Skip to main content

1989 04 21

Page 1

IJNIVERS

Tilburgs Universiteitsblad - 21 april 1989 - jaargang 26 nummer 28

Geen gedwongen ontslagen als het aan CvB ligt Na lang aandringen door verschillende vertegenwoordigers van de KUB-gemeenschap wil het College van Bestuur dan toch garanderen dat er geen gedwongen ontslagen zullen plaatsvinden bij de afslanking van het dienstenapparaat. Wel maakt het bestuur een voorbehoud bij deze toezegging: als er voor bepaalde werknemers intern geen passende andere baan wordt gevonden zal 'outplacement' worden aangeboden en medewerkers mogen een passend alternatief niet te vaak weigeren.

ten komen die personeelsleden in de gelegenheid stelt om - in uitzonderlijke gevallen - rechtstreeks met het College van Bestuur In overleg te treden. Het bestuur herhaalt echter, dat een hiërarchische rangschikking van de consulenten onder een centrale personeelsfunctionaris 'een aantal onnodige bureaucratische routines' in stand zou laten. Ook voor de dienst Audio Visueel Centrum ( A V O geldt geen genade: deze afdeling moet op termijn 2,5 formatieplaats aan productietaken inleveren. Daartegenover stelt het College nu de toezegging dat de KU B vijf jaar lang free-lance producties van het AVC zal afnemen voor een bedrag van ongeveer 150.000 gulden. Mocht overigens de voorgenomen samenwerking van het AVC met andere onderwijsinstellingen stuklopen dan kan privatisering van de productletaken onder de paraplu van een op te richten KUBholding BV worden overwogen.

VRAAGPUNTEN

Gebouw u, waar de Dienst Personeelszaken gehuisvest is: zwarte rouwband en krans Het College van Bestuur schrijft dit in een uitvoerige reactie op alle aanmerkingen die inmiddels zijn binnengekomen op de nota 'Taken, omvang en organisatie dienstenapparaat'. Vrijwel alle betrokken partijen en hun vertegenwoordigers in Personeelsoverleg en universiteitsraad hebben het College de afgelopen weken bestookt met kritische kanttekeningen en suggesties. Onder druk van deze oppositie doet het bestuur dan nu - onder voonwaarden - de toezegging dat er geen gedwongen ontslagen zullen plaats-

vinden en men brengt hier en daar enkele minieme veranderingen aan In het oorspronkelijke plan, maar voor het overige blijft men bij de opzet die eerder is gepresenteerd. Zo wordt onverkort vastgehouden aan de opheffing van de centrale Dienst Personeelszaken. Maar het College wil wel garanderen dat de personeelsconsulenten, die decentraal zouden worden gestationeerd bij faculteiten en diensten, hun werk in een onafhankelijke en herkenbare positie kunnen blijven doen. Ook zal er een voorziening moe-

De plannen van het College zullen ruimschoots aan bod komen in de vergadering van de universitertsraad volgende week donderdag. Ondanks de bijstellingen blijven er heel wat vraagpunten voor de raad. De studentenfracties PSF en VIP zullen ongetwijfeld terugkomen op het voornemen om de afdeling Welzijn van de Dienst Studentenzaken met drie formatieplaatsen te korten. De studenten zijn ronduit tegen de voorstellen van het College, andere fracties In de raad menen dat er tenminste een basisvoorziening op het gebied van studentenwelzijn moet blijven. Overigens blijkt uit het bijgestelde plan van het CvB dat men 0,4 formatieplaats alsnog wil reserveren voor onder ander de intake-functie van D.S. Ook zullen de reserves over het Instandhouden van het Onderwijs Research Centrum als zelfstandige dienst waarschijnlijk aanleiding geven tot discussie in de raad. Voorts kan men verschil van mening verwachten met het College over de uitbreiding van de Dienst DEA met 1 formatieplaats en zal ook de inkrimping van het AVC niet voetstoots door de universiteitsraad worden goedgekeurd. (TG)

Nicky de Hiep.

5

Onderwijsverraad is landverraad. Het festicon van de LSVB over de kwaliteit van het onderwijs.

3

Richtingenstrijd Het jubileunn van de werkgroep Politieke Ekononnie.

7

Kunst op de carnpus.

8

Het stilzwijgen doorbroken. Decaan Schreurs reageert op het__ rapport van de Verkenningscommissie Theologie.

9

Poison pills, white knights en junk bonds. Prof. Moerland (ondernemingsfinanciering) over de jongste fusie- en overnamegolf.

16

Het t.v. debat tussen De Ene en De Andere Partij.

Univers in mei Op 5 en 12 mei zal er geen Univers verschijnen. Kopij voor de agenda, memo en mededelingen voor het nummer van 28 april hebben we graag uiterlijk maandag 24 april in ons bezit.

Sociologie overweegt twee hoogleraarsposten te schrappen . .

De contouren van de bezuinigingsoperatie bij de sociologische studierichting beginnen zich steeds scherper af te tekenen. Een goede verstaander kan uit het pasverschenen Formatieplan zonder veel moeite opmaken welke functies er op de tocht staan en dus ook welke personeelsleden voor hun betrekking aan de faculteit der sociale wetenschappen moeten vrezen. Zoals bekend ziet de studierichting sociologie van de KUB zich onder andere door teruglopende inschrijvingen gedwongen tot een drastische inkrimping van het personeelsbestand met ongeveer 12 formatieplaatsen. Ongeveer de helft daarvan kan worden opgelost via natuurlijk verloop en het openlaten van vacatures. Voor de overige vijf è zes banen dreigt wellicht gedwongen ontslag. De bezuiniging is door het bestuur van de faculteit der sociale wetenschappen In fasen voorbereid. Eerst ontwikkelde men na lang debatteren een Ondenwijs- en Onder-

zoeksplan: daaruit resulteerde het pasverschenen Formatieplan, een lange termijnblauwdruk van de ideale formatieomvangen opbouw. 'Er hoeft op de korte termijn geen één op één relatie te bestaan tussen dit formatieplan en het concrete bezettingsplan, dat ook van andere factoren als toegekend budget en gemiddelde personeelslast van het zittende personeel afhankelijk i s ' , aldus het faculteitsbestuur. Toch zal menig socioloog zich na het lezen van het Formatieplan zorgen moeten gaan maken over de toekomst. Faculteitssecretaris Cees de Graaf kan zich dan ook voorstellen

dat een enkeling nu al juridisch advies gaat inwinnen: 'De advocaten gaan ongetwijfeld over onze schouders meekijken, zoals bij elke ingrijpende reorganisatie.' Als essentiële ankerpunten voor een studierichting Sociologie beschouwt het faculteitsbestuur de vakken Algemene en Theoretische Sociologie, Empirische Sociologie, Methoden en Technieken van Onderzoek en de specialisering Arbeids- en Organisatiesociologie. Voor deze vier gebieden reserveert het plan dan ook een hoogleraarszetel. Met als gevolg dat de twee niet-sociologische vakgebieden Geschiedenis en Demografie hun hoogleraarstatus zouden kwijtraken. Dat betekent niet dat de betreffende professoren Van den Eerenbeemt en Frinking in de nieuwe opzet hun functie verliezen of worden gedegradeerd. Zij zouden als boventallige hoogleraren in dienst van de faculteit blijven, maar in hun opvolging zou tezijnertijd worden voorzien door universitaire hoofddocenten.

KI j . de - l _ .vier . : » . hoogleraren U n A n l i - t p - r i r a n zal -vol er a r straks ctr Naast plaats zijn voor zes universitaire hoofddocenten en tien universitaire docenten plus overig wetenschappelijk personeel. Opzienbarend is dat de huidige disciplines Culturele Antropologie, Niet-westerse Sociologie en Onderwijskunde geheel uit het beeld gaan verdwijnen. Sociologie moet fors terug, met een formatie van nu 18.10 naar straks 11.07fte. Demografie levert bijna twee volledige plaatsen in en houdt een formatie over van 1.38 fte. Het voorstel van het faculteitsbestuur komt volgende week ter sprake in de universiteitsraad. Het invullen van de namen van getroffen personeelsleden komt daarna aan bod in een Personeelsplan. De uiteindelijke vaststelling daarvan door het College van Bestuur van de KUB zal pas plaatsvinden na overleg met de Commissie Pereoneelsoverleg. De bestuurlijke afwikkeling van het beslissingsproces rond de reorganisatie valt begin juni te venwachten. (TG)


INGEZONDEN

COLOFON MATSERTJES

^ ^ matsertjes

^tm

'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. MERCURIUS-LEZING: Lezing over valutahandel door dhr. T.B. Louwerens, assistent manager money market and foreign exchange bij Staal Bankiers NV te Den Haag 27 april: 20.00 AZ 07, entree gratis. WE WANT YOU! Integrand zoekt doorlopend mensen uit alle studierichtingen voor haar bestuur. Wil je actief bezig zijn naast je studie? Kom vrijblijvend langs voor meer informatie op 0-76 of bel 63.56.12 van 10-12 en 14-16 uur. VAKANTIECURSUS ITALIAANS: Academia organiseert vakantiecursussen Italiaans en kunstgeschiedenis, zomer '90 in Rome. 15 dagen, incl. verblijf v.a. ƒ 459,—. Voor informatie: Mircha Ferrone 030-735912. VERHUIZEN: Kamerverhuizing? Huur bij Spapens Verhuur een dichte aanhangwagen voor ƒ 35,— p.d. Bij meerdere dagen huur korting. Bel 013-684246 - 437119 -424458 of 555425. VES: ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves ves. VOUWWAGEN: Te koop: Messager M6 in prima staat van onderhoud. Prijs n.o.t.k. Tel. 013-669074 of 04459-2795. AUTORIJLES: Goedkoop auto leren rijden? De eerste 10 lessen voor/ 198,—, daarna/ 36,—p/u. Bel Frank na 21.00uur. Tel. 013-551338. STAGELOPEN? Solliciteren of werken? Dan is het in je eigen voordeel om er representatief uit te zien. Door ontbreken van detailhandel nu zo'n 40% korting op maatcostuums van zuiver scheerwol! Bel na 18.00 uur 013-421313. JAMO BOXEN: Type: Jamo Power 155. Met extra ombouw voor de bassen, 2 x 155 W. Nieuwprijs / 400,— per stuk. Nu 2e hands voor / 200,— per stuk! 013-421313 ma. 18.00 uur (vraag naar Mare).

feaKtionaj.

TE KOOP: Dames- en herenfiets/ 75,—. Tobias Asserlaan 198, tel. 013-670759. TYPEWERK: Scripties enz. snel en accuraat verwerkt m.b.v. moderne apparatuur. Bel: Telexcentrum Zuid Born-Obbicht. Tel. 04498-54803. FEESTEN: Maar nog géén ruimte. Lage prijzen, bier en fris / 1,35. Diverse zalen. Spoorlaan 330-332. Tel. 438828/438829. Vragen naar Koos! SPAANS: Leer Spaans in Malaga - Internationaal Instituut - Audiovisuele methode - Alle leeftijden - Cursussen v.a. 3 weken Inl. + prospectus, na 18.00 uur M. Wolters, 04750-18545. HARD GESTUDEERD? Mooi zo. Dan zijn wij precies wat je nodig hebt! Integrand zoekt nog bestuursleden. Ben je geïnteresseerd in een boeiende, leuke bezigheid naast je studie, laat dan iets van je horen! Kom lanes on 0-76 of bel 63.56.12. TE KOOP: Atari Mega-ST2 + 2 MB RAM disk -i- 30 MB harddisk + Star printer 24 naalds LC-24-10, 4 mnd. oud, prijs nader overeen te komen, tel 013-363764/438382. PAARD RUDEN: Met een pk door de bocht en daarna het gezelligheidsgebeuren, bij studenten paardrijvereniging Cave ne Cadas. Iets voor jou? Kom eens kijken!!! Info: 437249 Freek, 420302 Robert. SOCRATES FILMCYCLUS: 04/4: Extremities 18/4: Fatal Attraction 02/5: Platoon Plaats: CZ 101. Tijd: 20.00uur. Entree:/ 3,50 Plato-leden/ 2,50. . TURBO TAAL: Hoefje niet te spreken! Wil je verder kijken dan die enorme stapel studieboeken? Integrand zoekt nog enkele enthousiaste, actieve mensen voor haar bestuur. Bel 63.56.12. of kom langs op 0-76 van 10-12 en 14-16 uur. DIRIGENT: Zanggroep (4 vrouwen - 4 mannen) zoekt enthousiaste dirigent (V/M) als begeleider en meezinger. Ons repertoire varieert van Morley en Anonymus tot Dorrestijn. Bel: 013-662277. TE KOOP: Electrische 2-pits kookplaat / 30,—. Inf ■ 013­662287 en op kamer P807.

Werkloosheid Namen noemen Waarom worden studenten In Univers zo vaak slechts met hun voornaam aangeduid. Het zijn toch geen misdadigers? Neem In het nummer van 14 april 1989 de reportage over de jaren zestig. Bewakers en andere medewerkers blijken een echte naam te bezitten; studenten heten slechts Monique, Jacqueline, Ans, Erik, Merel, Renske, Luuk, Bas. Ans herken Ik toevallig: dat Is de charmante Ans Blom, naar ik aanneem. Maar wie zijn haar collega's? De opstand van 1969 had ondermeer tot doel om studenten de status van volwassen mensen te geven. Verslaggevers van Univers doen net alsof het hier In 1989 nog een kleuterschool Is. Foei Paul, JeanPierre en (alweer) Monique! Karel Soudijn Univers

TE KOOP: Zeer goede IBM-compatible personal computer met amberkleurig beeldscherm, AT-toetsenbord en Epson printer. Tel. 013-670759. TYPEWERK: Een ervaren typiste verzorgt al uw typewerk en scripties op moderne apparatuur tegen billijke prijzen. Bel: 013-560538. VELDVOETBAL: VV Merlijn zoekt voor het komende seizoen nog enkele voetballers. Ben je thuis gestopt en wil je voortaan in Tilburg voetballen, bel dan Jan 632481 of Ivo 684064. BEDRIJVENDAG: 11 Mei a.s. organiseert Aiesec wederom een bedrijven informatie dag. Je kunt je nog opgeven bij Aiesec kamer 053 elke dag tussen 12.30-13.30. Alle grote bedrijven zullen aanwezig zijn, en de 'kosten' incl. borrel + lunch zijn slechts/ 7,50. Tot dan! FSW-FEEST: Op dinsdag 2 mei kun je je even in de tropen wanen op het FSW-feest in De Spoel. Dus leg je studieboeken even aan de kant en feest mee met Input + Taop. Alle FSW-studenten en hun introduces zijn welkom vanaf 22.00 uur. Collegekaart verplicht. KANTINEHULP: Tempo­Team uitzendbureau: voor verschillende bedrijven hebben wij regehnatig mensen nodig die voor enkele dagen willen assisteren in de keuken, koffie rondbrengen, lunches voorbereiden en evt. Uchte schoonmaakwerkzaamheden verrichten Tel. 350600. EMBALLAGE-ASSISTENT: Tempo­Team uitzendbureau: kun je 5 avonden in de week werken ­ van 18.00 uur tot 21.45 uur ­ dan hebben wij werk voor je op de emballage­afdeling van een groot distributie­centrum. Tel. 350600. MAGAZIJNMEDEWERKER: Wil je af en toe werken in een magazijn of een dag laden en lossen, kom je dan snel inschrijven! Tempo­Team uitzendbureau, Spoorlaan 314 5038 CC Tilburg. Tel. 350600. GEÏNTERESSEERD IN HET BEDRIJFSLEVEN: Stichting SOKA organiseert een studiedag op za­ terdag 22 april met als doel inzicht te geven in de diverse organisatievormen in het bedrijfsleven. Centrale thema: de plaats die de mens hierbij in­ neemt. Spreekster: mw. mr. E. Kavanagh. Plaats: Konferentieoord Zonnewende, Tilburgse­ weg 54, Moergestel. Tijd: 10.45­16.00 uur. Kosten: / 1 5 , ­ (incl. lunch). Info: L. Raaijmakers, tel. 020­6627807. TE KOOP: ~ I.g.s.v. Opel Kadet City, km. 85.000, bouwjaar 1976, prijs/750,­. Tel. na 18.00 uur0I3­362949.

onder sociologen

Het percentage werkloze sociologen is lager dan meestal verondersteld wordt. Populai­ re studierichtingen binnen de sociale weten­ schappen, zoals bestuurskunde, leveren verhoudingsgewijs een veel hoger werkloos­ heidspercentage op. Tot deze conclusie komen dr. J. Dronkers, onderwijssocioloog aan de Katholieke Uni­ versiteit Brabant en dr. H. Ramaker, advi­ seur voor arbeidsmarktvraagstukken In een artikel in Sociodrome, het blad van de Ne­ derlandse Sociologische en Antropologi­ sche Vereniging van vrijdag 14 april. Zij ver­ melden ook dat het aantal werkzoekende sociologen In 1988 geringer was dan het aantal werkzoekenden In andere studierich­ tingen in de sociale wetenschappen. Dronkers en Ramaker berekenden het wer­ kloosheidspercentage op grond van het to­ taal aantal afgestudeerden en het aantal werkzoekenden per studierichting op 1 ja­ nuari j.l. Dronkers: 'Beginjaren 70 was de studierich­

valt mee

ting sociologie erg populair. Hierdoor kwa­ men er eind jaren '70 veel sociologen op de arbeidsmarkt. Tijdens de economische cri­ sis aan het eind van het kabinet Van Agt en het begin van het kabinet Lubbers kregen zij dus de meeste klappen te verwerken. Zo Is het vooroordeel ontstaan dat er veel werk­ lozen onder de sociologen zijn. Nu, tien jaar later, blijkt dit niet meer te kloppen als je kijkt naar de verhouding van het aantal werklo­ zen ten opzichte van het aantal afgestudeer­ den. Een studierichting als bestuurskunde kent absoluut gezien een klein percentage werklozen, maar ook een klein percentage afgestudeerden.' Dronkers en Ramaker beweren ook dat per studierichting de mannelijke en vrouwelijke afgestudeerden een even grote kans hebben om werkloos te worden. Volgens hen bete­ kent dit dat de omvang van de werkloosheid onder academici dus niet Is toe te schrijven aan het aantal werkloze vrouwelijke aca­ demici. (MB)

INTERRAIL: Zin in een Interrail maar niet alleen? Laat het me weten. Ik bemiddel voor je. Hoe meer reakties des te groter de kans. Stuur al je info over je plannen naar: Mark Braak, Vrouwenhuiswaard 117,2716 DW Zoetermeer, WERKKAMPEN: Internationale werkkampen in Europa, Turkije, USA. 2 of 3 weken werken en leven als internatio­ naal vrijwilliger. Info: VIA, Bethaniènstr. 20,1012 CA Amsterdam, 020­258393.

B

(advertentie)

OFFSETDRUKKERIJ KANTERS B.V. Gespecialiseerd in het drukken van

proefschriften, boeken, tijdschriften, enz. Totale grafische verzorging. Levertijd 4 weken! Prijslijst op aanvraag. Oost­Krnderdijk 191, 2953 CL Albiasserdam Telefoon 01859­12155­12532 (ook 's avonds) Telefax 01859­19243

univers tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) michel knapen medewerkers Caspar Janssen, gerard rutten, jutta chorus, monique mulder, nicole van overmeir, paul van dijk, peter van zoest columnisten j boelhouwer, c van diek, p engels k soudijn samenstelling redaktleraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h. van erp, prof dr j I goedegebuure, prof dr p ruys, m ackermans (adviseur), drs th schouw, r lazaroms, g siegelaer offKièle mededelingen afd interne communicatie cartoonist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie­adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband hoger onderwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten ad valvas (^u amsterdam), cursor (eindhoven), delta (delft), folia (uv amsterdam), ku­nieuws (nijmegen) mare (leiden), observant (maastricht), u­blad (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij em de jong bv, baarle­nassau aixMinementen voor niet­universiteitsleden A40, ­ per jaargang

i


De lange weg van de politieke economie KORT GEDING

De werkgroep Politieke Ekonomie (POLEK) aan de KUB bestaat Een rel ontstond toen prof. Schouten naar vijftien jaar. Maar de geschiedenis van de po/itieke, c.q. kritische, aan leiding van de bijeenkomst met Dutschc. q. marxistische economie gaat terug naar het studiejaar ke in het dagblad De Telegraaf vergelijkin1968-1969. Een historisch overzicht van vijftien jaar zoeken naar eengen trok met Hitleraanhangers. 'Ze bednjven hier propaganda op de manier van Der Stürmaatschappelijk verantwoorde economie-beoefening, tegen de mer (blad van de Nazi's; GR). Ze maken karikaturen van ons zoals Der Stürmer ze verdrukking in.

maakte van de joden. De manier waarop ze

In die jaren doceerde prof. Th. van de Klundert tijdens zijn colleges kritische economie, waarin ool< het marxistische gedachtengoed aan bod kwam. De polititke economie kreeg in Tilburg in 1970 een voorlopig hoogtepunt in de vorm van het befaamde congres 'Capitalism in the seventies'. Prof. van de Klundert was een van de motoren achter het congres en wist internationaal vermaarde marxistische economen naar Tilburg te halen. De politieke economie in Tilburg zette even de toon voor de rest van Nederland. Maar lang mocht dit niet duren. Van de Klundert kwam op zijn schreden terug en het marxistische element verdween geleidelijk maar zeker uit de colleges. Daarbij wordt als reden gegeven voor de dreigende teloorgang van politieke economie aan de toenmalige Tilburgse hogeschool dat kritische studenten 'naar de fabrieken en wijken' trokken om de revolutie te prediken. De beweging van politieke economie zakte in eikaar om even later weer terug te komen. In 1972 stak het fenomeen weer de kop op. Na een experimenteel jaar ging een cursus politieke economie van start waaraan maar liefst 150 studenten deelnamen. Het jaar daarop was het aantal cursisten verdubbeld waarna een terugval kwam en er een vaste kern van zo'n honderd man overbleef. De cursus werd uitgebreid. Prof. dr. M. Plattel en prof. dr. E. Mandel werkten mee aan de inleidingen. Tilburgse medewerkers als Wim Boerboom en Lou Keune zetten de schouders onder de politieke economiebeoefening, die los van faculteiten en vakgroepen werd georganiseerd.

'ONWETENSCHAPPELIJK' In 1974 wilde POLEK vastere voet aan de grond en deed het aan het bestuur van de hogeschool een voorstel om een interfacultaire werkgroep 'politieke ekonomie' te vormen die de cursus zou inpassen in het reguliere ondenwijsprogramma van de economische en sociale faculteit. Maar voordat het tot een overleg kwam tussen POLEK en het College van Bestuur torpedeerde de vakgroep Algemene Economie (waarin onder meer Wim Boerboom werkzaam was; hij distantieerde zich dan ook van de uitlatingen van de vakgroep) het voorstel. In een brief aan het hogeschoolbestuur laat de vakgroep, onder leiding van prof. D. Schouten, weten dat de beoefening van politieke economie de wetenschappelijke bezinning wordt ingeruild voor politieke bewustwording en politieke actie en plakt er het etiket 'onwetenschappelijk' op. Waarmee de richtingenstrijd tussen de 'burgerlijke' en 'politieke' economen aan de hogeschool losbrandde. In de loop van 1975 bleek uit een enquête van het Onderwijs Research Centrum onder economiestudenten dat iets meer dan vijftig procent het vak marxistische economie gedoceerd wilde krijgen. De zaak werd diverse keren aanhanging gemaakt in de faculteitsraad en in oktober van dat jaar kwam Univers

De inauguratie van prof. dr. Jörg Glombowski op 23 april 1982. POLEK met het 'Roodboek Politieke Ekonoonze vakgroep ontluisteren, onze naam te grabbel gooien, dat noem ik terreur!', aldus mie', een inhoudelijke uiteenzetting van wat Schouten in De Telegraaf. Een aantal leden politieke economie is en waarom het vervan POLEK spande na vergeefse pogingen schilt van de algemene dan wel 'burgerlijke' om Schouten op zijn woorden te doen economie. In februari van het volgende jaar terugkomen een kort geding aan tegen wordt op een officiële faculteitshearing door de hoogleraar, die teven kroonlid was van de circa achthonderd studenten en de aande Sociaal-Economische Raad. Schouten wezige medewerkers een motie aangenowerd veroordeeld tot het plaatsen van een men waarin men het bestuur vraagt om porectificatie. Aldus geschiedde. litieke economie in het studieprogramma op Het bestuur van de economische faculteit te nemen. Het liefst zag men een leerstoel keerde zich echter tegen de invoering van marxistische economie ingesteld worden. een apart vak marxistische economie. Wel Prof. Mandel kwam voor de gelegenheid verklaarde het bestuur heil te zien in de innaar de Tilburgse hogeschool voor een levoering van een nieuw vak politieke econozing en onderstreepte het belang van politiemie en maatschappelijke orde. De faculteitske economie. Enkele dagen later bezochtte raad besloot met tien stemmen voor en acht de beroemde voormalige Duitse studententegen om de marxistische economie wel als leider Rudi Dutschke de hogeschool en beapart vak in het studieprogramma op te nepleitte de invoering van het vak marxistische men. Hiermee is de marxistische economie economie.

Studenten

met opdrachten

Op 6 juni vertrekken ongeveer 25 mensen van de KUB voor een reis van ruim een maand naar China. De zeventien studenten in het gezelschap hebben 8 opdrachten van Nederlandse bedrijven opzak. De organisatie is in handen van de Stichting Activite en de groep blijft een maand in China waarna ook nog enkele dagen Hongkong op het programma staan. Naast verblijven in Beijing, Nanjing, Shanghai, Xiamen en Guangzhou bezoekt de groep ook de Nankai University in Tianjin. Met de Nankai University heeft de KUB een samenwerkingsovereenkomst gesloten. Daartoe bezocht CvBvoorzitter P. Verheyen onlangs de Chinese Volksrepubliek. Van collegezijde zal nu J . van Berkom meereizen. We schreven in de herfst van vorig jaar over de China-reis die de Stichting Activite dit studiejaar organiseert. De activiteiten van Activite beperken zich echter niet tot het zomaar voorbereiden van zomaar een reisje, want de studenten-deelnemers gaan met concrete opdrachten van bedrijven naar het oosten. Op dit ogenblik zijn er voldoende op-

naar China drachten voor iedere student-deelnemer zodat daarmee ook een deel van de te maken kosten kunnen worden gefinancierd. Op de KUB werkt de vereniging verder aan de informatieverdieping als voortiereiding op het China/Hongkong project. Op 13 april kwamen in dit kader enkele onderwerpen aan bod die relevant kunnen zijn voor de toekomstige China-reizigers. Mr. Th. van Valkenburg, de man van China desk Amro bank, en mr. T.van Haaren van Loyens en Volkmaars hadden het over de monetaire en fiscale aspecten van het zakendoen met China, 's Avonds sprak Drs. A. Oostra van de raad van bestuur van Heineken over China, 'a wonderful world' voor Heineken. Er heeft zich de afgelopen tien jaren een hele ontwikkeling voorgedaan in de fiscale wetgeving rond de vestiging van bedrijven in China. Waar er tien jaar geleden nog geen regelgeving was, zijn er nu een heleboel regels en regeltjes in China. Ook op monetair vlak is er heel wat mogelijk. De Activite studenten kregen door deze studiedag inzicht In die monetaire mogelijkheden. Bijvoor-

erkend als wetenschap. Een commissie werd ingesteld om een blauwdruk te leveren voor de instelling van het vak politieke economie en maatschappelijke orde.

VERTRAGINGSTACTIEK Hierna volgde een vertragingstactiek van officiële zijde. De benoemingscommissie deed er twee jaar over om een keuze te maken ten aanzien van de kandidaten. Er rolden twee adviezen uit. Een meerderheid van de commissie, bestaande uit de meer behoudende personen onder leiding van prof. Bosman, kwam met een voordracht en een minderheid in de commissie schoof onder meer een kandidaat uit Berlijn, Jörg Glombowski, naar voren. De faculteitsraad besloot met een ruime meerderheid het minderheidsstandpunt over te nemen. Glombowski was dus uitverkoren om naar Tilburg te komen. Het College van Bestuur en het Stichtingsbestuur probeerden echter de benoeming van de marxistisch econoom op formele procedurele gronden dwars te zitten. Men wilde eerst advies vragen aan de Duitse zusterinstellingen over de hoogleraarin-spé omdat deze zijn 'Habilitationsschrift' (een extra academische bevoegdheid in Duitsland) nog niet had. Een ongebruikelijke gang van zaken bij benoemingen, hoewel formeel correct. De adviezen van de oosterburen bleken echter zeer vleiend te zijn voor Glombowski. Ook bleken enkele bezettingen van de hogeschool een noodzakelijk kwaad om de benoeming af te dwingen. Jörg Glombowski werd uiteindelijk aangesteld als lector en werd enkele maanden daarna automatisch hoogleraar. Tot op de dag van vandaag is prof. dr. Glombowski, met als naaste medewerker drs. W . Boerboom, hoogleraar bij de vakgroep politieke economie en maatschappelijke orde aan de KUB. Gerard Rutten De werkgroep POLEK bestaat vijftien jaar en organiseert daarom een lustrumcongres op vrijdag 28 april onder de titel: De veranderende gedaantes van de politieke economie. Het vindt plaats in het Cinecitta-gebouw in de Willem-ll-straatte Tilburg. Er zijn lezingen van ondermeer Glombowski en een forumdiscussie, 's Avonds is er feest in Theseus aan de Bredaseweg. beeld weten zij nu beter hoe de Chinese overheid buitenlandse bedrijven subsidieert en de eigen bedrijven blijft subsidieren ook al zijn ze verlieslatend. Ook over de vorming van joint-ventures is voor de toekomstige China-reizigers heel wat duidelijk geworden. China wil graag nieuwe technologie aantrekken. Er is dus veel belangstelling voor westerse ondernemingen om joint-ventures op te zetten. In China zijn er vanuit het ministerie gespecialiseerde organisaties opgezet die op de Chinese markt zoeken naar geschikte partners voor een joint-venture met een Nederlandse firma die interesse betoont voor een vestiging in China. Gezamenlijk wordt met Chinese en Nederlandse ondernemingen gewerkt om een contract op te zetten. Er is een redelijke vrijheid bij het opzetten van die joint-ventures. Je kunt als bedrijf niet meer verplicht worden om zoals vroeger je grondstoffen uit China te betrekken en het is ook niet meer zo dat je als buitenlandse deelnemer geen meerderheid mag hebben in een joint-venture. Vroeger moest het Chinese aandeel minstens 50% zijn. (EV)

21 april 1989


K

Invoering OV-kaart in september 'nog steeds haaibaar' Ook de CDA-fractie in de Tweede Kamer heeft dinsdag 18 maart voor de invoering van een OV-jaarkaart voor alfe beursstudenten gestemd. Een alternatief plan van het CDA-Kamerlid A. Lansink, die pleitte voor een kortingskaart voor het openbaar vervoer, is niet meer neergelegd in een wijzigingsvoorstel. De Kamer stemt donderdag over de OV-jaarkaart. De goedkeuring van de OV-studentenkaart door de Tweede Kamer is enkele weken later gekomen dan minister Deetman had gehoopt. De bewindsman heeft er echter nog steeds vertrouwen in dat de kaart per 1 september wordt ingevoerd. De Eerste Kamer wil zich geen overhaaste behandeling van de OV-kaart laten opdringen en debatteert er pas op 9 mei aanstaande over. Volgens de woordvoerster van Deetman is een tijdige invoering daarmee echter niet onmogelijk gemaakt. De ministervan onderwijs benadrukte vorige week tijdens het debat in het parlement, dat hij het groene licht voor de invoering van de kaart pas zal geven als vaststaat dat alle technische problemen uit de weg zijn geruimd. De betrokken deskundigen hebben hem verzekerd dat invoering per september nog steeds haalbaar is. Deetman heeft desondanks tot nu toe geweigerd financiële verplfchtingen aan te gaan. De invoering van de OV-jaarkaart voor studenten kon woensdag op de vrijwel onvoorwaardelijke steun rekenen van de WD-fractie in de Tweede Kamer. De toestemming van het CDA is wat moeizamer tot stand gekomen. Volgens Lansink biedt de OV-jaarkaart veel voordelen aan de student, maar voor sommigen schiet dit middel 'over en naast het doel' omdat de invoering meer kost dan de afschaffing van de huidige reisvergoeding oplevert. De CDA-er noemde de kaart een vorm van 'gedwongen winkelnering', die de bestedingsvrijheid van de student beperkt. Volgens Lansink zou de bestedingsvrijheid aanmerkelijk vergroot worden als de student een of andere kortingskaart voor het openbaar vervoer zou ontvangen, die naar behoefte wordt gebruikt. Zo'n kaart zou voor de overheid goedkoper zijn, zodat de basisbeurs minder verlaagd hoeft te worden. De door Deetman voorgestelde OV-jaarkaart leidt tot een korting van ongeveer zestig gulden per maand op de basisbeurs. Lansink vroeg de bewindsman om deze mogelijkheid te bespreken nnet de openbaar vervoerorganlsaties. Deetman vond echter dat alterna-

tieve mogelijkheden al voldoende onderzocht zijn in de onderhandelingen met die organisaties. Daarbij is gebleken dat varianten van een kortingskaart oftewel oninteressant waren voor de OV-bedrijven, of te duur werden voor de student. Lansink heeft zich wat morrend bij de argumenten van de minister neergelegd. PvdA-woordvoerder Vermeend vond het voorstel van Lansink een aantrekkelijk alternatief voor de OVjaarkaart. Hij heeft alles in het werk gesteld om de CDA-collega te bewegen tot concrete wijzigingsvoorstellen. Nu die zijn uitgebleven, vindt Vermeend dat Lansink is gezwicht voor het 'machtswoord' van het kabinet. Deetman is van mening dat hij Lansink in een 'open discussie' met argumenten heeft overtuigd van de voordelen van de OVjaarkaart. (JD/HOP)

Eerste Leon Janssen lecture door Frances Stewart Op maandag 24 april zal ms. Frances Stewart, als ontwikkelingseconome verbonden aan het Queen Elisabeth House in Oxford de eerste 'Leon Janssen lecture' uitspreken. De lezing, die de titel draagt 'How new trade theories affect the third world trade strategies' wordt georganiseerd door het Instituut voor Ontwikkelingsvraagstukken (IVO) van de KUB en maakt deel uit van het Leon Janssen Fonds. Prof. dr. L. H. Janssen s.j. nam in oktober 1986 afscheid als hoogleraar in de economie van de ontwikkelingslanden. Janssen was sinds 1958 verbonden aan de KUB, aanvankelijk als assistent van prof. Schouten. Vanaf 1961 was hij buitengewoon hoogleraar in 'de leer van de aanpassing van de ontwikkelingslanden'. Twee jaar later volgde zijn be. noeming tot gewoon hoogleraar. Prof. Janssen was ook de oprichter van het IVO. Het fonds dat nu zijn naam draagt is ingesteld bij gelegenheid van zijn emiritaat. Op de dag dat ms. Stewart haar lezing geeft, zal ook de beste scriptie op het gebied van ontwikkelingsvraagstukken bekroond worden met een prijs. Deze prijs, die bestaat uit een geldbedrag van duizend gulden zal worden uitgereikt in bijzijn van de beoordelingscommissie, bestaande uit prof. dr. H. Linneman, prof. drs. J. Pronk en dr. M. Vellinga. De lezing van Frances Stewart wordt gehouden in de aula van de KUB. De aanvang is 15.30 uur. Om kwart voor vijf zal de scriptieprijs worden uitgereikt. Toegang gratis. (MK)

Geloven zonder m a c h t s w e l l u s t

Zes inleiders belichtten afgelopen dinsdag tijdens een studiebijeenkomst op de Theologische Faculteit Tilburg vanuit verschillende invalshoeken de zogeheten Keulse Verklaring, een manifest waarin vooraanstaande theologen het starre, autoritaire beleid van Rome sterk bekritiseren. Prof. dr. Wiel Logister verdedigde de stelling: 'meer dan ooit is het nodig dat de geloofsgemeenschap getuigt van de menselijke armzallgheld, van de kunst om te leven zonder-alles-te-weten, zonder machtswellust en zonder laatste overzichtelijkheid' De Keulse Verklaring komst volgens Logister voort uit de zorg, dat het verlangen naar bepaalde vormen van orde en duidelijkheid in de kerk het vrijwel onmogelijk maakt om in de huidige cultuur van het evangelie te getuigen. Van links naar rechts op de foto: prof. Knippenberg, een KRO-verslaggever, prof. Merks, prof. Logister en prof. Bornewasser (op de rug gezien). (PvZ)

Congres over sociale zekerheid in Europa na 1992 Hoewel het magische jaar 1992 al met rasse schreden nadert, zijn veel zaken nog lang niet duidelijk. Ook op het gebied van de sociale zekerheid zijn tal van aspecten nog niet geregeld. De gestegen concurrentie, de toegenomen mobiliteit en het stedds groter wordende probleem van de armoede dwingen de lidstaten van de E.G. een meer actieve rol te gaan spelen op het terrein van de sociale zekerheid. De manier waarop dit moet gebeuren staat nog ter discussie: moeten de Europese lidstaten na '92 hun sociale zekerheidssystemen op elkaar afstemmen? Is het wel mogelijk om de stelsels te harmoniseren? Moet de vigerende regelgeving voor gastarbeiders worden aangepast of moet deze veranderd worden in geheel nieuwe systemen voor sociale zekerheid? Deze en soortgelijke vragen staan centraal op het internationale congres dat de subfaculteit Sociale Ze-

kerheidswetenschappen van de KUB in samenwerking met de Tilburgse studievereniging SEVIO organiseert. Het congres is het sluitstuk van het Erasmusprogramma 'Social Security in the E.C.', dat sinds februari 1989 in Tilburg loopt en dat door 75 studenten uit Nederland, België, Duitsland, Denemarken en Griekenland is gevolgd. Twee weken geleden legden deze studenten hun tentamens af; 45 van hen zijn hiervoor inmiddels geslaagd. Aanstaande maandag en dinsdag zijn er herkansingen en op die dag moeten alle studenten hun papers hebben ingeleverd. Studenten die geslaagd zijn ontvangen op de dag van het symposium een certificaat. Op het congres, dat gepland is op woensdag 26 april in de aula van de KUB, zullen deskundigen op het gebied van de sociale zekerheid en vertegenwoordigers van het Europese Parlement, vakbonden en werkgeversorganisaties acte de presence geven. Het symposium wordt om 9.40 uur geopend door prof. dr. D. Pieters, hoogleraar sociaalzekerheidsrecht aan de KUB. De voertaal op het congres is Engels. (MK)

Unifonnering, stropdasplicht. De baard is ongepast. Elke dag een schoon streepje. Met de hinderlijke gewoonte behept iedereen met 'U' aan te spreken. Ik mag geen aanstoot geven, niet stoten aan mij steen des aanstoots

Hoofdcultus

Twee passerende jongeren attendeerden mij erop. Een gaf uitvoerig een beschrijving van een geziene foto van een collegezaal jaren zestig. ' VeeJ haar, jongen, van dat lange En baarden .'ƒ.'....' Deze flarden gesprek Weven hangen. En verderop. Congres. Een van de veJe. Met veel belangrijke onderwerpen. En even zovele beJangnjke mensen. En is men niet belangrijk, dan is dat te koop. De low-budget belangrijken bij C &• A, de beter gesitueerden bij Hij. Het summum: op maat gesneden. Gesoigneerd donJcerbJauw, stemmig grijs, trendy 'double breasted', dit over een streepjes-dessin met stropdas en pochet: deze man is 'belangrijk'!! Maar bovenal: glad. De kin geëgaliseerd, de wangen blozend scheutig rondgegaan met de aftershave. De coup is kort, vergeld en uiteeschoren m de nek.

Univers

De 'van Dole' als autoriteit vertoont in zijn opsomming van nederlandsche spreekwijzen een opvallende eenduidigheid bij het woord 'haar', allen verwijzend naar tegendraadsheid revolutionair. '69: fatsoenlijke mensen bedreigd door 'haar', veel 'haar'. Ongeordend, spelden en klemmen eruit. De veelheid is de bedreiging. Het establishment, bijgepunt, scheiding in het midden bedreigd door massa's krullen en strengen. Een overwoekering van het con/ectieharnas Zelfs in staat scheuren m dit harnas aan te brengen, het te doorklieven. Als wortels van bomen brekend door egaal geas/alteerde wegen. Veroorzaken scheuren, barsten belemmeringen Maar de scharen stonden gereed, achter de barricaden, de scherpe punten dreigend vooruit. Eu/orie werd gekortwiekt, elke poging tof vliegen verhinderend. Samson met coup 'keurig' Krachteloos, overwonnen, ingewisseld voor samsonite. Mannen met electrische zagen verwijderen wortels: degroeirichting aanpassen of a/sterven. Het harnas verzamelt zich, herstelt zich, slechts lichtelijk beschadigd, een enkele roestplek als tierinnering. De kruisvaarders der traditie keren terug, de banieren hoog geheven het blazoen weer opgepoetst. Een enkeling koestert nog een laatste lok, voorzichtig, als een kostbaar relikwie.

21 april 1989


ONDERWIJS

VONNIS

Kwaliteit moet decentraal worden verbeterd' ingevuld. Onderwijsvormen, Democratisering en Studenteninvloed, Ondenwijs en Maatschappij en Ondenwijs kiezen en verbeteren. Zo presenteerde de Groningse bond (GSB) een workshop over studentenbond: vakbond of consumentenbond. Wat doe je als bond aan dienstverlening? Alleen voor leden of voor alle studenten? Mogen plaatselijke bonden afzonderlijk standpunten naar buiten brengen of moet dit onder de vlag van

'Ik zit hier niet omdat i/c boos ben, maar meer om eens van anderen te horen hoe zijhun onderwijs ervaren, 'zegt een Wageningse student. De gespreksleider uit Fries/and slaat met zijn hand op tafel: 'Maar onden/vijsverraad is landverraad, dus Deetman moet tegen de muur. "Nou, nou,'k/inkt het uit het lokaal. Het is zaterdag 15 april, tijdens het festicon van de LSVb. In workshops discussiëren studenten over de verschillende aspecten van de kwaliteit van het onderwijs. Een kleine tweehonderd studenten waren afgelopen zaterdag bijeen in de Oude Manhuis Poort te Amsterdam. De bedoeling van het congres annex festival was de discussie over onderwijs en ondenwijskwaliteit bij studenten te stimuleren. 'Kijk', vertelt LSVb-voorzitter Nicky de Hiep. 'Veel studenten hebben klachten over hun onderwijs. Over de manier van lesgeven, de inhoud en de organisatie. Het is belangrijk dat daar ook daadwerkelijk iets aan wordt gedaan. Op zo'n dag als vandaag wissel je met elkaar van gedachten. Er zijn veel, voornamelijk, delegaties van plaatselijke bonden aanwezig. Die geven die informatie weer door aan hun achterban. Zodat er op grote schaal nagedacht wordt over onderwijskwaliteit. Kwaliteit is zo'n persoonlijk begrip. Dit soort zaken kun je niet landelijk oplossen, dat moet decentraal gebeuren. Denk aan alternatieve studiegidsen, beoordeling van docenten, een student- visitatiecommissie, evaluaties. Studenten kunnen zelf veel verbeteren aan hun situatie.' 'We houden nu tot half twee pauze, en dan beginnen we aan de tweede ronde workshops,' roept festicon-organisator Bram Zandstra om. Terwijl broodjes en koffie over de toonbank gaan, wordt een enorm podium en een geluidsinstallatie geïnstalleerd. Fusten bier worden binnengereden. De foyer staat al helemaal in het teken van het afsluitende feest die avond. 'Ik vind het wel goed zo'n congres,' vertelt een jongen. 'Het is belangrijk dat er zoveel mogelijk studenten aan het denken worden gezet. Je moet alleen niet venwachten dat je tot een consensus komt over de kwaliteit van het onderwijs. Je kunt geen algemene criteria geven voor goed onderwijs. In de workshops merk je bijvoorbeeld dat hbo-studenten met hele

niet, zo blijkt na de film. De LSVb-voorzitter is er wel. Terwijl de band in de hal een sound check doet, spreekt zij een slecht gevulde collegezaal toe. 'De actuele situatie is dat er in de grote steden bussen rijden met het opschrift 'Studeren doe je in Groningen', studievoorlichting venwordt tot studiereclame', betoogt Nicky de Hiep. Uit een bepaalde hoek van het publiek stijgt een gebrul op. Vervolgens gaat De Hiep in op het belang van goede en kritische studievoorlichting aan studenten in spé en de rol die studenten daar in kunnnen spelen. Bijvoorbeeld door meer zeggenschap over de inhoud van het studiemateriaal van de eigen faculteit en door het uitgeven van alternatieve studiegidsen.

SELECTIE

Nicky de Hiep: kwaliteit is zo'n persoonlijk begrip andere problemen zitten dan wij. Wat weet ik nou van Probleem Gericht Ondenwijsaf.' Iemand van de Rotterdamse studentenvakbond (Gros) mengt zich in het gesprek. 'Het thema van vandaag is nogal vaag. Kwaliteit van het onderwijs... Het hangt van zoveel factoren af hoe je daarover denkt. Welke politieke visie heb je, wat venwacht je van ondenwijs? Dat het je een goede baan oplevert of datje erdoor wordt gevormd? Ik had gehoopt dat er meer over pressiemiddelen werd gepraat. Hoe je je als bond sterker en strijdbaarder kan maken, zodat je Den Haag meer onder druk kunt zetten. En uitgerekend de workshop over ondenwijsstrijd gaat niet door. Het congresprogramma bestaat uit vier clusters die door de plaatselijke bonden zijn

de LSVb? De Twentse bond (SRD) organiseerde een workshop over het nut van alternatieve studiegidsen. Praten over studievoorlichting, medezeggenschapsraden en studenteninvloed, waarden in het onderwijs, bedrijfsleven en ondenwijs, invloed studenten op geldstromen, moet conclusies opleveren die 's avonds zullen worden gepresenteerd. De workshops zitten er na de derde ronde op. De fusten bier zijn aangesloten. Defesticongangers verlaten de Oude Manhuis Poort om 'op eigen gelegenheid of collectief' ergens te gaan eten. Om zeven uur gaat het programma verder met de film 'Une histoire de Vent'. Daarna zal Nicky de Hiep nog een toespraak houden en de conclusies van de workshops bekend maken. Die zijn er

In de nieuwe Wet Hoger onderwijs en Wetenschappelijk onderzoek (WHW) moeten de instellingen straks zelf zorg gaan dragen voor de studenteninstroom. De Hiep wijst op het gevaar dat de numerus fixus gewoon blijft bestaan, omdat instellingen het geld niet hebben hun capaciteit uitte breiden. Bij het HBO verandert het tijdstip van selectie. In plaats van selectie voor de aanvang van de studie moeten de instellingen de studenten selecteren nadat zij de propaedeuse hebben afgerond. 'Studenten mogen wel met een studie beginnen, maar moeten dan afhankelijk van de goedgezindheid van hun instelling, na hun eerste jaarswitchen naar een andere studie,' aldus de voorzitter. 'Moeten instellingen zich inderdaad onderling gaan profileren, en op welke kenmerken moeten zij dat dan doen? Moeten we als studenten accepteren dat ons een rol als onderwijsconsument opgedrongen wordt bij de invoering van een soort strippenkaartensysteem? Moet de bestuursstructuur van de instellingen veranderen in de richting van een professioneel management? Het zijn vragen waar ik op dit moment geen duidelijk antwoord op heb. Duidelijk is wel dat die antwoorden er op niet al te lange termijn moeten komen, en dat daarin de toegang tot het onderwijs een belangrijke rol moet spelen. Laten we daaraan gaan werken. We moeten ophouden met zitten en luisteren.' De zaal voegt de daad bij het woord. Het feest kan beginnen. (Pien Heuts/HOP)

Hoge Raad kiest voor 'onrechtmatige' Harmonisatiewet De Harmonisatiewet tast de rechtszekerheid van een deel van de studenten aan. Toch vindt de Hoge Raad dat de wet moet worden toegepast. De Haagse rechtbankpresident Wijnholt had de Harmonisatiewet niet mogen toetsen aan het Koninkrijksstatuut en diens vonnis is daarom nietig verklaard. De Hoge Raad heeft op vrijdag 14 april uitgesproken dat de Harmonisatiewet in zijn geheel moet worden uitgevoerd. Het vonnis van rechtbankpresident Wijnholt - die in augustus in kort geding een deel van de wet buiten werking had gesteld - is op technische gronden vernietigd. De Hoge Raad laat zich echter zeer kritisch uit over de omstreden bepalingen van de Harmonisatiewet. Deze zijn 'in strijd met gerechtvaardigde verwachtingen van de betrokken studenten en derhalve met het rechtszekerheidsbeginsel'. In de oude regelingen van vóór de Harmonisatiewet had iedereen die een tweede studie begon opnieuw recht op zes jaar inschrijving en studiefinanciering. Toen de wet op 27 juli vorig jaar werd aangenomen, werd dit recht beperkt tot driejaar. Een uitzondering

Univers

is toen echter gemaakt voor studenten die op dat moment al aan hun tweede studie bezig waren. Zij mochten daar nog vier jaar over doen. Deze laatste bepalingen vond Wijnholt onrechtmatig, omdat de betrokken studenten bij aanvang van hun tweede studie immers rekenden op een onverkorte inschrijvingsduur van zes jaar. Het geding bij de Haagse rechtbank was aangespannen door onder meer de Landelijke Studentenvakbond (LSVB). De advocaat van de bond vroeg om toetsing van de wet aan het Statuut voor het Koninkrijk der Nederianden. Wijnholt heeft dat verzoek echter ten onrechte gehonoreerd, zegt de Hoge Raad. De rechter mag formele wetten niet toetsen op hun grondwettigheid. Dat mag alleen de

wetgever zelf (regering en pariement) doen. De Hoge Raad wijst erop dat dit principe al gold bij de totstandkoming van het Koninkrijksstatuut in 1954. Bovendien wijzen de toelichting op het statuut en de geschiedenis ervan niet op de wenselijkheid van toetsing van wetten. In het Koninkrijksstatuut is de verhouding geregeld tussen Nederland, de Nederiandse Antillen en Aruba (en voor de onafhankelijkheid ook Suriname). Overigens is het inmiddels onwaarschijnlijk dat er nog veel studenten zijn die last hebben van de betreffende bepalingen in de Harmonisatiewet. Meteen na het kort geding in augustus heeft minister Deetman verklaard dat hij het vonnis van Wijnholt zou respecteren zolang de kwestie bij de Hoge Raad in behandeling bleef. Toen in februari bleek dat een uitspraak van het hoogste rechtscollege nog even op zich liet wachten, veriengde de minister die termijn tot september 1991. Daardoor houdt iedereen die vóór de inwerkingtreding van de Harmonisatiewet (27 juli 1988) aan een tweede studie was begonnen alsnog zijn oude rechten op inschrijving en studiefinanciering.

De Landelijke Studentenvakbond denkt trouwens dat er ook in 1991 nog wel studenten in tijdnood zullen komen, ondanks het uitstel dat Deetman heeft gegeven. Een woordvoerder van de bond zei niet te weten om hoeveel studenten het gaat. De LSVB is in ieder geval zeer teleurgesteld door de uitspraak van de Hoge Raad. Het wordt vooral pijnlijk gevonden dat de onrechtmatigheid van de Harmonisatiewet is eri<end, maar dat deze toch in werking kan blijven. Na overleg met de studentenorganisaties LSVB en ISO heeft minister Deetman in februari ook tot andere wijzigingen van de Harmonisatiewet besloten. Voor iedereen die na juli 1988 aan een tweede studie is begonnen geldt namelijk nog steeds dat een inschrijvingsrecht van drie jaar resteert. Met instemming van de studentenorganisaties wil Deetman daar twee jaar van maken, maar dan mag de student eventueel resterende inschrijvingsjaren van zijn eerste studie behouden. Hiervoor is een wetswijziging nodig, die nog niet aan de Tweede Kamer is voorgelegd. (JD/HOP)

21 april 1989


OPINIE PERS

'Vijf procent is teveel gevraagd' 'De Nationale Ziekenhuisraad (NZR) is een overl<oepelende organisatie van alle instellingen die werkzaam zijn op het gebied van de 'intramurale gezondheidszorg': ziekenhuizen, verpleeghuizen, psychiatrische- en zwakzinnigeninrichtingen. De NZR behartigt de belangen van haar leden naar de overheid en heeft een werkgeversfunctie. Dat laatste houdt in dat we CAO-onderhandelingen met de bonden voeren. Nu wordt dat wat moeilijker. Normaal overleggen we met de bonden, onze enige wettige gesprekspartner. Het probleem is dat de sector nogal slecht is georganiseerd. Daarbij komt dat de Vereniging van Verpleegkundigen in Opstand (WIO), waarmee wij officieel niet om de tafel zitten, het initiatief heeft overgenomen. Men heeft overigens wel een soort overeenkomst met de bonden gesloten. Daar ben ik blij mee. Maar niettemin, als puntje bij paaltje komt, onderhandelen wij alleen met de vakbonden.' 'In dit CAO-conflict vallen wij onder de Wet Arbeidsvoorwaarden Gepremieerde en Gesubsidieerde Sector. Een en ander betekent dat in overleg met de minister van Sociale Zaken de ruimte voor extra salariëring wordt bepaald. Het kabinet heeft ons 0,75 procent ruimte gegeven.'

POLITIEK ISSUE 'In de 2,85 procent die wij geëist hebben, zit aan de ene kant 1,7 procent, het gemiddelde van de ruimte die tot nu toe in andere CAO's aan de looncomponent gegeven werd. Daarnaast gaan we uit van het feit dat sinds 1986 de gezondheidszorg in vergelijking met de overheid en de marktsector achterop is geraakt. We hebben dat becijferd en komen dan op totaal 2,7 in twee jaar weg te werken, twee maal 1,35. Plus 1,5 procent is 2,85.' 'De achterstand in loonontwikkeling is terug te voeren op macro-overwegingen

Na vastgelopen onderhandelingen met de bonden over een nieuwe CAO, vroeg de Nationale Ziekenhuisraad (NZR) het kabinet tevergeefs om meer ruimte. Sindsdien is er sprake van een patstelling. De Koning blijft bij 0,75 procent, terwijl de NZR 2,85 procent eist en de bonden 5 procent eigenlijk nog te weinig vinden. Acties zijn aan de orde van de dag. Met het risico Ingehaald te worden door de actualiteit, laat prof.dr. Gery van Veldhoven (54), hoogleraar economische psychologie aan de KUB en voorzitter van de Nationale Ziekenhuisraad, zijn licht schijnen op de CAO-perikelen.

P A R T I FRIS van het kabinet. De premie voor ziektenkostenverzekering wordt beschouwd als onderdeel van de collectieve lasten. En dit kabinet heeft de collectieve lasten tot een politiek issue gemaakt. Men wil daarbij echter wel eens vergeten dat de gezondheidszorg voor het overgrote deel niet uit de begroting van de rijksoverheid wordt betaald, maar uit de premie. Wanneer de regering zegt straatarm te zijn, slaat dat met andere woorden nergens op. We zouden uit de problemen zijn als de premie met enkele tienden van een procent verhoogd werd. Ik ben er heilig van overtuigd dat niemand daar moeite mee heeft.' 'De bonden zitten in een precaire situatie. Ze worden links en rechts door actiegroepen ingehaald en doen hun best om het verloren gegane terrein terug te krijgen. Dat kunnen ze maar op één manier doen:

K

'De wiskunde als fundamentele wetenschap verarmt door de vercommercialisatie van het onderzoek aan de universiteit', zei prof. U. Faigle tijdens zijn ambtsaanvaarding als hoogleraar Mathematische Besliskunde uitgerekend aan de 'ondernemende' Universiteit Twente. Toegepaste wiskunde geeft ad hoc oplossingen voor ad hoc problemen waarmee bedrijven komen aankloppen. Maar die problemen zijn niet de problemen die we over tien of twintig jaar zullen hebben, aldus de Duitse hoogleraar. Doel van een academische instelling is mensen te begeleiden zodat ze met hun actieve kennis toekomstige problemen aankunnen. Dat schrijft het UNIVERSITEITSBLAD van de ondernemende universiteit. Andere tegenvaller voor het ondernemende Twente is het feit dat UT geen verkorte opleidingen voor HBOingenieurs zal organiseren terwijl de Technische Universiteit Eindhoven dat wel wil doen. Volgens het Twentse college dient het kwali-

de eis van de actiegroepen overnemen en zich daar sterk voor maken. Men heeft zich tot op heden vastgebeten op die 5 procent. Zelfs als wij erin zouden slagen om er 2,85 uit te halen, is dat voor de bonden onbespreekbaar. Dat vergemakkelijkt de gesprekken niet.' 'Het kabinet heeft geadviseerd om de pensioenpremie te verlagen en probeert de zaak open te breken door de werkdruk aan te pakken, een van de grote problemen in de gezondheidssector. Maar dan komt men met structurele maatregelen die pas over een aantal jaren effect hebben. En bovendien los je de werkdruk niet op met arbeidsvoorwaardenoverleg, althans niet rechtstreeks, terwijl daar het conflict zich op toespitst. Dat minister De Koning zich hierbij onwrikbaar opstelt is bekend.'

'Er zijn twee voorwaarden voor het vinden van een oplossing. Eerstens zou je de zekerheid moeten hebben dat andere groepen geen salarisclaims ontlenen aan loonsverhoging binnen de gezondheidszorg. Het gaat immers om een problematiek die enkel en alleen voor die sector geldt. Vervolgens, moet de regering inderdaad tot de slotsom komen dat de minister zijn 0,75 procent onmogelijk staande kan houden. Om een voorbeeld te noemen: het ambtenarenkorps heeft zojuist 0,7 procent reële arbeidsverbeteringsvoonwaarden gekregen. Bij ons zit in die 0,7 procent 0,4 als gevolg van verlaagde sociale lasten. Dat krijgen wij nu toegewezen door de minister: letteriijk een sigaar uit eigen doos. De echte, reële ruimte die de minister ons geeft is in feite 0,3 procent. Volstrekt onhoudbaar.' 'Ik vermoed dat de Kamer zich niet eensgezind achter de minister zal opstellen. Daar zijn wel signalen in die richting. Het debat is tot twee keer toe uitgesteld en werd schriftelijk voorbereid. Alles wijst erop dat men niet zonder meer achter het kabinet staat.'

FUNCTIEWAARDERING 'Een paar jaar geleden zijn binnen onze sector met de bonden afspraken gemaakt over functiewaardering. Daarbij werd het hele systeem van salariëring nauwgezet met alle betrokkenen doorgeëxerceerd. Ga je dat ten voordele van een groep openbreken dan zitten alle fysiotherapeuten en overige personeelcategorieën op het vinkentouw. Een partiële oplossing kunnen we eigenlijk in het totaal van de functiestructuur in de sector niet goed hebben. Bovendien worden er elders op dit moment CAO's afgesloten die een stuk lager liggen. Al met al denk ik dat 5 orocent teveel gevraagd is.' Peter van Zoest

NIPT-

teitsniveau van alle afgestudeerden, dus ook die van doorgestroomde HBO'ers gelijk te zijn. Een volwaardige ingenieursopleiding kan niet in twee jaar worden afgerond, dat zal voor een afgestudeerde HBO'er eerder drie jaar moeten zijn. In Eindhoven probeert men het met opleidingen van nominaal 7 a 8 trimesters. Het faxen neemt een steeds grotere vlucht, ook aan de universiteiten. In Wageningen werd de eerste fax pas in augustus 1987 aangeschaft, maar nu zijn er al twaalf toestellen en binnenkort krijgen nog eens zeven vakgroepen een fax-apparaat. Niet iedereen is gelukkig met de opmars van de fax. Joke Janssen van de Wageningse vakgroep Voorlichtingskunde spreekt in het WAGENINGS UNIVERSITEITSBLAD van 'de terreur van de fax'. 'Faxen kost veel tijd, een hoop energie en veel ergernis. Het is een verdomd handig apparaat hoor, maar iedereen denkt dat faxen een eenvoudige handeling is en dat valt best tegen.' Voor het versturen van een berichtje staat ze meestal een tijdje in derij.Een verbinding met het buitenland moet je bij de telefoniste aanvragen en ook dan is het wachten voor de verbinding tot stand komt. Storingen in het net vertragen vaak de werking.' Als je dan na een half uur eindelijk weer op je kamer bent, zeggen ze op de vakgroep: 'Waar was je nou.' De telefoon staat hier onbemand.' Dan sta je dus met een paars hoofd bij de fax.' Ook de fax-ontvangst zorgt voor ergernis. Vaak moet de ontvanger kosten betalen waar men niet om gevraagd heeft, maar daarover heeft Joke het niet. 'Als er voor onze vakgroep een fax binnenkomt, wordt er gebeld en verwacht men

van mij dat ik a la minute naar beneden storm om dat ding op te halen', klaagt Joke. Shell heeft vrede gesloten met de TU-Delft en heeft daar een prijs voor betaald lezen we in DELTA. Het Lab voor Fysische Technologie kre^ uit handen van de president-direaeur van Shell- Nederland drs. H.Hooykaas een gift van 500 duizend gulden om een nieuw meet-,regelen rekennetwerk te installeren. Het lab heeft nauwe banden met Shell en kreeg al van bij de oprichting in 1946 forse donaties van de Bataafse Petroleum Maatschappij. Vorig jaar zag de TU -wegens de gevoelige situatie rond Shell in Zuid-Afrika- op het laatste moment af van een eredoaoraat voor concempresident ir. van Wachem. Delta: 'Voor Shell was de lol er even van af. Dinsdag werd de zaak bijgelegd. (...) De start van een nieuwe serie gastlezingen, waarin dr.ir. G. Ooms (een voormalig TU-prof die nu bij Shell werkt) de spits afbeet, bood Shell de aanleiding om de Fysisch Technologen te verrassen.' De Nijmeegse Theologische Faculteit wil niet samenwerken met de Tilburgse faculteit. Men is daar niet te spreken over sommige conclusies en aanbevelingen in het rapport van de Verkenningscommissie Godgeleerdheid, aldus het KUNIEUWS. 'De commissie heeft vooral onderzoeksprestaties als meetlat gebruikt. Maar in die aanbevelingen is die lat blijkbaar weg: Als Heerlen een HBO-opleiding moet worden, waarom Tilburg dan niet. Dat scoort met zijn onderzoek ongeveer net zo zwak', gromt men in Nijmegen in de richting van de Tilburgse emeritustheoloog Smits, voorzitter van de Verkenning-

scommissie. Men verdenkt hem ervan de hand te hebben in de redding van Tilburg. De Nijmeegse faculteitsraad voelt niets voor de dringend aanbevolen samenwerking met Tilburg en Utrecht. 'Dat is geen samenwerking, dat is hulpverlening', riep iemand op de publieke tribune. En wij dachten dat christenen elkaar moesten helpen nietwaar! Naar aanleidir^ van het museumweekend heeft FOLIA twee verhalen over musea. 'Kinderen zijn hinderen, vaders en moeders zijn hoeders', zo heet de tentoonstelling in het Zoölogisch Museum van de Universiteit van Amsterdam. Daar worden ouders en kinderen bekeken vanuit de biologie en dan merk je dat iedere diersoort - ook de mens - een voortplantingsstrategie heeft die zo effectief mogelijk de soort in stand houdt. Zo wil de Universiteit het Artispubliek een spiegel voorhouden - tot lering en vermaak, aldus Folia. Het andere museumverhaal is minder realistisch en handek over een Nederlands museum van de 19e eeuw. Een Nederlandse uitgave van het Parijse Musée d' Orsay is er nog niet, maar machtige kopstukken lieten zich door het Kunsthistorisch Instituut van de UvA alvast tot een gedachtenwisseling over de noodzaak ervan verleiden. Een sta-in-de-weg bij het tot stand komen van zo'n museum zijn de museumdireaeuren. 'Als puntje bij paaltje komt zijn ze net als andere particuliere bezitters: ze willen eigenlijk niks kwijt. Liever stoppen ze het in de kelder dan het aan een ander te geven', aldus Folia. (EV)

B


ALLES LIEBE

]yi]eii^;,,evoorstellingen7nïei^ plannen, een nieuw bestuur Dat is de tussentijdse balans van de Werl<groep Universiteits Ttiea­ ter (WUT) voorjaar 1989, precies vijfjaar na de opric/iting. De pro­ dul<tie 'Alles Liebe'staat van 27 tot en met 29 april op de planken van de Evenementenhal aan de Groenstraat. In deze tragie­komedie streven de personages naar hét liefdesideaal, maar bereiken dat geen van allen. ■ o ^ Met nauwelijks subsidies brengt de werkgroep in mei nog 3 andere produkties.

Vijfjaar Universiteitstheater Het toneelstuk 'Alles Liebe' is een vrije be­ werking van het stuk van de zestiende­ eeuwse Spaanse schrijver Lope de Vega. Regisseur Paul Salome: 'We hebben heel lang geïmproviseerd op de karakters. De spelers hebben hun eigen invulling meege­ geven aan de personages. Het was een uit­ daging. Eng, want je weet niet wat je over­ houdt, het kan heel plat worden. Dat is het echter niet geworden. De situaties zijn ge­ bleven en het hoofdgegeven: ontmoetingen van mensen die hun gevoel van liefde over willen brengen.' Salome heeft in Antwerpen ook met studen­ ten gewerkt. 'De kwaliteit van het spel is hier goed', vindt hij.' Dat ligt echter ook aan het stuk. De Antwerpse stukken waren filoso­ fischer. Dit verhaal, dat eigenlijk alleen maar aangegeven wordt en niet uitgewerkt, is simpeler. De taal is eenvoudig, de situaties zijn heel herkenbaar in het gewone leven.' Volgens de regisseur is het niet alleen een stuk door studenten, maar ook voor studen­ ten, leder kan zijn eigen invulling geven, om­ dat de gebeurtenissen op het toneel zo le­ vensecht zijn. Zelfs Paul en G reet hebben een verschillende kijk op het verhaal. Hij: 'Ik

vind dat het gaat over ontmoetingen tussen mensen die zoeken naar een bevrediging van wat liefde zou kunnen heten. Je ziet ze hierin op hun bek gaan. Er zijn alleen verlie­ zers in het stuk, maar de gebeurtenissen werken ook op de lachspieren. De onder­ toon is echter serieus. Het gaat om de tra­ giek van wat liefde doet met mensen.' Zij: 'Volgens mij gaat het om eenzaamheid. Niet over liefde, want de personages komen niet eens tot liefde. Het zijn acht mensen die om hun eigen as ronddraaien en daarbij toe­ vallig tegen elkaar aanbotsen. Echte ont­ moetingen zitten er dus niet in. Maar er is wel een begeerte of verlangen, dat minder onschuldig is dan verliefdheid. Je merkt dat mensen elkaar echt willen hébben.' Volgens het duo hangt het stuk nu ergens in het midden. De catastrofe­idee en de een­ zaamheid zullen echter blijven. Paul: 'Er zit weinig romantiek in, dus niet iedereen zal zich erin herkennen. De personages zijn ka­ rikaturen, dat maakt de glimlach. De bitte­ re klank die erin zit komt omdat mensen die niet bij elkaar passen bij elkaar komen, en mensen die wel passen, niet.' Het oude bestuur heeft niet voor voldoende

subsidie gezorgd om dit stuk te kunnen spe­ len. Dat bestuur is onlangs op een algeme­ ne ledenvergadering onder druk van de le­ den opgestapt, wegens onvrede met het op dat moment gevoerde beleid. Volgens Lies­ beth den Boer, lid van het nieuwe bestuur, sloeg het vorige bestuur een totaal andere weg in dan de opzet van het universiteitst­ heater vijf jaar geleden was. 'Bij de oprichting was er het streven naar kwaliteit en vernieuwing. G een amateu­ ristisch hobbyïsme maareen semi­professio­ nele aanpak zoals in diverse buitenlandse universiteitstheaters', legt Den Boer uit. 'Het vorige bestuur maakte er echter een soort gezelligheidsvereniging van. Iedereen mocht komen, ook al was je niet echt geïn­ teresseerd in theater. Wij willen nu weer te­ rug naar de vroegere opties.'

Kwaliteit belangrijker dan toegankelijkheid Voor het ontstaan van de Kunstkermis moe­ ten we terug naar 1982. In dat jaar was een aantal studenten van mening dat het cultu­ rele klimaat in Tilburg zo nodig moest wor­ den gestimuleerd. In juni van dat jaar was er nog geen sprake van een Kunstkermis maar van een Straattheaterfestival in de bin­ nenstad, een festival dat in 1983 nog eeris werd overgedaan, waarna de organisatie zich splitste in Straattheaterfestival en de Kunstkermis.Van het Straattheaterfestival is later niets meer gehoord of gezien. De TEST organiseerde vanaf toen ieder jaar de Kunstkermis, in het begin alleen de zondag­ middag, later kwam daar de zaterdag bij. Wat eerst als een studentenaangelegenheid begon, groeide snel uit tot een zelfstandige organisatie, die door sponsoring het geld bij­ een wist te krijgen om een programma aan te bieden. De TEST kan daarbij rekenen op een steeds groeiende publieke belang­ stelling. De TEST bestaat uit twee vrijwilligers die een volledige werktaak hebben aan de orga­ nisatie van dit evenement, gesteund door een aantal student­medewerkers. Heidi:

'Het zou beter zijn voor een aantal jaren de­ zelfde vaste medewerkers te hebben. Nu wisselt de ploeg ieder jaar en daardoor lukt het maar ten dele iets op te bouwen of er­ gens naar toe te werken. Het zou ook voor­ delen hebben als we er een betaalde baan van konden maken. Ten eerste bouw je op die manier een beter kontakt met het be­ drijfsleven op; in de programmering kan je vooruit kijken en daardoor een lijn gaan be­ palen, er is dan in ieder geval niet het risico dat de nieuwe mensen voor het volgende jaar al je plannen overboord gooien. Ten tweede lijkt deze formule haast wel noodza­ kelijk. Aan studenten die een halfjaar kwijt zijn om dit evenement mee te organiseren kom je niet meer, zij hebben het te druk met hun studie. Hierbij moet worden aangete­ kend dat ervaring erg belangrijk is voor het verloop van de organisatie. Alleen al hier­ door zou de TEST een uitstekende stage­ plaats zijn: Je zit hier midden in de praktijk.' De TEST is gehuisvest in de kelder van ge­ bouw A van de KUB en geniet daardoor eni­ ge faciliteiten die het mogelijk maakt de Kunstkermis te organiseren.

.L,—i.

,

NIVEAU Lag de nadruk bij het vorige bestuur op le­ denwerving en aanbieding van toneelcur­ sussen, het huidige bestuur wil vooral ni­ veau. Cursussen, dat kun je ook in creativi­ teitscentra doen, zo meent Den Boer. 'Daar is het universiteitstheater niet voor, tenzij ze in functie staan van een produktie. We zijn nu op weg naar een vaste, kleine kern die gek is van theater.' Plannen van het bestuur wijzen ook in die richting: proberen zoveel mogelijk onder professionele begeleiding te werken, om het niveau te verhogen. Daarnaast staat samen­ werking met gelijkgestemde Tilburgse cen­ tra op het programma. Met Theater de Sy­ nagoge zijn er plannen voor een produktie over G oethe en zijn tijdgenoten die nood­ gedwongen in de schaduw van de meester werkten. Vanuit de Zuidfranse stad Miramas ligt er een uitnodiging om daar volgend jaar

Kunstkermis 1989 in het teken van 't Lichte Een kunstmanifestatie die stilaan een vaste plaats heeft verworven in het Tilburgse is de jaarlijkse Kunstkermis, dit jaar alweer voor de achtste keer. Dit evenement dat zich afspeelt in en rond de gebouwen van de KUB is organisatorisch in handen van de TEST, wat staat voor Tilburgse Evenementen Stichting. Wij namen een kijkje achter de schermen en spraken met Chris Driessen en Heidi van M ierlo.

St

Chris: 'Geld speelt altijd een belangrijke rol. Het ene jaar kunnen we op een sponsor re­ kenen, het andere jaar is de kontaktpersoon vervangen of kunnen we om een andere re­ den naar het geld fluiten. Vaak ook wordt er op basis van de kwaliteit voor een bepaalde groep subsidie aangevraagd en die wordt dan op het laatste moment afgewezen. De KUB speelt een niet onbelangrijke rol in de TEST­activiteiten, niet zozeer om het geld dat er vandaan komt, maar vooral als naam­ gevende lokatie van de Kunstkermis. Van het laatste moet gezegd dat het een unieke plaats is, daar in en rond gebouw A, in het park met het vijvertje, buiten het centrum van de stad waardoor er weinig of geen toe­ vallige voorbijgangers het evenement kun­ nen verstoren.'

OVER DE GRENZEN Tot 1988 kon men een duidelijke publieke groei zien. In de programmering wordt slechts ten dele rekening gehouden met het publiek. Nog steeds is het doel jong en oud kennis te laten maken met allerlei vormen van kunst. Kwaliteit staat daarbij hoger aan­ geschreven dan toegankelijkheid. De diver­ se podia­evenementen zijn in de huidige pro­ grammering toegankelijker dan de muziek, maar volgens Chris heeft dit te maken met het al grote aanbod van muziek in de stad, zodat steeds verder moet worden gezocht naar boeiende en originele presentaties. In de beginperiode beperkte het aanbod zich tot wat er zich in Tilburg aandiende. Later keek men ook over de provinciegrenzen en over het muurtje bij de buren. Bewfljst wordt nu al enkele jaren over 's lands grenzen een

Alles Liebe (repetitiefoto) te spelen. Contacten met Avignon worden gelegd. Twee weken geleden heeft de Werkgroep bij de Pythische Spelen in G roningen een derde plaats behaald in de finale. Deze be­ loning was voor een fragment uit 'De Drie Zusters' van Tjechov. Den Boer: 'Het is een manier om je als groep te presenteren, maar het advies van de jury stelde niets voor. We hebben ons wel waargemaakt door de der­ de plaats te behalen uit meer dan tien deel­ nemers. Ik vraag me echter af of we voort­ aan aan dit soort wedstrijden mee moeten doen. Daarvoor zijn we toch te serieus be­ zig.' Na 'Alles Liebe' later dit voorjaar volgt ook nog de presentatie van de stukken van de twee cursusgroepen. (MM) beroep gedaan op vernieuwend theater en dans uit Vlaanderen. De Kunstkerr­'3 op 3 en 4 juni staat dit jaar in het teken van 't Lichte. Het anti­zware, het dynamische, het kinetische en het snelle. Wat te denken van het lichtzinnige, het los­ bandige of het erotische? In ieder geval wordt het programma voller en langer. Zo zal er aan de zaterdagavond een nacht ge­ plakt worden en op de zondagmiddag volgt ook nog de avond. Twee weken voor de Kunstkermis vinden er op dertien plaatsen in de stad evenementen plaats in het teken van 't Lichte. Twee maanden lang zullen er in en rond de KUB beelden staan die deels spe­ ciaal voor dit thema zijn vervaardigd. Aan deze expositie werken Nederlandse en Bel­ gische kunstenaars mee. Chris: 'Het is te ho­ pen dat er dit jaar minder vernielingen wor­ den aangericht. Wij zoeken mogelijkheden om een extra oogje in het zeil te houden. Mensen weten kennelijk niet voor hoeveel schade ze aanrichten en die komen ten laste van de organisatie. Sommige werken zijn heel kostbaar.' De organisatie hoopt op een grote publieke belangstelling bij het symposium ' 't Lichte in de Kunst' dat gehouden wordt op zater­ dag 3 juni i.s.m. Studium G enerale. Om je de data 3 en 4 juni niet meer te doen vergeten alvast een klein kijkje in het uitste­ kende en overvolle programma: Het zeer mooie muziektheater Mignon uit België, de uit de bossen tussen Tilburg en Turnhout af­ komstige charmezanger G uido Belcanto, Openluchtbioscoop op zaterdagnacht, De Steile Wand met een speciale act, een we­ reldpremière van het Amerikaanse dansge­ zelschap Yushico Chuma met de voorstel­ ling Dacostakada­da­da, en nog veel meer. (HvD)


THEOLOGISCHE FACULTEIT

'Ik zal niet aanvechten dat we een achterstand hebben' De Verkenningscommissie Godgeleerdheid die twee jaar geleden door Deetman in het leven werd geroepen om 'het gebied van de academische theologie in Nederland te beschrijven, te beoordelen en eventueel te herschikken', liet onlangs weten hoe slecht het gesteld is met theologisch onderzoek hier te lande. Alleen de faculteiten van Groningen en Leiden zijn wetenschappelijk op niveau. De overigen tenderen naar middelmatig of zelfs naar de categorie 'zeer zwak'. Mede gelet op de geringe instroom van studenten en prognoses voor het jaar 2000, stelt de commissie voor het aantal van dertien instellingen te reduceren tot negen. Van de vijf katholieke universiteiten en faculteiten blijven er, als het aan de Verkenningscommissie ligt, nog drie over: de Faculteit der Godgeleerdheid van de Katholieke Universiteit Nijmegen, de Katholieke Theologisch Universiteit Utrecht en de Theologische Faculteit Tilburg. De Katholieke Theologische Universiteit Amsterdam en de Universiteit voor Theologie en Pastoraat Heerlen zouden terug moeten worden gebracht naar H BO-niveau. De commissie bepleit een nauwe samenwerking tussen Nijmegen, Tilburg en Utrecht. Tilburg blijft volgens het rapport wat internationale gerichtheid betreft ver achter bij het landelijk gemiddelde. De helft van de vakgroepen behoort tot de middelmaat, de andere helft is zwak. Geen van de beoefende deeldisciplines is sterk. Middelmatig zijn Wijsbegeerte, Ethiek, Liturgiewetenschap en de Sociaalwetenschappelijke vakkenZwakke punten zijn ook het zeer hoge percentage niet-gepromoveerden in de vaste staf, 42 procent, en het geringe aantal dissertaties. Decaan Nico Schreurs is bereid de hand in eigen boezem te steken: 'Ik zal niet aanvechten dat we een achterstand hebben', zegt hij, 'maar tegelijkertijd wil ik beklemtonen dat als de commissie uit was gegaan van een iets ruimere wetenschapsopvatting, waarbij meer gelet werd op actualisering en gerichtheid op kerk en samenleving, Tilburg veel beter uit de bus was gekomen.'

KANHEKENINGEN De Theologische Faculteit Tilburg heeft altijd op het standpunt gestaan dat er in Nederiand ruimte is voor vijf volwaardige katholieke theologische faculteiten. Daarbij werd uitgegaan van de behoefte aan een gedifferentieerde theologiebeoefening en aan kerkelijke en maatschappelijke dienstverlening in de regio. De conclusies van de Verkenningscomissie dwingen tot heroverweging van deze zienwijze. Prof. Schreurs betreurt de voorgestelde reductie van het aantal katholieke wetenschappelijke instellingen tot drie, maar het stemt hem tegelijkertijd tot tevredenheid dat de Theologische Faculteit Tilburg als volwaardige faculteit blijft voortbestaan. Doorslaggevend bij de reductievoorstellen van de Verkenningscommissie zijn twee beoordelingscriteria geweest: de huidige en de te venft^achten studentenaantallen enerzijds en een vergelijking van de wetenschappelijke productie anderzijds. 'De combinatie van deze twee criteria en de vele gegevens die de commissie heeft verwerkt, maken het zeer moeilijk de conclusie van de commissie aan te vechten', geeft de decaan toe. Niettemin zijn volgens hem bij de berekening van de wetenschappelijke productiviteit veel kanttekeningen te maken. Zo is Schreurs van oordeel dat de katholieke theologische faculteiten op dit punt duidelijk in het nadeel zijn geweest vanwege de opbouwfase waarUnivers

De vijf katholieke tfieohgisciie faculteiten en universiteiten gaan Deetman afzonderlijk hun reacties op het rapport van de Verkenningscommissie Godgeleerdheid presenteren. Dat werd afgelopen maandag in gezamenlijk overleg besloten. Prof.dr. Nico Schreurs, decaan van de Theologische Faculteit Tilburg, heeft zich volgens afspraak met de zusterinstellingen twee weken lang keurig van commentaar onthouden. Na de beraadslagingen was hij bereid het stilzwijgen te verbreken.

Schreurs over Verkenningscommissie Tlieoiogie

faculteiten van Tilburg en Nijmegen vindt Schreurs het rapport uiterst vaag. Overduidelijk is inmiddels voor hem wel dat samenwerking dient te geschieden op basis van gelijkwaardigheid: 'De commissie beklemtoont dat de eervolle derde plaats van de Nijmeegse faculteit ten opzichte van de achtste van die van Tilburg in de rangorde van faculteiten bedreigd wordt door de smalle basis (vier sterke naast vijf zwakke vakgroepen), door op handen zijnde bezuinigingen en de afnemende studentenaantallen. De faculteit van Tilburg daarentegen blijkt, hoewel zwak scorend, een attractief studiecentrum te zijn dat bovendien zijn achterstand in wetenschappelijke productie snel inloopt en behooriijk wat studenten trekt, 300 tegenover de ongeveer 170 in Nijmegen. Beide zijn volwaardige faculteiten met een gegarandeerde bezetting op leerstoelniveau van de basisvakken. Beide worden 'faculteiten met toekomst' genoemd. Daartoe moeten de krachten zich bundelen. De Theologische Faculteit Tilburg is daartoe bereid en wil daarvoor met constructieve voorstellen komen.'

ONDER EEN NOEMER

Prof. Schreurs: de Tilburgse theologische faculteit Is een attractief studiecentrum in ze, zeker in vergelijking met de Rijksfaculdie vooral aan de Rijksfaculteiten sterk ontteiten,~nog steeds verkeren en vanwege de wikkeld is.' specifieke opvatting van theologie en weAnder punt van kritiek inzake de geadviseertenschapsbeoefening waar ze op voortboude reductie betreft de wijze waarop deze tot wen. Schreurs: 'Het rapport van prof. Van stand moet komen en hoe het in de nieuwe Peursen, nog maar twee jaar geleden in opconstellatie verder moet gaan. Nico dracht van de Raad van Advies voor het WeSchreurs vraagt zich af of de commissie wel tenschapsbeleid over de theologische faculbeseft wat de 'degradatie' tot H BO-niveau teiten en hogescholen uitgebracht, ondervoor Amsterdam en Heerien kan betekenen: scheide nog tien varianten van weten'Zijn er garanties dat beiden ook als HBOschapsopvattingen bij theologiebeoefening. instellingen mogen voortbestaan. Bij mijn De Verkenningscommissie gaat, althans bij weten moeten HBO-instellingen fuseren als de productivitertsberekening, nog maar van ze minder dan 600 studenten hebben. Zelfs ĂŠĂŠn opvatting uit: een zoveel mogelijk waarHeerien en Amsterdam samen zitten nog ver devrije, godsdienstwetenschappelijke, beneden dat aantal.' Ten aanzien van conhistorische en literair-kritische benadering. crete vormen van samenwerking tussen de

Congres over

personeelsmanagement

'Ondernemen met mensen in de jaren negentig; op weg naar effectief en verantwoord personeelmanagement', is de titel van het congres dat op dinsdag 25 april in de aula van de KUB wordt georganiseerd. 'Prominente sprekers' uit wetenschap en bedrijfsleven worden geacht dit thema vanuit verschillende invalshoeken te belichten. Grote afwezige onder de sprekers is het personeel zelf; van de vakbeweging bij voorbeeld is geen vertegenwoordiger uitgenodigd. 'Iemand van de vakbond zou hier op zijn plaats zijn geweest', geeft Gino Ferru toe. Hij is voorzitter van de Congrescommissie van de organiserende stichting INPUT-Actief, die weer een onderdeel is van de studievereniging INtegratie Personeelwetenschappers Universiteit Tilburg (INPUT). 'We hebben het er wel over gehad om een vertegenwoordiger uit te nodigen, maar het is er niet van gekomen.' De vakbondsbelangen moe-

ten nu behartigd worden door het studenten-panel, dat aan het eind van de dag met 'gerichte vragen de discussie stevig moet prikkelen. Maar ik kan niet zeggen dat dat allemaal rooie rakkers zijn.' Het congres is bedoeld als 'bezinning over wat er de komende tien jaar op het gebied van personeelmanagement staat te gebeuren. Een rode draad tijdens het congres is 'Human Resources Management' (HRM). Gino Ferru vertaalt dit als: 'op een goede manier gebruik maken van de mens als produktiefactor. In het verieden werd personeel wel gezien als een kostenpost, nu kijkt men meer naar de opbrengsten.' Daarbij spelen ook gemotiveerdheid en tevredenheid van de werknemers een belangrijke rol. Of, in vaktermen: 'commitment' en 'satisfactie'. Volgens Ferru is de rol van de personeelsfunctionaris de laatste decennia drastisch veranderd. 'Eerst was het een bedrijfsmaatschappelijk wericer, die meer vanuit de good-

Op 17 april vonden in Utrecht vergaderingen plaats van rectoren en decanen van de vijf katholieke faculteiten en universiteiten en de Centrale Beleidscommissie (CBC), ingesteld om de contacten tussen het ministerie, de instellingen en het episcopaat te behartigen. Na afloop kon prof. Schreurs melden dat de instellingen het belang inzien van een goede ondelinge samenwerking, maar dat de standpunten richting Deetman niet onder een noemer te brengen waren. Zoals verwacht hadden Heerien en Amsterdam weinig behoefte zich bij de conclusies van het rapport neer te leggen. De vijf instellingen besloten de minister naar eigen inzicht van repliek dienen. Tevens wil men met de bisschoppen de aanbevelingen van de verkenningscommissie bespreken. Op grond van de reacties (o.a. ook van de Koninklijke Academie van Wetenschappen, de Raad van Advies voor het Wetenschapsbeleid en de Nederiandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek) zal Deetman zijn visie bekendmaken in het Hoger Ondenwijs en Onderzoekplan (HOOP) dat op de derde dinsdag in september wordt gepresenteerd. Peter van Zoest will van de onderneming, een beetje rommelde met arbeidsvoonwaarden. Het is nu professioneler; er wordt anders gekeken naar de factor arbeid.' Deze ontwikkelingen worden dus niet belicht door FNV-voorzitter J. Stekelenburg, wel door zijn 'sparring partner' prof. drs. J. Weitenberg, algemeen directeur van het Nederlands Christelijk Werkgeversverbond (NCW). Over 'personeel als strategische factor' spreekt prof. dr. J. van Dijck, projectleider van de Tilburgse studierichting Personeelwetenschappen. Dagvoorzitter is prof. dr. L. Tigchelaar, hoogleraar Personeelwetenschappen aan de KUB. Met name na de lunch komen vertegenwoordigers van grote ondernemingen aan het woord. Organisator Ferru verwacht dat zo'n 150 mensen uit het bedrijfsleven de dag zullen bezoeken. Ook in financieel opzicht heeft hij van hen 'ontzettend veel support' ondervonden. De rest van de ongeveer 400 bezoekers zal naar zijn verwachting uit studenten bestaan. (PvD)

21 april 1989

m


INAUGURATIE

De wereld een markt, de markt een arena Professor IVIoeriand had geen actueler thema kunnen kiezen voor de oratie waarmee hij vrijdag 14 april zijn ambt aanvaardde. Volgens de Tilburgse econoom beleven we op dit moment de vierde fusiegolf in honderd jaar tijd. Golven die stuk voor stuk in Amerika begonnen en daarna ook het Europese continent niet onberoerd lieten. De eerste golf situeert Moerland aan het eind van de vorige eeuw: vooral horizontale samenvoegingen waren het resultaat. De tweede golf dateert uit de jaren twintig, toen veel grote concerns tot stand kwamen waaronder Unilever en IG Farben. Eind jaren zestig was er een diversificatiegolf: er ontstonden allerlei conglomeraten van bedrijven die later als los zand aan elkaar bleken te hangen. Een triest voorbeeld te onzent is Ogem dat in deze jaren van vele markten probeerde thuis te raken maar uiteindelijk van een koude saneringskermis thuiskwam. De laatste vijf è zes jaar beleven we een nieuwe fusiegolf, zegt Moerland. 1988 was een recordjaar, zowel in de VS als in Nederland. In de VS werd voor bijna 300 miljard dollar verhandeld op de overnemingsmarkt, waaronder een bedrijf als RJR Nabisco dat voor het onvoorstelbare bedrag van 25 miljard dollar van eigenaar verwisselde. In ons land registreerde de SER-fusiecommisie vorig jaar een recordaantal van 668 fusies en overnames waarbij Nederlandse bedrijven betrokken waren. Wat zijn de oorzaken van deze internationale merger mania? Moerland: 'De motieven verschillen van geval tot geval, ledere fusie en iedere overname is uniek. Maar de algemene indruk is dat het steeds gaat om herschikkingsprocessen die door verheviging van de concurrentie nodig blijken te zijn. De ene keer uit zich dat in schaalvergroting, een andere keer in het benutten van technologische voorzieningen of in de ontsluiting van nieuwe markten. Op het ogenblik bestaat een trend tot globalisering: de wereld is je markt, luidt hier het adagium. Dat vraagt ook om een herschikking in de strategie van de onderneming. Het is niet onwaarschijnlijk dat psychologische factoren als het vertrouwen in de economie een rol spelen, maar ik denk dat economische drijfveren dominant zijn bij dergelijke herschikkingsoperaties.' Sommige bedrijven fiebben gewoon teveel geld in kas en gaan om die reden op het overnamepad. 'Dat moetje niet uitsluiten. Overnames vinden niet alleen plaats vanwege de te verwachten rendementsmotieven, het komt ook voor dat een bedrijf overvloedig in de liquide middelen zit en een overname realiseert waarbij prestige-overwegingen de doorslag geven. Strikt genomen zijn dergelijke overnames niet altijd verdedigbaar als je er een rendementsmaat naast legt.'

TOVERFORMULE Menige fusie of overname wordt vandaag de dag beklonken onder het mom dat er 'synergie' te behalen is. 'Ook in de vorige fusiegolf kwam je dat toverwoord tegen. Handboeken over strategisch management uit de jaren zestig storiden ook al bol van de synergie. Ansoff is daarmee gekomen. De toverformule was: H - 1 = 3 of 2-1-2 = 5. Naderhand is gebleken dat de verwachte synergie in het geval van de unrelated activities, die niet strikt binnen de bedrijfstak of de deskundigheidssfeer van de onderneming lagen, geheel is uitgebleven. Sterker nog, daarbij is gebleken: 2 H- 2 = 3 in plaats van 2 -1- 2 = 5. Nu is syner-

Univers

Onze nationale trots, de NV Philips, vormt een aantrekkelijke prooi voor Amerikaanse corporate raiders. Volgens topman Van derKlugt staat het concern hoog genoteerd op Amerikaanse verlanglijstjes en is het hard nodig een extra beschermingscordon rondom het bedrijf op te trekken. Kantoorinrichter Ahrend wordt al ruim een maand op weinig vriendelijke manier belaagd door handelsonderneming Bührmann Tetterode. Bührmann zegt inmiddels de meerderheid van de Ahrend-aandelen in handen te hebben. Ahrend verdedigt zich intussen met hand en tand tegen inlijving door schrokkebrok Bührmann. Univers sprak met prof .dr. Piet Moerland, de Tilburgse hoogleraar Ondernemingsfinanciering over de jongste fusie- en overnamegolf die door het internationale bedrijfsleven spoelt. Kapitalisme anno 1989: de wereld een markt, de markt een arena.

Moerland over 'merger mania' gie veel enger gedefinieerd: heel vaak wordt nu versterking van kernactiviteiten bedoeld. Het streven is vanuit de kern de basis te vergroten en te verbreden, vaak door internationalisatie, vaak ook door afstoting van onderdelen die men eigenlijk niet meer tot de kern vindt behoren. Concerns als Philips en Unilever stoten per jaar evenveel bedrijven af als ze overnemen. Afstoting van bedrijfsonderdelen fourneert middelen om de kern te versterken. Dat type synergie is veel beloftevoller dan de opvattingen van de jaren zestig. Veel bedrijven hebben destijds een dure les geleerd.' Waf te denken van de nadelen? De merger mania leidt tot prijsopdrijving, aan fusie of overname zijn hoge kosten verbonden, de risico's van mislukken zijn groot. 'Prijsopdrijving is onmiskenbaar het geval, vooral als er meerdere gegadigden zijn voor één doelwit. Ook als de aandeelhouders mondiger worden zie je dat ze in staat zijn een hogere prijs te bedingen. De vraag is alleen: wordt er een juiste prijs betaald, of wordt er teveel betaald? Uit wetenschappelijk empirisch onderzoek blijkt dat de prijzen die betaald worden om het voorzichtig uit te drukken aan de hoge kant zijn. In dat geval vindt er een herverdeling van de welvaart plaats van de aandeelhouders van de over-

nemende partij naar de aandeelhouders van het doelwit. Er worden ook veel kosten gemaakt, dat is juist. Maar tegenover die kosten staan ook inkomsten: er is langzamerhand een hele branche tot ontwikkeling gekomen op het terrein van de bemiddeling. Merchant banks en investment banks schieten als paddestoelen de grond uit. Soms bestaat het idee dat er geld aan verdiend wordt op een manier die niet helemaal maatschappelijk verantwoord is. Gewezen wordt dan op de raiders-excessen in de VS, waarbij menigeen zich afvraagt of dat geen uitwassen van het kapitalisme zijn. Wat betreft het grote aantal mislukkingen: dat is waar, al is het achteraf altijd makkelijk de conclusie te trekken dat een bepaalde activiteit is mislukt. Fusies en overnames zijn riskante ondernemingsprojecten en die kunnen slagen of mislukken. Hoeveel startende ondernemers hebben uiteindelijk succes? En hoeveel investeringsprojecten mislukken er niet?'

FALEND MANAGEMENT Na de opkoping van RJR Nabisco voor $ 25 miljard lijkt niets onmogelijk. Er is de laatste tijd druk gespeculeerd over de overname van Philips. 'Philips is reuze aantrekkelijk voor een Amerikaanse onderneming. Er ligt een flinke pre-

mie in het verschiet: de beurswaarde van het bedrijf ligt ver onder de intrinsieke waarde, de waarde van het eigen vermogen van alle onderdelen van het concern bij elkaar opgeteld. Een premie van vijftig procent moet mogelijk zijn, zegt men. Maar als je het bedrijf na aankoop zou opsplitsen en doorverkopen aan partijen die daar weer een premie voor over hebben liggen er nog eens forse winstkansen. In de Amerikaanse verhoudingen zou het een ideaal bedrijf zijn voor asset stripping: het opkopen en opsplitsen van een onderneming in verkoopbare onderdelen. Asset stripping is een heel beladen term geworden. Door allerlei randverschijnselen komt het soms wel agressief over, maar in economische zin is er in principe niets op tegen. Wel is de ondernemingscultuur in ons land nogal verschillend van die in Amerika. In de VS staat het belang van de aandeelhouder voorop, wij zien de onderneming als een instituut. Philips is een Nederlandse onderneming waar we trots op zijn, zo'n bedrijf kun je niet zomaar op de markt verhandelen. Er ligt bovendien een beschermingscordon omheen dat zo flink is en vorige week op aandringen van het bestuur nog versterkt is, dat een Amerikaanse raider zich wel drie keer bedenkt voor-ie er aan begint. Hij weet dat het vrijwel onbegonnen werk is, hij haalt zich zoveel proceskosten op de hals dat-ie al snel zal uitzien naar prooien die wat makkelijker bereikbaar zijn.'

Pl

Is de lage beursnotering van Philips een indicatie voor falend management of wordt het bedrijf ondergewaardeerd op de beurs? 'Dat is een heel lastig vraagstuk. Het is ook een kwestie van geloof. Sommigen geloven in de werking van de markt: die moet je zo goed mogelijk z'n werk laten doen, bescherming is in dat geval helemaal niet nodig. Anderen zeggen: de markt functioneert niet zo goed, in Nederland zijn de beursfondsen ondergewaardeerd en daarom moetje ondernemingen beschermen tegen een vijandige overname. Wat betreft Philips: de indruk bestaat dat het bedrijf moeilijke jaren achter de rug heeft en dat het -los van de beurswaardering- beter kan. Misschien zou het management er het beste aan doen zich in de rol van een overnemend bedrijf te verplaatsen en zich kritisch over de eigen positie en de onderdelen van het concern te bezinnen. Mogelijk moet men zich nog sterker dan voorheen toeleggen op de kernactiviteiten waarmee men op mondiaal niveau weet te scoren. Minder kerngerichte activiteiten moeten wellicht worden afgestoten om met dat geld de kern te versterken. Bescherming tegen een vijandige overname is dan niet langer noodzakelijk: de beurswaarde zal vanzelf groeien en in de buurt van de intrinsieke waarde komen als het bedrijf nieuwe groeiperspectieven weet te genereren.' De vraag bij fusies en o vernames is: hoe bepaal je de waarde van de onderneming? 'De werkelijke waarde van de onderneming kennen we niet, die blijft verborgen. We moeten ons behelpen met benaderingen. En iedere benadering heeft z'n voor en z'n tegen . I n een goed functionerende markt waar de informatie rijkelijk vloeit over wat er aan rendementen venwacht mag worden en hoe het zit met de perspectieven, mag je aan de beurswaarde een grote betekenis toekennen. Naar mate je beter geïnformeerd bent over een onderneming is de kwaliteit van het waardeoordeel beter gegarandeerd. De cruciale vraag is nu net: is de beurs goed geïnformeerd?'

vervolg op pag. 11

21 april 1989


— (advertentie)­

GOEDE SCRIPTIE GEMAAKT? m

DAN VERBREEDT EQUirY& LAWJE H0RI2DN. Doe eens iets méér met je afstudeerscriptie! En ding mee naar de Equity & Law Studieprijs. Want je kunt er een fantastische summer­ course aan een buitenlandse universi­ teit of hogeschool mee winnen. Of een aanzienlijk geldbedrag, dat je vrij mag besteden. Wat zijn de voorwaarden? Je moet studeren aan een instelling voor wetenschappelijk onderwijs, HBO of NIVRA en niet ouder zijn dan 29 jaar. Daarnaast moet je scriptie een vraag­

stuk behandelen dat toepasbaar is in de praktijk van de financiële dienstver­ lening. Je kunt dus erg veel kanten op. Want financiële dienstverlening om­ vat alle dienstverlenende activiteiten, die op professionele basis door perso­ nen/organisaties worden verricht en direct en/of indirect met financiële transacties te maken hebben. Wil je meer weten over hoe je kunt meedingen naar de Equity &. Law Studieprijs? Vraag dan snel de folder en een aanmeldingsformulier aan bij:

Equity & Law Levensvenekeringen Afdeling Opleidingen t.a.v. Mevrouw C.M. Ankersmit Postbus 997 2501 CZ 's­Gravenhage Telefoonnummer: 070­423250. .«AjaW

0

^

Equity & Law levensverzekeringen maakt deel uit van het Engelse concern Equity & Law Life Assurance Society pk en is in 1971 te 's-Gravenhage obgericht Met het instellen van deze studieprijs wil Equity &. Law het onderzoek op het brede terrein van de financiële dienstverlening bevorderen. (advertentie)

E

] X T ^ instituut voor f/j^ I socioal­wererischappelijk onderzoelc

BON Ik wil graag op de hoogte gehouden worden van vacatures voor student­assistenten bij het IVA

IVA vraagt student­assistenten Naam

Het IVA, Instituut voor Sociaal­wetenschappelijk onderzoek van de KUB, verricht contract­onderzoek op een vijftal terreinen ­ Arbeidsvraagstukken, ­ G ezondheid en Welzijn, ­ Organisatie en Beleid, ­ Wonen en Omgevingsvraagstukken, ­ Onderwijs en Cultuur

Adres:

.^.,r.5>f;5^lr..ï­.,|.

..2vs%i,jjj^^^j..:::

Postcode

Plaats:

Telefoonnr.­

Op genoemde terreinen lopen permanent enkele tientallen onderzoeksprojecten, variërend van grootschalig survey­onderzoek tot case­studies, van kwantitatief tot kwalitatief onderzoek, van literatuuronderzoek tot praktijkexperimenten. Op vele van deze onderzoeksprojecten kunnen studenten­assistenten geplaatst worden.

Vakkenpakket

■••ne­M­~sV­

Is bekend met: SPSS / SAS / Lotus 1­2­3 / dBAse / Word Perfect ^'

Het IVA biedt student­assistenten: ­ De mogelijkheid om in aanvulling op de bestudeerde theorie, praktijkervaring op te doen met onderzoeksontwerp, vragenlijstconstructie, interview­ technieken, dataverzameling, analysetechnieken en verslaglegging ­ De mogelijkheid om in aanvulling of aansluiting op een student­assistentschap onderzoeksmateriaal te gebruiken voor scriptie of stage ­ De mogelijkheid om de kansen op de arbeidsmarkt te verbeteren door de opgedane werkervaring ­ Een aanstelling voor max 2,5 dag per week gedurende de looptijd van een onderzoeksproject. Een aanstelling als student­assistent wordt in elk geval beëindigd op de datum van afstudering ­ Een honorering die ligt tussen f 1212,­ (2e jaars) en f 1418,­ (4ejaars) bruto per maand bij een aanstelling voor 2,5 dag per week.

Deze bon opsturen naar (of zelf deponeren in de brievenbus van de KUB danwei afgeven bij IVA­secretariaat, gebouw S, kamer 225). IVA, Instituut voor Sociaal­wetenschappelijk onderzoek. Vacatures student­assistenten. Postbus 90153 5000 LE TILBURG

Als je belangstelling hebt voor een student­assistentschap bij het IVA, kunt je dit kenbaar maken door nevenstaande bon in te vullen en op te sturen. Je wordt dan vanzelfsprekend op de hoogte gehouden van alle vacatures voor student­ assistenten bij het IVA.

^' Omcirkelen indien van toepassing.

. Univers

Vermoedelijke datum van afstuderen:

1

21 april 1989


CONFERENTIE

Universitaire bestuurders stelten hand in eigen boezem Onderwijs is 'in' ­ en niet alleen bij de studentenvalibond L S Vb, die het afgelopen weekeinde congresseerde over ondenvijskwaliteit. Ook universitaire beleidsmakers en bestuurders op alle niveau's heb­ ben de onden/vijsproblematiek ontdekt. Zij verzamelden zich maan­ dag 17 april in groten getale te Utrecht om onder de hoede van de VSNU te confereren over studievoorlichting, aansluitingsproble­ men, selectie en studieklimaat. De meest verfrissende conclusie: in plaats van gekanker op de minister van onderwijs, het vwo of de studentenpopulatie, wordt de hand ook eens in eigen boezem gestoken. Een van de inleiders ter conferentie, drs. S. J . Noorda, gaf onverbloemd kritiek op de ongezonde opstelling tot nu toe. Zijn bijdra­ ge handelde over de rol van de universitaire bestuursorganen bij de instroom van stu­ denten. Noorda: 'Als ik me niet vergis, doet zich op tamelijk grote schaal het verschijn­ sel voor van 'blaming the victim'. Gaat het goed, dan is dat te danken aan onze voor­ treffelijke universiteit en haar toegewijde do­ centen, haar uitstekende reputatie en haar stimulerend studieklimaat. G aat er iets mis bij de overgang naar de universiteit, dan ligt dat aan de studenten en hun vooropleiding.' Noorda ­ theoloog en oud­lid van het colle­ ge van bestuur van de Vrije Universiteit ­ ont­ kent niet dat er structurele aansluitingspro­ blemen zijn tussen vwo en wetenschappe­ lijk ondenwijs. Hij vindt echter dat de univer­ siteiten maar eens moeten accepteren dat de aankomende studenten een bepaalde voorgeschiedenis en voorkennis hebben en dat men de eigen inspanning daarop moet richten. Een vwo­diploma of een hbo­ pro­ pedeuse geeft vrije toegang tot de universi­ teit. 'Je kunt daarover treuren en je een an­ der systeem wensen, met dit stelsel hebben we simpelweg te maken.' De universiteiten streven naar groei van de studentenaantallen en naar een hoog per­ centage geslaagden. Dat levert het meeste geld op ­ maar niet altijd fatsoenlijk onder­ wijs. Noorda: 'Grootschaligheid wordt on­ gegeneerd en alsof we niet beter zouden weten als een groot goed beschouwd. En

dat ondanks de vele klachten dat het er door die grootschaligheid soms op lijkt dat stu­ denten die de eindstreep halen vooral hun kwaliteiten bewezen hebben in het vak 'hoe te overleven in een massale, mensonvrien­ delijke werksituatie'.' De VU­docent propa­ geerde dan ook een samenhangend univer­ sitair beleid dat studenten in staat stelt een zo verantwoord mogelijke studiekeuze te doen en de opbrengst van het ondenwijsaan­ bod voor studenten, instelling en maat­ schappij zo groot mogelijk te maken.

BEDRIEGLIJKE PRAKTIJKEN Zonder een duidelijke bestuurlijke grondslag komt daar niets van terecht. In plaats van 'een lappendeken van goede wil, mislukkin­ gen en een enkel oogstrelend succes ter ca­ mouflage' wil Noorda dat de universiteit op onderwijsterrein eenzelfde traditie opbouwt als er al veel langer bestaat in het onderzoek­ beleid. Een tweede basisvoorwaarde is vol­ gens hem dat de interne en externe kwaliteit van het ondenwijs wordt bewaakt en verbe­ terd. 'Geen universiteit kan het zich permit­ teren studenten aan te trekken met onder­ wijsprogramma's die niet verantwoord zijn en hen blootstellen aan een ondenwijsomge­ ving die niet de best mogelijke is.' Niemand kan ontkennen, meent Noorda, dat de universiteiten zich in hun onderwijs­ aanbod wel eens schuldig maken aan 'be­ drieglijke praktijken'. Falende ondenwijsor­ ganisaties, rammelende programma's en onvoorbereide docenten dienen vaker aan

vervolg van pag. 9

Inauguratie prof. P. Moerland Wat opvalt is de dubbele moraal van Neder­ landse ondernemers. Ze schreeuwen moord en brandeis hun bedrijf een doelwit vormt voor overname. M aar in de VS gaat men zonder mankeren zelf op het overnamepad. 'Dat is strikt genomen niet consequent. Ten­ zij men zegt: onze onderneming is in Neder­ land niet goed gewaardeerd. Dan zeg ik: laat men dat eerst maar eens hard maken. Ove­ rigens is het wel zo dat beursintroducties bij ons tegen een veel lagere koers/winst ver­ houding gaan dan in het buitenland. Maar hier ligt ook een taak voor de ondernemin­ gen zelf: laten ze hun fondsen ook maar eens bij een buitenlandse beurs noteren. Het is de taak van de ondernemingsleiding een beursnotering te bereiken waarvan men zelf vindt dat het de juiste is. Je kunt niet vol­ staan met de constatering: de waardering aan de beurs deugt niet. In de VS doet een onderneming daar buitengewoon veel aan: aandeelhouders worden daar beter voorge­ licht. Ondernemers moeten niet passief en lijdzaam toezien: als zij vinden dat hun fonds te laag is gewaardeerd moeten ze er alles aan doen wat in hun vermogen ligt en wat kén

de kaak te worden gesteld ­ een thema waar­ op volgende inleiders zouden voortbordu­ ren. Maar Noorda weet nog een paar voor­ waarden waaraan een samenhangend on­ denwijsbeleid moet voldoen. Volledige en vergelijkbare studie­informatie moet worden bevorderd opdat studenten een verant­ woorde keuze kunnen maken. G ezien de snelle veranderingen in het ondenwijsaan­ bod moet die informatie zo actueel mogelijk zijn ­ en zich niet beperken tot wervende advertentie­campagnes. Het universitaire onderwijssysteem werkt met veel te veel drop­ outs, meent Noorda. Overal zien we in de propedeuse een uitval van rond de dertig procent, plus een aantal studievertragingen van ongeveer een kwart. De universiteit moet die gegevens serieus nemen en niet alleen als een zaak van de stu­ dent beschouwen. En na de propedeuse wordt langer gestudeerd dan noodzakelijk is ­ niet omdat de student wordt overvraagd, maar omdat hij uitstelt om beter beslagen aan een loopbaan te beginnen. Volgens Noorda moet een dergelijke strategie niet als een verstoring van het systeem worden be­

met het oog op geheimhoudingsovenwegin­ gen om dat beeld te corrigeren. De kwaliteit van de koersvorming is een essentieel aspect van het vrije ondernemerschap.' U vindt beschermingsconstructies waarmee ondernemingen zich wapenen tegen een vij­ andige overname niet echt nodig? 'het beursbestuur heeft onlangs de knuppel in hoenderhok gegooid: een overdreven cu­ mulatie van beschermingsconstructies vindt men uit den boze. De venwachting is dat dat juist een lage beurswaardering zal be­ werkstelligen met als gevolg dat bedrijven moeilijk aan geld komen en hoge vermo­ genskosten moeten opbrengen. En dat is slecht voor de concurrentiepositie. Een overdreven bescherming is dus niet verstan­ dig. In de discussie met de ondernemingen heeft het beursbestuur weer wat water in de wijn moeten doen. For the time being, denk ik dan. Als de Europese integratie verder gaat kunnen we ons niet permitteren de dis­ cussie tot dit land te beperken. Ik ben ge­ neigd het beursbestuur in de kern van de zaak gelijk te geven, er is alleen een verschil

■■■4:

­x­^'M ­jr

P. van der Schans tussen gelijk hebben en gelijk krijgen. Ik denk dat het niet goed is als een bedrijf zich over­ dreven gaat beschermen, zoiets verdraagt zich niet met ons vrije ondernemingsgewij­ ze produktiesysteem. Iets anders is of ieder bedrijf nu maar rijp en groen door Jan en al­ leman moet kunnen worden overgenomen en ontmanteld. Ik pleit in mijn oratie voor een fair and orderly market: er moeten goede procedures komen zodat alle betrokkenen op de markt ­aandeelhouders, onderne­ mingsbestuurders, werknemers­ aan hun trekken komen. Verder is een taak wegge­ legd voor een instantie met een marginaal toetsende rol op het punt van de procedu­ res, methode van bieding, informatie die wordt verstrekt, termijnen die in acht moe­ ten worden gehouden. Een dergelijke in­ stantie moet ervoor zorgen dat niemand kan worden overrompeld, dat partijen over en weer kunnen aangeven waarom zij in een bepaalde richting stelling nemen: allemaal zeer belangrijke dingen.'

SPELVERRUWING Moerland mag pleiten voor een fair and or­ derly market, in weri<elijkheid heeft de mari<t voor corporate controNee] weg van een are­ na met alle vormen van spelverruwing van­ dien. In elk geval heeft het fusie­ en overna­ mespel geleid tot een vemjking van onze vo­

schouwd, maar als een rationele opstelling van de student. Aan prof.dr. W.H.F.W. Wijnen was ge­ vraagd een vergelijkbaar exposé te geven over de problematiek van de studievoort­ gang van studenten. De Maastrichtse hoog­ leraar vond dat op zich al opmerkelijk: 'Tot voor kort werd studievoortgang immers ge­ zien als een resultante van capaciteiten, mo­ tivatie en ijver van de student. Het ondenwijs werd geacht aan die studievoortgang geen eigen bijdrage te leveren, zeker niet wanneer die voortgang bleek tegen te vallen.' Wijnen meent dat de rol van de universitai­ re bestuursorganen bij deze problematiek ta­ melijk beperkt is, omdat bewaking en verbe­ tering van de studievoortgang vooral een zaak van de faculteiten is. Toch moet van de colleges van bestuur en de universiteitsra­ den worden verlangd dat zij voor die facul­ teiten de weg effenen, bijvoorbeeld door toe te zien op een goede registratie van de stu­ dievoortgang en op actief beheer van de ver­ zamelde gegevens.

w

SOKKEN OP ROLLEN De VSNU had de conferentie van maandag uitdrukkelijk niet bedoeld om beleidsaanbe­ velingen aan de universiteitsbesturen te for­ muleren. Dat past niet in de werkwijze van de vereniging en het zou trouwens ondoen­ lijk blijken om de gedachtenwisseling in het grote aantal 'deelsessies' van deze dag zelfs maar samen te vatten. Volgens VSNU­ voorzitter ir. P. van der Schans was het al wat dat de conferentiegangers eens konden nagaan wat er in de komende jaren van het ondenwijs wordt verwacht en wat de rol van de besturen daarbij is. En dat voor een keer eens 'zonder op een rijtje te willen zetten wat de minister allemaal verkeerd heeft gedaan'. Of zoals de Utrechtse rector magnificus prof.dr. J.A. van G inkel dat formuleerde: 'De Wet Hoger ondenwijs en Wetenschap­ pelijk onderzoek geeft straks ruime program­ mervrijheid aan de instellingen en keuzevrij­ heid aan de studenten. Het is hoog tijd om samen de eigen sokken op te rollen'. (JD/HOP/ingekort) cabulaire: voor uit Amerika overgewaaide begrippen a\s poison pills, greenmail, shark repellance, white knights, golden parachu­ tes, proxy contests, junk bonds zijn inmid­ dels Nederlandse equivalenten verzonnen (gifpillen, groene chantage, haaienafweer­ middelen enzovoort). Nederiand is nog altijd Amerika niet, maar er steken steeds meer elementen uit de Amerikaanse ­en Engelse!­ ondernemingscultuur bij ons de kop op. In EG­verband wordt hard gewerkt aan de harmonisatie van de regelgeving op dit ge­ bied. Naar verwachting heeft harmonisatie nog wel enige voeten in de aarde. In de ontwerp­richtlijn probeert men twee uiter­ sten met elkaar te verzoenen: in het Angel­ saksische model is de onderneming een ver­ lengstuk van de aandeelhouders, tenwijl in het continentale model de onderneming een instituut is waar het bestuur het vennoot­ schappelijk belang behartigt. Moerland: 'In Nederland is vorig jaar een pittig robbertje gevochten over beschermingsconstructies. Deze richtlijn zal ook zeker aanleiding geven tot stevige discussie binnen en tussen de verschillende lidstaten.' De intreerede van prof. M oerland verschijnt vol­ gende maand in het Maandblad voor Accountan­ cy en Bedrijfseconomie. Lennart Kik

21 april 1989 Univers


Gehate en beminde tijdgenoten 'Ook de secretaris was een zuiver Russisch voortbrengsel, alleen een nog meer uitgesproken vertegenwoordiger van het type; een goede veertiger met een stoppelbaard, een ingevallen gezicht, gekleed in een vettige lange jas, de hele man zat trouwens onder de vetvlekken, van buiten en van binnen; hij had de kleine, geniepige oogjes van een gauwdief en die bijzondere lucht van de Russische dronkelap, de permanente stank van zelfgebrande foezel met een snuifje ui en kruidnagel ter verdoezeling. Elke trek in zijn gezicht was een aanmoediging om een rotstreek uit te halen die dan in zijn hart vermoedelijk warme weerklank zou vinden en waarbij hij, als het hem voordeel opleverde, ook een handje zou helpen. Hij was het prototype van de Russische ambtenaar, de uitzuiger, rechtsverkrachter en schuinmarcheerder.' Wel, het oordeel liegt er niet om, maar het is in ieder geval bondig en beeldend gegeven. Het is een van de vele treffende passages uit de memoires van Alexander Herzen. Door de publikatie van een vijfde deel is de vertaImg thans kompleet. Herzen zelf beschreef zijn leven vanaf, nota bene!, zijn geboorte in 1812 tot een tiental maanden voor zijn dood. Hij stierf in januari 1870 en zijn Feiten en gedachten brengen ons tot in het jaar 1868. De struktuur van het geheel is wat romantisch, rommelig, en het wordt er in de loop van het laatste deel niet beter op. Integendeel zelfs, dat laatste deel is eigenlijk een allegaartje: portretten van gehate en beminde tijdgenoten, reisindrukken en politieke meningen worden binnen twee kaften samengebonden. Maar Herzen is een van de beste schrijvers van de toch al goed voorziene negentiende eeuw, en hij speelt het dus met gemak klaar ons al her en der voerend toch van begin tot het einde geboeid te houden. Natuurlijk, een intelligent man, en een man bovendien die uitgesproken meningen had en in het middelpunt van vele gebeurtenissen stond, zo'n man is het aanhoren wel waard. Het is wel wonderlijk dat niet alleen zijn portretten van nu nog bekende lieden als Michael Bakoenin boeien, maar dat totaal onbekende, onbelangrijke zeventiende-rangs russen zó pakkend neergezet worden dat elke moderne lezer ze ziet staan. Zo'n gluiperd als dat advocaatje, zo'n luidruchtige stille tiller, zo'n luis in de pels, je ziet hem toch? Maar ook zo'n groot kind en schitterend revolutionair als Bakoenin. Op weg van Parijs naar Praag kwam hij terecht midden in een boerenopstand. De weg versperd door krakelende boeren die met veel misbaar beraadslagen hoe ze een adellijk kasteel zullen bestormen. Bakoenm stapt gehaast uit zijn reiskoets, het ontbreekt hem aan tijd om zich op de hoogte te stellen van de preciese toedracht van het conflict maar hij snapt dat revolutionaire leiding hier geboden is. Verbluft kijken de Duitse boeren naar de Russische edelman die ze toedondert niet zo stom daar te staan maar, hup, hup, één, twee, drie in het gelid opstelt, bevelen brult en vóór ze uit rent. Vóór Bakoenin weer in zijn reiskoets kan stappen staat het kasteel al in lichterlaaie en hijsen de boeren de vlag. Het is heerlijk om te lezen maar afschuwelijk om te leven met deze kerels. Vooral als je het inzicht in de situatie hebt dat Herzen had. Zoals hij ergens zegt: 'Op de eerste dag van de revolutie is hij - Bakoenin - werkelijk onbetaalbaar, maar op de tweede moet je hem laten fusilleren.' En daarmee was Bakoenin nog een verstandig revolutionair, tekent Herzen aan, enkele van die goedwillende, dagen en nachten heetgebakerd doorredenerende Russische revolutionairen, allemaal hele prima kerels overigens, kun je, om kans op welslagen te houden, beter de dag vóór de revolutie de kogel geven. Vijf lijvige delen zijn voor de meeste mensen wel genoeg, maar ik vrees dat de lezers van deze memoires het alleen maar betreuren dat Herzen er niet nog vijftien bij heeft kunnen schrijven. In een begeleidend boekje, geschreven door de vertaler Charles Timmer, wordt uitgelegd

RECENSIE waarom dit beeld van de negentiende eeuw toch een tors is gebleven. Persoonlijke tragiek was aanleiding om met het schrijven te beginnen. Een klein-burgerlijke driehoeksverhouding, zijn vrouw die er met een Duits dichtertje vandoor gaat. Achteraf mogen we het mens natuuriijk dankbaar zijn. Timmer geeft tal van verhelderende opmerkingen en kan in het separate deeltje wat meer de achtergronden analyseren dan mogelijk was in zijn notenapparaat. Boeiend bij

dit soort publikaties is ook dat deze vertaling meer geeft dan de Russische edities. Je kijkt altijd je ogen uit op allerlei onschuldige tussenzinnetjes die dan eerder door de censuur weggestreept werden. Er zijn mensen die denken dat romanfiguren van, zeg, Dostojewski altijd boeiender zijn dan echte, historische personen, en dat memoires niet zo 'lekker' lezen als verhalen. Lees dan Herzen en bemerk je vergissing. Lees over, bijvoorbeeld, de nerveuze heer A.I. Savitsj. Om helemaal niks uit Rusland gevlucht en altijd beducht voor spionnen, sluipmoordenaars en geheime hoge ambtenaren. Als het geld hem ontbreekt dringt het toch door dat er iets gedaan moet worden in

die verre, vreemde stad Londen, waar hij al enkele jaren, winter én zomer rondloopt in dikke Russische bontjassen met pelskragen. Lessen geven, dat is de uitkomst, in, pak weg: Wiskunde, tekenen en Frans. Weken later begrijpt hij dat zonder visitekaartjes leerlingen zich niet zullen melden. Maar de vraag is, wat vindt de Russische regering van het feit dat hij visitekaartjes zou laten drukken? Gelukkig redt hem een lumineus idee en Iaat hij dus anonieme visitekaartjes drukken! ,^u i \r Charles Verger

Alexander Herzen: Feiten en gedachten. Memoires 1864-1868. Charles B. Timmer: Herzen tn gesprek met zichzelf . Beide: Uitg. De Arbeiderspers, reekspnvé-domein, Amsterdam, 1988.

(advertentie)

"Mijn vriend doet alles voor me" "Ik heb een Macintosh. M'n scriptie doe ik in no time. Statistiek dreig ik nog leuk te gaan vinden ook. En de lol ervan is, je hoeft er niente voor te leren. Het gaat allemaal "vanzelf'. Hij begrijpt me gewoon altijd. Ik werk met Macintosh."

i^ple Computer

Wie denkt, kiest Apple Macintosh. I Je hebt al een echte Apple Macintosh voor zo'n 2750 gulden'* la ikwilgia.ig D mcei iiifoim.itie o\ei de Appio M.iuiilosh peisoiuluMiipiilt'is n ei'inii|bii|\enil'' deiiioiMi.itie N.l.iiii

111 \

l iiiM'isiteit \\m KiiKtie Adics

pint' werk

Posltodo pla.ils l'c'k'loon

Slum de/e lOiipoii iii een ongetiaiikeeide eii\ek)p naai Apple (oiiipiilei li\ atdeling MaiketiiigCoiiiiiiiiiinatioiis Antwooidiiiiiiiniei hOHO ï70n\B /eisl

Unia

'I ihliiiuiulgclili)!Miiii iiMilliiiKUi imgislüunhiilihit I tiiii|ii I iiiMiMh (imsorliiim ol liii u'ii 1 iiniTMh l'iiiiliiM l'l.m (niioinkoiiisi nul \|iploi ompiiioi licblxn

X Apple Compuler li V, Handelsweg 2,3707 NH Zeisl

Univers

21 april 1989


MEDEDELINGEN

De mededetingenpagina wordt verzorgd door de afdeling \nwm Comrtwnicatie. Gebouw B, kamer 10. Diersten en faculteiten leveren coPixsmaan, uitetfip< vrijdag 12.00uur vóór het verschijnen van de nieuwe Univers. I.v.n^. beperkte ruimte is het zaak berichten kort en kernachtig te formuleren. De redactie kan bericht mjagen. B'^ teveel copij kr^gt de hoogste actualiteitswaarde voorrang.

FEW INL. RECHT BIK (381.320) Voor dit tentamen is kennis van de nieuwste dmk van Knottenbelt/Toringa, Nieuwenhuis en het Werkboek Inleiding Recht verplicht! In de eerste helft mei komt er ook een nieuwe uitgave van de 'Begeleidende Stencils Inleiding Recht BIK' op het dictatenmagazijn te liggen. Inlichtingen: 013-662746/662281. INHAALCOLLEGE MACRO ECONOMIE 2 PROPEDEUSE GROEP (BLAUW) Dinsdagavond 25 april CZ 101 tijd 17.30-20.00 uur.

Maandag 5juni in CZ101 tijd 15.30-17.30 uur. HUW. GOED. ERFRECHT (FE) Het laatste college van Mevr. Schaminée zal gegeven worden op 7 mei 1989.

FRW REPETITIECOLLEGE STAATS- EN BESTUURSRECHT B VOOR DE PROPEDEUSE Op dinsdag 30 mei 1989 wordt een repetitiecollege gehouden voor het vak staats- en bestuursrecht B voor de propedeuse. Dit college vindt plaats in de volgende zalen: CZ111, CZ112en CZ113 van 10.30-12.30 uur bij de desbetreffende werkgroepdocent. BURGERLIJK RECHT SCRIPTIES Degenen die in augustus 1989 willen afstuderen en alleen nog een scriptie moeten schrijven dienen zich te bedenken dat de definitieve tekst van de scriptie vóór 31 mei 1989 gereed moet zijn. Alleen In dit geval zal de sectie burgerlijk recht zich inspannen om aan de wens tot afstuderen in augustus te kunnen voldoen.

houdelijke Zaken is vacant de full-time functie van VERGAARDER M/V Het college van dr. ir. H. van Mal (Tech(VAC. NR. 121) nische Produktiesystemen) wordt i.p.v. - draagt zorg voor het machinaal vergadinsdag 25 april gegeven op: ren van de productie van de dmkkerij die maandag 24 apnl om 15.30uurin CZ104. als losse vellen uit de offset machines De collegewijziging vindt plaats op verkomt zoek van de studenten, zodat men het - werkt de producten af (vouwen, nieten, congres Personeelswetenschappen kan boren etc.) of zorgt voor afwerking in de bijwonen. binderij PSYCHOLOGIE - maakt het gereedgekomen eindproTENTAMEN duct klaar voor verzending (verpakken, SIGNAALVERWERKING adresseren etc.) - pleegt wekelijks onderhoud aan de maHet tentamen voor het onderdeel Sigchines en voert verschillende overige tanaalvenwerking van de vaardigheidscursus Specifieke Methoden en Technieken ken uit. FUNCTIE-EISEN: vindt plaats op donderdag 27 april a.s. - technisch inzicht om 15.30 uur in AZ9. - bereidheid om te worden opgeleid voor PSYCHOLOGIE het bedienen van de verschillende maBIJEENKOMSTEN chines VAARDIGHEIDSTRAINING - service-verlenende instelling GROEP2 - in staat zijn om in een team te werken. Salaris: max. f 2.836,- bruto per maand. Laatste bijeenkomsten Enquête en InterInformatie bij dhr. W. Ceron hoofd van view zijn verplaatst van dinsdag 2/5 naar de drukkerij tel. 013-662129. donderdag 27/4: Sollicitaties schriftelijk, onder vemnelding 09.00-12.00 uur Enquête PZ 201 van het vacaturenummer op de envelop12.30-15.30 uur Interview PZ 208 pe aan het hoofd van de Dienst Personeelszaken, Postbus 90153,5000 LE Tilburg. In het kader van het streven naar een evenwichtiger personeelsopbouw worBinnen de afdeling Drukkerij (10 mededen vrouwen uitdrukkelijk uitgenodigd te werkers) van de dienst Bouw- en Huissolliciteren.

TECHNISCHE PRODUKTIESYSTEMEN

MONDELINGE TENTAMENS BURGERLIJK RECHT A EN B

REPETITIECOLLEGE MACRO ECONOMIE 2 (PROPEDEUSE)

Degenen die in de komende tentamenperiode van hun recht op een mondeling tentamen burgerlijk recht A of B gebrurk willen maken, moeten uiterlijk 5 mei a.s. het tentamenbriefje hebben ingeleverd.

FLW CONSUMENTENGEDRAG INZAKE BOEKEN, KRANTEN EN TIJDSCHRIFTEN Vanaf donderdag 20 april ligt op het secretariaat van Literatuur Sociologie (Rl 12) de case klaar. Deze case moet uiterlijk op woensdag 26 april op Rl /2 (bij M. van Maris) worden ingeleverd. Ook is vanaf donderdag 20 april het dictaat met de overdruk van de sheets verkrijgbaar in het dictatenmagazijn (kenmerk: 823.88. K208). Het responsiecollege op donderdag 11 mei is verplaatst naar PZ112.

FSW PERSONEELWETENSCHAPPEN Het integratie-seminar 'Ontwikkeling van Sociaal Beleid' op vrijdag 28 april 15.30-18.30 uur vindt plaats in PZ12.

VAC

Betaald matseren

Aan de afstudeerders en afgestudeerden van de KUB

Voor f 5 - vult « onderstaande ruimte boordevol, inclusief trefwoord bovenaan. De matsertjes kunnen enkel met deze leesbaar ingevulde bon (een letter, leesteken of spatie per blokje) bij de redactie worden ingediend , , , , Betaling kan per giro- of betaalkaart onder gesloten omslag of op de redactie.

Voor slechts ƒ 40 — per jaargang -

Ais welkomstgeschenk ontvangt u

Vergeet niet ook naam en adres in te vullen.

de Baanbrekende Bneven Univers het weekblad van de Katholieke Universiteit Brabant, bericht kritisch en onafhankelijk over de Tilburgse universiteit en de Haagse politiek, over studeren in het buitenland en de cultuur in de regio. Onmisbaar voor studenten en personeel van de KUB, interessant ook voor afgestudeerden, ouders van studenten, onderwijskundigen en beleidsmakers. Voor iedereen die belang stelt in een onopgesmukte verslaggeving over de ontwikkelingen aan het Brabants ondenwijsfront. Wie nu een abonnement neemt ontvangt als welkomstgeschenk de Baanbrekende Brieven van Universcolumnist Clemens van Diek, eind februari in boekvorm te verschijnen bij uitgeverij De Haan.

BON

Deze bon in een open envelop opsturen aan Univers, t a v A van Schendel, Postbus 90153, 6000 LE Tilburg

Ja, ik neem voor ^40,— een baanbrekend jaarabonnement op Univers.

X

van Clemens van Diek in boekvonn

3

n

Clemens «ai'S'*"!,.,..... ..^»!•.•

BAAN BREKENDE BRIEVEN

-I I M I I I I n 1 M M I I I n 1 I I I I I I I Tl

uitiidi»;^»'::::.:;';;;;!:;' van «Mt:«iHmfi»l:;::;':;s i,o

D

DwrtlJ d. T,r.cr.lli.n op d. Ml.r

5 " S'ü.r''Ul''»ï(in'««»n « t «IJ Ir. pïi.

Naam: Adres: Postcode -IWoonplaats:

Naam: Adres:.

1 Aan de lezers van Univers Afgelopen jaar publiceerde Clemens van Diek elke week één van zijn onrustbarende sollicitatiebrieven in Univers. Daar móest tenslotte wel een boek van komen. Uitgeverij De Haan/Unieboek bundelde de columns, aangevuld met dertien nieuwe afleveringen, in 'Baanbrekende Brieven'. Een onthullende kijk op de mens als koopwaar. Een blikopener voor beginnende studenten, een onmisbare gids voor afstudeerders, een onschatbare troost voor personeelsleden op de wip, gefundenes Pressen voor wetenschappelijk onderzoekers.

(Tel..

Lezers van Univers kunnen het boek voor een krimpprijsje aanschaffen door onderstaande bon in te leveren bij de boekhandel.

KORTINGSBON Clemens van Diek Baanbrekende Brieven Voor lezers van Univers geldt voor de periode tot 20 mei een voordeelprijs van f 11,90 i.p.v. f 14,90. Aktienummer: 469-671 ISBN 90 269 4026 2 Bon inleveren bij de boekhandel

drukken)

è)

Em. de Jong b.v.

Postbus 8 - 5 1 1 0 AA Baarie Nassau - Telefoon 04257 8922'

21 apnl 1989 Univers


Studenten

i

TILBURGSE ECONOMETRISTEN VERENIGING Afgelopen maandag, 17 april, Is het vol­ tallige bestuur van de TEV afgetreden. Over de redenen, het verleden, wil ik het niet hebben. Wel over het heden en, vooral, de toekomst. Eerst het heden. De A L V heeft mij ge­ machtigd de lopende zaken af te hande­ len. Dat houdt het volgende in: de com­ missies blijven doorwerken, maar nu on­ der mijn verantwoordelijkheid. Dat ver­ plicht mij met alle commissies regelma­ tig contact te houden. Bij deze beloofd. Tevens, en dat betreft dan de toekomst, heeft de A L V me gevraagd met een breedgedragen voorstel voor een nieuw bestuur te komen. Daartoe heb ik een commissie ingesteld, bestaande uit Rob Wagemakers, Joris Pinkse en mijzelf. Waarom deze drie' Breed draagvlak ­ geen belang in nieuw bestuur ­ inge­ werkt in de problematiek en de voorge­ schiedenis. Wat gaat die commissie doen? 1. De me­ ningsverschillen die over een aantal za­ ken bestaan, inventariseren en oplossen. 2. Een nieuwe bestuursstructuur zoe­ ken. 3. Andere, hiermee nauw samen­ hangende zaken als juridische proble­ men, bekijken en een oplossing zoeken. Het wordt enorm op prijs gesteld als iedereen opmericingen, suggesties, me­ ningen, vooral argumenten heeft wat betreft nieuwe structuur, personele in­ vulling, wijziging statuten en/of huis­ houdelijk reglement e.d. De oproep mo­ ge duidelijk zijn: wilt u a.u.b. uw mening aan mij doorgeven? Alleen dan kan er zo­ veel mogelijk rekening mee gehouden worden. Een kanttekeninkje: de tijds­ druk. Tot 29 aprilkunt u uw mening e.d. doorgeven bij mij. T.E.V. Kamer 78.

Menu

WAANÖA624/4

(^ 0f 8el«x*;t6 aaiKJajjp^tefv t­t**. t.i^*V A ^ ^ '

LEON JA N S S E N LECTURE Het Instituut voor Ontwikkelings­ vraagstukken (IVO) te Tilburg organi­ seert op maandag 24 april a.s. o m 15.30 uur de Leon Janssen Lecture in de aula van de Katholieke Universiteit Brabant, Hogeschoollaan 225 Tilburg. De lezing is getiteld: 'How New Trade Theories Affect Third World Trade Strategies' De lezing zal gehouden worden door de vooraanstaande Engelse ontwikkellng­ seconome Ms. Frances Stewart, die ver­ bonden is aan het Queen Elizabeth Hou­ se in Oxford. De lecture maakt onderdeel uit van het Leon Janssen Fond. Even­ eens wordt in het kader van dit fonds de beste scriptie op het gebied van ontwik­ kelingsvraagstukken bekroond met een prijs. Deze zal worden uitgereikt in het bijzijn van de beoordelingscommissie be­ staande uit prof. dr. H. Linneman, prof. drs. J . Pronk en dr. M. Vellinga. Het fonds is ingesteld bij gelegenheid van het emeritaat van prof. dr. L.H. Janssen. Programma: 15.00 uur: Ontvangst met koffie en thee in de foyer (ruimte voor de aula) 15.30 uur: Welkomstwoord 15.45 uur: Lezing door Ms. Frances Stewart 16.45 uur: Prijsuitreiking scriptie­ wedstrijd 17.00 uur: Borrel in de foyer (tot 18.30 uur) Toegang is gratis. Voor meer informatie kan men kontakt opnemen met het In­ stituut voor Ontwikkelingsvraagstukken, postbus 90153, 5000 LE Tilburg, tel. 013­662556/662264.

<fe)p6IW'

m<tei«»i

t«n rshd"

Hè'

Dit is een initiatief van de Tilburgse Stu­ derenden Bond. Komende weken zal onder 2de en 3de jaars studenten van de Economische Faculteit een enquêtefor­ mulier worden verspreid voor de méér dan Consumentengids. In deze gids zal per cursus informatie worden gegeven over allerlei zaken zoals het tentamen, de leerstof en de docent. Hoewel op de KUB regelmatig geëvalueerd wordt, worden de resultaten hiervan of de pro­ blemen die aan het licht komen nooit openbaar gemaakt. Hierdoor is het moeilijk te controleren of de onderwijs­ kwaliteit op peil blijft. Door het uitgeven van de méér dan (Consumentengids wil de TSB docenten en studenten stimule­ ren de onderwijskwaliteit te verbeteren of tenminste op hetzelfde niveau te hou­ den. Tevens bevat de Consumentengids informatie waar je wat aan hebt bij het bepalen van de studeerstrategie of de sa­ menstelling van een afstudeerpakket.

Hoewel je misschien nog helemaal niet urtverteld bent over onze verhelderende excursie naar Fokker, gunt Efact je nau­ welijks de tijd om op adem te komen. W e proudly present: ­ maandag 24 april: lezing PTT. 'Privatisering, of hoe het is zonder Big Brother' ­ donderdag 27 april: lezing Nixdorf Computers 'Automatisering, de harde wereld met de soft touch' Ben je reeds in de ban van de SB­jacht in de tentamenperiode, kom dan even langs voor die handige studiehulp, onze welbekende tentamenbundel (bedrijfse­ conomie, doctoraal). Ons adres laat zich raden: Kamer 0­50, elke middag ge­ opend tussen 12.15en 13.30 uur. Ben je nog geen lid Cl), geef je dan op en ont­ vang 4 X per jaar de Defacto in je bneven­ bus. Van het laatste nummer, no. 7, zijn nog een aantal losse exemplaren bij ons te verkrijgen. Dit geldt ook voor het Bu­ sinesscourse Magazine, een prachtig drukwerk waarin alle businesscourses die dit jaar in Nederland georganiseerd worden, vermeld staan. Tevens hebben we de inschrijfformulieren voorde busi­ nesscourse van KPMG Klynveld.

JURISTENFEEST NOORDERLIGT (<5fe« VBf,

U Divers

V O O R L I C H T I N G S M I D D A G N.I.P. De NIP­studentenkommissie organiseert op 26 april een voorlichtingsmiddag voor klinische psychologiestudenten. De middag gaat over 'oriëntatie op be­ roepsmogelijkheden' met vier sprekers uit het werkveld en een forumdiskussie. Plaats: Psychologisch Laboratorium, Montessorilaan 3, Nijmegen. Tijd: 13.30­17.00uur. Kosten:^ 3,50.Opge­ ven b i j : Denise Brekelmans t e l . 080­224172, Henri van Tilburg tel. 080­232376.

MERCURIUS­LEZING Ben je geïnteresseerd in het reilen en zei­ len van de valutahandel, kom dan op 27 april om 20.00 uur naar AZ 07 waar een lezing wordt gehouden door Dhr. T.B. Louwerens, assistant manager money market and foreign exchange bij Staal Bankiers NV te Den Haag. Entree gratis.

DE MÉÉR D A N CONSUMENTENGIDS

EFACT

\^.:«0i

ken, wordt maar weer eens bewezen op woensdag 26 april. Hopelijk krijgt dit slot­ feest nog eens een extra tintje door een nieuwe Hollandse voetbalzege op Duits­ land. Zekerheid hierover kunnen wij niet geven, maar wel garanderen wij een fan­ tastisch optreden van de inmiddels door het KU B­feest bekend geworden band 'You and Me', waarbij de blues­brothers­ act natuuriijk niet ontbreekt! Hiemaast hebben wij nog een andere, zeer speciale verrassing. De gezelligheid moet echter van de feestgangers komen, dus stel ons niet teleur en kom naar dit feest op 26 april, vanaf 22.00 uur in het Noorderiigt. Entree f2, — ; collegekaart verplicht.

Dat juristenfeesten al sinds jaren de leukste, gezelligste en meest fantasti­ sche feesten zijn van Tilburg en omstre­

VITE International Party In Latin Waves (Veemarktstraat 7, ach­ ter bioscoop Midi), op 27 april. Aanvang: 22.00 uur Toegang: f 2,50 Bier tot 24.00 uur: ^ 1,25. VITE Symposium 'Schuldenconversie' In het kader van de Lezingencyclus 'Uit­ weg uit de schuldencrisis?' organiseert VITE een Symposium 'Schuldenconver­ sie'. Datum: donderdag 27 april. Plaats: A2­6. Aanvang: vanaf 13.30 uur. 13.30uur: Drs. R. Rühl (NMB): Uiteen­ zetting over de techniek van schulden­ conversie. 14.00 uur: Dr. G . van Roij (KUB): Monetair­ theoretische aspekten van de debt­equity swaps. 14.30uur: Dr. R. Janssen (NRC): Moti­ vatie van een schuldenland om deel te nemen aan schuldenconversie. 15.00 uur: Pauze. 15.15 uur: Diskussie onder leiding van Prof. Dr. L. Janssen. 16.00 uur: Sluiting.

Talencentrumx Intensieve cursus Frans Intensieve training van uw luister­ en gespreksvaardigheid. W e werken met informatieve artikelen, aktuele literaire teksten, audio­ en videomateriaal en pu­ bliektijdschriften. Alsstartniveau houden we aan: minimaal 4 jaar Frans in uw vooropleiding. Bij opgave ontvangt u in­ fonmatie over een voorbereidingspakket, dat u vóór de aanvang van de cursus dient te hebben afgewerkt. Docent: L. van den Heuvel. Talenprak­ tikum CZ109. Tijdstip: 28,29 en 30 juni, 10.30­16.30 uur. U dient zich tevoren aan te melden voor deze cursussen bij het secretariaat van het Talencentrum, gebouw B, kamer 324. Dit kan gedurende het spreekuur: maandag t / m donderdag: 10.30­12.00

Spreekvaardigheid Nederlands Training van één dag met het doel vaar­ digheden te ontwikkelen o m een weri<stuk, scriptie e.d. mondeling te pre­ senteren voor belangstellenden. Dit naar aanleiding van een zelfgeschreven werkstuk, rapport o.i.d. Docenten: H. van Driel en F. Creemers.

Collegezaal: SZ29. Tijdstip: Donderdag 18 mei, 10.00­16.00 uur.

DSW* Dienst Studenten Weizijn Openingstijden informatiecentrum (ge­ bouw N, kamer 24) maandag 13.00 ­15.00 uur dinsdag t/mdonderdag 11.00­15.00 uur vrijdag 11.00­13.00 uur dinsdag óók 16.30 ­18.00 uur (alléén tijdens collegeperiode) Voor informatie of afspraken met de de­ kaan kun je terecht in het Informatiecen­ trum of telefonisch: 662211. Buro Welzijn (studie­ en beroepskeuze­ adviseur, medewerker vorming en wel­ zijn, studentenpsychologen): t e l . : 662218. Buro studentenarts: tel.: 662116. Aktuele Studenteninformatie In deze rubriek wordt melding gemaakt van nieuw binnengekomen informatie­ materiaal voor studerenden. In het Infor­ matiecentrum wordt dit materiaal, dat van zeer uiteenlopende aard is, ten­ minste één maand ter inzage gelegd. De­ ze week aktueel: * Vrijwilligerswerk, je beste vrije tijd in de natuur. Onder deze slogan voert de vrij­ willigerscentrale een landelijke kampag­ ne die erop is gericht een grotere be­ kendheid te geven aan het vrijwilligers­ werk bij natuur­ en milieu­organisaties. Meer informatie hierover in de speciale krant die de centrale over dit thema uitgeven. * Studieweken Frans. Spoedkursus Frans in Zuid­Frankrijk, op 4 verschillen­ de nivo's, variërend van 1 tot 3 weken. Kosten f 295,— per week. De kursus­ sen lopen van 2 juli t / m 12 augustus 1989. Aanmelden vóór 15 juni a.s. * Canada's academische betrekkingen met Nederiand. Informatie over Canade­ se programma's voor beurzen en stipen­ dia. De Canadese regering wil hiermee de studie van Canada op universitair ni­ vo ondersteunen. Voor elk studieprojekt geldt dan ook dat Canada daarin centraal staat (exacte vakken zijn uitgesloten).

Sportnieuwst

PENDRAGON ■SST 90 Commissie Volgend jaar organiseert Pendragon weer het Internationaal Studenten Sport Toernooi. Dit toernooi is elk jaar een gi­ gantisch succes. Een week lang sporten, feesten en je talen ophalen. Om het vol­ gend voorjaar weer zo'n succes te laten worden hebben w e mensen nodig die het hele gebeuren op poten willen zet­ ten. In deze commissie hebben al enke­ le mensen plaats genomen met ervaring in dit soort evenementen. Schroom daarom niet als je denkt dat je het niet kan, eenmaal in de commissie leer je spe­ lenderwijs. Heb je interesse, bel dan even: 013­663012 of kom even langs op het sportcentrum.

Tennisvereniging Lacoste Zo, de eerste competitieweek zit er weer op, de uitslagen zijn (hoop ik) inmiddels op het prikbord in de sporthal versche­ nen. Voor de 2e weekend zijn de volgen­ de wedstrijden gepland: za. 22­4: heren I e klasse: Lacoste ­ TC Alphen 1 heren 2e klasse: Racketclub Waalwijk ­ Lacoste 2 gemengd 2e klasse: Lacoste 1­ LTV Udenhout 4 gemengde 3de klasse: Sla Raak 1 ­ Lacoste 2 (Oistemvijk) zo. 23­4: heren 3e klasse: Lacoste 1 ­ Goirie 1 heren 6e klasse: Lacoste 2 ­ Haagse Beemden (Breda) gemengd 3e klasse: Pettelaar2 ­ Lacoste 1 (Den Bosch) gemengd 4e klasse: Rauwbraken 1 ­ Lacoste 2 (Berkel­ Enschot) De tennisteams hebben nogmaals be­ loofd, dit jaar flink te gaan spetteren. Kampioenschappen en promoties zijn dus ook dit jaar niet uitgesloten. Zelfs nu nog wordt de mogelijkheid geboden om goedkoop aan een KNLTB­pasje te ko­ men: voor slechts ^ 25,­kun je nu nog lid worden van deze nog steeds groeiende vereniging van tennissende studenten. Je wordt daarmee lid tot aan het einde van het zomerseizoen (sept./okt. 1989). Hiennee heb je de mogelijkheid om toer­ nooien te spelen in de zomer. Opgeven bij Frank Langbein, Enschotsestraat 169, 5014 DE Tilburg, tel. 013­424886.

SPORTCENTRUM Sluitingsperiode Sportcentrum In de week van maandag 1 t / m vrijdag 5 mei is het Sportcentrum gesloten in vertjand met de diverse feestdagen. Er is dan geen lesprogramma en geen moge­ lijkheid tot vrije sport (m.u.v. ten­ nisbanen). Vanaf maandag 8 mei gaat het volledige lesprogramma weer van start. Echter, maandag 15 mei is het Sportcentrum gesbten wegens Pinksteren. Dinsdag 16 mei gaat het programma weer gewoon door.

12e Lustrum Pendragon Roeimiddag Op woensdagmiddag 26 april a.s. wordt er i.s.m. TSR VIDAR een roeimiddag ge­ organiseerd. Dit is een unieke mogelijk­ heid om kennis te maken met de roeisport. Je kunt hiervoor inschrijven op het sportcentrum van 17 t/m25april tus­ sen 17.00 en 18.00 uur. Het inschrijfgeld bedraagt f 2,50 p.p. waarvoor je een grandioze herinnering ontvangt. Na af­ loop van het roeien bestaat er de moge­ lijkheid o m te blijven eten bij Vidar. Tot kijk!!! Info 663012

Honic/softbal Op dit moment bestaat softbal al meer dan 100 jaar. G eboren als een soort indoor­honkbal en uitgegroeid tot een zeer populair 'outdoor' sport in meer dan 53 landen van de wereld. Softbal wordt, in vergelijking met honk­ bal, gespeeld met een grotere, zachtere bal en lichtere knuppels. Er wordt gespeeld op een veld in de vorm van een kwartciri<el en met twee teams; een aan­ vallend ­ de slagploeg ­ en een verdedi­ gend team, de veldpartij. Een wedstrijd bestaat uit een aantal innings, meestal 7, waarbij 1 inning dat gedeelte is waarin 1 partij zowel veld­ als slagploeg is ge­ weest. Deze interessante, aktieve sport kun je ook beoefenen bij het Sportcentrum. Onder deskundige leiding wordt elke donderdagmiddag van 15.00­18.00 uur getraind door een groep fanatieke stu­ denten. De trainingen zijn voor alle stu­ denten mét sportkaart toegankelijk. Kom eens langs en maak kennis met de­ ze te gekke sport!

N i e u w e bestuursleden gevraagd Heb je interesse om volgend collegejaar een bestuursfunktie te vervullen, dan komt dat goed uit want bij Pendragon komen weer bestuursfunkties vrij. De funktieszijn: voorzitter, secretaris, pen­ ningmeester, wedstrijdcommissaris en P. R .f unktionaris. Het is van harte aan te bevelen omdat je niet alleen je eigen ken­ nis verrijkt, maar ook omdat het sportie­ ve element zeker niet ontbreekt. Het is al­ tijd goed toeven op de sporthal. Ook zul je kontakten krijgen met andere studen­ tenzeden. Heb je zin, bel ons dan even: 013­663012 of kom even langs op het sportcentrum.

14 april 1989

iB


UNIVERSITEIT

Cyclus film en surrealisme Op 24 april ' U n chien A n d a l o u ' en 'L'Age d'or', aansluitend een lezing over Bunuel. AZ115,20.30 uur. 1 M e i 'Sauve qui peut (la vie)' van J.L. Godard SZ17,20.15uur. 8 M e i 'Elisa, vida m i a ' van C. Saura, o o k SZ 17,20.15 uur. De Filmverenlglng Letteren start op 24 april een cyclys waarin het Surrealisme als stroming in de film wordt belicht. Die avond staan er twee films en een lezing op het programma in AZ 115. In de jaren twintig van deze eeuw legt een groep schrijvers en dichters in Parijs de grondslag voor een nieuwe beeldtaal: het Surrealisme. In 1924 publiceert André Breton zijn 'Surrealistisch Manifest', een aanval op het rationalisme en vijandig tegen elke moraliteit. Uitgangspunt van de surrealist is een puur psychisch automatisme waarmee het werkelijk funktioneren van de gedachte wordt uitgedrukt. Resultaat van deze werkwijze is de bevrijding van het verstand en de creatie van een nieuwe werkelijkheid: associatie en droom. In de beeldende kunst werkte de onlangs overleden Salvador Dali op dezelfde wijze. Hij schilderde Freudiaanse droomfantasieën. Andere kunstenaars putten hun inspiratie uit het dadaïstische toeval. Surrealisme kan in de filmhistorie worden beschouwd als een reactie op de vercommercialisering binnen de filmwereld, na het verdwijnen van de'stomme film'. De surrealistische film uit de twintiger-jaren was vernieuwend doordat poëzie en film werden geassimileerd. Filmtechnisch wordt gebroken met de traditie van logische beeldensequentie's via associatieve vormgeving. Luis Bunuel paste deze methode voor het eerst toe in 'Un chien Andalou'. 'Un chien Andalou' (1929) een schock-behandeling van de kijker. Al in de eerste beelden lukt dat voortreffelijk. Na 60 jaar heeft deze film nog steeds een revolutionaire frisheid en visie. Aansluitend 'L'Age d'or' waarin het Katholicisme wordt aangevallen. De film gaf uitdrukking aan wat door de surrealisten als 'Amour Fou' geprezen wordt: de elke conventie afwijzende liefde. Ook in deze film van Bunuel een minimale nadruk op de techniek en een maximale aandacht voor beeldeffect en idee. 'Sauve qui peut (la vie)' (1980), letterlijk redde wie zich redden kan van Jean Luc Godard bestaat uit vier delen: de Handel waarin de rol van geld in de relatie tussen man en vrouw aan de orde komt. Het Verbeelde, de Angst en de Muziek zijn de andere delen. Godard heeft de dialogen voor zijn film verkregen via het maken van aantekeningen in cafés en in de metro, vergelijkbaar met de vrije associatie, het onbewuste. 'Elisa, vida mia', uit '78 van Carlos Saura, is een complexe film over een ontmoeting tussen vader en dochter (Geraldine Chaplin) die leidt tot een stroomversnelling van herinneringen waarin werkelijkheid en verbeelding over elkaar heen schuiven. (LH/LS)

Univers

Zaal zestien: welkome aanvulling voor Tilburgse podia In mei krijgt Tilburg er een theater bij, 'Zaal 16' in het Carré-gebouw aan de Jan van Beverwijckstraat. Op 4 en 5 mei gaat het kleine theater officieel van start met de voorstelling 'Het Dagboek van Anne Frank' in een uitvoering van de Hilvarenbeekse toneelgroep 'Maet Hout Staet'. De voorstelling is een voorbeeld van wat Tilburg normaal gesproken zou hebben gepasseerd, want de bestaande podia lenen zich maar moeilijk voor amateurtoneel, zo blijkt uit een onderzoek van Stichting Zaal 16. Reden voor de Stichting om amateurtoneel prioriteit te geven in haar beleid. In januari sloot de Stichting Zaal 16 een onderzoek af naar vraag en aanbod van Tilburgse theaterpodia voor amateurtoneel. Eindconclusie: 'Er was geen fatsoenlijke plek om zich te presenteren: de studiozaal was te duur en de begeleiding slecht, en theater 't Heks richtte zich niet specifiek op amateurtoneel maar meer op het margetheater.' Coördinator van Zaal 16, Huub Mensen verwijt de podia niets want: 'De studiozaal heeft geen tijd voor begeleiding van een groep als het om de zakelijke rompslomp gaat, een contract aangaan en een lichtplan maken bijvoorbeeld, en Zaal 16 wel.' En over 't Heks: 'Wij bijten elkaar niet.' Vier jaar heeft de Stichting Zaal 16 moeten ijveren voor bankleningen en subsidies, nu is de Stichting voldoende boven Jan om het theater ook eindelijk te openen. Vorige week zegde de gemeenteraad Tilburg nog een incidentele subsidie van 10.000 gulden toe en het College van B & W besloot tot een aanvullende subsidie van ruim 5 mille voor een invalidentoilet. Al eerder stelde de gemeente zich garant voor een banklening van ruim twee ton om verbouw- en aanloopkosten te dekken en knapte ze de buitenkant van het theater op. Theater Zaal 16

gaat in mei van start met amateurvoorstellingen uit Brabant in het kader van het Jaar van de Amateurkunst. Voor alles wil Zaal 16 'niet gaan rommelen op terreinen van anderen' maar een aanvullende functie vervullen voor amateurkunstenaars van vrijwel alle culturele disciplines behalve popmuziek en jazz, want daar vervullen Noorderlicht en Paradox al een functie in. 'We willen de doelstelling wel helder houden', aldus Mensen, klassieke muziek in een uitvoering van bijvoorbeeld het Brabants Conservatorium of fanfaremuziek heeft dan ook de voorkeur. Het nieuwe theater, goed voor zo'n 190 plaatsen, wil primair gaan samenwerken met de bestaande culturele organisaties in Tilburg. Dat betekent dat het theater niet zelf activiteiten gaat opzetten, behalve dan op het gebied van amateurkunst. Het presenteren van professionele kunstproducties moet een voorbeeldfunctie hebben voor het amateurtoneel. Zaal 16 wil jaarlijks wel één eigen amateurproductie opzetten 'die verder gaat dan de Tilburgse Revue'. In november zou de eerste productie moeten worden opgevoerd. Het idee is om een verhaal te maken van acht volksmuzikanten. Aan de basis ligt het boekje 'We hebben gezongen en niets gehad' van Rolf Janssen dat verhaalt over een aantal Tilburgers uit volksbuurten en over de liedjes die ze zongen. Het Tilburgs taalgebruik is zeker geen voorwaarde, benadrukt Mensen, integendeel: 'Daar gaat het niet om. Het gaat erom eens iets anders te doen.' De programmering van theater Zaal 16 richt zich op muziek (instrumentaal en vocaal), theater (waaronder kleinkunst en poppenspel), dans, mime, audio-visuele media (met name amateurfilms), en letteren (literaire clubs). -Op 4 en 5 mei speelt

SCHOUWBURG

Tentoonstelling Koning UBU T/m 23 april in de tentoonstellingsruimte van de Schouwburg Tilburg. Vijftig Westduitse kunstenaars hebben zich door de tijd heen door Alfred Jarry's toneelstuk 'Rol UBU' (1896) laten inspireren. UBU, de 'ex-koning van Polen en Aragón', is een genie of een hansworst, een losgeslagen dragonder-hoofdman die zich als leider, ja zelfs als 'majesteit' opwerpt, joviaal en brutaal, laf en zonder scrupules het hele volk, van arm tot bezittende klasse, meedogenloos plunderend om de eigen pens te vullen. De pens bepaalt zijn denken en doen. Een tiran die eveneens een anarchist is, een gemoedelijke dikzak als massamoordenaar, zowel dom als vervaarlijk, machtsgeil als armzalig. Het theaterstuk Rol UBU ging op 10 december 1896 in première en werd meteen één van de grootste theaterschandalen van Parijs. De enige criticus die iets positiefs schreef werd ontslagen en het stuk werd na enkele voorstellingen van het reper-

toire genomen. 'Sensationell' schrijft kunstenares Brigitte Reiner in rode krijtletters op haar tekening en in zwart krijt eronder: 'Alles kommt wie du.' Aureolen in zwart en rood krijt rond het hoofd dat boven een zwart dik colbertjasje en witte smalle spillebenen prijkt. Bruno Haas ziet Koning UBU heel anders voor zich. Op een stuk karton prijkt een starre UBU, militair uitgerust in bruine broek, groene jas, gele medaille en geflankeerd door een zwarte geweerkolf naast het stijve lichaam. Een collage van Inge Merten-Bong toont onder meer een groepje gemaskerde vrouwen, verknipte stukken plastic in oranje en geel, de lettertjes 'Bong', een verzameling speltjes (als 'Kölsch Hannesje 1977') en het spoor van een rode spuitbus. Koning UBU is op deze tentoonstelling over het algemeen een tonnerond dikbepensd wezen dat de aandacht weet te trekken, zoals Jarry dat wil. (NvO)

dus de Hilvarenbeekse toneelgroep Maet Hout Staet 'Het Dagboek van Anne Frank'; het Tilburgse Takkentoneel brengt op 6, 7 en 9 mei 'De Held' van Nicolaj Erdman beter bekend onder de naam 'De Zelfmoordenaar', op 7 mei speelt bovendien 'Avonturen in het Trollenbos' van de Hilvarenbeekse Stichting Speelgroep Filiassi. Op 10 mei brengt het Vocaal Ensemble Camerata onder meer werken van Mozart en Bruckner ten gehore, op 12 mei staat dansgroep 'De Sprong' uit Eindhoven gepland met de dansvoorstelling 'Take Ah Break'. (NvO)

APRIL

É

Jvler' S»fef*PaaL{t/'

raitjofVtrgiwV «h<j)$4t/t«2a.4

aB«cin«,20<iï led SNm^< fe' ZONDAG 23 APRÜ

^0

a«r:Vie4ri8-vf'

THEOLOGISCHE FACULTEIT

De macht van het beeld In het kader van een cyclus 'De macht van het beeld' organiseert de Theologische Faculteit lezingen op vier donderdagmiddagen in zaal 8, telkens om 14.00 uur. Op 20 april spreekt de directeur van de Stichting Nederlands Filminstituut, prof. Jan-Marie Peters over de 'optische en emotionele effecten van het (filmisch) beeld'. De camera is niet objectief stelt Peters, bovendien 'kijken wij met de meestal gespeelde gevoelens van anderen'. Die gevoelens bepalen niet alleen het amusementskarakter van beeldprodukten, 'ze maken ook de charme uit van de filmische vertelwijze.' Ter illustratie bij deze lezing worden fragmenten uit bekende speelfilms getoond. Op 27 april houdt documentaire-maker voor de KRO, Marga Kerklaan, een lezing onder de titel 'Televisie als informatiebron'. Kerklaan huldigt het standpunt dat televisie niet alleen emoties kan zien maar ze ook kan manipuleren, wat op den duur 'averechts' werkt. Televisie kent bovendien ook haar beperkingen, stelt ze en daarom zoudn televisie en kranten elkaar moeten aanvullen en niet beconcurrerend werken. (NvO)

StóE?. Ivo JanSèch,8ee«»vt en StrawiR^y

24,4). band (UK).

n 1

n

i2

MAASDAÖ24

CdlOf^öiumBe' Mt. UX.. Layrrv and h » « »w'

e u

'y<t chien Aftda

Tiet

OI»aDA<3^ «^r.20,OÖu. ^SetiduHwix«e, WOENSDAG O^Oi^ïunfsBe

Sdltomvfaors jM^s«fiiijht; B? NOORDERLIGT

Labi Siff re Zondag 23 april Lab! Siff re en Band (UK). Aanvang 22.00 uur. Entree f 25,00. Vvk. f22,50. Labi Siff re, de artiest die zo makkelijk als verlegen en timide wordt omschreven, raakt zijn doelen hard en trefzeker als het hem bezig houdt. Zuid-Af rika is een centrale zorg in zijn sociale bewogenheid zoals ook gezongen in zijn wereldhit in 1987 'So Strong'. Labi Siff re werd in 1945 geboren uiteen Engelse moeder en een Nigeriaanse vader. Een zeer strenge opvoeding op een benedictijnen-kostschool bepaalde in grote mate de vorming van zijn bewustzijn. Begin zeventiger jaren leidde een demo tot een eerste platencontract en twee hits in Engeland met 'It Must Be Love' (1971) en 'Crying Laughing, Loving Lyving' (1972). Het verloop van zijn carrière daarna kenmerkte zich door het eeuwige conflict tussen commerciële concessies en artistieke integriteit. Labi kwam daar toen niet uit en trok zich een tijd terug uit de muziekbussiness. Twee jaar geleden inspireerden de gebeurtenissen in Zuid-Afrika Labi tot het schrijven van 'So Strong' met de intentie dat iemand anders het zou zingen. Toen hij echter de song liet horen aan zijn oude manager wist deze hem ervan te overtuigen het zelf te doen.

opofd,j0n^eRiooiréarilsft, otef, nm ü

tasteumreespt!

Hl

. ^tfébewsgln VWar;R»idii

QAs^i oJ.v. !AlexaftiJöfBa Ti^Aoviski, E dertsfel «le^t Ole».M.öO«ur;6.C

^aa»teavasde'

;»flte#dtdto$e

.steg 25 ^ r

dft 21 april 1989


HET

Lekker dichtbij Ooit w a s de Nederlandse ether nog niet gecompliceerd. Het hele gezin lag in die d a ­ gen gekluisterd a a n de radio. M e n zocht naar Hilversum 1 , 2 of 3 en draaide net zolang met de antenne tot het ge­ kraak ophield. Televisie be­ stond nog niet. M a a r de tech­ niek stond niet stil. Hilversum 4 k w a m erbij, Hilversum 5 moest er komen. Hilversum w e r d Radio. Een radio w e r d een tuner. Nog w a s het niet genoeg. De mens bleek onverzadigbaar in zijn mediaconsumptie. Ieder­ een wilde een eigen zender. Radio­piraten staken de kop op. De 2 7 M C w e r d uitgevon­ den. De ether raakte steeds voller, en ook steeds vuiler. Lokale omroepen w a r e n het antwoord van de exploitan­ ten op de v r a a g van de plaat­ selijke bevolking naar bericht­ geving uit de regio. Tilburg kon niet achterblijven. In augustus ' 8 6 ging Radio Tilburg de lucht in. V i a de F M ­ zenders 9 2 . 4 M H z (indien de radio aangesloten is op de ka­ bel) of 1 0 5 . 2 M H z kan men nu dagelijks de jingle 'Radio Tilburg, lekker dichtbij' horen. Gemiddeld zendt de Tilburgse omroep ruim drie uur per d a g uit. Het aantal luisteraars groeit zienderogen. Het eerste iuisterdichtheidsonderzoek w e r d anderhalf jaar geleden

Clemens van Diek

E V E N E M E N T

gehouden en toen bleek dat vijftien procent van de inwo­ ners van Tilburg regelmatig afstemden op de lokale zen­ der. M e t 'regelmatige' luiste­ raars worden mensen bedoeld die gemiddeld t w e e tot drie keer per w e e k afstemmen op de 1 0 5 . 2 M H z . Bij het t w e e d e onderzoek van medio ' 8 8 bleek dat dit percentage al gestegen w a s tot 2 2 en de meest recente steekproef, >vaarbij driehonderd Tilbur­ gers uit het telefoonboek wer­

den geprikt en opgebeld, leer­ de dat 3 5 procent regelmatig naar Radio Tilburg luisterde: gemiddeld stemmen vijftig­ duizend in>voners v a n Tilburg en de omliggende gemeenten regelmatig af op de lokale zender. Het zijn voornamelijk vrouwen en ouderen die luisteren, zo wees het onder­ zoek uit. Radio Tilburg wordt gemaakt door zo'n zeventig vrijwilli­ gers. Twee beroepskrachten, die verbonden zijn a a n de

plaatselijke kabel­t.v. zijn ook als ondersteunende krachten betrokken bij de uitzendingen van Radio Tilburg. De omroep krijgt geen subsidie v a n de gemeente en reclame uitzen­ den is niet toegestaan. De Tilburgse lokale omroep heeft een professionele studio in het voormalige Elizabeth­ ziekenhuis. De sandwichfor­ mule met muziek en informa­ tie blijkt goed a a n te slaan. Hardrock is uit den boze. De meest beluisterde program­

ma's zijn Tilburg Sportief op de zondagmiddag ('hèt pro­ g r a m m a voor de w a r e sport­ liefhebber') en het zaterdagse Tilburg BV, met reportages, achtergronden, discussies en interviews. En t w e e keer per d a g wordt de luisteraar op de hoogte gehouden van h e t weer in Tilburg: meneer Stads is een amateur­metereoloog en zijn vrouw maakt er een gezellig praatje v a n , w a a r i n zelfs de hoge drukgebieden boven de Azoren ter sprake komen. M e v r o u w Stads is met haar weerpraatje, afhankelijk van het weer dat ze voor­ spelt, tot a a n de Utrechtse provinciegrenzen te horen. De uitzendingen zijn er niet a l ­ leen voor de autochtone Til­ burger. Er zijn programma's voor Surinamers en Antillia­ nen maar ook de KUB heeft belang bij de plaatselijke o m ­ roep. Zo ontmoette ik afgelo­ pen zaterdag W i m Boerboom in de studio die zijn zegje mocht doen over het sympo­ sium over twintig jaar Karl M a r x universiteit en socioloog Sytze Kingma k w a m voor de radio om te vertellen dat Til­ burg een echte bingostad is: 'je kunt er veertig keer per w e e k bingoën'. Helaas houdt de Tilburgse student zijn w a l k m a n gewoon op als Ra­ dio Tilburg weer eens in de ether is.

|Q **■

Michel Knapen

DE ACHTERRUIT

Programma

Familieportret

­ Debatplaats 21 april ­ Als enige zendt de Achterruit vannacht om 04.00 uur onze tijd het TV­DEBAT uit tussen de kandidaat van DE ANDE­ RE PARTIJ enerzijds en DE ENE PAR­ TIJ anderzijds. Het langverwachte saaie gevecht wordt geleid door debatmeester Bannink (onafhankelijk). Daar is ie gek­ nipt voor. Speciale debatgast is Makkermans (on­ der embargo): 'Het verloop? In ronde 1 zal DEP de eerste klap uitdelen waarna DAP in ronde 2 hard terugslaat. In ronde 3 blijkt dat de partijen aan elkaar ge­ waagd zijn. Dat is van tevoren bepaald. Ik vertel dit de boys van de pers ruim van tevoren zodat ze het verslag al klaar heb­ ben voor dat het de ether ingaat. Hoeven ze ook niet te komen. Bijgaand E XCLUSIE F de beelden uit het debathokje

Terwijl Pa met de hele bubs op verzie­ kingstoemeejs pralen wij EXCLUSIEF met de jongste telg (5 jaar) uit het DEP­ gezin, die voor straf moest thuisblijven. V: 'Is jouw pappa hef?' A: 'Pappa is helemaal niet lief, hij geeft mij altijd veel kusjes met zo'n spikkel­ baard en dat doet heel zeer. En als ik al in bed slaap zegt ie op televisie dat de mensen van mekaar moeten houden. Hij houdt niet eens van mij. Hij stinkt ook.' V: 'Pappie zegt toch ook mooie dingen op TV?' A: 'Ach, hij kletst maar wat uit zijn nek. Thuis kletst ie ook iedereen de oren van de kop af. Mij ook. Kijk maar.'

V: 'Zozo, pappa is dus toch wel de ster­ ke man die we nodig hebben, zeggen wij dan van de televisie?' A: 'Pap is helemaal niet sterk. Van mam kreeg hij laatst nog op zijn donder. Zijn hele rug zit vol met striemen. Hij werd niet eens boos.' V: 'Is pappa niet de ideale pappa?' A: 'Zijn vriendje vind ik veel aardiger en die laat zijn piemel tenminste niet zien. Die laat ook niet van die vieze windjes. Die meneer ruikt veel lekkerder en is brum.' V: 'Pappa zegt dat mensen niet met me­ kaar mogen vechten, hè, in een oorlog of zo.' A: 'Gelul. Pappa zegt maar wat. Tegen mij zegt ie altijd dat ze de Andere Partij

maar tegen de muur moeten zetten en neermaaien. En dan doet ie van takke­ takketakketakketak.' V: 'Pappa wil toch de armen meer geld geven, mooi is dat toch, hé?' A: 'Ja, van mijn zakgeld!' V: 'Vind je het leuk als pappa president wordt?' A: 'Ja, als ze hem dan ook maar dood­ schieten dan kom ik ook een keer op TV als ie begraven wordt.'

Oproep Zat. 15 apr. hal geb. B. Jij, lang, lelijk want badmuts op zat aan de stembus te kloten. Ik, blauw uniform, naam Boor (zeg maar Cees) probeerde je te pakken. Ik zou je graag nog een keer ontmoeten. Brieven onder nr. 21489 van dit blad.

HET T.V. DEBAT

Ingezonden Ons bestuur wordt in het nieuws sterk onderbedeeld. De wijze waarop u ons in uw verziekingsspecial buiten beeld houdt is ronduit kwetsend. Wij mogen al met stemmen. Sterker nog: we worden niet eens gekozen! Kortom, wij willen ook eens op TV.' Hoogachtend, De heer drs. H.W.A.L. Loevendie lid Stichtingsbestuur

Erectificatie In het vorige nummer van de verzie­ kingskrant is een fout gesleept. In het ar­ tikel 'Probleem geen probleem' werd de indruk gewekt dat de kandidaat van De Andere Partij er van beschuldigd wordt teveel gedronken te hebben toen deze naar de hoeren ging. Dat moet natuur­ lijk zijn: 'DAP wordt ervan beschuldigd dat hij naar de hoeren ging toen hij te veel gedronken had.' Waarvoor onze excuses.

Sander Neijnens

Wall Street reageert kloten NEW ORC. Aan de lijn hebben we onze correspon­ dent Dr. Henk J.C. in't Wijffels. Henk, hoe is de stemming in NEW ORC? H: 'Ik ben gebo­ ren, ging naar school, studeerde aan de KUL (flau­ wekul) en promo­ veerde. Ik was bestuurslid, vakbondslid, mede­ werker en oud­voorzitter ergens van. Ik huwde een werkende vrouw en kreeg zo­ maar vier kinderen.' Oké Henk, heel fijn, maar hoe is de stemming? H: 'Bon, de TOIVl JONES INDEX zakte hier na afloop van het debat tussen DAP en DEP ver beneden alle peil. Maar over de uitslag kan ik nog niets zeggen. Ik twijfel, sterker, ik weet het helemaal niet. Was het maar in onbeshst geëindigd dan hadden we houvast. Maar nu is het maar van rien ne va plus.' Fijn Henk, maar hoe is de stemming? H: 'President Bushbush deed zijn broek naar beneden om uiting te geven aan zijn stemming. Op een persconferentie zei Bushbush er alle vertrouwen in te hebben dat de contacten met de jonge aristocra­ tie op de Katholieke Universiteit Brabant geen gevaar lopen ( = gelul). De poUe­ kes, die direct na de uitzending werden gehouden, wijzen uit dat de majority hier vóór een minority is. ( = democratie).' Henk. Dat is mooi kloten. Tabé. H: 'Dit was Henk J.C. in 't Wijffels, NEW ORC, Au revoir.'


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
1989 04 21 by Redactie Univers - Issuu