1988 10 14

T i l b u r g s Universiteitsblad - 14 ol<tober 1988 - j a a r g a n g 26 n u m m e r 8

Benoeming hoogleraar wekt beroering aan economisciie faculteit Aan de economische faculteit is beroering onstaan over de opvolging van prof .drs. J. Oonincx als hoogleraar Bestuurlijke Informatiekunde. Sinds kort wordt zijn plaats ingenomen door de huidige decaan van de faculteit, prof dr. Ribbers. Er zou een geheime afspraak bestaan die deze opvolging regelt. Zowel raad als bestuur van de faculteit zijn niet gekend in de benoeming van Ribbers en zij achten deprocedure 'niet correct'. Het College van Bestuur van de KUB zegt bij monde van rector De Moor de commotie niet te begrijpen: 'De hele benoemingsprocedure is volslagen correct verlopen.' Prof. Oonincx vertrok in september onverwachts naar de Koninklijke Militaire Academie in Breda. Ribbers, sinds januari dit jaar (beroeps-)dekaan van de faculteit en daarnaast enkele dagen per week actief als hoogleraar met een 'tijdelijke' aanstelling, is op 20 september jongstleden door het College van Bestuur benoemd als hoogleraar BIK voor onbepaalde tijd. Hij volgde prof.dr. P. Verheyen op als dekaan, die op zijn beurt voorzitter werd van het College van Bestuur. Ribbers heeft het College verzocht hem te ontheffen van het dekanaat. Het Stichtingsbestuur besloot daarop op 23 september om hem met terugwerkende kracht tot één januari 1988als hoogleraar BIK te benoemen. Volgens zegslieden bestaat er een geheime afspraak over de opvolging van Oonincx door Ribbers. Dit is in een vertrouwelijke vergadering van de faculteitsraad vorige week donderdag bekend gemaakt. Als voorwaarde van het aanvaarden van het dekanaat van de faculteit, is een dokument opgemaakt waarin de opvolging van Oonincx is geregeld. Slechts een klein aantal personen zou op de hoogte zijn van de afspraak en het dokument. Het stuk is ondertekend door Ribbers, Oonincx, faculteitssecretaris A. Janssen en de toenmalige dekaan en huidige voorzitter van het College van Bestuur prof.dr. P. Verheyen. Zowel de benoeming van Ribbers als het bestaan van afspraken hierover, kwamen voor de faculteitsraad en de meerderheid van het nieuwe bestuuralseen verrassing. Bestuur en raad voelen zich gepasseerd. Er is geen overleg geweest met het faculteitsbestuur, aldus een schrijven begin deze week aan de faculteitsraad. 'Het faculteitsbestuur acht het materieel onjuist dat zij in dergelijke besluitvorming op geen enkele wijze gekend is', zegt het bestuur. De procedure vindt men eveneens 'niet correct'. Ook de faculteitsraad heeft zich in een extra -beslotenvergadering vorige week donderdag verwonderd over de gang van zaken. 'De faculteitsraad verwonderde zich erover dat terzake van het maken van afspraken en de gevolgde benoemingsprocedure gebruikelijke procedures niet in acht genomen waren door enerzijds het vorige faculteitsbestuur en anderzijds het College van Bestuur', aldus het bestuur in de brief.

DOOD SPOOR De universiteitsraad heeft schriftelijke vragen gesteld of er inderdaad een afspraak is gemaakt over de hoogleraarspost. Volgens het schrijven van het faculteitsbestuur was Ribbers slechts onder bepaalde voon^/aarden bereid het dekanaat op zich te nemen.

Ribbers: decaan af De voorwaarden betreffen 'de rechtspositie tijdens en na het dekanaat, op een eventuele voordracht voor benoeming bij het vrijkomen c.q. beschikbaar komen van een leerstoel Bestuurlijke Informatiekunde binnen de faculteit en op het récht op een sabbatical leave na het dekanaat volgens de bestaande regeling'.

Sommigen wijzen er op dat het College van Bestuur prof. Verheyen destijds onderdruk heeft gezet om het dekanaat van de economische faculteit in te ruilen voor de post van collegevoorzitter. Er dreigde een andere kandidaat voor het voorzitterschap naar voren geschoven te worden, die vanwege zijn politieke achtergrond c.q. het ontbreken van een katholieke achtergrond niet geschikt geacht werd, aldus de zienswijze van enkele ingewijden. Het zou gaan om de voormalige voorzitter van de universiteitsraad mr. H. Geleynse.

Oonincx: vertrokken naar KMA 'Het College van Bestuur begrijpt volstrekt niet waarom er zo'n rumoer in de faculteit is ontstaan: in rechtspositionele zin zijn deze zaken volkomen vanzelfsprekend, terwijl ook de faculteit bij de afhandeling betrokken is geweest.' Er is wel degelijk overleg geweest met het faculteitsbestuur, stelt De Moor met klem. De rector venfl/ijst naar een

8/9 Boeken aan de kant! Binnen drie jaar zal er een futuristische bibliotheek op het KU B-terrein moeten verschijnen. 3

Universiteitsraden nnoeten hun wettelijke verantwoordelijkheden behouden.

5

Maarten van Poelgeest sprak op de KUB en toonde zich een voorstander van een 'consumentengids' voor het onderwijs.

7

Het Europees Parlement en zijn begrotingsbevoegdheden is het onderwerp van het proefschrift van Harry Notenboom.

brief die door het College urt eigen beweging aan het bestuur van de faculteit is gestuurd en naar contacten die eerder hebben plaatsgevonden. De faculteit heeft het college nooit benaderd met vragen, aldus De Moor. 'De hele benoemingsprocedure is volslagen correct verlopen.' Van de afspraken die gemaakt zouden zijn bij de aanvaarding van het dekanaat van Ribbers heeft De Moor wel gehoord, maar hij stelt dat het college daar geen partij in is. Het gerucht dat met de benoeming van Verheyen als voorzitter van het college zo'n haast is gemaakt, om de weg af te snijden voor een politiek onwelgevallige persoon, wil de rector bevestigen noch ontkennen. 'Ik kan daar verder niet op ingaan.' Deze week donderdag is er een openbare vergadering van de faculteitsraad over deze zaak. (GR)

Kamer slikt nieuwe icortingen universiteiten De Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) eist dat minister Deetman een deel van de centraal beheerde middelen voor het wetenschappelijk onderwijs overhevelt naar de universiteiten. Het gaat daarbij om een bedrag van 100 é 150 miljoen gulden. Deetman voelt daar echter niets voor. Bovendien lijkt de meerderheid van de Tweede Kamer zich neer te leggen bij de kortingen die op Prinsjesdag aan de universiteiten zijn opgelegd. Dit werd dinsdag duidelijk in een confrontatie tussen de VSNU en het departement van onderwijs tijdens een bijeenkomst van de overlegkamer voor het hoger onderwijs. Volgens VSNU-woordvoerder H.J. Brinkman (college van bestuur VU) is het buitengewoon teleurstellend dat de minister in zijn nieuwe begroting geen compensatie geeft voor de extra grote toeloop van studenten. Dat scheelt de instellingen volgend jaar een bedrag van rond de 70 miljoen gulden, waarop zij menen recht te hebben. Bovendien wordt nog een bedrag van rond de dertig miljoen bezuinigd als uitvloeisel van de harmonisatiewet.

Brinkman zei dat hij niet begrijpen kan waarom de minister onder deze omstandigheden een bedrag van de rond de 150 miljoen gulden centraal blijft beheren. Hij vindt dat de universiteiten recht hebben op dat geld. De centraal beheerde budgetten ten behoeve van het wetenschappelijk onderwijs zijn bestemd voor vernieuwingen op bijvoorbeeld de terreinen micro-electronica en postdoctorale beroepsopleidingen. Ook het stimuleren van emancipatie-activiteiten en vrouwenstudies geschiedt uit deze fondsen. De directeur-generaal voor het hoger onderwijs, B. Okkerse, zei dinsdag dat de minister niet tegemoet zal komen aan de eis van

VSNU. Op persoonlijke titel voegde Okkerse daaraan toe dat de bewindsman dat in politiek opzicht niet kan maken. De centrale prioriteiten berusten meestal namelijk op afspraken met het parlement. Bovendien, zo zei hij, maakt het weinig verschil of het de universiteiten zijn of de minister die deze budgetten beheert. De vernieuwingen waarvoor zij zijn bedoeld moeten immers toch plaatsvinden. Brinkman heeft dinsdag namens de VSNU nog gedreigd dat de universiteiten hun taken zullen terugbrengen ais de korting doorgaat. 'Als de minister niet meer naar de normen financiert, kan hij ook niet verwachten dat de taken naar diezelfde normen worden uitgevoerd.'Volgens Brinkman zit er straks weinig anders op dan een toelatingsbeperking voor studenten. Dat zou moeten gebeuren door een vergroting van het aantal numeri fixi. Ook vreest de VSNU-woordvoerder dat volgend jaar weinig kan terechtkomen van de aangekondigde maatregelen om de grote 'drop-out' onder studenten in te perken. (JD/HOP)

MATSERTJES COLOFON

■■■ m a t s e r t j e s ■■■ 'Malsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. WINTERSPORT: Skiën met Kerst of nieuwjaar in Frankrijk met Stichting Sport Neth. 10-Daagse skivakanties vanaf ƒ 525,—. Bel 030-732959 / 938019 / 932468.

STUDENTEN STUNT AANBIEDING In 1989 gaat het letterkundig tijdschrift SIC haar vierde jaargang in en dit wordt gevierd met een studenten-stunt-aanbieding. De ttrstt drie jaren stonden al garant voor een zeer gevarieerd aanhod van literatuur. Fraaie verhalen. es.say.s en poirzie van o.a, A.F.Th, van der Heijden, Geertcn .Meijsing. Jeroen Brouwers, Koos van Zomeren. Willem Brakman e.v.a. Bovendien werd in 1988 een extra dikke aflevering rondom het thema reizen uitgchracht waarin werk werd opgenomen van 's lands meest gerenommeerde auteurs. Studenten die ieder kwartaal een fraai vormgegeven Sl(;-aflevering van steeds "O pagina's wensen IC ontvangen, kunnen zich nu zeer voordeling abonneren'

Ik abonneer mij op SIC en gireer: A: ƒ 10, - voor de nummers 3 en 4 van 1988 B: ƒ 22,50 voor jaargang 4 (1989) en ontvang als aanbiedingsgeschenk het dubbeldikke REISNUMMER GRATIS C: ƒ 32,50 voor de nummers 3 en 4 van 1988 én jaargang 4 (1989) en ontvang bovendien het dubbeldikke REISNUMMER GRATIS Gireer o.v.v. A - B of C en uw studentennummer op gironummer: 4970019, t.n.v. SIC, Postbus 358, Tilburg Voor inlichtingen: postbus .^S8 5000 Aj Tilburg

AFSTUDEREN?: Villa De Vier Jaargetijden, een unieke manier voor stijlvol afstuderen. Speciaal studententarief. Tel. 013-367527.

TE KOOP: Z.g.a.n. wegens voorspoedig afstuderen; recente rechtenboeken, boekenlijst op aanvraag. Tel.: 013-435595.

BERGWANDELEN: Even de universiteit èn de winter ontvluchten? Ga bergwandelen op het subtropische eiland Gomera, 13/1-27/1 of 27/1 -10/2. Info: 080-239497.

CURSUS: Film & Psycho-analyse in Cinecitta op maandag 7,14,21 en 28 nov. Kosten voor het bijwonen van de 4 lessen, filmprojecties en een syllabus bedragen ƒ 40,—. Inschrijving aan de kassa van Cinecitta voor 1 november.

ECOFEEST: Woensdag 26 oktober: Ecofeest in Noorderligt met een optreden van Herb Mews & The Mules (collegekaart verplicht). GEZOCHT: LISA, 3e jrs. pers. wet. Je was in de Woo in Utrecht 1-10. Ik zou graag nog eens met je willen dansen. Schrijf me! Tom Dijkgraaf 4-3B Wageningen. GESLAAGD?: In La Cabane vindt u een mooie (gratis) accommodatie tegen redelijke consumptieprijzen. Informeer of kom gerust langs. Academielaan 73, Tilburg. Tel. 013-673384/636792. ENGELAND: Engeland-reis 20 t/m 25 november ƒ 399,-. Info: 357742. Org. Marketing Associatie. VOETBAL: In de PUF, woensdag 19 oktober, 20.00 uur: West-Duitsland - Holland life op grootbeeld. TE KOOP: Diverse wasmachines, koelkasten en wasdrogers, in zeer goede staat, prijzen vanaf ƒ 100,-. Tel. 013-700464. PENNINGMEESTER: Gezocht (M/V). De Literaire Stichting J.H. Leopold zoekt een boekenliefhebber die ook nog kan rekenen. Brieven naar Stichting JH Leopold, Postbus 3060, 5003 DB Tilburg. BUNDEL: Met samenvattingen en oude tentamens. Voor inl. informatie systemen. Inschrijving: B 407. Slechts ƒ 15,-voorl75pag.!!! SOCRATES-FILM: _pi 25/10: Gorky Park Di 08/11; Breakfast Club Di 22/11: The Mission Di 06/12: Under Fire Dl 20/12; Merry X-mas mr. Lawrence Aanvang; 20.30 uur. Plaats: CZ 101. Prijs ƒ 2,50 (Plato-leden)// 3,00. BURO VOOR TEKSTVERWERKING: Uw scripties (doctoraal e.a.) worden met zorg verwerkt. Indien gewenst met getekende geheimhouding ten aanzien van de inhoud; Het uitwerken van rapporten, e.d.; Alsmede voor 'haast' opdrachten die gisteren al klaar hadden moeten zijn! Tekstverwerking met WordPerfect en laserprinter. Studenten tarief; / 7,50 per uur; ƒ 1,75 per pagina per uitdraai. Informatie; Buro MB, 073-14.55.08 's-Hertogenbosch.

TWEEDE FASE ONDERZOEKSOPLEIDING INTERNATIONAAL EN EUROPEES RECHT CURSUSJAAR 1989 Aanvang: 2 januari 1989 Programma; Vier maanden intensief onderwijs In de verschillende internationaalrechtelijke disciplines in Den Haag. Daarna schrijft men in zes maanden een publicabel werkstuk en volgt men een internationaalrechtelijke stage. Toelatingseisen: Een voltooide juridische opleiding op universitair niveau. Een elementaire kennis van het internationaal privaatrecht, het volkenrecht en het Europese recht en een diepgaande kennis van twee van deze vakgebieden. Kosten: Het cursusgeld bedraagt f 4.200, — . Brochure en aanmelding: T.M.C. Asser Instituut, Alexanderstraat 20-22, Postbus 30461, 2500 GL Den Haag, tel. (070) 630900, Mr. R.B. van de Ven of Mevr. H.P.M. Blackford.

Univers

GEVRAAGD: Kamer in onderhuur voor dinsdag, woensdag en donderdagavond, evt. kamerruil met Nijmegen mogelijk. Bel Toine vr. av. t/m ma. 080-236295, di. t/m do. (013)365199 (na 18.00 uur). TE KOOP: Matras 140-190 c m / 25,—, veren matras 130-190 cm. ƒ 20,—, elek. inbouwkookplaat 4-pits 1 = stuk ƒ 50,—, Spaanse gitaar -i- luxe hoes + gitaarstandaard + voetsteun -l- muziekstandaard ƒ 225,—. Tel. 702149. AANGEBODEN: Ter overname aangeboden: PC Olivetti primavera 24, Printer Olivetti DM 280. Tel. 013-632323 of 662702. GEZOCHT: Zakenman wil kennis economie/accountacy uitbreiden. Welke 4e of 5e jaars-student heeft tijd? Tel. na 18.00 uur 076/141273 of 09/3250511961 BOEKHOUDEN: Ter overname gevraagd 'Boekhouden geboekstaafd' deel I (vijfde druk) en deel II (tweede herziende druk). Bel je vraagprijs door via 040-417911. KAMER TE HUUR: Student zoekt medestudent voor gemeubileerde, gestoffeerde en geïsoleerde nieuwe ingerichte flat op de Cobbenhagenlaan per 1 nov. of 1 dec. (5 loopminuten van de KUB). Liefst Ie jaars. Aangeboden wordt: Grootste kamer met alle faciliteiten -I- medegebruik van woonkamer, waarin eet- en zithoek is. Moderne ingerichte keuken, toilet- en doucheruimte nieuw sanitair. Sony kl.TV en S. Hifi met wat er bijhoort voorhanden. Volkomen vrijheid, doch verwacht respect voor elkaars privacy en persoonlijkheid. Maandelijks prijs all-in ƒ 300,— (incl. stroom, gas, water). Reacties graag tel. 636958 (afwezig 18/10-22/10).

Uitslag cryptische sollicitatie In de reeks 'Sollicitatiebrieven' verscheen in Univers nr. 5 (23 september 1988) een cryptogram, waarvan de oplossing de sleutel was tot een brief. Foutloze inzendingen kwamen van: ■ Mark van Zutphen, Essche Stroom 11, Tilburg; ■ Stephan, Arthur & Bert, Koren­ bloemstr. 42, Tilburg; ■ W. G roenen, Orionstraat 24, Eindho­ ven. De winnaars krijgen een set kaarten uit de serie G rimeren voor Beginners van Joost Veerkamp (waarde / 15, — ). De juiste oplossing: 'Langs deze gekke weg nu en enkel uit liefde, wil ik een poging wagen om te be­ horen tot de uitverkorenen die in aan­ merking komen voor de vacature 'all­ round­puzzelaar', zoals die kon worden aangetroffen in de NRC d.d. negentien oktober j . l . t.t., C.M. van Diek jr. (s.t.) N.B.: A n . ' Evt. problemen leverden vooral de om­ schrijvingen 'Kort bijbelboek' ( = Kon. en niet Kan. of Dan.) en 'Latijnse aan­ hangsels' ( = A n . en niet Nn of In). An. staat voor annexus: het bijbehorende. Goed gerekend is ook Cn. wat staat voor cum notis = met aantekeningen.

DE DOODSTRAF DE SPERMA-DONOR 'Persoonlijk zou ik het niet prettig vinden om een dodelijke injectie toe te dienen, maar ik zou wel lid kunnen zijn van een vuurpelo­ ton'. Eén van de ijveraars voor de doodstraf (het onderwerp is 'in') deze week in VN. 'In h et huwelijk is het duidelijk, en daar heb je echtscheidingswetgeving, maar in de donorsfeer h eb Je niets'. Eerste zaak van een sperma­gever die zijn vaderrechten opeist. 'Tegelijk besloten we dat ik zou ophouden trainer te zijn als mijn doch tertje zou kun­ nen lezen. Ik wilde niet dat mijn kind zou kunnen lezen wat voor een hondelul haar va­ der was.' Ex­trainer Udo Lattek, over Cruijff, Mich els en de komende wedstrijd. 'Gewoon twee uitzonderingen die nog eens de regel bevestigen dat Je in Nederland pas na Je sexuele leven burgemeester kunt wor­ den'. (Terzijde).

VLUCHT VOOR HET GIFGAS In de kleurenbijlage. In foto's en reporta­ ge: Koerden vluch ten voor gifgas. De barre droomtocht: per ski tot in hartje Lapland.

Lees naast uw krant Vrij Nederland

univers tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) michel knapen medewerkers han von den hoff, Caspar janssen, gerard rutten, yvonneton, peter van zoest columnisten t aarts, j boelhouwer, c van diek p kop, k soudijn samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, prof dr j I goedegebuure, prof dr p ruys, m ackermans (adviseur), drs th schouw, r lazaroms, g siegelaer officiële mededelingen afd interne communicatie cartoonist ad van haandel advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de w/eek vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband hoger onderwijs persbureau (hop) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), cursor (eindhoven), delta (delft), folia (uvamsterdam), ku nieuws (nijmegen) mare (leiden), observant (maastricht), u­blad (utrecht), uk (groningen) en universiteitsblad (twente) druk drukkerij em de jong bv, baarle­nassau abonnementen voor niet­universiteitsleden f 3 0 , ­ per jaargang

CONGRES

Universiteitsraden bijeen in Leiden:

Universitair bestuur voldoet zo slecht nog niet Bij het besturen van een universiteit gaat er uiteraard wel eens wat mis, maar dat is nog geen reden om de structuur en de bevoegdlieden van de verschillende organen radikaal overboord te zetten. De zo door kritiek geplaagde universiteitsraden moeten hun wettelijke verantwoordelijkheden in grote trekken behouden. Het zou minister Deetman sieren als hij daar verder met zijn vingers afblijft. Dat was de teneur van vrijwel alle bijdragen aan het congres 'De rol van de universiteitsraad in het universitaire bestuur', dat vrijdag 7 oktober te Leiden werd gehouden. De conclusies van het congres hoeven overigens niemand te verbazen, want universiteitsraadsleden vormden een flinke meerderheid onder de bezoekers. En de van buiten de kring aangetrokken inleiders (behalve de Utrechtse raadsvoorzitter Sanger spraken de Rotterdamse rector magnificus Rinnooy Kan, FVdA-Kamerlid Wallage en vakbondsman Bode) stoorden met enkele kritische noten niet echt de eensgezindheid. Het is ondenkbaar dat het democratiseringsprincipe aan de universiteit wordt teruggedraaid, zo betoogden al deze sprekers. Het is immers essentieel dat bestuurders zich verantwoorden tegenover de organisatie en dat zij het vertrouwen van die organisatie kunnen genieten. Voor prof .dr. A. Rinnooy Kan, bijvoorbeeld, rest hoogstens een discussie over de vormgeving van de universitaire democratie. De Rotterdamse rector vond dat er nog maar eens uitgebreid moet worden gepraat over de vraag of de universiteitsraad in haar huidige samenstelling voldoende draagvlak geeft aan het gevoerde beleid. Daarbij verwees hij naar het al vaker gehoorde voorstel om de raad niet meer in algemene, maar in getrapte verkiezingen samen te stellen, zodat delegaties uit faculteitsraden samen de universiteitsraad zouden vormen.

MARKTACHTIGE STURING Een andere vraag is volgens Rinnooy Kan of de aan de universiteit gepraktiseerde collectieve besluitvorming wel een goed regelmechanisme is voor de bevordering van kwaliteit. Hij opperde dat de klanten en afnemers van de universiteit wellicht meer gebaat zouden zijn bij een marktachtig regelmecha-

nisme. Daarbij zou de individuele 'producent' van onderwijs en onderzoek worden uitgenodigd de kwaliteit van zijn waren te verdedigen en zou hij worden beloond op de geleverde prestaties. 'De markt als democratisch regelmechanisme, marktachtige sturing als methode om sommige Idealen van studenten en staf uit de jaren zestig werkelijk te realiseren', zo meende hij zelfs. Voor een definitief antwoord op dergelijke vragen achtte Rinnooy Kan het echter te vroeg. De PvdA ondenfl/ijsspecialist J . Wallage wilde uiteraard evenmin worden ingedeeld bij diegenen die de universitaire democratie een kopje kleiner willen maken. Zijn probleem was echter dat er weliswaar een democratische opbouw van het bestuur bestaat, maar niet de voor democratie zo wezenlijke vertrouwensrelatie. In Leiden herhaalde Wallage zijn voorstel dat vorig jaar al schipbreuk leed in het parlement: 'Vergroot de macht van de bestuurders, maar vergroot ook hun verantwoordingsplicht. Wie de instellingen als gemeenschap wil laten functioneren moet managers willen die het vertrouwen van die gemeenschap bezitten. Dus geen college van bestuur dat door de Kroon is benoemd, maar benoeming op voordracht van gekozenen.' Wallage erkende het probleem dat de vertegenwoordigers van het personeel in de universiteitsraden vaak in een onmogelijke positie terechtkomen. Als bestuurders moeten zij tenslotte steeds vaker pijnlijke maatregelen jegens het personeel treffen waarvan zij de belangen hopen te behartigen. De PvdAparlementariĂŤr wil de verkiezingen van de raden daarom op een andere manier organiseren, maar niet zoals Rinnooy Kan suggereerde in getrapte vorm. Wallage blijft voorstander van algemene verkiezingen aan de universiteit, echter niet meer per geleding (studenten, wetenschappelijk en niet-weten-

omdat er geen duidelijke afbakening van verantwoordelijkheden bestaat binnen de universiteiten. Voorgesteld werd om alle bevoegdheden die nu berusten bij de gekozen universiteits- en faculteitsraden in handen te geven van de colleges van bestuur en de faculteitsbesturen. De raden zouden zelf moeten voortbestaan als advieslichamen.

SCHOUDEROPHALEN

Hirsch Ballin: invloed universiteitsraden drastisch verminderen schappelijk personeel) georganiseerd, doch op basis van politieke programma's voor de hele instelling.

KRITISCHE GELUIDEN In het verlengde van de opmerkingen van de inleiders luidde de algemene conclusie van het congres dat de bevoegdheidsverdeling tussen het college van bestuur en de universiteitsraad in de toekomst verdere verduidelijking behoeft. Het wezen van de structuur zou daarbij onaangetast moeten blijven en verder zou de wetgever een redelijke mate van vrijheid moeten laten voor een lokale invulling van die structuur. De grote eensgezindheid te Leiden ontlokte een van de congresgangers een opmerking over het 'inteeltkarakter' van de bijeenkomst. Nu kan dit de organisatoren niet al te zwaar worden aangerekend, want zij hadden het congres inderdaad op de eerste plaats bedoeld 'ter bevordering van een onderlinge discussie tussen universiteitsraadsleden'. Was het echter niet interessant geweest als er een confrontatie was ontstaan met de critici van het huidige functioneren van het universitaire bestuur? Die zijn er de afgelopen maanden namelijk wel degelijk geweest. De deregulerings-adviseur van het kabinet, Hirsch Ballin, heeft nog niet zo lang geleden bepleit om de invloed van de universiteitsraden drastisch te verminderen, teneinde meer ruimte te scheppen voor het professionele management in het college van bestuur. Daarnaast heeft oud-collegevoorzitter Cath van de Rijksuniversiteit Leiden geadviseerd om de universiteitsraad om te vormen tot een soort ondernemingsraad en vond oudcollegevoorzitter Van Kemenade van de Universiteit van Amsterdam dat een raad van toezicht te verkiezen is boven een raad met begrotingsrecht. Meest zwaarwegend is waarschijnlijk het recente rapport van de Adviesraad Hoger Onderwijs (ARHO) over het universitaire bestuur, omdat daarin de officiĂŤle adviseurs van minister Deetman aan het woord zijn. De ARHO constateerde dat het huidige bestuur op vrijwel alle punten tekort schiet

In kringen van de universiteitsraden zijn deze kritische geluiden slechts met een schouderophalen begroet. Vandaar dat ze ook op het congres in Leiden een marginale rol moesten spelen - zo eens is men het kennelijk in de afwijzing ervan. De betrekkelijke gemoedelijkheid van het congres leek alleen in de middagpauze te worden gestoord door een tevoren niet gepland onderonsje van de aanwezige universiteitsraadsvoorzitters. Zij hadden tot hun schrik gemerkt dat de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) drie weken eerder in een brief aan Deetman onvoldoende duidelijk had gemaakt dat men niet op het ARHOadvies heeft zitten wachten. Maar de te verwachten verklaring van de voorzitters bleef na afloop uit. Zij durfden bij nader inzien hun vingers niet te branden aan een uitspraak zonder officiĂŤle consultatie van hun raden. De VSNU heeft aan Deetman alleen gevraagd om eerst zijn eigen standpunt te bepalen ten aanzien van het ARHO-advies. Normaal gesproken had de opvatting van de bewindsman over een eventuele herziening van de universitaire bestuursstructuur er in-

Deetman zit met het ARHO-advies flink in zijn maag. De Tweede Kamer voelt er weinig voor te gaan sleutelen aan het universitaire bestuur

tussen al moeten liggen. Hij heeft hierover niet voor niets advies gevraagd aan de ARHO, want hij werkt aan de invoering van een nieuwe, integrale Wet op het Hoger onderwijs en het Wetenschappelijk onderzoek (WHW). Het is echter duidelijk dat Deetman nogal in zijn maag zit met het advies. Enerzijds kan hij de aanbevelingen van de ARHO niet links laten liggen, anderzijds staat hem een flinke discussie met het veld en met de Tweede Kamer te wachten als hij al te zeer gaat sleutelen aan het universitaire bestuur. Zo'n discussie zou wel eens kunnen verhinderen dat hij de W H W nog in deze kabinetsperiode door het parlement krijgt - en dat wil Deetman nog graag realiseren. De verwachting is dan ook niet ongegrond, dat de opstelling van de minister in grote trekken zal aansluiten op de teneur van het Leids congres. Jos Dohmen/HOP

De Tilburgse U-raad in aktie tijdens het Olivetti-debat, afgelopen januari

K

/

Arbeidsmarkttoeslag voor fiscalisten Zeven extra medewerkers van de KUB, vooral fiscaal-deskundigen, komen in aanmerking voor de zogenaamde arbeidsmarkttoeslag. Deze personeelsleden mogen gemiddeld rekenen op een bonus van ongeveer vierduizend gulden bruto op jaarbasis. De arbeidsmarkttoeslag moet de universiteiten in staat stellen om tegengas te geven aan de enorme zuigkracht van het bedrijfsleven. Eerder al kende de KUB aan twintig personeelsleden deze speciale uitkering toe. Het ging toen om drie functiecategorieën, en wel accou nta nts, a utomatiseri ngsmedewerkers en financieel-economen. Pasgeleden hebben de universiteiten van de overheid te horen gekregen dat er ook geld beschikbaar is voor de oplossing van individuele knelpunten die buiten de eerdergenoemde categorieën vallen. In de praktijk lijkt het vooral te gaan om fiscaal-deskundigen, volgens insiders 'een zeer gewild artikel' op de arbeidsmarkt. Als er door vertrek van een fiscalist het risisco ontstaat van een langdurige vacature op een belangrijke plek binnen de instelling, dan kan de KUB zo'n medewerker in huis proberen te houden door hem of haar twee extra periodieken op jaarbasis toe te kennen. Een soort premie dus voor personeelsleden die 'zeer goed tot uitmuntend' presteren. Naast de zeven nieuwe toekenningen zijn nog eens drie medewerkers van de economische faculteit en twee medewerkers van de rechtenfaculteit voorgedragen voor een arbeidsmarkttoeslag. Toewijzing geldt in principe voor drie jaar en er wordt telkens pas in december uitbetaald. De KUB heeft voor deze prestatiebeloning jaarlijks 180.000 gulden te vergeven. (TG)

Beoordeling onderzoek deels openbaar Er komt meer openheid rond de beoordeling van het voorwaardelijk gefinancierd onderzoek. Dat hebben de universiterten en de beoordelende instanties afgelopen maandag onder druk van minister Deetman toegezegd. De Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU) schrijft deze week aan de minister dat zij in openbare dokumenten inzicht zal geven in de werkwijze van de instanties die het vf-onderzoek beoordelen. Deze instanties zijn de Koninklij-

'Macht en marketing' niet echt taboedoorbrekend

Zo'n 500 belangstellenden bezochten op 6 oktober het congres 'Macht en Marketing' dat georganiseerd was door de Marketing Associatie KUB. Daarmee werd het bezoekersaantal van het congres in het vorige jaar geëvenaard. Opmerkelijk was de samenstelling van het publiek. Slechts 200 Tilburgers vonden het congres de moeite van het bezoeken waard. De overigen stroomden toe uit heel het land. Ook de inhoud van de lezingen bleek aan de verwachtingen te voldoen. Er was getracht een duidelijke link te leggen tussen de theorie en de praktijk. Onder de sprekers waren dan ook vertegenwoordigers uit zowel de wetenschappelijke wereld als het bedrijfsleven te vinden. Groots aangekondigd was van tevoren het taboedoorbrekende aspect van het congres. De negatieve klank van het woord macht moest volgens de organisatoren maar eens uit de wereld geholpen worden. Vooral vanuit de hoek van het bedrijfsleven was een duidelijk geluid te verwachten dat het streven naar en gebruiken van macht helemaal niet zo'n vieze zaak is als wordt aangenomen. De enige die echter daadwerkelijk het woord macht een beter aanzien probeerde te geven was deTilburgse professor J.J.J. van Dijck. De opening van de Europese grenzen in 1992 brengt met zich mee dat de overheid een flinke stap terug doet. Het streven naar 'decentralisatie' en 'sturen op afstand' moet de bedrijven op den duur meer eigen speelruimte geven. Het onvermijdelijke gevolg, aldus Van Dijck, is dat bedrijven meer macht krijgen. De dagvoorzitter, de Utrechtse hoogleraar massacommunicatie dr. A. van der Meiden, toonde zich tijdens het slotwoord zo nauw betrokken bij het onderwerp dat hij het wandkleed dat in de aula hangt (Orpheus en de gouden lier) als symbool zag van 'Macht en Marketing'. De gouden lier gaf Orpheus (lees: een bedrijf) de macht om de wilde beesten (de concurrenten) van zich af te houden. ke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW) en de Nederlandse orga-rtisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). In die dokumenten zal ook de zorgvuldigheid van de beoordeling en de rechtvaardiging van de conclusies worden aangegeven. Een deel van de beoordelingsgegevens zal echter een vertrouwelijk karakter blijven houden. Volgens de VSNU gaat het om toelichtingen die uitsluitend waren bedoeld voor de betrokken onderzoekers en hun college van bestuur. De KNAW en NWO hebben aangedrongen op een dergelijke scheiding van de gegevens. (JD/HOP)

Public relations

Een colJega en ik moesten enkele jaren geleden het bestuur van de subfaculteit psychologie adviseren over het onderwerp public relations. Hoe kan de psychologie zichzelf verkopen? In een uur schreven we hierover een rapport; we zadelden het bestuur op met 15 adviezen. Geen enkel advies werd opgevolgd. De collega heeft zich intussen in Delft laten benoemen tot hoogleraar in de reclame-psychologie. Ik ging stukjes schrijven voor het Tilburgse universiteitsblad. En Deetman hief aï\e subfaculteiten op als bestuurlijke eenheid. Vorig jaar stelde de faculteit der sociale wetenschappen een mevrouw aan die alles moet coördineren wat er maar te coördineren valt: de faculteitsbureaucraat. Op 14 maart 1988 schreef zij een vergadering uit: een aantal mensen werd bijeengeroepen om advies uit te brengen over het onderwerp public relations. Hoe kan de faculteit zichzelf verkopen? De vergadering duurde kort. Socioloog Ton Wentink vroeg aan de faculfeitsbureaucraaf of zij kon aangeven hoe serieus het bestuur ons werk zou nemen. Als we een rapport zouden uitbrengen, zou het bestuur daar dan iels mee doen? Die vraag maakte de faculteitsbureaucraat radeloos. Zij zou het eerst eens moeten uitzoeken. Dat leek ons een goed idee. We spraUnivers

daarbij steeds gaat om tekortkomingen als gevolg van de SKG-bezuiniging'. Zoals bekend wil de VSNU, de Vereniging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten, de kwaliteit van het hoger ondenwjs verbeteren onder andere via een vergelijkend onderzoek van alle instellingen. De psychologische faculteiten dienen met drie andere disciplines als proefkonijn voor deze grootscheepse operatie. Het rapport dat nu is uitgebracht is slechts een voorproefje en heeft volgens de VSNU dan ook geen officiële status. Prof. Hettema, dekaan van de faculteit der sociale wetenschappen waartoe de studierichting psychologie behoort, had liever gezien dat de resultaten van het onderzoek wel openbaar waren gemaakt, niet in de laatste plaats natuurlijk omdat het proefrapport voor Tilburg zo gunstig uitpakt. Volgens de Tilburgse dekaan valt op, dat de Visitatiecommissie voorstander is van een basispakket met vaste onderdelen per opleiding. Deze opvatting druist in tegen het beleid van de minister die met zijn taakverdeling de voorzieningen over de verschillende universiteiten wil uitsmeren. |JQJ

Psychologie valt goed bij visitatiecommissie De Tilburgse psychologen schijnen er goed vanaf te komen in het proef rapport van de Visitatiecommissie Psychologie. Dekaan prof.dr. P.J. Hettema omschrijft de toonzetting van het - overigens vertrouwelijke - rapport als positief. Hettema: 'Het onderwijs wordt goed beoordeeld, evenals onze infrastructuur. En Tilburg telt in vergelijking met andere psychologische faculteiten erg veel promoties'. Natuuriijk, aldus de dekaan, maakt de Visitatiecommissie ook kritische kanttekeningen, 'maar het valt op dat het

Afgelopen vrijdag hield prof .dr. Th. Verhallen zijn intreerede. Sinds begin dit jaar bekleedt hij de bijzondere leerstoel Psychologisch marktonderzoek aan de KUB. Psychologisch marktonderzoek wordt meestal geassocieerd met kwalitatief, kleinschalig onderzoek. Verhallen schetste in zijn rede het perspectief van een meer grootschalige, kwantitatieve benadering. In het bijzonder ging zijn aandacht uit naar het 'image-onderzoek'. Op dit gebied heeft Verhallen zelf z'n sporen verdiend met de ontwikkeling van de zgn. 'natural grouping'-methode.

ken af dat we pas weer in vergadering bijeen zouden komen als duidelijk was dat het bestuur ons niet voor niets aan het werk zette. We zijn nu zeven maanden verder. Er is nog geen nieuwe vergadering uitgeschreven. De faculteitsbureaucraat zet haar onderzoek voort. Verder is ze ook nog steeds op zoek naar het I rapport dat wij enkele jaren geleden voor de psychologen schreven. Ze is het op haar speur-1 tochten in hef archief nog niet tegengekomen. Volhouden maar.' Ondertussen bedrijft iedereen op eigen houtje, dus ongecoördineerd, public relations. In onze vakgroep buigen we ons deze week over de vraag of we in zee willen gaan met een stichting die bijzonder veel geld heeft. Een deel van dat geld kunnen we krijgen, mits de stichting I iemand tot bijzonder hoogleraar aan de KUB mag benoemen. Een buitenkansje. En een dilemma dat faustiaanse trekjes heeft. Het grote geld dat de stichting ons cadeau wil doen, is voor een belangrijk deel afkomstig uit Zuid-Afrika. Verder is de kandidaat voor de bijzondere leerstoel in wetenschappelijk opzicht een echte lichtgewicht. Onze vakgroep is in twee kampen verdeeld. De ene partij vindt dat je geld nooit moet laten liggen. De andere partij vindt dat je niets uit Zuid-Ajrika mag aannemen. Bijna niemand maakt zich zorgen over de vraag of wetenschappelijke lichtgewichten in Tilburg hoogleraar mogen worden. Eentje meer valt kennelijk niet op. De vakgroep brengt in besloten vergadering advies uit over deze wel heel bijzondere leerstoel. Eigenlijk mag u nog niets weten over dat geld, Zuid-Afrika en het gebrek aan niveau. Maar I ach: op een receptie liep deze zomer een bestuurslid tegen een fles jenever op. Vervolgens hief hij, voor iedereen hoorbaar, een loflied aan op het grote geld, de stichting, Zuid-Afrika, de leerstoel en de kandidaat voor die zetel. U wist het dus allang. Als de liejhebbers van een dikke portemonnaie straks de stemming winnen, breekt er een rel in Tilburg uit met Zuid-Ajrika als inzet. Met zo'n rel komen we in de krant. En dat is dan weer | public relations. Gratis naamsbekendheid.'

1 I

14 o k t o b e r M Univers

ACTIE

'Studenten moeten feller hameren op kwaliteit onderwijs' In de week van 14 tot en met 19 november zullen door het hele land protesten worden gehouden tegen de nieuwe wijzigingsplannen van Deetman. Maarten van Poelgeest, voorzitter van de Landelijke Studentenvakbond (LSVb), riep vorige week woensdag in de PUF op eraan mee te doen. 'Den Haag zal zien dat ze niet meer om de studenten heen kunnen', aldus Van Poelgeest. De onderwijsbegroting wordt eind november in de Tweede Kamer behandeld. De nieuwe plannen van Deetman zijn bedoeld om het tekort, ontstaan doordat meer studenten dan voorzien van de basisbeurs gebruik maken, aan te vullen. De minister wil de leeftijd waarop nog met beurs gestudeerd mag worden, verlagen van 30 naar 26 jaar. Over een overgangsregeling is nog geen uitspraak gedaan. De OV-jaarkaart zal doorgaan, maar pas in juni 1989. Daarvoor wordt zestig gulden ingehouden van de basisbeurs. Tevens zal de beurs voor uitwonende studenten van het middelbaar beroepsonderwijs komen te vervallen. Voor 1990 mag de begroting van Ondenwijs en Wetenschappien met een kleine 300 miljoen omhoog. Dit bedrag zal waarschijnlijk vooral gebruikt worden voor het onderzoek. Tijdens de actieweek is het de bedoeling dat universiteiten plat komen te liggen. De colleges zoude.i onderbroken moeten worden en in plaats da' T ingevuld met onderwijs zoals de studen. et willen zien. Aandacht voor de kwaliteit van het onderwijs is daarmee doorgedrongen in de acties van studentenvakbonden. DeTilburgse Studentenvakbond T S B ' jrwacht dat ook in Tilburg geprotesteerd zal worden.

In zijn lezing klaagde Van Poelgeest over de kwaliteit van het ondenwijs. Hij hamerde vooral op de mindere waardering van onderwijs in het huidige Voorlopige Financieringstijdperk. Met deze onderzoeksprojecten kunnen universiteiten geld binnenhalen. Het ondenwijs krijgt daardoor minder aandacht. Een reactie uit de zaal was dan ook waarom

Tilburg in actie Het Tilburgs actiecomité LAST zal vanwege de actieweek van 14 tot 19 november nieuw leven in worden geblazen. De Tilburgse Studerenden Bond (TSB) heeft afgelopen maandag besloten om op deze manier haar steentje aan de actieweek bij te dragen. Er zijn enkele plannen gemaakt. Docenten zullen vanaf de volgende week worden benaderd om tijdens de actieperiode les te geven over een alternatief onderwerp, zoals bijvoorbeeld de onderwijsbegroting. Donderdagochtend 17 november zouden docenten in de Aula van de KUB enkele korte referaten over een bepaald onderwerp houden. Hierover is overleg gaande met de KUB. 's Middags wil men in een stoet massaal informatie gaan inwinnen over leningen bij diverse banken in de stad. 's Avonds staat er een feest gepland. Na de herfstvakantie zal het tweede LSVB-actiebulletin met een Tilburgse bijlage verspreid gaan worden. Donderdag 27 oktober is er een actievergadering op een nader te bepalen plaats en tijdstip. (GR)

van student-assistenten de stof doorspitten. Bij Psychologie in Amsterdam heeft deze methode met succes gewerkt. Tijdens de discussie na de lezing werden verschillen gesignaleerd tussen bijvoorbeeld Economie en Personeelswetenschappen. Bij de laatste zijn werkgroepen normaler dan hoorcolleges terwijl Economie alleen maar hoorcolleges heeft. Een simpele verklaring die naar voren gebracht werd, is: 'Economie heeft geen geld en Personeelwetenschappen wel'. Meer inhoudelijk was de conclusie dat Personeelwetenschappen een nieuwe opleiding is met ruimte voor deze invulling van onderwijs. Economie heefteen verstarde organisatie en een vele malen groter studentenaantal.

VERGRIJZING

Van Poelgeest: nieuwe acties tegen Deetman

ONDERZOEK

Univers

Door de tweefasenstructuur is een groot deel van de kwaliteit verloren gegaan. 'Men ging van het simplistische idee uit dat alle studies in vier jaar konden. Voor vele studies geldt dat niet. De tweede fase is nauwelijks van de grond gekomen, waardoor afgestudeerden nu slechts de eerste fase hebben doorlopen. De kwaliteitvan eerdere lichtingen wordt zo niet gehaald', schetst Maarten van Poelgeest. Ook de massaliteit van hoorcolleges is een groot probleem. Het is gewoon niet leuk om aan tweehonderd men-

onderzoek en onderwijs niet gesplitst werd. 'Daar ben ik niet voor', aldus Maarten van Poelgeest. 'Het is juist goed om mensen met onderzoekservaringen ook colleges te laten geven waarin ze die ervaringen kwijt kunnen. We worden tenslotte op een universiteit opgeleid om onderzoek te kunnen doen.' Volgens discussieleider Backx was het voor de instelling van belang om de kwaliteit van het ondenwijs hoog te houden, omdat ook het rendement hiervan geld oplevert. Daar mochten studenten best wat feller op hameren, zo zei hij. De consumentengids in Delft, waarin eerstejaars-colleges geëvalueerd werden, was een goed voorbeeld van zo'n studenten-initiatief, aldus Backx. Ook Tilburgse studenten gaan een dergelijke 'consumentengids' samenstellen waarin kwaliteitsoordelen gegeven worden over de docenten. Van Poelgeest juichte dit idee toe, maar 'zorg dan dat het niet blijft hangen bij een klein groepje studenten. Stel je medestudenten ervan op de hoogte, bundel de evaluaties en doe er wat mee', zo voegde hij eraan toe. Een aanwezige vroeg zich af waarom de bestaande evaluaties, die ingevuld worden na tentamens, niet openbaar gemaakt kunnen worden. 'Moet je eens proberen', was de reactie van een andere toehoorder. 'Je zult schrikken van de moeilijkheden die je daarmee krijgt.' Van Poelgeest: 'Natuurlijk vinden docenten het niet leuk om een negatieve evaluatie te krijgen. Maar in feite is het hun eigen schuld. In Delft hebben sommige docenten de kritiek ter harte genomen. Anderen die het onderwijs toch al niet zo belangrijk vonden, werden wel boos maar verbetering is niet opgetreden. Daarbij werkt zo'n evaluatie dus niet.'

sen college te geven. 'De veralgemenisering van de stof resulteert in ongeïnspireerd lesgeven. Steeds minder worden verschillende stromingen tegen elkaar afgezet, waardoor een standaardbeeld, een eenzijdige benadering van wetenschap ontstaat.' College volgen bestaat vaak alleen uit het overschrijven van sheets. Voor het tentamen wordt niet meer gevraagd dan de collegestof uitje hoofd te leren. Een oplossing hiervoor zou zijn dat studenten zelf werkgroepen samenstellen en eventueel onder begeleiding

Een andere reden voor de teruggang in ondenwijskwaliteit is het verstarde personeelsbeleid. 'In Amsterdam heeft men wat dat betreft het beste systeem', zo zei Van Poelgeest op ironische toon. 'Daar duurt het vijf jaar voordat iemand kan worden ontslagen. Een nieuwe studierichting zit dan een tijd zonder personeel omdat er niemand vrij is. Dit werkt verstarring en vergrijzing in de hand. Ik ben er dus voor dat er een flexibeler personeelsbeleid wordt gevoerd, waarbij een aanstelling niet langer dan vijfjaar mag duren. Dat zou eerlijker zijn ten opzichte van jonge mensen die het ondenA/ijs in willen. Meer studenten resulteert nu niet in meer docenten, omdat het personeel alleen het eigen belang verdedigt. Als na vijfjaar hun werk afloopt, telt dat eigenbelang niet zo zwaar meer.' Onder de ongeveer vijftig aanwezigen in de PUF zaten volgens de LSVb-voorzitter een aantal mensen die ook werkelijk iets zouden gaan doen. Hij keek daarom terug op een geslaagde bijeenkomst. 'Ik heb hier de te venwachten reacties gehoord', aldus Van Poelgeest. 'De klacht van overvolle colleges, de hoge studiedruk en de lamheid van andere studenten als er iets gedaan moet worden. Mensen komen met veel argumenten waarom ze verbeteringen niet door kunnen voeren. Maarals overal evaluaties gehouden worden, kunnen we op den duur fundamentele veranderingen verwachten.' Monique Mulder

LSVB blaast oud stuf i-plan nieuw leven in Studenten moeten een inkomen ontvangen op het niveau van de bijstand - wat een bedrag betekent van 1049 gulden per maand. Dat is (nog steeds) het standpunt van de Landelijke Studentenvakbond LSVB, die zijn oude plannen voor studiefinanciering nieuw leven wil inblazen. De LSVB heeft vorige week bij monde van voorzitter Maarten van Poelgeest aangekondigd dat er nog deze maand een plan wordt uitgebracht voor verbetering van het beurzenstelsel. Van Poelgeest zei dit tijdens een discussie met het CDA-Kamerlid A. Lansink in Amsterdam. Het plan moet een alternatief vormen voor de wijzigingen die minister Deetman in de loop van dit najaar hoopt aan te brengen op de Wet Studiefinanciering. De indicaties die de LSVB- voorzitter vorige week gaf van de inhoud van dit alternatief, doen vermoeden dat oude en reeds lang verworpen voorstellen van de studentenvakbond opnieuw uit de kast worden gehaald. De kern van het plan is immers nog steeds

een optrekking van de het 'studieloon' naar het bijstandsniveau. Het geld voor deze verhoging van de beurzen moet in de visie van de LSVB worden betaald uit een belastingverhoging voor de hogere inkomens, die in plaats komt van de huidige ouderlijke bijdrage aan studerende kinderen. Verder zou de door het kabinet voorgenomen lastenverlichting voor burgers en bedrijfsleven ten dele moeten worden gebruikt voor het stelsel van studiefinanciering. In het door de LSVB voorgestane stelsel is geen sprake meer van studieleningen, omdat afgestudeerden die dankzij hun opleiding een hoger inkomen verwerven ook meer belasting gaan betalen. Volgens Vdn Poelgeest zal het LSVB-plan vergezeld zijn van een goed sluitende macro-economische berekeningen. 'Het zal allemaal precies kloppen', zo verzekerde hij in een toelichting. 'Als ons plan niet wordt aangenomen, is dat uitsluitend terug te voeren op de onwil van de politieke partijen om rekening te houden met studentenbelangen.' (JD/HOP)

OPINIE PERS

'Kinderboekenweek legt brede basis voor nieuwe generatie ietterenstudenten' 'Als toeschouwer van wat er gebeurt aan het kinderboekenfront is dit een opmerkelijke week. Een uitbarsting van plezierige activiteiten rond het lezen van boeken, in nauwe samenwerking met allerlei culturele instellingen en gekoppeld aan een uitgekiend prijzensysteem van griffels, penselen en andere bekroningen. Ik denk dat Nederland daarmee iets heeft dat uniek is in Europa. Maar tegelijkertijd tekent zo'n hoogtepunt het marginale bestaan van de kinderliteratuur. De aandacht voor de boekproduktie voor volwassenen, ook via prijzen, is veel meer over het hele jaar verspreid'.

CULTUURSPREIDING 'De massale belangstelling voor de kinderboekenweek doet me deugd, alsook dat steeds meer instellingen daarbij aansluiten. In Tilburg zijn er gezamenlijke activiteiten van bibliotheek, onderwijs, boekhandel, musea, schouwburg en literair café. Vorig jaar was Europa het thema, dit jaar het museum. Landelijk treedt de PTT nu voor het eerst op als sponsor van de kinderboekenweek, met ook een speciale brieven wedstrijd. Kinderen krijgen dus tal van culturele prikkels om persoonlijk aan die week deel te nemen. Tegen het oordeel van cultuursociologen in, hou ik dan ook staande dat cultuurspreiding lang niet over de hele linie mislukt is. De kinderboekenweek vind ik een voorbeeld van het tegendeel'. 'Extra aandacht voor boeken is broodnodig nu het boek op moet boksen tegen de televisie. De tijd aan lezen besteed loopt terug, zoals het laatste rapport van het Sociaal-Cultureel Planbureau laat zien. Onderwijs en onderzoek van het onderwijs zouden zich veel gelegen moeten laten liggen aan deze functionele toepassing van de leesvaardigheid in de vrije tijd. Gezinnen zonder leestraditie hebben hier extra ondersteuning van bibliotheek en school nodig'.

Vreemd hoe sommige onafhankelijke bladen de katholieke signatuvir van hun insr.elling daadwerkelijk ondersteunen. In KUNIEUWS laat Jos Speekman de plaatselijke kunsthistoricus en specialist in textiele relieken, Kees Woestenburg, verklaren dat de vervalste lijkwade van Turijn allerminst een vervalsing is. Nu middels de C-14 methode gebleken is dat de lijkwade geen tweeduizend maar hooguit 700 jaar oud is vraagt Woestenburg zich af of het Vaticaan er niet beter aan had gedaan de lijkwade in de sfeer van het geloofsmysterie te laten. De gelovigen komen niet al eeuwen naar Turijn om daar de waarachtige wade te vereren. Nee ze komen om het lijden, de dood en de begrafenis te overwegen. De aandacht voor de wade zal volgens hem niet verminderen: 'Het doek blijft miraculeus, vanuit de wetenschap gezien is het Univers

Afgelopen woensdag ging het jaarlijks terugkerende leesfestljn voor kinderen van start: de kinderboekenw e e k . Tien dagen voor het jonge volkje van Nederland, georganiseerd door de Stichting Collectieve Propaganda van Het Nederlands Boek. Boeken worden bekroond en gaan vervolgens grif over de toonbank. Louter commercieel of zit er meer achter? 's Lands enige 'kinderliteratuursocioloog' verschaft opheldering: drs. Piet Mooren (45), part-time universitair docent bij het Werkverband Literatuursociologie van de letterenfaculteit en daarnaast verbonden aan de Schoolbegeleidingsdienst in Tilburg.

'In dat verband wil ik er op wijzen dat momenteel een stukje infrastructuur in de omgang met het boek dreigt te worden afgebroken. Ons laatste symposium over de toekomst van het schoolbibliotheekwerk ging daarover. Heel in het kort: de welzijnswet bepaalt ten aanzien van bibliotheken dat subsidies op locaal niveau toegekend moeten worden in plaats van provinciaal. Het democratisch idee van decentralisatie dat er achter zit, is op zichzelf heel heilzaam, maar het gaat wel erg snel. Daardoor raakt een gedeelte van het schoolbibliotheekwerk dat provinciaal wordt georganiseerd, in de gevarenzone'.

LEUKE DINGEN 'De kinderboekenweek is in zoverre interessant voor datgene wat ik in mijn college 'bibliotheek, uitgeverij en onderwijs' naar voren breng, omdat je dan op een heel geprononceerde manier gepresenteerd krijgt wat deze instellingen in huis hebben. De bibliotheek is een van de pijlers waarop het succes van de kinderboekenweek steunt. En het zijn de bibliotheken die langzamerhand het onderwijs aan hun kant hebben weten te krijgen. Dan praat ik in dit geval vooral over het basisonderwijs, maar je kunt het ook hebben over peuterspeelzalen en verzorgingsinstellingen die met kinderboeken leuke dingen doen. A b je het wilt hebben over de relatie tussen ' zen en cultuur, is de kinderboekenweek een aardige eye-opener'. 'Van de bekroonde boeken worden - zo valt wel te beluisteren - gemiddeld veertigduizend exemplaren verkocht. Daar zijn dus grote commerciële belangen mee gemoeid. De jury's van de griffels en penselen, hebben jaarlijks ruim 800 nieuw verschenen boeken te beoordelen. Zij staan onder grote druk. De kritiek zorgt natuurlijk voor enige voorselectie. Wat uiteindelijk bekroond wordt, vindt vrij al-

beslist niet minder interessant geworden. Een vervalsing is het allerminst', aldus Woestenburg. Ook in Leuven denkt men na over de K van de Katholieke Universiteit. Volgens een verslag in het studentenweekblad VETO hield pastor Jos Snijders van de Universitaire Parochie een bevlogen homilie tijdens de opening van het academisch jaar. 'Laat ons niet lauw zijn, maar koud of heet' zei Snijders, citerend uit Apokalyps. Veto vat de rest aldus samen: We moeten stelling nemen, standpunt kiezen. De universiteit moet aandacht hebben voor de zwakkere, de mindere. De universiteit moet kiezen tussen de keiharde konkurrentie of het ideaal van aandacht voor de mens. Het kristelijk karakter van de unief moet hard gemaakt worden. We moeten het proces van vrede bevorderen, de wereld vrijwaren van de vernietiging, levenskansen bieden aan ieder mens.' Verder in Veto zoals gebruikelijk veel aandacht voor kuituur (meestal wordt de helft van de krant daarmee gevuld) o.m. deze week over nieuwe uitgaven rond de tien jaar geleden overleden zanger Jacques Brei. Brel's dochter heeft voor een boek een stel striptekenaars en kartoenisten aan het werk gezet die elk een bekend lied van de zanger illustreren. Het stuk in Veto wordt dan ook karikaturaal aangekondigd: 'Hij lijkt op een paard. Hij is het ook, zeggen

sommigen. Hij zingt, beweert de ene. Hij hinnikt, grinnikt de andere. Zijn dochter lijkt alleszins op een paard, zoveel is duidelijk. En ze is er bovendien in geslaagd een soort van stripalbum over haar vader bijeen te laten schrijvelen. Dat kan ik ook hoor ik u mekkeren. Hommages in het dierenrijk, en Jacques Brei op pagina 5. Hihihihi.' Volgens MARE is het aantal studenten dat in één jaar zijn propedeuse haalt van 51(in '84/'85) naar 41(in '86/'87) procent gezakt en de studie afronden binnen de officiële studieduur van vier jaar is slechts bij 4% het geval, terwijl slechts 21% dat in vijfjaar halen. Dit en nog veel meer gegevens staan in het rapport van de Leidse Werkgroep Oorzaken Studievertraging. Het studietempo zakt vooral in de eindfase, als de student 'losgelaten' wordt, keuzevakken moet volgen en een scriptie moet schrijven. Vertraagde studenten moeten dan ook eerder tot de orde worden geroepen. Door het stellen van duidelijke deadlines bijvoorbeeld. De student moet niet aan het handje worden gehouden. Docenten krijgen toch al vaak het gevoel dat ze als kleuterjuf moeten optreden, zegt een zekere Visser die ergens in Leiden rondhangt maar waarvan de lezer verder niets te weten komt. Visser:'Ik spreek wel eens met docenten die mensen heel strak begeleiden. Maar sommigen komen om de haverklap langs met vage

gemeen instemming. De zeef werkt kennelijk en dankzij de massale publiciteit in de kinderboekenweek komt het ook bij een groot publiek terecht. Daarnaast zorgt het thema van de week voor verbreding van de aandacht. Boekhandelaren en uitgevers haken hierop in met boekjes en onderwijsmateriaal'.

VERTROUWEN 'De produktie van cultuur voor kinderen heeft veel meer raakvlakken met disciplines aan de KUB dan men wel beseft. Bij uitgeverijen kom ik economen tegen. De uitvoering van de welzijnswet is ook een zaak van juristen. Psychologen adviseren bij dyslexie in boeken. Cultuur- en onderwijssociologen houden zich met het cultureel 'kapitaal' bezig dat kinderen thuis en op school meekrijgen. En cultuurspreiding is ook een zaak van algemene politiek'. 'Traditioneel houden letterenfaculteiten zich pas met literatuuronderwijs bezig, zodra het voortgezet onderwijs aan de orde komt. Voor mij staat echter vast dat literatuur al veel eerder een rol speelt. Denk maar aan de sprookjes van Andersen waarmee kinderen leren lezen of aan de koningin van het kindervers, Annie M.G. Schmidt die zojuist de AndeisenPrijs kreeg'. 'Het siert de Tilburgse letterenfaculteit dat in een heel vroeg stadium plaats werd gemaakt voor kinderliteratuur. Deze investering in wat literatuur bij taalverwerving en socialisatie (ook voor anderstalige kinderen) kan beteken, straalt vertrouwen uit in de toekomst. Zoals bekend wordt de Tilburgse letterenfaculteit in 1990 geëvalueerd. De kinderboekenweek legt een brede basis voor een nieuwe generatie Ietterenstudenten. Als het aan mij ligt, staat tegen de tijd van mijn pensioen een grote schare studenten bij letteren op de stoep te dringen'. Peter van Zoest

verhalen van: mijn psychotherapeut zei dit en mijn relatie zei dat. Daar word je helemaal gek van'. Wie wordt er gek. Visser, de docenten of misschien de studenten. FOLIA heeft een extranummer over het Hoger Beroepsonderderwijs en daarin zijn de woordvoerders van dat HBO niet mals voor de universiteiten. 'De universiteiten komen ons nog wel tegen, op de markt', zegt Pieter Storm, collegelid van de zopas door fusies gevormde Hogeschool van Amsterdam. Het centraal bestuur van de Universiteit van Amsterdam lijkt zich nog nauwelijks bewust van de mogelijkheden van de vernieuwde hogeschool, aldus Storm. De Tilburgse bladen reizen om te leren. Nu CvB-voorzitter P. Verheyen naar China reist, brengt VITE BULLETIN een interessant stuk over de Sowjet-Nederlandse Joint Ventures. Heren, is de coördinatie zoek.' KOHELET, Theologisch faculteitsblad pakte in september uit met een reisnummer. De Globetrotters -zo heet het nummer- van Kohelet beschrijven een afdaling in de sprookjeswereld, een faculteitsreis naar Israël en Jordanië, het christendom in Rusland, de feministische theologie in de USA en het katholiek zijn in Indonesië. De reizen hadden de zegen van God en de steun van de KLM, zo blijkt uit de foto op de omslag. (EV) 14 o k t o b e r 1$

i

Promotie Harry Notenboom:

Samenspel Europees Parlement en Raad loopt mank o

Deze week krijgt de KUB een promovendus met 21 jaar parlementaire en 13 jaar europarlementaire ervaring. Drs. Harry Notenboom, voormalig KVP-kamerlid in Den Haag en van 1971 tot 1984 CDA-parlementslid in Straatsburg schreef zijn ervaringen neer in een studie over: 'De uitoefening door het Europees Parlement van zijn begrotingsbevoegdheden 1975-1987'. De Europese Raad wil het Europees Parlement zo weinig mogelijk bevoegdheden laten, terwijl dat Parlement -vooral sinds het rechtstreeks gekozen wordt- er op uit is om zijn bevoegdheden uitgebreid te zien. Omdat het Parlement op gebied van wetgeving géén beslissingsbevoegdheid heeft en op gebied van budget wél, zal het die begrotingsbevoegdheid gebruiken om de wetgevende macht van de Raad te beperken. Over dit machtsspel van bevoegdheden in de afgelopen twaalf jaar gaat het proefschrift. Promotorvan de op vrijdag 14oktober promoverende Notenboom is Prof. Jhr. dr. F.A.M. Alting von Geusau, hoogleraar Recht der internationale organisaties aan de KUB. Minister Ruding en tal van Europese specialisten zullen bij de promotie aanwezig zijn. Het Parlement probeert te beletten dat de Raad -regeringsleiders en ministers van buitenlandse zaken van de lidstaten- zijn wetgevende bevoegdheid gebruikt om centen vast te stellen in de wet. Het Parlement wil anderzijds dat de begroting rechtsact wordt en net als een wet zelf recht creëert, dat het zetten van middelen op een begroting recht schept. Dat is niet goed gelukt, want de Raad verzet zich zwaar tegen de afkalving van zijn macht. Bovendien maakt het Europees Parlement nog geen goed gebruik van het al dan niet verlenen van decharge. Met het weigeren decharge te verlenen wordt soms gedreigd om een algemeen politiek onbehagen te ventileren maar het Parlement moet dit leren gebruiken als een beheersmiddel. Aan de vorming van een goed dechargebegrip, gebaseerd op een soort gemiddelde van het recht van de betrokken lidstaten, wil Notenboom met dit proefschrift een bijdrage leveren.

GRENZEN Toch is er al wat bereikt. 'Op gebied van de wetgeving is er een stap vooruit gezet', zegt Harry Notenboom, die op de titelpagina van zijn proefschrift Henricus Antonius Cornells Marie Notenboom wordt genoemd, geboren te Roosendaal en Nispen, bij de Belgische grens. Nu woont en werkt hij in Venio op een steenworp van de Duitse grens. 'Die interesse voor de andere kant van de grens was er van jongsaf. Wonen bij de grens geeft je zo al een Europees gevoel.' Notenboom: 'Een deel van deze stad leeft van het grensverkeer, en het verdwijnen van de grenzen wordt hier heel sterk gekoppeld aan het verdwijnen van baantjes.' Vrees voor grote werkloosheid heeft hij niet. Er zijn meer mensen nodig aan de buitengrenzen van Europa dus ook aan de grote en kleine lucht-en zeehavens. 'Daarnaast kan Europa veel mensen -een paar duizend- gebruiken voor de fraudebestrijding. De behoefte aan controle zal groter worden naarmate de regels toenemen. Hoe meer regels hoe meer ontduiking.' Er is veel waar Notenboom op in wil gaan, maar dat valt op dit ogenblik buiten zijn boekje, een 465 pagina's dik drukwerk met als titel 'Het Europees Parlement en de Financiën' uitgegeven bij Staatsuitgeverij in Den Haag. Zo is er bijvoorbeeld de samenwerking tussen het Europees en de nationale parlementen. 'Bedroevend, bedroevend,' herhaalt hij, en daarmee lijkt hij Europarlementariër Jean ^en^ders in de Volkskrant van 8 oktober te Notenboom: Europees gevoel

bevestigen. Volgens Renders duurt het nog tot ver in de jaren negentig voor het Europarlement echt meer te zeggen krijgt en bijvoorbeeld de Europese Commissie, het dagelijks bestuur van de EG, naar huis kan sturen. Toch is er volgens Notenboom vooruitgang. Door het invoeren van de Europese Akte is vorig jaar weer een kleine stap gezet naar meer betrokkenheid van het Parlement met de wetgeving op gebied van Europa '92. De volksvertegenwoordigers in Straatsburg kunnen nu als ze het handig aanpakken de Raad klemrijden. Uitzondering vormt de fiscaliteit, op dit gebied blijft het parlement zoals in het verleden- een puur adviserende rol spelen. Op alle andere gebieden die met '92 te maken hebben is de minder ingewikkelde samenwerkingsprocedure overeengekomen en als het goed is werkt die. Notenboom: 'Het Parlement kan zeggen: 'Nu moet de samenwerkingsprocedure in werking komen. Wij gaan onderhandelen. Wij komen met een tweede ronde.' Dat stelt een enorme discipline aan de leden. Die kunnen dan niet even nog een plasje gaan maken, of met journalisten een biertje gaan drinken. Ze moeten er zijn om te stemmen. Het stemmen bij de begroting beperkte zich vroeger tot een bepaalde periode in het jaar. Maar nu kan dat gedurende het hele jaar. Al die documenten die betrekking hebben op de samenwerkingsprocedure zijn nu met twee sterretjes aangekruist. Het spel is toch nog heel erg ingewikkeld, maar als het goed gespeeld wordt versterkt het de invloed van het Parlement op het geheel. Als het Parlement de discipline kan opbrengen. Het komt nu ook vaker voor dat er in de Raad geen gekwalificeerde meerderheid is om het Parlement af te wijzen. De toetreding van Spanje en Portugal hebben een parlementvriendelijker Raad opgebracht, de regeringen van

die landen staan wat dichter bij het Parlement. Als dat zich doorzet dan is op gebied van wetgeving toch een belangrijke stap gezet. Op gebied van begroting is er niets veranderd in de Europese Akte. Misschien komt er deze eeuw nog een tijd dat de wetgevings-en begrotingsbevoegdheden meer in balans komen te liggen.' De begrotingsbevoegdheden zijn de meest verstrekkende die het Europees Parlement bezit en omdat daarover nogal wat misverstanden en te weinig kennis bestaat én omdat Harry Notenboom gedurende zijn hele Europarlementaire loopbaan van 1971 tot 1984 lid -en de laatste vijf jaar vice-voorzittervan de begrotingscommissie en tevens lid van de begrotingscontrölecommissie was bouwde hij een hele berg ervaring op. In zijn werkkamer bij het LOSO waarvan hij halftime commissaris is (de andere helft van de tijd werkte hij er aan zijn proefschrift) staan de verslagen van het Europees Parlement en haar commissies, binnen handbereik. Een lange muur vol. Feitelijk werd de bevoegdheid van het Parlement aangetast toen in 1984 de begroting van de Gemeenschap niet meer met eigen middelen kon worden gefinancierd en er een beroep moest worden gedaan op aanvullende financiering door de lidstaten.

DECHARGE Decharge verlenen is voor het Parlement nog een zeer jonge bevoegdheid. Pas sinds 1977 heeft ze dat recht. Dat moet in het Europees recht nog ontwikkeld worden. Vroeger was decharge de bevoegdheid van de Raad, een belangrijke winst dus voor het parlement. Notenboom: 'Wat gebeurt er als decharge geweigerd wordt. Kan het Parlement dat wel weigeren, e t c . Dat staat nergens geschreven, dat moet zich ontwikkelen, moet groeien en daar heb ik een kleine bijdrage aan willen leveren. Er is nog geen overeenstemming tussen Commissie en Parlement of decharge überhaupt wel geweigerd kan worden. Daar zal misschien de Europese rechter eens aan te pas moeten komen. Dat is geen ramp. Die bevoegdheid is nog maar 11 jaar oud, het kan allemaal niet ineens.' Het Parlement wil wel eens decharge weigeren als ze een kwaaie politieke bui hebben. 'Dat moetje niet doen. Het Parlement heeft volgens art. 144 van het verdrag van Rome de bevoegdheid om de Commissie naar huis te sturen. Gebruik dat recht dan. Decharge weigeren moetje doen om redenen van financieel beheer. Dat is een financiële acte, een financiële rechtshandeling en die moet op het financieel beheer worden gebaseerd. Zou uit het rekenkameronderzoek blijken dat

er bepaalde uitgaven niet uitgegeven hadden mogen worden omdat daar geen middelen voorwaren en de Commissie heeft dat als executieve toch gedaan dan zou decharge geweigerd moeten worden. Dat is de conclusie waar ik toe kom. Leg de dechargeopvatting niet op het algemeen politieke vlak om een negatief oordeel te etaleren, maar gebruik het voor financieel beheer en scherp dit middel aan zodat het goed werkt.' Het Parlement twijfelt nog te veel bij gebruik van de dechargeprocedure tussen het leggen van de nadruk op algemene politieke oordelen enerzijds en het financiële beheer anderzijds. Tussen Raad en Parlement is nog geen samenwerking inzake decharge gegroeid. Volgens Notenboom verdient het dus aanbeveling dat het Parlement de Raad door concrete verzoeken om advies meer betrekt bij het vaststellen van tekortkomingen in zijn wetgeving op gebied van doelmatig beheer en bestrijding van fraude.

TOEKOMST Notenboom:' 'Nooit meer oorlog'. Vanuit dit Idealisme is door een aantal Europese landen na twee desastreuze oorlogen gewerkt om een stukje soevereiniteit af te geven. Dat ging voor 1970 vlot. Er waren zelfs plannen om in 1980 een Europese Monetaire Unie te hebben met één munt.' Toen kwam het loslaten van de inwisselbaarheid van dollar voor goud in Amerika. Dat heeft volgens Notenboom een geweldige invloed gehad met betrekking tot de samenhang van de munten. De dollar ging zweven en dat trok de munten van de Europese landen uit elkaar, dus tegen de richting van een Europese Monetaire Unie in. De twee oliecrises maakten de verschillen tussen de landen nog groter. In 1973 kwam Groot-Brittannië, Ierland en Denemarken er bij, de Grieken kwamen in 1981 en in 1986 Spanje en Portugal. 'Je moet eens kijken, zes landen van verschillende aard, verschillende politieke strukturen er bij. Wat er aan gezamenlijke idealen bij die zes leefde was er niet meer bij de twaalf. Maar ook Thatcher die nu een beetje de rol van De Gaulle destijds speelt, heeft niet het eeuwige politieke leven en Labour is ook niet meer zo anti-Europa. Er zijn tal van belangrijke ontwikkelingen aan de gang, wat heeft de kuituur, het milieu, de politiek, de hele nieuwe principe-instelling in Moskou niet voor mogelijkheden in het ontwikkelen van de toekomst. De Comecon heeft de EG onlangs erkend. Ambassadeurs worden uitgewisseld. Je moet eens kijken wat er in een paar jaar niet in beweging is gekomen. De toekomst van Europa is zo levendig als wat.' In die verdomde 'eurosclerosetijd' -dat geruzie met Londen- werden jonge mensen sceptisch. Dan gaat de televisie nog eens extra inzoomen op dat gebraaien zwijntje en die bollen kaas. Toen is er op de departementen ook een andere generatie ambtenaren gekomen, meteen vaak negatieve instelling. Notenboom: 'Er is een tijd geweest dat Haagse ambtenaren uit Brussel terugkwamen en fier aan hun minister vertelden: 'Excellentie ik ben er gisteren in geslaagd elke besluitvorming tegen te houden.' En de minister: 'Bravo jongen'. Dat is nu niet meer zo. Die tijd hebben we gehad, maar het heeft vyel veel afgeremd. Wat wil u dan. Intussen zijn de kinderen van nul jaar achttien geworden en hebben stemrecht. Wij kunnen toch met onze politieke wil van vijftigers en zestigers niet aan de generatie van vandaag opleggen: jij moet om die idealistische reden Europa willen. Ik hoop dat die motivering van ons nog meetelt en zij zullen daar voldoende eigen argumenten tegenover moeten plaatsen. We moeten zien.' (EV)

14 oktober 1988

De bibliotheek van de ^| ^mst op de teicentafei

Wieërs: half Europa afgereisd Het toch al wat achterhaalde beeld van de stoffige wetenschapper die, op zoek naar, of verdiept in beduimelde documenten, wekenlang onderduikt in vochtige kelders, behoort definitief tot het verleden. De moderne (aankomend) wetenschapper zal in de nabije toekomst met een paar drukken op de knop van een terminal, op een optical disk, via optical caracter recognition, full text opzoeken, om daar vervolgens een laserprint van te maken of een statistiekje op los te laten. Een toekomstbeeld waarin alle benodigde gegevens binnen tien minuten, hooguit binnen een half uur beschikbaar zijn. KU B-bibliothecaris dr. L. Wieërs oogt niet als een voortrekker van moderne technologie. Integendeel, hij ^-^antwoordt eerder aan j het beeld dat je van een traditionele biblio- i thecaris kunt hebben. Klein, innemend, lichtelijk nerveus, pijprokend. Intelligente ogen, kaal voorhoofd, een achterover gekamde, wat verwarde haarbos. Zoals gezegd, schijn bedriegt. De afgelopen tijd reis_de Wieërs half Europa door om kennis te maken met de nieuwste apparatuur op het gebied van de informatievoorziening en opslag. Bibliotheken, maar ook bedrijven. Hij bezocht vorig jaar in Bari (Italië) het Centrum voor onderzoek naar de toepassingsmogelijkheden van informatica-apparatuur. Hij was in Wales, bij de nationale universiteitsbibliotheek. Onlangs bezocht hij met de stuurgroep Nieuwbouw Bibliotheek Parijs, 'voor de architectonische kant', recentelijk bracht hij een bezoek aan de Generale Bank Maatschappij in Brussel en voor begin november staat een trip naar Londen op het programma. In Nederland ging hij onder meer kijken bij de Provinciale bibliotheek Zeeland in Middelburg, de bibliotheek van Unilever en de nieuwe gebouwen van Hewlett Packard. Hij is net terug van een bezoek aan het KLM-cateringsbedrijf. 'Dat klinkt vreemd, maar dat was interessant omdat ze daar heel ver zijn met automatisering. Ze maken daar gebruik van broad-band, een soort technische vormgeving van het communicatienet. Dat biedt veel meer mogelijkheden dan ée base-band die wij gebruiken. Zo kun je er onder meer levende tv-beelden door geleiden.'

INFORMATICA-COLLECTIE De plannen voor een nieuwe wetenschappelijke bibliotheek dateren uit 1985, toen in een 'programma van eisen voor een universiteitsbibliotheek' voor het eerst ideeën werden vastgelegd voor het concentreren van de gespreide bibliotheekvoorzieningen in één gebouw. Het programma kwam voort uit een al lang bestaande ontevredenheid over de 'kwalitatief onvoldoende huisvesting van de bibliotheekvoorzieningen.' Naast het

objectieve ruimtegebrek was gebleken dat het systeem van faculteitsbibliotheken niet meer functioneerde; rechtenstudenten bijvoorbeeld maakten ook gebruik van de economische bibliotheek en andersom. De 'collectie-afbakening' zou dus steeds meer problemen opleveren, vooral ook omdat nieuwe studierichtingen van de (toen nog) KHT steeds meer multi-disciplinair waren. Wiëers: 'Neem nu bijvoorbeeld onze informatica-collectie. Die is de grootste van Nederland en één van de grootste van Europa. Vroeger hielden alleen economen zich met informatica bezig, dus die collectie is bij de economie-bibliotheek terechtgekomen. Maar nu houdt bijna iedere faculteit zich bezig met informatica. Neem het ITK, het Instituut voor Taal en Kennistechnologie van de letterenfaculteit, dat is zuivere informatica. De sociologen zijn bezig met kantoorautomatisering, bij de juristen zijn plannen voor een programma over het recht en de informatica. Iedereen wil dus toegang hebben tot die informatica-collectie.' Een andere ovenweging om voor concentratie te pleiten was de mogelijkheid die daarbij zou ontstaan om beter in te spelen op de nieuwe technische ontwikkelingen op het gebied van de informatievoorziening en opslag. Bovendien zouden bij concentratie ruirnere openingstijden te hanteren zijn en zou de bereikbaarheid en de toegankelijkheid van de bibliotheek groter worden. Dit alles resulteerde vorig jaar in een nader uitgewerkt programma van eisen en het definitieve plan om de nieuwe bibliotheek te gaan bouwen. Begin dit jaar stelde minister

Juke boxes met 17.000boeken op beeldplaat een encyclopedie op één CD-rom Deetman ruimhartig 20 miljoen ter beschikking voor de uitvoering van de plannen, een bedrag dat nu al te laag is gebleken. Het College van Bestuur gaat de komende maanden in onderhandeling met het departement van O & W over de definitieve vaststelling van de plannen. Het gaat daarbij om de inrichting en de vormgeving van het gebouw, met het daarbij behorende kostenplaatje. Dit gebeurt aan de hand van verschillende rekenmodellen die de architect Martien Jansen van het Eindhovense architectenbureau OD 205 heeft gemaakt. Wat al wel vaststaat is dat de nieuwe bibliotheek in totaal een oppervlakte gaat beslaan van bijna 7000 vierkante meter, verdeeld over verschillende verdiepingen. De zes bestaande faculteitsbibliotheken zullen er in ondergebracht worden, maar ook het diktatenmagazijn, de uitgeverij, de informatiebalie en rond de 1000 studieplaatsen voor studenten, waarvan er 500 tot 700 worden voorzien van technische apparatuur (pc's). De plannen om ook de universiteitsraadszaal, AlO-ruimten en de drukkerij onder te brengen in het nieuwe gebouw, gaan niet door. Het departement schrapte die van het verlanglijstje. De bibliotheek zal centraal worden gesitueerd op of aan de rand van de Verbemelaan, die haar functie als toegangsweg op het KU B-terrein verliest. Het KUB-

de voordelen zijn groot. Je kunt een massa papier wegwerken, op een manier die het bruikbaarder maakt.' Hij benadrukt dat alle geledingen van de KUB zijn betrokken bij de plannen. 'Er zijn van te voren overleggroepen gevormd met zowel mensen van binnen de bibliotheek als de gebruikers, waaronder studenten. Verder hebben we nog een enquête lopen onder de faculteiten. Heel opvallend is dat de belangrijkste wens die naar voren komt is dat de bibliotheek ook 's avonds en in het weekend open zou moeten zijn. Door de concentratie in één gebouw moet dat organisatorisch kunnen. Een andere belangrijke wens is dat dat de on-line catalogi en de data-bestanden 24 uur per dag, ook 's weekends toegankelijk zouden moeten zijn. Technisch is dat ook inderdaad mogelijk.' Wieërs realiseert zich dat er het nodige moet worden gedaan om de gebruikers van de nieuwe bibliotheek de toepassingsmogelijkheden bij te brengen. 'Dat vereist instructie. Er is voorzien in een instructielokaal waar men iedere avond terecht kan. Verder moet de apparatuur gebruikersvriendelijk zijn. Dat betekent: een beeldscherm dat de gebruiker als het ware aan het handje door een procedure heenvoert.' Personele consequenties? 'Er zal een taakverschuiving optreden, maar er zullen geen ontslagen vallen. We venwachten zelfs dat er extra mensen nodig zijn.'

ROBBERTJE VECHTEN

terrein zal door een verbindingsweg ontsloten worden aan de Westkant, waar de parkeerterreinen liggen, tot aan de Bredaseweg. Moeizame onderhandelingen met de gemeente gingen hier aan vooraf (zie kader).

JUKEBOX Volgens Wieërs zal de functie van de bibliotheek in principe niet veranderen. 'De traditionele functie, het verzamelen, ontsluiten en beschikbaar stellen van informatie, blijft bestaan. Het verschil zit in de uitwerking. We willen onze functie op een eigentijdse, inderdaad wat futuristische manier vervullen. Met gebruikmaking van de modernste technologieën.'Of, zoals in het programma van eisen onder het kopje 'Het verzamelen van informatie' staat vermeld: 'De verzameltaak (...) bestaat voor een groeiend deel uit het weten welke informatie zich waar bevindt, en uit de deskundigheid en de technische voorzieningen om (...) deze informatie snel en goed ter beschikking te kunnen stellen.' Het verzamelen van informatie in de traditionele vorm, het aanschaffen en opslaan van boeken en tijdschriften, wordt dus veel minder belangrijk. Voor het ontsluiten en het beschikbaar stellen van informatie, geldt hetzelfde: meer geavanceerde apparatuur, meer mogelijkheden voor de gebruiker. Het programma van eisen rept verder over mogelijkheden in de nabije toekomst: laservision, digitale opslag op beeldplaat en CD, electronic publishing yan 'boeken' en 'tijdschriften', scanning, opbouwvan full-text bestanden enz. Wiëers: 'We moeten bij de inrichting en vormgeving rekening houden met nieuwe ontwikkelingen. Dat betekent veel aandacht voor de bekabeling, zo dat je niet zegt: daar komt dat en daar komt dat. Want over vijf of tien jaar zijn er apparaten op de markt waar je nu nog geen weet van hebt. Daar moetje nu al rekening mee houden. Je moet dus zorgen voor voldoende mogelijkheden om leidingen bij te leggen, voor een goed gedistribueerd aantal electrische aansluitpunten. En veel telefoonaansluitingen, niet alleen om te telefoneren.

De KUB w i l mee in deuuikeren, en de ambitieuze plannen voor de nieimteits-bibliotheek (UB) passen prima in dit strsrtcer nog, als het ministerie van O & W een beetje wMlÉpn, verrijst er binnen drie jaar midden op het KURIn high-tech bibliotheek die zijn gelijke in Nederlinogelijk zelfs in Europa niet kent. M e t gebruikmakiiiHodernste technologische middelen moet eenmuur voor informatieve dienstverlening' ontstainternationale importantie'. Volgens de planmakersiet gemak van de gebruiker voorop te staan dooriÉMde meest geavanceerde apparatuur. Een H i g h H i a t i o n Communication Center (HTICC), z o i B i Berkom, lid van het Tilburgse College van BPneel in stijl. De 'klassieke' bibliotheek verdwijnt,teers,als KUB-bibliothecaris verantwoordelijk voorlstlsche inrichtingsplannen voor het nieuwe gebouvïar niet rouwig o m zijn. 'Dan zou ik het ook moeten b» dat er auto's en vliegtuigen zijn.' Een gesprek metiothecaris nieuwe stijl. 'Wij passen gewoonfandaag de dag k a n . '

doott JANSSEN maar ook voor het gebruik van dataaDROQn/j nicatie.' Enthousiast: 'Een encyclopedie V3f|^ ^ k a n allemaal zo veel sneller, en gerich|Vervolgtde bibliothecaris. 'De meeste banden beslaat nu drie planken. Si ien die een proefschrift schrijven hebben we die op één CD-rom (read lu drie of vier jaar nodig om de informamory, CJ) staan. Dat betekent dal verzameien. Het schrijven, ach, dat beeld de Americana verhuist naarhelj slechts een maand of zes. Dat gaat zijn. In plaats daarvan komt er een deren. Er zal meer tijd komen voor de staan. Een andere vorm van opslag iretatie van de gegevens, omdat de inticaldisc. Dat zijn grotere beeldplatf itie veel sneller beschikbaar is. Hier in tegenstelling tot een CD-rom, kort geleden iemand enkele maanden bijvullen. Je kunt daar 200 boeken lebroken rondgelopen op zoek naar alle Dan heb je nog een soort juke box, naai over de Tilburgse Spoonwegen in je 84 van die discs kunt onderbreni betekent datje bijna 17000 boeken ml ^tste 125 jaar. Dat zal straks niet meer zijn. Het is een droom van mij om onke box kwijt kunt.' oudekrantenuitde vorige eeuw, op op-

tical disc te krijgen. Nu moetje die met het handje doorzoeken. Bovendien zijn die kranten aan het wegteren door de verzuring.' Wieërs filosofeert nog wat verder over de bijna onbegrensde technische mogelijkheden op het gebied van de informatievoorziening. Over optical caracter recognition waarmee de mogelijkheid ontstaat om elke plek, in 17000 boeken tegelijk, op te zoeken, waar bijvoorbeeld het woord 'koe' voorkomt. En dat in hoogstens een paar minuten tijd. Maar wel duur. Wieërs: 'Wel duur ja. Dat zijn echt dingen die meer kosten dan een avondje naar de kermis. We moeten de financiële middelen nog zien te krijgen. Maar

De bibliothecaris hoopt dat er volgend jaar kan worden begonnen met de bouw. Voor die tijd zal er nog een robbertje met het ministerie moeten worden gevochten, onder meer over de kosten. Wieërs: 'De discussies met het departement zuilen zich toespitsen op zaken als: 'Jullie willen een grote overspanning, maar dat kost zoveel meer.' Wij hebben er belang bij dat er zoveel mogelijk op maat wordt gebouwd, terwijl het ministerie liefst het dichtst bij een standaardmodel wil blijven. Wij zullen wel zeggen: het zou verkeerd zijn om nu een zo goedkoop mogelijk gebouw neer te zetten, waarin je over drie jaar moet gaan hakken en breken omdat er kabels in moeten die er niet liggen.' Het enthousiasme voor de nieuwe bibliotheek is allen^/ege groot. Is dat niet het en-

thousiasme van de aanloopperiode, nu het ministerie nog bewerkt moet worden? Wieërs: 'Ik kan niet in het hart van iedereen kijken, maar ik heb geen twijfels. De richting waarin we gaan is de juiste. Iemand vroeg laatst aan een hoge ambtenaar of onze plannen niet wat al te futuristisch waren, of we niet wat doorsloegen? Die man antwoordde: 'Het is helemaal niet zo progressief wat zij doen, ze passen gewoon toe wat vandaag de dag kan.' Dat klinkt eigenlijk wat ontmoedigend, maar hij heeft gelijk. Van de apparaten die nu nog niet goed werken, weet ik dat ze over een jaar wel bruikbaar zijn.' 'Die bedomptheid van vroeger bestond alleen maar omdat men geen andere mogelijkheden had. Ik heb thuis nog een heel oude bibliotheekkast. Zo'n kast waarin boeken nog aan de ketting stonden. Uit de tijd dat boeken nog hartstikke duur waren en met de hand werden gemaakt. Heel weinig mensen konden het zich veroorioven om zelf boeken te kopen. Zelfs mensen als Erasmus hadden geen eigen bibliotheek. Toen en nu ging het om hetzelfde: de informatie die in de boeken staat. Het zou vreemd zijn als ik het zou betreuren dat die informatie toegankelijker wordt.'

N i e u w b o u w bibliotheek bespoedigt ontsluiting KU B-terrein Met de plannen voor de bouw van een nieu we bibliotheek werd een oude overeenkomst met de gemeente Tilburg weer actueel. Al in 1981 kwamen de belde partijen een grondruil overeen. De gemeente zou bospercelen van de universiteit overnemen, in ruil daarvoor zouden de eigendomsgrenzen van het KUB-terrein worden verruimd. De uiteindelijke klap met de hamer werd echter niet gegeven, en de grondruil-intentie bleef liggen totdat in 1985 de plannen voor de bibliotheek definitief werden. Die zou centraal moeten komen te liggen, dat wil zeggen: op of direct aan de Verbernelaan. De Verbernelaan zou dus aan het verkeer moeten worden onttrokken, waardoor een ontsluiting aan de west-kant van het terrein noodzakelijk werd. Daar liggen de parkeerterreinen van de universiteit en de toenmalige KHT ging er meer dan tien jaar geleden al van uit dat daar een ontsluiting zou komen naar de Taxandriabaan. De gemeente wilde echter om financiële redenen het ontbrekende stuk van de Taxandriabaan niet aanleggen. Het collegelid J . van Berkom wees de gemeente er in een reactie op dat het geldende bestemmingsplan, daterend uit de jaren vijftig, voorziet in een Taxandriabaan die komend vanaf de Rueckertbaan via een viaduct over het spoor aansluit op de Bredaseweg. Deze weg zou een aftakking moeten krijgen naar de universiteit en de Gimbrèrelaan. 'Er is een afspraak dat die Taxanc^riabaan er komt. We hebben

daar de totale ontwikkeling van de universiteit de afgelopen tien jaar op geënt, aldus Van Berkom begin dit jaar. Het mocht niet baten, de Taxandriabaan komt er voorlopig niet. Het college kon de gemeente er wel van overtuigen dat de Verbernelaan voor verkeer zou moeten worden afgesloten, waardoor een westelijke ontsluiting nodig bleef om de parkeerterreinen te bereiken. Een oplossing leek het voorstel om het aankomende verkeer via de Noordelijke zijde, langs het spoor naar de universiteit te leiden. Voor de vertrekkende verkeersstroom zou een ontsluiting vanaf de parkeerplaatsen naar de Gimbrèrelaan moeten worden gemaakt. De bewoners van die straat waren echter fel gekant tegen deze plannen. Zij vreesden dat de verkeersdrukte het woonklimaat zou aantasten en de veiligheid van de kinderen in gevaar zou brengen. Hun krachtige lobby had succes. De gemeente ging overstag en moest op zoek naar een nieuwe oplossing. Die werd uiteindelijk gevonden in de ontsluiting van de Bredaseweg. Een dure oplossing, want de aanleg van de weg gaat 625.000 gulden kosten. Daar had de gemeente geen geld voor, dus besloot ze tot een boekhoudkundige manoeuvre. De terreingrenzen aan beide kanten van de Verbernelaan werden (in het kader van het grondruilcontract) verbreed, wat betekent dat die gemeentegrond in het bezit komt van de universiteit. Tegelijkertijd werd de ZuidOost hoek van het KUB-terrein buiten de

grondruil gehouden. Ook dit stuk grond zou aanvankelijk toevallen aan de universiteit. Nu nam de gemeente het gebied in de boeken op als bouwgrond, in plaats van de groenbestemming die het eerst had. Zo kon de gemeente de grond kapitaliseren. Via de rekensom: 5000 m2 maal een grondprijs van 1 3 gulden per m2, schiep de gemeente (welk een toeval) precies 625.000 gulden, nodig voor de ontsluiting. De grondruil zal nu waarschijnlijk begin 1989 plaatsvinden. De gemeente moet eerst het bestemmingsplan aanpassen aan het door het architectenbureau OD 205 ontwikkelde inrichtingsplan voor het universiteitsterrein. Begin '89 zal dan ook begonnen worden met de aanleg van de verbindingsweg tussen de parkeerterreinen en de Bredaseweg. Echt tevreden over de medewerking van de gemeente is men niet. P. Kersten van de Dienst Bouw en Huishoudelijke Zaken: 'De gemeente had de universiteit een warmer hart kunnen toedragen. Ze heeft nooit geld beschikbaar willen stellen voor de Taxandriabaan, maar legt wel extra voor Fuji een weg aan.'Toch zijn de uiteindelijke voordelen van de grondruil onmiskenbaar. Van Berkom: 'Door het wegvallen van de Verbernelaan krijgen we een aaneengesloten terrein, een bedrijfsmatig geheel'. Opvallend 'detail' bij de grondruil is overigens, dat de strook bos aan de Oostkant van het universiteitsterrein in de toekomst een bouwbestemming krijgt. (CJ)

Heksen, hoeren en god-geleerden Het is wel bekend dat sommige vrouwen véél meer dan twee tepels hebben. Het zijn zeker heksen en het is om hun talrijk duivelsuitbroedsel te zogen. Onderzoek dat, heilige mannen! Ontbloot en betast zulke zondige, wulpse wijven! En ontwaart uw heilige speurzin die vele tepels - maar ook pukkels en puistjes, moedervlekken en wratjes zijn soms duveltepels en tonen des te meer hoe geveinsd en geslepen zo'n duivelin haar

schuld wil verbergen - dan, godgeleerde heren, is het wettig en overtuigend bewijs geleverd. En mist ze ze, pas dan extra op, want dan moet het wel een heel doortrapt en kwaadaardig tovenares zijn. Voldoende bewijs dus voor de brandstapel! Als het zó met de zaken gesteld is dan zit het slachtoffer onherroepelijk in het net. Het boek van Raymond Jean beschrijft zo'n martelgang van hysterie, plattelandsmagie, religieuze dweperij en het proces van inquisitie. Wurgend. Het is een boek dat je ademloos uitleest om daarna een deel van je nachtrust verspeeld te hebben. De ondergang van de non Madeleine en de priester Louis Gaufridy wordt zo beschreven dat je het niet licht zult vergeten. Het boek is zo pakkend omdat het meer een roman is dan een verantwoord historisch werk. De gewetensvolle wetenschapper laat schrille con-

trasten vervagen terwille van geleerde nuanceringen. De romanschrijver wil liever een aangrijpend verhaal dan greep op de historische waarheid. Jean kan eigenlijk alleen zo'n meeslepend boek schrijven omdat hij zich verregaand baseert op de partijdige en beroemde beschrijving die Jules Michelet al in 1862 van dit geval gaf. Het geamuseerde, wat afstandelijke en nogal partijdige toontje van Jean wordt gelegitimeerd door het negentiendeeeuwse verlichte en positivistische denken van IVIichelet. Religieuze gewoonten en gedachtes van omstreeks 1600 beschrijft de verstandige moderne mens, oordeelde Michelet, zoals hij het rommeltje in de kinderkamer beschrijft. En Raymond Jean treedt in zijn voetspoor. Het is bijna voorspelbaar dat hij de grootinquisiteur bijvoorbeeld beschrijft als: 'Een autoritaire persoonlijkheid met een rijzige gestalte en een scherp getekend gezicht, zwarte ogen en een zwarte baard. Niet bijster intelligent, bij tijd en wijle zelfs beangstigend lichtgelovig. Maar een geslepen tacticus, met name in zijn geloofsijver mentaal onwrikbaar en vastberaden'. Je ziet zo'n vent wel staan dan, maar toch meer in de 19e- dan in de 16e- of 17e-eeuw, en meer in de gedachten van Nietzsche of Dostojewski dan in de werkelijkheid van zijn eigen tijd. Voor het verlichte denken moet een inquisiteur behalve een zwarte baard hebben ook zowel dom als fanatiek te zijn. Anderzijds zijn ze door de traditie en de organisatie van de kerk of hun kloosterorde wel heel slim en tactisch bezig. Het nadeel van dit soort simplificaties is dat de historische bronnen en de moderne interpretatie daarvan geweld wordt aangedaan. Bovendien heeft Jean waarschijnlijk niet in de gaten dat hij zelf ook niet gelooft in deze scheeftrekking, want hij laat dezelfde inquisiteur steeds heel behendig en slim handelen

en oordelen. Het voordeel is dat je de lezer mee kunt slepen en laten delen in de heilige verontwaardiging over het vele weerzinwekkende wat gelovige, zieke breinen aan sadisme bedenken kunnen. Je wordt misselijk van dat mengsel van hysterics en hypocriet denken en doen. Een prachtig boek dus, maar geen bijdrage aan de moderne historische wetenschap. Het tiental bijdragen over seksuele voorstellingen in Nederland van 1300 tot 1850 is dat zeker wel. De nederlandse historici hebben het laten afweten op dit terrein. De geschiedenis van de seksualiteit werd overgelaten aan medici, sociologen of psychiaters. In het voorwoord wordt op bekrompen wijze afgegeven op die

voorgangers en op mensen als Peter Gay en Jos van Ussel. Wat met name de beide redacteuren daar tegenover weten te stellen is echter niet erg overtuigend. Veel blijft nog in het détail onderzoek steken en al te veel is onvruchtbaar gekissebis over de betekenis van woorden. Niettemin, in de bundel staan ook fraaie bijdragen die het lezen alleszins waard zijn, zoals de epiloog van Anton Blok, het stuk over Zodoms zaai van Theo van der Meer en het goed geschreven stuk Die dan hare wyven laten afweyen. De bijdrage van Petty Bange schrijft wat al te veel uit over het prachtige Un temps pour embrasser van J.L. Flandrin. Wat Ieren de heiUge kerkvaders ons toch veel over zonde en wellust! Eén van de zeven hoofdzonden is luxuria, onkuisheid. Jawel, maar let op, paus Gregorius de grote maakte al verschil tussen gewone onkuisheid,/om/'catio, overspel, adulterium, incestus, stuprum (ontmaagding) en raptus (verkrachting), en, het allerergst, de tegennatuurlijkheid, pacca^wm contra naturam. En waarom is incest minder erg dan verkrachting volgens de heilige vader? Wel, het eerste blijft binnen de familie terwijl verkrachting en ontmaagding natuurlijk een smaad is de man en zijn verwanten aangedaan. Zijn eigendom werd immers als het ware schade aangedaan. Vrijen was tenminste een dagelijkse zonde, tenzij je het dagelijks deed. Dan was het een hoofdzonde. Dat was het ook als je er plezier in had. Zondig is de mens en verdorven reeds van de moederbuik af. Ontstaan uit dierlijke begeerte en smerig zaad en gevoed door menstruatiebloed, zo smerig en onrein, zoals men weet, dat de boomgaarden ervan verdorren en de honden als ze het eten dol worden. Charles Vergeer Raymond Jean: De duistere bron. Een verhaal over liefde en hekserij in de zeventiende eeu w. En Hekma & Roodenburg (red.): Soete minne en helsche boosheit. Seksuele voorstellingen in Nederland 1300-1850. Beide boeken van uitgeverij SUN, Nijmegen.

STICHTING

.>\CTI\£i

Activite nodigt ambitieuze studenten

miA, HONGKONG PROJ

^^-O^SSB

Efcést ^& öö#%e!9 studiereis naar Chirfrei W.-^bmro'm mm^mm ftOWITE een

INFORMATIE 8IJE op 1$ oktober 1988 20.Q /„..i^-é!,„lf^^^./a

Inleiding door Prof. R.A. de Moor

LA BLONDE

fQ

/ \

AAP-NOOT-MIES Even voorstellen: Ik ben Luud van De PC-Shop is geen bedrijf met Erk, verantwoordelijk voor de winstoogmerk, maar een onderPC-Shop. Wat de PC-Shop doet? deel van de universiteit. On;^* U in en bpiten de universiteit heltaak is wel: U met alle ons ter bepen mĂŠtautomotiseren. Dit doe ik schikking staande middelen te indoor u computers en alles er omformeren en te adviseren. Daarheen te demonstreren om U (nog voor zijn mensen binnen beter) wegwijs te maken in wat het rekencentrum, wel en wat (nog) niet kon. vrijgemaakt, onder wie De PC-Shop is er voor medewerik.^ kers en studenten van de KUB. Sommigen zijn experts, anderen durven een toetsenbord nauwelijks aan te raken, maar zien wel het nut in van een PC. Om misverstanden te voorkomen: ons doel is niet p r i m a i r U een systeem ' ofwqfdan^^ookf verkdv ,^^ pen. J

Toch mogen wij aan U verkopen. Dit kan tegen uiterst lage prijzen (geen winstoogmerk), waarbij ook nog een maximale serv^ice en een goede garantie g e g ^ e n wordt. .# U weet n l/wat we voor U kunnen betekenen. Aarzel niet bij ons binnen^te lopen, U wordt er alleen'maar wijzer van. Luud van Erk

'*

COMPUTER ?^^RC. SHOP! PC-Shop Katholieke Universiteit Brabant/Gebouw C, Kamer 2 2 7 % Hogeschoollaan 225, 5037 G C Tilburg; Tel.: 013-662558 ^

WORDT LINKS LIEVER?

Het geschuif met panelen binnen de grootste leiders van links echt willen knokken, waarte- voor het uiten van hun opinies. Mocht ook u - al dan niet tussen de linkse partij heeft in Nederlands politieke gen dan, of waarvoor? Een deel van de idealen waarvoor de schuifdeuren - politiek bedrijven, dan zou u huiskamer heel wat losgemaakt. Een deel van de achterban meent dat het 'realisme' van de arbeidersbeweging vroeger in het geweer een proefabonnement zeker moeten overweroergangers niets minder is dan verraad aan de kwam, is inmiddels bereikt. De vraag is alleen gen. U krijgt NRC Handelsblad dan vier webeginselen. 'De leiding wil weer op het pluche of'men' nog bereid is die verworvenheden te ken voor slechts f. 13,75. Als u op werkdagen en doet daarvoor zoveel water in de wijn dat blijven betalen. Zelfs nu er alom wordt bezui- voor kwart voor acht 's avonds kosteloos belt er zo langzamerhand zuiver water wordt ge- nigd, blijkt het niet makkelijk om krachtig ver- met 06-0555, dan bent u binnen een paar dagen van de partij. zet daartegen te mobiliseren. schonken.' Links lijkt wat naar rechts, en rechts wat En zijn de nieuwe leiders wel hard genaar links op te schuiven. En in het midden is noeg? Deftactievoorzitterheeft jarenlang met werkgevers om de tafel gezeten. Heeft hij daar- het zo'n gedrang om de gunst van de kiezer, door niet tĂŠ veel begrip voor hun standpunt dat men er elkaar regelmatig op de tenen staat. NRC Handelsblad stimuleert het poligekregen? Bovendien, hoeveel 'strijdbaarheid' tieke bedrijf door het verschaffen van feitenmag je verwachten van een partijvoorzitter die materiaal en door aan vertegenwoordigers afkomstig is uit het bedrijfsleven? De kemvraag is wellicht: als de nieuwe van verschillende richtingen mimte te geven VOOR WIE DE NUANCE ZOEKT.

NRC

De medecWtngenpagma wordt verzorgd doof de afdelitig Interne Comrmirjicaöe. Ownsterj en facutteiten leveren c c ^ j zsm aan, ultertpï vrijdag 12.00 uyr vóór het verschijnen var> de nieuwe Ünivers. t.v.tn. beperkte ruin^e i$ het zaak berichten kort en kernachtig te fomiulerBn. De redactie kan berichten wqzigen. Bij teveö eopij krggt de h o o g t e actualiteitswaarde voorrang.

ALG KINDEROPVANG KUB Door de Universiteitsraad is besloten dat kinderopvang als een basisvoorziening van de K.U.B, dient te worden aangemerkt. Op termijn dient deze voorziening op ons I eigen terrein plaats te vinden; In het huisvestingsplan 1992 is dan ook ruimte voor kinderopvang gereserveerd. In de periode van 1 januari 1989 tot 1 januari 1 992 zal de samenwerking met kinderopvang 'WIP-WAP' worden gecontinueerd, waarbij het aantal kindplaatsen tot 20 zal worden uitgebreid. Het kinderdagverblijf biedt opvang voor kinderen van 6 weken tot 4 jaar gedurende een aantal dagdelen en Is 8 uur per dag geopend. Van belang Is dat de inbreng van KUBouders bij de gang van zaken groot Is. Daarom dient met geïnteresseerde ouders een goede organisatorische v o m gevonden te worden. Belangstellenden voor de kinderopvangvoorziening worden gevraagd zich vóór 1 november 1988 te melden bij mw. J . van Oosterhout van de Dienst Personeelszaken (tel. 013-662238). Zij zullen ven/olgens worden uitgenodigd voor een bijeenkomst, waarin overlegd zal worden over taak en vormgeving van de ouderinbreng.

r

FEW

INZAGE Inzage tentamen Informatiesystemen (Ribbers/Nielen) wordt gehouden op vrijdag 14 o k t o b e r 1988 vanaf 10.30 uur In kamer B 203.

KEUZEVAK W I S K U N D E Op vrijdag 28 oktober a.s. vindt overleg plaats met alle belangstellende studenten econometrie ter bepaling van de In het voorjaarssemester 1989 te geven cursussen 'keuzevak wiskunde' (zie pag. 236 studiegids). Plaats: CZ 111 Tijd: 13.00-13.30 uur.

r

FRW

T E N T A M E N BURGERLIJK RECHT AENB Om onduidelijke redenen is bij sommigen de opvatting ontstaan, dat de bundel Van Zeben/Sterk mag worden meegenomen naar de tentamens. Voor alle duidelijkheid daarom: nog steeds mag men op het tentamen uitsluitend zijn wetboek gebruiken.

FWW RECHTSFILOSOFIE B Gewijzigd tel.nr. Afspraken met mr. T. de Maagt kunnen vanaf heden gemaakt worden via nr. 663075. Tijden en plaats blijven ongewijzigd.

r

FSW

SOCIOLOGIE, BB. De cursus Formele Organisatie In het avondprogramma vindt voortaan plaats op maandag 19.30-21.00 uur In AZ 9.

VAC CentER en I.T.K. zoeken gezamenlijk op korte termijn een: ADJUNCT-DIRECTEUR (V/M) (vacnr. 355) die voor belden Instituten (voor ca. 0.6 resp. 0.4) organisatorische en beheersverantwoordelijkheden op zich wil nemen. CentER Is een Internationaal georiënteerd onderzoeksinstituut van de Economische Faculteit, waarin naast een vijftal vaste Members, veel wisselende Fellows en Visitors worden uitgenodigd. Verder omvat het Instituut een aantal AIO'S. De voertaal Is Engels. I .T. K. Is een onderzoeksinstituut van de Letterenfaculteit en de Economische Faculteit gezamenlijk en Is gericht op het brede terrein van taal en informatica. Het secretariaat van I.T.K. bedient ook het desbetreffende werkverband. Vanuit het instituut wordt de coördinatie verz o r g d van een landelijk S P I N hoofdprogramma (met Nijmegen, IPO en Oce) voor mens-machine communicatie. Belde Instituten ontvangen aanzienlijke start-subsidies van O & W e n de K.U.B, en bijdragen van de twee faculteiten. Belden zijn ook aparte beheerseenheden binnen de K.U.B., en hebben een eigen secretariaat, waar ook uitvoerende beheerstaken zijn neergelegd. Taken De adjunct-directeur ondersteunt de respectievelijke directies en de Board van CentER en het bestuur I.T.K. met een accent op de algemene bestuurlijke organisatorische en budgettaire vraagstukken.

Met name ondersteuning bij het opzetten en uitvoeren van het onderzoekbeleid vergt veel van diens aandacht (onderzoekprogramma beschrijven, projectvoorstellen opmaken, aanvragen VF en extern verzorgen, externe fondsen opsporen en verkennen). De adjunct-directeur rapporteert aan de directeur van het CentER respectievelijk aan de algemeen directeur I.T.K. Functie-eisen - academische opleiding, liefst met affiniteit tot een der vakgebieden; - goed Inzicht in het functioneren van de universiteit en ervaring met onderzoekbeleid; - enige relevante managementervaring; - zeer goede contactuele eigenschappen en redactionele vaardigheid; - uitstekende beheersing van de Engelse taal in woord en geschrift. Salaris inpassing In schaal 11 tot een maximum van f 6.065, — bruto per maand. Informatie bij drs. H.J.M. Hopman (tel. 2461) of bij prof. dr. A . Barten, director CentER (tel. 3026) en prof.dr. H.C. Bunt, algemeen directeur I.T.K. (tel. 2653) Sollicitaties richten aan het Hoofd van de Dienst Personeelszaken, onder vermelding van het vacaturenummer op de enveloppe Postbus 90153,5000 LE Tilburg, blnnerï 1 week na het verschijnen van deze advertentie.

Ter stimulering van het bedrijfseconomisch wetenschappelijk onderzoek gaat de Faculteit der Economische Wetenschappen, daartoe mede in staat ingesteld door D.S.M., over tot het aantrekken van een BIJZONDER HOOGLERAAR BEDRIJFSECONOMIE op de zgn. WIm Bogers-leerstoel. Deze hoogleraar zal voornamelijk als research-hoogleraar opereren. Het centrale onderzoekthema van de vakgroep heeft betrekking op een problematiek van ondernemingsstructuur en ondeme-

mlngswaarderlng. De verhoudingen tussen en binnen ondernemingen vragen ten gevolge van veranderende concurrentlepatronen, technologische vernieuwingen, efficiency verbeteringen e.d. om voortdurende heroriëntatie en herstructurering. Daarbij dient te worden aangesloten bij benaderingswijzen die In de Internationale literatuur als vernieuwend en veelbelovend worden aangemerkt. Te denken valt o.a. aan toepassing van het agency-paradigma, de transaktlekostentheorle en optionele waardering. Het onderzoek zal in sterke mate empirisch georiënteerd zijn, waarbij moderne econometrische technieken een belangrijke rol kunnen spelen. Van kandidaten wordt verwacht dat zij - een (bedrljfs)economlsche academische opleiding hebben afgesloten met een promotie; - veelvuldig hebben gepubliceerd, ook in erkende Internationale vaktijdschriften; - ervaring hebben opgedaan In het verrichten van onderzoek bij buitenlandse universiteiten of instellingen c.q. werkzaam zijn geweest in een Internationaal opererende onderneming; - in staat zijn om verschillende onderdelen van de bedrijfseconomie in onderlinge samenhang te beschouwen en zo nodig te Integreren; - stimulerend en coördinerend kunnen optreden bij opzet en uitvoering van onderzoek; - moderne methoden van econometrische analyse kunnen toepassen; - beschikken over didactische vaardigheden en ervaring. Zij die belangstelling hebben voor deze functie of die de Faculteit op geschikte kandidaten willen attenderen, worden uitgenodigd om zich schriftelijk (met curriculum vitae en lijst van publicaties) te wenden tot de Benoemingsadviescommissie Bedrijfseconomie, t.a.v. de secretaris A.C. Janssen, Postbus 90153,5000 LE Tilburg. Verdere Informatie kan worden Ingewonnen bij de voorzitter van de betrokken vakgroep, prof.dr. S.W. Douma tel. 013-662428.

Afgestudeerd? Krijg dan bij ons 'n internationale kijk op de accountantspraktijk. Als afgestudeerd bedrijfseconoom staat de wereld voor u open. Figuurlijk maar vaak ook letterlijk. Vele multinationale ondernemingen bieden u een carrière met inter nationale perspectieven aan. In de accountancy maakt Price Waterhouse Nederland deel uit van een wereldomvattende organisatie van accoun tants, organisatie- en belastingadviseurs. De ruim 4 0 0 vestigingen in meer dan 100 landen bewijzen de kracht van deze samenwerking. Als u een werkkring bij Price Waterhouse aanvaardt, ontmoet u niet alleen Nederlanders. Ook buitenlanders worden uw collega's binnen het kader van uitwisselingsprogramma's. Zo'n stage behoort in een later stadium ook voor u tot de reële mogelijkheden. Voor u w loopbaan en carrièreplanning zijn deze veelzijdige contacten uiteraard van groot belang. In samenhang met uw postdoctorale studie voor registeraccountant doet u een schat aan vakkennis en ervaring op.

Onze internationale opstelling maakt u onder meer vertrouwd met de contrólebeginselen en -verslaggevingsnormen in diverse landen. Natuurlijk stellen wij u tevens in de gelegenheid om u w studie succesvol af te ronden. Er zijn goede regelingen om colleges en lessen te volgen en tentamens en examens af te leggen. U w honorering behoort tot de beste op ons vakgebied. Dat geldt eveneens voor het aanvangssalaris. Daarnaast zijn er aantrekkelijke secundaire voorzieningen zoals auto- en studievergoedingen.

Ambieert u een werkkring bij Price Waterhouse? Neemt u dan contact op met Ester Daniels, Koninginnegracht 8, 2514 A A 's-Gravenhage. Telefoon (070) 108 308.

Price Waterhouse in Nederland maakt deel uit van de wereldwijde Price Waterhouse organisatie van accountants, belastingadviseurs en management consultants, met kantoren in meer dan 100 landen.

Price Ifh/eriiouse Xederland ACCOUNTANTS ACCOUNTANTS

Konin

ginnegracht 8, 2514 AA Den Haag. Tesselschadestraat 18-22,1054 ET Amsterda

C9

Éè ^ " ^

m. Mr. H.F. de BceHaan 64, 7411 AK Deventer. Schouwburgplein 30-34. 3012 CL Rotterdar

-

I

D5Wi DIENST S T U D E N T E N Z A K E N EN WELZ IJN Openingstijden informatiecen­ t r u m (gebouw N, kamer 24) maandag 13 00 15 00 uur dinsdag t / m donderdag 11 00 15 00 uur vrijdag 11 00 13 00 uur dinsdag ook 16 30 18 00 uur Voor informatie of afspraken met de de­ kaan kun je terecht in het Informatiecen­ trum of telefonisch 662211 Buro Welzijn (studie­ en beroepskeuze adviseur, medewerker vorming en wel zijn, studentenpsychologen) en Buro studentenarts tel 662116 Steunpunt studiefinanciering tel 06­3212154 of 06­3991139 of 013­668010, of aan de ba­ lie tijdens openingstijden informatiecen­ trum GROEPSBEGELEIDERS G EZOCHT Op 19 oktober as (de woensdag in de herfstvakantie) organiseert de Dienst Studentenzaken en Welzijn een voor lichtingsdagvooras studenten Wij zoe­ ken ouderejaars studenten die op deze dag (van 09 00 tot ca 14 OOuurjopwil len treden als groepsbegeleid(st)er D w z aan de hand van een programma een groep as studenten (evt met hun ouders) rondleiden, vertellen over je eigen ervaringen met de studie en met het student­zijn, en vragen uit de groep beantwoorden Met name EKONOMIE studenten, maar ook letteren, sociolo­ gen en bikkers roepen we op zich hier­ voor aan te melden Vooraanmeldingen nadere informatie kun je terecht bij DSW in het informatiecentrum (zie boven) Als dank krijgen groepsbegeleid(st)ers een

Menu

PERIODE 17 T / M 21 OKTOBER 1988 M A A N D A G 17/10 schotse boerensoep of hekfere aspergesoep papr ikascbnitzel of saucijsje hongaarse saus bfoccoti è ta crème of mexicomix njst of gekookte aardappelen Veg papnkaschnitzef rijst hongaarse saus mexicomix DINSDAG 18'10 chinese tomatensoep of spinaziesoep karbonade of stioarmaburger champignonsaus andijvtesalade of bleeksetderie patates frites of gekookte aardappelen Veg gevuld flensje champignonsaus andijviesalade patates f rttes

onkostenvergoeding a f 25, en na af loop van het programma een borrel aan­ geboden AKTUELE STUDENTENINFORMATIE In deze rubriek wordt melding gemaakt van nieuw binnengekomen informatie­ materiaal voor studerenden In het Infor­ matiecentrum wordt dit materiaal, dat van uiteenlopende aard is, tenminste ge­ durende een maand ter inzage gelegd Deze week aktueel * Een voorbereiden de notitie betreffende de 'Erasmus­ studies' in relatie tot de sociale zekerheid in de europese gemeenschap In het voorjaar van 1989gaatTilburg van start met drt program Docenten uit alle delen van de EG zullen colleges geven over de diverse aspecten van de sociale zeker heidsstelsels binnen de EG De notitie gaat dieper in op inhoud van de verschil lende colleges Data worden eveneens vermeld

Veg

gevulde courgette koofsatade gebakken aardappelen DONDERDAG 20/10

ossestaartsoep of heldere preisoep bami goreng kroepoek uitjes kipkerrtesoufflé pindasaus gebakken et of hachee Veg

kapucijnerschotel

rauwkost

VRIJDAG 21/10 tomatensoep of vermicetlysoep gebakken schetvisf ilet ravigottesaus of kemevleesragout worteltjes of doperwten patates frites of gekookte aardappelen Veg 2 kaaskroketten ravigottesaus sperciefoonensalade patates frites

Breng je studie in praktijk door bedrijfs opdrachten van internationale allure uit te voeren Bezoek Nederlandse bedrij ven die in China actief zijn Verruim je blik naar het Verre Oosten dat voor jou dich terbij komt door het China, Honkong project van Activite Proef de Chinese cultuur in de Volksrepubliek China en Hongkong zelf' Deze unieke mogelijkheden zullen wor den toegelicht in een informatiebijeen komst die door Activite (als doch terstichting van Vite) georganiseerd wordt Op dinsdag 18 oktober zal Rector­Magnificus Prof Dr R A de Moor deze bijeenkomst inleiden waarna een volledige presentatie van het project in al zijn facetten gegeven wordt Alle vragen van studenten kunnen worden beantwooid en hier bestaat ook de ge­ legenheid in te schrijven Datum dinsdag 18 oktober Tijd 20 00 uur Plaats AZ 7 (laatste mogelijkheid voor gedetailleerde informatie)

ECOFEEST I N NOORDERLIGT Woensdag 26 oktober staan de deuren vanNoorderiigtom22 OOuurweeropen om de kelen van menige student te sme­ ren Hoogtepunt van de avond is een spetterend optreden van Herb Mews & the Mules, die ons verzekerd heeft in staat te zijn de hele zaal zijn swingende liedjes te laten meezingen Iedereen is van harte welkom (wel collegekaart meenemen)

AUDITIES NSK-15 Het Nederlands Stu denten Kamerkoor houdt op maandag 24 oktober a s audi ties Plaats Brabants Conservatorium, Kempenbaan 27, Tilburg Tijd 18 00 21 00 uur Het NSK wordt jaarlijks opnieuw samen gesteld na audities die in de meeste uni­ versiteitssteden worden gehouden In een korte, intensieve repetitie periode van enkele weekenden en een week (ja nuari 'februari) wordt het repertoire in gestudeerd, waarna acht concerten in verschillende Nederlandse steden wor den gegeven Op het programma staan dit jaar werken van Britten Werie Stockhausen, Bar lowen Musgrave Ter gelegenheid van het 15­jarigi)esta_an van het NSK zullen met een lustrumkoor, gevormd uit reu nisten (NSK 1­14), twee bijzondere lus trum concerten woden gegeven, uitge voerd zullen worden werken van Selle Mahler, Bergen Penderecki, met bezet­ tingen van 8 tot 16 stemmen Dingent van het NSK is Cees Rotteveel, hoofdvakdocent koordirectie aan het Brabants Consen/atonum en hoofd van het Muzisch Centrum van de TU te Delft bovendien dirigent van het Hollands Vo­ caal Ensemble De deelnamekosten bedragen f 225 hier staat tegenover dat geen verdere kosten in rekening worden gebracht en dat alle reiskosten worden vergoed Voor inlichtingen en/of aanmeldingen Hans Noyens, tel 013­436814

EXCURSIE RABOBANK UTRECHT Woensdag 26 oktober organiseert het eco mentoraat een excursie naar het hoofdkantoor van de Rabobank in Utrecht De middag wordt gevuld met een lezing over 'de Rabobank als corpo­ ratieve bank' en over het marketingbe leid ten aanzien van de particulieren markt Verder wodt er een interessante videopresentatie gegeven en is er gele genheid om de marketingmannen van de Rabobank vragen te stellen Als toetje kan men ­ zo de tijd dit toelaat nog een uurtje vertoeven in Hoog Ca therijne, dat slechts op een steenworp afstand gelegen is van het imposante hoofdkantoor Bij inschrijving ontvangt iedere deelnemer een artikel, dat als achtergrond infromatie dient Inschrij ven op B 512 (mentoraatskamer) Kosten f 9 , ­ Maandag 9 00­13 00 uur, dinsdag 13 00 17 00 uur, woensdag 9 00 ­17 00 uur

WEWI HERHAALDE OPROEP 2e onderzoeker gezocht (econoom/so cioloog arbeidsverhoudingen) Voor een onderzoek naar personeels en ar beidsmarktbeleid ten aanzien van medi terrane vrouwen in de regio Tilburg Klant Koordinatiegroep Mediterrane Vrouwen en Arbeid Informatie Rob van Asten (013­436046), Wetenschapwinkel 312(013 662819) onderzoeker gezocht (organisatie­socio loog, psycholoog of econoom) Voor een onderzoek naar de buitenlandse jon gerenorganisaties in Noord Brabant Welke organisaties zijn er, wie on dersteunt hen en hoe zijn ze georga­ niseerd Klant Provinciale Organisatie Buitenlan ders Informatie Ricus Timmers, We tenschapswinkel S12 (013 662819)

Sportnieuws AUDITIES NSK-1S Het Nederlands Stu denten Kamerkoor houdt op maandag 24 oktober a s audi ties Plaats Brabants Conservatorium, Kempenbaan 27, Tilburg Tijd 18 00 ­ 21 00 uur Het NSK wordt jaarlijks opnieuw samen gesteld na audities, die in de meeste uni versiteitssteden worden gehouden In een korte, intensieve repetitie periode van enkele weekenden en een week (ja nuari/februan) wordt het repertoire in gestudeerd, waarna acht concerten in verschillende Nederlandse steden wor den gegeven Op het programma staan dit jaar werken van Britten, WerIe, Stockhausen, Bar low en Musgrave Ter gelegenheid van het 15­jarig bestaan van het NSK zullen met een lustrumkoor, gevormd uit reu­ nisten(NSK 1­14), twee bijzondere lus trum­concerten woden gegeven, uitge­ voerd zullen worden werken van Selle, Mahler, Bergen Penderecki, met bezet tingen van 8 tot 16 stemmen Dirigent van het NSK is Cees Rotteveel hoofdvakdocent koordirectie aan het Brabants Conservatorium en hoofd van het Muzisch Centrum van de TU te Delft, bovendien dirigent van het Hollands Vo­ caal Ensemble De deelnamekosten bedragen f 225, , hier staat tegenover dat geen verdere kosten in rekening worden gebracht en dat alle reiskosten worden vergoed Voor inlichtingen en/of aanmeldingen Hans Noyens, tel 013 436814

LOF CONGRES 28 OKTOBER AMSTERDAM Vanaf 11 oktober hangt er op het FIT een inschrijflijst voor mensen die met de bus meewillen naar dit congres Dit vervoer zal gratis zijn De uiterste inschrijvings­ datum IS 20 oktober

Vrouwen

WOENSDAG 19/10 mexicaanse bonensoep of boutlfonsoep varkensroltade of tartaar utensaus spruitjes of koolsaiade gebakken of gekookte aardappelen

C H I N A , H O N G K O N G PROJECT

OPEN A V O N D Op dinsdagavond 15 november organi seert de Vuurdoop een OPEN AVOND VOOR VROUWEN over de ontwikkelin gen op het gebied van de voortplan tingstechnologie Welke vragen stellen feministische vrouwen hierbij ■" Is er nog wel keuzevrijheid voor vrouwen' En wat betekent het wanneer mensen mede schepsters van God geworden zijn' De theologe Dorry de Beijer zal dit the­ ma leiden Zij heeft in haar doktoraal skriptie enkele aanzetten ontwikkeld tot een feministische ethiek van de voort­ planting De avond begint om 20 00 u en duurt tot + 22 00 u Hierna is er nog de gelegen heid om door te praten met elkaar onder het genot van een drankje De kosten zijn f 2,50 De open avond voor vrouwen wordt gehouden in de Vuurdoop, Bis schop Zwijsenstraat 17 in Tilburg Tel 013­421982

SQUASH TOURNOOI De squash vereniging LANCELOT i o organiseert een groot aanvangstournooi o p 3 n o v Inschrijfgeld/ 5,— Inschrij­ ven dl, WO en do van 17 30­18 00 in de sporthal Bel voor info Bjorn 362083

thousiasme groot waren, zal aan het ein­ de van het sportjaar (eind juni 1989) op­ nieuw een Superkup worden georgani­ seerd Wil je meedoen en vast in training gaan, dan kun je deelnemen aan de al­ gemene konditietraining op dinsdag, woensdag en donderdag Extra Keep M o v i n g Op donderdagmiddag van 12 30 tot 13 15 uur IS er een extra Keep Moving op het Sportcentrum Keep Moving B in de loop der jaren een begrip geworden on­ der de sportkaarthouders Het is een soort konditietraining op muziek Door deze muziek blijf je bewegen, zonder dat je echt in de gaten hebt dat je moe wordt. Het IS dus de ideale manier om iets aan je konditie te doen Ditjaarwordtook, naast de'normale'tij­ den van17 00tot17 45 uur, op donder­ dagmiddag een Keep Moving gegeven Dit IS speciaal gedaan voor mensen die moeilijk om 17 00 uur op het Sportcen­ trum kunnen zijn vanwege college of werk Nu is er dus de mogelijkheid om in je middagpauze een Keep Moving te vol­ gen Deze IS zonder extra kosten bij te wonen, mits je een sportkaart hebt Kom een keer langs en doe mee, want het IS een feit dat regelmatig aan sport doen een gunstig effekt heeft op studie en werk Ons motto is Blijf bewegen met Keep Moving Rooster S p o r t c e n t r u m tijdens TSK­Binnen

PENDRAGON Tennisvereniging l ^ c o s t e We zijn op een punt gekomen waarbij we een aantal mensen in onze vereniging succes en plezier moeten toewensen voor de komende penode Op de eerste plaats IS dat het nieuwe bestuur, dat het turbulente leven in onze vereniging in goede banen moet zien te leiden Ten tweede zijn dat de Polen­gangers voor wie het vertrek nu zeer dichtbij is We wensen hen een gezellige en ervarings­ rijke vakantie toe Ten derde zijn er dan nog de organisatoren van de Lacoste clubavonden, die hun best wel zullen doen om ook daar weer een gezellig festijn van te maken Last but not least de nieuwe ledeni ± 60 mensen hebben zich aangemeld en gaan ongetwijfeld een gezellige tijd tegemoet Er kunnen er echter nog steeds enkele bij Je moet je daartoe aanmelden bijN Brentjens (tel 358248) Komende activiteiten (onder voorbe houd, zie publicaties op het Lacoste­ bord) uitstapje naar Antwerpen (E C C toernooi) en een land weekend uit er­ gens in Nederland .

TSK '88 Binnen De Tilburgse Studenten Kampioen­ schappen 1988 georganiseerd door S T S S O Pendragon staan weer voor de deur Van 17 t / m 20 oktober kun je weer deelnemen aan de volgende spor­ ten hockey, zaalvoetbal, volleybal, bad­ minton, tafeltennis, basketbal, schaken en schermen Laat je Olympische ge dachten spreken en doe mee De TSK is toegankelijk voor elke sportende student van Tilburg, dus ook als je geen sport kaart bezit Inschrijven kun je, individueel of per team, voor 12 oktober Voor meer informatie kun je terecht bij KUB sport­ centnjm,tel 013­663012 Donderdag 20 oktober zijn de finales en aansluitend feestiMii

D r i b b e l langs De dames 1 Pendragon Basketbal zoe ken nog enkele dames voor het kompe trtieteam Er wordt getramd op maandag van 17 45­19 15 uur in het Sportcentnim van de universiteit Dribbel eens langsi Superkup Vrijdag 30 augustus heeft de wedstrijd om de Superkup plaatsgevonden Een geslaagd evenement dat volgens allen voor herhaling vatbaar is Uitslag Superkup 1 Mike Duppen 69 p n t , 2 Anthonio Lambnno66pnt , 3 LucKonings64pnt Aangezien de belangstelling en het en­

Inde week van 1 7 t / m 2 1 oktoberwordt in het Sportcentrum de TSK­binnen ge­ organiseerd Daardoor is een groot deel van de accommodatie met beschikbaar voor lessen en/of vrije sport Wat wel doorgang vindt ­ vrije sportbeoefening op het sportveld ­ alle keep m o v i n g t r a i n i n g e n o p m a a n d a g t / m vrijdag tennisgroepen op vrijdag ­ vrije sport. Verder vervallen alle lessen Konditietraining met gewichten Wij zijn gestart met de krachttraining Dit vindt plaats in het gymzaaltje achter ba­ sisschool 'de Westpoort', Ringbaan West 304 De tijden zijn anders dan op het oorspronkelijk rooster vermeld, hier­ mee rekening h o u d e n ^ maandag 18 15­19 30nivo3kursus 19 3O­20 4 5 n i v o 2 dinsdag 18 00­19 15nivo1 19 15­20 3 0 n i v o 2 20 30­22 00 nivo 2 woensdag 18 00­19 15 nivo 2 19 15­20.30 nivo 3 kursus donderdag 18 00­19.15 nivo 3 kursus 19 15­20.45 nivo 1 vrije sport 20 45­22 00 nivo 2 Tot ziens in ons nieuwe krachthonki

Oriëntatieloop Oirschotse­Hei Het Sportcentrum organiseert in samen­ werking met de studentenatletiekvere­ niging Parcival op donderdag27oktober een onentatieloop in de Oirschotse Hei Drt IS een loop op tijd over een parcours, dwars door bossen en hei, waarbij je met tweetallen loopt Het parcours dat uitgezet is, moet je zetf zoeken met behulp van aanwijzingen, opdrachten, een kaart en een kompas De werking van deze kaart en kompas wordt vooraf duidelijk uitgelegd door de coach van de Nederlandse Orientatie­ loopbond We vertrekken vanuit het Sportcentrum om 12 45 uur (gezamen­ lijk) Om 13 30 uur wordt een urtleg ge­ geven van ongeveer een half uur, waar­ na de tocht rond 14 00 uur van start gaat Het vervoer moet onderling geregeld worden, neem dus als het mogelijk is een auto mee Kosten f 2,50, bij inschrijving te vol­ doen Meer informatie en inschrijven kan aan de balie van het Sportcentrum G eef dan ook even door of je een auto hebt Laatje eens uitdagen om de combinatie van intelligentie, inzicht, conditie en doorzettingsvermogen te testen en doe mee aan deze looptochti

14 oktober 1988

'o

^SP^

s

BI

PARADOX

SCHOUWBURG

Hans Sparla

Tevredenheid, geen strijdbaarheid

Hans Sparla is vooral bekend als trombonist, o.a. bij Palinckx, het Paul van Kemenade kwintet en tot voor kort Vaalbleek. Zijn muzikale loopbaan is echter begonnen bij de accordeon waarmee hij al vroeg in diverse amusementsorkestjes terecht kwam. Inmiddels heeft hij de accordeon weer opgepakt en brengt dit als jazzinstrument weer onder de aandacht. Bij de carte blanche (telkens op maandag) zal hij zowel de trombone als de accordeon hanteren, waarbij hij begeleid zal worden dooro.a. PieterBasten Eric van der Westen. Op 17 oktober in Paradox, Willem II straat 24. PARADOX

Jarmo Hoogendijk / Ben van Dungen kwintet Trompettist Janno Hoogendijk, saxofonist Ben van Dungen en pianist Rob van Bavel behoren tot de top van de snel groeiende generatie jonge jazzmusici. Ze wonnen al veel prijzen in heel Europa en hebben talloze televisie-specials achter de rug. Dit kwintet, met een gemiddelde leeftijd van net boven de twintig, is uitgegroeid tot een van de beste nederlandse groepen in zijn genre. En dat genre valt het beste te omschrijven als amerikaansejazz. Maar, zo zegt Jarmo Hoogendijk, we zijn beslist geen bebopbandje, we gaan harmonisch en ritmisch veel verder. Op 24 oktober in Paradox.

Schouwburg, studiozaal, 18 oktober, 20.45 uur. De Volharding. In mei van dit jaar hoorde ik orkest De Volharding het laatst bezig, in Rotterdam. Ze speelden toen twee stukken die ook op het programma staan in Tilburg: 'Mikroskoop 1985, 1988' van trombonist Willem van Manen en 'Cookie Girl' van saxofonist Maarten van Norden. Het zijn twee composities die van elkaar verschillen als Joseph Beuys en Andy Warhol (om er maar even twee te noemen die hiertegen niet meer kunnen protesteren). Toen het concert opende met 'Mikroskoop', dacht ik: 'O God, niet weer dat gepriegel, dat gezoek naar de grenzen van de muzikale materie, dat kijken hoever je kan gaan in contrasten tussen zacht en luid, tussen simpel en gecompliceerd.' Niet FILMHUIS

De wereld door de ogen van een mens

dat dat niet interessant en spannend kan zijn, maar ik dacht dat ik dat allemaal al wel eens gehad had. Achteraf bleek zo'n stuk wel degelijk een funktie te hebben binnen het hele concert; de vier volgende komposities waren zo verschillend, ook onderiing, dat 'Mikroskoop' gewoon hoorde bij de staalkaart van hedendaagse gecomponeerde blazersmuziek die het repertoire vormt van De Volharding. Zo was dus 'Cookie Girl', dat het optreden afsloot, inderdaad de uitsmijter van de avond: ruig, vrolijk - niet in de zin van lollig, maar aanstekelijk en vol kleine grapjes in de muziek. Het was het soort muziek dat mij deed glimlachen van tevredenheid om een geslaagde avond. Tevredenheid dus, en geen gevoel van strijdbaarheid. Ik breng het toch maar even ter sprake, omdat zowel in de aankondiging als in de programmabrochure het gezeur over het strijdliederen-verieden weer opduikt. ringen, waarvoor armoede, onderdrukking en machtsmisbruik kenmerken zijn: dat alles geeft het werk van Ivens een 'meerwaarde' boven dat van andere cineasten. Z'n gedrevenheid leidde tot een groot aantal films die ieder als afzonderlijk beschouwd mogen worden. De oprechtheid komt al snel naar boven doordat hij vaak gebruik maakt van wat zich aandient, filmen dus zonder een verhaal vooraf. De sfeer bepaald door zijn bedrevenheid zo economisch mogelijk weer te geven. Gelukkig zijn de vertoonde copiën van het oude zwart/witte en krakerige materiaal gemaakt. Geplaatst in zijn tijd mag Ivens gezien worden als grondlegger van een manier van filmisch weergeven, die vele huidige programma-makers aan het denken heeft gezet en in brede kring is nagevolgd. Ivens verstaat de unieke positie van: 'ik stond erbij en keek er naar', maar

Voor wie het allemaal is ontgaan, er bestaat nog een mogelijkheid kennis te maken met het werk van nederlands meest eigenzinnige, verbannen en opnieuw gewaardeerde STUDIUM GENERALE filmer: Joris Ivens. De inmiddels hoogbejaarde (90) man, die onlangs in Venetië de Tentoonstelling in de ruimte rond de aula, 24-27 oktober. In tegenstelling Gouden Leeuw kreeg voor zijn getot eerdere berichten start deze tenhele werk, mag gekenschetst wortoonstelling pas op maandag 24 den als humanist, culturist, arbeider oktober. en strijder. Jaarlijks ondergaan zo'n half miljoen De blik van een ziener met kijk op de mensen verplicht of vrijwillig één of anwereld, steeds op zoek naar de dere vorm van psychologisch onderwaarheid. Zoals hij zelf zei: 'filmen zoek. Vrijwel altijd wordt daarbij gebruik is meer dan alleen een technisch of gemaakt van één of meer psychologiesthetisch produkt'. De getuigenis sche tests. Tegenwoordig bestaat zo'n test meestal uit een vragenlijst. Daaruit van, of de strijd tegen situaties kan de psycholoog, aan de hand van op waarbij mensen het slachtoffer zijn 'streng wetenschappelijke' wijze vastvan politieke of culturele verandegestelde formules, allerlei indicaties over de intelligentie (IQ), 'attituden' (houdingen), interesses, 'persoonlijkheidstrekken', enz. afleiden. De tentoonstelling geeft een intrigerend overzicht van al deze verschillende tests; van het experimenteerkistje van Roels en Van der Spek, via de Vier Platen Test van Van Lennep naar een volledig gecomputeriseerde persoonlijkheidsvragenlijst. 'Ik trek liever cirkels om iets dat Ik Daarnaast wordt een indruk gegeven van de plaats van de psychologische test niet kan benoemen en dat wordt organiseert in de Nederlandse samenleving aan de waarschijnlijk ook de sfeer waarin op woensdag 9 november hand van kranteknipsels en foto's. de lezing gegeven wordt', aldus een theaterreis Herman Coenen. Als universitair naar de voorstelling BUURTHUIS BINNENSTAD hoofddocent van de Vakgroep Soin Brussel van het totaalspektakel ciologie vult hij op 25 oktober het SUZOSUZ Cultuurcollege van het Studium Gevan de bekende groep nerale in onder de titel 'Het poëtiuit Barcelona sche lichaam: gemeenschappelijke fundamenten van wetenschappelijPlaats: Buurthuis Binnenstad (in de ke en artistieke expressie'. kelder). Op donderdag 20 oktober. Coenen -18 jaar verbonden aan de Aanvang: 20.00 uur. Sociologische Faculteit- heeft In Tilburg komt het migrantentheater meerdere onderzoeken verricht del nog niet 20 van de grond, er is op het monaar de 'functie van lichamelijkheid ment maar één groep die regelmatig opin sociologische processen'. Tijdens treedt. Wellicht zal deze avond bijdragen het Cultuurcollege hoopt Coenen tot grotere bekendheid en misschien kan een brug te slaan tussen de wetener wel een impuls van uit gaan tot nieuschap en de literatuur, tussen de we aktiviteiten op dit gebied. Op deze avond zullen twee regisseurs universiteit en het poëtische. Het vertrek Tilburg 18.00 uur spreken over verschillende vormen van poëtische ziet hij niet alleen als liteaankomst Tilburg 00.30 uur migrantentheater. Daarna volgt een toratuur, maar ook als kunst. Omdat richtprijs reis-1-entree f AO,— neelimprovisatie. Coenen het lichamelijke (communivraag infofolder 013 671184

Op de proef gesteld

THEATERWINKEL ZUIVER NYLON BIJZONDERE PROJECTEN

Over het migrantentheater

mm

MUS

Universiteiten schuiven poëtisch lichaam opzij

De laatste jaren is het eigenlijk alleen Amilcar Vasques Dias nog die als componist voor De Volharding verschijnt met politieke titels als 'Balada do Amor Militante'. (Van hem wordt in Tilburg een 'klaagzang' uitgevoerd: 'Pranto'.) Dat betekent echter niet dat de praktijk van De Volharding elke politieke overtuiging heeft uitgebannen. De keuze om in principe een zelfbeherend orkest te zijn, om zonder dirigent te werken, om alleen composities te spelen die voor het orkest geschreven (besteld) worden, is een daad van muziekpolitiek. Het is een standpunt t.a.v. produktieproces en -verhoudingen in het muziekbedrijf. Als er dus nog ergens studenten zouden zijn die op het eerste gezicht de politiek missen bij De Volharding: hoeven ze een konsert van de groep er echt niet voor te laten. Hugo Durieux

wat ik dacht, ziet (dacht) de toevallige voorbijganger. De intentie waarmee hij door de lens kijkt, komt misschien het best tot uitdrukking in het volgende citaat uit de Volkskrant; 'Als ik lang leef komt het terecht' (16-7-1982). Vanaf nu nog te zien in het Filmhuis, de drie documentaires: 'Indonesia Calling, Le Ciel, La Terreen Rotterdam Europoort. Vanaf 20 t / m 26 oktober Loin du Vietnam, een film die knap is kwa samenstelling en symbolische uitstraling. Ivens sympathie voor het China van na de revolutie in Hoe Yukon Bergen Verzette. Van 27 t / m 29 oktober deel één: 'Een vrouw, een gezin' en 'Een repetitie van de opera van Peking'. Van 31 okt. t o t 2 nov. een verslag van één der grootste steden ter wereld: Shanghai. Deel twee: 'De olievelden' en 'Impressies van een stad'. (HvD)

Agenda OKTOBER VRIJDAG 14 OKTOBER Schouwburg, 13.00-22.(X) uur: Euro Film- en videofestival. Universiteit, 14.00-16.00 uur, CZ-216: Colloquium economie. A-serie, algemeen: Dr. M.F.C.M. Wijn (KUB) over ' Exit of industrialfirms- an analysis at Ae level of class of manufacturing'. Universiteit, 16.15 uur, aula: Promotie Drs. H.A.C.M. Notenboom. Titel proefschrift: 'De uitoefening door het Europees Parlement van zijn begrotingsbevoegdheden'. Schouwburg, 20.00 uur: Filmhuis: Joris Ivens Special (t/m20.10). Schouwburg, 20.15 uur: De Voorziening speelt Tsjechow. Cinecitta, 20.00 uur, zaal 1: 'Vera' van Sergio Toledo, (t/m 19.10). Cinecitta, 21 .IS) uur, zaall: 'The milagro beanfield war' van Robert Redford (t/m 19.10). Cinecitta, 20.15 uur, zaal 2: 'Kort Amerikaans' van Guide Pieters. (t/m 16.10). Noorderligt, 22.00 uur: Flavium + The Mission Blues Band. Cinecitta, 22.00 uur, zaal 2: 'Der Himmel über Bertin' van Wim Wenders. (t/m 19.10). Schouwburg, 22.15 uur: Filmhuis: 'Felix', (t/m 19.10) Cinecitta, 23.30 uur, zaall: 'Being there' van Ha) Ashby. ZATERDAG 15 OKTOBER Vidar; Theta-Weekend. (Onderlinge universiteitswedstrijden in Eindhoven). Schouwburg, 09.00-17.00 uur: Euro Film- en videofestival. Cinecitta, 23.30 uur, zaal 1: 'C'eravamo tanto amati' van Ettore Scola. Noorderligt, 22.00 uur: Super Swing. ZONDAG 16 OKTOBER Schouwburg, 14.30 uur: Pianorecital 'SMET'. Theo Bruins speelt werk van Beethoven, Brahms en Schonberg. Cinecitta, 23.30 uur, zaal 1: 'Being there' van i-Jal Ashby. MAANDAG 17 OKTOBER Cinecitta, 20.15 uur, zaal 2: 'The story of sin' van Waierian Borowczyk (t/m 19.10). Cinecitta, 23.30 uur, zaal 1: 'C'eravamo tanto amati' van Ettore Scola. DINSDAG 18 OKTOBER Universiteit, 20.00 uur. AZ-7: Informatie-bijeenkomst ChinaHongkong project. Schouwburg, 20.46uur, studio: Concert door 'De Volharding' met nieuvi« stukken en wer1< van Berlijnse componisten. Cinecitta, 23.30uur, zaal 1: 'Crocodile Dundee T van Paul Hogan.

catieve) ziet terugkomen in het poëtische ligt daar ook een kritiekpunt van hem. De universiteiten in Nederland -de KUB niet uitgezonderdgeven het 'poëtische lichaam' te weinig ruimte. Volgens hem zijn er twee strijdende partijen: de kunst en het literaire leven aan de ene kant en WOENSDAG 19 OKTOBER de gereglementeerde wetenschap Schouwburg, 14.00-17.00 uur: Kinderaan de andere kant. De cultuur delft boeken weekfeest . nu - 'meer dan in vroegere tijdperSchouwburg, 14.30 uur, studio: Teken' - het onderspit. Exposities in neeter speelt 'Driekoningenavond'. Voor Cultuurcolleges ziet hij niet echt als kinderen vanaf 8 jaar. Cinecitta, 23,30 uur, zaal 1: 'The meaeen reden voor tevredenheid. 'Het ning of life' van Monty Python. poëtische weri<t nauwelijks door op onderzoeksprogramma's en weten! DONDERDAG 20 OKTOBER schappelijk onderwijs. Het poëtisch Vidar; Vidar-onderlingeen Presenteer je lichaam staat aan de kant', concluPloegje. deert Coenen. Het Cultuurcollege Schouwburg, 14.30 uur- Rotterdamse dansgroep. wordt in zaal AZ 7 gehouden, I aanOlof, 17.00-21.00 uur- Mout de-vloerenvang 20.00 uur. borrel. (NvO) Paradox, 22.00 uur: Gitarist Eef Albers Schouwburg, 22.15 uur. Filmhuis: 'Rernembrance'. Regie: Takehtro Nakajima. VRIJDAG 21 OKTOBER Schouwburg, 20.15 uur: Tilburgse Operette Vereniging met 'Les cloches de Corneville'. Noorderligt, 22.00 uur: 'Funky Stuff' Schouwburg, 22.00 uur, theaterkelderWillem de Ridder vertelt.

fë

HET Water bij de wijn W i e niet is g a a n schuilen in winkelgalerij of restaurant, krijgt zijn wijn geserveerd met een onversneden plens eau de pluie erin. Hondeweer is het, slechter kan niet op een d a g als v a n d a a g . Tilburg Wijnstad. De poging v a n de organisatoren om het stadscentrum voor een d a g de sfeer van 's werelds zonnige wijngebieden te laten a d e men verzuipt in centimeters regenwater. Het toch nog talrijke publiek schuift gehoorzaam v a n w i n kelstraat naar overdekte prom e n a d e . De wijn lijkt niet meer dan een goede smoes voor de plaatselijke middenstand om de winkelsluitingswet w e e r eens te ontduiken. Geen spoor v a n de bekakte verfijning die je zou verwachten op een d a g die in het teken staat van Spaanse riojas en Franse grands crus. De echte kenner krijg je natuurlijk ook nooit zo gek om zich voor zijn lol onder die v a n regen dampende massa te begeven. H a d iemand het verschil gemerkt als het v a n d a a g Tilburg Bierstad of Tilburg Sigarenstad of Tilburg Krokettenstad w a s geweest? Ach, je wordt er Gallisch v a n , al die bezigheidstherapeutische evenementen. Ze houden de mensen niet v a n de straat. Geen winkelcentrumpje zo klein of het organiseert elke drie weken een braderie met pleebekshow en demonstratiedrummer. En na-

tuurlijk met looporkest. Het publiek kan er kennelijk niet genoeg Man krijgen en laat zich keer op keer en gros de deur uitjagen voor nog maar w e e r een ambachtenmarkt of jazzmeeting. W a t die binnenstad- en buitenwijkkruideniers ook bedenken, het klootjesvolk is altijd gewillig genoeg om als straatstoffering te fungeren. A l regent het Dorische zuilen. Tilburg heeft als wijnstad een reputatie te verliezen, als je de organisatoren en de plaat-

E V E N E M E N T selijke pers mag geloven. De stad herbergt een concentratie a a n ^wijnhuizen met landelijke f a a m . Verbunt, Kerstens, Arn a u d . Waarschijnlijk een gevolg v a n de omstandigheid dat vroegere textielbonzen voor hun handel v a a k naar Frankrijk moesten reizen. Dat zie je w e l vaker gebeuren: culturele kruisbestuiving in het spoor v a n het zakelijk verkeer. V a n elke tien flessen v\^ijn die Nederland invoert wordt er minstens één via Tilburg geïmporteerd. Niet gering. Alhoewel, voor de zevende stad van het land? Tilburg mag zich trou^vens te-

wijngebieden in opkomst? De Verenigde Staten, Australië, Chili? Verbunt kan daar kort over zijn: 'Leuk voor de avonturiers om eens te proberen, maar ze voegen in smaak niets toe a a n w a t v«/e al h a d den!' Door de nog steeds neerkletsende regen naar de studiozaal van de Schouwburg. Daar heeft de serviceclub Kiv<^anis een veiling georganiseerd. Meer dan driehonderd 'kavels' wijn zullen hier v a n middag v a n eigenaar verwisselen. Een flesje Chateau Filhot 1 9 2 9 wordt door de veilingmeester ingezet voor honderd gulden. Eén koper is bereid er 2 7 5 gulden voor neer te tellen. Andere flessen trekken minder belangstelling. 'Een heerlijke wijn voor w i e zijn schoonmoeder met Kerst a a n tafel krijgt,' prijst de veilingmeester een volgend koopje a a n . 'Istie zo slecht?' grapt een v a n de bieders als a n t w o o r d . De opbrengst v a n de veiling is bestemd voor de aanschaf van een combi-busje door Huize Poels. Er wordt driftig gekocht. Het loopt tegen vijv e n , ik hou het voor gezien. Die bus die komt er w e l . Bij vrienden eet ik die avond een kostelijke bonenschotel met ananas. Daarbij wordt geserveerd een eenvoudige doch soepele Cótes du V e n toux. Mis en bouteille te Sorgues in 1 9 8 5 . Gekocht bij A l bert Heijn tegen de drie halen, t w e e betalen prijs v a n f l . 3 . 3 0 per fles. T w a n Geurts

vens verheugen in het bezit v a n een heus w^ijn-persburo, getooid met de n a a m Frank Triborgh. Daarachter g a a t de Nieuwsblad-rubriekschrijver (Do's Frappant) Frans Verbunt schuil. Hij presenteert deze zondag bij boekhandel Gianotten zijn nieuwste publicatie over het rioja- en sherryland Spanje. De Spaanse w i j nen, zo vertrouwd de signerende auteur mij toe, zijn krachtig en bevatten door de extra zonuren v a a k meer a l cohol dan de Franse. M a a r de Bordeaux blijft Verbunts f a voriete streek, die is licht en elegant. En al die andere

fg

DE SPOORLOZE SOLLICITATIE Uit het omvangrijke archief van een academisch gevormde solhcitant. a) De advertentie b) De briefomslag c) De brief d) Daderanalyse e) Vinger- en voetafdrukken f) Montage-schets g) Handgeschreven memo Volkskrant 16-1-1=

Het Ministerie van Justitie

^>

vraagt ten tMhoeve van de afdeling Politie Informatie van de Centrale Recherche Informatiedienst een

Bvfl I ^ B

dactytoscoop IÏ*.)

voorde ondwiWHtng daOyteweopw voor 38 uur par week ndi6ft|0ne«rcJanZ5iMt,3

> ctisflmc#f>n ^AP ctsctytosoopttChs sign8l#n>9ntsn • v«rrtchMn vin KtortlMitsvattMaMngtn

• li*WO-4 o( swi hi«nT)«« M r g M j k b v * ofMiding St*rtdpte«a

>-Orav«nhaQa

Salarlt a(hankolit>< vaniMftljd opl«kling«narwtngmaxknul f 2Ji72 bruto per maarK] met M n uttlOOpnM)g«li|l(h«U op b«*i« v w cMcunlid tol maxkrwal i 3.130, txuto p«r m u n d E«n psychologiKh oTNlarzoak mMkt dMl utt w i d * Mlac

AM>*noUgttmmTa^n nMiiwno47

xamvtfUXnmtém^.

e.)

EJcentraJe fècuLrChe informatie.."

riaaMweg Ht

^hnjen haag Univers

BIJLAGE: DADER-ANALYSE, D. te T. betreft: Opsporing Verzoent Tilburg, 22-1-1^ Hier volgt een opsporingsbericht. Op 24 januari 1988 om 16.00 uur is de heer D. m opgewonden toestand uit zijn huis aan de Kruisstraat te Tilburg vertrokken om een sollicitatiebrief te posten aan de Molenstraat, Van de brief ontbreekt tot nog toe ieder spoor. Het betrof een blanco enveloppe, formaat 11 bij 22 cm, met daarop m uitgeknipte letters de adressering. Opvallejid is dat de brief onvoldoende gefrankeerd was met een gebruikte zegel van 70 i.p.v, 75 cent. De zegel is al enige tijd niet meer in roulatie. Dit kan samenhangen met het feit dat verdachte al geruime tijd m isolement leefde en geen weet gehad moet hebben van de verhoging der posttarieven. Het is verder bekend dat D. zich op momert van schrijven m grote financiële nood verkeerde (hij heeft aanzienlijke belastingschulden). De sollicitatie zelve is getypt op een eenvoudige machine, vermoedelijk van het merk ERIKA. De onregelmatige aanslag kan er op duiden dat D. m eer ontredderde toestand moet hebben gezeten. De brief is waarschijnlijk in een woonomgeving door een man van Nederlandse origine getypt. Hierbij de kanttekening dat dit merk machines gemakkelijk verplaatsbaar is. Buren evenwel kunnen getuigen dat m de nacht van zaterdag 22 op zondag 23 januari jongstleden op een ongebruikelijk tijdstip een (letterlijk) typisch geluld werd waargenomen. De stijl van de brief is ambtelijk en quasi-formeel. Iemand met een MAVO-4 achtergrond, of een hiermee vergelijkbare opleiding, probeert een taalgebruik te hanteren dat bij eetn hoger opgeleide voorkomt. De adressering ('Den Haag' i,p v^ 's-Gravenhage) doet vermoeden dat verdachte niet uit de gegoede milieus afkomstig iSo Indien u heer D. de sollicitatiebrief heeft zien posten, danwel de brief tnet voornoemd signalement in de dagen erna heeft gezien, 6f indien u ons inlichtingen kunt verschaffen omtrent de huidige verblijfplaats van d« brief met bijzonder vertrouwwekkende informatie, gelieve u zich te wenden tot onderstaand adres:

-leeftijd tussen 27 en 33 jaar -slank postuur -lang (i 1,85 m.) -donker haar -doordringende ogen -bril, ovaal montuur -grote neus -nog nooit in aanraking met politie geweest - m bezit van Opel Kadett -Nederlandse nationaliteit maar gelijkend op buitenlander van Zuid-europese origine -op moment van posten der brief ongeschorer -droeg op 24 januari grijze puntige schoenen, spijkerbroek, blauw hemd. grijze regenjas met zwarte sjaal -welhaast zeker m bezit van VWOdiploma rechterhand

ruimte voor afdruk elfde vinger

rechtervoet

w

^

^i

f-/

E

M

O

R

p,e-t

A

N /Un

D

U

e^U^A.

De brief moet, aldus verdachte, navolgende bijlagen bevatten. - ^^n daderanalyse (curriculum vitae); - vinger- en voetafdrukken van verdachte; - montage-schets.

VA,. ^ EK

hu^

i/os

M

U^<^ I)Ml.

M* vee/ s»eM^,A>&vC<—

C.M, van Diek Kruisstraat 13 5014 HR Tilburg

Einde sollicitatiebericht.

M

w:J^&,-.

/ï ,K o^

iZJ

De oplossing van 'De cryptische sollicitant' uit nummer 5 is te vinden op pagina 2