1988 11 18

UNIVERS 'Op een dag studeer je niet meer'

'Het is hard studeren in Tilburg! 5

Hard studeren doe je in bed. De paradox van een wervingscampagne

7

De taaivaardigheid van buitenlandse kinderen doet niet onder voor die van hun Nederlandse l<lasgenoten

8

Arbeidsvoorwaarden De universiteiten zouden cao's moeten afsluiten met de vakbonden

9 Strenge controle op de onderwijskwaliteit is noodzakelijk. Twee Kamerleden geven hun visie Woensdagmiddag. Demonstrerende studenten vragen bij liet postl<antoor en de ABN-banl< om een renteloze lening.

'Heeft u voor mij20.000 gulden aan renteloze lening? Nee? Kunt u dan deze touwtjes aan elkaar knopen?' Een student uitte zo zijn ongenoegen bij de balie van de ABN-bank aan de Spoorlaan over de plannen van minister Deetman om studenten voortaan bij banken rentedragend te laten lenen. Ongeveer driehonderd Tilburgse WO en HBO-studenten demonstreerden afgelopen woensdag onder begeleiding van muziek en een aantal politieagenten in het centrum van de stad. Het protest was georganiseerd door het Tilburgs actiecomité LAST. Nadat de studenten zich in de hal van het postkantoor verzamelden, trokken zij de straat over naar de ABN-bank. Zij persten zich door de draaideur en namen bezit van de bezoekershal. Een echtpraar op leeftijd dat op een bankje op z'n beurt wachtte, zag zich in enkele ogenblikken omringd door leuzen roepende en zingende studenten. De mevrouw begrijpt de stennis wel. 'Je moet het zó doen anders krijg je het niet', zegt zij. Het folderrek wordt geplunderd waarop de reclameblaadjes door de lucht dwarrelen. Als de studenten na een kwartier de bank verlaten, blokkeren zij enkele minuten beide banen van de Spoorlaan. De stoet vertrekt vervolgens naar de Amrobank op de hoek van de Spoorlaan en de Heuvelring. Aan het pand van St. Olof hangen spandoeken met de tekst 'Op een dag studeer je niet meer' en de LSVB-leus 'Bundel de boosheid'. Een groep gaat het bankgebouw binnen maar de grootste groep blokkeert het kruispunt. Een boze automo-

bilist zet de auto aan de kant en wil een student molesteren. Een medestudent en politieagent ontzet de jongen. De student moet mee naar het bureau omdat hij een deuk in de auto getrapt zou hebben. Hij werd 's middags nog vrijgelaten. De protesterende studenten lopen daarna in een demonstratieve tocht door de Heuvelstraat naar de NMB aan de Stationsstraat, waar zich hetzelfde ritueel afspeelt. Weer aangekomen aan de Spoorlaan roept een stem uit de megafoon: 'Het is de bedoeling dat de actie afgeblazen wordt en we gezellig bij Olof koffie gaan drinken.' Maar de stoet trekt naar de hal van het station om daar het ongenoegen over de OV-jaarkaart over te brengen. Daarna gaat men alsnog naar Olof. Deze week dinsdag hebben ongeveer evenveel studenten het busstation naast het station een kwartier geblokkeerd waarna zij de zogenaamde VARA-trein verwelkomden. Donderdag is er een bijeenkomst op de KUB met enkele sprekers. Volgende week donderdag 24 november is er een landelijke de-

monstratie in Den Haag. Buskaarten kosten tien gulden en zijn tussen de middag verkrijgbaar in de Mensa of in de TSB-kamer en bij St. Olof. ,^p,

11 Sociaie bewegingen zijn utopieën, concludeert Joep Gilissen in zijn proefschrift

Contract over OV-kaart voor studenten Minister Deetman en vertegenwoordigers van de openbaarvervoerbedrijven hebben vrijdag 11 november een contract getekend over de OV-jaarkaart voor studenten. Als het parlement hiermee instemt, zal de kaart per 1 september 1989 worden ingevoerd. Het ministerie van onderwijs en wetenschappen moet een vergoeding van 370 miljoen gulden per jaar betalen voor de OVjaarkaarten. Tegelijk met de invoering van de kaart wil Deetman echter de huidige reiskostenvergoeding voor thuiswonende studenten afschaffen en wordt de basisbeurs verlaagd (met 42 gulden voor thuiswonende studenten en 62 gulden voor uitwonenden). Deze maatregelen leveren Deetman ongeveer 640 miljoen gulden op, zodat hij nog een fiks voordeel heeft van de invoering van de OV-jaarkaart. Al deze maatregelen moeten een wettelijke grondslag krijgen. Daartoe heeft Deetman in september jongstleden een voorstel tot wijziging van Wet Studiefinanciering bij de Kamer ingediend. Binnenkort worden aanvullende wijzigingsvoorstellen venwacht, die moeten leiden tot verlaging van de maximale

leeftijd voor studiefinanciering van 30 naar 27 jaar en tot privatisering van het leningendeel in het stelsel. Het ministerie van onderwijs moet nog overeenstemming met de banken bereiken over de studieleningen. Het totale pakket moet een bezuiniging van vijfhonderd miljoen opleveren. De OV-jaarkaart zal worden uitgegeven aan alle studenten van ISjaaren ouder voor zover zij studiefinanciering krijgen. De kaart zal binnen Nederland geldig zijn voor een onbeperkt aantal reizen tweede klasse op alle lijnen van de spoonwegen. De kaart is ook geldig voor reizen per metro, bus of tram, zowel binnen als buiten de stad. De uitgifte van de jaarkaarten wordt verzorgd door de openbaarvervoerbedrijven en de Informatiseringsbank van het ministerie te Groningen. Daartoe zullen zij een besloten vennootschap oprichten. Het contract geldt voor vijf jaar. De onderhandelingen over verlenging van het contract worden pas gestart als de resultaten bekend zijn van een onderzoek naar het reisgedrag van studenten met een OV-jaarkaart. (JD/HOP)

MATSERTJES

COLOFON

Homostudies KUB in de verdruidcing Het bestuur van de sociale faculteit wil niet dat de cursus Lesbische en Homostudies gecontinueerd wordt onder de vlag van de faculteit. De werkgroep Lesbische en Homostudies heeft op 'her­ overweging' van het standpunt aangedrongen. De werkgroep heeft het college gevraagd de cursus te financieren maar rector De Moor zei vorige week in de universiteitsraad dit niet te willen. De beslissing ligt nu bij de univer­ siteitsraad. De werkgroep Emancipatie en Ontwikke­ ling, waarbij de cursus is ondergebracht, heeft het faculteitsbestuur om een vervolg op de experimentele cursus gevraagd. Het bestuur antwoordde in een brief van eind ok­ tober dat het geen extra middelen aan het college zal vragen voor de cursus en dat het geen voorstel zal doen om het dit cursusjaar onder verantwoordelijkheid van de faculteit te laten plaatsvinden. Vorig semester gingen de Lesbische en Ho­ mostudies voor het eerst van start als inter­ disciplinaire halfjaariijkse cursus. Het was een keuzevak dat met middelen van de uni­ versiteit ­circa tienduizend gulden­ is be­ kostigd. Vanwege het gebrek aan expertise werden het gros van de docenten van bui­ ten aangetrokken. Zo'n dertig studenten volgden de cursus waarvan de helft afkom­ stig was van de KUB. Een evaluatie­onder­ zoek van het Ondenwijs Research Centrum onder de cursusgangers wees uit dat de in­ leidende cursus positief beoordeeld werd. De voortzetting ervan lijkt nu door het stand­ punt van het bestuur van de sociale faculteit

in het gedrang te komen. Het bestuur ba­ seert zijn standpunt op adviezen van de Stu­ dierichtingscommissies Sociologie en Psy­ chologie. Eerstgenoemde commissie ver­

wacht dat het aantal deelnemers vanuit de KUB onder de norm van tien personen komt en wijst op de mogelijkheid voor studenten om de cursus in Utrecht te volgen. Als de cursus geen extra geld kost en als er voldoende studenten aan deelnemen, adviseert deze commissie evenwel positief over de continuering ervan. De commissie van de psychologen adviseert negatief over continuering omdat er volgens de commissie weinig deelnemers zijn uit de studierichting psychologie. Ook zij wijst op de mogelijkheid om de cursus in Utrecht te volgen.

NOODZAKELIJK In een schriftelijke reactie aan het bestuur van de faculteit vraagt de werkgroep Lesbische en Homostudies, die de cursus organiseert, om 'herovenweging' van het standpunt zodat de cursus bij de sociale faculteit ondergebracht kan worden. Zij wijst er op dat het niet de bedoeling is dat de sociale faculteit de cursus betaalt. De financiële middelen zijn aangevraagd bij het College van Bestuur. Daarbij tekent zij aan dat de werkgroep Emancipatie en Ontwikkeling bereid is de formele en inhoudelijke verantwoording op zich te nemen. De werkgroep stelt dat de vorige cursus het normaantal wel gehaald heeft. Over de suggestie om in Utrecht de cursus te volgen schrijft de werkgroep: 'Mede gezien de presentatie van de KUB als regionale, veelzijdige universiteit, het vakgebied van de cursus en de afstand tot met name Utrecht lijkt het ons wenselijk en zelfs noodzakelijk de cursus Inleiding in Lesbische

en Homostudies aan de KUB te verzorgen.' Tijdens de extra vergadering van de universiteitsraad liet rector prof. R. de Moor echter weten dat het college niet bereid is de vervolgcursus te financieren. 'U zult als universiteitsraad bij de behandeling van de begroting moeten kijken of u het standpunt van het college al of niet deelt', aldus de rector in de universiteitsraad. (Advertentie)

PROEFSCHRIFT?

Drukkerij Ellnkwljk staat klaar!

ook voor dissertaties en andere publicaties

Drukkerij Elinkwijk is • • • «

gespecialiseerd concurrerend snel en stipt centraal gelegen

Bel: 030 - 444921 en WIJ sturen u vrijblijvend de aratis documentatiemap

! Drukkerij Elinkwijk B.V. 5 Amstetaamsf'Straatwea 554 ' 3553 EN UTRECHT Tel 030 - 444921

univers

■ ^ m a t s e r t j e s "^M 'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matser­ bon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. VERHUIZEN: Goed en voordelig verhuizen/iets te vervoeren bmnen en buiten Tilburg, ook 's avonds en in de weekends. Verlengde Mercedes-bus met chauffeur. Tel. 358278. MUSICI GEZOCHT: Ter gelegenheid van de muzikale avond, 15 dec. 1988 zoekt zanggroep Contrast nog enkele musici die een klein solistisch of klein-ensemble optreden willen verzorgen. Interesse: bel Yvonne 013-421579. FISCALE RECHTSHULP: Stichting Fiscale Rechtshulp Sittard zoekt nieuwe medewerkers. Geïnteresseerden kunnen vrijblijvend bellen: 045-256499 na 18.00 uur. VERLOREN: Armband, zilver, bestaande uit 7 plaatjes, met op elk plaatje 2 golfmotiefjes. Verloren op 8 nov., ƒ 25,— vindersloon. Armband is erfstuk, dus breng het alsjeblieft terug. Antoinette tel. 013-564154. SYMPOSIUM: 'Die jeugd van tegenwoordig...' De jeugd heeft geen inhoud! Vroeger was alles beter!! Cliché of oude wijsheid? Kom en oordeel zelf. 7 dec. Aula K.U.B., 13.30 uur. Met o.a. Simon Vinkenoog! Kon-tekst. HAAR GEKNIPT: Gratis uw haar geknipt? Dat kan! Modieus, creatief, klassiek, het kan allemaal. Bel Christel, 013-356527 (na 18.00 uur). SOCRATES-FILM: Een werkelijk schitterende film met topprestaties van Robert de Niro en Jeremy Irons. Een jezuïtische nederzetting aan het einde van de achttiende eeuw wordt bedreigd door de geldzucht van Rome. The Mission, dinsdag 22 november om 20.30 inCZlOl. Univers

-SOCRATES FILM: Chuck Berry, Keith Richards, Eric Clapton, Robert Cray, Julian Lennon en andere grootheden van de rock 'n roll zijn woensdag 23 november te zien op het PLATO-feest in het Noorderligt. Hail! Hail! Rock 'n roll, om 21.00 uur in het Noorderligt. Leuk!

STUDENTEN SKI-REIZEN: Dit jaar goedkoper dan ooit naar Mallnitz (Oostenrijk) en Bruneck (Italië). Een 10 daagse skivakantie in Mallnitz (echt idyllisch Oostenrijks ski-oord) voor slechts/ 479,—. Een 10 daagse-skivakantie in Bruneck (super skigebied) vanaf/ 495,—, Vertrekdata 27 jan. '89 en lOmrt. '89. Voor informatie en boekingen, 's avonds Paul Smeets tel. 013-360997 of overdag bij Sportief, Koningsplein 214, tel. 013-433960.

SOCRATES FILM: di. 22/11: The Mission WO. 23/11: Hail! Hail! Rock 'n roll di. 06/12: Children of a lesser God di. 20/12: Merry X-mas, mr. Lawrence Plaats: CZ101 (behalveHail! Hail! Rock 'n roll: Noorderligt). TE KOOP: Olivetti printer DM 100; nauwelijks gebruikt: / 395,—. Meridian tuner -i- voorversterker: was ƒ 2650,— n u / 925,—. B&W 801 speakers: was ƒ 60(X),— nu ƒ 2750,—. Monitor groen: nieuw ƒ 425,— nu / 195,— (3 weken gebruikt). Multi I/O -H kaart/95,—.P.C.-joystick ƒ 4 5 , — . Tel.: 685036.

VERHUIZEN: Goed en voordelig verhuizen/iets te vervoerren binnen en buiten Tilburg, ook 's avonds en in de weekends. Verlengde Mercedes-bus met chauffeur. Tel. 358278.

WINTERSPORT: Voor studentenbudget. Een week halfpension bij de Rotterdamse Studenten Ski & Alpenclub in Zeil am See voor/ 195,—, busretour, 100 bestemmingen vanaf/ 99,—. Folder bel 010-4130220.

AFSTUDEREN! Villa de Vier Jaargetijden: een unieke gelegenheid voor stijlvol afstuderen in het Hart van Tilburg. Borrelen, dineren en feesten tegen speciaal studententarief. Noordstraat 36, tel. 013-367527.

IETS TE VIEREN? Dan naar LA CABANE! Voor redelijke consumptieprijzen en een gratis accomodatie. Informeer of kom gerust langs. Academielaan 73 Tilburg. Tel: 013-673384/636792.

KATERS GEZOCHT: Heb je gisteren ook zo gebeest op het Platofeest??? Kom dan vanavond (24 nov.) naar de Kateravond van Plato in de Spoel, vanaf 21.30 uur.

FILM-CYCLUS: Komische films. Ma. 21 nov. Brutti Sporchie Cattivi van Etore Scola (Italië) Ma. 28 nov. Manner van Doris Dorie (Duitsland) Ma. 12 dec. Take the money and run van Woody Allen (Amerika), aanvang 20.15 uur, AZ 115 / 3,50. TYPEN, TEKSTVERWERKING Scripties, rapporten e.d. snel verwerkt; moderne apparatuur, professioneel uitgeprint. Fotokopieerapparatuur met vele mogelijkheden. Voor informatie 013-347691.

VAKANTIE: 4, 6 en 11 weekse kampeertrektochten per truck door West-Afrika en de Sahara. Reizen door Savanne, regenwoud en woestijn. Vertrek data 1/12, 1/1 en 1/21989. Interesse? Bel 'Explorer' tussen 19.00-21.00 uur. Tel.: 020-255424.

FEEST: ~ Op WO. 23/11 organiseert Plato een gangsterfeest in het Noordedigt, 21.00 uur. Film 'Hail, hail Rock & Roll' voor de liefhebbers en vanaf 23.00 uur: de Swingende 'P.P. Band'. Gepaste kleding is gewenst!! / 2,50 entree, leden gratis. DRIE MAANDEN AMERICA!!! 9 weken werken in zomerkamp + 1 tot 6 weken vrij rondreizen. Incl. retourvlucht, visum, verzekering, zakgeld (£150,-£450). Kosten:/ 400,—. Eisen: 18-35 jaar, engels sprekend, beschikbaar juni t/m aug./sept. Info: A.T. Camp America, tel. 04780-88074, Postbus 107, 5800 AC Venray.

tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) reclaktie eddie vaas (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) michel knapen medewerkers han von den hoff, Caspar janssen, gerard rutten, jutta chorus, monique mulder, nicole van overmeir, paul van dijk, peter van zoest columnisten t aarts, j boelhouwer, c van diek p kop, k soudijn samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, prof dr j I goedegebuure, prof dr p ruys, m ackermans (adviseur), drs th schouw, r lazaroms, g siegelaer offidfile mededelingen afd interne communicatie cartoonist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopi) moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverbaitd hoger onderwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), cursor (eindhoven), delta (delft), folia (uv amsterdam), ku-nieuws (nijmegen) mare (leiden), observant (maastricht), u-blad (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij em de jong bv, baarie nassau abonnementen voor niet-universiteitsleden f 3Q,~ per jaargang

BEZUINIGEN FEEST

Diensten moeten vier ton inleveren

Raad en college eens over reorganisatie bij sociologen De universiteitsraad en het College van Bestuur zijn het eens geworden over de reorganisatie bij de sociale faculteit. Na enkele uren vergaderen werden vorige week donderdag het concept-besluit van het college en een concept-motie van enkele fracties in elkaar geschoven. Het uiteindelijke besluit werd met twintig stemmen voor, één tegen en één onthouding aangenomen. Het college zal bij de behandeling van de KU B-begroting 1989 een'plan van aanpak' voorleggen aan de universiteitsraad. Het besluit is gebaseerd op de volgende uitgangspunten: De Nota Formatie-ontwikkeling 1989-1993 (NFO) blijft gehandhaafd. De korting van rijkswege op het KU B-budget van 2.5 miljoen wordt over de faculteiten verdeeld en van de diensten wordt minimaal vier ton vrijgemaakt voor het in te stellen fonds. Er wordt een structureel reorganisatieplan opgesteld voor de studierichting sociologie, waarbij betrokken zijn de vakgroepen sociologie, cultuurwetenschappen, beleid en organisatie en methoden en technieken. Gedwongen ontslagen moeten voorkomen worden en studenten kunnen hun studie op basis van het vigerende programma afronden. In de Nota van Aanvulling en Wijziging worden voorstellen gedaan voor de instelling van een fonds van één miljoen. Er komen voorstellen tot budgettaire maatregelen voor 1990 en 1991 om de persoonlijke gevolgen van de reorganisatie te verzachten. Voor de tekorten bij psychologie en het nietwetenschappelijk personeel wordt in samenspraak met het faculteitsbestuur een plan opgesteld. Naar aanleiding van geluiden uit de raad ontkende rector R. de Moor

ontslagen moeten komen, staat de volgorde vast in de zogenaamde ARAR-regeling (eerst degenen met 35 pensioenjaren en daarna dejongsten). Wel kan hiervan afgeweken worden maar dan moeten er zwaarwegende argumenten op tafel komen. De rector stelt nadrukkelijk dat studenten niet de dupe mogen worden van de opera-

zouden moeten. Als vacatures niet worden opgevuld blijft er een teveel van 8 è 9 plaatsen over. Een eventueel afvloeiingsplan gaat In per één januari 1990. 'Dat wil zeggen dat mensen niet eerder het risico lopen hun baan kwijt te raken', legde hij uit. Voor sommigen kunnen verzachtende maatregelen genomen worden, zoals het rekken van de aanstelling waardoor ze in een gunstiger regeling terechtkomen. 'Dat betekent dat na één januari een aantal mensen nog langer in dienst zullen blijven', zegt hij. Medio volgend jaar hoopt het college duidelijkheid te kunnen verschaffen over de personele gevolgen van de operatie.

VERBAZING

dat de reorganisatie bij de sociologen bedoeld is om 'dor hout te kappen'. Er wordt een nieuw onderwijs- en onderzoeksplan ontwikkeld waar een takenpakket aanhangt. Kwaliteit is geen selectiecriterium. Als er

tie. 'Een student mag geen enkele hinder ondervinden in de voortgang van de studie', aldus De Moor. Het genoemde aantal van veertien te verdwijnen arbeidsplaatsen betekent niet dat er evenveel personen weg

In de concept-motie van de fracties Breed Front, PLM en PSF vragen zij om de korting van het ministerie van 2.5 miljoen over de faculteiten én diensten uit te smeren. Volgens collegelid J. van Berkom zou dit betekenen dat de faculteiten 1.8 miljoen moeten inleveren en de diensten zeven ton. Hij verzette zich tegen de aanslag bij de diensten. 'Die ruimte is er op dit ogenblik niet bij de diensten.' Verschillende fracties spraken hun verbazing erover uit dat het college dwars ligt als het gaat om ook de diensten aan te spreken terwijl het makkelijk over de tekorten bij de psychologen en het niet-wetenschappelijk personeel heenstapt. J. Hagenaars stelde namens de indieners van de motie uiteindelijk voor om minimaal vier ton bij de diensten weg te halen. Dit mag geen gedwongen ontslagen tot gevolg hebben. Na een schorsing werden het conceptbesluit en de concept-motie in elkaar geschoven, waarna de raad er zich achter schaarde. (QR)

Lustrumcongres juristen: van bezuinigingen tot studentencabaret Niet alleen de grenzen binnen Europa kwamen afgelopen donderdag aan de orde tijdens het congres 'Tliemis en Europa'. 'De grenzen van bezuinigingen zijn nu min of meer bereikt', betoogde prof. mr. Ch. Geppaart in zijn welkomstwoord. 'We zullen het vijfde lustrum van de faculteit hoe dan ook vieren', zei de decaan van de rechtenfaculteit, meteen klagend over 'de drastische bezuinigingen en de ambtelijke regelzucht.' Geppaart richtte zich hiermee duidelijk tot het aanwezige Tweede-Kamerlid mevrouw mr. M. Soutendijk-Van Appeldoorn. Tijdens haar inleiding merkte ze bij wijze van antwoord op dat 'in het hele land gewezen wordt op de precaire financiële situatie van universiteiten'. Om daarna over te gaan tot de orde van de dag: de juridische consequenties van Europa 1992. 'Het zand lijkt uit de gemeenschapsmachine geblazen, maar het is niet alles goud wat er blinkt', aldus het CDA-Kamerlid in een volgens Geppaart 'buitengewoon indrukwekkende rede'. Interpretatieverschillen en politieke gevoeligheden dreigen volgens haarde ontwikkelingen te vertragen. Zij signaleerde ook een 'toenemende spanning tussen de snelgroeiende bevoegdheden van de EG en de omgekeerd evenredige bevoegdheden van de parlementen en regeringen van de lidstaten.' Daarbij komt dat 'diffuse collectieve besluitvorming regel schijnt te blijven'. Hiermee gaf Soutendijk-van Appeldoorn de Univers

teneur aan van het hele congres, dat was georganiseerd door de faculteit en JUVAT (de Juristenvereniging voor Afgestudeerden In Tilburg). Europa 1992 is en blijft een toekomstbeeld, maar alle knelpunten zijn nog lang niet uit de weg geruimd. De specifieke problemen op deelterreinen van het recht kwamen donderdag aan bod in de workshops. Enkele stellingen: 'Realisatie van de vrije Europese binnenmarkt in 1992 zal voor tientallen miljoenen werknemers een verlies of minstens een drastische verandering van arbeidsplaats betekenen', aldus prof. dr. A. Jacobs. 'Ook valt te vrezen dat dit zal lijden tot afbraak van het bestaande niveau van sociale bescherming.' En volgens drs. P. Frissen zal de bureaucratisering in Europa toenemen. Aan drs. A. Daniels komt de dagprijs toe voor de meest eenvoudige conclusie, na een betoog over de gecompliceerde problematiek van belasting-harmonisatie. 'Goede harmonisatie is afschaffing van belastingen.

slechte harmonisatie is invoering van belastingen.'Tijdens de afsluitende academische zitting benadrukte hij dat Europa 1992 geen doel op zich is, maar slechts een middel in de concurrentieslag van bedrijven. 'De discussie over de Europese binnenmarkt is weer aangezwengeld door de captains of industry'.

Ook prof. mr. P. Gilhuis wees op de economische grondslagen van de EG. Hij relateerde die echter aan het 'schuchtere milieubeleid' van de gemeenschap, waarin het land dat het minst ver wil gaan volgens hem het niveau bepaalt. 'Maar ondanks het niet rooskleurige beeld mogen we niet vervallen in defaitisme.' Mocht een van de ongeveer 300 deelnemerstoch zwaar pessimistisch zijn geworden van het congres, dan kon dit euvel 's avonds nog verholpen worden door het studentencabaret. In een mengvorm van toneel en gezang werden types neergezet als de felle linkse, de bal, de slome duikelaar en de koffiejuffrouw van de KUB. Verschillende medewerkers werden hierbij niet mals op de hak genomen, hoewel zelfcensuur de scherpste kantjes had verwijderd. De reacties op het 'cabaret', dat zich afspeelde in een recalcitrante KUB-lift, waren overwegend positief. De studenten lieten zich later dan ook uitvoerig complimenteren in de ruimte rond de aula, waar nog een 'feestavond' gepland was. De opkomst was echter lang niet zo groot als bij 'gewone' juristenfeesten. (PvD)

18 november 1988

K Overeenkomst KUB-KUN lerarenopleiding De KUB en de KU Nijmegen sloten onlangs een overeenkomst om bij een grote belangstelling voor de tweede fase lerarenopleiding economie, naast de al bestaande opleiding in Tilburg ook eenzelfde cursus in Nijmegen te verzorgen. De belangstelling voor die opleiding is momenteel echter bedroevend te noemen, zowel aan de KUB als aan de KUN. Drs. H.J. Klok, hoofd van de opleiding is echter van mening dat het sowieso belangrijk is goede contacten te houden met Nijmegen omdat er toch op allerlei gebieden veel wordt samengewerkt. 'Daarnaast kunnen er op deze manier mogelijke problemen In de toekonnst voorkomen worden. Nijmegen is

Congres 'Die jeugd van Op woensdag 7 december organiseert Kontekst, de studentenvereniging van de Letterenfaculteit, een symposium met de titel 'Die jeugd van tegenwoordig ...'. Aanleiding voor het congres is het afscheid van Frans Teunissen als secretaris van de Faculteit der Letteren. Teunissen is drie jaar secretaris van de faculteit geweest. Voor het congres zijn een viertal sprekers uitgenodigd. Prof dr. A. Jacobs, hoogleraar sociaal recht (KUB) en voorzitter van het bestuur van het Centrum voor Wetenschap en Levensbeschouwing zal ingaan op de rol van de levensbeschouwing bij jongeren. Het generatieconflict is het onderwerp van de jeugdsocioloog en politieke wetenschapper

één van de plaatsen in Nederland die docenten of afgestudeerden in een bepaald vak omscholen naar docenten in een ander vak. Aangezien er aan economieleraren een tekort is en aan veel andere een overschot, bestaat de mogelijkheid dat er van die omscholing in de toekomst veel gebruik gemaakt gaat worden.' Daar zal de belangstelling voor een tweede fase lerarenopleiding economie in Nijmegen wel vandaan moéten k o m e n , w a n t doorstromers uit de eerste fase zullen er niet veel zijn. Je kunt in Nijmegen namelijk helemaal geen eerste fase economie volgen. (HvdH)

tegenwoordig../

Studielandschap Personeelwetenschappen

dr. E. Catone. Ook zal hij in zijn voordracht een link leggen naar etnische minderheidsgroepen en het jong zijn tussen twee culturen. De cultuursocioloog dr. P. Ester zal spreken over jongeren in Nederland, hun leefsituaties, waardenoriëntaties en het beleid van de overheid ten aanzien van jongeren. Als laatste spreker is Simon Vinkenoog uitgenodigd. Hij zal een lezing geven over de normen en waarden van de jeugd in de jaren '60, '70 en '80. Verder zal hij de denktrends van de jongeren in de toekomst belichten. Het symposium zal plaatsvinden in de aula van de KUB en is voor iedereen gratis toegankelijk.

Op donderdag 10 november j . l . heeft Prof .Dr. Lo Tigchelaar, hoogleraar personeelwetenschappen, in de af dellngsblbliotheek van de Faculteit der Sociale Wetenschappen het 'studielandschap' officieel geopend. Het studielandschap personeelwetenschappen is een voorziening binnen het probleemgestuurd onderwijs voor studenten personeelwetenschappen. Studenten leren onder meer om zelf oplossingen te bedenken voor vraagstukken, die aan de praktijk van het personeelbeleid ontleend zijn. Ze kunnen daarbij gebruik maken van vakliteratuur, personal computers en audio-visuele middelen die in het studielandschap beschikbaar zijn. Er zijn ook kabinetjes waar je in je eentje kunt studeren. Het studielandschap is besloten, alleen studenten personeelwetenschappen mogen van de faciliteiten gebruik maken. Studenten die de functie van het studielandschap niet kennen, verbaasden zich over deze 'hokjesgeest'. Zij vinden, dat de bibliotheek en de studiezaal steeds meer ruimte verliezen aan vakgroepen die er formele studieplaatsen van willen maken. Er is sprake van een 'dwingende beperking' van het gebruik van de bibliotheek, die voor alle studenten en medewerkers toegankelijk behoort te zijn, vinden zij.

(MK)

(HZ)

Grenzeloos Europa voor ondernemers uit het Midden- en Klein Bedrijf

Prof. C.M. Storm

Afgelopen week woensdag was het de beurt aan het Transferpunt van de KUB om zich over Europa te buigen. Onder het motto 'Kennis is kracht' kwamen driehonderd mensen, veel ondernemers uit het midden en kleinbedrijf, maar ook bankmensen en studenterv kennis en kracht opdoen. Prof. dr. C.M. Storm van de vakgroep Marketing en Marktonderzoek aan de KUB wierp de vraag op of het Nederlandse midden- en kleinbedrijf straks met een paraplu dan wel met een zonnebril het Europa van 1992 zal binnenstappen. Als een weermannetje probeerde hij op een bijna kinderlijke manier de problemen te schetsen. Een bedrijf kan straks mooi weer spelen maar dan is daarwel wat voor nodig. Ondernemers moeten eerst hun positie in eigen land kennen. Als die sterk is kunnen ze de stap over de grens wagen. Daarbij moeten ze bijzonder veel aandacht besteden aan het volgende: ze moeten zowel hun toekomstige klanten, hun toekomstige concurrenten als het toekomstig marktsegment goed ie-

ren kennen. Basis is de verhouding tussen productie en markt. Als die niet goed is wordt het regen, hagel of sneeuw, 's Ochtends had de voorzitter van de studiedag prof. drs. J.G. Vianen al gesproken over een aantal belemmeringen die moeten worden opgeruimd voor het zo ver is. Er is niet alleen de opheffing van alle controles aan de grens om het vrij verkeer van personen, goederen, diensten en kapitaal mogelijk te maken, maar ook de opheffing van nationale normen en voorschriften en de verschillen in BTW en accijnzen. Als dit alles is geregeld kan men pas echt spreken van een Europa zonder binnengrenzen. En er zijn nogal wat gekke regeltjes die nog steeds gelden. Zo moet er een toelating komen voor vrije invoer van dieselolie in de tank van bedrijfsvoertuigen. Dit geldt nu alleen nog maar voor bussen. Er zijn voor het Nederiandse Midden- en Kleinbedrijf (MKB) kansen maar ook bedreigingen. In het grenzeloos Europa zou de marktexpansie met 0,5 tot 1 % per jaar toe-

nemen terwijl de loon- en transportkosten zouden dalen door wegvallen van keuringen, voorschriften en invoerkosten. Dat kan positief zijn maar het MKB zal moeten optornen tegen een toegenomen concurrentie op de binnenlandse en buitenlandse markt en zal in staat moeten zijn om het tempo van de technologische vernieuwing bij te houden. De overheid wil het MKB hierbij helpen, aldus mr. I.D. Sepers, plv. directeur-generaal van het directoraat-generaal diensten MKB van het ministerie van Economische Zaken. Er is al een nieuwsbrief 'Eurobulletin', een telefoonlijn en op 26 november wordt een databank opengesteld tijdens de manifestatie 'Europa 1992 verandert ook uw wereld', in de Amsterdamse RAI. Het ministerie heeft verder voor dit en volgend jaar nog 5 miljoen gulden beschikbaar voor het verwerven van meer kennis. Om de MKB-stap in de Europese wereld te stimuleren voert het ministerie een MKBvriendelijk en een zeer op de onderneming zelf gericht functioneel beleid. (EV)

Maaiveld

De boekhoudmachines, die bij ons bekend zijn onder de benaming 'diensthoo/den', maken overuren. Hun secretaresses zijn getrons/oimeerd tot antwoordapparaten: 'Neen, Hoofd Wandelgangen zit samen mei Hoofd Eigen Dienstbelang BELEID te maken voor het College van Bestuur'. In tijden waarin het de 'echte topbestuurders' aan een toekomstvisie op onderwijs en onderzoek lijkt te ontbreken, grijpen de bureaucraten hun kans. Eerst hebben ze ervoor gezorgd dat hun eigen belangen veilig zijn gesteld: op de Diensten wordt niet bezuinigd. Heel strategisch toonde Hoofd Eigen Dienstbelang zich zelfs bereid om in deze moeilijke tijden de zoveelste automatiseringsaanvraag van zijn Dienst een jaartje in de ijskast te zetten, in de hoop dat volgend jaar iedereen weer vergeten is dat deze aanvraag eigenlijk diende om het vorige automafiserings/iasco van zijn Dienst ongedaan te maken. Nergens staan zoveel terminals op bureaus als bij zijn Dienst. Nergens is per medewerker zoUnivers

veel geld aan automatisering over de balk gesmeten. Hoofd Eigen Dienstbelang heeft echter nooit genoeg. Sinds kort is hij met Hoofd Wandelgangen bij het College van Bestuur ingetrokken. Ze wonen in de kamer van Verheyen (stromend water, toilet en honderden flessen wijn), slapen op de kamer van Van Berkom, en zorgen ervoor dat onderwijs- en onderzoeksbeleid synoniem zijn met een sluitende boekhouding aan het einde van het jaar. Alle macht aan de bureaucraten, want zonder hun zeventien parafen onder declaraties en aanstellingspaperassen zou alles stil liggen. Van hun gezichten druipt de zelfgenoegzaamheid af: dankzij hun aanwezigheid bestaan de primaire processen onderwijs en onderzoek, die ze in hun jargon afkorten tot 'pripro's'. Onlangs is de Tilburgse studierichting Psychologie extern doorgelicht. Qua onderwijs bij de top-drie, qua onderzoek samen met Groningen bovenaan, en dat ondanks de Deetmanbezuiniging (ö 1.2 miljoen) van twee jaar geleden. Zelfs dit is voor de bureaucraten geen aanleiding de psychologen eventjes te sparen en weer een paar jaar op gang te laten komen: de rekenmachine braakt nu een bedrag van 4 ton uit. 'Als je zo goed bent, kan er nog wel wat vanaf. Bij de sociologen en economen dreigt hetzelfde. De daar voor de deur staande ingrijpende bezuinigingen zullen in de jaren daarna weer gevolgd worden door nieuwe aanslagen. De jurist Schoordijk heeft via de SNUIVEB van de vorige week laten weten dat de Tilburgse juristen op een aantal terreinen de tweede plaats innemen. Dat gaat geld kosten, want voor de bureaucraten is de derde plaats meer dan genoeg. Alles wat te ver boven het maaiveld uitkomt maakt kennis met de Tilburgse bureaucratenzeis. Verbeeld ik het me maar, of zijn de 'topbestuurders' de eersten die dit goed begrepen hebben?

18 november 1988

VOORLICHTING

Face-lift voor de KUB

moeten kiezen, dan is het prettig dat ze naar hier komen.'

Studeren doe je in bed en in de Icroeg!

ONSCHULDIG

Het is hard studeren in Tilburg! IVIaar Maar niet niet echt, echt, natuurlijk. natuurlijl<. Tijd Tijd te te over om met je vriendje of je vriendinnetje (of toch je vriendje?) urenlang uit te slapen of een biljartbal te stoten in een der talloze gezellige kroegen die deze schoonste stad van het land rijk is. Het ei is gelegd. De KUB heeft de lijnen uitgezet die vanaf nu het gezicht van de Tilburgse universiteit 'naar buiten toe' gaan bepalen. Een peperdure advertentiecampagne moet niet alleen nog meer studenten naar hier lokken, maar tegelijkertijd en vooral de algemene naams- en branchebekendheid vergroten. De KUB was al langer niet tevreden over het eigen imago in den lande. Voorlichter Maurice Ackermans: 'Vooral nadat we onder druk van de bezuinigingen bijna twee faculteiten kwijt waren geraakt groeide het besef dat we als Tilburgse universiteit heel kwetsbaar zijn. We hebben voor ons leven geknokt. Het is toen nog goed afgelopen, maar tevens is duidelijk geworden dat het ontbrak aan een pr-plan op langere termijn. Hebben we een visie, hebben we wel voldoende politieke vrienden, mensen die voor ons willen knokken?' De KUB nam het besluit om te gaan investeren in haar 'publieke gezicht.' Zeker ook, omdat de studentenaantallen de komende jaren drastisch zullen teruglopen. Het aantal mensen dat zich aan Nederlandse universiteiten inschrijft zal in de periode 1990-1995 gaan dalen. Tegen die tijd zal het aantal eerstejaars ten opzichte van 1988 met ongeveer 10 procent verminderd zijn. De voorspelde daling houdt verband met demografische ontwikkelingen. In de genoemdejaren neemt de groep 'jeugdigen' relatief af.

Tot 1990 valt er nog geen wezenlijke achteruitgang in de stroom eerstejaars te verwachten. Landelijk gezien blijft die in de komende tijd ongeveer constant op 35.000 beginnende studenten per jaar. Voor de jaren na 1995 wordt voorspeld dat de ingezette daling in dat jaar ophoudt en dat tot het jaar 2000 geen verdere daling plaatsvindt. Alle universiteiten en hogescholen zien zich dus gedwongen om met onorthodoxe middelen naar de gunst van de student te dingen. Steeds vaker wordt daarbij de deskundigheid van professionele reclamemakers ingehuurd. Maastricht gaat daarin nog het verst met zwaargewicht Billie Turf als blikvanger.

PETER VAN STRATEN Ook de KUB heeft nu gekozen voor een 'aantrekkelijke visual'd\e visual'ó\e de aandacht van de student en de over zijn of haar schouders meelezende ouders moet vangen. Niemand minder dan de moderne tekenaar Peter van Straten kreeg van het Bossche reclameadviesbureau AGH & Partners de opdracht om 'de studenten en hun primaire betrekkin-

gen' voor de KUB in beeld te brengen. Volgens Maurice Ackermans mag het eindresultaat er wezen. 'We wilden spanning oproepen via de paradox van het harde blokken en het aangename studentenleven. Zo veel mogelijk mensen moeten worden geattendeerd op de veelzijdigheid van Tilburg. De meenwaarde van de advertentiecampagne schuilt in de uitstraling van een dynamische, jeugdige en sprankelende universiteit.' Ackermans beklemtoont dat deze campagne slechts de eerste stap is op weg naar een afgewogen corporate identity van \iar\ de KUB. Volgens hem maakt de advertentie zich niet schuldig aan al te rooskleurige voorlichting over de verlokkingen van het Brabantse studentenleven. 'Belazer je de kluit? Roep je drogbeelden op? Nee, ik denk, dat we onze boodschap op een evenwichtige manier naar buiten brengen.' Dr. Danny Backx, hoofd van de Dienst Studentenzaken en Welzijn en ook lid van de KU B-commissie die de advertentiecampagne heeft voorbereid, is het met Ackermans eens: 'Wij hebben in ons voorlichtingsmateriaal altijd al naar voren gebracht dat je als student flink moet aanpakken. Dat doen we met deze advertentie ook weer. Natuurlijk, het belang van de KUB is in het geding. Als je naar de instroom van nieuwe studenten kijkt dan is er reden tot bezorgdheid. Niet dat er sprake is van een ernstige situatie, maar bij de economen stagneert de groei en voor de sociale faculteit is weinig belangstelling. Het is dus onzin om te beweren dat wij met onze voorlichting geen eigen belang dienen. Maar wij zijn niet gebaat bij zoveel mogelijk studenten, wij zijn alleen gebaat bij zoveel mogelijk geschikte studenten. Als die toch

Spirituele kunst

De landelijke commissie die door de gezamenlijke universiteiten, de hogescholen en door de vereniging van schooldecanen is ingesteld om toe te zien op een correcte voorlichting van alle onderwijsinstellingen heeft nog geen klacht over de Tilburgse campagne mogen ontvangen. En de secretaris van deze commissie, J.W. Meijer, verwacht niet dat dat nog zal gebeuren. 'Ik kan geen onvertogen woord in de advertentie aantref1 fen. Ik denk niet dat er is gezondigd tegen de opgestelde codes en criteria van de toetsingscommissie. Als er nou had gestaan: als je in Tilburg komt studeren krijg je gegarandeerd een baan I Nee, ik vind het een vrij onschuldige advertentie. Hij is groot en staat op een opvallende plaats. Maar ik weet niet of ik erdoor zou worden verleid om in Tilburg te gaan studeren.' I W . van der Aa, creatief directeur van het Bossche bureau dat verantwoordelijk is voor de campagne, beoordeelt de eerste reacties als 'zeker niet negatief.' Hij verklaart opgelucht dat Tilburg niet dezelfde behandeling te beurt is gevallen als de Universiteit van Amsterdam die onlangs door de landelijke pers genadeloos werd aangevallen op een advertentiereeks. De Volkskrant schreef dinsdag wel een ironisch stukje in Dag In Dag Uit, maar het ochtendblad maakt zich alleen een beetje vrolijk over de paradox dat uitgerekend een katholieke universiteit aan de weg timmert met het beeld van twee jonge mensen die een ontbijt nuttigen in bed. Van der Aa: 'We hebben vooraf een markt] onderzoekje gedaan in enkele klassen van i het VWO om zo het profiel van de doelgroep beter te kunnen omlijnen. Een opvallende conclusie was bijvoorbeeld dat de scholieren zich vooral interesseren voor hun ontspanning en hun vrijetijdsbesteding. Ze houden niet van voetbal, maar wel van hockey en tennis. En ze zijn veel met hun kleding bezig.' Zo kwam de tegenstelling tussen de serieuze tekst en de frivole tekening tot stand. In de volgende aflevering, a. s. zaterdag, zullen we twee studenten aantreffen terwijl zij hun biljartkeu krijten in een Tilburgse kroeg. Van der Aa benadrukt dat deze eerste reeks als test dient voor de campagne van de komende jaren. Graag had hij uit de tien ideeën, die men in gedachten had, het beste laten kiezen door een groepje representatieve studenten. Maar daarvoor ontbrak de tijd.

I

VERWARRING

Spirituele kunst tijdens de Open Dag van de Theologische Faculteit Tilburg. Meditatieve schilderijen van beeldend kunstenaar Ton Franken, badend in de 'Muzurgie' (Muz(iek) (ilt)urgie) van musicus Willem Marie Speelman: de leegte verbeeld en è la John Cage via drie auto-reverse cassetterecorders omgezet in 'niets'-zeggend spreken, zingen en fluisteUnivers

ren. Het leek soms wel of boeddhistische monniken heilige teksten aan het reciteren waren. Speelman: Taal wordt muziek door eenvoudig de syntactische en semantische regels weg te nemen'. Maar niet alleen al dat mystieks trok ruim 300 belangstellenden afgelopen zondag naar het gebouw aan de Academielaan om te kijken wat theologen

daar bezighoudt. De faculteit had voor de buitenwacht een boeiend programma opgesteld: Inleidingen gewijd aan brandende kwesties als de milieucrisis, voortplantingstechnologie en mensenrechten, reisverhalen en colleges over feminisme, ethiek, metafyscia en de geschiedenis van hemel, hel en vagevuur.

Misschien dat zo'n vooronderzoek aan het licht had gebracht dat de cruciaal geachte paradox tussen beeld en tekst helemaal niet zo tot de verbeelding van de lezer spreekt. Uit reacties blijkt dat veel mensen de clou maar moeilijk kunnen vatten. Ook heerst er verwarring over de sexuele identiteit van de persoon rechts in bed. Is het een meisje of een jongen? Een meisje, zo ben je na nauwkeuriger bekijken geneigd te denken. Studentendecaan Danny Backx vraagt bulderend van de lach wat dat nu uitmaakt? 'Je ziet wat je ziet. Twee studenten die hun leven inrichten zoals ze dat zelf willen.' Ja maar, is hij nou een zij of is zij een hij? Pure nieuwsgierigheid. Ook tekenaar Peter van Straten kan geen uitsluitsel geven. Hij heeft een geheim nummer en is onbereikbaar. De Dienst Studentenzaken en Welzijn meldt op woensdagmorgen dat de advertentie nu al 'beduidend meer' reacties heeft opgeleverd dan bij eerdere campagnes. Twan Geurts

18 n o v e m b e r 1988

.

OPINIE PERS

'Bush kan niet aan belastingverhoging ontkomen' 'Ik ben op een achttal universiteiten geweest en heb daar uiteraard met veel collega's over de verkiezingen van gedachten gewisseld. Opvallend was dat men met een zekere gêne sprak over de manier waarop Bush en Dukakis de onwetendheid van de kiezers probeerden uit te buiten. De problemen zijn veel groter dan beide heren op het televisiescherm willen doen geloven. Men zwijgt er liever over. Dukakis is wat realistischer geweest dan Bush, stak zijn nek verder uit, maar heeft daarvoor ook moeten betalen.'

PROBLEMEN 'Het economisch kernprobleem is in de campagnes nauwelijks ter sprake gekomen: het geweldige begrotingstekort van 150 miljard dollar dat zijn spiegelbeeld heeft in een groot tekort op de handelsbalans. Twee tekorten waarmee men eigenlijk niet goed raad weet. De rente die daarover betaald moet worden is enorm. Een zware last voor de komende generaties. Eigenlijk kun je zeggen dat men met de handen in het haar zit. Het gevaar bestaat dat het probleem aan de kant van de handelsbalans wordt aangepakt en dat men nog meer dan tot nu toe protectionistisch gaat worden.' 'Als je mij vraagt waar de oplossing ligt, dan denk ik dat het zal moeten komen van bestedingsbeperking en belastingverhoging. En daarover praat men tijdens de verkiezingscampagne niet. Bush zal wat dat betreft als president gegarandeerd in de problemen komen. Hij heeft zichzelf al gedeeltelijk ontwapend door te zeggen dat de belastingen niet verhoogd worden. Daarmee geeft hij een van de twee belangrijkste instrumenten om het budget te corrigeren van tevoren al weg. En Bat; ~ terwijl er niet aan te ontkomen is.' 'Op zichzelf is het begrotingstekort natuurlijk een geweldig bedrag dat de wereldeconomie sterk beïnvloed. Maar als percentage van het Amerikaanse na-

CONCURRENTIE

PARTI PRIS Prof.dr. P. van Veen tionaal inkomen, is het minder dan ons begrotingstekort. En dat is toch niet iets waar we in Nederland allemaal wakker van liggen, laat staan de Amerikanen. Een wijziging in de groei, waardoor de belastinginkomsten zouden stijgen, kan al een corrigerend element zijn. Het probleem weegt zwaar omdat het extern zo'n grote invloed heeft.' 'Ik heb gedacht dat als Bush zou winnen, de dollar kortstondig omhoog zou schieten. Het gebeurde niet. Er was zelfs sprake van lichte daling. Dat geeft te denken. Het kan zijn dat de financiële wereld er volkomen van overtuigd was dat Bush zou winnen en dat men een en ander al had ingecalculeerd. Het kan echter ook zijn dat men wat pessimistisch is en ondanks de zege van Bush ziet aankomen

K

dat de dollar op langere termijn zwak blijft staan.'

FLAUWEKUL 'Reagan of Bush: de financiële problemen blijven. Daar komt mijn eerste reactie op neer. We overschatten de positie van de Amerikaanse president. Hij maakt deel uit van het grote politiek-economische raderwerk. Als Reagan zegt dat de Democraten alleen maar geld uit willen geven, is dat natuurlijk flauwekul, want tijdens zijn regering zijn juist de uitgaven de pan uit gerezen. En wie hebben dat gefinancierd: de Japanners en de Europeanen. Zo zit de wereld in elkaar. Japanners en Europeanen krijgen de schuld, maar hebben in feite slechts de Amerikaanse overbesteding gefinancierd.'

'Ik ben op reis geweest voor de Economische Faculteit om te peilen of Amerikaanse universiteiten projecten met ons op willen zetten. Men blijkt zeer geïnteresseerd in samenwerking met een Europese universiteit. Wat me vooral opviel bij de gastcolleges die ik gegeven heb, is hoe weinig doctoraalstudenten weten van de EG. Men venwacht vaak dat als Europa over enkele jaren een geïntegreerde markt wordt, het een protectionistische houding aan zal nemen. Zo'n venwachtingspatroon kan tot reacties in de Verenigde Staten leiden op het gebied van handelspolitiek. Men vermoedt dat een verenigd Europa sterkere bureaucratie, centralisatie en naar buiten toe een krachtiger handelsbeleid betekent. Daar kan de V.S. protectionistisch op reageren.' 'Op het ogenblik moeten de Amerikaanse universiteiten internationale elementen in hun curriculum opnemen om hun accreditering te behouden. Men wordt geconfronteerd met het feit dat de wereld groter is dan Amerika. De concurrentie neemt toe en het besef dringt door dat Amerika niet meer de grote dominante kracht in de wereldeconomie is. Dat gaat in het onderwijs doorwerken.' Peter van Zoest

N

comité 14-18 houdt het eveneens 'netjes en beschaafd, zoals men dat gewend is van de Groningse actievoeders'. In Wageningen staat er naast demonstraties en feesten ook alternatief onderwijs op het programma, en een d^eüjks 'loeiconcert' in de stad. Het Twents Aktiekomitee Studentenorganisaties smoort bij voorbaat elke aaiebereidheid in een serie serieuze lezingen, te houden elke dag om half vijf in café de Bastille. Delft en Utrecht overwegen acties tegen banken die willen deelnemen aan de studiefinanciering. In Leiden zijn er helemaal geen aaies voorbereid.

Veel aankondigingen van studentenacties in de universiteitsbladen van afgelopen week. Uw eigen UNIVERS gaf als service een overzichke agenda van de Tilburgse plannen: op het eerste oog weinig opzienbarend, maar misschien dat de hitte van de actualiteit deze herfstweek toch nog voor enig tumult kan zorgen.

Algemeen beeld is toch een serieuze en - ondanks trap in Deets buik - zeker niet grimmige aanpak: met sympathie in veel universiteitssteden van personeel en bestuurders. 'Hopelijk gaat er iets van magie gebeuren', zegt LSVB-voorzitter Maarten van Poelgeest in FOLIA. Als u deze regels leest weet u inhoeverre het de studentenleider is gelukt de geest uit de fles te krijgen.

Ook de aaies aan de VU beloven in de vooraankondiging weinig vuurwerk. Er zijn niet genoeg aaievoerders aan de Vrije Universiteit. De Rotterdamse studentenbond waagt zich evenmin aan grote demonstraties, 'de Rotterdamse student kennende'. Het Groningse Mobilisatie-

Voor studenten die niet geloven dat Deetman kan worden omgeturnd tot een socialer beleid: verdien Je eigen studie bij elkaar met het inspreken van erotische hoorspelen voor de sexlijn. De Amsterdamse hijgUjn-exploitant Niket van Zuydam onthult in FOLIA dat hij graag met

Univers

'Iedereen zit vol spanning af te wachten hoe begrotingstekort en handelstekort gecorrigeerd worden. Gaan de Japanners eens beginnen hun onderbesteding weg te werken, dan is het nog maar de vraag wat voor gevolgen dat in de Verenigde Staten heeft. Laten we niet hopen dat de correctie via een of andere financiële crisis plaatsvindt. Als het vertrouwen in de dollar verdwijnt, de rentestand in de Verenigde Staten omhoog schiet en inflatie weer de kop op steekt, dan is er van een geleidelijke aanpassing geen sprake meer. Dat zou natuurlijk niet best zijn.'

' A m e r i k a n e n zijn e n o r m op hun vrijheid gesteld. Als Je door het land heen réist voel Je dat o o k : het is r u i m , royaal. Je hebt er alle m o g e l i j k h e d e n . Vooral in Florida bruist de e c o n o m i e . M e t bureaucratie begin je daar niets. Het draait o m particulier initiatief.' A l d u s prof. dr. P. van Veen (53), hoogleraar Internationale Economische B e t r e k k i n g e n aan de K U B . Een van zijn t a k e n is het opzetten van projecten m e t A m e r i k a a n s e universit e i t e n en hun business-schools. Vlak voor de presidentsverkiezingen w a s hij in de Verenigde S t a t e n . Van Veen over de zege van Bush, het begrot i n g s t e k o r t en de o n o n t k o o m b a r e belastingverhoging.

denten werkt. 'Het is heel moeilijk om mensen te vinden die werkelijk op een natuurlijke manier kunnen hijgen.' Van Zuydam vindt het spannend om met argeloze meisjes te werken. 'Studentes zijn daar uitstekend geschikt voor. Ik heb geëxperimenteerd met verhaaltjes over eerstejaarsstudentes en dat loopt.' Een andere lijn die de krant haalde is de gedragslijn die je als universiteit moet vaststellen jegens computerbedrijven met belangen in Zuid-Afrika. De uitlopers van de Tilburgse discussie hebben nu ook Maastricht bereikt. De universiteit mag daar geen Olivetti's meer aanschaffen totdat de universiteitsraad een gedragscode voor dit soort netelige vraagstukken heeft bepaald. Meldt OBSERVANT. MARE wijdt een middenpagina aan de vermeende voordelen van modulair onderwijs, een stokpaardje van Deetman die elke student zijn eigen studiepakket wil laten samenstellen. De Utrechtse ervaringen met dit Lego-systeem zijn niet bepaald gunstig, in Leiden zien ze er ook weinig heil in. Medewerker aldaar dr. P. Vos vindt de roep om dat onderwijs op maat maar modieus. 'Het is als met veel modebegrippen, iedereen is enthousiaist maar er zijn weinig mensen die zich realiseren wat het inhoudt. De voordelen van modulen, zoals een snelle opeenvolging van onderwijs en tentamen - daar heb

je geen modulen voor nodig. Een snelle toetsing van je kennis, dat kan een computer veel beter.' In Wageningen presenteerde het college van bestuur kortgeleden vol enthousiasme een strategie-nota over de toekomst van de Wageningse Landbouwuniversiteit. Iets té enthousiaist, zo blijkt uit de reacties in het WAGENINGS UNiyERSTTEITSBLAD. 'Het college realiseert zich geloof ik niet dat er helemaal geen draagvlak is voor wéér een ingrijpende operatie. De herprogrammering en de SKG zijn nog niet eens afgerond,' verklaart een verbolgen ambtenaar van het hoofdgebouw. Veel irritaties, bulderend gelach en lange stiltes als reacties op de ambitieuze Wageningse bestuursnota. Nee, dan Twente. Daar wordt een hardhollend college van bestuur niet teru^efloten. Exrector magnificus prof. Harry van den Kroonenberg (55), de vleesgeworden ondernemende universiteit, verbeterde zijn persoonlijk record tijdens de marathon van New York met zestien minuten. In totaal liep Harry de afstand in drie uur en 28 minuten. De uitstraling die er van zo'n sportieve wetenschapper uitgaat: onbetaalbaar voor het imago van de Universiteit Twente. Wie geeft er Ruud de Moor voor Sinterklaas een joggingpak cadeau.' (TG) 18 n o v e m b e r 1988

PROMOTIE

Anne Kerkhoff van Taal en Minderheden:

Buitenlandse kinderen even taaivaardig als klasgenoten Een sniffende Anne Kerkhoff ('Je protlnoveert een keer in je leven en dan moet je net verkouden zijn') heeft het in de week voor de plechtigheid druk met de media. Een interviewvoorde KRO-radio, artikelen in Trouw, het Algemeen Dagblad en het Nieuwsblad. Op vrijdagochtend wil Het Jeugdjournaal nog gauw even opnamen maken voor de uitzending van die avond. 'Ik ben wel geschrokken van al de belangstelling in de pers', zegt ze desgevraagd. 'Maar het is dan ook een hot-item. In de Volkskrant bijvoorbeeld woedt een discussie over het nut van onderwijs in de eigen taal en cultuur (oetc). Uit mijn proefschrift zouden mensen kunnen concluderen dat er 'niets aan de hand is' met de buitenlandse kinderen. Dat ze dus ook geen oetc of extra taalonderwijs nodig zouden hebben.' Ondenwijs in de eigen taal en cultuur wordt sinds 1985 op scholen gegeven, als er voldoende allochtone leerlingen zijn. Volgens sommigen is dit geldverspilling. Het zou geen nut hebben, het zou zelfs de buitenlandse kinderen benadelen. De tijd die besteed wordt aan de eigen taal en cultuur zou ten koste gaan van het inhalen van de achterstand in de Nederlandse taal. Volgens David Pinto, directeur van het Intercultureel Instituut in Groningen, wordt er bij onderwijs in de eigen taal en cultuur slechts de Koran ingestampt (Volkskrant, 7 november jl.). Verdedigers zijn van mening dat onderwijs in eigen taal en cultuur aan allochtonen een veilige basis bieden van waaruit zij zich kunnen ontwikkelen in de Nederlandse maatschappij. Prof. Hagen, hoogleraar dialectologie aan de universiteit van Nijmegen, noemde het proefschrift van Kerkhoff dan ook 'olie op het vuur voor de discussie' over oetc. Kerkhoff benadrukte bij haar promotie dat ze geenszins de bedoeling had om oetc of extra taalondenwijs te ondergraven. Tegen Univers vertelt ze: 'Ik zou de laatste zijn om te zeggen 'hou maar op met dat onderwijs in eigen taal en cultuur'. Ook de kinderen in mijn onderzoek hebben dat onderwijs gehad, misschien dat ze daarom tot dit niveau gekomen zijn. Tweetaligheid wordt vaak als nadeel gezien, maar ik zou liever de voordelen benadrukken. Bekendheid met twee talen, twee sociale groepen geeft een groter zelfvertrouwen en dat is alleen maar positief, zoals ik in mijn proefschrift stel. Het zou daarom zonde zijn om geen gebruik te maken van de eerste taal, het Turks of Arabisch.'

OUDERS Volgens een aantal onderzoekers, en ook David Pinto, zouden ouders eigenlijk zelf oetc moeten verzorgen. Kerkhoff is het daarmee wel eens. Ze vindt dat ouders en kinderen ervan doordrongen moeten zijn dat hun eerste taal en hun eigen cultuur niet minderwaardig is. 'Ik ken buitenlandse echtparen die hun kinderen opvoeden in het Nederlands, wat voor die ouders een tweede taal is. Het is maar de vraag of zij dan goed Nederlands doorgeven aan hun kinderen.' Wat Kerkhoff met haar proefschrift wil bereiken, is het besef dat allochtonen niet als afzonderlijke categorie probleemgevallen behandeld hoeven te worden. 'In het begin van de basisschool hebben allochtone kinderen zeker nog extra begeleiding nodig. Maar ook Nederlandse kinderen zijn gebaat bij verbetering van verbale kwaliteiten. Dat vergroot hun kansen op schoolsucces. Dus

Univers

Kinderen van buitenlandse ouders zijn aan het eind van de basisschool even taalvaardig als hun Nederlandse klasgenoten. Hun schoolsucces hangt dan ook niet in de eerste plaats van de factor taalachtergrond af, maar van het sociaal-economisch milieu waaruit de kinderen komen. Dit concludeert dr. Anne Kerkhoff (32) van het Werkverband Taaien Minderheden van Letteren, in haar proefschrift 'Taalvaardigheiden schoolsucces', waarop ze vorige week vrijdag promoveerde.

Anne Kerkhoff: ik zou de laatste zijn om te zeggen 'hou maar op met dat onderwijs in eigen taal en cultuur' moet onderzoek en onderwijs op probleemgroepen in het algemeen gericht worden en niet op allochtonen alleen.' In Kerkhoff's conclusies staat onder meer: 'De resultaten van het onderhavige onderzoek doen vermoeden dat de onderwijskansen van die kinderen (allochtone en autochtone kinderen in achterstandsituaties, m.m.) het meest gebaat worden door uitbreiding en verbetering van de onderwijsvoorzieningen voor hun ouders.' Op het eerste gezicht een vreemde uitspraak. 'Toch is dit een belangrijk gegeven', legt Kerkhoff uit. 'Het blijkt dat het vergroten van de ondenwijskansen op school zelf vaak moeilijk is. Thuis kun je wel nog wat doen. Het schort vaak aan kennis van het onderwijs bij ouders. In het Onderwijsvoorrangsbeleid van de overheid worden allochtone ouders momenteel al bijgespijkerd. Ze worden gestimuleerd om hun kinderen te laten zien dat leren leuk kan zijn.' De helft van het volwassenenonderwijs wordt gevolgd door allochtonen. Kerkhoff: 'Daar is grote belangstelling voor. Ze haken echter vaak snel af, omdat het onderwijs zo slecht gegeven wordt. Jan en alleman mag lesgeven, er wordt niet eens geëist datje Nederlands kent. Hoe meer kwaliteit nodig is, hoe minder je krijgt. Het Ministerie van Ondenwijs probeert nu wel te zorgen voor kwalitatief volwassenenonderwijs.' Kerkhoff pleit ervoor dat de onderwijsvoorzieningen zowel voor allochtone als autochtone volwassenen gerealiseerd worden. 'We moeten het volwassenenonderwijs beslist niet vergeten. Kinderen kunnen ervan profiteren dat hun ouders positief staan ten opzichte van onderwijs. Ze krijgen dan meer

stimulatie van thuis uit en de ouders begrijpen beter waar het kind mee bezig is. Dit geldt zowel voor binnen- als buitenlandse ouders. Door die stimulatie zouden kinderen een deel van hun achterstand kunnen kwijtraken.'

TAALVAARDIGHEID Kerkhoff is bij haar onderzoek, dat in 1983 begon, uitgegaan van het idee dat de relatief slechte onderwijsresultaten van allochtonen direct te maken zouden hebben met de problemen met de tweede taal (het standaard-Nederlands). Buitenlandse kinderen spraken veelal geen Nederlands voordat ze naar de basisschool gingen. Ze moesten daarin extra onderwijs krijgen. Tijdens het onderzoek is dat beeld verschoven: veel kinderen die in de laatste groepen van de basisschool zitten, zijn in Nederland opgegroeid en gewend aan deze taal. Kerkhoff: 'Een aantal leraren die ik ondervroeg stelde dat de allochtonen niet hun grootste probleem zijn. Dat kwam ook in mijn onderzoek naar voren. Ik heb eens bandopnamen gemaakt van Nederlandse en buitenlandse kinderen, die iets over zichzelf vertelden in het Nederlands. Aan leraren stelde ik de vraag: is dit nou een allochtoon of autochtoon kind? Ze konden het uit dat bandje niet opmaken, behalve als een kind met een buitenlands accent praatte.' Taalvaardigheid is dus niet het grootste probleem meer. Kerkhoff wil dan ook de aandacht van onderzoek verschuiven naar de achterstandsituatie waarin zowel allochtonen als groepen autochtonen zitten. 'Ik zie als grootste bepalende factor voor schoolsucces het sociaal-economisch milieu. Daar-

mee verklein ik de problemen voor allochtone kinderen niet, integendeel. Wat de kenmerken zijn van een milieu, waardoor kinderen moeilijkheden hebben in het ondenwijs, weten we eigenlijk niet. We kunnen daarom ook geen remedies geven. Bovendien moeten we de verschillen tussen allochtone milieus en Nederlandse lagere milieus niet over het hoofd zien.'

DOORSTRÜQMADVIEZEN In haar proefschrift vergelijkt Kerkhoff de cijfers voor rekenen met de taalcijfers die de leerlingen op hun eindrapport hebben gekregen. Bij allochtonen blijken die cijfers nauwelijks samen te hangen, terwijl er bij autochtonen grote overeenkomsten zijn tussen taal- en rekenprestaties. Ze geeft hiervoor nauwelijks een verklaring. 'Daar heb ik inderdaad lang over zitten dubben. Een voorzichtige verklaring voor het verschil tussen buitenlandse en Nederlandse kinderen is volgens mij, dat leerkrachten van te voren rekening houden met de taalproblemen bij allochtonen. Dat is de Pygmalionhypothese. Door er vanuit te gaan dat buitenlandse kinderen minder taalvaardigheid zouden hebben, houden de leerkrachten het verschil tussen hen en hun Nederlandse klasgenoten in stand en vergroten dat zelfs. Bij rekenen wordt er minder vanuit gegaan dat buitenlandse kinderen slechter zouden presteren. Daardoor komt het ware niveau beter uit.' Dit niveau houden docenten bij allochtone kinderen aan voor adviezen voor vervolgopleiding. Terwijl bij Nederlandse kinderen ook gekeken wordt naar de taalcijfers. Kerkhoff: 'Volgens socioloog De Jong zouden allochtonen hierin positief gediscrimineerd worden. Ze worden eerder naar een hogere opleiding gestuurd dan op grond van hun schoolresultaten geconcludeerd kan worden. Zijn de gemiddelde cijfers op LBO-niveau, dan wordt MAVO geadviseerd. Voor hetzelfde geld kun je zeggen dat bijvoorbeeld dialectsprekers negatief gediscrimineerd worden, want bij hen valt het advies vaak lager uit dan uit de cijfers spreekt.' Toch is naar de mening van Kerkhoff dat niveau bij rekenen een goed uitgangspunt voor de vervolgopleiding. De buitenlandse kinderen blijken over het algemeen die geadviseerde opleiding met succes af te ronden. 'Er zit echter nog een nadeel aan. MAVO wordt gezien als 'prachtig advies' voor allochtonen. Maar het is natuurlijk nog een vrij laag niveau. Het biedt nauwelijks perspectief op een succesvolle carrière. Dat is niet in het voordeel van de kinderen. Nederlandse kinderen stromen toch meer door naar HAVO of VWO, dus de achterstand blijft bestaan voor allochtonen.' Het proefschrift van Anne Kerkhoff bestaat vooral uit een signaleren van feiten. Ze geeft geen oplossingen. 'De maatschappelijke relevantie van dit onderwerp is zo groot, dat je conclusies en aanbevelingen zou moeten kunnen gebruiken. Maar ik wil niet suggereren dat ik de problemen van achterstandsituaties op kan lossen, omdat niemand weet hoe dat nou eigenlijk moet. Ik pleit dan ook voor meer onderzoek, niet alleen gericht op allochtonen, maar wel op de invloed van sociaal-economische factoren op sclioolsucces. Dat kan het beste door middel van meer interdisciplinaire onderzoeken, bijvoorbeeld van sociologie en linguïstiek samen.' Monique Mulder

18 november 1988

ARBEIDSVOORWAARDEN

Universitaire cao moet ambteiijice status afschaffen De instelling van die VS NU­commissie kwam niet uit de lucht vallen. Het is bekend dat de overheid een grotere zelfstandigheid van de universiteiten wil bevorderen, waarbij zij zichzelf 'afstandelijk' zal opstellen. Vol­ gens de universiteitsbestuurders past in die filosofie eveneens dat de overheid afziet van haar dominante rol op het terrein van de ar­ beidsvoorwaarden in het wetenschappelijk onderwijs. Vrijwel alle universitaire bestuurders zijn van mening dat het huidige arbeidsvoorwaar­ denregime een belemmering vormt voor de concurrentiepositie van de universiteit. Toch wordt de door de commissie­Spit aangedra­ gen oplossing niet direct door allen omarmd. Van deze onderlinge verdeeldheid heeft mi­ nister Deetman begin vorige week nog dankbaar gebruik gemaakt om de kwestie wat hem betreft op de lange baan te schui­ ven. De bewindsman voelt er niet erg veel voor om zijn rol bij het vaststellen van de ar­ beidsvoorwaarden op te geven, zeker niet zolang de universiteiten geen overtuigend bewijs hebben geleverd van hun bestuurlij­ ke zelfstandigheid en daadkracht. Dat de voorstellen van de commissie­Spit in universitaire kring echter beslist actueel zijn, mag al blijken uit de 'zware' aanpak van het symposium. Dat was overigens georgani­ seerd door het Centrum voor S tudies van het Hoger Onderwijsbeleid van de Universi­ teit Twente en de VSNU. Op de bijeenkomst traden onder meer op directeur­generaal Okkerse van het ministerie van ondenwijs, de voorzitter van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid Albeda en de di­ recteur van de Sociale Verzekeringsraad F a ­ se. Volgens mr. F. S pit is het 'een principiële fout' dat het college van bestuur van een universiteit als werkgever niet de arbeids­ voorwaarden met het personeel mag afspre­ ken. En dattenwijl het besturen van een uni­ versiteit toch in belangrijke mate een kwestie is van personeelsbeleid. 'Bij een universiteit is het nu eenmaal zo dat de doelen van de or­ ganisatie ­onderwijs, onderzoek, dienstver­ lening ­ vooral door de inzet van personeel worden nagestreefd. Het lijkt me volstrekt logisch dat het universiteitsbestuur bij het nastreven van die doelen ook het hele terrein van het personeelsbeleid moet kunnen beïn­ vloeden.' In de huidige situatie stelt de overheid de ar­ beidsvoorwaarden vast. Soms lopen die pa­ rallel aan die van de universiteit, maar lang niet altijd: 'De ambtelijke rechtspositie is er­ op gericht mensen een zo groot mogelijke zekerheid te verschaffen. Van oudsher is de filosofie daarachter dat de ambtenaar bij de uitoefening van zijn taak als overheidsdie­ naar niet gehinderd zou zijn door angst om zijn rechtspositie. Kijk naar de rechterlijke macht of naar de politie, waarvoor ik me dat kan voorstellen. Als je naar een universiteit kijkt, dan kan ik me ook nog voorstellen dat er een aantal functies is waar zo'n rechtspo­ sitionele zekerheid wel makkelijk is. Maar of die zekerheid er als doelstelling achter moet zitten. Is nog de vraag.' Het Amsterdamse collegelid vindt dat er ze­ ker binnen een universiteit vele functies voorkomen waarvoor de rechtspositie eigenlijk gebaseerd moet zijn op een tijdelijke aanwezigheid van de mensen. Binnen de ambtelijke rechtspositie is dat niet zo gemak­ kelijk te realiseren. Spit: 'Ik vind datje men­ sen moet kunnen vragen om in hun carriè­ re eens een aantal jaren op hoogwaardig ni­ veau wetenschap te bedrijven en daarna weer wat anders te gaan doen. Dat betekent

Univers

De universiteit hoort een aantrek/ieiijke werkgever te zijn, wil zij kunnen concurreren m et de marktsector. Daarom m oet de ambtelijke status van het personeel worden afgeschaft. Net als in het bedrijfsleven zou ook de universitaire werkgever collectieve ar­ beidsovereenkomsten (cao's) met de vakbonden m oeten afsluiten. Die stelling werd vorige week, op donderdag 10 november, door m r. F. Spit verdedigd op een symposium in Amsterdam over het arbeidsvoorwaardenbeleid in het wetenschappelijk onderwijs. Spit is lid van het college van bestuur van de Universiteit van Am sterdam . Hoewel hij zegt op persoonlijke titel te spreken, is hij niet de enige universiteitsbestuurder die er zo over denkt. Spit is voorzitter geweest van een commissie van de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) die al een half jaar geleden de universitaire cao voorstelde.

overzicht houden en soms de missers van plaatselijke universiteitsbesturen tegenhou­ den.' Volgens Koning hoeven de universiteits­ besturen echt niet te klagen over een te star­ re rechtspositie van de universitaire ambte­ naar. 'Als bond werken wij niet graag mee aan reorganisaties waarin ook onvrijwillige ontslagen plaatsvinden. Maar noodge­ dwongen accepteren we ze. Veel mensen leven nog steeds met de gedachte dat amb­ tenaren niet ontslagen zouden kunnen wor­ den. Maar als men vindt dat een onder­ zoeksgroep het niet goed meer doet en de faculteit heeft er verder geen behoefte meer aan, dan kan die groep opgeheven worden. Je moet dan wel bezien of de betrokken per­ soneelsleden op een redelijke manier bij an­ dere onderdelen geplaatst kunnen worden. Zoniet, dan volgt er ontslag. Daar doe je als bond niets tegen, behalve in de gaten hou­ den of er serieus naar herplaatsingsmogelijk­ heden is gezocht'.

B

OVERDREVEN I

College­lid van de Universiteit van Amsterdam, mr. F. Spit. (Foto: Henk Thomas) echter datje de tijdelijke aanstelling aantrek­ kelijk moet maken door die in de rechtspo­ sitie te compenseren. Anders krijg je geen hooggekwalificeerde mensen binnen. De ambtelijke rechtspositie en een dergelijke mobiliteit zijn echter tegenstrijdig.'

RAAMCAO —r. Een ander belangrijk bezwaar tegen het hui­ dige arbeidsvoorwaardenregime is naar de mening van S pit de overdreven rechtsbe­ scherming van de ambtenaar. 'Als je bekijkt hoe ambtenarenrechters omgaan met ar­ beidsconflicten, dan overheerst het idee dat de ambtenaar geen strijdmiddelen zou heb­ ben tegen zijn werkgever. Dus past de amb­ tenarenrechter alle procedures en zorgvul­ digheidseisen op een overdreven wijze toe, om te kijken of er niet ergens een reden is om die ambtenaar te beschermen.' Dat is een heel andere werkwijze dan die van de bur­ geriijke rechter, die overigens ook niet mak­ kelijk is in ontslaggevallen en dergelijke. Maar de burgeriijke rechter gaat in ieder ge­ val uit van de gelijkheid van de partijen. Daarvan mag je in het geval van de univer­ sitaire werkgever en werknemer toch zeker ook van uit gaan?' Nu ziet ook Spit wel dat een volstrekt terug­

treden van de overheid niet in een keer te verwachten is. Er is een soepele overgang naar een cao­regime nodig, waarbij al heel wat gewonnen zou zijn als de minister zich tot een aantal hoofdzaken zou beperken en verder alvast een deel van het overleg met de bonden zou delegeren aan de universiteits­ besturen. Wat beslist moet worden uitgeslo­ ten, is dat de universiteiten nog langer aan de zijlijn blijven staan wat arbeidsvoorwaar­ den betreft. De colleges van bestuur zouden in een dergelijke situatie niet meer alleen de minister tegenover zich hebben staan, maar ook de vakbonden. En die staan niet bepaald te trappelen voor dat overleg. Op het sym­ posium in Amsterdam werd de grootste ambtenarenbond, de AbvaKabo, vertegen­ woordigd door drs. W . Koning. Ziet hij zich straks met de universiteitsbesturen onder­ handelen over een cao voor het weten­ schappelijk onderwijs? Koning: 'In principe zou dat best kunnen. Maar wij hebben er weinig behoefte aan. We hebben nu een­ maal het gevoel dat universiteiten veel te slordig zijn met hun personeelsbeleid. Daar­ om vinden wij het erg prettig dat we de hui­ dige beroepsmogelijkheid hebben bij de mi­ nister. Als het plaatselijk wat al te gek wordt, kunnen we op landelijk niveau een beetje

De ambtenaar wordt tegenwoordig niet meer voor het leven benoemd, meent Ko­ ning, en de klacht van Spit over een te ge­ ringe mobiliteit van het personeel is volgens hem ook al overdreven. Tijdelijke dienstver­ banden zijn al heel lang mogelijk, met nog maareen beperking: voor elke functie moet na vijf jaar worden bekeken of het een vast dienstverband wordt of dat het maar afge­ lopen moet zijn. Koning: 'Wij hebben nog eerder het gevoel dat er in een aantal geval­ len misbruik wordt gemaakt van de moge­ lijkheden van tijdelijke dienst. Vooral in de contractresearch worden mensen veel te vaak onnodig op een tijdelijke aanstelling ge­ houden. Als er in zo'n onderzoeksgroep een redelijk uitzicht is op voortgang van het werk, dan moet je die mensen een vaste aanstelling geven.' Het verlangen om meer flexibiliteit in de or­ ganisatie te krijgen, is volgens de AbvaKa­ bo weinig meer dan een poging van de uni­ versiteitsbestuurders om via vage cao­ afspraken aan de vereiste zorgvuldigheid te ontkomen. Wat de bond betreft is de discus­ sie daarom gesloten. Spit zegt deze terughoudende houding van de vakorganisaties best te begrijpen. 'Vak­ bonden zijn uiterst pragmatisch. Als ik met dit idee bij hen kom, zeggen die natuuriijk niet onmiddellijk: dat moeten we doen. Daar wordt gewogen of de gezamenlijke univer­ siteiten iets in de hand hebben waarover te onderhandelen is. Op dit moment heeft de minister gewoon meer in handen, dus wordt daarmee onderhandeld. Zolang de minister daarin niets afstaat, krijg je de vakbonden niet aan tafel ­ logisch.' De bedenker van het cao­plan blijft echter optimistisch. Hij gelooft dat er een kentering van het tij is. Spit: 'Ook in de onderhande­ lingen van de minister van binnenlandse za­ ken met de centrales wordt steeds vaker de delegatie van verantwoordelijkheden naar lagere niveaus aan de orde gesteld. Kijk ook eens naar de discussie tussen de minister Van Dijk en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Daar is hetzelfde aan de gang. Ook daar gaat het om meer ruimte voor het gemeentebestuur om zelf een arbeidsvoor­ waardenbeleid te voeren. Ik denk dat dit al­ lerwegen aan de orde is, zodat de minister van onderwijs ten opzichte van de universi­ teiten niet ver achter kan blijven.' (Jos Dohmen/HOP)

18 november 1988 ■

POLITIEK

Zorgen over de kwaliteit van universitair onderwijs De universiteiten hebben dit decennium nou niet bepaald de indruk gehad dat de politiek hen vreselijk goed gezind is. Zij hebben de ene bezuiniging na de andere over zich heen zien komen en in parlementaire debatten wil wel eens doorklinken dat er in het wetenschappelijk onden/vijs maar wat aangerommeld wordt. De eerste resultaten van het nieuwe kwaliteitsbewakingssysteem zullen door de parlementariĂŤrs ongetwijfeld nauwlettend in de gaten worden gehouden. Reden om eens een eerste opiniepeiling te ondernemen bij de onderwijswoordvoerders van de drie grootste fracties in de Tweede Kamer. Daarbij valt vooral op hoezeer W D en PvdA op dezelfde lijn zitten wat betreft het gewicht dat zij toekennen aan een vrij strenge controle op de onderwijskwaliteit, waarbij ingrijpende consequenties niet worden geschuwd. De CDA-woordvoerder Ad Lansink blijkt aanmerkelijk milder te oordelen. Het rendement van het wetenschappelijk onderwijs, gemeten in aantallen afgestudeerden, is te laag. Bovendien vallen teveel studenten tijdens de opleiding uit. Dat zijn de hoofdpunten van kritiek die door zowel PvdA-woordvoerder Jacques Wallage als door zijn collega Jan Franssen van de W D worden genoemd. Volgens de laatste is dat vooral te wijten aan het ontbreken van een echte onderwijstraditie aan de Nederlandse universiteiten en het onvoldoende inspelen op de enorm gegroeide studentenaantallen. 'Universiteiten zijn in ons land per traditie onderzoeksinstellingen. Men meende vroeger dat mensen die tot de universiteit werden toegelaten al een zodanig niveau hadden, dat er vanzelf een klimaat ontstond waarin goed onderwijs kon worden gegeven. Zonder zich erop te bezinnen dat het geven van onderwijs een kunde en een kennis op zichzelf is. De nota Hoger Ondenwijs Voor Velen heeft indertijd wel tot een andere inrichting van het bestel geleid (de twee-fasenstructuur) maar niet of nauwelijks tot het bewustzijn in onderwijskundige zin wat het nu echt betekent om velen in het hoger onderwijs te hebben. Want ik constateer aan de hand van de cijfers dat onze output nog steeds te laag is', aldus Franssen.

BIJPRODUKTi Ook Wallage signaleert een op onderzoek gerichte traditie aan de universiteiten, wat al blijkt uit het feit dat de afgelopen jaren vooral is gediscussieerd over de vraag hoe het onderzoek kan worden beschermd tegen die grote horden studenten. 'Maar nu zijn we toch eigenlijk toe aan de vraag hoe we de student op zijn beurt beschermen tegen het onderwijs', meent de PvdA-woordvoerder. Wallage vervolgt: 'Aan de universiteit kan iemand jarenlang les geven zonder dat de vraag wordt gesteld of zijn didactische kwaliteiten wel in orde zijn. Dat komt ook omdat onderwijs geven ondergewaardeerd wordt. Om het heel cru te zeggen: als je goed bent aan de universiteit, dan doe je goed onderzoek. En als je een schlemiel bent, dan geef je ondenwijs. Helaas is dit vaak de praktijk. Ik vind dat niet acceptabel. Daarmee wordt namelijk ten onrechte de indruk gewekt alsof onderwijs een soort bijprodukt of nevenactiviteit van de universiteit is terwijl het tot een van de hoofdactiviteiten behoort. De politiek komt er wat laat achter dat er ook een onderwijsvraag is'. Dat de politiek er nu wel achter is, bleek deze zomer al bij de Kamerbehandeling van de Harmonisatiewet. Grof gezegd beoogt de

Univers

De universiteiten zijn min of meer gedwongen om de /(wa/iteit van hun onderwijs scherper in de gaten te houden. Op hun beurt worden zij bij deze inspanning nauwlettend gevolgd door de politiek. Liberalen en sociaal-democraten vinden elkaar ook al op dit terrein: een strenge controle op de onderwijskwaliteit is geboden, evenals een optreden tegen docenten die hun taken niet naar behoren vervullen.

delen, die niet in staat zijn een college te geven op een wijze dat het in de zaal ook opgeschreven kan worden...' Franssen gaat nog een stap verder omdat hij ook wil dat de resultaten van tentamens gaan meetellen in de beoordeling van de docent. 'Men zal daartegenin brengen dat men dan afhankelijk wordt van de vraag of een student toevallig zin had om voor zo'n tentamen te studeren. Mijn antwoord is: wij als wetgever hebben getracht om de lijnen zo strak te trekken dat vanuit de studiefinanciering een prikkel wordt gegeven om snel en goed af te studeren. Vervolgens moeten de instellingen zich ook bezinnen op de inrichting van hun onderwijssysteem.'

ANGSTIG

Jacques Wallage (PvdA): 'De politiek is'. (Foto: Maarten Hartman) wet een rendementsverbetering in het hoger onderwijs te bewerkstelligen door het lang studeren aan te pakken. Tot schrik van de universiteiten haalden Franssen en Wallage bij die gelegenheid flink in hun richting uit. Wallage nu: 'Ik vind dat de universiteiten teveel een houding hebben alsof mensen blij mogen zijn dat ze studeren, dat ze zichzelf maar moeten redden en dat het nooit aan de universiteit kan liggen als grote percentages uitvallen. Wij hebben dat misschien wat hardhandig op zijn kop gezet bij de behandeling van de Harmonisatiewet en dat heeft veel wrevel gewekt bij de universiteitsbesturen. Maardeteneurdaarvan-in ieder geval bij collega Franssen en mij - was: studieduurverkorting en numeriek rendement, succes van onderwijs, heeft alles te maken met programmering, met studentenbegeleiding, met de organisatievan het onderwijs'. Franssen spreekt de hoop uit dat deze zaken na de discussies over de Harmonisatiewet wat harder aangepakt zullen worden door de instellingen. Het standpunt van de W D hierin is simpel: je pakt het niet goed aan, dan zul je het ook in je eigen beurs voelen. De woordvoerder ziet trouwens wel ver-

laat achter dat er ook een onderwijsvraag schillen in aanpak tussen de instellingen. 'Een jonge universiteit als bijvoorbeeld Twente heeft nogal wat onderwijskundige vernieuwingen doorgevoerd die op het oog succesvol lijken te zijn. Zo blijkt ook Maastricht met een andere aanpak tot een hoger rendement te komen. Maar de traditionele universiteiten hebben wat dat betreft een minder gunstige score. Ik durf dus geen generaal oordeel te geven, want dat zou onvoldoende recht doen aan de verschillen die er zijn. Maar in algemene zin is het zo, dat wat goed is onvoldoende opheft wat kwaad is.' Onderwijs moet gewoon goed zijn. Als dat niet zo is, dan moeten de mensen die onderwijs geven daar last van krijgen, zo zegt Wallage in harmonie met Franssen. 'Onze eerste opdracht is om de kwaliteit van het onderwijs in kaart te brengen. Voor mij betekent dat, dat degene die centraal staat in het onderwijsproces - de student - een veel belangrijker stem zou moeten krijgen in de beoordeling van de didactische kwaliteit. Als je met studenten praat wordt je iedere keer weer verrast door de exacte klachten over het aanbod, over mensen die geen les kunnen geven, die hun leerstof niet kunnen in

i^HM

De WD-woordvoerder wil dat er in de vakgroepen kritischer naar eikaars werk wordt gekeken en dat er interuniversitair - maar straks ook in internationaal verband - gevisiteerd wordt. De recente proefvisitaties vindt hij daarom 'prima'. Wallage beaamt het nut daarvan, maar zegt hij - 'ik hoop dat men daar niet kinderachtig mee omspringt. Want als ik zie hoe angstig de universiteiten doen met de publikatie van de beoordelingsresultaten uit de voorwaardelijke financiering, dan ben ik daar nog niet gerust op.' Hierin zit volgens de PvdA-onderwijsspecialist toch al een van de grotere problemen van het universitair bestel: er is nauwelijks een open discussie over wat er mis gaat. 'Het is een wereld geworden waarin mensen van elkaar precies weten wie er goed is en wie niet en waarbij ook iedereen precies kan zeggen waar de fouten zitten. Maar open gesprekken over verbetering vinden te weinig plaats. Omdat er angst is, of omdat er getouwtrek is om mensen en geld.' De kwaliteitsbeoordeling kan niet zonder consequenties blijven, daarover is iedereen het eens. 'Je moet tegen een docent kunnen zeggen: op grond van onze objectieve waarnemingen en op grond van subjectieve waarnemingen - namelijk van de studenten - vinden wij dat u niet goed functioneert en we gaan daarover met u afspraken maken. Dat kan leiden tot her- en bijscholing, maar dat kan ook betekenen datje na een of twee jaar moet zeggen: het spijt ons, maar onze studenten zijn ons te kostbaar om u daarop los te laten', aldus nogmaals Wallage. Ontslag dus als uiterste maatregel tegen docenten die geen college kunnen geven of hun studenten niet naar behoren begeleiden . Naast controle dient er echter ook een pakket van stimulansen te komen voor mensen die het goed doen. Volgens Wallage zijn die al hard nodig om de te lage status van de onderwijsgevende weer wat op te vijzelen. ('Het hoeft niet zo te zijn datje een schlemiel bent omdat je onderwijs geeft, maar de mensen denken dat wel.') Franssen staat daar volmondig achter. Hij is voorstander van wat hij noemt 'een bonusmalus systeem': 'Wie het goed doet, moet extra periodieken kunnen krijgen of een extra sabbatical leave. Wie het niet goed doet, moet op een gegeven ogenblik de tent uit.' Verder vinden de W D - en Pvd A-afgevaardigden dat de scheiding tussen vast en tijdelijk dienstverband weer een 'reĂŤle inhoud' moet krijgen. Zij bedoelen hiermee dat een vaste aanstelling van een universitair docent pas mogelijk moet zijn na een grondig ondervervolg op pag.12 Ad Lansink (CDA): aanmerkelijk milder oordeel. (foto: Bram de Hollander)

18 november 1988

STUDENT RECENSIE

Jan Doms over het Tilburgse cultuurbeleid:

Tilburg is een puber die sterft van de jeugdpuistjes' Jan Doms, 39 jaar en deeltijdavondstudent cultuurwetenschappen aan de KUB heeft een heleboel op zijn lever. Vanuit zijn functie als directeur van het overkoepelende cultuurorgaan de Stichting Musische Vorming aan de Willem H-straat is hij niet te spreken over het Tilburgse cultuurbeleid. 'Tilburg vind ih den erg puberale stad die sterft van de jeugdpuistjes', zegt hij. 'Nachtstudie' noemt hij zijn deeltijdavondstudie aan de KUB. Hoewel een avondstudie normaal negen jaar duurt, wil Doms de hetft van de tijd gebruiken om af te studeren. Zijn propedeuse heeft hij in één jaar afgerond en zijn tentamens hoopt hij binnen driejaar te halen. Voorafgaand aan de studie cultuurwetenschappen heeft Doms twee andere opleidingen beëindigd, een studie Pedagogische Adademie en een avondstudie Academie voor Beeldende Vorming. Een jaar werkte hij bij een smid, daarna drie jaar als onderwijzer op de lagere school de Vlashof in Tilburg. Deze baan wisselde hij om voor het leraarschap aan een meisjesschool in Breda, waar hem gevraagd werd adjunct-directeur te vrarden. 'Opeens stonden ze aan mijn deur, of ik geen adjunct wilde worden. Ik wilde het doen voor een jaartje. Toen werd de directeur ziek en moest ik opeens de hele tent runnen. Ik zag kop noch staart.' Doms bleef drie jaar en zette mee een onderwijsplan op. Daarna werd hij directeur van de Stichting Musische Vorming. Het cultureel coördinatiepunt in de Willem ll-straat krijgt 'hopelijk in januari 1989 al' een nieuwe naam die 'minder betuttelend en vormend' is. Volgens Doms wordt gedacht aan een naam 'Dienstencentrum Kunsten'. De Stichting overkoepelt drie culturele organisaties in Tilburg; het Duvelhok, Atelier/theater 't Heks en Zouavenlaan '77.

Zijn drukke bezigheden voor de Stichting worden aangevuld door zijn bezigheden voor de zogenaamde 'Maatschap', een bedrijfsvorm voor kunstprojecten die Jan Doms samen met Jan-Hein Stipthout maakt. Zo wordt op 17 maart het nieuwe Haagse middelgrote Corsotheater geopend met het project 'Tocht over de Styx 111', waarbij een boot van gevlochten bandstaai over het publiek heen in een zee van glas belandt.

hopeloze strijd, maar dat blijft het hopelijk niet.' Waar de kleingeestige ambtenarij volgens Jan Doms -van huis uit Tilburger- de stad architectonisch gezien mismaakt, zijn ze ook al niet zo netjes op hun kunstbezit. 'Het Beeldend Masterplan (lintvormig kunstpad door Tilburg naar KUB, red-) brengt meer schade toe aan de kunst en cultuur dan baat. De kwaliteit van de beelden is bedroevend.' Doms houdt ook niet van het 'onzindelijk geschuif van het meubilair van een stad', zoals hij de verhuizing van het bevrijdingsbeeld aan Ringbaan Zuid naar het stadhuis noemt. Over de architect die in Tilburg onder meer de laagbouw van de KUB voor zijn rekening nam, Jos Bedaux, brengt de Stichting Mu-

ONZINDELIJK GESCHUIF In alle drukte is de studie cultuurwetenschap voor Doms belangrijk. 'De colleges liggen vast, de rest niet', zegt hij. In tentamenperiodes staat hij om vijf uur 's morgens op, gewoonlijk om zeven uur. Zijn dag eindigt meestal rond tien uur. Soms wordt hij een strijdlustige Don Quichote die de ambtelijke molens van Tilburg te lijf gaat, want de 'bestuurlijke kleingeestigheid' is, waar het om cultuurbeleid gaat, groot. 'Tilburg had een gezicht, het was een gespreide stad. Nu moet het een compacte stad worden, een copy van een andere stad. Waarom wordt er bij de Hart van Brabantlaan een ronde puist (rond flatgebouw -red.) gebouwd ? Alle pleinen worden hier systematisch vernield, terwijl het kenmerk van een stad juist is dat er meerdere dingen tegelijkertijd plaatsvinden. Het is een

Jan Doms: Tilburg héd een gezicht

Eeuwig in het feestkleed der lente getooid Onlangs verscheen het herfstnummer van het tijdschrift Indische Letteren van de Werkgroep Indisch Nederlandse Letterkunde. Indonesië door Nederlandse schrijvers vanaf de eerste jaren van de Verenigde Oostindische Compagnie tot heden. Behalve bellettrie - romans, novellen en gedichten - worden dagboeken, brieven, mémoires, kinderlectuur, liederen en reisverslagen in het tijdschrift besproken. Literatuur wordt dus ruim opgevat, zodat van een puur estetische invalshoek niet altijd sprake is. Overigens blijkt de koloniale literatuur voor historici, sociologen en antropologen een belangrijke bron van kennis over Nederlands Indië. De herfsteditie gaat over de Oostindische koloniale literatuur van 1600 tot 1840. We maken kennis met Nicolaus de Graaff,een chirurgijn in dienst van de Compagnie, en schrijver van talrijke reisverhalen. Daarin moppert hij over het losbandige leven van landgenoten in de Oost. Maar ondanks zijn nurkse zedenschetsen, neemt hij het op voor de Compagnie, want 'zij is de kostelijke parel aan de kroon van het vaderland die menig ingezetene kost en werk verschaft'. Verder in deze aflevering een verslag van twee 'wandelingen' door Batavia, aan de hand van historische reisverhalen en gedenkboeken. De Indische letterkunde kent grote romanschrijvers zoals Louis Couperus. De stille kracht, gepubliceerd in 1900, gaat onder Univers

meer over 'de mystiek der zichtbare dingen op het eiland van geheimzinnigheid dat Java is'. Couperus voorzag toen al, dat het koloniale bestuur tot ondergang gedoemd was: 'Wat is, zal niet altijd zo blijven: het heden verdwijnt'. Indië was ook een bron van inspiratie voor Arthur van Schendel in diens roman Jan Compagnie en Augusta de Wit in haar novelle Orpheus in de Dessa.

De Indische letterkunde biedt ook idyllische poëzie door dichters die nooit in Indië geweest zijn. Opmerkelijk zijn de afscheidsgedichten van onder meer Van Lennep, Bilderdijk en Haverschmidt alias Piet Paaltjens bij het vertrek van familieleden of vrienden. 'Vlieg naar het Zuid, naar die lachende streken, eeuwig in het feestkleed der lente getooid', schrijft Van Lennep in zijn gedicht 'Voor eene bruid op Java'. Wat ook aan bod komt, en na het Multatulijaar volop in de belangstelling staat, is de li-

teratuur die het kolonialisme aan de kaak stelt. Een kernachtige veroordeling vloeide uit de pen van Multatuli: 'Insulinde is een prachtig paard waarop een dief zit. Dat men dien dief er afwerpt is best'. Dat gebeurde in 1942, ruim tachtig jaar na publicatie van de Max Havelaar, toen de Japanners een abrupt einde maakten aan het 300 jaar oude koloniale bewind. Zij ontnamen de Nederlanders hun politieke en bestuurlijke macht radicaal, door hen in de Jappenkampen op te sluiten. Sommige Indische Nederlanders ervoeren hun internering als zeer vernederend: 'Wie, die lager dan een koelie voortaan; en verworpen als schurftige schapen; als een beest in een hok moet slapen; vlak tegen een lotgenoot aan'. De ontberingen in de Jappenkampen inspireerden tot het schrijven van de kampromans met verhalen van onderdrukking en verzet. In een thema-nummer, begin dit jaar, over de dekolonisatie in de IndischNederlandse en de Indonesische literatuur, bespreekt Van den Berg de beperkte literaire betekenis van dit genre. Hij noemt ook titels van romans en verhalen, die facetten van het kolonialisme overtuigend illustreren, en van boeken die een realistisch beeld geven van de moeizame dekolonisatie zoals bijvoorbeeld 'De terugtocht'. De Leidse hoogleraar Indonesische taal en letterkunde, Maier, analyseert het proces waarin de Indonesische literatuur zich losmaakte van het koloniale gezag in taal.

sische Vorming een boek uit. De oplage is tweeduizend exemplaren en het boek komt waarschijnlijk in het voorjaar uit. Te zijner tijd wordt daaraan gekoppeld in het Duvelhok een tentoonstelling gehouden over deze Tilburgse architect. Met het boek hoopt Jan Doms dat in Tilburgse bestuurslagen het besef doordringt dat de stad een architect heeft gehad 'waamit lering getrokken kan worden'. 'De Fatimakerk verpaupert, niemand snapt dat. Misschien is het niet kitscherig genoeg om te bewaren.' Zijn kritiek treft ook de KU B. De studie is er gevuld met 'een ridicule middelbare schoolgedachte', en de universiteit gaat op een bedroevende manier met haar kunst om. Doms noemt de KUB als voorbeeld van architectonisch wanbeheer. 'Hoe slagen de hooggeleerde heren erin om een mooi gebouw te laten omgeven door zoveel rotzooi', vraagt hij zich af. 'Met zorg is er een architect als Bedaux uitgekozen, vervolgens wordt hoogbouw uitbesteed, minder goed maar toch mooi. En dan worden daar gebouwen aan vastgeplakt van een afzichtelijke structuur. 'Terecht zijn ze zuinig op hun tuintje, maar ze zien de details, niet het geheel.'Tentoonstellingen worden slecht gepresenteerd en niet beschermd tegen kwaadwillende studenten, stelt hij. 'De tentoonstelling 'Beeld en Geluid' is deze zomer voor een deel vernield door studenten. Delen van kunstwerken zijn meegenomen, er werden bekertjes op de kunstwerken gezet, niemand kijkt er naar om, de horeca staat er tussenin.' De KU B heeft te weinig affiniteit met het Tilburgse cultuurgebeuren. 'De universiteit als centrum waar ervaring en kennis wordt opgedaan moet ook in de stad opereren. Dat is een gemis.' (NvO)

thematiek en literaire vormen. Hij schetst de opkomst van het Maleis en zijn ontwikkeling tot nationale taal van Indonesië, de Bahasa Indonesia. Om zich steviger in de Indonesische maatschappij te consolideren, heeft het koloniale bestuur zich van deze taal bediend. De Balai Poestaka, het Nederlands-Indische gouvemementskantoor voor de volkslectuur, voorzag de inlanders 'van goede en goedkope lectuur om hen op een hogere trap van ontwikkeling te brengen'. Maier heeft het echter over de 'kolonisatie der letteren' waarvan het doel was de politieke en culturele werkelijkheid beter te beheersen. Maar, aldus Maier: 'Hoe meer men oog krijgt voor de discrepantie tussen de feitelijke situatie in de kolonie en de wereld zoals die in de Balai Poestaka romans wordt gepresenteerd, des te meer krijgt men het ongemakkelijk gevoel met een soort surrealisme te maken te hebben, met romans die een vals of in ieder geval eenzijdig beeld van de Indische werkelijkheid gaven en juist daardoor die werkelijkheid onder controle probeerden te houden'. Een ijdel streven, zoals Couperus reeds voorspeld had. Henk Zomer Indische Letteren, uitgegeven onder auspiciën van de Maatschappij der Nederlandse Letterlcunde. Prijsf35,—perjaar. Redactie-secretariaat, Praam 27, 2377 BW Oude Wetering.

18 november 1988 •

DENKEN

Vredesbeweging en milieubeweging op utopisch gehalte onderzocht

De toekomst is nog lang geen verleden tijd Zijn de vredesbeweging en de milieubeweging de Thomas More's van onze tijd? Is de utopie in de twintigste eeuw geëvolueerd van een particulier hersenspinsel in drukvorm tot een collectieve wens voor een andere, betere toekomst? De socioloog Joep Gilissen (42) denkt van wel Vrijdag 11 november promoveerde hij in Tilburg op het proefschrift 'Spelen met de werkelijkheid: utopie en hedendaagse sociale bewegingen'. Twee wijze en grijze hoogleraren begeleidden Gilissen tijdens zijn queeste naar de actuele verschijningsvormen van de utopie: prof. Martin Plattel, emeritus-hoogleraar filosofie in Tilburg, en prof. Piet Thoenes, emeritus-hoogleraar sociologie in Utrecht. Betere begeleiders had hij zich nauwelijks kunnen denken: als geen ander weten deze beide oud-gedienden de weg op het smalle pad van de Utopieforschung, dat zich slingerend een weg zoekt tussen filosofie en sociale wetenschappen. Plattel's Utopie en kritisch denken uit 1970 markeerde de opleving, eind zestiger jaren, van de belangstelling voor de utopie. Thoenes bundelde in 1976 zijn 'opstellen voor overmorgen' onder de titel Van wetenschap tot utopie. Uit hetzelfde jaar dateert Plattel's De rode en gouden toekomst waarin hij de aandacht vestigt op de 'avontuurlijke' wijsbegeerte van Ernst Bloch in wiens werk het utopiebegrip zo'n centrale plaats inneemt. De futuroloog Fred Polak komt de eer toe Gilissen aan het denken gezet te hebben. In De toekomst is ver/eden tijd, een verzameling cultureel-futuristische verkenningen uit 1955, schrijft Polak dat de utopie 'door de tijd uit de tijd is geraakt'. De toekomst-mens is heden-mens geworden, orakelde Polak. (Een diagnose die anno '88 onder het mom van 'hodiecentrisme' opnieuw aanhang krijgt, LK) Wetenschap en techniek blijken hoe langer hoe meer de toekomst te sluiten, doordat zij de bodem leggen voor een rationaliteit die functionalistisch en technocratisch van aard is. De samenleving wordt een systeem waarvan de verschillende functies zo soepel mogelijk elkaar dienen te bevestigen. Kwaliteit wordt gemeten in termen van kwantiteit. In dit denken is voor een utopie geen plaats. De utopie wordt verwezen naar het rijk van de fantasie, dat -onwetenschappelijk als het is- geen enkele bijdrage kan leveren aan het door wetenschap en techniek in gang gezette proces. In een latere studie, Prognostica uit 1968, moest Polak evenwel erkennen dat hij het bij het verkeerde eind had gehad. In de jaren zestig beleefde het utopische denken juist een sterke opleving. De technocratische ontwikkeling van de samenleving wordt scherp aan de kaak gesteld in de maatschappij-kritische beweging, die meer aandacht vraagt voor de kwaliteit wan het bestaan en zich laat leiden door aloude, maar in vergetelheid geraakte waarden als rechtvaardigheid, vrijheid, gelijkheid en broederschap. De verbeelding aan de macht, is het parool in deze dagen. De verbeelding is bij uitstek in staat de mens op zijn eigenlijke bestemming te wijzen, zo luidt de diagnose van denkers als Bloch en Marcuse: ze vormt een tegenwicht voor de in eenzijdigheid doorgeschoten rationaliteit. Een decennium later is de golf alweer uitgewoed. Men spreekt van de jaren van de matheid: de strijders voor een nieuwe en betere wereld lijken het moede hoofd in de schoot gelegd te hebben, ovenweldigd door

Univers

ding. Zij openen opnieuw de toekomst, waarin mensen in vrede, vrijheid en broederschap zullen kunnen leven.' Met zijn opvatting dat met name de sociale bewegingen de nieuwe fakkeldragers zijn van het utopisch denken verkeert Gilissen in goed gezelschap. Ook de Frankfurter filosoof Jürgen Habermas denkt er zo over. De bloeiperiode van de utopie mag voorbij zijn.

Gilissen gaat nog een stap verder dan Habermas. Hij zegt: de vredesbeweging en de milieubeweging zijn zélf utopieën. Uit zijn onderzoek blijkt dat beide sociale bewegingen bij uitstek de kenmerken vertonen die je van een utopie mag verlangen. Ter illustratie noemt Gilissen de vredesdemonstratie van 21 november 1981 in Amsterdam, waarbij vooral het speels dubbelzinnige karakter -de grondtrek van iedere utopie, zegt hij- naar voren kwam. 'Ongeveer 400.000 mensen verzamelden zich daar: én om hun onbehagen te uiten over de bewapeningswedloop én om uitdrukking te geven aan hun veriangen naar vrede. De kritiek op de bestaande weri<elijkheid met haar onvoorstelbaar grote wapenarsenalen werd speels dubbelzinnig geuit. Honderdduizenden mensen zeiden 'neen' tegen die werkelijkheid door 'ja' te zeggen tegen elkaar. Vriendelijkheid alom, lachende chaos. Bejaarden en kleine kinderen, soldaten en punkers, artsen en nonnen vormden een organische eenheid in hun angst en verlangen. Tezamen vormden zij een dubbelzinnig beeld van de bestaande weri<elijkheid en van een andere toekomst tegelijkertijd: een utopie.'

TENTENKAMP

Joep Gilissen: de vredesbeweging en de milieubeweging zijn zelf utopieën de kracht van de vastgeroeste structuren. Toch ziet Gilissen in onze tijd nog de nodige lichtpuntjes. 'De laatste jaren,' schrijft hij, 'zien we opnieuw tal van bewegingen ontstaan, die een fel protest verwoorden tegen de gang van zaken in onze wereld. Vele daarvan blijven steken in negativiteit en zijn vooral destructief van aard. Maar ook zien we bewegingen, zoals de vredesbeweging en de anti-kernenergiebeweging, die zich sterk laten leiden door utopische verbeel-

aldus Habermas, dat wil nog niet zeggen dat de utopische dimensie geheel en al uit het historische en politieke bewustzijn is verdwenen. De sociale bewegingen vormen in de huidige samenleving de oasen waar de utopische energie aan de oppervlakte komt. Zonder utopische energie is onze samenleving ten dode opgeschreven, meent Habermas: 'Wanneer de utopische oasen uitdrogen, breidt zich een woestijn van banaliteit en radeloosheid voor ons uit'.

Onderzoek Rekenkamer

mer zelf wil hierop geen commentaar geven. Zij kan op eigen initiatief onderzoek doen naar de inkomsten en uitgaven van het Rijk en van de door het Rijk gesubsidieerde sectoren. De universiteiten mogen geld bijverdienen uit contractonderzoek en -onderwijs, op voorwaarde dat de reguliere taken van de instelling daaronder niet lijden. Onderzoek in opdracht van bedrijven is soms lucratief. De Technische Universiteit Twente bijvoorbeeld heeft vorig jaar hiermee een omzet van 34 miljoen gulden geboekt, zo werd onlangs bekend gemaakt. Op andere plaatsen daarentegen kost contractresearch soms meer

De Algemene Rekenkamer voert een onderzoek uit naar de wijze waarop de universiteiten omspringen met contractonderzoek en - onderwijs. Volgens onbevestigde berichten verdenkt de Rekenkamer sommige instellingen van een ongeoorioofde vermenging van deze commerciële activiteiten met de eigenlijke taken op het gebied van onderwijs en onderzoek. Uit verschillende universiteiten wordt bericht dat de Algemene Rekenkamer een landelijk onderzoek uitvoert naar de contractactiviteiten. De Rekenka-

Ook in acties van de Anti-KernenergieBeweging uit de jaren 1980 en 1981 ziet Gilissen het utopische beeld oplichten. In die jaren vinden in Dodewaard en Almelo blokkades plaats; in Dodewaard wordt de kerncentrale ter plaatse, in Almelo wordt het opwerkingsbedrijf UCN-Urenco belegerd (en niet de kerncentrale, zoals Gilissen op biz. 139 ten onrechte schrijft). 'De actievoerders vestigen zich in tentenkampen, waar zij volgens het basisgroepenprincipe zijn georganiseerd. Tegenover het symbool van een samenleving, die zich nauwelijks meer van voldoende energie kan voorzien om tegemoet te komen aan steeds verdergaande behoeften, staat het symbool van het tentenkamp, symbool van het rusteloze zoeken naar een andere werkelijkheid, van voortdurend onderweg zijn naar een andere bestemming. (...) De wijze waarop in het tentenkamp wordt samengeleefd houdt duidelijk herkenbare kritiek in op de wijze waarop dat buiten het tentenkamp gebeurt; de weri<elijkheid treft zichzelf in spiegelbeeld terug. De dubbelzinnigheid werkelijkonwerkelijk te zijn, krijgt in het beeld van het tentenkamp aan de voet van de kemenergiecentrale reliëf.' (LK) Van het proefschrift van Joep Gilissen is een handelseditie verschenen bij de Tilburg University Press. dan het oplevert. Minister Deetman heeft zich daar onlangs ook al zorgen over gemaakt. Hij heeft de Raad van Advies voor het Wetenschapsbeleid (RAWB) gevraagd om een oordeel te geven over het evenwicht tussen het door de overheid gefinancierde universitaire onderzoek en het overige onderzoek- en ontwikkelingswerk. Deetman vreest dat de primaire universitaire missie vervaagt omdat onderzoekers hun aandacht te zeer verieggen naar contract-research in de toegepaste sfeer. (JD/HOP)

18 november 1988 .

vervolg van pag. 9

Kwaliteit universitair onderwijs zoek van ondermeer zijn didactische kwali­ teiten. Met individuele beoordelingen van docenten wil de politiek zich natuurlijk niet bemoeien. Maar men wil wel de zekerheid dat er beoordeeld wordt en dat de normen daarvoor acceptabel zijn. In Kamerdebatten en ook daarbuiten blijkt dat de onderwijswoordvoerder van het CDA, Lansink, een aanzienlijk gunstiger in­ druk heeft van het universitaire onderwijsbe­ drijf. Lansink onderschrijft niet de veelge­ hoorde stelling dat de kwaliteit van het ho­ ger onden/vijs in Nederland is teruggelopen. Hij gelooft ook niet dat het bedrijfsleven zo­ veel te klagen heeft over de kwaliteit van de afgestudeerden als algemeen wordt aan­ genomen. 'Daar beluister ik wel dat het met die twee­ de fase allemaal wat raar gelopen is, maar op

zich heeft men best waardering voor de eer­ ste fasers. Een handicap is wel dat grote be­ drijven met eigen researchinstituten zeggen dat ze alleen kunnen werken met afgestu­ deerde tweede fasers, mensen die gepro­ moveerd zijn. En die zijn moeilijk te vinden. Ik blijf daarom geweldige bezwaren houden tegen de wijze waarop de twee­f asenstruc­ tuur is ingevuld door de instellingen en door de minister, maar ik huil niet mee met de wolven in het bos dat de kwaliteit achteruit­ loopt', aldus de CDA­er. Uiteraard, zegt Lansink, moet een goede be­ oordeling van het onderwijs worden uitge­ voerd. Maar het spijt hem dat hij bij Walla­ ge en Franssen zoveel overeenstemming moet bespeuren over 'het aanpakken van die hap'. 'Toen ik zelf nog aan de universi­ teit verbonden was, waren er al hele discus­

sies over de kwaliteit, de vraag of studenten zelf mogen meetoetsen als het gaat om do­ ceerkwaliteit. Jarenlang zijn er ook soms vrij harde oordelen uitgesproken. Dat is niet overal hetzelfde bij alle universiteiten en al­ le faculteiten, maar de kwaliteitsdiscussie is echt niet van de laatste tijd. Dat deze discus­ sie nu in de politiek wordt aangezwengeld zegt mij iets over hoe de politiek tegen de universiteiten aankijkt. Het wordt in dit huis steeds moeilijker om aandacht voor dat veld te krijgen. Ook in mijn eigen partij. Er wordt nog altijd gedacht, en ik probeer dat te be­ strijden, dat er hier en daar maar wat aange­ rotzooid wordt. Misschien klopt die indruk op een enkele plaats, maar in algemene zin niet.' Rechtspositionele consequenties trekken urt een negatieve kwaliteitsbeoordeling vindt Lansink overigens verdedigbaar, zolang de bevoegdheid tot het nemen ervan maar bij het bevoegd gezag ­ het universiteitsbestuur ­ ligt. 'De overheid kan constateren dat er iets aan de kwaliteit schort en kan vragen:

wilt u daar iets aan doen. Vervolgens is dat een verantwoordelijkheid van de instelling, die daarvoor natuurlijk de instrumenten moet hebben. Die moeten wij niet langs een andere weg zelf gaan maken.' Trouwens, zo vindt de CDA­woordvoerder, probeer dat maar eens in de Kamer. Die is al­ tijd zeer behoudend geweest als het ging over rechtsposities. 'Over salarisdifferenti­ atie mocht je niet praten, over kortingen he­ lemaal niet. Over solidariteit tussen werken­ den en niet­werkenden ook nauwelijks. Maar wel over geweldige taakverdelings­ operaties. Mijn CDA­collega Beinema heeft jaren geleden al gepleit voor een grotere doorstroming en mobiliteit. Maar je kent de problemen dan ook: ander huis kopen, kin­ deren naar een andere school. Dat is alle­ maal vrij star in dit land. Dat zit hem in de he­ le samenleving. Ik vind het mooi als de col­ lega's daar stoere verhalen over vertellen, maar ik moet het straks nog zien.'

[g

(Jos Dohmen/HOP)

WIE VERSTANDIG IS, LUISTERT NU OOK EVEN NAAR EEN ANDER. Mogen we u een paar minuten storen. Laat u even de grote mannen met rust en richt uw aandacht een moment op Coopers & Lybrand. Eveneens belangrijke namen waar u mogelijkerwijs nog iets van kunt leren. Nu al. Want alhoewel we beseffen, dat de eindstreep moge­ lijk nog een paar jaar verwijderd ligt, kan een kermismakingmet C & L al een eerste stap in uw accountancy loopbaan betekenen. Maar allereerst een introduktie: Coopers & Lybrand Nederland vormt een belangrijk onderdeel van de wijdvertakte organisatie Coopers & Lybrand (Intemational). Met vestigingen in Amsterdam, Eindhoven en Rotterdam. Aldaar is ons er alles aan gelegen, aspirant­accoun­ tants vanaf de start te begeleiden en een stevige opleiding te geven. Wij geloven in defilosofie,dat een solide onderbouw noodzakelijk is om onze gevarieerde cliëntenkring optimaal te Univers

bedienen. Bovendien schept een dergelijke basis de beste moge­ lijkheden om binnen een organisatie vooruit te komen. Wie goed is gaat snel bij C&L. Zonder te soleren overigens, want wij beschouwen samenwerking, of zo u wik, teamwork als een groot goed. Rest ons nog te zeggen dat er voor uitblinkers met internationale aspiraties kansen liggen. C&L zoekt reeds nu kontakt met studenten bedrijfs­ economie, NIVRA tot algemeen deel of HEAO­RA. Wij geloven, dat mensen er wijs aan doen zich in een vroeg stadium op de toekomst te oriënteren.

Coopers & Lybrand Nederland Accountants Amstertiam - Emdhovefi

Rotterdam

I I I

Ik wil meer weten over Coopers & Lybrand Stuurt u mij daarom de D Gedrukte bednjfsbrochure O Audio­cassette D Diskette EBM PC compaüble

I

Naam

■ Adres Postcode Telefoon Studienchtmg D HEAO­RA D Bednjfsekonomie

Woonplaats Leeftijd n Postdoc accotmtancy DNIvRAftotalgdeeü D Oveng, t w

Afstudeeriaar D1988 D1989 D na 1989 Coopers & Lybrand Nederland t a v mevrouw A G van der Goes, Antwoordnummer 3037, 3000 WB ROTTERDAM UNjJ

u

18 november 1988 ■

|

MEDEDELINGEN

De medsKfetingenpagma worrft verzorgd door cte afdeliTig Intame Com rmirjioaöe Oiensteri en facutteiten tevefert c c ^ j zsm aan, u l t « < ^ vnjdag t2 00 uur vóóf het verscf»inen van de nt8ü\A« Univers t . v m beperkte ruimte i$ het zaak berichtert kort ftn kenwchögtefomiulerBn De redactie kan benchter^w^zigen Bijteved eopi) krggt de b o o s t e actuahterts waarde voorrang

r

ALG

KORT VERSLAG VAN DE EXTRA VERGADERING VAN DE C O M M I S S I E PERSONEELSOVERLEG VAN 7 NOVEMBER 1988 INZAKE DE BEZUINIGINGEN BIJ DE FACULTEIT DER SOCIALE WETENSCHAPPEN De CFO memoreert dat zij bij de bespreking van de uitgangspunten van het nieuwe voorstel N FO in het voorjaar 1988 het College reeds gewezen heeft op de consequenties bij mogelijke tegenvallers, men had destijds met name moeite met de taakstellende verhogingen De CFO kan akkoord gaan met het hand haven van de uitgangspunten van de NFO in deze situatie met uitzondering van die taakstellende verhogingen, men verzoekt het College serieus na te gaan of het geld dat gereserveerd zal worden voor sociaal beleid mede middels het loslaten van de taakstellende verhogin gen bijeengebracht zou kunnen worden Langs deze weg kan mogelijk bereikt worden, dat de bezuinigingen gespreid worden en met in het bijzonder één studierichting betreffen Het College zegt dit te zullen analyseren en in de besluitvorming af te zullen we gen De Abva/Kabo betwijfelt of de maatre gelen die nu voorgesteld worden voor 1989 (vacaturebeleid en een miljoen beschikbaar stellen) wel voldoende zullen zijn om naast de dekking van de perso neelslasten in 1989, nog flankerend so ciaal beleid mogelijk te maken en wil daar graag inzicht in Vooreen goed sociaal beleid zullen ook financiële middelen na 1989 nodig zijn, dit zal een van de harde voonwaarden zijn bij het overleg dat gevoerd zal worden over de concrete maatregelen op het ter rem van het sociaal beleid en het personeelsplan Een van de maatregelen waaraan men denkt is bijvoorbeeld de mogelijkheid om personeelsleden boven

Sportnieuws

^m^

PENDRAGON Tennisvereniging Lacoste Voor een behoorlijk aantal leden zit de Lacoste-kroegentocht er al weer op Maar Lacoste blijft natuurlijk met stil staani Volgende activiteiten zijn alweer in voorbereiding zoals hieronder te lezen valt In onze competitieteams, die in de offi ciele K N L T B -competitie uitkomen op zaterdag en zondag, zijn nog enkele plaatsen vrij Je kunt jezelf hiervoor op geven bij Peter Mulders (tel 360997) Ook willen wij graag proberen om enkele recreantenteams te formeren omdat de bond van plan is daar ook een competi tie voor te starten Opgave wederom bij Peter Ook voor het Internationaal Toer nooi in het voorjaar '89 zijn we reeds aan het werk geslagen, maar een enkele medewerker kunnen we hier nog wel gebruiken Daarnaast zijn ook slaapplaatsen voor onze buitenlandse gasten nodig en die zoeken we bij de Ie den Alsjullie hier interesse voor hebben, geef dan even je naam door aan de orga nisator van dit evenement Jurgen Arts (tel 636193)

Univers

deformatie te plaatsen indien zij in 1990 of 1991 een andere functie binnen de KUB zouden kunnen gaan bekleden Hiervoor dienen financiële middelen be schikbaar te komen De Abva/Kabo meent dat er ondanks bepaalde beper kingen, nog andere maatregelen uit het SBK II in deze situatie door de KUB toe gepast kunnen worden, het College er kent desgevraagd dat de uitvoering van de sociale maatregelen ook na 1 ^ 9 financiële konsekwenties zal kunnen heb ben Voorts wil men graag vernemen sedert welke datum de sociale faculteit vacac tures met meer ingevuld heeft, aange zien er geen formele vacacturestop is ge weest Het college zegt een antwoord toe Het College licht desgevraagd nogmaals toe waarom men de diensten geen extra aanslag oplegt Op verzoek van de CPO zegt het College voorts toe om initiatieven te ontplooi en om ook landelijk (zowel in de richting van de minister van O e n W als moge lijk in de richting van de vakbonden) de problematiek aan de orde te stellen De commissie kan, met inachtneming van hetgeen door de commissie in bo venstaande zin werd opgemerkt, ak koord gaan met de aanpak zoals het Col lege die geschetst heeft Wel wijst men erop dat met name het onderwijs en onderzoeksplan de basis zal moeten leggen voor de personele maatregelen De haast die nu geboden IS op financieel terrein mag met ten koste gaan van een zorgvuldige besluitvor ming omdat dit weer juridische conse quenties met zich mee zal brengen De ongeorganiseerden merken voorts op dat voorkomen moet worden dat perso neelsleden die m het licht van het nieu we plan niet gemist kunnen worden, voortijdig vertrekken De A B V A / K A B O is van mening door het College in de achterliggende maan den van 1988 met voldoende geinfor meerd te zijn Het College bevestigt de intentie te hebben (gehad) om de Com missie zo tijdig en volledig mogelijk te in formeren Besloten wordt het besprokene middels een korte samenvatting ter kennis te brengen van de Universiteitsraad voor zijn vergadering op donderdag 10 no vember INTER UNIVERSITY CENTRE DUBROVNIK Van 30 januan tot 17 f ebruan wordt er op het University Centre van Dubrovnik een kursus over actuele vraagstukken op het gebied van internationaal rechten inter

Tot slot komt de wintersport Het zijn nu de volgende aanbiedingen Malmtz, een ski gebied voor beginners t / m gevorder den in Oostenrijk, 10-daags verblijf in hotel o b v half pension, prijs f 479,— (incl reis), vertrekdata27jan enIOmrt Deze vertrekdata gelden ook voor de reis naar Bruneck, 91 km piste in het fraaie Italiaanse landschap, verblijf in het gast hof o b V half pension, prijs f 495,— Informatie over deze reizen (skihuur, ski pas etc ) kun je krijgen bij onze voorzit ter, Paul Smeets (tel 360997) Over andere activiteiten berichten we je zo spoedig mogelijk, maar er komen er nog zeker enkele SPORTCENTRUMNIEUWS Kerstpiektoernooi Dit jaar wordt in de week van 19 decem ber t / m 22 december voor de derde keer het Kerstpiektournooi georganiseerd Het Kerstpiektournooi heeft zich een vaste plaats in de vele toernooi reeksen weten te verwerven, omdat het toernooi het gezelligste sportevenement aan het einde van het jaar is Het toernooi kenmerkt zich door een mixture van team-individuele en ludieke wedstrijdvormen (o a volleybal, zaal-

nationale betrekkingen gehouden Stu denten kunnen zich daarvoor opgeven, middels de intekenlijst die op Bureau Bui tenland aanwezig is Mocht u belangstel ling hebben voor deze kursus, wilt u dan op zeer korte termijn inschrijven

r

FEW

en voor recidivisten die niet bij éen groep ingedeeld kunnen worden i v m het volgen van doctoraal colleges Op vertoon van de collegekaart kan men intekenen op Donderdag 15december vanaf 9 OOuur volgens onderstaand schema 9 00 uur nr 1 t / m 32 9 I B u u r n r 33 t / m 64 9 30 uur nr 65 t / m 96 enz Vanaf 8 00 uur zullen er volgnummers worden uitgedeeld

GROEPSINDELING PROPEDEUSE E C O N O M I E 2e SEMESTER Het IS om een aantal redenen noodzake lijk dat er voor het tweede semester op nieuw wordt ingetekend voor de groep sindeling We gaan er van uit dat de stu denten die al bij een bepaalde groep in gedeeld waren ook nu weer met die groep college kunnen volgen en zij kun nen dan ook voor diezelfde groep inte kenen op het in onderstaand schema aangegeven dagdeel De herintekening zal plaatsvinden op dinsdag 13t/m donderdag 15 december in de Computerzaal CZ 78 De groepsgrootte is max 240 studenten waarna inschrijving met meer mogelijk is Er worden ook met meer kleurkaarten in omloop gebracht Dubbele inschrijving IS via de computer met mogelijk Met de controlelijsten die op deze manier ont Staan, hebben we de mogelijkheid om bij geconstateerde 'overloop' naar andere groepen maatregelen te nemen in 't tweede semester I Voor studenten die de voor het eerste semester gekozen groep willen aanhou den Tegen inlevering van een relevante (dus voor dat dagdeel geldige (kleurkaart en op vertoon van de collegekaart kan men intekenen op Dinsdag 13 decembersisn 9 00-11 00 uur oranje Dinsdag 13 december van 13 00 15 00 uur blauw Woensdag 14decembervan9 00-11 00 uur groen Woensdag Mdecembervan 13 00-15 00 uur roze en om chaotische toestanden zoals in augustus te voorkomen volgens onderstaand schema A t/m G9 00-9 30uur-13 00-13 30uur H t/m M9 30-10 OOuur 13 30-14 OOuur Nt/mT10 00-10 30uur 14 00-14 30 uur U t/m Z 10 30-^1 OOuur 1430-1500 uur II Voor studenten die met meer in het bezit zijn van een geldige kleurkaart of voorkeur hebben voor een andere groep

hockey, karate, spnnt-knockout, judo, snelschaken etc ) Een hele week lang zijn er 's avonds di verse sportactiviteiten en worden aller lei gezellige en spectaculaire intermez zo's in en buiten de kantine gehouden Kortom, een week waarin je de tenta mendruk op een ontspannen wijze kunt laten ontsnappen, door een of meerde re avonden te sporten Volgende week wordt in Univers gepubliceerd hoe het exacte programma er uit gaat zien en hoe kan worden deelgeno men Extra training badminton Er start een extra badminton mvo 3 op woensdag Deze training komt in plaats van de normale conditietraining die op dat tijdstip op het rooster staat De men sen die deze conditietraining volgen, kunnen voortaan op dinsdag van 19 00 uur tot 19 45 uur en op vrijdag van 16 00 16 45 uur de algemene conditie training volgen in de grote zaal van het Sportcentrum De badmintontraimng is bedoeld voor iedereen die de andere trainingen mvo 3 te druk vindt of op die tijdstippen geen tijd heeft

MACRO-ECONOMIE PROPEDEUSE De verplichte literatuur voor het I e se mester bestaat uit de delen I en II (de biz 1 356) van het boek Hall en Taylor, zo als genoemd op bIz 45 van de studie gids Ter voorbereiding op het tentamen wordt de Study Guide bij dit boek sterk aanbevolen De verplichte literatuur van het 2e se mester zal in de loop van de maand fe bruari 1989 bekend worden gemaakt

f^

FRW

PROMINENTENCOLLEGE DR. W . ALBEDA Op donderdag 24 november zal Dr W Albeda, voormalig ministervan Sociale Zaken en kabinetsinformateur een colle ge geven over zijn ervaringen als minis ter en kabinetsinformateur in het kader van de door het Studium Generale geor gamseerde Prominentencolleges Plaats en tijd aula om 13 30 uur De bijbehorende bundel is voor / 5,50 te verkrijgen bij het dictatenmagazijn (Pro minentencollege I, Willem Albeda)

r

vAc

BIJ de vakgroep Vrijetijdswetenschappen van de Faculteit der Sociale Wetenschappen IS met ingang van 1 januan 1989 een plaats voor een S T U D E N T ASSISTENT M/V voor 3 eenheden per week (1,5 dag), ge durende de periode van een jaar De taken zullen zijn begeleiding leerproject en infotheek, voorbereiding en begeleiding van on derwijs voor buitenlandse studenten in het kader van het Erasmus en het Comett programma Gedacht wordt aan een 3e-jaars studente)

Inschrijven kun je bij de docent, tijdens de training Je kunt dus gewoon langs komen Volleybal beginners Lijkt volleybal jou ook 'n gezellige sport' Doe je ook wel eens mee met recratieve toernooien' Vind je het leuk om met een gemengde groep te spelen' Wil je ook de techniek beter leren maar op maandag in het Sportcentrum is het te d r u k ' Kom dan op donderdagavond van 19 15 tot 20 30 uur volleyballen in de KALO speelzaal We zijn bezig met een gezellig groepje mixed beginners om het moeilijke spelletje onder de knie te krijgen Onder deskundige leiding een klem uurtje oefenen en veel leren, en dit daar na nog een klem half uurtje meteen toe passen m een spel dit is m het kort wat we doen tijdens deze trainingen De gezelligheid is hier ook erg belangrijk Kom een keer langs, daarna kom je ze ker nog een keer terug Tot ziens in de KALO Oriéntatieloop Op donderdag 27 oktober jongstleden is door het Sportcentrum m samenwerking met TSAC Parcival een Oriéntatieloop gehouden op de Oirschotse Heide Het

Salaris bruto per eenheid (0,5 dag) is f 257,10 Inlichtingen bij prof Beckers, kamer S112, tel 662434 De Faculteit der Rechtsgeleerdheid vraagt ten behoeve van de sectie Rechts informatie van de vakgroep Encylopedie van het Recht een TOEGEVOEGD DOCENT A (M/V) RECHTSINFORMATICA (0^) (VAC. NR. 356) De sectie Rechtsinformatica verzorgt onderwijs in de curncula van de diverse studienchtmgen van de faculteit der rechtsgeleerdheid, te weten het voor studenten verplichte 'Practicum Rechtsinformatica' Daarnaast participeert de sectie m het functionele keuzevak'Recht en Informatica' De belangrijkste taak van de Toegevoegd Docent zal zijn het verzorgen van wetenschapjDelijk onderwijs op het terrein van de Rechtsinformatica, met name het 'Practicum Rechtsinformatica' Kandidaten dienen een academische opleiding in het Recht voltooid te hebben Bovendien wordt een aantoonbare belangstelling voor de Rechtsinfonnatica vereist Aanstelling geschiedt m principe voor een periode van twee jaar Aanstelling in vaste dienst behoort tot de mogelijkhe den Salaris Mm ^3209,-en max /^5253, bruto per maand (bij volledige aanstelling) Directe opname m het Algemeen Bur gerlijk Pensioenfonds Inlichtingen bij mr J Nouwt, tel (013) 662792, prive (013) 703162 Sollicitaties schriftelijk, vergezeld van een curriculum vitae onder vermelding van het vacaturenummer op de enveloppe aan het hoofd Personeelszaken, Post bus 90153, 5000 LE Tilburg, binnen een week na het verschijnen van deze tekst Functteprofiel en functie eisen ter inzage op het prikbord in de vitri nes ( o m hal gebouw B> Copieen verkrijgbaar bij de dienst Perso neelszaken (kamer U 25/26! Sollicitaties tenzij anders vermeW, schriftelijk binnen een week on der vermelding van het vac nr op de enveloppe aan het hoofd van de dienst Personeelszaken, Postbus 90153 K K » LE TILBURG In het kader van het streven naar een evenwichtiger personeefsop b o u w zat btj gelijkwaardigheid van candidaten de voorkeur worden gegeven aan een vrouw

was een loop door bossen en heide waarbij met behulp van aanwijzingen, opdrachten, een kaart en een kompas het juiste parcours moest worden gevonden De oriéntatieloop bleek met al te moeilijk voor de deelnemers Deze waren allen zeer enthousiast over de loop die «/oor herhaling vatbaar IS In het voor jaar van 1989 zal opnieuw een soortge lijke loop worden opgezet Let op de publikaties indien je hiervoor belangstelling hebt Sinterkersttournooi Na een paar maanden weer wat getramd te hebben, wordt het eens tijd om al die kennis m praktijk te brengen Dit kan voor alle sportstudenten die tennisles van Marcel, Bert en Ene krijgen, voor de nivo's 5, 4, 3, 2 en 1 Op dinsdag 6 december start dit tournooi en vrijdag 16 december is de finaledag Je kunt je hiervoor opgeven voor de kategorie dames en herenenkel De inschrijvingen vinden plaats m de sporthal op maandag 21, dinsdag 22 en woensdag 23 november van 16 00 tot 18 00 uur De kosten voor dit tennistournooi zijn f 3,50 per persoon Vraag een inschrijfformulier aan je tennistrainer en doe meel

18 november 1988

MEMO

Studenten KRIS LEZING Door prof. dr. Willem van Reijen (sociale filosofie R.U. Utrecht) over: Heeft Heidegger drie gezichten? En waar zit zijn hart? dinsdag 22 november 12.30 uur-13.30 uur AZ-7 n.a.v. de Nederlandse vertaling van Victor Farias' boek 'Heidegger et Ie nazisme' waarin van Reijen het voorwoord schreef. inl. dr. Herman van Erp co-referent: dr. Gido Berns STUDIEGROEP AIMS AND MEANS OF WETLAND POLICY Aan het Centrum voor Milieukunde van de Rijksuniversiteit Leiden zal ter voorbereiding van een congres (juni 1989) over het beheer van wetlands, een studentenstudiegroep plaatsvinden. Doel van deze studiegroep is om via analyse van beheersrichtlijnen te komen tot aanbevelingen voor het congres. Deelname: doctoraalstudenten biologie/fysische geografie, antropologie/sociologie der niet westerse samenlevingen, bestuurskunde/politicologie, tropische kuituurtechniek/visserij/bosbouw, sociale psychologie. Start: januari 1989. Duur: 6 maanden, 4 dagen per week. Inlichtingen: drs. M. Marchand, tel. 071-277470.

Menu

PERIODE 21 T/M 25 NOVEMBER MAANDAG 21 NOVEMBER Servische bonensoep/ hetderse aspergesoep saucijsje/gepaneerd speklapje vfeesjus - bloemkool è la crème - postelein aardappetkfoketten/aardappelpuree Vegetarisch: omelet met kaas - bloemkool aardappetkroketten DINSDAG 22 NOVEMBER kalf ssoep/ bouillonsoep babi ketjap - ananas - kroepoek gebakken rijst - chinese boontjes blirtde vink - uiensaus schorseneren - gekookte aardappelen Vegetarisch: babi ketjap - ananas - kroepoek rijst - chinese boontjes WOENSDAG 23 NOVEMBER heldere kipkerveisoep/erwtensoep varkenshaasje/geiderse schijf champignonsaus - andijviesaiade witte koot è la crème patates frites/gekookte aardappelen Vegetarisch; gevulde flensjes - champignonsaus andijviesaiade - frites DONDERDAG 24 NOVEMBER ossestaartsoep/vermiceflisoep kip grandmère runderhachee - stampot hutspot Vegetarisch: gebakken tahoe - groentesaus hutspot VRIJDAG 25 NOVEMBER tomaten-groentesoep/ heldere selderijsoep gebakken vis - ravigottesaus kerry vleesragoüt worteltjes /doperwten / ratatouiite patates frites/gekookte aardappelen Vegetarisch: soja bladerdeeg - ratatouille - frites

TAOP-MEDEDELING TAOP heeft voor de komende weken drie activiteiten op het programma staan. - Op donderdag 24 november komen twee medewerkers van het Outplacementbureau 'Claassens' een lezing houden over hun werk. Outplacementbureau's adviseren en begeleiden werknemers die door personeelsinkrimping in hun oude bedrijf elders een betrekking moeten zoeken. Deze lezing begint om 19.30 uur in PZ 201, iedereen is welkom. - Op 2 december vindt er een grote reünie plaats van studenten en afgestudeerde Tilburgse Arbeids- en Organisatiepsychologen. Voor meer informatie kun je terecht bij Bert Goos (076-219038). - Op 6 december organiseert TAOP een excursie naar het ROG: een centrum voor Opleiding en Organisatieadvies van Shell Nederland in Rijswijk. De excursie duurt een hele dag en de kosten bedragen lOgulden. TAOP- en INPUT-leden kunnen zich, voor 30 november, opgeven bij Henk Verhoeven (04258-1435). HOMOBAR PARDOES Homobar Pardoes in Tilburg houdt zaterdag 19 november vanaf 21.00 uur open huis. Tot 22.00 uur is alle drank aan halve prijs en er zijn de hele avond gratis hapjes. Overigens opent Pardoes elke zaterdagavond de deuren voor alle homo's, lesbo's en bi's uit MiddenBrabant. Vrijdag is er jongerenavond. Aanvang steeds 21.00 uur, het adres is Koestraat 73. SBIT LEZING Op donderdag 24 november 1988 organiseert SBIT een lezing over INTEGRATIEMANAGEMENT. Ingegaan wordt op belangrijke ontwikkelingen op informaticagebied. De toenemende kommunicatiebehoefte bij overheid en bedrijfsleven en toenemende intensiteit van gegevensuitwisselingen met de externe omgeving vraagt om maatregelen om de integratie van bestuuriijke en bedrijfsinformatiesystemen en de daaruit vloeiende konsekwenties in goede banen te leiden. Er wordt ingegaan op het door L -l- T Informatica ontwikkelde Company Integrated Deciskin Making (CIDM) koncept waardoor systemen minder komplex kunnen worden en een beheersbare integratie van informatiesystemen zowel extern als intern kan worden bereikt. De lezing zal gehouden worden door dhr. R. Castermans die als manager adviesgroep werkzaam is bij L -i- T Informatica om 10.30 uur in PZ 12. De toegang is uiteraard gratis en iedereen is van harte welkom. VRIJWILLIGERSKAMPEN De Stichting Vrienden van Kathonzweni/Oeganda Comité organiseert vrijwilligerskampen in Kenia en Oeganda (zomer 1989) met als doel wederzijds begrip te kweken tussen Nederlanders en Afrikanen door gedurende vier weken samen te werken aan een projekt en het dagelijks leven (maaltijden, onderkomen, enz.) met elkaar te delen. Voorwaarden voor deelname: leeftijd tussen de ± 21 en 30 jaar, positieve opstelling t.o.v. het (Afrikaanse) christen-zijn, beschikken over goede gezondheid en groot aanpassingsvermogen, in het bezit zijn van minimaal /^ 2100, — voor reis- en verblijfkosten. Opgave voor informatiedag op 10 december 1988 en meer informatie bij; Eefke Boer of Ellen Haagsma, Bonairestraat7"', 1058XC Amsterdam, tel.: 020-187008.

Univers

THEMA-AVOND Elise Boot, lid van het Europees Parlement voor het CDA geeft 30 november a.s. een lezing over Oost-Europa en de Europese eenwording. Tweede spreker is de heer Leo Vladér, Oost-Europadeskundige en oud-docent van de KUB. Deze thema-avond 'Europese integratie, onze toekomst!' wordt georganiseerd door de E.B. (Europese Beweging) in samenwerking met JEF (Jonge Europese Federalisten). Het vindt plaats op 30 november, om 19.30 uur op de Katholieke Universiteit Brabant, zaal AZ 9, hoofdgebouw B. Hogeschoollaan 225, Tilburg. Voor meer informatie kunt U bellen: 013-35.57.08 Juul Schouten, voorzitter JEF-Brabant, 04105-37.27 Dhr. C. Driessen, secretaris EB-Midden-Brabant. VITE-NIEUWS Dit jaar is er een nieuwe studentenclub opgericht genaamd TISC. TISC, Tilburg's Internationaal Student Committee, is opgericht door VITE in samenwerking met Dienst Studentenzaken & Welzijn, en richt zich op studenten die afkomstig zijn uit het buitenland, en een ieder die zich 'internationaal' voelt. Voor hen organiseert TISC sociale activiteiten waarbij men in ontspannen sfeer kennis kan maken met medestudenten en hun culturele achtergronden. Dus voor een ieder die geïnteresseerd is in de internationale samenleving op de K. U. B. en ook naar gezelligheid zoekt is er nu TISC. Voor meer informatie kunt u terecht op de VITE kamer gebouw O kamer 71, tel. 013-662722. De volgende activiteit die door TISC wordt georganiseerd is een bowlingavond op woensdag 23 november aanvang 20.30 uur. Inschrijving en informatie op bovengenoemd telefoonnummer of bij Harvey, tel.: 013-438027. VITE-LEZINGENCYCLUS Op 24 november start VITE de lezingencyclus 'Obstakels voor Europa'. Dat zal gebeuren met een lezing over de sociale gevolgen die uit de eenwording voortvloeien. Een aantal deskundigen, zowel uit werknemers als werkgevers kringen zullen hun visie geven over de volgende onderwerpen; sociale zekerheid, lonen en prijzen en werkgelegenheid. Prof. Langendonck van het Europa Instituut zal een inleiding verzorgen. Na afloop van de lezing zal een forumdiscussie worden gehouden en is er mogelijkheid tot het stellen van vragen. Aanvang en plaats: 14.00 uur, AZ 05. Toegang gratis. Voor meer informatie: let op de posters of kom langs op de VITE kamer, 0-71, 662722.

WEW/ ONDERZOEKER GEZOCHT (organisatie-socioloog, -psycholoog, econoom; arbeidsverhoudingen, emancipatievraagstukken, personeelswetenschapper). Voor een onderzoek in het kader van een emancipatieproject van de positie van vrouwen binnen het personeelsbeleid van de streekschool. Klant: Streekschool voor beroepsonderwijs Tilburg. Informatie: Paul Dijcks: 013-368507 Anita van Cuyck: 04242-85713 Wetenschapswinkel: S12: 013-662819 Dit is slechts een van de vragen uit ons bestand. Zoek je dus een geschikt scriptie-onderwerp kom dan gerust eens langs om in het vragenbestand te neuzen. Ook voor derde-jaarsscripties hebben wij wellicht onderwerpen. Je kunt ons vinden in S4 tot en met SI4.

Buro

Buiten/and^

INTER UNIVERSITY CENTRE DUBROVNIK Van 30 januari tot 17februari wordt er op het Inter University Centre van Dubrovnik een kursus over actuele vraagstukken op het gebied van internationaal recht en internationale betrekkingen gehouden. Studenten kunnen zich hiervoor opgeven, middels de intekenlijst die op Bureau Buitenland aanwezig is. Mocht u belangstelling hebben voor deze kursus, wilt u dan op zeer korte termijn inschrijven. INFORMATIE Bureau Buitenland heeft voor iedere geïnteresseerde een informatiestencil beschikbaar over 'Beursmogelijkheden voor studenten'. Daarin staat aangegeven welke stappen je moet ondernemen ter oriëntatie op een studie in het buitenland, en het aanvragen van subsidie daarvoor. Als je interesse hebt om een kortere of langere periode in het buitenland te studeren is het aan te raden eerst dit sten cil af te halen. Indien je daarna nog vragen hebt, kun je een afspraak maken voor het spreekuur, dat elke maandagmiddag wordt gehouden door Gon Mevis, medewerker Bureau Buitenland. Bel daarvoor met Bureau Buitenland tel. (013)-662236, tussen9.00en lO.OOu., elke werkdag. Of kom even langs op Bureau Buitenland, kamer B 1013. Bureau Buitenland geeft bovendien twee maandelijks het Buitenland Bulletin uit. Het Bulletin geeft aktuele informatie ten aanzien van beurzen, speciale uitwisselingsprogramma's, cursussen e.d. Mocht je hierin geïnteresseerd zijn dan kun je een exemplaar ophalen bij Bureau Buitenland op bovengenoemd adres. INFORMATIEBIJEENKOMST Het komende jaar kunnen opnieuw Erasmus programma's opgesteld wordend door medewerkers van de Katholieke Universiteit Brabant, om de weten schappelijke samenwerking met andere Europese universiteiten gestalte te geven. Daar de aanvragen voor deze projekten voor 31 december 1988 moeten zijn ingediend, organiseert Bureau Buitenland een informatiebijeenkomst voor alle medewerkers/docenten van de K.U.B. De bijeenkomst zal plaatsvinden op maandag 21 november, van 10.00 tot 11.00 u., in de raadszaal, 8 602. Voor studenten zal begin februari een informatie-middag worden georganiseerd. Voor nadere informatie kunt u zich wen den tot Bureau Buitenland, kamer B 1013, tel. 662236.

Vrouwen PRAATGROEP VOOR LESBISCHE VROUWEN De COC-vrouwengroep start binnenkort een praatgroep voor lesbische vrouwen. De onderwerpen die aan bod komen worden door de deelneemsters zelf bepaald. Het is de bedoeling dat het niet alleen nuttig, maar ook leuk wordt! Informatie en aanmeldingen bij Monique, tel. 013-368626, of Marianne, tel. 013-354316 (na 19.00 uur).

enda NOVEMBER VRIJDAG 18 NOVEMBER Universiteit, 16.15uur, aula: Inaugurale rede prof mr. P.C. Gilhuis. P.V.-Café, 16.30 uur: Beaujolais Primeur-avond. Muziek door pianist Hein Franssen. Cirjecitta, 19.30 uur, zaal 1: 'Hairspray'. Regie: John Waters, (t/m 23.11) Cinecitta, 20.00 uur; 'A dockwori< orange'. Regie: Stanley Kubrick, (t/m 24.11) Schouwburg, 20.00 uur: Film & Fashion. The Great Gatsby. Jack Clayton, (t/m 19.11) Schouwburg: 22.15 uur: Pïnter-spe cial. The Pumpkin Eater. Jack Clayton (t/m 19.11). Schouwburg: 20.15 uur: José Besprosvany met Temperaments. Schouwburg, 20.45 uur, studio; Willem Vermandere met luisterliedjes. Schouwburg, 22.00 uur, theaterkelder; Willem de Ridder vertelt. Cinecitta, 21.00 en 22.30 uur, zaal 1. 'BagdadCafé'. Regie: PercyAdion. (t/m 23.11) NoorderJigt, 22.00 uur; Soul Swing Party met afscheidsconcert van The Green Onions Sout Revue. Cinecitta, 22.15 uur, zaal 2; 'Casanova' Regie: Frederico Fellini. (t/m 19.11) ZATERDAG 19 NOVEMBER Schouwburg, 20.15 uur: Hans Liberg met 'Wortel Bach Live'. Schouwburg, 20.45 uur, studio; Kabaal met 'Bed-kwartet'. Noorderltgt, 22.00 uur; Pfato-feestmet live muziek van de PP Band.

ie

ZONDAG 20 NOVEMBER Schouwburg, 12.30uur: Koffieconcert SMET met het Aquarius Ensemble. Schouwburg, 14.00 uur: Amateur Foi- ' klore Festival. Cirtecitta, 22.15 uur: '9-weeks'. Regie: Adrian Lyne. (t/m 22.11) MAANDAG 21 NOVEMBER Schouwburg, 20.00 uur: Film & Fashion. An American in Paris. Vincente Mi-' nelli. (t/m 22.11) : Schouwburg, 22.15 uur: Pinterspecial. The Last Tycoon. Elia Kazan, (t/m 23.11) Schouwburg, 20.16uur: Karin Lechnef en Sergio Tiempo bij het Brabants Orkest met werk van Mozart waaronder twee soloconcerten Dirigent Jan Stolen, Cinecitta, 21.00 uur; 'Rear Window'. Regie; Alfred Hitchcock. DINSDAG 22 NOVEMBER ~~" Schouwburg, 20.45 uur, studio Perspectief speelt 'De getemde feeks' van Shakespeare. _ WOENSDAG23 NOVEMBER Schouwburg, 20.00 uur; Film & Fashion.Pvgmatton.A.Asquith.{t/m24.11) Schouwburg, 20.15 uur: Zuidelijk Toneel met 'De sapeurioot' van Gitdas Bourdet. DONDERDAG 24 NOVEMBER Schouwburg, 20.15 uur; Voorpremière 'Separation'. Met Linda van Dijck en Kees Brusse. Schouwburg, 20.45 uur, studio: Carrousel met '1'Amour la mort'. Regie: Lidwien Roothaan. Olof, 22.00 uur; Zangavond. Noorderlïgt, 22.00 uur; Fripp, frrpp met Robert Fripp & Toyah & Band. Schouwburg, 22.15 uur; Pinterspecial. Accident. Joseph Losey. (t/m 26.11) Oe Spoel; Kater-avond. Org, Plato. VRIJDAG 25 NOVEMBER "" Schouwburg, 20.00uur: Filmö Fashion. (Po Po) l'Amour. Paul Morrisey/Andy Warhol, (t/m 26.11) Schouwburg, 20.45 uur, studio; 8enno Hagenbeek met 'Een pose'. Noorderligt, 21.30 uur: De grote prijs van Nederiand, halve finale. _

18 november 1^

PÖ Pinter-festival in Filmhuis Tilburg Hij wordt wel de grootste toneelschrijver aller tijden genoemd, Harold Pinter, de man die vrijwel geen herkenbare wetmatigheden in zijn werk laat ontdekken. In het Filmhuis Tilburg vindt tot en met 7 december het Pinter-festival plaats met verfilmingen van fraaie toneel- en boektoppers. De organisatie van het festival is in handen van Notorious Film te Amsterdam. Notorious werkte - op initiatief van de Stichting Filmtheaters Middelburg- voor dit festival samen met de Vereniging van Brabantse Filmtheaters. Het festival bestrijkt in totaal 23 plaatsen. 'Puzzling Pinter', zo noemde de Amerikaanse logicus C. S. Peirce (1839-1914) Harold Pinter. Want Pinter's toneelstukken en scenario's roepen vragen op. Zodra de toeschouwer denkt de draad van een stuk beet te hebben, loopt het verhaal de andere kant op. Een bezoekster van de voorstelling 'The Birthday Party' (1958) schreef Pinter naar aanleiding van dit stuk gefrustreerd: 'Ik zou het op prijs stellen indien u zo vriendelijk wilt zijn mij de betekenis van uw toneelstuk uit te leggen. 1. Wie zijn die twee mannen ? 2. Waar komt Stanley vandaan ? 3. Zijn ze alle drie wel normaal ?' Waarop Printer haar de onsterfelijke woorden schrijft: 'Geachte mevrouw, ik zou het zeer op prijs

stellen indien u zo vriendelijk wilt zijn mij de betekenis van uw brief uit te leggen. 1. Wie bent u ? 2. Waar komt u vandaan ? 3. Bent u wel normaal ?' In zijn eerste stuk is Pinter zuinig met informatie over zijn personages. De toeschouwer ontmoet ze, zoals hij dagelijks mensen tegenkomt van wie hij uiteindelijk niets meer weet dan wat ze loslaten. Het gedrag van personages op het toneelpodium is ingebed in een totaalbeeld zodat de toeschouwer gedrag kan verklaren, afleiden. In de verfilmingen van Pinter zijn de zogenaamde 'Pinteriaanse dialogen' typerend, mensen spreken om te spreken. Dialogen lijken doelloos, liftgesprekken gaan nergens over, en hebben geen ander doel dan stilte te vullen tot de beoogde verdieping is bereikt en mensen opgelucht uitstappen. Maar vrijblijvend zijn dezegebeurtenissen bij Pinter nooit. In vroege werken als 'The Servant' (1963) en 'The Pumpkin Eater' (1964) ontwikkelt Pinter het binnendringen in een veilige ruimte als thema, via nietszeggende dialogen. Begin zeventiger jaren voegt Pinter een tweede thema toe dat in de lijn lijkt te liggen van zijn werk voor het medium 'film', namelijk het thema 'tijd', de onmogelijkheid om in het heden precies te achterhalen wat er gebeurd is. In 'The Go-Between' (1971, Pinters' bewerking van een

roman van Hartley) brengt Pinter het verieden als iets 'dat nooit meer precies valt te achterhalen', het is zelfs 'onmogelijk het verleden te reconstrueren.' Pinter schrikt er niet voor terug verhalen radicaal te bewerken tot versmeltingen van thema's als 'tijd' en 'ruimte'. Langzamerhand neemt hij afstand van de Pinteriaanse dialogen. In 'The French Lieutenant's Woman' (1969) versmelten twee verhalen tot één, het verhaal van een 19e-eeuwse liefdesaffaire (Fowlers' boek) en het verhaal van de filmploeg. De verhalen becommentariëren, overiappen en ondersteunen elkaar. 'Life is much more mysterious than play make' it out to be', aldus Pinter. Pinter-festival Filmhuis Tilburg: 18 en 19 november: The Pumpkin Eater, een pompoenen-eter biedt zijn vrouw onderdak in de bast van een pompoen, huwelijk vervreemdt. 21, 22 en 23 november: The Last Tycoon, jeugdig succesvol hoofd van een grote Hollywood-filmstudio in de jaren dertig gaat onmogelijke relatie aan. Problemen. 24,25 en 26 november: Accident, een autoongeluk staat centraal als flash-back en als blik op de toekomst. Liefdesaffaire. (NvO)

STUDIUM GENERALE SCHOUWBURG

De Sapeurloot 'De S a p e u r l o o t ' v a n Gildas Bourdet. Vertaling en bewerking: Pjeroo Roobjee. Regie: Wim M e u w i s s e n . M e t Rik Hancké, Lydeke Harschnitz, Lisette Mertens en H e r m a n Verbeeck. Op w o e n s d a g 23 november in de s c h o u w b u r g z a a l . A a n v a n g 20.15 uur. De Theaterassociatie uit Den Bosch en De Verrukking uit Antwerpen brachten enkele jaren geleden een nederiandstalige versie van 'Le Saperleau' van Gildas Bourdet, hulsschrijver en -regisseur bij theater La Salamandre in Lille. Onder de vleugels van de Zuidelijke Voorziening wordt deze productie nu hernomen. Het verhaal van de Sapeurloot doet weinig ter zake. Een steeds grijzer wordend burgermannetje wil van twee walletjes eten. Hij wordt gemangeld tussen het verbale en lichamelijke geweld van zijn vrouw en zijn minnares, een jongere uitgave van zijn vrouw. Tenslotte verzeilt ook de hond-verteller in de passionele intrige. De personages zijn archetypes uit de burieske comedia. De handige ijdeltuit Sapeurioot, zijn kordate vrouw Apostasie (bijgenaamd de Vestaalse buikeres) en haar jongere copie het speelse dienstmeisje Espermanza acteren geëxalteerd met uitvergrote gebaren en reacties. Het zijn hedendaagse varianten op de commedia dell'arte. De tekstballonnetjes van dit stripverhaal kunnen we zelf invullen, de tekst Univers

wordt overbodig. We begrijpen het beeld ook zonder klank. Maar Bourdet en de vertaler/bewerker Robjee doen iets met de voorspelbare dialogen. Zij breken de tekst af en brouwen een ratatouille van woorden en klanken zonder structuur of logica. Elk woord dat in De Sapeurloot over de lippen rolt is een samenraapsel van drie, vier of meer woorden. Resultaat: een wonderiijk allegaartje heel herkenbaar geconstrueerd rond de primaire instincten die in een 'ménage a trois' nu eenmaal centraal staan: begeerte, plezier, sex, onmacht, jaloezie. Bourdet in een toelichting op zijn stuk: 'In feite is het probleem dat de begeerte zich niet laat schrijven. Volgens mij is dit het probleem van onze literatuur. Omdat onze taak zich daar heel slecht toe leent. Ze is volledig gereinigd, antiseptisch.' Bourdet en Robjee scheppen een erotisch-poëtisch taaltje: het sapeurioots: 'Ohooh! Geelkutzuchtige tarasboedapestbah, melk een vervreemde toeloop die ons klistavementeert?' De schrijvers geven de taal weer een zinnelijkheid, het plezier beleven aan het uitspreken van klanken en woorden. Er wordt in 'De Sapeurioot' dan ook fris en goed, en met plezier geacteerd. Pet af voor de acteurs die zo'n taalhutspot hebben kunnen memoriseren. De regie is strak, het decor gewoon mooi. Een must, niet alleen voor toneelliefhebbers maar ook voor taaifanaten. Probeer je niet te veel te concentreren op het ontcijferen. Volg ontspannen de intonatie en het spel. (EV)

Prominentencolleges van professor W. Albeda Donderdag 24 november om 13.30 uur in de aula 'Over kabinetsformaties' Donderdag 1 december om 13.30 uur in de aula 'Perspectieven voor volledige werkgelegenheid' Op de donderdagen 24 november en 1 december zal Prof. dr. W. Albeda een tweetal gastcolleges verzorgen In de Aula van onze universiteit. In deze colleges zullen twee onderwerpen ter sprake gebracht worden die een vooraanstaande plaats innemen in de intellectuele en publieke loopbaan van de heer Albeda. Het eerste college zal handelen over zijn ervaringen in de Nederlandse politiek. Hij was informateur tijdens de kabinetsformaties van 1973 en 1977 en minister van Sociale Zaken in het eerste kabinet Van Agt van 1977 tot 1981. In het tweede college zal een onderwerp ter sprake worden gebracht, dat deze hoogleraar op het gebied van het sociaaleconomisch beleid al die jaren bijzonder aan het hart gelegen heeft: beleid gericht op volledige werkgelegenheid. Dit gastcollege zal een bespreking zijn van twee recente rapporten van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid, een adviescollege waar professor Albeda voorzitter van is. Het betreft de rapporten 'Ruimte voor groei', waarin de perspectieven de Nederlandse economie in de jaren negentig worden geschetst, en 'Activerend arbeidsmarktbeleid', waarin aan de regering aanbevelingen worden gedaan in zake werkgelegenheidsbevorderende maatregelen. Bij deze twee gastcolleges van professor Albeda is een documentatiemap met achtergrondartikelen verkrijgbaar op het dictatenmagazijn.

SCHOUWBURG

L'Amour la mort Carrousel: L'Amour la mort. Tekst: Jean Cocteau. Regie: Lidwien Roothaan. Donderdag 24 november, studiozaal van Schouwburg Tilburg, 20.46 uur. Carrousel begint aan een nieuwe fase in de dertig jaar van zijn bestaan. Waar oude ontwikkelingen waren verzand, moet ruimte geschapen worden voor nieuwe ideeën. Daarom is een nieuwe artistiek leider aangetreden: Lidwien KERK'THEIKE

Tiiburgs Vocaal Ensemble zingt de 'Messiah' De 'Messiah' door het Tiiburgs Vocaal Ensemble. Op zondag, 27 november, geeft het Tiiburgs Vocaal Ensemble onder leiding van Martien van Woerkum wederom een uitvoering van de complete 'Messiah' van Georg Frederic Handel. Handel voerde zijn favoriete werk zelf uit (vijftig maal) met 30 zangers en een vergelijkbaar groot orkest. Het Tiiburgs Vocaal Ensemble doet dit ook en is ervan overtuigd, dat deze grootse muziek op deze wijze zijn grootste zeggingskracht krijgt. De recensie van vorig jaar spreekt van een aangrijpende uitvoering. Het barokorkest Florilegium Musicum Rotterdam, dat ook met barokinstrumenten musiceert, heeft een uitstekende naam opgebouwd in Nederland en Duitsland. Een optreden van een barokorkest is nog geen gewone verschijning binnen het Tilburgse muziekleven; een confrontatie meer dan waard dus. De solisten, die het Tiiburgs Vocaal Ensemble heeft aangetrokken, hebben zich toegelegd op de uitvoering en de interpretatie van het barokke oratorium. Het zijn: Hanneke Kaasschieter (sopraan), Frans Blok (countertenor), Tony Klaasen (tenor), Gérard Bernts (bas). Het concert vindt plaats op 27 november om 15.00 uur in de kerk van 't Heike te Tilburg. Het programmaboekje is tevens plaatsbewijs en kost f 17,50. UNIVERSITEIT

Over Heidegger & Farias KRIS-LEZING door prof. Willem van Reijen dinsdag 22 november om 12.30 13.30 uur in AZ 7 Heeft Heidegger 3 gezichten en waar zit zijn hart? Met welke pet op kun je Heidegger lezen? De onvoorwaardelijke instemming van Martin Heidegger met het nationaalsocialisme in de jaren 1933-1934 is een bekend feit. Dit boek van Victor Farias, dat steunt op een minutieuze studie van alle toegankelijke bronnen, toont aan dat het hier geenszins ging om een tijdelijk opportunisme, maar om een openlijke uiting van overtuigingen die de filosoof zijn hele leven lang trouw zou blijven. Heidegger behoorde tot aan het einde van de oorlog tot de intellectuelen die zeer hoog

Roothaan. Zij streeft naar een vervolmaking tussen mime en toneel. Uitgangspunt voor'L'Amour la mort' is een feest waarop zeven mensen aanwezig zijn. Het samenzijn wordt bepaald door het plezier om met elkaar te spelen en de fantasie aan te boren. Ze gaan met fantasie om zoals kinderen. Dit veroorzaakt een associatieve loop der gebeurtenissen, een opeenstapeling, er wordt nooit een stap terug gedaan. Ze gaan door tot het bittere einde met al dan niet fatale gevolgen. Als inspiratiebron voor deze voorstelling maakte Carrousel gebruik van werk van de Franse schrijver Jean Cocteau. geacht werden door de nazi-partij; een partij waarmee hij nooit zou breken. Zijn breuk met de officiële universitaire politiek van het regime werd duidelijk toen de factie waarin hij de 'innerlijke waarheid en grootsheid' van het nationaalsocialisme herkende, werd geëlimineerd. De continuïteit en het rigorisme van zijn politieke ideeën blijken duidelijk, wanneer we constateren dat zowel zijn eerste geschrift (1910) als zijn laatste (1964) zijn gewijd aan de Oostenrijkse monnik Abraham a Sancta Clara, die in de zeventiende eeuw de voornaamste vertegenwoordiger was van een extreem-nationalistische, antisemitische en autoritaire traditie. De uitgebreide weergave van bekende en minder bekende teksten van Heidegger, geeft Heidegger en het nazisme een speciale waarde. Dit heldere boek maakt de specifieke relatie die Heidegger onderhield met het nazisme toegankelijk voor een breed publiek. Lezing naar aanleiding van de Nederlandse vertaling van Victor Farias' Heidegger et le nazisme (daarin voorwoord van van Reijen). Uitgever Gooi & Sticht 1988, 306 biz. f 47,-). NOORDERLIGT

De familie Fripp Donderdag 24 nov. Aanvang 22.00 u. De familie Fripp met een zeer bijzonder optreden, een kruising tussen popmuziek, minimal music en performance. Robert Fripp en Toyah Wilcox twee van de meest originele talenten uit de Engelse scène, die er uiterst excentrieke ideeën op na houden. Robert Fripp was de man achter de legendariese groep King Crimson. Volgens de gitarist was de muziek van deze groep te omschrijven als georganiseerde marchie. Na het uiteenvallen van King Crimson werkte Fripp veelvuldig samen met geluidstovenaar Eno. Volgens hem gaat de popmuziek aan grootschaligheid ten onder. Met een twintigtal pupillen doet hij een toernee onder de naam Robert Fripp &The League Of Crafty Guitars waarbij ook Noorderligt wordt aangedaan. Inmiddels is hij getrouwd met actrice annex zangeres Toyah die zich enige tijd op het glibberige pad van de popmuziek begaf. In een korte tijd trok zij zeer de aandacht met elpee's als 'Toyah, Toyah, Toyah' en 'Anthem'. De muziek is theatraal, breed van opzet met punk en jazz invloeden. Verder schittert Toyah in diverse theaterprodukties, films, toneelstukken en tv-serles variërend van het mod epos Quadrophenia tot Shakespeare's The Tempest. 18 novennber 1988

HET E V E N E M E N T De avondjapon van Elly Ameling W i e op een concertavond v a n de Koninklijke Liedertafel Til­ burg rond acht uur bij de Ver­ bernelaan staat en de ogen bijna dicht knijpt w a a n t zich bij het concertgebouw in A m ­ sterdam of de Muntschouw­ burg in Brussel. Een zee v a n licht en een stroom v a n a a n ­ en afrijdende auto's. Je hoort portieren dichtslaan en men­ sen haastig maar ontspannen pratend naar de concertzaal stappen, je verwacht een geurwolk Chanel of Dior. Het is schijn, w a n t de concert­ zaal is de aula en daarvoor moeten mensen door een draaideur, een ongezellige hal en een glazen gang vol papier. Jassen kunnen in de kelder a a n de kapstok en plassen kan ernaast op de toi­ letten die dankzij een beurt v a n de schoonmaakdienst er fris bij staan. En met die druk­ te en de auto's valt het w e l mee w a n t gelijktijdig zijn een a a n t a l cursussen afgelopen, en er is ook nog een cultuur­ college, v a n d a a r d a t komen en g a a n .

sant uit. Veel oud en grijs en ook onder de jonge veertig­ plussers veel peper en zout, hoev<^el ook tal v a n mooie jon­ ge dames met perspectief op een zangcarrière onder het gehoor van de sopraan zitten. Het gezelschap is uitermate burgerlijk. De mooie bloesjes v a n de dames met een boord­ je om de hals dicht, de mou­ w e n rond de pols gesloten. Het opgestoken haar in dotjes die je ziet bewegen als Elly een klassieke hit als 'Die Fo­ relle' v a n Schubert zingt. En­ kele hardwerkende heren hebben het moeilijk, dreigen

ger laten wachten en zal in in­ formele kledij beginnen. Ik verwacht de bekende so­ praan in jeans en slobbertrui, maar Elly krijgt applaus voor haar kleurige informele japon met grote halsketting. Daar­ mee zingt ze ­ een beetje in repetitiesfeer ­ de eerste ze­ ven liederen v a n Mahler, uit 'des Knaben Wunderhorn', niemandalletjes over afscheid nemen, lang wachten en a n ­ der liefdesleed dat door een nachtegaal, leeuwerik of koe­ koek wordt gedeeld. Z e zingt 'Ich ging mit Lust durch einen grünen W a l d ' zeer mooi en zacht in de hoge tonen. In 'Das irdische Leben' is het thema tragisch en haar stem

in slaap te vallen, t w e e vin­ gers ondersteunen het schuine vemoeide hoofd. Vóór het begin is er even hila­ riteit als de aankondiger komt vertellen dat mevrouw Elly Ameling 'helaas, voor het eerst in haar carrière'... ­ iedereen houdt de a d e m in ­ ' . . . h a a r a vond japon thuis is vergeten'. Opluchting, gelach. Haar man is alweer onderweg rich­ ting Rotterdam om de japon op te halen en zonder files zal hij vóór de eerste korte pauze met de pon arriveren. A m e ­ ling w i l de Tilburgers niet lan­

droef. Een variant op een in­ ternationaal volkslied over een hongerig kind dat sterft voor het brood gebakken is. In het engels is het een popu­ lair l i e d ' H u n g r y Child'. De zaal wordt stil. N a een korte pauze komt ze op in de vergeten avondjapon, zwart en de armen bedekt met fijn gaas met zv«^arte noppen. O p n i e u w applaus. Z e ziet er indrukwekkender uit en zo wordt ook de z a n g . W a t volgt zijn enkele Rückert­liederen v a n een oudere, bittere M a h ­ ler. Vooral 'Ich bin der Welt abhanden gekommen' zingt ze subliem, trager dan de ver­ sies die ik ken. De piano g a a t hier rollen als de golven van een wilde noordzee. Pianist Rudolf Jan­ sen heeft er zin in. N a de pau­ ze kruipen de conservatorium­ dames onder het balkon en El­ ly Ameling brengt met klasse nog zeven liederen v a n M e n ­ delssohn en vijf liederen van Schubert, met als toemaatje na het applaus nog een M e n ­ delssohn. De culturele honger is weer gestild. De avondbewaking heeft de deuren opengezet zo­ dat er geen files ontstaan bij de draaideur. Mien uit Den Bosch neemt afscheid v a n een Tilburgse d a m e . En of ze nog eens naar Den Bosch komt? 'Nee M i e n ' , zegt ze 'het wordt nu winter en dan reis ik niet. Kom jij maar w e e r naar de volgende Liedertafel'. Dat w i l Mien graag doen ook al w e e t ze nog niet w a t er dan op het programma staat. Heeft geen belang, het is toch altijd goed, zegt de Tilburgse

De aula w a s voller dan ooit voor het recital v a n de beken­ de sopraan Elly Ameling. Zelfs de rechterhelft en het balkon w a r e n bijna gevuld. Een echte concertzaal is de aula niet, maar als je onder het balcon zit w i l de klank best meevallen al zie je dan niets v a n de onderste helft v a n de zangeres en v a n de pi­ anist zie je alleen m a a r zijn hoofd. De beau monde v a n de pro­ vinciestad ziet er niet floris­

Eddie Vaes

DE 'SOCIALE'SOLLICITANT Aan B u r g e m e e s t e r e n W e t h o u d e r s van Zaanstad Dienst P e r s o n e e l s ­ en Organisatie ZaKen Postbus 1400 1500 AK ZAAN STAD

Vkr

13­2­88

20­2­1988

Uit het omvangrijke archief van een academisch gevormde sollicit^ A) De Advertentie B) Het Schrijven C) De Voyeur D) De Teleurstelling

'^''' ^'. y\^^^'' stelt in zijn boek D e V a f d a c j ^ Z A ^ s n a a n . F r a u d e In D e P r a k t i j k ' dat de v>et die niet o n t d o k e n kan worden nog moet uorden uitge­ vonden dat het met fraudebestrijdiog net zo is als bij de bestrijding van ongedierte. "Hoe neer j e spuit, hoe r esistenter d e soor t wor dt i "

BIJ de afdeling Sociale Recherche van de Juridische Seklor van de Ge meen lelijke Sociale Dienst is plaats voor een

Socdaal recherche

Tilburg.

E d e l a c h t b a r e heren, d a m e s .

m/v)

voor 19 unr per week die belast zal worden met het verrichten van onderzo vermoedelijke fraude bij door de Geeentelijke Sociale Nensiui^evoerae wetten en regelingen Fwktie-biloanatia De sociaal rechercheur ­ werkt rechtstreeks onder het hoofd Juridische Sef ­ verzamelt alle van belang zijnde informatie. ­ onderhoudt daartoe o a kontakten met kliénten. medewerkers v dienst, met bedrijven, bedrijfsverenigingen, belastmgdienst en gemeentepolitie, ­ verricht het noodzakelijke onderzoek en legt de resultaten van het onderzoek vast in een uitvoerige rapportage c q procesverbaal ­ voegt, waar nodig, rapportage in het dossier van betrokkene ler informatie aan de dienst. Fnnktie-TMreistoit ­ politie­diploma A, ­ ruime ervaring en opsporingskwaliteiten, ­ kennis van de betreffende sociale wetgeving dan wel bereidheid deze te verwerven. ­ goede kontaktuele eigenschappen, ­ goede uitdrukkingsvaardigheid, zowel mondeling als schriftelijk, ­ in staal zijn in teamverband te werken Een psychologisch onderzoek behoori tot de selektieprocedure AaBstoUing/salaris Aanstelling za! geschieden in schaal 8 (Kommies A), salarisgrenzen van r3 039,­ lot f4 098.­ bruto per maand Bij gebleken geschiktheid en bij goed funktioneren is bevordenng mogelijk naar schaal 9 (Hoofdkommies), maximum salaris f4 705,­ bruto per maand Genoemde bedragen gelden by een 38­urige werkweek Infomiatia Inlichtingen omtrent deze funktie kunnen worden ingewonnen bij het hoofd Juridische Sektor. mr B M C van Poelgeest, telefoon 075­55 2166 Belangstellenden wordt verzocht binnen 10 dagen na heden een sollicitatiebrief te richten aan Burgemeesteren Wethouders van Zaanstad. Dienst Personeels­ en Organisatie Zaken, Postbus 1400.1500 AK Zaanstad, onder vermelding van de funktie Het gemeentelijk beleid is gericht op gelijke kansen voor mannen en vrouwen Vrouwen genieten voorrang m die funkiies waarin zij duidelijk zijn ondervertegenwoordigd Indien zij aan de gestelde eisen voldoen, worden zij uitdrukkelijk verzocht te solliciteren

Dat m i n i m a zwart b i j v e r d i e n e n is in strijd met de wet maar onlogisch is het niet a l s men niet kan rondkoi n in e e n samenleving die gericht is op inkomensmaximalisatie e n opgefokt e c o n s u m p t i e op krediet. Minima z i e n de Modalen e n M a x i m a de warenhuizen afstropen o n de achterbak van hun d i e n s t ­ a u t o ' s v o l l a d e n met w i n k e l w a g e n s terwijl de minimumrijder z i j n auto net de deur heeft moeten uitdoen, met ee n N IBUD­handleiding de stad afstroopt naar k o o p j e s (een 'volkssport' di e misschien kan worden t o e g e l a t e n tot de Olympische S p e l e n ) e n ieder g e l e e nd dubbeltje twee maal moet omdraaien, w a a r b i j men tot overmaat van ramp s t e e d s aan N eerlands rijkste f a m i l i e wordt herinnerd, om de fooi vervo Igens te s p e n d e r e n a a n e e n afgeprijsd blik doperwten. Onder d e z e weinig rooskleurige omstandigheden in de struggle for life is het 'frauderen' e e n staaltje van gezond verstand gebruiken. En de moraal van de minimale visjes wordt er niet beter op indien de Big Fish, d i e met tonnen door de mazen van de wet, of e r l a n g s , zwemmen, alsof er g e e n enkel q u o t u m b e s t a a t , nauwelijks a a n de haak g e s l a g e n (kunnen) worden ! Ik zal niet verder uitweiden over de rotte vis van de RSV, N ederhorst, d e w i t t e ­ b o o r d e n c r i m i n a l i t e i t , o n z e d e l i j k e s t e r f h u i z e n e n koppelbaas­praktijken. Het accent van mijn s o c i a l e g e r e c h e r c h e e r zal d a n ook liggen op d e jacht naar dit lukratievere Groot Wild. zodat de N e d e r l a n d s e staat m i j n bruto tip e e n v o u d i g terugverdient. Ik heb weinig zin om in de kou met een nacht­ kijker te posten om een b i j s t a n d s v r o u w te g r a z e n te nemen die e e n e c o n o ­ mische e e n h e i d s w o r s t , met condoom, aan de haak zou hebben g e s l a g e n en waarbij een tweede tandenborstel op de wastafel is geconstateerd. Dat soort p r i v a c y ­ g e v o e l i g e g e r e c h e r c h e e r kan me g e s t o l e n worden. Dan strijk ik liever neer op e e n koppelbaas. Dus. als u node behoefte heeft a a n een s o c i a l e S o c i a l e R e c h e r c h e u r , dan ben ik u w m a n , met een neusje voor de meer beduidende onfrisse zaken. In a f w a c h t i n g van Uw antwoord, hoogachtend,

gemeente ^aansm onderwerp

aantal bijlagen

Sollicitatie naar de betrekking van sociaal rechercheur bij de Gemeentelijke Sociale Dienst.

Joost van d e n Vondel

<1630)

0 2 7 4 9 *28,MRT1988|

telefonische informatie 075­552107

Naar aanleiding van uw sollicitatie delen wij u mede, dat voor de vervulling van deze vacature de keuze niet op u is gevallen. Voor de door u genomen moeite, zeggen wij u langs deze weg gaarne im

■

"Ik raes van ongedult. En zijn er dan geen stroppen. Voor geit te k r i j g e n , dat men 't quat niet af en schaft 7 E n dat l a n t s d i e v e r y tot noch blijft ongestraft

datum

Geachte heer Van Diek,

^f

drs. C. M. van Diek Kruisstraat 13 5014 HR T i l b u r g

ons kenmerk POZ., nr.

uw brief van

W ^

^

Burgemeester en wethouders van Zaansti^^ / / - ^

I

» burgemeestet| secretaris

7"

\