K E T I N G ASSOCIATIE De Marketing Associatie KUB organi­ seert maandag 25 en dinsdag 26 septem­ ber een tweedaagse commerciële com­ municatie cursus. Deze training zal wor­ den verzorgd door een trainingsmanager van management adviesgroep Broers & Partners te Baarn. Deze training wordt ook intern verzorgd bij diverse bedrijven en is ook een verplicht onderdeel voor Nima­C cursisten. Deze eerste training (fase I) zal bestaan uit de volgende on­ derdelen: ­ ­ ­ ­ ­

W a t is commercieel communiceren? Klantvriendelijk gedrag De kunst van het luisteren Overdracht van informatie Effectief gebruik van visuele hulp­ middelen ­ Het verkoopsgesprek in fasen ­ De telefoonafspraak ­ Persoonlijke presentatie l.v.m. het intensieve karakter van de trai­ ning kunnen maximaal 14 personen deel­ nemen. De kosten van deelname zijn als volgt: Student­leden Marketing Associ­

menwerking op de gebieden onderwijs, onderzoek en dienstverlening Onlangs is door het Samenwerkingsorgaan een 8­jarig programma onder de titel 'Dia­ loogvoering en Kennisopbouw" goedge­ keurd. De bedoeling is door multidisci­ plinair onderzoek methoden te ontwik­ kelen voor semi­automatische opbouw van kennis in Al­systemen door analyse van natuurlijke taal. In dit programma participeren het Insti­ tuut voor Taal­ en Kennisopbouw (KUB), de vakgroep Informatica (TUE) en het Instituut voor Perceptie Onder­ zoek (TUE). Voor de uitvoering van deelprojecten kunnen bij de vakgroep Informatica op korte termijn geplaatst worden twee I N F O R M A T I C I OF W I S K U N D I G E N (M/V) ALS ASSISTENTEN I N OPL EIDING (AIO), PROJECTCODES DK7a en DK7b Het doel van het onderzoek is het ontwikkelen van een mathema­ tisch model voor dialogen tussen perso­ nen en informatiesystemen en het ont­ wikkelen van een specificatietaai voor di­ alogen die voor de implementatie van een grafische gebruikers­interface ge­ schikt is. Het project DK7a richt zich daarbij op het mathematische model, in het bijzonder op de rol van de context in de dialoog­ voenng. Het project DK7b richt zich op het ont­ wikkelen van een specificatietaai voor grafische gebruikers­interfaces, alsme­ de programmeergereedschappen die het gebruik van die taal ondersteunen, zoals een interpreter en een syntax­gestuurde editor. atie / 125, —, studenten / 175, —, af­ gestudeerden en overigens / 350, —. Bij voldoende belangstelling is er ook een mogelijkheid om na fase 1 een meer­ daagse vervolgcursus (fase 2) te volgen. De onderwerpen die in fase 2 worden be­ handeld zijn: ­ Verbale en non­verbale communicatie ­ Het overwinnen van tegenwerpingen ­ Klachtbehandeling ­ Onderhandelingstechnieken ­ Het prijsgesprek ­ Vergadertechnieken ­ De acquisitie ­ Telemarketing Heb je Interesse om aan deze cursus mee te doen'Geefje dan op tussen 10 en 12 uur op kamer 0­52 of bel naar 013­354729. Voor vragen en/of opmer­ kingen Idem.

Buro Buiten/andwm Polenreis Bureau Buitenland In het kader van het uitwisselingspro­ gramma tussen de Academies voor Eco­ nomie in Poznan en Krakow en de KUB vindt er in september/oktober a.s. op­ nieuw een studiereis naar Polen plaats. Het programma bestaat uit bezoeken aan Poznan, Gdansk, Sopot, Warschau en Krakow waar lezingen gevolgd en (bedrljfs)bezoeken gebracht zullen worden. De deelnemerskosten voor deze 3­weekse reis bedragen ± / 725,­p.p. incl. reiskosten (per trein), visum, verze­ keringen huisvesting, ledere deelnemer is verplicht het voorbereidingsprogram­ ma van 4 of 5 bijeenkomsten te volgen en mee te werken aan het reisverslag zowel tijdens als na de reis. Inschrijving d.m.v. het invullen van een formulier bij Bureau Buitenland vóór 1 juli 1989, kamer A­163.

Sport i TENNISVERENIGING L ACOSTE De zaterdagcompetitie zit erop en er zijn twee teams die het net niet redden: d.w.z. dat ze op 1 punt geen kampioen

Het Is de bedoeling dat elk van beide pro­ jecten met een proefschrift wordt af­ gesloten. Functie­eisen: ­ doctoraal examen, bij voorkeur In de informatica of de wiskunde, evt. in een theoretlsch­taalkundige richting. ­ voor nr. DK7a kennis van en belang­ stelling voor het raakgebied tussen taal en informatica; kennis van de logica. ­ voor nr. DK7b kennis van specificatie­ talen en ervaring met het ontwikkelen van gebruikers­interfaces. WIJ bieden: Het salaris voor deze functie bedraagt ­ op basis van ministeriële richtlijnen ­ f 1.765,­bruto per maand in het eerste jaar, oplopend tot f 3.145,­ in het vier­ de en laatste jaar bij aanstelling voor de volledige werktijd. De standplaats Is Eindhoven. Inlichtingen: dr. R.P. Nederpelt, TUE, 040472718 (nr. DK7a); dr.ir. M. van LIerop, TUE, 04O474448 (nr. DK7b); drs. A. Pillot, se­ cretaris Samenwerkingsorgaan, 013­662380 (algemene info). Sollicitaties: U w schriftelijke sollicitatie met curricu­ lum vrtae kunt u, met vermelding van het vac.nr. 371 èn de projectcode DK7a of DK7b, binnen 14 dagen richten aan het hoofd van de dienst Personeelszaken, Katholieke Universiteit Brabant, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg.

geworden zijn. Dat is het 1 e heren­ en 2e gemengde team. Spijtig genoeg is het 1 e gemengde team gedegradeerd, zodat volgend jaar Lacoste vertegenwoordigd is met 2 gemengde teams in de 3e klas­ se. Het 2e Herenteam heeft zich gehand­ haafd. Voor wat betreft dezondagcom­ pet'itle zijn de volgende wedstrijden voor dit weekeinde gepland; deze wedstrijden zijn tevens de laatste zondagcompetitie­ wedstrijden: ­11­6: 3e klasse gemengd: Bast. Basel­Lacoste 1 (Den Bosch) 4e klasse gemengd: Rosmalen 1 ­ Lacoste 2 3e klasse heren: Lacoste 1 ­ Teteringen 6e klasse heren: Lacoste 2 ­ De Wiel Het resterende programma voorzover dit bekend Is: za. 1 ­7: Oud Leden toernooi met aanslui­ tend barbeque. Info in nieuwe boekje, ma. 3­7 t / m zo. 9­7: Groots tennistoer­ nooi In 's Gravenzande, vlakbij Scheve­ ningen: dit komt i.p.v. het alom beken­ de sluis. Info in nieuwe boekje. 4 okt. t / m 15 okt. vindt er een rondreis plaats in Engeland. Er worden dan 4 uni­ versiteiten bezocht. Tennis en feesten zijn hierbij ingebrepen. Info volgt tzt. BASKETBAL De studenten basketbalvereniging Pen­ dragon is op zoek naar spelers die mee gaan helpen het niveau waarop in Til­ burg gebasketbald wordt op te schroe­ ven. Nu de sporthal bereid is Guido Aerts als trainer aan te stellen moet dat moge­ lijk zijn. Als alle plannen m.b.t. coaches, trainin­ gen en spelers slagen moet het voor He­ ren 1 mogelijk zijn kampioen te worden in de 2e klasse en mag het voor Dames 1 geen probleem zijn zich te handhaven In de Overgangsklasse. Natuurlijk zijn ook leden die minder getalenteerd zijn van harte welkom. Voor meer informatie bel je 422900 en vraagje naar Inge, Theo of Louis. Als je dat op tijd doet nodigen die je uit voor ons Interne Toernooi dat zaterdag 17juni a.s. gehouden wordt. Word dus maar lid, want komend sei­ zoen wordt ons gezelligste seizoen!

9 luni 1989

Universiteitsraad Gekozen in de universiteitsraad van de KUB per 1 juni 1989 Onafhanl<elijl< Appel: P. IVlaagdenberg Breed Front: H. de Bode; C. van Diek; P. IVIeijs, Til. ten Raa; J. Roebroek; H. Roes PLIV1: T. Heinen; P. de Heus; T. Kennis; G. Meijers; W. Meuwissen; W. IVlinnaert; N. Polkamp; J. Hagenaars; S. de Vries-Walther PSF: T. van der Avoird; J. van Dam; T. Dander; S. Lindner; P. van Meer VIP: I. van der Loo; M. Mekenkamp Fiscalisten: C. Wekx BUL: H. Bode; J. Goddijn; Drs. I. Cuppens; Drs. C.J.J. de Wit; mevr. Drs. J.E. de BruinScheepens

Faculteitsraad Letteren Leden van de faculteitsraad Letteren per 1 september 1989: dr. R. van Hout; drs. R. Huybregts; dr. F. Joostens; drs. F. Maes; prof. dr. L. Noordman; prof. dr. H. van Riemsdijk; drs. D. Tilborghs; dhr. L. Jacobs; mw. M. Booy Liewers; mw. M. Froeling; mw. M. Mulder; dhr. B. den Ouden; mw. J. van Overveld; mw. J. Westerbeek

Faculteitsraad Sociale Wetenschappen Het stemburo heeft de volgende kandidaten verkozen verklaard: PS: Marei Zwinkels FSW 89: Robert-Jan Simons, Jacques Hagenaars, Guus van Heek, Jan Boelhouwer, Hans Mommaas en Jacques Costongs. Geleding ondersteunend en beheerspersoneel' Fractie: FSW 89 Verkozen zijn verklaard: Jos Rovers en Marie-José Mathijsen-Hermans Geleding studenten: Studentenfractie FSW Verkozen zijn verklaard: Mariëlle van Dort, Marcel Jansen, Ries Buckers, Peet van de Nieuwenhof, Chris Riteco

Vrouwen

Uitslag Verkiezingen

Studierichtingscommissies Rechten

De stemmen waren al geteld, maar nu zijn ook de zetels definitief verdeeld. Hierbij treft u de uitslagen van de verkiezingen voor universiteitsraad, faculteitsraden en studierichtingscommissies van de KUB.

Studierichtingscommissies Sociale Faculteit Voor de nieuwe studierichtingscommissies zijn gekozen verklaard: SRC-Sociologie: A.A.C, van Gils; L.A.J. Janssen; S.J. van Leeuwen; H.J.A. Rutten SRC-Bestuurs- en Beleidswetenschappen: F.A.A. Boons; J.J.H.M. Heijs; C.A.J. Stroop; J.C.A. Verschuren SRC-Sociale Zekerheidswetenschappen: C.A.M. Aijer; M.D. Cuijpers; W.H.C, de JonqJ.E.C.C.C. Maas S R C-Personeel wetenschappen: M.G.W. Hulzebosch; T.H. Neerven; A. Platteeuw; R.K. van Silfhout S R C-Vrijetijdswetenschappen: P.G. van der Aalst; M.M. Groot; A.P.H. MandeisP.G.B. Veldhuijzen SRC-Psychologie: F.J.W. de Bruijn; B.H. Maagd; J.G. Rooijmans; M.J.M. Thomassen

Faculteitsraad Economie Gekozen wetenschappelijk personeel: lijst PS '80: Boekema; Gerards; Dautzenberg lijst Onafhankelijken: van der Hilst; van Groenendaal; van Gemert B-lijst: Ruys Gekozen ondersteunend en beheerspersoneel: B-lijst: Pijnenborg Gekozen studenten: lijst VES: Slippens; Moonen; van Gestel lisjtTHM: Leers lijst PEF: Huijbregts, Wieringa

Nijmegen, Comeniuslaan 2, Nijmegen. Inschrijving: Centrum vóór Vrouwenstudies, Th. van Aquinostraat 2, Postbus 9108, 6500 HK Nijmegen, tel. 080-512339. Gelieve u-in. te-schrijven voor 31 mei 1989.

Studenten

Studierichtingscommissies Economie SRC Economie (zonder verkiezing): van Loon; Zijlstra; van der Heijden; van der Vlugt, Wieringa; van Gestel SRC Fiscale Economie (zonder verkiezing): Roovers; van Loon; Pieters; Heithuis; Ligtenberg; Geurts SRC Bestuuriijke Informatiekunde (401 kiesgerechtigden, 244 geldige stemmen): lijst ECHT BIK: van Steen lijst SBIT: Zaaijer; Huijbregts; Bouwman; Schoppenhauer; Swets SRC Econometrie (412 kiesgerechtigden, 229 geldige stemmen): lijst UNIVERSEEL FRONT: van der Horst; van der Heijden B-lijst: Harbers; Arts; Wekx; Jacobs. Volledige procesverbalen ter inzage bij het Stembureau

Faculteitsraad Rechten Geleding wetenschappelijk personeel: A-lijst: P.J.J. Zoontjens; R.M. Van Male; C.J.A.M. Merkx; A.J.C. De Moor-van Vugt Geleding ondersteunend en beheerspersoneelA-lijst: H.F. Claassens Geleding studenten: A-lijst: Recht Vooruit: M.A. Van Geel (Mieke), S.A.P.J. Van Melis; A.C. Van de Plas; M . L . M ! Van Kempen (Thil)

Juridisch Bestuurswetenschappelijke Studierichtingscommissie Aantal zetels 7: S.A.P.J. Van Melis; P.J.N.A.M. Gaillard; G. Leenknegt; P.A.C. De Kok; L.M. DelwelSchiphorst; C.M.L. Van der Lee; A. Van Splunter Studierichtingscommissie Nederlands Recht A-lijst: Recht Vooruit: M.L.M. Van Kempen (Thil)A.C. Van de Plas; R.T.C. Van Heek (Roger); A.M. Van Dun (Ankie); A.J. Hooijmaijers (Jurgen); E.J.M. Vannisselroij (Erik): S.J.M. Stoop (Saskia) Fiscaal Juridische Studierichtingscommissie A-Lijst: Fiscalisten '86: Margret C. Timmermans; G.P.J. Verbruggen (Sven); Marcus A. Van Dooren; Frans W.J.B.M. Theeuwes; M.J. Van Kampen (Mare); Yvonne M.M. Den Bakker

Faculteitsraad Wijsbegeerte Gekozen leden in de Raad van de Faculteit der Wijsbegeerte: Geleding wetenschappelijk personeel: Lijst Open Overleg: Dr. F. van Doorne Lijst '89: Dr. H. Visser; Dr. A. Leijen; Prof. dr. L. Heyde; Drs. P. Meijs Geleding ondersteunend en beheerspersoneel: Mevr. J.A. Suos-Wayers Geleding studenten: B.J.M. Mutsaers; A.V. Smulders; Mevr. M.J.T. Manders; G.J. Lemmens

Studierichtingscommissies Wijsbegeerte Gekozen leden in de Studierichtingscommissie Wijsbegeerte: Geleding studenten: Mevr. C.P.H, van de Ven; R.M. Koeneman; J.A. Riemersma; B.J.M. Mutsaers

De KPMG Klynveld Prijzen 1989 worden toegekend aan studenten die - tussen 1 augustus 1988 en 1 augustus 1989-aan een instelling voorwetenschappelijk onderwijs of in de NIvRA-opleiding een (afstudeer)scriptie afronden met betrekking tot de genoemde werkterreinen. Aanmelding dient te geschieden vóór 1 juli 1989. Brochures met uitvoerige informatie en aanmeldingsformulieren zijn te verkrijgen bij bibliotheken en faculteitsbureaus.

neemt deze club elke dinsdagavond een optreden op van alleriei bands, koren en SYMPOSIUM orkesten. Deze geven in de studio een TROPENKURSUSSEN SEIZOEN optreden voor al dan niet hun eigen pu1989/1990 bliek. Hiervan worden professionele opHet Centrum voor Vrouwenstudies names gemaakt met een zestien-sporten van de Katholieke Universiteit NijmeDe Stichting Tropenkursus voor Kader recorder, waarvan de tape vijf centimegen organiseert over het postuum te in Ontwikkelingswerk (T.K.O.) organiter breed is. Door de breedte is er genoeg verschijnen proefschrift 'In het spoor seert van september 1989 tot mei 1990 ruimte op de band om elke instrument en van sexuele differentie' van Rina Van weer kursussen, bestemd voor mensen elke stem apart op te nemen. Later bij het STEO PRIORITEITSVELDEN 1989 der Haegen een symposium. Rina die in het kader van ontwikkelingswermixen kan dan alles in de juiste balans Van der Haegen was tot haar plotseking naar derde wereldlanden (willen) De Stimuleringsgroep Emancipatieworden gezet, en kunnen desgewenst linge dood in november 1988 medegaan. Onderzoek (STEO) heeft besloten voor toonregeling en geluidseffekten worden werkster vrouwenstudies filosofie 1989 dezelfde prioriteitsvelden aan te wij- De tropenkursussen zijn toegankelijk toegepast. aan de KUN. Vanuit het besef dat KIND EN MEDIA voor degenen die uitgezonden worden zen als voor 1988: vrouwen en haar leef- en denkwereld Door een ingenieus systeem van geluidsen degenen die meegaan met hun part- politiek / beleid / recht / wetgeving Door de sectie Kind en Media, R.U.L. dichte luiken is het mogelijk geworden ondervertegenwoordigd zijn in de finer. Aandacht wordt besteed zowel aan beeld / taal wordt het bijvak Kind en Media (inclusief om als 'gewone' geluidsstudk) én als livelosofie hield zij zich bezig met filosopraktische vooriichting op het gebied - gezondheid / Kinder- en Jeugdliteratuur) verzorgd studio te kunnen werken, met plaats fisch grondslagenonderzoek. In haar van voeding, landbouw, gezondheidsvoor studenten uit alle studierichtingen maatschappelijke dienstverlening voor tweehonderd bezoekers. Er is een boek thematiseert zij sexuele zorg en huishouding, als aan veleriei sovan binnen en buiten de Rijksuniversiteit Bij de STEO kunnen voor subskliëring uit podium gebouwd en andere faciliteiten differentie-theorieën, die zoeken naar ciale, culturele, politieke en economiLeiden. Het bijvak heeft een omvang van zoals garderobe en toiletten zijn aangehet Stimuleringsfonds Emancipatieruimte voor het denken, schrijven en sche aspecten van ontwikkeling en ont10 studiepunten (1 studiepunt = 40 uur). past en tevens geschikt gemaakt voor Onderzoek onderzoeksaanvragen op het spreken van vrouwen. wikkelingsprojekten. Voor alle studenten wordt een algemeen rolstoelgebruikers. gebied van emancipatie-onderzoek/ Programma: De lange kursus start dit jaar reeds op 8 gedeelte (3 studiepunten) verzorgd. Na vrouwenstudies worden ingediend. De feestelijke ingebruineming zal voor14.00-14.15 u.: opening en presentadeze inleiding kan men keizen uit drie difDe STEO betrekt bij haar keuze voor pri- september en is verder op elke vrijdag tot al een muzikaal feest zijn: op 10 juni zal mei. Deze uitgebreide kursus beoogt een tie van het boek door Christien Brinkferentiaties, t.w. 'Kind en Massamedia', oriteitsvelden de mate waarin een onderer worden opgetreden door een dertiennoodzakelijke aanvulling te geven op de greve (hoogleraar vrouwenstudies 'Kinder- en Jeugdliteratuur in pedagozoeksgebied belangrijk is voor het emankoppige Afrikaanse band uit Zimbabwe, eigen vakkennis. KUN) gisch perspectief', en 'Kinder- en Jeugdcipatieproces en de vrouwenbeweging 'Real Sounds'. Deze groep is in Neder14.15-14.30 u.: Ad Peperzak (hoogleDe korte kursus wordt twee keer per jaar literatuur in historisch perspectief (7 stu(maatschappelijke relevantie) land verder alleen te zien in Rotterdam tijraar metafysica KUN): 'Differentie en diepunten). De algemene inleiding wordt Daamaast kijkt de STEO of op het betref- georganiseerd (sept. - dec. en jan. dens Poetry Pare op 11 juni. In Tilburg gelijkenis' april), elke zaterdag, en is bedoeld voor in oktober t/m november 1989 verzorgd, fende onderzoeksterrein extra stimulegeldt het optreden tevens als warming 14.35-14.50 u.: Paul-Laurent Assoun degenen die een full-time baan hebben de differentiaties starten in januari 1990 ring van emancipatie-onderzoek/vrouup party voor het grote Derde Wereld (hoogleraar sociale en politieke filoen/of op korte termijn worden uitgeen worden eind maart afgesloten. Een wenstudies nodig is (wetenschappelijke Festival de dag erop in het Lelypari<. sofie KUN): 'Het onbewuste als diffezonden. informatiefolder met inschrijfformulier relevantie). En ook let zij in haar keuzeMensen die deze avond willen meemarentie' zijn verkrijgbaar bij het secretariaat van bepaling van prioriteitsvelden op onderAanmelding en informatie bij: ken kunnen kontakt opnemen met Chade sectie: Rijnsburgenn/eg 169,2334 BP 14.55-15.10 u.: Magda Michielsens zoeksinspanningen elders; het gaat erStichting T.K.O. teau d'Air. Goiri^estraat 153, Tilburg, Tel. Leiden (m.i.v. 1 augustus a.s. Wasse(universitair docente algemene pedaom witte plekken op te vullen. Postbus 19168 013-364410. Groepen die zelf een opnanaarseweg 52, 2333 AK Leiden) (tel. gogiek KUN): 'Strijd om het bestaan. Onderzoeksvoorstellen die vallen binnen 3501 DD Utrecht me willen maken moeten een cassette 274071 /4080). Inschrijving vanaf heden Op zoek naar symbolische structuren een van de prioriteitsvelden maken de met hun muziek en een biografie naar Tel.: 030-318703 (behalve woensdag). tot 21 september a.s. meeste kans op subsidie. Dit betekent van/voor vrouwen' hetzelfde adres sturen. Alle muzieksoorniet dan andere onderzoeksthema's niet 15.15-15.30 u.: Mieke Aerts (univerten worden geprogrammeeerd, de eniin aanmericing komen. Er is altijd sprake DE KPMG KLYNVELD PRIJZEN sitair docente vrouwenstudies sociale ge voorwaarde is dat er goed gespeeld 1989 van een 'vrije ruimte'. Zo kunnen bijvoorwetenschappen UvA): 'De neef van wordt. beeld ook onderzoeksaanvragen uit de Irigaray. Over mimesis als strategie' Voor de zesde keer kunnen studenten bèta-wetenschappen worden ingediend. 15.30-16.00 u.: pauze meedingen naarde KPMG Klynveld PrijMeer informatie is schriftelijk aan te vraOPENING CHATEU D'AIR 16.00-17.00 u.: forumdiscussie o.l.v. zen voor de beste afstudeerscripties op gen bij: STEO, Lutherse Burgwal 10 Marianne Beelaerts het gebied van accountancy en Op zaterdag lOjuni vindt een gebeurte2512 CB Den Haag. 17.00-18.00 u.: borrel. organisatie- en informatiekunde. KPMG nis plaats waar veel brabantse muziekanDatum: woensdag 14 juni 1989 Klynveld wil met deze prijzen bevorderen ten al lang op gewacht hebben: de ope14.00-18.00 uur. dat studenten hun onderzoek weten te ning van de nieuwe live-studio van Club Plaats: Aula, Katholieke Universiteit koppelen aan de praktijk. Chateua d'Air in Tilburg. Al twee jaar

Varia

Univers

9 juni 1989

iB

pt^o^ SCHOUWBURG

Johnny Griffin De Amerikaanse tenorsaxofonist John­ ny Griffin vormt de hoofdattractie van de zestiende Jazz Meeting Tilburg. Griffin treedt zaterdagavond 17 juni op in de grote zaal van Schouwburg Tilburg sa­ men met de Amerilcaanse zangeres De­ borah Brown en het trio van pianist Cees Slinger met John Engels op drums en James Long op bas. Johnny Griffin werd in 1928 in Chicago geboren en studeerde klarinet op de De Sable High School. Van 1945 tot 1947 speelde hij met Lionel Hampton, van 1947 tot 1950 met Joe Morris, in 1950 met Jo Jones, in 1951 met Arnett Cobb, in 1957 met Art Blakey, in 1958 met The­ lonius Monk en John C oltrane en van 1960 tot 1962 in een combo met Eddie Lockjaw Davis. In 1963 gaf hij zijn eerste concerten in ons land met de gebroeders Jacobs, Wim Overgaauw en Han Bennink. In 1973 vestigde hij zich tijdelijk in Nederiand. Op alleriei belangrijke festivals speelde Grif­ fin, vaak samen met Klaus Doldinger, ook in het bekende jazz­mekka Mon­ treux. SCHOUWBURG

Tentoonstelling T n Scène'. Tot en met 23 juni Is er in de stads­ schouwburg werk te zien van elf beeldend kunstenaars, allen afkom­ stig uit Dordrecht, de oudste stad van Zuid­Holland en de belangrijk­ ste poppenspelstad van het land sinds de middeleeuwen. Dus is het niet toevallig dat deze kunstenaars van de UNIMA, de wereldfederatie van het poppenspel, de opdracht kregen zich beeldend uit te leven geïnspireerd door poppenspel. De­ ze opdracht, misschien te theore­ tisch, word uiteindelijk zichtbaar in een twintigtal werken die zeer uit­ een lopen wat betreft stijl en mate­ riaalkeuze. Liefhebbers van het poppentheater zullen bij deze expositie teleur­ gesteld raken. De afstand tussen de werken en de realiteit is erg groot.

Het zou misschien beter zijn als de UNIMA een goede overzichtsten­ toonstelling zou organiseren over de geschiedenis van het pop­ penspel zelf. Het zou een aanzet kunnen zijn voor de herwaardering van deze oervorm van theater. De belangrijke kunstakademies in het land geven al geruime tijd blijk van interesse. Steeds meer cursussen worden gegeven om mensen op te leiden tot poppenspeler. En het lijkt er op dat een beetje kunstakademie niet meer achter mag blijven. De expositie is dagelijks te zien in de Schouwburg. (HvD)

Louis Paul Boons' Eros als theaterproductie

Mime­festival 'Water en Vuur'

eaa rfestsiüserir

TlSSC*>9

F

seksueel mislukt leven Is vorm ge­ geven In een weldoordacht, zorg­ vuldig afgewogen monoloog waar­ bij In weze verhaald wordt over de relatie van de man met zijn vader, zijn moeder en zijn nichtje. Over het nichtje: 'Zij was de enige.' De moe­ der komt prominent negatief naar voren: 'Jij die mij als kind voor alles en de hele wereld bang hebt ge­ maakt, ik wist je ogen op mij ge­ richt.' Het betoog van Verest heeft veel weg van een gebed met cli­ maxen. Die vorm Is opzettelijk ge­ kozen. Dusée: 'De persoon is vorm gegeven door de abstrahering er­ van. Het van je afpraten, daar gaat het om, niet om de aandacht te van­ gen door fraaie expressie.' Een be­ weegbare witte wand met twee deuren dient de speler tot speelvlak. De doordringende ontboezemingen van Verest, de fraaie gestileerdheid van zowel de vorm als de Inhoud van Eros, en de mate van afgewo­ genheid waarbij de voorstelling wordt gepresenteerd (zowel wat in­ houdelijke climaxen als gebruik van draaiende wand en deuren in com­ binatie met verschillende lichtinval­ len) maken de productie tot een bij­ zonder fraaie gebeurtenis. (NvO) dam twee dagen lang korte animerende acts. Het geheel wordt gepresenteerd door de acteurs Wigbold Kruijver en Bert Bunschoten, wier optreden alleen al een bezoek waard is. In het kader van het festival wordt er van 14 tot en met 25 augustus een woricshop maskermaken en maskerspel georgani­ seerd. De eerste week staat in het teken van het maskermaken, onder lekjing van Beatrijs Persijn uit Haariem. De tweede week komt het maskerspel aan bod, onder leiding van Peggy Crin­ ce Le Roy. Zij heeft haar vak geleerd bij Jacques Le Coq in Parijs.

fiöspe; Hffltert

woou 'lm I I ' i

6yol«S,<tBÖt

t4|un|.

<1­;

■mxwmm. ro WlflKllllfmiü^ 1 « r t l i ^ é f l t8f«

matsmm^itr vartifeStödwi* mmmiiMtm,1Si impüoMüêtöK^tmé&tess^. will -■

tllllllfflllÉ

^

aréüheXMmt' 'titek», m3Dt öeft'. WlNlk^tm

' , jr x^

« öörary j .

-^^s'vif*'

ssjrauSx

St^NotüiÉMig, #^ftS,l!né*:ö.9

mthö

^-

e^Ftt^vë,m£

*tim». Sm«t,met^6

OMwStte

t­^

Drukke Katoendruk Expositie: 'Katoendruk in Neder­ land' tot en met 8 oktober in het Nederlands Textielmuseum, Goir­ kestraat 96 in Tilburg.

M. Duco Crop, oretonne. 1895

t l i i i w i i t t l t . .1

'THEKS

Theater/Atelier 't Heks op 17 en 18 juni: 'Eros' naar Louis Paul Boons' Eros en de eenzame man. Spel: Jos Verest. Regie: Pietjan Dusée. Beeld: Jan Doms. Muziek: Joost van Dijk en Jos Hofhuis. Aanvang steeds om 21.00 uur. Ruim een jaar geleden zei Jaap Goedegebuure in een lezing voor studenten in café Marijnen over Louis Paul Boon: 'Als hij al een vle­ ze oude man is, dan wel een interes­ CARRÉ sénte vieze oude man.' Die opvat­ ting heeft Pietjan Dusée niet in de karakterrol willen steken die hij voor de theaterbewerking van Boons' Op 2 en 3 september organiseert laatste roman 'Eros en de eenzame Theaterwerkplaats De Muze uit Til­ man', 'Eros' aandroeg. Dusée: 'Het burg voor de tweede maal een groot is niet Interessant om een vleze mime­festival. Evenals in 1987 vindt oude man neer te zetten, maar wel het spektakel plaats op en rondom om mensen tot op zekere hoogte de binnenplaats van Carré, het voor­ mee te voeren naar achterliggende malig St. Élisabethziekenhuisaan de Jan van Beverwijkstraat. gedachten. De tekst nodigt erg uit Het totaal biedt een goed overzicht van om een typetje te spelen.' Akteur de Nederiandse mime­kunst op dit mo­ Jos Verest beaamt dat: 'Als je een ment. Enkele voorstellingen zullen op het man met stoppelbaard In regenjas festival zelfs hun première beleven. laat optreden die meisjes van 13 jaar Het programma is zo samengesteld dat aanvalt, dan ben je klaar', zegt hij er zowel voor kleuters en kinderen, als over een mogelijke interpretatie van voor volwassenen dooriopend voorstel­ lingen te zien zijn. Deze vinden plaats op zijn rol In Eros. Maar net als Pietjan verschillende lokaties; in de studio's van Dusee heeft hij evenmin een 'vleze De Muze en Zaal 16, in een grote tent op oude man' willen neerzetten. De het veld en buiten in de openlucht. oudere man die terugblikt op een Voor volwassenen is er onder andere Ni­ cole Balm, met haar voorstelling 'Behan­ del de dieren met zachtheid'. Een meng­ punt'. Een verhaal over drie jonge men­ vorm tussen toneel en mime die geba­ sen die met wilskracht, inzicht en ver­ seerd is op een verhaal van de dadaïsti­ trouwen een nieuw bestaan proberen op sche schrijver Kurt Kohier. Kees Hartveld te bouwen. Blikvanger op het terrein en Maaike Jansma komen met hun de­ wordt ongetwijfeld de experimentele buut 'Formica en Plastic', waarin ze de groep Trajekt met het schouwspel 'Gor­ vraag naar de werkelijke waarde van het zel'. Als speelvlak gebruikt de groep een leven stellen boven de banaliteit van het acht meter hoge constructie opge­ dagelijks bestaan. Sjoerd Schwibettus bouwd uit staal en touwen waarin een brengt de extreme bewegingssolo 'Up­ luchtgorzel hangt. De voorstelling is een percut', over de menselijke verdwazing spectaculaire mengeling van mime, van een doelman. Dé ontdekking van het dans, beeldend theater en performance. seizoen is echter de groep Suver Nuver. Uiteraard zijn ook de populaire Gebroe­ Op het festival komt zij met de produk­ ders Flint weervan de partij. Daarnaast tie 'Gleon, of de drang naar een rust­ verzorgt Mimegroep Oceaan uit Rotter­

TEXTIELMUSEUM

Bedrukte katoen, 1660­17CX)

JUNt

Wie de tentoonstelling 'Katoendruk in Nederland' bezoekt maakt al me­ teen kennis met enkele fraaie Indi­ sche doeken uit de zogenaamde 'sitserhandel', hetgeen volgens een toelichtend geschrift synoniem is voor 'fijne stofstructuur, glanzend katoenen weefsel, prachtige kleu­ ren en exotische motieven'. Er is geen woord te veel gezegd. De stof­ fen waarop grillige bloemen en bo­ men in doffe maar zeer indringende kleuren, roestrood, diepblauw en ­ groen, zijn afgebeeld verdienen een dergelijke waardering. Evenals de fraaie kledingstukken met de sierlij­ ke patronen. Wat in de 17e en de 18e eeuw 'een ware rage' veroor­ zaakte, misstaat de modewinkels van nu zeker niet. Die actualiteit in de expositie Ka­ toendruk in Nederland is opvallend en aardig, meent directeur van het Univers

Nederlands Textielmuseum, Fred van Oss. 'Toen we de tentoonstel­ ling twee jaar geleden gingen plan­ nen dachten we niet dat het zo ac­ tueel zou zijn, maar batlkachtige motieven zijn nu heel erg In de mo­ de.' Op de expositie zijn echter niet alleen gebatikte stoffen te zien maar ook onder meer babykleding uit de 18e eeuw In grove donkere kleuren 'blokdruk', donkerblauwe bewerk­ te reuzenzakdoeken waarbij een theedoek vergeleken nog klein is, staalboeken uit verschillende perio­ den waarin de verschillende ont­ werpen stof onder elkaar geplakt zijn om de klant te laten kiezen, en enkele fotoboeken waarbij stoffen vlinders en bloemen ter decoratie van de foto's dienen. In grote lijnen volgt de tentoonstel­ ling de historische ontwikkeling van de drukmethoden, van ambachte­ lijke handdruk tot commerciële fllmrotatle­ en transferdruk. Tussen die ontwikkelingen door loopt als rode draad de sociale, politieke en culturele geschiedenis van de Ne­ derlandse katoenindustrie. Toen bij­ voorbeeld de Indische batlkmotle­ ven In Europa een ware mode­rage

veroorzaakten, kopieerde de Neder­ landse katoenindustrie de stoffen, maar de Nederlandse 'wasbatlks' deden kwalitatief onder voor de echte Indische batiks. De afzet van het Nederlandse produkt ver­ plaatste zich naar Afrika, daar ont­ brak de wasdruk, de 'Nederlandse wasbatik' werd standaard. Een aardige tentoonstelling voor wie van fraaie mode­motieven houdt, maar ook wie een staalboek uit de 17e eeuw wil Inzien of een herdenkingsdoek met een kleine prinses Wllhelmina wil bezichtigen komt In het Textielmuseum aan zijn trekken. De zomerexposltle Ka­ toendruk In Nederland Is een sa­ menwerkingsverband met het Ge­ meentemuseum Helmond. Behalve workshops zeefdrukken en schilde­ ren voor volwassenen wordt er ter gelegenheid van de tentoonstelling ook een kinder­drukkamer inge­ richt. Kunstenaars kunnen met de drukmachines van het Textielmu­ seum in de weer, volgens directeur Van Oss Is er erg veel belangstelling voor. De cursussen zeefdruk gaan na de expositie gewoon door. (NvO)

ifbürö".

Xkêmnit jwfevent

iÉEMMtittt

­dervwi deHlburf

.. .he ges'. ■'. Unimr^

schsö­:­ 'tttei».

2AT18D,

Bwo^^ot

nateir­

9 juni 1989

HET Tilburg op zijn breedst Poëzie ligt op straat. 'De hele d a g gesloten i . v . m . officiële opening.' Deze rake regel stond afgelopen m a a n d a g te lezen bij de ingang v a n Tilburgs laatste horecaaanwinst, café Cher. O p de hoek v a n het Piusplein en de Paleisring toverden Chérie Cohen en Jef Marijnen een gehavende, uitgerookte Chinees om tot een smaakvol etablissement van onTilburgse allure. Een klassiek strijkje heette de vele receptiegangers in stijl w^elkom. Daarmee w e r d meteen duidelijk op w e l k publiek het nieuwe Grand Café w i l mikken: niette jong, goed bij kas. De eigenaars gaan proberen de al te jonge 'topveertig klanten' buiten de deur te houden door in de aanloopmaanden vooral beschaafde muziekjes uit de luidsprekers te laten opklinken. Klassiek dus, en Franse chansons. Dat genre. Het is moeilijk om niet onder de indruk te raken v a n de aankleding en inrichting van Café Cher. De v a n huis uit grafisch ontwerper Bertil Lie K w i e , zoon v a n mede eigenaar Chérie, begon anderhalf

jaar geleden de eerste ' a m b i anceschetsen' te tekenen voor w a t een bruine kroeg v a n de toekomst moest g a a n worden. Mensen v a n allerlei slag en v a n alle leeftijden moesten zich er thuis kunnen voelen, zo luidde de opdracht. Dat resulteerde in een ontwerp w a a r i n hout, staal en glas de boventoon voeren. De vormgeving is strak entjjdloos, zonder veel modieuze tierelantijnen. De meest wilde versiersels vormen nog de be-

E V E N

EM EN T

scheiden glas in lood ornamenten, net als alle onderdelen speciaal voor deze ruimte ontworpen. W a t moet het bouwen v a n zo'n wereldcafé w e l niet gekost hebben, v r a a g je je als rechtgeaarde Hollander dan onwillekeurig af. Het moet die Jef Marijnen in zijn kroeg Marijnen en die Chérie Cohen in haar Bruin Kaffee w e l voor de w i n d g a a n dat ze zich een dergelijk duur experiment kunnen veroorloven. W a n t een experiment blijft het, zo hoor je menige bezoeker b e n a u w d mompelen. Is Tilburg w e l toe a a n zoveel ge-

durfde grandeur? Wie hier zijn kop boven de grasmat uitsteekt Eerdere pogingen zijn toch ook jammeHijk stukgelopen? Alles w a t even boven de middelmaat uitreikt is gedoemd te mislukken in deze stad v a n de slechte smaak. Wethouder Ruud van Eijkeren is ervan overtuigd dat het w e l goed zal komen. Hij ziet in Café Cher een exponent v a n het nieuwe stadsontwikkelingselan en is gaarne bereid tot het uitspreken v a n de openingsspeech. 'Het g a a t goed met Tilburg', constateert V a n Eijkeren tevreden. 'De gemeente probeert de optimale

voorwaarden te creëren voor verbetering van het verblijfsklimaat in onze stad. M a a r zonder het particulier initiatief zoals dat hier is ontplooid redden w e het niet.' Het Piusplein g a a t in de compacte plannen v a n de gemeente een hoofdrol spelen. 'Dit-moet een heel bijzonder uitgaanscentrum worden w a a r achttien uur per d a g mensen op de been zijn.' De wethouder stelt vermetel vast dat Café Cher al een succes is voordat het goed en w e l v a n start is gegaan. Voor ontwerper Bertil Lie Kwie blijven er alleen nog e n kele details om af te ronden. De topzware barkrukken die hij heeft ontworpen zijn een crime, geeft hij onomwonden toe. Hij wilde persé krukken op drie poten en met een massief bovenblad. Voor klanten die de hele avond stil rechtop zitten geen b e z w a a r . M a a r bezoekers met een 'actieve zit' lopen het risico dat ze bij elke onverhoedse beweging omver lazeren. Het draagoppervlak, dat nu als een punaisepunt werkt, zal door de krukkenfabrikant alsnog worden verwijd. Aldus de ontwerper. En daarna zit iedereen ongetwijfeld goed in grand café Cher. T w a n Geurts

Clemens van Diek

DE ACHTERRUIT DAS 1ST WAS

Sander Neijnens

(wat is dat?)

"Gutenacht Freunde, Unser Disput lauft schon wie dunne ScheiBe. Wir haben die Schnauze voll von die viele Schlappschwanze in unsere Schule. Wir werden Energisch auftreten mussen gegen das kollektive Minderwertigkeitskomplex der Massen. Das wird schon klappen mit unsere freche Klappe. Wir haben jetzt acht blonde Buben bei einander( gezonde hollandse jungs', sagen wir) und das is vorlaufig zet Diese Mannschaft ist kopferisch sehr stark (Koppie-Koppie) und leistungsfahig. Kampferisch stehen wir uns Mannchen. Wir sagen alles klipp und klar. Damit die Leu te spater nicht sagen können: DAT haben wir nicht gewuBt. EinrichtigerMann yersteht DAS, nichtwahr Kameraden? AUe Multies teilen unsere Kampf gegen die Afferei der Studenten und das indivi-

H,v ï t r " ^ J'"^"^''^" ^"^""^ ™^" ^'^' CV-neuken). Wir haben vertrauen in de Mitgheder der Gruppe und vor allem in unsere Gruppenführer. Wir und die S n r l ' r ^ r n " i ' ' ^ / ï ' ^ ' überbrücken zwischen Theorie und Praxis, zwischen Tilburg (Stuttgart) und Europa, zwischen Gott (lacocca) und Vaterland. Der mann auf der StraBe hort man hier schon reden: 'Kuck mal, da marschiert einen von ihnen. Em DASser.' (Einen von DATtem). Wie sieht d^ bei euch ais? Sut V^el^ergnugen mit euere Strapazen. Wir schicken euch unser Gruppenbild. Toll Das war das. TjuB. Die Abteilung Tilburg (DAT)"

Studievereniging DAT (De Afdeling Tilburg) versterkt haar banden met de geestverwanten van DAS (D.e AbteUung Stuttgart). Wat Europa '92 al niet veroorzaakt Hier d7 contactbnef van de Jungs. Univers 9 juni 1989