Issuu

Tilburgs Universiteitsblad - 3 april 1987 - jaargang 24 - numrmer 28

Jaarrapport Rekenkamer

Universiteiten betalen te hoge salarissen Te hoge salarissen op de universiteiten door onjuiste functiewaarderingen. Een riante afvloeiingsregeling voor een ontslagen personeelslid. Geknoei met Queridotoeslagen. En buitensportige salarissen voor adviseurs van een college van bestuur. Dat zijn enkele van de pikante kwesties die de Algemene Rekenkamer ook dit jaar weer op het spoor is gekomen tijdens haar controles op de financiĂŤn van de universiteiten. De Rekenkamer stuurde haar Jaarrapport 1986 dinsdag 31 maart naar de Tweede Kamer. Door het uitblijven van richtlijnen van ministerdrs. W . J . Deetman konden universiteiten jarenlang vrijelijk hun gang gaan bij het inschalen van personeel. De Rekenkamer maakte daarover al eerder opmerkingen en Deetman antwoordde daarop begin 1986 dat voor de functiewaardering bij de instellingen het principe 'gelijke beloning voor gelijksoortig en gelijkwaardig werk' dient te gelden, met als norm de bij

de overheid gebruikelijke functiewaardering. Bij afwijkingen daarvan nam de minister zich voor om de totale salarissen van de desbetreffende functies voor straf volledig in mindering te brengen op de rijksbijdragen. Maar volgens de Rekenkamer is er van dat vrome voornemen weinig terecht gekomen. Het departement ging accoord met te hoge functiewaarderingen. In een aantal gevallen werd verzuimd om de Formatiecommissie om advies te vragen, tenwijl het departement in andere gevallen geen consequenties verbond aan het niet verlenen van goedkeuring. De Rekenkamerr ontving tot dusver geen commentaar van de minister op haar onderzoek. Het Jaarrapport vermeldt veelal niet aan welke universiteit de door haar gevonden onregelmatigheden hebben plaatsgevonden, maar dat maakt het nauwelijks minder interessant. Aan 'een van de rijksuniversiteiten' zijn aan het driehoofdige colle-

ge van bestuur twee adviseurs toegevoegd; een afkomstig uit het wetenschappelijk personeel, een uit de kring van de studenten. De adviseurs ontvangen een salaris alsof zij lid zijn van het CvB. Volgens de Rekenkamer is dat niet in overeenstemming met de wet. Een opvallende misstand trof de Rekenkamer in Leiden aan. Een volgens de Rekenkamer 'buitensporige gunstige' afvloeiingsregeling voor een medewerker die wegens 'functioneringsmoeilijkheden' was geschorst. Na lang touwtrekken kreeg de betrokkene op 1 januari 1985 ontslag, maar het wachtgeld werd met een klein deeltijdbaantje aangevuld tot 100 procent van het oude salaris. Daar komt echter een jaarlijkse toelage van 37000 gulden bij en bovendien nog maximaal 30000 gulden voor het 'behoud van vakbekwaamheid'. Minister Deetman zag 'geen indicatie' om zich met de kwestie te bemoeien. Tel uit uw winst. Bert Bakker/UP

Kamer wil studiefinanciering versoepelen alimentatie te verhogen tot het door de Ondanks de halsstarrige houding van minister drs. W.J. Deetman wilstudieregeling geĂŤiste niveau. Ook is de een kamermeerderheid de uitvoering van de wet studiefinanciering vader vaak onvindbaar. Alleen in dit laatste geval wil Deetman de hardheidsclausule belangrijk versoepelen. Dat bleek donderdag 26 maart tijdens een toepassen; overleg tussen de vaste kamercommissie voor onderwijs en - de grote inkomstenachteruitgang van wetenschappen en de minister. grote gezinnen omdat de basisbeurs niet opweegt tegen het bedrag dat vroeger aan van mening dat deze ongedaan moet worAfgemeten aan de uitspraken van de kinderbijslag werd ontvangen. De vorige den gemaakt, of tenminste gefaseerd; woordvoerders van de fracties van CDA, week door minister Deetman in het voorde toepassing van de hardheidsclausule PvdA, W D , D66, PPR en PSP zijn veranuitzicht gestelde tegemoetkoming wordt voor minderjarige studenten met gescheideringen te venwachten op de volgende door het CDA onvoldoende geacht. Er den ouders. Omdat de ouders op die leefpunten: moet een structurele oplossing komen, zo tijd nog onderhoudsplichtig zijn is een be- de verschuiving van de uitbetaling van de vinden behalve het CDA ook PvdA en D66; roep op de clausule meestal niet mogelijk. beurzen naar het einde van de maand. Met vervolg op pagina 3 Maar veelal is de vader niet bereid om de uitzondering van de W D zijn alle fracties wordt soep uitgedeeld om het gebrek aan geld studenten protesteren tegen de vertraagde betaling van de studiefinanciering. Op het Binnenhof voor eten te demonstreren. (Foto: Bram de Hollander)

8/9 Straf en recht Kwaliteitsverbetering van het bestaan als middel tegen criminaliteit En-de relatie tussen delict en menstruatie.

Aquino Het Filippijnse echtpaar Sison kritiseert het bewind van Corazon Aquino.

Toekomstschets van minister Deetman voor de universiteiten kiest eenzijdig voor privatisering. Een parti pris van Rob Halkes.

11 Reactionair Onze brievenrubriek deze week bij uitzondering op pag. 11

Stichtingsbestuur bijna gehalveerd Het Stichtingsbestuur (SB) van de KUB zal in de volgende maanden moeten worden aangevuld met drie - wellicht vier nieuwe leden om weer voltallig te kunnen vergaderen. Een van de vacatures, ter vervanging van mr. J . H . A . M . Loeff, is bijna vervuld na het advies van de U-raad eind februari. Het is nu wachten op een antwoord van de bisschoppen. Na het overlijden van Th. E.E. van Schalk en het feit dat dominee N.K. van den Akker onlangs zeventig jaar is geworden en daardoor statutair ophield lid te zijn, kwamen er twee vacatures bij. Tenslotte mag worden aangenomen, dat mr. A . A . M , van Agt door zijn vertrek naar Japan zijn ontslag zal indienen. Hoe de procedure om de vacatures op te vullen in zijn werk gaat vroegen we aan mr. F.J.M, van Spaendonck van de dienst algemene zaken: 'Bij een vacature gaat er een uitnodiging naar een aantal christelijke en maatschappelijke organisaties, de U-raad, het CvB en naar iedereen die bruikbare tips zou kunnen geven. Aan de hand van die suggesties maakt het SB een keuze. Daarover wordt de U-raad gehoord en vervolgens gaat het raadsadvies naar de bisschoppenconferentie, die de knoop doorhakt. Door dit veelvoud aan vacatures wordt de procedure nu wellicht niet voor elke invulling herhaald. De vacature Loeff leverde een reservoir aan kandidaten op waaruit men kan putten om ook de andere vacatures op te vullen'. Volgens van Spaendonck blijft het een moeilijke opgave om mensen te vinden die zich voor een middag in de maand vergaderen plus nog wat huiswerk willen vrijmaken en die ook nog voldoende niveau hebben om bijvoorbeeld in Den Haag de weg te kennen zodra de KUB weer eens in een nijpende situatie komt. Vice-voorzitter drs. J . B . H . M . Beks zit voorlopig de vergaderingen van het Stichtingsbestuur voor. E.V.

TE BERDE

COLOFON

Kwaliteit onderwijs: PSF geeft geen Icrimp! Volgende week zal de verkiezingsstrijd op de KUB weer in alle hevigheid losbarsten. Studenten en personeel kunnen tot 8 mei hun stem uitbrengen op de lijst en kandidaat van hun voorkeur voor faculteitsraad en Universiteitsraad. Zoals dat gebruikelijk is bij elke verkiezing gaan ook deze gepaard met veel propaganda en uiterlijk vertoon. Maar gezien de elk jaar weer tegenvallende opkomst onder met name studenten kan het belang van deze verkiezingen niet genoeg worden benadrukt. Daarom zal de Progressieve Studenten Fractie (PSF) ook dit jaar weer een actieve campagne voeren in het leader van de verkiezingen voor de Universiteitsraad. Net als in voorgaande jaren proberen we daarbij niet alleen zoveel mogelijk stemmen te trekken, maar jullie ook van de nodige inhoudelijke informatie te voorzien over waar wij in de Universiteitsraad mee bezig zijn en hoe de PSF zich daarin opstelt. In ons 'rode boekje', het jaarlijkse verkiezingskrantje van de PSF, gaan wij daar uitgebreid op in. Dit artikel gaat, bij wijze van voorproefje, in op het thema dat de PSF dit jaar in haar campagne centraal zal stellen: 'Kwaliteit onderwijs: PSF geeft geen krimp!'. Wij hebben voor deze spreuk, die je ook op onze poster terug zult zien komende weken, gekozen omdat in een tijd van krimp en bezuiniging de kwaliteit van het onderwijs nog meer onder druk staat dan toch al vaak het geval is. Al jaren immers klagen studenten over het door hen 'genoten' onderwijs. Meestal worden deze klachten door docenten en bestuurders met dooddoeners afgedaan of zelfs niet serieus genomen, zo ze al gehoord worden. Het afgelopen jaar is eindelijk aangetoond dat deze klachten niet zomaar uit de lucht zijn gegrepen. De studierendementen van de eerste lichtinge van de twee-fasenstructuur liegen er wat dat betreft niet om. Ook zijn dit jaar de resultaten bekend geworden van een door de instelling zelf uitgevoerd onderzoek naar de verwachtingen en ervaringen van studenten met betrekking tot het onderwijs. En wat blijkt: maar liefst 60% is ontevreden; slechts 15% vindt dat docenten voldoende toegankelijk zijn en 70% is van oordeel dat de studielast te zwaar en de stof te moeilijk is. Om maar 'ns wat te noemen. Wanneer de KUB als onderwijsinstelling zulke ontevreden klanten, blijft houden dan is het eigenlijk al een failliete boedel voordat er ook maar een bezuiniging heeft plaatsgevonden. De PSF pleit dan ook al jaren voor verbetering en vernieuwing van het onderwijs, zowel wat de stof betref t als de wijze waarop er college wordt gegeven. Maar hoe

Op d i n s d a g '^studenten prijs* 16,50 van 10.00 tot 15,no uur Goede instruktie vóór en begeleiding tijdens het saunabad • Grote cabine met ruime ligplaatsen • Aparte wasdouches • Buiten patio • Koel douches slangen • Warm voetbad met whirlpooleffect • Verwarmd zwembassin met golfslag • Hotwhirlpool-bubbelbad - Royale rustruimte met heerlijke relax stoelen • Solaria, zonnebanken en hemels • Sfeervolle bar

^Groenstraat 102 -

Tilburg - Telefoon 013 362945

krijgen de studenten dat nu voor elkaar en wat kan de PSF daar op instellingsniveau aan doen? Want het onderwijsbeleid is voor een belangrijk deel een facultaire aangelegenheid. In de eerste plaats door studenten meer inspraak te geven bij de vaststelling van het onderwijsprogramma. Dat er vanaf volgend studiejaar per studierichting een commissie komt, die voor de helft uit studenten bestaat (een uitvloeisel van de nieuwe Wet op het Wetenschappelijk Onderwijs) is daartoe een eerste stap in de goede richting. Maar goed onderwijs staat of valt niet alleen bij een goed programma of curriculum, zoals dat heet. Ook een verplichte evaluatie van wat er uiteindelijk van alle goede voornemens in colleges en cursussen terecht is gekomen is daarvoor een noodzakelijke voorwaarde. Daar hoort dan ook het laten meewegen van de onderwijsprestaties bij de beoordeling van het personeel vanzelfsprekend bij. Een en ander zou ook de broodnodige opwaardering van het onderwijs ten opzichte van het onderzoek kunnen bevorderen. Nu is het namelijk vaak nog zo dat publiceren en geciteerd worden belangrijker wordt geacht dan het ^rzorgen van een goed college. Dat maakt dat verbetering van de kwaliteit van het onderwijs vaak minder prioriteit heeft van vakgroepen en faculteiten. Ook in Den Haag wegen publicaties het zwaarst en onze instelling doet daar braaf aan mee. Nu er bovendien sprake is van krimp en bezuiniging is men helemaal geneigd het onderzoek te ontzien en zich minder druk te maken over de kwaliteit van het in aanbod vaak al beperkte onderwijs. Hiermee is overigens niet gezegd dat de PSF geen oog heeft voor de waarde van onderzoek, en het mogelijke nut daarvan ook voor het onderwijs. Maar dan geen onderzoek dat louter dient ter meerdere eer en glorie van de individuele wetenschapper, maar met uitstraling naar het onderwijs of de samenleving buiten deze instelling. Ook op nauwere, nauw met onderwijs samenhangende gebieden is de PSF actief. Slechts enkele voorbeelden. Een voorgenomen bezuiniging op het studiegidsenbudget, toch een basisvoorziening zou je zo zeggen, is door toedoen van de PSF bij de behandeling van de begroting ongedaan gemaakt. Ook heeft de PSF kunnen voorkomen dat er extra bezuinigd zou gaan worden op het budget voor student-assistenten. Destijds is op voorstel van de PSF de regeling ingevoerd dat 10% van het totale budget voor wetenschappelijk personeel voor studentassistentenplaatsen bestemd zou worden. Tot zover een greep uit het onderwijsbeleid (in ruime zin) van de PSF. Meer informatie over deze en andere zaken vind je in ons verkiezingskrantje dat vanaf volgende week zal worden verspreid. Ook in Univers zal de PSF jullie nog twee keer van het belang van een stem op ons proberen te overtuigen. Progressieve Studenten Fractie Univers

^i" matsertjes ^B"

'Matsertjes' kunnen enkel per ingevulde matserbon worden opgegeven bij de redaktie. Contant betalen. Tot 30 woorden kosten ze/ 5,—. Tussen 30 en 60 woorden ƒ 10,—; onder nummer / 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. SPAANSE TAALKURSUS: Spaanse taalkursus in Salamanca. 1 mnd ƒ 700,— boeken, collegegeld, verblijf: ƒ 1050,— inkl. maalt. 5 nivo's, hele jaar door, óók beginners. Flamenco-dansen, sport, Colegio de Est. Hispanicos. Goidschsedijk 33, Heinenoord. 01862-2426 (beh ma-hdi), of 0104735767. TE KOOP: In centrum: huisje met tuin, Akkerstraat 13, 3 sl.k., nieuw aangebouwde keuken en douche / 48.500 k.k. voor informatie: 01623-14556. FEEST: Kom naar La Cabane (special price). Donderdag t/m zaterdag vanaf 21.00 uur open en zondag vanaf 15.00 uur. Bel of kom langs. Academielaan 73, Tilburg. Tel: 013-673384/354223. ZEILINSTRUKTIE: ANWB-erkende zeilschool De Kikkert in Lemmer zoekt ervaren zeilers om in de zomermaanden zeilinstruktie te geven. Info: 05146-3752.

JOURNALISTIEK

VAN

GROOT FORMAAT

HET NIEUWE VRIJ NEDERLAND MAGAZINE IS UIT. VOOR DE KLEINE PRIJS VAN ƒ 2,50

VAKANTIE: Wij gaan naar Marokko, Turkije of de Noordkaap. Hiervoor zoeken we nog reisgenoten. Info: 053-301450/313349. GEVRAAGD: Economen en econometristen: tijd over in augustus, wil je de sleur van je studie doorbreken of ben je bang je te vervelen? Wordt dan mentor/mentrix. Aanmelding en informatie: kamer B 305 (Mentoraat) of N 2 (DSW). Tel: 013-662747/662211. TYPEWERK: Secretaresse typt scriptie's, verslagen e.d. in Nederlands, Frans, Duits, Engels op moderne apparatuur. Tevens kopieren mogelijk. Tel: 013-702978. TE KOOP: Kenwood KA-1000 versterker + KT-1000 tuner. 2x 130 Watt, stabiele voeding in aparte kast. Zéér muzikaal geluid. Nieuwprijs ƒ 3800,—.vraagprijs/ 1550,—. Tevens Solosound subwoofer nwprijs / 800,— nu / 275,—.Tel: 013-685036.

univers tilburgs universiteitsblad (voorheen tilburgs hogeschoolblad) redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela van schendel (assistente) medewerkers toineasselbergs, hugo backx, ben beljaars, hans de brouwer, claartje van der grinten, rené van hoeren, michel knapen, frank soonieus, gerard rutten, astrid tates, yvonne t o n , nanny timmers, hl wagenmakers columnisten dr a I w boelhouwer, c m van diek dr p f m kop, prof dr j a stalpers

OPEN TBC: Ook de TBC-test doorstaan? Wij, de nu al overbekende drive-in discotheque High Society, zijn gegarandeerd TBC vrij! Dus voor al jullie feesten (slechts / 150,— per avond). Bel: 013-674986 (Mare of Carlo).

samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h v a n e r p , m ackermans (adviseur), drs th schouw, h van kleef, drs c p m broekhof

DE AANSLAG: Te zien in de Socrates filmcyclus. Dinsdag 7 april 20.00uur, CZ 101 voor/ 2,50, een van de beste nederlandse films aller tijden zien is eigenlijk onbeschrijflijk voor woorden. Duim allemaal voor 'n Oscar voor onze Pons. Afgesproken?

cartoonist ad van haandel

LENTEFEEST: Letterenvereniging Kon-Tekst organiseert dinsdag 14 april een groots Lentefeest met een optreden van de plezierdichters Drs. P., Midas Dekkers, Jan Boerstoel en Simon Knepper. Aansluitend borrel en feest (tot 3.00 uur). Aanvang: 21.30 uur. Entree: / 7,50, KON-Tekst leden/ 5,—. Elke grote pauze voorverkoop bij de aula. THEATER: De Werkgroep Universiteitstheater Tilburg (W.U.T.) zoekt voor een nieuwe productie nog enkele acteurs/actrices met ervaring en/of talent. Bellen: Susan 432062; Ingrid: 360048. GITAARLES: Gitaarstudio Walter Stadhouders. Gitaarles, jazz, klassiek, liedbegeleiding enz. Vier lessen proef voor/ 45,—. Inl. 013-358562.

3 april

officiële mededelingen afd persen voorlichting

advertenties angela van schendel kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor univers) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer B 12 en B 13 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings universiteitsblad, utrechts universiteitsblad, delta (delft), cursor (eindhoven), tut-nieuws (twente), observant (maastricht), uk (groningen) en ku-nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet universiteitsleden / 15,— per jaargang

BUITENLAND

Echtpaar Sison haalt Cory Aquino van voetstuk 'Het beleid van de Aquino-regering is fietze/fde als dat onder Marcos; zowel op sociaal-economisch als op militair gebied heeft Aquino geen fundamentele veranderingen teweeggebracht op de Filippijnen'. Dit concludeerden José en Julieta Sison die afgelopen dinsdag op de uitnodiging van Bureau Buitenland lezingen hielden aan de KUB en de Theologische Faculteit. Univers had een interview/ met het echtpaar Sison, dat bezig is aan een lezingentournee door West-Europa. Het is onrustig op de Filippijnen. Steeds frequenter worden de berichten in de media over schending van de mensenrechten en ontevredenheid onder de bevolking. De bij haar aantreden zo geliefde Corazon Aquino heeft veel van haar aanvankelijke populariteit moeten inleveren. De invoering van een officiële grondwet moest haar geschonden imago naar de buitenwereld toe een nieuw fris laagje geven. Het lijkt er op, dat dit in de westerse wereld ook gelukt is. Niet echter bij José en Julieta Sison, leden van het Nationaal Democratisch Front, dat naar eigen zeggen een achterban van ongeveer 20 procent van de Filippijnse bevolking heeft. Volgens José Sison was de campagne van Aquino voor de grondwet gericht op een simpel ja/nee antwoord van de bevolking: ja voor de regering Aquino en 'dus' tegen een terugval in een dictatuur; de bevolking heeft dan ook niet gestemd op de inhoud van de grondwet. José: 'Deze grondwet is te lang; daardoor heeft minstens 95 procent van de bevolking de constitutie niet of niet geheel gelezen. Als gevolg hiervan stemden zij vóór een grondwet die de dominante rol van de Verenigde Staten en de grootgrondbezitters bevestigt en zelfs versterkt. Als de boeren en arbeiders dit geweten hadden, zouden ze er natuurlijk niet vóór gestemd hebben'. Op de Filippijnen is 90 procent van de landbouwgrond in handen van ongeveer 200 grootgrondbezitters. Nu heeft de Aquino-regering een 'landhervormingsprogramma' opgesteld: boeren en landlozen moeten ook een stuk grond kunnen bewerken. Probleem is echter, dat een en ander via het marktmechanisme geregeld is; en de marktprijzen voor een lap grond zijn niet kinderachtig. José: 'De marktprijs van landbouwgrond is gestegen van 20.000 pesos in de Marcosperiode tot 50.000 pesos nu; het is voor de landlozen in feite onmogelijk om zo'n

vervolg van pag. 1

Studiefinanciering - Dezelfde fracties willen de positie van eenoudergezinnen (bijstandsmoeders) met studerende kinderen verbeteren. De bestaande toeslagregeling in de bijstand gaat niet ver genoeg, en is bovendien alleen van toepassing als de student nog thuiswoont; - de te veel uitbetaalde voorschotten op de studiefinanciering moeten op verzoek van de student niet te hoeven worden terugbetaald, maar moeten kunnen worden bijgeschreven bij de studieschuld, zo vinden W D en PPR. De PvdA steunt hen daarin; - Er moeten snel weer mogelijkheden komen om te studeren in het buitenland, zo willen W D , CDA en PvdA; Univers

gus. Op papier worden hierin de rechten van de mens uitstekend geregeld. José Sison noemt dit echter 'glittering generalities'. Hij kijkt naar de gebeurtenissen van het afgelopen jaar: 'Marcos is nog steeds de kampioen inzake schending van de mensenrechten, als je tenminste kijkt naar het absolute aantal slachtoffers gedurende 14 jaar Marcos-dictatuur. Echter, relatief gezien is het aantal moorden, moordaanslagen, martelingen, etc.

Julieta Sison: 'Aquino speelt het spel mee'. schuld in de toekomst af te betalen vanwege hoge rentevoeten, stijgende productiekosten, inflatie, e t c ' . Juliete vult aan: 'Eigenlijk zou men het land gewoon aan iedereen, dus ook landlozen en arbeiders, moeten geven'. Een ander cruciaal punt in de grondwet is de daarin vervatte grondrechtencataloDe lange waslijsten van kritiek die de meeste fracties op minister Deetman afvuurden waren duidelijk voor een belangrijk deel gebaseerd op de uitvoerige commentaren van de Delftse studentenvakbond VSSD. Maar hoe beargumenteerd en gedocumenteerd de betogen van de parlementariërs ook waren en hoe lang ook de waslijsten, Deetman wilde niet op de voorstellen tot versoepeling ingaan. Verbetering kost geld en is dus niet mogelijk, zo luidde de strekking van zijn antwoord. De bewindsman betoogde dat de invoering van de wet volledig 'volgens planning' is gegaan. 'Het proces verloopt precies zoals wij ons dat hadden voorgesteld.' Zijn onbuigzame houding leidde tot een felle aanvaring met CDA-woordvoerder dr. A. Lansink. Deze maakte een en andermaal duidelijk met de beperkte

toegenomen in de Aquino-periode. Met andere woorden, de militairen schenden nog steeds op grove wijze de mensenrechten'. José verduidelijkt dit aan de hand van een triest voorbeeld: 'Gedurende de laatste negen maanden van de Marcos-dictatuur werden 7 vakbondsleiders vermoord; gedurende negen maancompensatieregeling voor de grote gezinnen geen genoegen te nemen. Deze regeling biedt gedurende drie jaar een tegemoetkoming voor een inkomensverlies boven de 2500 gulden per jaar. Bepaalde vroegere inkomenselementen worden daarbij echter niet meegeteld. De regeling geldt alleen voor gezinnen waarin ook vóór de invoering van de wet al kinderen met recht op een beurs waren, dus alleen als de inkomensterugval zich feitelijk heeft voorgedaan. Lansink noemde dat een 'gewenningsbijdrage, geen structurele oplossing', waarmee de opgeworpen drempels om te studeren niet zijn weggenomen en vroeg namens de CDA-fractie om meer. In de felle woordenwisseling die daarop volgde hield de Calvinist Deetman zijn katholieke partijgenoot voor dat de inkomensteruggang van grote gezinnen geen zaak is voor de studiefinanciering. Als er wat moet

den Aquino-regering waren dat er 15. Zo overleefde Lando Olalia, die onder andere leider was van de grootste Filippijnse vakbond, 14 jaar Marcos-dictatuur en twee gevangennames. Hij kon echter geen 9 maanden Aquino-bewind overleven'. Naast landhervormingen en grondrechten is de rol van de Verenigde Staten een derde doorn in het oog van de Sisons. Economisch gezien zijn de Filippijnen sterk afhankelijk van de V.S., als gevolg van de export van grondstoffen naar dat land en de betaling voor het hebben van een militaire basis op de Filippijnen. Maar ook op politiek en militair gebied laat de V . S . z'n invloed gelden. José: 'Met name onder druk van de V . S . zitten de fascistische criminelen en militairen nog steeds op die plaats waar ze voor de revolutie ook zaten. En de fractie van Aquino, aangevoerd door generaal lleto, is nog steeds de onbetwiste nummer één in de gewapende strijdkrachten'. Het gaat volgens de Sisons dan ook niet aan om Aquino af te schilderen als een 'onschuldige maagd' die gevangen is in een machtsspel tussen de V.S., de grootgrondbezitters en de militairen. J u lieta: 'Mevrouw Aquino weet heel goed waar ze mee bezig is; ze speelt het spel mee om de belangen van haar eigen klasse te verdedigen. En die belangen vallen samen met de belangen van de V . S . ' Jose vult aan: 'Aquino is niet alleen grootgrondbezitter, ze heeft ook haar belangen in de handel. Zo heeft ze haar eigen (grote) suikerplantage Haciende Lucieta en neemt ze deel in verschillende importexport ondernemingen'. Op de afsluitende vraag of de Aquinoregering nog lang in het zadel zal blijven zitten antwoordt José: 'Voorspellingen maken is altijd moeilijk want we hebben geen glazen bol. Ik durf echter te zeggen dat de Aquino-regering op de korte termijn geen gevaar loopt. Op de middellange termijn zie ik meer problemen voor de regering, ook en met name vanuit de regering zelf. De corruptie van het Aquinoregime begint reeds te stinken. In Manila gaat zelfs het gerucht dat José Cuanco, Cory Aquino's broer, de eigenlijke president van de Filippijnen is, met name waar het gaat om geldtransacties. Er vindt dus blijkbaar een machtsoverdracht plaats van het oude naar een nieuw stelletje boeven, aangevoerd door Cory Aquino's broer'. worden verbeterd, dan niet via hem. Reden voor een woedende Lansink om via oppositiewoordvoerder Vermeend een voorstel te laten doen het overleg met Deetman te beëindigen en er later 'plenair' - in een officieel kamerdebat, waarin de Kamer ook formeel voorstellen kan indienen - op de zaak terug te komen. Van de voorzitter kreeg de minister CU zegt het maar, ik wil wel weer terug naar mijn werk') nog tien minuten de gelegenheid om zijn antwoord af te ronden, wat hij in een razendsnel tempo en verder ongestoord deed. Inmiddels was al afgesproken dat binnenkort de studiefinanciering inderdaad op de plenaire kameragenda komt. PvdA en CDA overleggen in de loop van deze week op welke punten zij de minister uiteindelijk zullen corrigeren. Bert Bakker/UP 3april1987

Atletiek-vereniging Parcival

Weekendje Parijs, weekje Londen, lopend kom je overal Zes maal de afstand van vierenhalve kilometer voor heren, vier maal tweeënhalve kilometer voor dames; Parcival deed afgelopen weekend mee aan een estafette in Parijs. Twee herenteams en één damesploeg hadden zich ingeschreven voor de wedstrijd die zaterdagmiddag gehouden werd. Maar omdat de reiskosten naar Parijs nu toch eenmaal gemaakt waren, werden er enkele vakantiedagen bij gespijbeld c. q. opgenomen voor een extra rondje om de E'rffeltoren en een bezoekje aan de Sacré Coeur. (Of was het andersom? Een gezellige vakantie en - ach het moet nu eenmaal nog even wat rennen?) 'Deze keer zijn we met een redelijk grote groep gegaan', vertelt Eugene van Diepen, één van de bestuursleden van Parcival en tevens één van de Parijs- estafette-vakantiegangers. 'Er waren van die groep zelfs maar vier leden van Parcival. We hebben altijd een open inschrijving. Wie mee wil, kan mee. Tenminste als het vervoer geen problemen oplevert. In de studentensporthal, op ons eigen prikbord hebben we altijd aanbiedingen hangen; de marathon van New York, studentenkampioenschappen In Londen, en deze keer dus een estafette in Parijs.' Hoewel Parcival in haar geleding enkele marathon-lopers en zelfs triathlonners kent, zal New York gezien de studiebeurzen wel overgaan. Parijs echter bleek voor velen interessant. Veel mensen wilden wel een weekendje Parijs combineren met enkele snelle kilometers. (Tilburg kwam met dertien mensen, de Technische Universiteit Eindhoven wist een bus met zevenenveertig mensen vol te krijgen.) Van de drieënveertig aan de start verschijnende herenteams waren er drieëntwintig van Nederlandse afkomst. Parcival I wist trouwens op de negende plaats van de drieënveertig te eindigen.

Bij de Lauwersmeerloop heeft Parcival nu een naam hoog te houden. De afgelopen

Hoewel de sportmentaliteit niet aan de leefwijze valt af te lezen, komt de interesse voor de sport en in het bijzonder voor de atletiek toch duidelijk naar voren. Koffie en alcoholische drankjes gaan immer vergezeld van namen als Rob Druppers, Nellie Cooman en Mare Borghans. De snelste tijden kunnen systematisch tot op hondersten van seconden opgehoest worden. Verder komen trainingsschema's en plannen voor volgende wedstrijden, zoals de Batavierenrace van Nijmegen naar Enschede, aan bod.

Bij de start van de Parijse estafette, (foto. Jacqueline Bourgonjen)

STUDIERESULTATEN 'Wij gaan heel anders met sport om dan studenten uit andere landen.' zegt Eugene. Uit zijn toon valt op te maken dat hij liever zag dat Nederland wat dit aangaat wat meer naar andere landen keek. Als je hier zegt: 'Ik loop de vierhonderd meter in negenenveertig seconden, dan kijken mensen bedenkelijk en vragen naar je studieresultaten. In Tsjechoslowakije, in Breno, waar wij eens gelopen hebben, hangt je studiebeurs mede af van je sportprestaties.' 'De Oxford studenten, die in Parijs zowel bij de dames als bij de heren met grote voorsprong wonnen worden geselecteer voor dit soort evenementen. Het is een eer om mee te mogen doen. Sportprestaties zijn daar veel belangrijker dan hier.' 'Wij moeten bijvoorbeeld deze wedstrijden, afgezien van een kleine subsidie van vijfentwintig gulden, uit eigen zak betalen. Stichting Studentensport heeft afgelopen winter de buitenbaan niet afgehuurd, het heeft te weinig prioriteit. Wij merken dat echter direct in seconden. De continuïteit van de training is w e g . ' Trainingen onder deskundige leiding zijn erg belangrijk voor het lopen. Hoewel veel mensen iets hebben van 'lopen dat kan toch iedereen', komt er meer techniek bij kijken dan op het eerste gezicht verwacht wordt. Het 'gemak' waarmee sommige lopers rennen is veelal aangeleerd en niet aangeboren. Om de techniek te verbeteren traint Parcival vier maal in de week onder leiding van Rob Pauwei, een vroegere bondstrainer van de KNAU. De juiste arm inzet, het goed afwikkelen van de voet, kortom een ontspannen loop aanleren is zijn terrein. Na de warming up, drie è vier rondjes lopen en het losmaken van de spieren kan ieder voor zichzelf gaan trainen om zodoende het eigen niveau te verbeteren. Eugene: 'Lopen is een erg individuele sport, dat maakt het juist voor mij erg leuk. Natuurlijk loop je in wedstrijden tegen anderen, maar vooral ook loop je tegen jezelf, tegen je beste vorige tijd. Ook al eindig je als nummer zeventig van de vijfenzeventig lopers, als je sneller loopt dan de vorige keer, ben je trots. Ook het tegenovergestelde geldt: soms kom je de finish over en dan kun je echt boos op jezelf zijn omdat je zelf het idee hebt dat je er niet uitgehaald hebt wat er in zat. Het gezonder worden, net die ene seconde sneller lopen dan de vorige keer, die ene persoon die voor je loopt en die je nog net in kan halen; het geeft allemaal zo'n kick. Lopen is echt een positieve verslaving.'

'Bij studentensport moetje niet direct denken aan een paar van die loltrappers die niets presteren. Met sporten zijn we bloedserieus, vier maal anderhalf uur training per week en daarnaast nog de kilometers die je voor jezelf rent, zo'n zes è zeven per dag. De trainingen en ook de wedstrijden zijn vaak erg gezellig, aldus Eugene. 'We zijn niet alléén sporters, we zijn wel fanatiek maar binnen de grenzen...' Op de vraag wat de grens dan is, wat ze voor hun sport laten, volgt een kleine denkpauze. 'Niets eigenlijk... W e hebben ook wel eens een bierestafette gewonnen. Bij de Lauwersmeerloop, van Leeuwarden naar Groningen, was het zo dat wij als laatsten naar bed gingen en veel gedronken hadden. Er werd toen naar ons gekeken in de trant van 'zijn dat nu sportmensen?'. Het 'respect' werd hersteld toen we de volgende dag wonnen.'

Jacqueline Bourgonjen

Decaan

'Op deze manier kon het niet langer, daar is iedereen het over eens'. Aldus opent de middenpagina van de SNUIVER met de woorden van de decaan van de juristen over de rendementsproblemen bij de juridische faculteit. Het roer moet om, maar 'de normen mogen niet naar beneden worden bijgesteld, dan krijg je wel meesters in de rechten maar geen juristen'. Het /aculteitsbestuur gaat zich nog ovei de vraag buigen waf te doen: 'We zijn ermee bezig, maar je moet je prioriteiten stellen en kijken wat het meest urgent is. Op het moment zijn we redelijk bij met de actiepunten uit de Nota Onderwijsbeleid'. Ik weet niet hoe het a, lezer, vergaat na het lezen van deze citaten, maar eerlijk gezegd ben ik er bang voor dat het abUnivers

jaren zijn zij twee maal derde, één maal tweede en dus zelfs een keer eerste geworden.

soluut niets wordt, zoals het de afgelopen jaren ook al niets was. 'We zijn blij met de actiepunten uit de nota blablabla', het zijn woorden zoals ze worden gebruikt door de ministerpresident, maar niet in een instelling van wetenschappelijk onderwijs. Kortom, de decaan is nu al te groot voor zijn faculteit, en als het roer niet snel omgaat dan blijft hij in de toekomst ook steeds maar groter worden ten opzichte van zijn faculteit. Wat helpt wel? Cursusevaluatie als fopspeen, zodat je studenten het schijn-idee geeft invloed uit te oefenen op de wijze waarop het onderwijs wordt verzorgd? Zou het ooit nog wat worden met al dat geëvalueer, ik geloof er al lang niet meer in. Twee keer per jaar draait op de KUB het evaluatie-circus, voor God mag weten hoeveel cursussen en grote aantallen studenten. Velen hebben er een full-time boterham aan om alle gegevens te verwerken. Toch moet ik de eerste student nog tegen komen die mij vertelt dat hij of zij iets positiefs merkt van al dat invullen. Daarom stel ik de volgende, tijdbesparende maatregel voor die ook nog effectief zal blijken. Alle studenten geven de docenten van wie ze college (les voor de Limburgers onder ons) hebben gevolgd twee cijfers: één voor de wijze van lesgeven, en één voor de wijze van tentamineren. Publiceer per faculteit de top-twintig, en iedereen zal proberen er volgend jaar op te komen. De decaan van de juristen is tegen en dreigt mijn column bij het College van Bestuur ter schorsing voor te leggen. 'Maar dat ligt juridisch moeilijk'.

3 april 1987

Studievereniging voor economiestudenten 'Wij willen activiteiten organiseren die voor alle economiestudenten interessant zijn'. Dat zeggen Frank van den Broek en Louis Geleijnse van de 'Vereniging Economische Faculteit Tilburg', die onlangs bij notariële acte vastgelegd is. Naar hun mening is er duidelijk behoefte aan een studievereniging die 'sociaal- én bedrijfseconomische onderwerpen aan de orde brengt en de samenhang daartussen'. Er zijn dan wel behoorlijk wat studieclubjes op de economische faculteit maar deze zijn volgens Van den Broek allemaal gericht op specifieke onderwerpen. 'Er zijn marketing- en beleggingsverenigingen, VITE is internationaal gericht en de TEV is er voor de econometristen. Wij willen ons richten op de totale economische faculteit'. Vandaar: Efact. Efact is een studievereniging en geen studentenvereniging, stelt bestuurslid Louis Geleijnse, tweedejaars student sociale economie met klem. 'Het is geen gezelligheidsvereniging; we onderhouden ook contacten met de verschillende vakgroepen, met hoogleraren en met andere universiteiten'. Wat doet Efact zoal voor de economiestudent? Er worden lezingen georganiseerd en excursies (zoals onlangs naar de N.M.B.). Voor de eerstejaars studenten wordt er een tentamenbundel (zonder uitwerkingen) uitgegeven. Er is al een voorlichtingsmiddag gehouden voor de men-

sen die nog niet wisten wat de keuzevakken van het eerste doctoraaljaar inhielden en op 9 april is er een 'carrièreperspectieven-dag'. 'We hebben mensen uitgenodigd die in Tilburg gestudeerd hebben. Zij komen vertellen wat ze in de praktijk met hun studie gedaan hebben', zegt Frank van den Broek, voorzitter van Efact. Verder gaat de vereniging nog een blad uitgeven, maar het is volgens Van den Broek nog wat voorbarig om nu al uitspraken te doen over de inhoud ervan. In ieder geval zal het verenigingsnieuws, nieuws uit de faculteit en economische artikelen gaan brengen. Het lidmaatschapsgeld van Efact staat op tien gulden per jaar en de leden krijgen dan korting op allerlei activiteiten. Louis Geleijnse: 'Het is natuurlijk niet zo dat je lid wordt om er alleen maar geldelijk voordeel bij te behalen'. Frank van den Broek vult hem aan: 'Maar economiestudenten moet je nu eenmaal af en toe een worst voor de neus houden'. Momenteel telt Efact 60 leden, maar het streven is om dit uit te breiden tot drie- è vierhonderd. En daar zien de bestuursleden niet tegen op: 'Het fanatisme is aanwezig'. M.K.

Geen geld voor studentenbelangen Het departement heeft geen geld over voorde Stichting Bureau Studentenbelangen (SBSB). De 0,5 miljoen die met dat bureau jaarlijks gemoeid is, moet de Larv

delijke Studentenvakbond (LSVB) maar bij de HBO-raad of anders de VSNU zien los te peuteren. Woensdag 25 maart bleek dat, tijdens de Studentenkamer. Dat is het periodieke overleg tussen het departement en de studentenvertegenwoordigers. De Stichting Bureau Studentenbelangen (SBSB) zou een ondersteunend bureau voor de LSVB moeten worden. Met name onder HBO-studenten is behoefte aan een centraal informatiepunt. De SBSB zou hen bijvoorbeeld behulpzaam moeten zijn als ze plaatselijk een studentenbond willen oprichten. Het bureau zou, vond de LSVB, moeten werken met vaste werknemers en niet, zoals nu, met LSVB-vrijwilligers. Esther Hageman/UP

Raad accoord met aanbevelingsprocedure Collegeleden De universiteitsraad is vorige week donderdag in grote lijnen accoord gegaan met de regeling die het stichtingsbestuur heeft opgesteld over het aanbevelingsrecht van de raad bij de benoeming van collegeleden. Volgens de nieuwe WWO zullen de leden van Het College van Bestuur alleo-voortaan benoemd worden door het stichtingsbestuur. De universiteitsraad heeft slechts een aanbevelingsrecht: hij kan bij het stichtingsbestuur namen noemen - behalve wanneer het om de rector gaat - die dan door het

stichtingsbestuur benoemd (kunnen) worden. Met betrekking tot die aanbeveling moet het stichtingsbestuur vroegtijdig op de hoogte gesteld worden van de namen van de kandidaten die bij de raad bekend zijn. Zodoende kan het stichtingsbestuur al vroeg kenbaar maken welke kandidaten onaanvaardbaar zijn voor een eventuele benoeming. De raad besteedde weinig discussie aan de voorgestelde regeling. Over het algemeen bestond de verwachting dat het overleg met het stichtingsbestuur over de aanbeveling wel goed zou gaan. De raad steunde met algemene stemmen wel een voorstel aan het stichtingsbestuur om naast het CvB ook de universiteitsraad te betrekken bij het opstellen van de benoemingscriteria. Dit is vooral van belang nu bij de raad een vertrouwelijke notitie van het stichtingsbestuur circuleert over de signatuur. Op 3 april praat het presidium van de raad met het stichtingsbestuur over deze notitie. De fracties beraden zich momenteel er over of zij een discussie over de signatuur wel 'opportuun' achten. In het debat over de aanbevelingsregeling kwam de PSF met het voorstel om nog eens nadrukkelijk te stellen dat de raad tot zijn aanbeveling zou kunnen komen zonder rekening te houden met de reeds kenbaar gemaakte mening van het stichtingsbestuur daaromtrent. Een meerderheid van de raad had geen behoefte^aan dit PSF voorstel, dat dan ook verworpen werd. H.B.

Jan Holvast: 'Persoonsgegevens vaak misbruikt' Welgeteld vijftien personen woonden vorige week donderdag de lezing bij van dr. Jan Holvast over privacy en registratie. Aanleiding voor deze lezing, die is georganiseerd door het Krities Informatie Sentrum (KRIS), is de Wet op de Persoonsregistratie die moet ingaan in januari 1988. Spreker Jan Holvast is voorzitter van de Stichting Waakzaamheid Persoonsregistratie en lid van de vakgroep Sociaal-wetenschappelijke Informatica van de Universiteit van Amsterdam, die zich bezighoudt met de maatschappelijke aspecten van de informatica en automatisering. Holvast staat sinds 1971 op de bres voor de bescherming van de privacy van individuen. In dat jaar werd een volkstelling gehouden, voor het eerst met een computer. De term 'volkstelling' dekt niet helemaal de lading, vindt hij. 'Nationale enquête' of 'nationale registratie' zijn betere benamingen. Behalve de naam en andere personalia werd aan de Nederlandse bevolking het hemd van het lijf gevraagd. De uitkomsten van het vragenformulier zouden gekoppeld moeten worden met de bevolkingsboekhouding. Het was verplicht om mee te doen op straffe van duizend gulden boete of veertien dagen hechtenis. 'Toen kwamen de eerste signalen van onvrede', aldus Jan Holvast tijdens de lezing. 'Wat gebeurt er met de verstrekte gegevens', zo vroeg men zich in grote getalen af. De onvrede werd gekanaliseerd door het Comité Waakzaamheid Volkstelling, de voorloper van de Stichting Waakzaamheid Persoonsregistratie. 'Door de automatische verwerking van de gegevens bleek sabotage mogelijk', stelt Jan Holvast. De antwoorden op de vele vragen werden met potlood ingevuld in plaats van een pen. Thee knoeien op de formulieren bleek de computer tot verwarring te brengen en

door een fout op een slordige miljoen formulieren kon dezelfde computer deze niet verwerken. Uiteindelijk bleken 250.000 mensen geen formulier ingevuld te hebben. Zij werden niet vervolgd. Door de 'sabotage' en de fouten duurde het een jaar of zeven voor de eerste resultaten van de telling bekend werden. Na de volkstelling werd het parlement wakker. Er werd een commissie ingesteld die in 1974 met een rapport kwam, gevolgd door een hoorzitting. In '76 deed de commissie een eindrapport het licht zien met een voorstel voor een wet hieromtrent. In '81 werd die bij de Tweede Kamer ingediend en gevoegelijk weer ingetrokken. Vier jaar later verscheen er de bijgestelde versie die per 1 januari aanstaande van kracht wordt. In de loop der jaren is de onrust over privacy toegenomen, meent Holvast. 'Je doet afstand van gegevens maar je weet niet waar ze blijven', zegt hij. Als voorbeeld noemt hij het bijhouden van kentekens van automobilisten die zich ophouden in wijken waar prostitutie bedreven wordt. Door een kleine vergoeding kan een actiegroep tegen de tippelzone naam en adres van de automobilisten opvragen om ze een gepeperde

brief te sturen. In Amsterdam, Maastricht en Arnhem is dit een van de actiemiddelen, vertelt Holvast. 'Het blijkt', zegt hij, 'dat gegevens vaak worden gebruikt voor andere doeleinden dan ze eigenlijk bedoeld waren.' De ondoorzichtigheid van wat er met de gegevens gebeurt is een van de problemen van de registratie. Een ander probleem is de machtsongelijkheid. Burgers worden in toenemende mate geconfronteerd met maatregelen die de privacy aantasten. Denk aan het fiscaal nummer dat met een samenvoeging van het sociaal nummer het sofi-nummer wordt. Ook het persoonsnummer (volgens Holvast heeft bijna iedereen zo'n nummer) en de legiti-

matieplicht passen in dit rijtje. Verder zijn daar nog de omkering van de bewijslast, de koppeling van de verschillende gegevensbestanden, de werkwijze van de sociale rechercheurs, etcetera. De op stapel staande Wet op de Persoonsregistratie stemt de voorzitter van de Stichting Waakzaamheid Persoonsregistratie 'blij' maar 'niet tevreden'. Jan Holvast: 'De ondoorzichtigheid wordt gedeeltelijk opgelost door de wet maar aan de machtsongelijkheid doet de wet niets.' De wet is vaag en de uitzonderingen die erin de wet vervat zijn ondergraven deze, vindt hij. Van de 250.000 plaatsen waar men in Nederland geregistreerd kan zijn, valt de helft buiten de wet. Zo valt het huishoudelijk gebruik buiten de wet, evenals de politie- en inlichtingendiensten en de alfabetischlexicografische bestanden (dit zijn de kaartenbakken op alfabetische volgorde). Verder is het doorspelen van gegevens aan derden - de zogenaamde protocolplicht - niet in de wet opgenomen en komt er een aparte regeling voor de handel in persoonsgegevens, die deze handel zoals die nu plaatsvindt legitimeert mits het bedrijf zich heeft aangemeld als vergaarder en verkoper van gegevens. 'Maak gebruik van de wet', drukt Holvast zijn gehoor op het hart. Je hebt in de nieuwe wet het recht in kennis gesteld te worden als jouw gegevens ergens vastgelegd worden (behalve natuurlijk als je ze zelf verstrekt hebt), je hebt het recht tot inzage in de bestanden en je hebt het recht om de gegevens te corrigeren. Overigens kan het aanwenden van deze rechten nog een hele klus zijn: volgens Jan Holvast staat elke Nederlander geen dertig of vijftig keer geregistreerd, maar honderd keer. G.R. Jan Holvast

Univers

3 april 1987

OPINIE PERS

'Onderwijs en onderzoek worden gewoonweg geprivatiseerd' 'De Toekomstschets Hoger Onderwijs en Wetenschappelijk Onderzoek is inconsistent en ontzettend verbloemend. Het marktprincipe dat er de basisfilosofie van is wordt slechts op één plaats in de tekst expliciet vermeld. Deetman zegt dat deze schets is uitgekomen als antwoord op vragen naar een masterplan. Hij zegt zelf dat er nog niets is, maar dit stuk is wel degelijk hét plan voor de toekomst van het hoger onderwijs en het wetenschappelijk onderzoek. De boodschap is duidelijk: pure privatisering op basis van het marktbeginsel. Weliswaar in de opleidingen minder, maar in het onderzoek des te meer. Het fundamenteel wetenschappelijk onderzoek kun je feitelijk vergeten. Het enige dat de overheid op dat gebied nog zal doen is het vaststellen van de budgetten. De aangekondigde inspraak van de instellingen bij die vaststelling is gezien de verdere uitwerking in de tekst flauwekul. De bewindsman legt in zijn schets ook een link tussen het uitvoeren van fundamenteel onderzoek en de maatschappelijke vraag naar de resultaten daarvan. Dat kun je natuurlijk nooit zo stellen. Fundamenteel onderzoek kent per definitie geen maatschappelijke vraag. Die privatisering is zo duidelijk aanwezig. Er moeten aan de top managers komen, we moeten bedrijfsmatig gaan functioneren en er vindt een institutionele verzelfstandiging van wetenschappelijk onderzoek naast onderwijs plaats. Alles duidt erop dat de universiteiten zich moeten gaan ontwikkelen naar aanleiding van de vraag van de markt'. 'Er staan ontzettend veel tegenstellingen in deze schets. De instellingen wordt bijvoorbeeld de mogelijkheid geboden zich te profileren, terwijl men een eind verderop zegt dat de enige profilering die men mogelijk acht er een is op grond van de maatschappelijke vraag... Enkele jaren geleden deed

het gerucht de ronde - en ik hecht daar wel geloof aan - dat ambtenaren aan het eind van een regeerperiode een lijst moesten opstellen van posten waarop nog wel bezuinigd kon worden. Ik kan me voorstellen dat bovenaan de posten stonden die maatschappelijk gezien niet erg controversieel waren en onderaan de posten die heel moeilijk lagen. Ik denk dat ze bij onderwijs onderaan zijn begonnen. Ze zeggen daar: luister eens, we hebben straks het geld niet meer dus wat moet je doen: privatiseren en dat vinden wij hier prachtig. Daarmee ontkennen ze dus dat de overheid een duidelijke functie heeft op het gebied van onderwijs'. 'Er staat in de schets dat het hoger onderwijs rekening moet houden met de technologisering van de samenleving, culturele ontplooiing en sociale zorg. Als je dat met een beetje gevoel vertaalt in het huidige jargon dan staat er dus; zorgen voor werk, vrije tijd en criminaliteit. De rol van de sociale wetenschappen ligt dan volgens het ministerie in de problematiek van de mensmachine interactie. Daar moeten de sociale wetenschappers zich mee bezig houden'. 'Aan dat voucher-systeem, de knipkaart, worden in de schets maar vijf woorden tussen haakjes besteed. Dat is natuurlijk het marktbeginsel in opleidingen vertaald. Je kunt je voorstellen dat je voor een dure opleiding meer knippen nodig hebt dan voor een goedkope, maar dat staat niet in de schets te lezen'. 'Het enige dat consistent is in deze schets is het doorvoeren van privatisering op alle niveau's van het hoger onderwijs. De rest moet je eigenlijk vergeten, daar staan volstrekt tegengestelde meningen in. Uit Japan bijvoorbeeld komen geluiden dat de universiteiten veel te veel aan toegepast onderzoek

PARTI PRIS Drs. Rob Halkes is als onderwijskundige verbonden aan de val<groep sociologie. Hij studeerde pedagogiek en onderwijskunde aan de universiteit van Utrecht en verrichtte in opdracht van het ministerie van onderwijs en wetenschappen onderzoek op de nieuwe lerarenopleidingen. Hij reageert in parti pris op de vorige w e e k gepresenteerde visie van minister Deetman van onderwijs over de toekomstige ontwikkeling van het HBO- en universitair onderwijs en onderzoek. De bewindsman is onder meer van plan een zogenaamd voucher-systeem (populairder gezegd de strippenkaart) in te voeren. Onderwijs op de bon dus.

doen en dat er veel meer fundamenteel onderzoek moet plaatsvinden. Hier zouden we met deze schets volledig de andere kant uitgaan. Ze kunnen in Den Haag makkelijk stellen dat er budgetten blijven voor fundamenteel onderzoek maar wat let de minister om bijvoorbeeld de geldstroom voor voorwaardelijk gefinancierd onderzoek te verkleinen. Het is dus uiteraard de bedoeling dat de instellingen bij de bedrijven aankloppen. Op zich is dat geen probleem maar die zullen uit oogpunt van concurrentie de onderzoeksresultaten exclusief claimen'. 'Dat de scheidslijnen tussen het hoger beroepsonderwijs en het wetenschappelijk onderwijs gaan wegvallen vind ik op zich geen slecht beginsel. Als je die twee onderwijsvormen op elkaar zou betrekken zou dat beslist beter zijn. Maar hier wordt de scheiding weggenomen vanuit de visie dat de universiteiten net zoals H BO-instellingen moeten gaan functioneren. Met andere woorden: produceren in het kader van aantallen cursussen. Tijd voor zinvol nadenken is er dan nauwelijks meer bij'. 'Ik denk wel dat er een zekere privatisering van onderwijs en onderzoek noodzakelijk is. Je kunt de maatschappelijke ontwikkelingen en vraag natuurlijk niet miskennen, dat zou onterecht zijn. Maar wat in de schets staat is een volledig doorgevoerde privatisering. Als je het ministerie de afgelopen regeerperiode en deze periode op zijn daden bekijkt weet je dat er in deze schets veel bla, bla, randverschijnselen en versieringen geproduceerd worden. Enfin, iedereen kent heel duidelijk de opvattingen van directeur-generaal In 't Veld'. Toine Asselbergs

K N I P T verwijderen van een 'lastig' gezwel'.

In de nieuwste SEC JURE, het blad van de juridische faculteit, wordt in een rubriek verslag gedaan van de faculteitsraadsvergadering over de bezuinigingen op de faculteit. De juristen moeten twee ton ophoeren en willen dit doen door de vakgroep economie op te heffen. Het voorstel van het faculteitsbestuur daartoe ondervond nogal wat weerstand in de raad met name bij studenten. Maar in de juridische faculteitsraad wordt zo'n 'hobbel' op een bijzondere manier genomen als we de verslaggever van Sec Jure mogen geloven: 'Maar nadat voorzitter Geppaart dreigde geen morele verantwoordelijkheid te willen dragen voor de verdere afwikkeling als het voorgestelde besluit er niet zou komen, gingen zowel Recht Vooruit als Fiscalisten '86 (de studentenfracties) onderuit. Het eerder door de voorzitter gelanceerde gezegde dat het pijnlijk is om in eigen vlees te snijden kwam op mij meer over als het Univers

Ook BLANKO, het blad van de letterenfaculteit verscheen deze week weer. Het nummer heeft als thema 'zinloos' meegekregen. Het komt er niet echt uit. Buiten wat 'zinloze' poëzie ('Hier ligt poot, hij is dood') blijft men steken in uitgebreid gewauwel over de suïcidale pop van Joy Division. Wanneer men daarmee zinloos wil zijn is dat in ieder geval geslaagd. Soms kun je té vaak uit willen komen. Dat de universiteit met zijn knipkaart er steeds meer uit gaat zien als een schoolbus, blijkt deze week weer eens uit CURSOR, het blad van de Eindhovense universiteit. Het Eindhovense College van Dekanen gaat in de aanval tegen het spieken op tentamens: 'Uit onder meer openhartige gesprekken met recent afgestudeerden is gebleken dat het surveillanceklimaat tijdens examens en tentamens te mild is om frauduleuze handelingen van studenten te voorkomen', zo staat te lezen in de notulen van het College van Dekanen. Daarom zullen de huidige richtlijnen waarschijnlijk uitgebreid worden met een aantal nieuwe, welke vooral een preventieve werking moeten hebben. Een van de opmerkelijkste richtlijnen is de volgende: 'Laat het werk rustig herschrijven indien dit erg

slordig wordt ingleverd en er nog voldoende tijd beschikbaar is om dit te laten doen (geen rommel accepteren)'. De volgende stap in Eindhoven is natuurlijk dat het werk niet geaccepteerd wordt als de antwoorden niet correct zijn. Ook op de Amsterdamse universiteit zitten ze in hun maag met de procedure rondom een tentamen. FOLIA bericht dat een student economie een beroepsprocedure heeft verloren omdat hij zich op een tentamen weigerde te legitimeren met een paspoort. De collegekaart was niet voldoende. Het Amsterdamse College van Beroep voor de Examens vindt dat van een student geëist kan worden dat deze zijn paspoort laat zien. Veel aandacht in de universitaire pers deze week voor de erbarmelijke inkomenspositie van de AIO. Het NRC HANDELSBLAD berichtte vorige week donderdag a^ uitgebreid over de jonge promovendi op de universiteiten onder de kop 'Academische armoedzaaiers'. Ook het Tilburgse TAIO komt daarin aan bod. Tilburgse TAIO Sanders: 'Er zijn allerlei vage initiatieven om landelijke netwerken op te zetten, waarbij iedereen bijvoorbeeld in Utrecht een cursus kan volgen. (...) We hopen over niet al te lange tijd te komen tot

een landelijk overleg'. Het ziet er naar uit dat zoiets wel gaat lukken. De UNFVERSITEITSKRANT mt Groningen en het U BLAD uit Utrecht melden initiatieven daartoe. In hetzelfde NRC wordt ook nog teruggekomen op de recensie die zij onlangs plaatste over de universiteitsbladen. Verschillende bladen (waaronder Univers) werden daarin afgeschilderd als blad van de voorlichtingsdienst. De NRC-redactie heeft van de meeste bladen ingezonden brieven gekregen. Recensent Rob Biersma geeft toe een fout gemaakt te hebben. Het U Blad bespreekt deze week de (vernieuwde) logo's van de universiteiten. Ze komen bijna allemaal aan bod. Nou... allemaal. Dat hele mooie rood-wit van de KUB dat elke zaterdag als startpunt over Nederland schittert zijn ze vergeten. Of dat komt omdat Tilburg zo saai is wordt niet duidelijk. Een Tilburgse student plaatste in het U Blad de volgende oproep: 'Tilburg, wat ben je lelijk! Wie heeft voor mij in Utrecht woonruimte'. Voor deze student geldt niet de stelling die Pietjan Dusee van de Stichting Musische Vorming vorige week in Univers poneerde: 'In zo'n lelijke stad moet je wel naar andere dingen zoeken om het klimaat te veraangenamen'. H.B. 3 april 1987

LITERATUUR

'Ik kan nooit meer zonder boek naar bed' Judith Herzberg had de ietwat ondankbare 'eer' om het spits af te bijten; de zaal was nog grotendeels leeg. Pas tijdens het optreden van werkplaats en podium voor eigentijdse muziek De Vonk, begon het vol te lopen. Dat leverde wat probleempjes op. Iedereen wilde aan het einde van de rijen zitten zodat de zaal ook weer makkelijk verlaten kon worden. Het gevolg was een heel geklim langs knieën en tassen om nog een zitplaats te bemachtigen! De aankondiging van Walter van den Broeck ging dan ook in het geroezemoes verloren. De Vlaamse auteur, van wie bekend is dat hij een haatliefde verhouding tot zijn geboorteland heeft, stak dat ook tijdens zijn voordracht niet onder stoelen of banken. Daarmee kreeg hij al snel de lachers op zijn hand. Met name zijn tweede verhaal sloeg erg goed aan bij het publiek. Dat handelde over een burgemeester die bij Van den Broeck op visite kwam. De auteur imiteerde in het verhaal de spreektaal van de burgervader. Van den Broeck had alle hoofdwerkwoorden weggelaten, waardoor een nietszeggend verhaaltje met veel woorden ontstond. 'Ik heb maar twintig minuten, ik leg mets uit', riep vervolgens de schrijfster Marion Bloem. Snel en zenuwachtig las ze vervolgens een paar passages voor uit haar jongste pennevrucht 'lange reizen, korte liefdes', die deze maand verschijnt. Na ieder stukje vroeg ze aan het publiek hoeveel tijd ze nog had. 'Nog vijftien minuten? Dan lees ik nog maar een ander deel voor, jullie zullen er wel niets van begrijpen maar dat lezen jullie morgen dan wel hè', grapte ze. Het optreden van Herman Brusselmans was vervolgens een heel stuk boeiender. 'Ik ga voorlezen uit de dichtbundel 'Peniskoker is geen beroep', die in 1992 verschijnt. Ik ben de grote kutzoeker, ik wil ze allemaal...', zo begon de 29-jarige Belg, die zichzelf 'de mooie jonge oppergod' noemt. Af en toe ging Brusselmans wel erg ver met zijn schuin taalgebruik. Maar ondanks dat, verzorgde hij een uiterst komisch optreden. Het was duidelijk dat Brusselmans sterk beïnvloed is door Gerard Reve. Tijdens het interview, dat afgenomen werd door Frits Spits, gaf de Vlaming dat ook toe. Gedurende de rest van het gesprek wilde Brusselmans nog nauwelijks serieus antwoord geven. Voor de bezoekers van de Nacht die de literatuur eens wilden afwisselen met muziek, was er vervolgens de weemoedige passie van de Argentijnse tango. Daarnaast bood het programma in het Kaffée en het Filmhuis nog voldoende mogelijkheden. Dat bleek ook wel nodig te zijn, want na het interview was de zaal weer grotendeels leeg. Hans C. ten Berge moest dan ook genoegen nemen met een klein publiek. Pas tijdens het optreden van het pretcombo 'His Masters Voice' liep de zaal weer echt goed vol. Zelfs de balkons, die tot dan toe gesloten waren geweest, raakten overvol. 'His Masters Voice' wist het publiek, ondanks het late tijdstip weer helemaal wakker te schudden voor de twee laatste optredens c.q. klapstukken van de Nacht, Tim Krabbé en Kees van Kooten. 'Het is mij toegestaan verhalen te lezen die maar zijdelings te maken hebben met de liefde', zo begon Krabbé zijn voordracht. Desondanks droeg zijn eerste verhaal de titel 'Boy meets girl', wat toch in eerste instantie aan een liefdesgeschiedenis doet Univers

'Leuker dan vorig jaar', 'NeeJuist veel saaier', 'Er wordt veel te veel poëzie gelezen'en 'Er worden gelukkig veel gedichten voorgedragen'. Kreten die veel te horen waren tijdens de zesde Nacht van het Boek in Tilburg, afgelopen vrijdag. Dit jaar werd het literair festijn voor het eerst gehouden in alle zalen van de Stadsschouwburg. Ook dat bleek nog niet voldoende te zijn, rijen mensen voor de ingang die tevergeefs probeerden een kaartje te kopen. De organisatie, de stichting J.H. Leopold kan tevreden zijn, de populariteit van het evenement blijkt nog steeds erg groot. Ruim 1500 mensen konden vanaf 20.30 uur luisteren naar twaalf auteurs die voorlazen uit eigen werk. In de grote zaal speelde zich het centrale deel van het programma af.

Publiekstrekker Kees van Kooten, belaagd door de pijlen van Cupido. Ik kan alles zonder met. denken. Dat bleek heel anders uit te pakken. Na zijn tweede verhaal, 'Waterproef' genaamd, verliet Krabbé onder een opvallend luid applaus het podium. De laatste auteur. Van Kooten, maakte meteen duidelijk dat hij van plan was aan de hoge venwachtingen te voldoen. Hij vulde zijn twintig minuten met een heuse act. Hij begon met een verhaaltje dat hij nog die middag geschreven had en eindigde met een imitatie van 'Doe maar', waarbij hij zichzelf begeleidde op de schuiftrompet en de tamboerijn. Het publiek begon meteen enthousiast mee te zingen: 'Ik kan alles, alles zonder met, maar ik kan nooit meer, nooit meer zonder boek naar bed...' Voor het eerst was de sfeer in de grote zaal heel erg goed te noemen.

BEPAALDE DINGEN Het paralelle programma, met ongeveer dezelfde optredens, speelde zich af in de Studiozaal. Daar was het verioop van het aanwezige publiek erg groot. Zat bij Tim Krabbé de zaal nog stampvol, een half uurtje later zat nog slechts een enkeling naar de jazz-achtige muziek van Foolish Heart te luisteren en weer een half uur later las Wim Voermans voor uit zijn werk voor een veelkoppig publiek. De opkomst bij Walter van de Broeck en Herman de Coninck, die vroeg in de ochtend optraden, was triest. Hoewel de aanwezigen voor Van de Broeck nog een enthousiast 'lang

zal hii,leven' aanhieven, druppelde de zaal tijdens zijn optreden toch langzaam leeg en toen de te laat gearriveerde De Coninck met zijn voordracht begon, wist nog slechts een handjevol mensen daar belangstelling voor te tonen. Na een gedicht of vier liet hij het er dan ook maar bij zitten en ging weg. Het onderwerp van de nacht, de liefde, bleek voor enkele schrijvers een bron van dubbelzinnige, ietwat banale grappen, die natuuriijk wél de lachlust van het publiek opwekten. Zo begon Van de Broeck zijn voordracht met 'Aangezien ik minder over de liefde schrijf dan dat ik ze bedrijf' en liet Leo Vroman een aantal dia's van de natuur zien, waarin je met een beetje verbeeldingskracht bepaalde geslachtsdelen kon herkennen. De dia's waren gemaakt in Hawaï. 'Ja, Hawaï loopt over van, eh, bepaalde dingen', grapte Vroman en hij begon zijn verhaal met 'eigenlijk was ik van plan om een obscene film te laten zien toen ik hoorde van het ondenwerp van deze nacht'. En dan Herman Brusselmans, die beweerde verhalen voor te lezen uit de bundel die in 1991 zal verschijnen onder de titel 'De penis als fallussymbool'. Na de opening van Kees van Kooten, die op zijn gebruikelijke humoristische wijze een verhaal vertelde over het verwerkingsproces van een vader wiens dochter voor het eerst ongesteld wordt, begon Frits Spits met zijn vraaggesprek met Judith Herzberg en Hermine de Graaf. Blijk-

baar was Judith Herzberg niet van plan om het Spits gemakkelijk te maken. Ze antwoordde kort en stug, leek Spits enkele malen niet te begrijpen en wekte de indruk dat ze vond dat de disc-jockey maar domme vragen stelde. Op de vraag of haar werk was beïnvloed door het feit dat ze in de ooriog ondergedoken had gezeten, wilde ze geen antwoord geven, omdat die volgens haar irrelevant was en teveel met haar privéleven te maken had. Een stroef begin. Spits zocht zijn heil dus maar bij Hermine de Graaf, die zich als een dynamischer gesprekspartner liet zien en vertelde over de invloed van haar zusje op haar schrijversschap, het ondenwerp liefde in haar werk en haar negatieve kijk op de mensheid. Op de vraag van Spits aan Judith Herzberg of ze wel eens iets van Hermine de Graaf gelezen had, antwoordde ze serieus: 'Nee, maar ik zal het zeker gaan doen'. De reactie van het publiek en Hermine de Graaf zelf, een ongelovig gegrinnik, was duidelijk minder serieus. Zittend op een stoel en met de tas nog op de schoot las Herzberg een drietal gedichten voor. Hoewel er een kwartier voor haar op het programma stond gepland, nam haar voordracht slechts een kleine vijf minuten in beslag. Dit enigszins teleurstellende optreden werd echter geheel goed gemaakt door Hermine de Graaf, die wél de moeite nam om tijdens het vooriezen haar gezicht naar het publiek te wenden en die een verhaal voorias over de zwerver Joris en zijn liefde voor de gastvrouw van het plaatselijke eethuisje. Leo Vroman was de enige schrijver in de studiozaal die niet voorias uit eigen werk. Aan de hand van een diaserie, die bestond uit plaatjes van uitvergrote moleculen en enzymen en natuurprenten, probeerde hij de relatie tussen liefde en de natuur uit te leggen. Zijn voordracht had iets weg van een gemoedelijk praatje met het publiek. 'Wordt er naar me gewuifd?', onderbrak hij zijn betoog, om vervolgens terug te groeten naar de onbekende zwaaier in het publiek. 'Het lichaam is een soort boek', hervatte hij zijn verhaal. 'Het bestaat uit een groot aantal woorden van ledematen en moleculaire verbindingen en we begrijpen niet altijd wat de samenhang tussen die woorden is. Maar wat je met je verstand niet kan omhelzen, moet je met de liefde omhelzen'. Het verhaal van Vroman was enigszins onsamenhangend en niet altijd even duidelijk. De voordracht van de jonge schrijver Wim Voermans sprak meer tot de verbeelding. In snel tempo zette hij de veelvuldig wisselende personages van zijn verhaal neer, daarbij af en toe gebruik makend van de Belgische taal, waardoor de aandacht van het publiek geen moment verslapte. Voermans nam na zijn voordracht nog snel even de gelegenheid te baat om zijn tijdschrift 'meeuwengekrijs' te promoten. Het intermezzo van Stormy Weather leek de studiozaal even in een soort nachtclub te veranderen. De rauwe stem van Renie Borgers, gekleed in een sexy avondjuri< en de jazzy begeleiding van Jan Kin op de piano, zorgden voor een ontspannen en zwoele sfeer in de zaal, die overigens nauwelijks gevuld was. * De nachtclubsfeer werd diep in de nacht omgetoverd tot disco-sfeer door de Poockelband, die voor een swingende afsluiting van een geslaagde Nacht van het Boek ^°^^ ^'

Angela Jans/Lidwien Gevers 3apnn987

Prof. Fijnaut over straf en recht

Vrouw en criminaliteit

Een heksenwaag siert niet voor niets het affiche van het congres yrouw en Criminaliteit. De he/(s is het symbool van de vrouw als dader en als slachtoffer van misdaad. De 'heksenhamer' was een soort draaiboek voor het opsporen en buiten spel zetten van heksen. Tegenwoordig zijn er andere, strafrechtelijke en psychiatrische, procedures voor de beteugeling van afwijkend gedrag, en zijn het andere misdrijven dan hekserij die vrouwen begaan en ondergaan. Hierover gaat het congres, dat de Nederlandse Vereniging voor Criminologie 9 en 10 april houdt in de Vrije Universiteit van Amsterdam.

De mythe van de premenstruele winkeldievegge De vrouw als slachtoffer heeft de laatste tijd niet over gebrek aan belangstelling te klagen. Vooral waar het gaat om discriminatie en geweldsdelicten als verkrachting, incest en mishandeling. De vrouwelijke misdadiger kan zich echter niet over veel belangstelling verheugen. Dat zal voor een niet onbelangrijk deel te danken zijn aan het geringe aandeel van vrouwen aan criminaliteit. Al decennia lang is van alle verdachten die met de politie in aanraking komen, ongeveer tien procent vrouw. En onder gevangenen is de verhouding vrouwman zelfs maar een op zestig. Altijd al zijn er veel minder vrouwelijke dan mannelijke misdadigers geweest. De eerste criminologen zochten de verklaring hiervoor in de biologische verschillen tussen man en vrouw, lezen we in de congresbundel. Zo wist de Belg Quételet (1835) met mathematische precisie dat vrouwen tweemaal zo weinig misdaden plegen als mannen, omdat haar lichaamskracht zich tot die van mannen verhoudt als vijftig staat tot honderd. Artsen en psychiaters meenden dat menstruatie, zwangerschap en menopauze tot geestesstornissen konden leiden, schrijven drs. Frans Koenraadt en drs Anke Pouw in dezelfde bundel. Zij hebben aan het Instituut voor Strafrecht van de Rijksuniversiteit Utrecht, het Willem Pompe Instituut, medische rapporten onderzocht van 82 'misdadige krankzinnige' vrouwen, die tussen 1884 en 1911 in het krankzinnigengesticht van Medemblik waren opgesloten. In vrijwel elk rapport veronderstelt de arts dat de vrouw haar delict onder invloed van zwangerschap, menstruatie of de 'kritische leeftijd' heeft gepleegd. Ze werd daarom ontoerekeningsvatbaar verklaard. Of, zoals we nu zouden zeggen: ze kreeg TBR. De Duitse psychiater Ebing (1892) ging zelfs zover dat hij aanraadde 'aan iedere geslachtsrijije vrouwelijke verdachte te vragen of zij tijdens het delict menstrueerde. Werd de relatie tussen menstruatie en delict bevestigd en de beklaagde vervolgens ontoerekeningsvatbaar verklaard, dan diende zij onmiddellijk naar een krankzinnigengesticht te worden overgebracht'. De discussie over biologische bepaaldheid van misdaad wordt nog steeds gevoerd. Althans waar het vrouwen betreft. Menigeen gelooft nog in premenstruele en menopausale criminaliteit. 'Advocaten gebruiken het premenstrueel syndroom in hun verdediging', zegt drs Chrisje Brants van het Willem Pompe Instituut. 'En het werkt. Rechters houden er rekening meedat het vooroordeel nog leeft dat menstruatie te maken heeft met crimineel gedrag.' Univers

Dat vrouwen minder crimineel zijn dan mannen, trekt de Amerikaan Pollak In twijfel. Anno 1961 komt hij met de heuse 'wetenschappelijke' theorie dat vrouwen door hun 'bedrieglijke' aard beter in staat zijn hun criminaliteit te verbergen. En hij was niet de enige. Eind jaren zestig stond nog in de ambtsinstructie van Nederlandse agenten dat ze moesten oppassen voor vrouwen, omdat die zo goed kunnen liegen', aldus Brants. Dat ridderlijkheid de heren van de politie en justitie zou gebieden criminaliteit van vrouwen door de vingers te zien, is voor Pollak ook een verklaring voor het geringe aantal vrouwen in gevangenissen. Dat rechters tegenover vrouwen coulant optreden, lijkt de cijfers te bevestigen. Schuldig bevonden vrouwen krijgen minder vaak gevangenisstraf opgelegd dan mannen. Vrouwen krijgen eerder een voorwaardelijke vrijheidsstraf of een geldboete. Maar er spelen hierbij meer factoren een rol, meent Brants: 'Dat vrouwen vaker voor kinderen zorgen bijvoorbeeld. En er is maar een vrouwengevangenis, die van de Bijlmerbajes. De wachttijd is drie jaar. Logisch dat een rechter een vrouw niet zo snel de gevangenis in stuurt. Maar vrouwen lopen wel een grotere kans op straf als ze een misdrijf hebben begaan dat strijdig is met het vrouwbeeld. Vrouwen die wegens rellen of kraken zijn opgepakt, schijnen heel slecht behandeld te worden.'

RIDDERLIJKHEID De 'ridderlijkheid'-hypothese gaat in ieder geval niet op bij winkeldiefstallen. Dit blijkt uit een enquête die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in 1985 heeft gehouden naar daderschap van delicten, op basis van een representatieve steekproef uit de bevolking van vijftien jaar en ouder. In tegenstelling tot wat in de regel wordt aangenomen, blijken mannen veel vaker dan vrouwen winkeldiefstal te plegen. Een vrouw loopt echter een veel grotere kans dat ze bij de politie wordt aangegeven dan een man. Bovendien maakt de politie bij een vrouwelijke delinquent er veel vaker werk van dan bij een man. Een verklaring hiervoor zou kunnen zijn dat winkeldiefstal vooral als een vrouwelijk misdrijf bekend staat en het winkelpersoneel en de politie overeenkomstig dit vooroordeel handelen. Nog een verklaring voor het feit dat zo weinig vrouwelijke criminaliteit gesignaleerd wordt, is de hypothese dat afwijkend gedrag van vrouwen eerder wordt gepsychiatriseerd door de justitiële macht. Een vrouw moet wel gek zijn als ze iets 'onvrouwelijks' doet.

Ook is vaak gezegd dat vrouwen, opgevoed met een zelfbeeld van zachtheid, ondergeschiktheid en toegeeflijkheid, onvrede anders uiten dan mannen. Terwijl mannen reageren met geweld naar anderen, richten vrouwen agressiviteit op zichzelf. Het feit dat veel meer vrouwen dan mannen psychische hulp vragen, zou dit bevestigen. Hoe meer vrouwen in hun levensstijl en maatschappelijke positie op mannen gaan lijken, hoe meer hun criminaliteit zal toenemen, voorspellen sommige criminologen. Deze voorspelling lijkt uit te komen. In de congresbundel concludeert drs. A . W . M , van der Heijden, medewerker van de Centrale Recherche Informatiedienst, op grond van politiestatistieken dat het relatieve aandeel van vrouwen de laatste jaren een zwakke stijging vertoont: 'Tussen 1975 en 1984 behoort ieder jaar negen è tien procent van de verdachten tot het vrouwelijk geslacht. In 1984 bedraagt dit percentage elf, en in 1985 twaalf. Absoluut gezien stijgt het aantal mannelijke verdachten tussen 1975 en 1985 met 75 procent, en het aantal vrouwelijke met 130 procent.' Als we alleen de jeugd onder de loep nemen, zijn de bevindingen nog opmerkelijker. Criminaliteit van meisjes van twaalf en achttien jaar is tussen 1 ^ en 1985 met dertig procent toegenomen, terwijl die van jongens nauwelijks is gestegen, wees een onderzoek uit. Hoe het ook zij, de cijfers zijn betrekkelijk. De aard van de delicten die mannen en vrouwen plegen, verschilt. Geweldsdelicten bijvoorbeeld komen bij vrouwen veel minder vaak voor. Bovendien ontbreken veel gegevens in de politie- of CBS-statistiek, of omdat er niet op wordt gelet, of omdat de vuile was niet buiten gehangen wordt. De politie is nog steeds uiterst terughoudend bij privé-aangelegenheden, constateert psychologe Marianne Wöstmann, die onderzoek doet naar het politieoptreden bij vrouwenmishandeling: 'De politie pakt het bijna nooit strafrechtelijk aan. Ze keuren het gedrag van de man wel af, maar ze heben er ook begrip voor en zien de vrouw als medeschuldig. Of ze denken juist in het belang van de vrouw te handelen door geen strafrechtelijke stappen te ondernemen. Er zijn natuurlijk ook vaak bewijsproblemen, omdat getuigen ontbreken. Een agent die een vrouw bevrijdt die door haar man aan het gas gelegd is, kan niets beginnen. Want bewijs maar eens dat die vrouw het niet zelf heeft gedaan. De politie scheldt zo'n man wel stijf, maar daar blijft het dan bij.' José van Vonderen/UP

'Meer g( d voor justitie is heilloze weg' Volgens Fijnaut gaat onder het etiket klei f ben er niet van overtuigd dat uitbreiding van het aantal cel/en ne criminaliteit een grote diversiteit van de m effect heeft. Misschien is het beter voor de samenleving om de lieten schuil. Van verkeersovertredingen, vernielingen, baldadigheid, kleine diefstal- Jra financiële middelen die de politie krijgt te investeren in de len tot en met geweldplegingen. nbetering van de kwaliteit van het dagelijks leven van veel Wat zijn de oorzaken van de kleine crimm mensen. Bijvoorbeeld door het optrekken van de uitkeringen of het liteit? whogen van de huursubsidie.' Dit zegt Prof. Dr. C. Fijnaut, Fijnaut:'Bij algemene beschouwingen tref je oorzaken aan zoals de aanwas van fiet- hoogleraar strafrecht en criminologie aan de Erasmus Universiteit sen en goederen in het algemeen die In merdam. Naar aanleiding van de nieuwe cyclus Straf en Recht grote hoeveelheden aanwezig zijn op pum Studium Generale sprak Univers met hem over de oorzaken en blieke plaatsen. Die lenen zich dan uitste oplossingen van de kleine criminaliteit. kend voor vernieling of diefstal. Dan wordi er vaak gewezen op de anonimiteit, lietg& brek aan binding tussen mensen onderling in de samenleving, mensen kennen elkaar meer inzet van politie en justitie. Die disniet meer. De informele sociale controle Er ontstaat een conf rontatie-politiek tuscussie is nu volop aan de gang.' s e n politie en delen van de bevolking. Dat wordt uitgehold waardoor de effectlvite In het criminologische kamp krijg je nu van de formele sociale controle, de politi. Bvaak de lont geweest voor grote rellen en twee stromingen. De idealistische stroen justitie is weggezakt. Ook het gebrek ordeproblemen in die binnensteden. Ook ming die vindt dat onze samenleving door aan mogelijkheden voor mensen om zich in de criminologie heeft dit tot een heromachtverhoudingen wordt gekenmerkt. te ontplooien is een algemene oorzaak. In riëntatie geleid: wat is er eigenlijk aan de Dit werkt ten nadele van grote groepen in hand' Hoe zijn jongeren in dit soort problede jaren tachtig begon de massaliteit van onze maatschappij. Voor de onderliggende kleine criminaliteit zwaar te wegen op men verzeild geraakt. Welke dynamiek de groepen is criminaliteit eigenlijk een van de maatschappelijke verhoudingen en op heeft er gespeeld tussen hen en politie en de weinige manieren om overeind te blijlustitie.' de politieke discussie over het publieke Ie ven en zich te verdedigen en te verzetten Tweede factor is dat in de politiek en vooral ven en de kwaliteit van het leven. tegen die verhoudingen.' Dit heeft geleid tot een heroriëntatie In de in het begin van de jaren tachtig de midden De realisten (van origine liberale en linkse criminologie op de oorzaken. Door twee partijen en de rechtse partijen dat ongecriminologen) zeggen dat je de problemen factoren is dit sterk bevorderd. Op de noegen In de publieke opinie over die masserieus moet nemen. Er is inderdaad het eerste plaats door het feit dat in grote ste- sale kleine criminaliteit goed in de gaten probleem van criminaliteit. Er is een proden en met name in de binnensteden de hebben gekregen. Ze zijn met tamelijk rebleem voor diegenen die zich er aan schulcriminaliteitsproblemen in wisselwerking pressieve ideeën gekomen om dat in te dig maken maar even goed voor de met het optreden van politie en justitie tot dammen. Ideeën die ervan uitgaan dat als slachtoffers. Dat zijn vaak mensen die in grote conflicten aanleiding hebben gege- er maar genoeg politie is de criminaliteit onze samenleving tot de lagere sociaalven. Zie bijvoorbeeld de Engelse bin- kan worden teruggedrongen. Dat heeft bij economische klassen behoren. De reanensteden waar je in grote delen een een groot deel van de criminologen die in listen proberen alternatieven te ontwikkeverpauperde zwarte en blanke bevolking de liberale en linkse hoek zitten het besef len voor de rechtse politiek door een hebt. Massale en inacceptabele vormen gekweekt dat er een alternatief gevonden reconstructie van de maatschappelijke van kleine en grote criminaliteit leiden tot moest worden voor deze rechtse politiek. omstandigheden waar binnen die massale een versterkt en offensief politie-optreden. Dus andere wegen zoeken in plaats van

criminaliteit voorkomt. Zij gaan weer op zoek naar oorzaken in de sociale, economische en culturele sfeer. De toestanden in de grote steden zijn een resultaat van het beleid van de overheid van de laatste twintig tot dertig jaar, waarbij grote groepen van de bevolking in een desolate toestand verzeild zijn geraakt. De overheid heeft een groot deel van haai taken niet meer vervuld zoals huisvesting, werkgelegenheid, en sociaal-culturele voorzieningen. Ze probeert nog steeds met politie en justitieoptreden de zaak onder controle te houden maar dat werkt juist averechts. Het leidt alleen maar tot zware confrontaties in de binnensteden. Men moet een veel breder sociaal-politiek beleid voeren om die groepen weer aan boord te krijgen.' Er ligt nu een rapport van de commissie Roethof en een beleidsplan, 'Samenleving ^en Criminaliteit' van de minister en staatssecretaris van justitie. Daarin wordt vooral gepleit voor meer sociale controle en toezicht. Hoe kijkt U tegen dat soort oplossingen aan? Fijnaut: 'Noch in het rapport van Roethof, noch in het beleidsplan is een analyse te vinden van de maatschappelijke ontwikkelingen . Men verwijst even naar de anonimiteit en het gebrek aan controle maar er zit geen analyse in van het sociaaleconomische beleid. En dat is nu juist heel wezenlijk. In die zin denk ik dat het heel zwakke rapporten zijn. De facto steekt men ook steeds meer geld in politie en justitie - naar mijn idee een heilloze weg. Het moet niet zover komen dat de politie geïsoleerd komt te staan in de aanpak van de problemen. Dat is ook wat nu gebeurt in de Engelse binnensteden.' Prachtig hoor, die verhalen. Maar op dit moment is er een tekort aan cellen en mensen die opgesloten zouden moeten zijn worden op vrije voeten gesteld. Fijnaut:'lk ben niet uit op het bagatelliseren van de problemen. Ik zal ook de laatste zijn om te beweren dat je niet moet beschikken over een adequaat politie-apparaat. Maar op termijn kom je er zo niet. Er moeten natuurlijk voldoende cellen zijn om mensen in voorlopige hechtenis te kunnen nemen zodat je kunt uitzoeken wat er is gebeurd. Dit speelt dan op het niveau van de politiekorpsen en de huizen van bewaring. Wat betreft de gevangenis voor het ten uitvoer brengen van vrijheidsstraffen: je kunt moeilijk staande houden dat gevangenissen als het gaat om preventieve werking nou zo doeltreffend zijn geweest. We moeten met nog meer aandacht dan vroeger zoeken naar alternatieven.' Ik zie niets in de vrijheidsstraf. De enige functie van het gevangeniswezen is dat men mensen uitschakelt. Letterlijk, uitschakelen uit het maatschappelijk verband. Voor de rest moet je er geen enkele andere functie aan vasthechten. Alternatieve straffen zijn bijvoorbeeld de dienstverlening of het betalen van een geldbedrag aan de gedupeerde instelling

Verdachte voor de politierechter in Zaandam. Een foto van Piet den Blanken uit de bundel Mores Leren, die den Blanken maakte samen met redacteur René van der Velden. De foto's worden op de KUB tentoongesteld in het kader van de StudiumGenerale cyclus Straf en Recht.

Van politieman tot hoogleraar, Cyrille Fijnaut begon zijn loopbaan als Inspecteur bij de gemeentepolitie in Tilburg. Na enkele Jaren in België gewerkt te hebben, werd hij vorig jaar benoemd tot hoogleraar in het strafrecht en de criminologie aan de ErasT mus-universiteit. De Rotterdamse leerstoel is vrijwel de enige in ons land waar het strafrecht en de criminologie nog in één persoon verenigd zijn. Prof. dr. Fijnaut is Tilburg trouw gebleven. Hij woont er nóg steeds aan de RingbaanOost.

of persoon. Probleem is dat ze niet in de plaats van de korte vrijheidsstraf komen, wat wel de bedoeling was. Ze komen er nog eens bij. Het straffenarsenaal is verruimd en meer genuanceerd, maar dat werkt in het algemeen niet als alternatief.' Wat zou de functie van de straf moeten zijn? Fijnaut:'Dat is een vraag die de meeste mensen verlegen maakt. Je kunt de straf namelijk moeilijk verantwoorden. In welke mate zijn mensen gerechtigd om wraak te nemen, om te vergelden. Die verlegenheid speelt ook een rol als het om de preventieve werking van de straf gaat. In deze opvatting heeft de overheid c.q. de samenleving het recht zich te venweren, daar past een controle-systeem bij. Een straffende overheid schrikt mensen af. Rond de eeuwwisseling verwachtte men er veel van. Er is toen veel ge'investeerd in het gevangeniswezen en in de reclassering. Over de effectiviteit ervan heerst alom twijfel en die is aboluut niet weggenomen. Als reaktie daarop ontstonden de ideeën die geleid hebben tot de alternatieve straffen. Naar het huidige politieke klimaat toe zijn dat ideeën die niet meer erg aanspreken. Men grijpt nu eerder ter;ug naar het oude idee van repressie en preventie. Uitbreiding van politie, justitie en het aantal cellen worden als een functionele zaak bekeken. Het wordt als nuttig gezien om de controle te handhaven. Maar je kunt niet zomeer over een eeuw discussie over de ethische grondslagen van de vrijheidsstraf heenstappen. Je moet hele goede argumenten hebben om mensen ook vanuit het controle-idee op te sluiten. Die controle-gedachte is voor mij niet voldoende om een drastische uitbreiding van de vrijheidsstraffen te bepleiten en toch is dat wat gebeurt. Ik mis een politieke analyse over machtsuitoefening, verdeling van schaarse middelen en ik mis een politiekethische discussie.' René van Hooren Studium Generale organiseertin april een aantal bijeenkomsten met als thema 'Straf en Recht'. Voor het programma van komende week zie de Houdoe-pagina. 3 april 1987

HOE SERIEUS MOET EEIV KWAUTEITSKRAIÏT ZUm

héffi.l^'^i^'i^M.

:^:'^' *A /•*'a'*'

i-4<fcA£^ix^

-jÉxeg^t,

-^a-te-X^^^

Bij sommige mensen (buiten onze eigen kennissenkring) schijnt het idee te leven dat een kwaliteitskrant altijd serieus moet zijn. Naar verluidt wordt dit idee zelfs dagelijks gevoed en eens in de week gewassen. Terwijl de feiten er toch niet om liegen. Neem NRC Handelsblad: een kwaliteitskrant bij uitstek. Toch pemnitteert NRC Handelsblad zich speelsigheden als het 'Schetsboek' van Willem van Malsen, de 'Bommelstrip' van Marten Toonder en 'Waarin...' van de heer G.L. van Lennep. NRC Handelsblad is van mening dat belangrijke onderwerpen met ernst moeten worden behandeld - en moffelt ze derhalve niet weg tussen berichten over scheidende sten-en, de kapsels van ministers-

vrouwen en de uitslag van de voetbaltoto. De boog kan echter niet altijd gespannen zijn, anders verliest de geest zijn veerkracht. NRC Handelsbladhelpthaarlezersdegeestelijke veerkracht op peil te houden door niet alleen nieuws en achteigronden te brengen, maar ook mimte te geven voor ongenuanceerde persoonlijke visies, ironische beschouwingen en zelfs onverbloemde humor. Het geheim van het succes van NRC Handelsblad is, dat door die combinatie van feiten, opinies en humor een genuanceerd beeld ontsteat. En dat is nu juist waar de lezers van NRC Handelsblad naar op zoek zijn.

Mocht ook u behoefte hebben aan wat meer nuancering van het bestaan, dan zou u een proefabonnement, a raison van £13,10 voor vier weken, serieus moeten overwegen. Belt u voor half acht 's avonds het nummer 06-0555 (kosteloos), dan is het zo geregeld.

VOOR WIE DE IVÜANCE ZOEKT.

feaKtionair "Reaktionair" is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst. Naam en volledig adres van de schrijverisi dient bij de redaktie bekend te zijn. Anonieme brieven verdwijnen in de pruiiemand.

Derde geldstroom In Univers van 20 maart werd melding gemaakt van de antwoorden van minis ter Deetman op kamervragen naar aan leiding van het rapport van de Reken kamer over derde geldstroomonderzoek en Stichtingen. K ennelijk zijn bedoeld stichtingsvormen die universitaire on derzoekers gebruiken om in de tijd van de baas wat te schnabbelen. Ik kan niet beoordelen of deze vorm van diefstal veel voorkomt, maar totaal uit gesloten is het niet. Er valt echter meer te zeggen over het beheer van derde geldstroomonderzoek in stichtingen. Zo heeft het IVA ook de stichtingsvorm, weliswaar met bestuur lijk geregelde verantwoordingsplicht naar de Universiteit. Deze wijze van or ganiseren en beheren van het derde geldstroomonderzoek blijkt nog steeds erg geschikt, zoals recentelijk nog werd opgemerkt door de Visitatiecommissie Sociologie, Politicologie en Bestuurs kunde. Het is daarbij ook erg duidelijk waar het geld blijft: er worden onderzoekers en administratief personeel mee aan gesteld, kantoorinrichting en appara tuur mee betaald, ruimten en compu tertijd mee gehuurd. K ortom het derde geldstroomonderzoek wordt omgezet in onderzoekscapaciteit met inbegrip van de daarbij benodigde infrastructuur. In ministerieel jargon heet dat trouwens integrale kostendoorberekening. Er zijn heel wat argumenten te geven voor de stelling dat het inrichten van het derde geldstroomonderzoek in juri disch zelfstandige parauniversitaire in stituten een betere oplossing is dan het door minister Deetman zo vaak bepleit te 'inverdienen' en 'de markt op gaan' van de universiteiten. Er is niets op te gen om marktgericht te zijn. Ik denk echter dat veel contractonderzoek bij universiteiten anno 1987 eerder uitver koop dan inverdienen is. Er bestaat bij universiteiten ternauwernood inzicht in de kostenstructuur van het onderzoek en men mist voorts een slagvaardige beheersorganisatie voor dit onderzoek. Het gevolg is vaak dat er tarieven voor contractonderzoek worden gehanteerd waarbij een instituut dat kostendek kend moet werken zich eens flink ach ter de oren zou krabben en zich zou afvragen hoe een spoedig faillisement af te wenden. Universiteiten en ook de Minister zou den moeten beseffen dat het per saldo 'subsidiëren' van opdrachtgevers uit de derde geldstroom ten koste gaat van de opgedragen primaire onderzoeksta ken. Het geven van absolute voorrang aan de productie van Ie en 2e geldstroom onderzoek en het inrichten van een adequate beheersorganisatie voor dat onderzoek lijkt mij voor de toekomst van de universitaire wetenschapsbeoe fening van groter belang dan toe te ge ven aan de 'inverdien'mode van het moment. J.H.G. Segers

Kortingsoperatie Het CFO bestuur heeft moeten constate ren dat het er tot op heden nog steeds niet van is kunnen komen dat een ABVA initiatief om te komen tot een vrijgestelde ter begeleiding van de kortingsoperatie aan onze instelling, en waarachter de CFO zich met kracht heeft opgesteld, van de grond is gekomen. De korting soperatie is inmiddels al een eind ge vorderd. Wij hopen dat het idee nu snel en in gezamenlijkheid verwezenlijkt wordt. Het personeel mag niet langer van dit door beide vakbonden gedragen initia tief verstoken blijven. Het CFO bestuur, J . Backbier

PERSONEELWERK VRAAGT EEN SOLIDE BASIS

HOGE SCHOOL MIDDEN NEDERLAND Akademie 'De Nijenburgh', studieafdeling Personeelwerk STUDENTEN die opgeleid willen worden voor een beroep dat vakbekwaamheid en inzet vereist.

Murphy Hoe kwam het dat Univers op 27 maart 1987 een hele pagina kon besteden aan de opvattingen van Prof. Neil Murphy? Dat kwam doordat het TIAS Prof. Murphy had uitgenodigd een aantal colleges te geven voor de postdoctorale opleiding Bankwezen en Financiering. Dat is nu het aardige van die postdoctorale opleidingen: dat er ook zulke gebeurtenissen aan verbonden zijn. Prof.dr. J . Sijben heeft met zijn inspanningen om Murphy naar Tilburg te krijgen, bijzonder veel eer ingelegd. Murphy heeft niet alleen enkele bijzonder goed ontvangen bijdragen aan het programma Bankwezen en Financiering geleverd, maar heeft als gast van TIAS ook lezingen gegeven bij enkele financiële instellingen in het land. Zoiets is niet alleen leuk, maar ook goed voor de 'public relations' van de KUB en van het TIAS. Jammer dat er nu weer een briefje nodig is om ook de lezers van Univers hierover te informeren. Nol Verhagen

Aanbod: * Vierjarige HBOPersoneelwerk. Eén jaar stage in een arbeidsorganisatie * De dagopleiding is eventueel in deeltijd te volgen * Praktijkgerichte opleiding * Na doorlopen van de opleiding zijn kennis en vaardigheden aanwezig om als begin nend personeelsf unktionaris te werken * Goed vooruitzichten op werk. Vraag: * Vooropleiding HAVO, V W O , MBO of daarmee vergelijkbare opleiding en ervaring * Interesse in arbeidsorganisaties * brede belangstelling * interesse in mensen; motivatie en samenwerken * doorzettingsvermogen en kreativiteit * praktische instelling * behoefte aan zelfstandig willen werken.

INLICHTINGEN: 0345015841 Akademie 'De Nijenburgh' Ridderstraat200 4101 BK Culemborg

r Economisch Instituut r

twee toegevoegd docenten m/v economie bij het Economisch Instituut. Het Economisch Instituut is een samen werkingsverband van de Faculteit der Rechts geleerdheid, de Faculteit der Sociale W eten schappen en de Faculteit der Geografie en Prehistorie. Naast het onderwijs wordt er onderzoek verricht op het terrein van de macro en microeconomie. De aandacht is in het bijzonder gericht op de economische politiek. Wij zoeken contact met twee algemeen economen met kwantitatieve belangstelling, voor het leveren van een bijdrage aan het onderwijs van het Economisch Instituut. Binnen deze taak zullen zij onderzoek verrichten, dat in principe betrekking zal hebben op het verder ontwikkelen van empirische macroeconomische beleids modellen. Publikaties strekken tot aanbeveling.

De functie is tijdelijk, vooralsnog voor een periode van 2 jaar, met de mogelijkheid van verlenging tot 4 jaar. Het salaris bedraagt maximaal f 6.024, bruto per maand, afhankelijk van opleiding en ervaring. Informatie en sollicitatie: Inlichtingen geeft prof.dr. A. Knoester, telefoon 080515890 (werk) of 070453090 (privé), danwei drs. J. Peil, telefoon 080 512460 (werk) of 0886075467 (privé). Uw schriftelijke sollicitatie kunt u m.v.v. vacaturenummer 23.1.87, vergezeld van een curriculum vitae en een lijst van publikaties binnen 3 weken richten aan Directoraat AFaculteiten, Katholieke Universiteit, afdeling Personeelszaken, Postbus 9108, 6500 HK Nijmegen.

directeur IVA

Rectificatie. Het artikel 'Dromend raadsel' uit de Univers van vorige week (pagina 2) was per abuis niet ondertekend. Maar de schrijver van deze boekbespreking over Ibsen was Charles Vergeer.

Univers

■ ■ 3 Di rectoraat A-Faculteiten

SAl Katholieke Universiteit Nijmegen ."r"'

3 april 1987

Mensen kijken naar het nieuws op de TV. En naar programma's die de achtergronden van dat nieuws belichten. Als 't daarbij gaat om armoede, levensvragen, gezondheidszorg, is dat ónze wereld. Als de TV uitgaat zijn de problemen weg, maar zeker niet de wereld uit. Er zijn mensen die vanuit een gelovige achtergrond het besef hebben dat de wereld niet in aparte wereldjes is verdeeld. Zij splitsen de wereld niet op in ik en zij, maar denken: wij. De Camillianen. Geen doem- maar doen-denkers. De Camillianen zijn een katholieke orde. Al sinds honderden jaren steken zij de handen uit de mouwen in de gezondheidszorg en het welzijnswerk overal ter wereld. Een internationale orde die opereert vanuit 14 landen. Ook in Den Bosch en Roermond is die orde gevestigd, wat Nederland betreft. Camillianen vallen niet op. Want ze dragen geen pij of sandalen. De mannen en vrouwen die zich Camillianen noemen bidden en werken. Vanuit een kleine, hechte gemeenschap richten zij hun aandacht en werkkracht op het helpen van mensen: zieken, armen, mensen met levensvragen en mensen met praktische en psychische problemen. Alsjetüssendel8en40jaarbentenhetjevakisofwordtomde"gehele" mens te helpen, dan kun je voor kortere of langere tijd als Camilliaan jezelf ontwikkelen als gelovig mens én op je Iteigen vakgebied.

In Nederland. In Nederland kun je als Camilliaan werken op diverse terreinen van de gezondheidszorg. Door de vergaande specialisatie binnen de gezondheidszorg bestaat steeds meer behoefte aan mensen die oog hebben voor de levensvragen. Als Camilliaan wil je juist voor die vragen open staan bij de lichamelijke of pastorale verzorging. In Tanzania en Colombia. Daar zijn verpleegkundigen nodig. Mannen. Met ervaring in wijkverpleging en het werken in een polikliniek. Maar ook als pastor in de gezondheidszorg. Informeren kost niets en verplicht tot niets. Misschien had je nog nooit van de Camillianen gehoord. Noch van hun werk. Als je belangstelling hebt, is het goed om te weten dat Jezus van Nazareth de Camillianen inspireert. Dat het evangelie voor deCamillianen 'n leidraad is die de weg wijst. Als dat i je aanspreekt... kom dan kennismaken. Bel eventueel eerst ^^L^ even op,maar schrijf liever. Kortom: als mènsen je vak zijn, verdienen de Camillianen die . ^ ^ kennismaking. Daarna zien we wel verder...

CAMILÜANEN

De Camillianen Vughterweg 17 5211CJ 's-Hertogenbosch Telefoon 073-133414 (a.u.b.na 19.00 uur)

ALG DOCTORAALVOORUCHTING SOCIALE ZEKERHEIDSWETENSCHAP De Subfaculteit Sociale Zekerheidswetenschap organiseert in samenwerking met de studentenvereniging Sociale Zekerheidswetenschap op donderdag 16 april a.s. een voorlichtingsmiddag ten behoeve van eerstejaars studenten sociologie, economie en rechten. Een propedeuse sociologie, economie of rechten geeft rechtstreeks toegang tot de bovenbouwstudie Sociale Zekerheidswetenschap. De voorlichting duurt van 13.30-17.00 uur en vindt plaats in AZ-6. Van 13.30-14.30 uur wordt algemene informatie gegeven. Daarna wordt vakinhoudelijke informatie verstrekt door docenten en zal de studentenvereniging zich presenteren. Een folder over deze voorlichtingsmiddag is verkrijgbaar op het secretariaat van Sociale Zekerheidswetenschap (gebouw P, kamer 22.21) en op het Informatiecentrum van DSW in gebouw N. Tevens verkrijgbaar op kamer B 404, B924enS8. In aansluiting op het doctoraalvoorlichtingsprogramma van de Subfaculteit der Sociaal-Culturele Wetenschappen dat eveneens op 16 april plaatsvindt begint de eerste voorkeursronde Sociale Zekerheidswetenschap dus om 13.30 uur in AZ 6 en zal er een tweede voorkeursronde Sociale Zekerheidswetenschap gehouden worden van 15.0016.00 uur in SZ 31. Meer informatie bij drs. J. Verheij, P 22.16, tel. (013-66)2969.

hebben aangevangen met als voorop)leiding doctoraal (bedrijfs)economie oude stijl waarin niet opgenomen SPO, zullen mondeling AO moeten doen op het slotexamen op basis van literatuurstudie (een lijst van te bestuderen literatuur is op schrrftelijke aanvraag .verkrijgbaar, correspondentie te richten aan Mevr. M.A. Timmers KUB B 404). Overigens blijft als alternatief de mogelijkheid open om het college SPO voor bedrijfseconomen te volgen (op de daartoe staande uren) en op die manier aan de gestelde verplichtingen te voldoen.

JUR

Is het onderdeel niet op het formulier opgenomen dan erbij schrijven (dus maar één formulier invullen). Bent u nog niet voor het propaedeuse examen geslaagd dan moet u een verzoek doen aan de examencommissie Personeelwetenschappen om aan doctoraal tentamens te mogen deelnemen.

PSY ONDERWIJSBEVOEGDHEID Studenten psychologie die afstuderen voor 1-9-1987 (zowel Oude Stijl als Nieuwe Stijl) hebben automatisch een ondenAfijsbevoegdheid voor het vak psychologie. Studenten die na 1-9-1987 afstuderen verkrijgen deze automatische ondenwijsbevoegdheid niet meer. Na 1-9-1987 kan de ondenwijsbevoegdheid alleen nog na een lerarenopleiding verkregen worden. Over deze opleiding is tot op heden niets bekend. Nadere informatie bij de studieadviseur: Noor Polkamp tel. 662659.

Is het tentamen niet vooraf opgenomen op de lijst, dan erbij schrijven (dus maar één formulier invullen). Is het propaedeuse examen nog niet gehaald, dan moet verzoek om deel te mogen nemen worden ingediend bij de doctoraal examencommissie. DOCTORAALVOORUCHTING Op woensdag 15 april in de middag en avond en op donderdag middag 16 april is er voorlichting over de verschillende doctoraal (vrije)studierichtingen. Uitvoerige informatie in een brochure en een programma-overzicht is verkrijgbaar op kamer S 14.

VTW

onderhouden met verschillende persenenen en instanties. - Een goede mondelinge en schriftelijke uitdrukkingsvaardigheid. - Organisatorische kwaliteiten. Informatie kan worden ingewonnen bij Corné Spitters (kamer B 702, tel. 662625). Schriftelijke sollicitaties kunt u, binnen 1 week, richten tot de secretaris van de faculteit der rechtsgeleerdheid, mr. S. Toncman, kamer B 916, Hogeschoollaan 225, 5037 GC Tilburg. Bij de vakgroep staats- en administratief recht bestaat een vacature voor EEN STUDENT-ASSISTENT W/V) voor 0,2 van de volle werktijd, vooralsnog vooreen periode tot 1 januari 1988. De wericzaamheden zullen bestaan uit het verrichten van algemeen assisterende taken ten behoeve van het ondenwijs en het onderzoek van de vakgroep. De voorkeur gaat uit naar een student Nedertands recht. Inlichtingen kunnen worden ingewonnen bij Mevr.Drs. G. Overkleeft-Verburg, tel. 013-662302 (KUB) of 04255-3511 (privé). Sollicitaties, schriftelijk, kunnen binnen 14 dagen na het verschijnen van deze oproep worden gericht aan de secretaris van de faculteit der rechtsgeleerdheid. Mr. S. Toncman, kamer B 917.

GASTCOLLEGES Ten behoeve van de studenten van de studierichting Vrijetijdswetenschappen (maar ook ten behoeve van huidige propedeuse-studenten die van plan zijn om het volgende studiejaar die studierichting te gaan volgen) is voor de komende periode een serie gastcolleges georganiseerd. Het is de bedoeling dat ROOSTERWIJZIGING de uitgenodigde sprekers informatie PROPEDEUSE bieden over een reeks van potentieel De werkgroep 3 en 4 van Historische toekomstige beroepsvelden voor afPsychologie vindt plaats op vrijdag 15 gestudeerden. mei 1987 van 10.30-12.30 uur in SZ28. De serie is als volgt samengesteld: - 2 april, zaal SZ 28, 15.30-17.30 u.: DEELTENTAMEN Mevr. S. Mason, medewerkster buHet t/ee/tentamen Grondslagen van reau 'Leisure Consultancy', Suffolk, de Klinische Neuropsychologie U.K. over 'Leisure-studies and markeBij de vakgroep staats- en administra(Kolb & Whishaw), waarover prof. dr. ting'; tief recht bestaat een vacature voor C.H.M. Brunia de afgelopen maanden - 8 april, zaal PZ 209, 15.30-17.30 u.: EEN STUDENT-ASSISTENTIM/V) college gegeven heeft, valt op donDhr. H. Daeter, ex-directeur 'Pedagovoor 0,2 van de volle weri<tijd, vooralsderdag 5 apn/a.s. van 15.30-18.00 uur gische Akademie' over 'Vrijetijdstudies nog voor een periode tot 1 januari 1988. in SZ 17. De tentamenstof betreft en Onderwijs'; De werkzaamheden zullen bestaan uit p. 3-353. - 15 april, zaal PZ209, 15.30-17.30 u.: het verrichten van algemeen assisteDhr. B. Brounts, medewerker bureau rende taken ten behoeve van het on'Research en Marketing BV' te Heerien denwijs en het onderzoek van de vakover 'Vrijetijdstudies en Marketing'; groep. - 22 april, zaal PZ 209, 15.30-17.30 u.: De voori<eur gaat uit naar een student Dhr. A. Kemper, medewerker 'StafafRECENT DEVELOPMENTS IN THE Nederiands recht. deling Onderzoek en Ontwikkeling', DUTCH AND SWEDISH WELFARE Ministerie van WVC over 'VrijetijdstuInlichtingen kunnen worden ingewonSTATE: A COMPARISON dies en Sportbeleid en -onderzoek'; nen bij Mevr. Drs. G. Overi<leeft-VerOp dinsdag 7 april zal prof. dr. Walter - 29 april, zaal SZ 37, 15.30-17.30 u.: burg, tel. 013-662302 (KUB) of 04255Korpi als hoogler^r werkzaam aan Dhr. A. van der Lee, medewerker 'Ne3511 (privé). het Swedish Institute for Social Rederlandse Herstmcturerings MaatSollicitaties, schriftelijk, kunnen binsearch in Stockholm een gastcollege schappij' over 'Vrijetijdstudies en de nen 14 dagen na het verschijnen van verzorgen voor de Subfaculteit Sociabedrijfstak Recreatie'; deze oproep worden gericht aan de sele Zekerheidswetenschap. Hij zal tij- - 6 mei, zaal PZ 209, 15.30-17.30 u.: cretaris van de faculteit der rechtsgedens dat college een vergelijking maDhr. K. Roodenburg, Medewerker leerdheid. Mr. S. Toncman, kamer B ken van meer recente ontwikkelingen 'Stichting Teleac' over' Vrijetijdstudies 917. binnen de Nederlandse en Zweedse en de Media'; welvaartsstaat. Prof. Kopri schreef Meer informatie over deze cyclus is te In de subfaculteit Letteren van de Kaonder meer de boeken The Working tholieke Universiteit Brabant ontstaat Class in Welfare Capitalism (1978) en verkrijgen bij: H. Mommaas, 3116, tel. BELANGRIJK VOOR binnenkort de vacature 2772. The Democratic Class Struggle ECONOMIESTU DENTEN UNIVERSITAIR HOOFDDOCENT (1983), en houdt zich voornamelijk beDOCTORAALVOORUCHTING De studievereniging van de economin/l/ V TAAL EN IN FORM A TICA DOCTORAALVOORUCHTING zig met internationaal vergelijkend onOp woensdag 15 april van 20.30-22.00 sche faculteit, EFACT, organiseert de (vac.nr. 174) derzoek op het terrein van de weluur in PZ 203 en op donderdag 16 april middag: Carrière-perspectieven, vervaartstaat. Van kandidaten voor deze functie Op woensdag 15 april van 20.30-22.00 van 14.00-16.00 uur in SZ 28, vooriichwachtingen en werkelijkheid. Plaats: CZ 104. Tijd: 13.30-15.30 uur. ting voor respectievelijk avondstudenuur in SZ 30 en op donderdag 16 april wordt verwacht dat zij: Het onderwerp is: de aansluiting van ten en dagstudenten, die in '87/'88 aan van 14.00-16.00 uur in SZ 30, voor- beschikken over een taalkundige de Tilburgse economie-studie op de deze doctoraalstudie willen beginnen. lichting voor respectievelijk avondstuscholing; praktijk van het beroepsleven. Deze doctoraalstudie is mogelijk in denten en dagstudenten, die in 87/88 - aantoonbare ervaring hebben met geDeze middag vindt plaats op donderaan deze doctoraalstudie willen beginaansluiting op: formaliseerde taalkundige beschrijvindag 9 april vanaf 13.30 u. Uitgenodigd nen. Deze doctoraalstudie is mogelijk propaedeuse sociologie, economie, gen en het gebruik van computers erzijn o.a. 5 mensen die recentelijk afin aansluiting op: propaedeuse sociopsychologie. SCHRIFTELUKE bij; gestudeerd zijn in de economie in Tillogie, economie, psychologie en rech- DOCTORAAL TENTAMENS Voor meer informatie: brochure op S - wetenschappelijke onderzoekservaburg en die nu bij het bedrijfsleven en ten. 14 of Informatiecentrum DSW of tel. ring hebben op het genoemde of een resp. code, vak, mei/juni, augustus overheid werken. Zij zullen spreken Voor meer informatie: brochure op (013-66)2088. daarmee verwant terrein, blijkend uit over hun eigne studietijd in Tilburg, 421.083 Filosofie II, 9 juni, 25 augustus S 14 of Informatiecentrum DSW of publicaties; hun afstuderen, hun oriëntatie op de 431.084 Filosofie III, 22 mei, 25 augustel.: (013-66)2088. - gepromoveerd zijn; arbeidsmarkt voor economen en hun tus - beschikken over uitgebreide onderhuidige functies. SCHRIFTEUJKE TENTAMENS 451.034 SMTIV (soc), 2 juni, 11 auguswijservaring; IN MEI/JUNI; AUGUSTUS De studenten krijgen bovendien gele- bereid zijn in teamverband te werken tus genheid om vragen te stellen aan deze resp. vakcode, vak, datum mei/juni, Bij het mentoraat van de faculteit der aan de realisering en verdere uitbouw 451.035 SMT IV (bb), 2 juni, 11 augusoud-Tilburgers, die dan uit eigen ervarechtsgeleerdheid wordt gevraagd per augustus. van het onderwijs- en onderzoekproring kunnen antwoorden. Verder kan tus 1 september 1987: 324.761 Bedrijfseconomie 1, 12 augusgramma; men kennis opdoen uit de bundel die EEN STUDENT-ASSISTENT(M/V) 451.036 SMT IV (cw), 2 juni, 11 augustus - bereid zijn deel te nemen aan taken iedere deelnemer ontvangt. Na afloop tus ^ voor 1 dag per week. 324.762 Bedrijfseconomie II, 4 juni, 25 m.b.t. bestuuren beheer. van de middag is er een borrel voor 451.032 SMT III (soc/bb), 29 mei, 28 augustus Taken: Nadere informatie wordt gegeven door sprekers en studenten. augustus 330.761 Macro-economie I, 1 mei!! prof .dr. H.C. Bunt, tel. 013- 662653 en - Het organiseren van aktiviteiten in het Een toegangsbewijs voor deze dag kan 451.033 SMT III (cw), 29 mei, 28 750.001 Methoden en Technieken, 2 door de secretaris van de subfaculteit, kader van het mentoraat in samenwerbinnenkort voor f 2,50 aangeschaft augustus juni, 11 augustus de heer F. Teunissen, tel. 013-662568. king met mentoren en eerstejaarsstuworden bij een van de EFACT-stand421.010 Klass. soc, 5juni, 21 augustus 750.003 Statistiek, 29 mei, 21 augustus In deze functie is een maximumsalaris denten. jes. Leden hebben gratis toegang. Lid 750.601 Inleiding recht, 9 juni, 7 augus421.014 Maatsch. verandering en movan f 8054.00 bruto per maand bereik- Het werven en begeleiden van mentoworden kost / 10, —. tus . dernisering, 19 mei, 18 augustus baar. ren. EFACT nodigt ieder van harte uit om 680.760 Arbeidsrecht, 19 juni, 20 421.011 Actuele sociologie, 26 mei, 14 Sollicitaties schriftelijk, voor 7 april - Het deelnemen aan de organisatie van augustus van deze gelegenheid gebruik te maaugustus a.s., aan het hoofd van de dienst Perhet mentoraat en het onderhouden van 700.760 Filosofie, 22 mei ken 1 431.023 Cultuurfilosofie, 5 juni, 11 soneelszaken, Postbus 90153, 5000 LE kontakten met derden, zoals het bu575.760 Psy. v. Arbeid en Org., 15 juni augustus Tilburg, onder vermelding van het va441.760 Soc. V. Arbeid en Org., 29 mei, reau van de faculteit, de vakgroepen 451.046 Basiscursus Informatica, 19 caturenummer op de enveloppe. van het eerste jaar, de Dienst Studen28 augustus mei, 26 augustus In het kader van het streven naar een tenzaken en Welzijn. 760.020Techn. Productiesystemen, 16 4 Psy. van de Vrije Tijd, 12juni, 14 evenwichtiger personeelsopbouw Functie-eisen: juni POSTDOCTORAAL augustus worden vrouwen uitdrukkelijk uitgeno- Een positieve houding ten aanzien Opgave via standaardformulieren PerACCOUNTANCY Opgave voor schrrftelijke propaedeuse digd te solliciteren. van het mentoraat van de faculteit. soneelwetenschappen; hal gebouw P Studenten die per september 1986 de en doctoraal tentamens via de stanHet vermogen om goede contacten te of bij B 107 vóór 1 april 1987. post-doctorale studie accountancy daardformulieren (hal gebouw P of bij 3 april 1987 B 107), vóór 1 april 1987.

SCRIPTIE-OPROEP STAATS- EN ADMINISTRATIEF RECHT De vakgroep staats- en administratief recht nodigt studenten uit een scriptie te schrijven over een van de volgende onderwerpen, die betrekking hebben op het Voorontwerp Algemene wet bestuursrecht dat onlangs is aangeboden aan de ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken door de commissie Wetgeving algemene regels van bestuursrecht. Het betreft de volgende onderwerpen: - De codificatie van de algemene beginselen van behoorlijk bestuur in de Algemene wet bestuursrecht. - De verhouding van de Algemene wet bestuursrecht tot het nieuw B.W.. - Het inpassen van de Wet openbaarheid van bestuur in de Algemene wet bestuursrecht. De hoorplicht bij de voorbereiding van besluiten in de Algemene wet bestuursrecht. - Vergroting of verkleining van de autonomie van gemeenten door de Algemene wet bestuursrecht. DOCTORAALVOORUCHTING - Aspecten van bezwaar en beroep in WIJSBEGEERTE de Algemene wet bestuursrecht. - De betekenis van de Algemene wet Binnen het doctoraalvoorlichtingsprobestuursrecht voor zogenaamde feitegramma van de Subfaculteit der Sociaal-Culturele Wetenschappen op lijke handelingen van de overheid. 16 april a.s. zal de Faculteit der Wijsbe- De betekenis van de Algemene wet geerte informatie verstrekken over het bestuursrecht voor de voorbereiding doctoraalprogramma Wijsbegeerte in en de vaststelling van algemeen verbinSZ 33 van 14.00-15.00 uur en van dende voorschriften. 15.00-16.00 uur. Belangstellenden kunnen voor nadere informatie contact opnemen met MaMeer informatie bij drs. D. Lindenau, P riëtte Kobussen, kamer B 808, tel. 22.17, tel.: (013-66)2043. 662718 b.g.g. 662302. (spreekuur iedere maandagmiddag van 16.00-17.30).

ECO

szw

PEW

scw

FVACATURES

Univers

FEW

MEMO

Studentem

andere studenten. Inschrijving kan bij de A ula in gebouw A of in de Vite kamer. Voor meer informatie: Vite, ge bouw O kamer 71, tel: 662722.

University of Exeter (Engeland) te stu deren. De cursus die open staat voor deze studenten is 'The economics of VITE ORGANISEERT the European Community' (MA ), on Congres over Onafhankelijke derverdeeld in Europese Defensie VITE ORGANISEERT a. Introduction to the European Com op woensdag 15 april 1987 munity. De Nederlandse A rabische Kring Nauwere Europese samenwerking op b. Trade and finance (NAK) organiseert in samenwerking het gebied van de veiligheid is een ac c. Industry and employment met VITE, een lezing getiteld: tueel onderwerp van gesprek. Vraag is d. Agriculture and fisheries Een internationale vredesconferentie in niet zozeer of gepoogd moet worden e. Quantitative methods het MiddenOosten: kansen en tot een dergelijke grotere verbonden Het programma loopt van oktober tot perspectieven heid te komen, rnaar hoever die pogin en met december en wordt met exa gen moeten gaan. door Drs. L.A.V. Metzemaekers, voor mens afgesloten waarvan de resultaten Hoe hierover gedacht wordt in ver malig hoofdredakteur en huidig mede eventueel in Tilburg overgenomen schillende Europese landen en bij de werker van het Financiële Dagblad. kunnen worden. NAVO, wat de visie is van deskundigen Plaats: The Gallery Club, Heuvelring Tilburgse studenten worden vrijgesteld op dit gebied kunnen de bezoekers van 37, Tilburg. Datum: woensdag 8 april van inschrijf en collegegeld. De kosten het Vitecongres te weten komen op 1987. Tijd: 20.00 uur: Info: VITE voor huisvesting bedragen ongeveer woensdag 15 april. 662722, NAK 662068/365342. £ 15 per week voor selfcatering flats Sprekers op dit congres zijn: of£ 373 voorfull board (huisvesting In Mss. Jane Sharp. Medewerkster van dus, maaltijden) voor de periode POLEK-LEZING hetSIPRI okt.dec. In het kader van de Polek lezingency J. van Houwelingen. Staatssecretaris Meer inlichtingen kunnen verkregen clus 'Modernisering of aftakeling?' (de van Defensie worden bij Buro Buitenland, kamer B nederlandse arbeidsverhoudingen in Generaal b.d. de Jager. Voormalig 1013, tel. 2236. Sluiting van de in de jaren negentig) geeft drs. J. C. B/an voorzitter van het militaire comité van schrijftermijn: eind april. kert de laatste lezing van de cyclus en de NAVO zal het werkgeversstandpunt over deze Prof. P. Volten. Buitengewoon Hoog kwestie vertolken. Hij is voorzitter van leraar aan de Universiteit van Utrecht de Vereniging FME., de vereniging J. Roper. Vertxjnden aan het Royal voor de metaal en de elektrotechni Institute for International Relation te STUDIERNANCIERING sche industrie, die enkele zeer grote Londen. VOOR SURINAMERS ondernemingen als lid heeft zoals Phi Alle geïnteresseerden zijn welkom op lips en Hoogovens. Hij is de opvolger Begin 1984 is er een regeling getroffen dit congres. De kosten t)edragen van de heer Ter Hart, die als een van de voor studiefinanciering van Surinaam f 2,50 voor Viteleden en f 5,— voor sterkste voorvechters geldt voor de se studenten die financiering vanuit flexibilisering van de artjeid. Met de Surinarne kregen, maar door de weige heer Blankert als voorzitter is de FME ring van de Surinaamse deviezencom missie voor uitvoer van geld deze mo toonaangevend gebleven voor de Ne gelijkheid zagen wegvallen. derlandse werkgevers. Thans wordt aan Surinaamse studen Donderdag 9 april om 13.30u in AZ 6: ten, die pas recent met een weigering drs. J.C. Blankert. Voorzitter Vereni van de deviezencommissie werden ge ging FME. confronteerd, maar die wel aan alle De lezingen worden georganiseerd gestelde eisen voldoen, financiering door de werkgroep Polek. De lezingen geweigerd op grond van de mondeling zijn voor iedereen vrij toegankelijk. meegedeelde overweging dat de oude Rijks Studie Toelage niet meer bestaat LENTEFEEST KONTEKST en dat daarmee de regeling voor Suri namers ook zou zijn vervallen. De ge Letterenvereniging KonTekst organi seert dinsdag 14 april een groots Z.e/7fe dupeerde Surinamers in Delft willen proberen door het benaderen van poli feest met een optreden van de plezier tici de regeling toch gecontinueerd te dichters Drs. P., Midas Dekkers, Jan l)to0nd«K^ tnei^»8$$8us krijgen. Boerstoel en Simon Knepper. Aansluitend borrel en feest (tot 3.00 Voor alle duidelijkheid, het gaat niet om uur). A anvang: 21.30 uur. Entree: studenten die in voorgaande studieja f 7,50, KonTekst leden f5,. Elke ren al financiering op grond van de re grote pauze voorverkoop bij de aula. geling kregen (die zou wel voortgezet worden) maar om mensen die sinds de DfNSDA67/4 herfst van 1986 voor het eerst een wei STEPS-LEZING: gering van de deviezencommissie heb REKLAME EN ETHIEK ben gehad. jpang gangaptr met wudhsen Maandag 6 april a.s. zal Prof.dr. A. v/d icnxqTO^ gEd>Öi£k«i banaan rijst Kontaktpersoon is: Bryan Tjon Kam, Meyden een (door STEPS georgani Herman Gorterhof 35, 2624 XD Delft, seerde) lezing geven over Reklame en g^soi^leaarifeppeteft tel. 015565146. Ethiek. Prof.dr. A . v/d Meijden is Veg: t«»ioespï9& a i ^ kroepoek werkzaam als Hoogleraar Massacom l?»na»n#« STUDIEFINANCIERING municatie en P.R. aan de R.U.U. Plaats: SZ 32. Tijd: 14.0016.00 uur. Rond de 10de april worden nog een V«)Ê«SDAÖ«/4 Nietleden: f 2,50 (STEPS leden: gra maal voorschotten op de definitieve tis). «twt»uaep > tnozalBksoeiü toeslagen Studiefinanciering 18+ uit betaald. In mei en in de volgende HLM maanden worden de definitieve toesla L'important c'est d'aimer sêreiÉboomj6s «vitte ton^^lade gen rond de 20ste overgemaakt. In het getnéiimfi of gisltdokSBt^H&^pp^n voorschot over april is nog steeds geen Een middelmatig actrice slaagt er in rekening gehouden met de vergoeding haar rollen niet in een overtuigend af Veg: boereömöét * spertóeboorrtjes scheid te spelen van de dode geliefde. voor het collegegeld. Wel heeft men in gebakken aardapp^n Een op haar verliefde fotograaf ver gaande april recht op deze vergoeding. strikt zich in de ondenArereld om haar Vanaf mei worden de voorschotten DOND680A«S/4 carrière een kans te geven, maar het verrekend. Wie in oktober, januari en kervelsoep Mppe{p'<j««e8t»p wordt zowel de ondergang van haar april te lage voorschotten ontving, impotente echtgenoot als van zich krijgt het verschil tegelijk met de studie rauwkoâ grt»kkeri nmmmi zelf, zodat de vrouw tot twee maal toe toelage van mei ineens bijgeschreven. deense schnitzel es|»^f(ê$8^ een afscheidsscène in haar leven moet Te hoge voorschotten worden met in bfeekseldery é ia crèsw 'acteren'. Fantastische rollen van Ro gang van mei met de toelagen verre gekookte aardappelen my Scheider en Klaus Kinski. Regis kend. Maandelijks wordt dan f 203,35 Veg: kerryragout rauwkostsla seur: Andrj Zulawski. van het teveel betaalde op de toelage macaroni Plaats: AZ 10, datum: 7 april, tijd: 20.00 ingehouden totdat het verschil is inge uur. Org.: Filmvereniging Letteren. lopen. De regeling dat het teveel uitge VRIJDAG 10/4 keerde bedrag vóór 1 januari 1988 moet tornaterK3'èmesoep worden teruggestort is daarmee ko heidere champ^nonsoep men te vervallen. kafaelpuwrot in beslag gefderse schijf Er komt een compensatieregeling voor ravigotte saus STUDEREN IN EXETER gezinnen die door het nieuwe studiefi tyroüérvne groene kooi Jaarlijks bestaat er voor 2 doctoraalstu nancieringsstelsel extreem in hun inko patates frites of gekookt* aardappelen denten in de internationale economie men achteruitgaan. Is die achteruit Veg: 2 veg. kroketten tyrottënne of een nauw verwant specialisme de gang meer dan f 2500,— per jaar, dan patates fritas mogelijkheid om een semester aan de zal dat meerdere dit jaar voor 75% wor

DSW^

Buro

Univers

Buitenlands

den gecompenseerd, in 1988 voor 50% en in 1989 voor 25%. Het gaat hieriDij in grote lijnen om het verschil in stu diesteun voor de invoering van de wet en de studiesteun daarna. Niet via 'Studiefinanciering', maar via de gemeentelijke diensten Sociale Za ken wordt de inkomensachteruitgang gecompenseerd van alleenstaande ouders die door het nieuwe studiefi nancieringsstelsel in de ABW van de al leenstaandeoudernorm naar de al leenstaandenorm vielen. Studerenden voor wie de berekende ouderlijke bijdrage in de maand juli la ger is dan f 133,67 kunnen een voor schot aanvragen op het collegegeld. Dit voorschot zal na de maand juni worden uitbetaald en vervolgens in twaalf maandelijkse termijnen worden verrekend. Aanvraagformulieren zitten bij de definitieve beschikking over de studietoelagen die vanaf 1 mei worden toegezonden. Mocht je eind mei nog steeds geen beschikking hebben ont vangen, vraag dan per brief een voor schot aan. Onlangs zijn ook de opleidingen in het buitenland aangewezen die onder de Wet op de studiefinanciering vallen. Het gaat hier om de studies genees kunde, tandheelkunde, diergenees kunde, famriacie, verloskunde, zieken verpleging en architectuur aan instel lingen waarvoor in EGvert}and regelin gen zijn vastgesteld. Een studietoelage wordt in ieder geval nooit toegekend als de buitenlandse studie niet rederiij kenA^ijs binnen zes jaar voltooid kan worden. De volledige lijst van aange wezen instellingen ligt ter inzage in het informatiecentrum van DSW. Studenten die voor hun stage geen, of een te geringe reiskostenvergoeding krijgen moeten de reeële reiskosten niet zelf in mindering brengen op hun netto loonopgave aan het C.D.S., maar via de hardheidsclausule trachten een herberekening te maken van de eigen inkomsten. In het Infomriatiecentmm van DSW ligt een gratis af te halen brochure over de WSF 18 + , met o.a. de meest recente bedragen; informatie over de definitie ve beschikkingen die in april/mei wor den toegezonden; en informatie over hoe je een beroep doet op de hard heidsclausule.

Sport \ SPORTCENTRUM NIEUWS Zomertijd in het krachtcentrum Gezien de weersomstandigheden van de afgelopen weken is het misschien moeilijk voor te stellen dat de zon bin nenkort weer gaat schijnen. Er zijn dan mensen die bij de eerste zon nestralen meteen uit de broek gaan om het gehele lichaam van deze weldaad te laten genieten. Een blik op het eigen lichaam laat bij ve len de restanten van weldadig winterig studentenleven zien, wat velen dan weer aanspoort het shirt of blouse weer dicht te knopen en zich vertwij feld af te vragen of het zwembroekje, bikini of badpak de komende zomer nog wel zal passen. Juist voor deze gefrustreerde studen ten heeft de afdeling lichamelijke vor ming een sport van de Dienst Studen ten Welzijn (ja, ja, we hebben het goed met jullie voor!) een speciaal training suurtje op de dinsdagavond in het le ven geroepen. ledere dinsdagavond van 19.45 tot 21.00 uur is er een zogenaamde 'beachtraining' in het krachtcentnjm.

■'■^'iï'•>'*!;■;

Apmi VRyDAÖ3AH«i Unjwerat»», mtg«uf,aute:inattg». i B «tóftfec(epit>f,<(r.C.P,v«9f»HaB. > <3né<dttft,20>fl6tiyri 'Hatwi^arscINr sisters' R^to Woody Afle» ft/n>8/4>. CSrwcïtÈB, 22.€0 «ur: lim Mlasion', Regie: Rolartd Jof« {t/mS/4), i^ree[««ha,m,C^ uur: C ^ iiu». «teöTiÉtoirgt, 71w« Sitestaphas Tlweö & Motel Bokasea «iet 'BaScm R«*' S<4Kti»vl>iiii9. 2000 öi»: FïtenhafeE 'fiia»f. Ri^te: <»«»ge Stevens Wm 1/4), ZAT£ftÖAe4APft)t

Hmt^mgt,

ItoeitJö^ich^ow ftm

Wt«ffeWitfre< Scdtouwborg, 18.30 ÖUK Csa(iia Ccmsort, ZONOA^S APRIL MaremAba, t T,38tJ«n Èu«ahiadÖiwle» «ng. Vowga^gen 9. Leaihouwem.

Olaf, 22><»atit; NöjSjsy How. S^iOövrtHiö^, 12.30 umi Kmmm^ cwt va« de wm 'rtwKtom Umm en dehooei'. MAANtfc^GÖAPWt

Sj^öwbitfg, mts ttur: D« w(i0 raet 'Amfji'tóyöe' v«i H^rieh vor» KleSst. R^fas Hans Crï»S«. OI*ISOAQ7APRrL

ma. zimmn ccr-^Best ScftOtiwfaure, 2Ö.t5 mn Ba$l met

'Moed» Co8i«a«' V80 8««!*t 't vm&fViMmn Sli«p«*tfe8m)o«fe / &>Waat Faveur m ffecW. VW)eiS0A<S8AmL Oaifery mth. moo mr, V«e/Nalt feJi»0> OF», L.A.V. Mettefiwekeraov® *Ëm intereaSonëft vPMtescosfetwiÖe Irm tm. vmmtoamax Kansen m SeluHtwlHira^ 20.t5 uun c^ra f» mrnx ManoR lest»pet, l^hovw^ntrg, 2D.Ö<J \mr: filtT*ias: 'Ohiii? Pafttm', Regie: ötton*» Oem

D0»D^OAÖ9APRIt Ufftw«f}t<öt, Ï4,00 mt, m li Mr. UA. Stravw iHoeifdcwRB^asfflte Haarteïil 6v«r'TöM>«t» va» c^mteali* tet m mx^^k^ ven pnim m lustt tte'. <3^f. Beau GasteJuatnjmnsceptie. yn^ÉÈtt Kaasan w|(wvönd. >teof4*««8t. Front 2tö"Urt)ai Öuöil» ias' uit Beige. :$kd«7uwliHrs, 2fi.1S uur: H»t Sf» botta ÓiJfflflt oXv. Örace Fwder.

fütt^-tiMt^m, mm \mi Za«8 m ^kSemmt, Söh^ograswmven Wto^ )«e8o<wj. Scl«>«w*örg, •i&.mmr. mmSse. 40 m» D«»tsd\lafld, «egte; Tsvfik 8wer

Wm 'mm,

«<*o«v«bMif«, 22,1g uur: «Intfuto; Tokyo Ga, Regie: Wim Wonders (t/m 16/4). V«UDAÖ10AWML üfllwe«at«it, 16.15 aur, ai4a: 9rm^ tie d«. Efi. Csm)*i«. tftel jaroef SchrSt: 'Vëébewögteg en Aitwlufever

twöclFigwi In &ii1name'. 3 april 1987

p^g NOORDERLIGT

Noorderlichtshow

Zaterdag 4 april, aanvang 21u, entree f 2,50. Wederom een superdisco met swingende muziel<, sfeervolle inrichting, beelden en licht, terrasjes en een grote dansvloer. Daarnaast zorgt de Noorderlichtshow elke keer voor verrassende acts die veel bewondering en hilariteit oogsten. Deze keer is de hoofdact het belgiese trio \Nune Wurre, bekend van oa de Boulevard Of Broken Dreams. Eigenlijk is het een duo aangevuld met een bizonder grappige hond. Wurre Wurre is een act met veel humor, mime en spitsvondigheid. Kom op tijd want vol is vol. STUDIUM GENERALE

Straf & Recht Donderdag 9 april, 14.00 uur, zaal AZ 7, Referaat en co-referaat over: Toename van criminaliteit en uitbreiding van politie en justitie.' Met medewerking van: Mr. M.A. Stravor. (Hoofdcommissaris van Politie te Haarlem) en Dr. Jan van Dijk (Directeur van het WODC van het Ministerie van Justitie). Cellentekort, te weinig personeel en materieel bij politie en justitie, vertraagde afwikkeling van de rechtsgang. Het lijkt erop dat zonder drastische uitbreiding van het justitieel apparaat de criminatiteit in onze samenleving niet te bestrijden is. De geloofwaardigheid van de overheid op dit gebied daalt schrikbarend. Voorde meeste ministeries van justitie in West-Europa, gesteund door een parlementaire meerderheid, schijnt het daarom vanzelfsprekend, dat een toename van de criminaliteit beantwoordt dient te worden met méér strafrecht. Stijgende criminaliteitscijfers vragen om meer en een beter uitgeruste politie, om meer personeel bij de rechtbanken en om meer uitbreiding van het gevangeniswezen. Maar mogen we wel zoveel van het strafrecht venwachten? 'Geen betere school voor recidivisme dan de gevan-

genis' schrijft een van de weinige harde feitelijkheden te zijn, die geconstateerd wordt in de nog jonge wetenschap der criminologie. In de tweede aflevering van de cyclus Straf & Recht zal op deze vragen ingegaan worden. Als achtergrondinformatie dienen de teksten van Van Dijk en Straver die in hoofdstuk 3 en 4 van de documentatiemap van Studium Generale (kamer B 2) zijn opgenomen. Tentoonstelling 1 t / m 24 april, ruimte voor de aula. Cartoons van Ad van Haandel en foto's van Piet den Blanken. Van Haandel (38, Breda), de vaste tekenaar van Univers, draait de begrippen 'goed' en 'kwaad' overdwars in een serie wrange cartoons en typeringen van ons rechtssysteem. Den Blanken (36, Breda), freelance fotograaf, geeft een indringend beeld van voor en achter de gevangenismuur.

STADSSCHOUWBURG

'Moeder Courage' Baal speelt 'Moeder Courage' (en haar kinderen), van Bertolt Brecht op dinsdag 7 april in de schouwburg-zaal. Moeder Courage wordt gespeeld door Kitty Courbois, die daarmee terugkeert in de schoot van Baal. De muziek is van Maurice Horsthuis en zal live door mobiele muzikanten worden uitgevoerd. De regie is in handen van Leonard Frank. Aanvang: 20.15 uur. Moeder Courage is ongetwijfeld het meest bekende stuk van de beroemde Duitse toneelschrijver Bertolt Brecht. Al dertig jaar lang heeft deze aartsmarketentster in talloze zeer verschillende voorstellingen een enonn publiek met haar lotgevallen kunnen boeien en ontroeren. Het verhaal van deze moeder die haar geld verdient tussen vuurlinies en loopgraven van onze lieve wereld en daarvoor de prijs van haar kinderen betaalt mag inmiddels met recht tot de klassiekers gerekend worden. Baal en Leonard Frank zouden zichzelf niet zijn als zij niet hun eigen interpretatie op dit stuk zouden willen geven; een interpretatie die in die zin nieuw is te noemen dat voor het eerst Moeder Courage niet dat heroïsche karakter krijgt dat altijd als excuus voor haar gedrag heeft gegolden. In de visie van Baal is Moeder Courage een gevaarlijke vrouw die wellicht de strop verdient. Voor Baal zal het een uitdaging zijn om het publiek voor die visie te winnen.

'T HEKS

Soldaat-Facteur en Rachel Dinsdag 7 april, 21.00 uur. Op basis van authentieke documenten en getuigenissen over de eerste wereldoorlog schreef en realiseerde Arne Sierens zijn produktie 'De SoldaatFacteur en Rachel'. Een man en een

Eenzaam avontuur Voor menig promovendus is promotie-onderzoek een lijdensweg. In het boekje Wie wil er nog promoveren? geeft Theo Schuyt, zelf in 1985 als socioloog gepromoveerd aan de VU in Amsterdam, de nodige suggesties voor de oplossing van een knellend probleem: de bestaande promotiecultuur is volgens hem aan een drastische revisie toe. In een bestek van nog geen dertig pagina's beschrijft Schuyt de factoren die ertoe bijdragen, dat promotieavonturen niet zelden op een fiasco uitlopen. Een van die factoren is het laten voortmodderen van de promovendus aan onderzoek dat te breed is opgezet en nauwelijks in de tijd is begrensd. Wrijvingen tussen promotor en promovendus hangen ook vaak samen met 'de meester/leerling verhouding. Als het mis gaat krijgt de promovendus vaak automatisch de zwarte piet toegeschoven. Maar voor het zover komt heeft de promovendus al menig psychische knauw moeten incasseren in de vorm van verwijten incompetent of niet creatief te zijn. Nadat de promovendus als bedorven kost is uitgebraakt, wast de promotor zijn handen doorgaans in onschuld. Het uiten van twijfel over intensiteit en kwaliteit van de begeleiding van de promotor is kennelijk nog taboe. Promovendi maken echter ook fouten. Te hoog gegrepen ambities willen hem of haar nogal eens parten spelen. 'Sommige Univers

mensen willen dat hun proefschrift grensverleggend is, een nieuwe methode introduceert en een bestseller wordt', concludeert een onderwijskundige mismoedig. Een deel van de promotieperikelen komt uiteindelijk bij de bedrijfsarts terecht. Overspannenheid, hoge bloeddruk, gejaagdheid op het manische af en concentratieproblemen zijn frequent voorkomende klachten. Hoewel promotieproblemen een beperkt deel vormen van de gevallen die een bedrijfsarts onder ogen krijgt, gaat er veel tijd zitten in de behandeling. Murw door psychosomatische klachten en ontmoedigd door afbrekende kritiek haken veel promovendi op den duur af. Schuyt schat mislukte promotieavonturen wel op tientallen miljoenen weggegooid geld met aan het eind van de rit: 'Slechts tonnen oud papier'. Desondanks willen mensen promoveren om in aanmerking te komen voor een hogere functie met een aantrekkelijker salaris. De doctorstitel versterkt de rechtspositie. Opmerkelijk is echter, dat promoties in bepaalde gevallen juist leiden tot loopbaanproblemen waar ook de universiteit wrange vruchten van plukt. Zo zijn er doctorandi die de eindstreep wei halen maar na het Hora est volledig instorten. 'Er zijn gepromoveerden die nooit meer schrijven maar hun energie stoppen in het consolideren van hun moeizaam venworven positie en status'. Het kaarsje is opgebrand en

vrouw vertellen en ensceneren samen de herinneringen aan wat elk van hen heeft gezien, gevoeld en beleefd. Naast een onthutsend verslag van dood en leven van de Belgische soldaten en van de oorlog als verstoorder der samenleving, staan de verloren liefdes van elk van hen centraal. 'Ik Soldaat-Facteur en Rachel' is een mooi voorbeeld van geëngageerd toneel zoals dat in de afgelopen decennia niet kon worden gemaakt. In dit boeiend volkstoneel geen spoor van een drammerige uitverkoop van ideologieën of van belegen folklore. Met zeer beperkte middelen, want de ongesubsidieerde Gentse groep 'De Sluipende Armoede' bestaat uit werkloze acteurs, worden hier toneelwonderen gedaan. Het regisseursduo Arne Sierens en Jan Leroi is, zo blijkt uit dit stuk, een gelukkige combinatie van postmodernisme (Sierens) en volkstoneel uit de traditie van 'het Trojaanse Paard' (Leroi). Deze smartlap over gebroken harten en waanzinnige levensomstandigheden, geeft je een andere kijk op deze oorlog. Bij het zien van zoveel verminkingen, massale slachtpartijen verhevigde het lichaamsbesef in hoge mate en veranderde de beleving van het eigen lichaam. De mens op de toppen van zijn lijfelijke ervaringen, zowel aan het front als in de liefde is, is het leitmotief van deze voorstelling. STADSSCHOUWBURG

De Appel speelt Amphitryon in een regie van Hans Croiset speelt toneelgroep De Appel op maandag 6 april Amphitryon van Heinrich von Kleist. 'Dit is het geestigste, het bekoorlijkste, het intelligentste, het diepzinnigste en mooiste theaterstuk van de wereld. Ik wist dat ik het liefheb - goddank! Ik weet nu weer waarom', schreef Thomas Mann over dit meestera/erk van Kleist.

de universiteit zit voortaan met een uitgebluste medewerker opgescheept. Schuyt neemt ook de promotores op de korrel. Het zwakke type promotor staat niet te trappelen, gepromoveerde medewerkers om zich heen te verzamelen: 'Wanneer men het land blind weet te houden, blijft eenoog koning'. Lastige begeleiders zijn hoogleraren 'in opmars' die via de onderzoeksinspanningen van hun promovendi aanzien proberen binnen te halen. Behalve deze kleingeestigheden spelen structurele knelpunten een rol. De promotie-problematiek hangt voor een belangrijk deel samen met uitgangspunten en regels van de huidige universitaire onderzoeksprogrammering, schrijft Schuyt. Promoveren is een eenzaam avontuur dat kennelijk moeilijk valt in te pasen in een gepland teamonderzoek. Enerzijds krijgt

de promovendus te maken met de 'output control' door de universiteit. Anderzijds is de promotor bevoegd om zijn eisen te stellen en het tijdstip te bepalen waarop naar zijn mening het onderzoek voldoende kwaliteit heeft. Promovendi lopen gevaar tussen die beoordelingssystemen fijngemalen te worden. Ze zitten klem tussen het pro-

Jupiters frivole connecties met aardse stervelingen waren de oude Grieken welbekend. Zij vertelden elkaar hoe hij enkele uitverkoren aardse vrouwen, in de gedaante van een stier, een zwaan of als gouden regen, met een bezoek vereerde. Aan slechts één van hen verscheen hij in menselijke gedaante, nl. aan Alcmene, echtgenote van Amphitryon, krijgshaftig aanvoerder der Thebanen. Dit gegeven vormde een inspiratiebron voor de creatieve fantasie van uiteenlopende schrijvers, waaronder de drie grote tragediedichters Aischylos, Sophocles en Euripides. De eerste volledig bewaard gebleven theatertekst vinden we pas bij Plautus, de bekende Romeinse komediedichter. Bij hem is er waarschijnlijk ook sprake van de eerste genre-vermenging. Zijn Amphitryon is een tragikomedie waarin komische dienaarfiguren er het nodige toe bijdragen dat de tragiek van hun heren goed uit de verf komt. Molière schreef naar dit voorbeeld in 1668 zijn Amphitryon, een drama in verzen. De Duitse schrijver Heinrich von Kleist kwam omstreeks 1806 in aanraking met deze geestige komedie en begon aan een vertaling ervan.

FARCE-THEATER

Zang- en dichtkunst Marijke Boon Donderdag 9 april Marijke Boon. Aanvang: 20.30. Entree: f 3,50. Na haar succesvolle programma 'Liever Gladiolen', toert Marijke Boon nu door het land met haar nieuwe productie Zang- en dichtkunst'. Donderdag 9 april treedt ze op in het Farce Theater. Tijdens die voorstelling draagt ze voor uit 'zojuist verzameld werk'. Ook brengt ze een aantal nieuwe levensliederen ten gehore, begeleidt door haar eigen accordeonspel. Marijke Boon is een duizendpoot. Ze richtte een theatergroep op, organiseerde tentoonstellingen en exposeerde verschillende keren.

fessionele leermeester/leerling model en het bureaucratische output-control rnechanisme van de voorwaardelijke financieringSchuyt verwacht op korte termijn soelaas van het promotieleercontract waarin promovendi, promotoren en de universiteit hun venwachtingen en verplichtingen vastleggen. Zo'n tripartite overeenkomst vermindert het risico van blindvaren op het gegist bestek van te ingewikkelde probleemstellingen en overtrokken ambities bij promovendi. Bovendien kan de promovendus stappen ondernemen tegen de tekortschietende begeleiding door incompetente promotores. Tot slot noemt Schuyt enkele concrete suggesties: geef promovendi geen duimbreed om het wiel opnieuw uit te vinden. De organisatie van het promotie-onderzoek moet zo worden ingericht, dat een gefaseerd leerproces met gestructureerde feedback ontstaat. Van alinea tot alinea moet de promotor meedenken om zijn bevindingen tot in de finesses aan de promovendus te kunnen meedelen. Doordat deze suggesties nauwelijks in praktijk worden gebracht, vertoond promoveren als intellectueel waagstuk meer overeenkomst met het beklimmen van een steile trap ingesmeerd met groene zeep dan met het edele stiel van ivoordraaien. Henk Zomer Theo Schuyt, Wie wil er nog promoveren. Negatieve ervaringen van promovendi in de sociale wetenschappen: analyse en suggesties tot verbetering. Uitgeverij Pharos, Bilthoven.

3apnl1987

ACHTERKLAP de Croo heeft uitgesproken om de trein bij Baarle-Nassau en BaarleHertog Nederland binnen te laten dringen. De geringe belangstelling voor de bijeenkomst is volgens het Milieu Overleg Brabant (MOB) te wijten aan de actiemoeheid van de milieu-activisten. Het MOB is daarom ter plekke opgeheven. Anderen stellen dat de teleurstellende opkomst met de datum van de bijeenkomst heeft te maken: woensdag 1 april. G.R.

Grande Vitesse De bijeenkomst over de train è grande vitesse (gtv) afgelopen woensdag is matig bezocht. Slechts een kleine tien studenten en medewerkers van de KUB kwamen opdraven. Door de onverwachte aanwezigheid van GIjs Bax, medewerker bij het Groen

Nieuwe partijen Progressief Akkoord in het europese parlement, werden desondanks de ins and outs van de tgv besproken. De kans dat deze supersnelle trein door de bossen achter de KUB komt te razen wordt klein geacht. Temeer omdat de Vlaamse Christelijke Volkspartij (CVP) zich tegen de suggestie van de belgische minister van verkeer

'Het is weer eens wat nieuws', zegt mr. John Backbier, secretaris van het stembureau van de KUB. Bij de eerstvolgende verkiezingen van de leden van de universiteitsraad (op 16 april gaan de stembiljetten de deur uit) staan maar liefst vier partijen op de lijst met studentengroeperingen. Sinds enkele jaren zijn de VIP (nu

drie zetels) en de PSF (vijf zetels) de enige partijen die de studenten vertegenwoordigen. Bij de aanstaande verkiezingen komen de fiscalisten met een eigen lijst uit (waar vijftien studenten op staan) en als vierde lijst staat de 'AB-PUF' ingeschreven, een lijst met zes kandidaten. Al met al dingen 79 studenten mee naar acht studentenzetels in de universiteitsraad. Van de oorspronkelijke ingediende lijst AB-PUF heeft men één kandidaat moeten schrappen. Backbier: 'Een heel vervelende zaak omdat het juist ook nog eens de lijsttrekker betrof'.

willen', aldus Backbier, 'en Beset had verzuimd om voor de peildatum van half februari zijn wensen kenbaar te maken. Toen we hem er van op de hoogte brachten dat hij van de lijst was geschrapt was hij heel kwaad'. Backbier hoopt dat dit een les is voor al diegenen die zich in de toekomst kandidaat willen stellen voor een raadszetel en onder twee hoedanigheden ingeschreven staan. 1^1^

Deze lijstaanvoerder, Walter Beset, stond ingeschreven als lid van het niet-wetenschappelijk personeel èn als student. Een combinatie die volgens Backbier helemaal niet vreemd is. 'Als je onder twee hoedanigheden op de KUB bekend staat, dan zegt het kiesreglement dat je in dit geval automatisch onder het niet-wetenschappelijk personeel valt, tenzij je van te voren duidelijk aangeeft dit niet te

Vandaag moet ik blokken Morgen moet ik blokken Overmorgen moet ik werken Ik heb geen tijd. Ik heb geen aandacht Ik ga en denk niet Ik slaap en droom niet Over een week heb Ik tentamen Over een jaar moet ik op stage Over een leven ben ik dood ingezonden door een anonieme student

De Oude Markt

door Frans Godfroy

In het midden van de Oude Markt bevindt zich een stenen bouwsel, dat mij om de een of andere reden niet bevalt. Een ingemetselde steen verwijst in korte bewoordingen naar de herkomst: 'Vok, 1909-1984, Philips'. 'Wij wilden wat doen bij gelegenheid van het vijfenzeventigjarig bestaan van de vestiging, en hebben toen de gemeente gevraagd of ze nog wat op het verlanglijstje hadden staan,' legt een woordvoerder van het bedrijf uit. 'Dat werd dus een pomp op die plek. Vroeger heeft daar ook een pomp gestaan.' Maar waarom zo'n raar misbaksel, dat nog in de weg staat ook (de Kruikenmarkt raakte er indertijd een standplaats voor kwijt)? Dat is te danken aan de historie. Stadsarchivaris Ronald Peeters beschreef de aanwinst in 1985 in het aprilnummer, derde jaargang, van het mede door hem geredigeerde kwartaalschrift 'Tilburg': 'Sinds december 1984 heeft Tilburg weer een echte stadspomp op de Oude Markt. Het water uit deze pomp komt van achttien meter onder het maaiveld. Deze nieuwe stadspomp werd ontworpen door architect Drijvers uit Oisterwijk en uitgevoerd door aannemer De Bont uit Nieuwkuyk. Het is een getrouwe kopie naar de enige afbeelding die er van deze pomp bestaat, een aquarel van Jan de Beijer uit 1742.' De Oude Markt heeft nog een ander geschenk: het carillon van de Heikese Kerk. Mij kan deze bijdrage aan het oude Tilburg daar hoog in de kerktoren meer bekoren dan de steenklomp beneden naar de afbeelding uit de achttiende eeuw, al is zoiets waarschijnlijk een kwestie van smaak. Maar dat ik in een deuk lig bij het lezen van de tekst bij de schenking, die is ingemetseld onderaan de toren, kan niet aan mij liggen: 'Het klokkenspel in deze toren is een geschenk van ondernemingen, organisaties, instellingen en burgerij van Tilburg aan het gemeentebestuur. Het verklankt de erkentelijkheid van de Tilburgse bevolking jegens het stadsbestuur dat, onder leiding van burgemeester Mr. C.J.G. Hecht, met zoveel voortvarendheid werkt aan de ontwikkeling van het nieuwe Tilburg'. Was getekend: 30 juni 1966, alle leden van het 'Beiaard-comité onder voorzitterschap van Mr. Dr. B.J.M van Spaendonck. Het carillon stamt duidelijk uit een tijd dat een handjevol notabelen nog de niet bestaande gevoelens van dankbaarheid van het volk meende te kunnen vertolken. Toen al heette Becht vanwege zijn nietsontziende afbraakbeleid in de volksmond doodgewoon 'Cees de Sloper', en dat was geen erenaam. De steen in de muur van de Heikese Kerk is een kosteüjk monument van regenteske zelfingenomenheid, een historische grap op een historische plek.

Tilburgs Hogeschoolblad

De Oude Markt was oorspronkelijk het plein voor de enige kerk die Tilburg rijk was. Vanaf 1575 werd er wekelijks markt gehouden. Dat heeft geduurd tot de jaren van Cees de Sloper, toen de kramen verhuisden naar het Koningsplein. Ook bestuurlijk was de Oude Markt al vroeg het middelpunt. Eertijds bestuurden de schouten het dorp Tilburg vanuit hun herbergen, die aanvankelijk vooral aan de Heuvel waren gelegen. In de zeventiende eeuw werd dat echter herberg 'De Ploegh', op de plaats van de huidige herenmodezaak hoek Oude Markt/Heuvelstraat. Een eerste 'Raadhuys' volgde later in die eeuw in een verbouwd deel van de kerk. Sinds 1973 wordt er op het plein weer wekelijks een rnarkt gehouden: de Kruikenmarkt op zaterdag. Antiek, curiosa en gebruikte goederen worden aangeprezen, veelal omlijst door de klanken van het carillon en van een muziekgezelschap. De initiatiefneemster. Stichting De Kruikenmarkt, mag van geluk spreken, dat de uitbaters van de horecabedrijven aan het plein heden ten dage niet het bijbaantje van schout hebben. Zeer onlangs meldde Het Nieuwsblad een conflict tussen de kasteleins en de marktkramers. De eersten vonden, dat

de markt maar een rommeltje was, en dus maar beter kon verdwijnen. Een wat onduidelijke redenering, want wie zal zeggen wat het verschil is tussen een antiekmarkt en een rommelmarkt? Wordt een antiekmarkt rommelmarkt als de rommel er niet antiek genoeg uitziet? En omgekeerd? Uiteindeüjk is veel van wat men bij de antiekhandel betrekt weinig meer dan opzettelijk verminkt spul. Ik heb eens een antiekhandelaar zijn koperen potten op de grond zien smijten om ze mooie oude structuur te verschaffen. Dat is het denk ik trouwens ook met die pomp uit 1984: oude dingen zijn pas mooi als ze er ook echt oud uitzien. De problemen rond de Kruikenmarkt blijken nader beschouwd vooral terug te voeren op kwesties van gebiedsafbakening, waarbij de kasteleins ten behoeve van hun uitdijende terrassen aanspraak maken op ruimte, die tot nu toe vrij moet blijven voor de zaterdagse kramen. De terrassen bestaan uit vloerdelen en tussenschotten, die men niet telkens wil verwijderen. Woordvoerder Van Delft van de Stichting Kruikenmarkt verklaart dat inmiddels een gesprek tussen beide partijen heeft plaats gevonden, waarin bevredigende afspraken zijn gemaakt. Voorlopig blijft de Kruikenmarkt waar die is. Meer zorgen baren volgens Van Delft de compacie-stadplannen van de gemeente. Behalve de gebiedsinkrimping door de komst van de namaak-antieke pomp, staat er nu een afsluiting van de Kapelhof - de westelijke uitstulping van het plein - te wachten. Ook hier wint de historie het glansrijk, want de Kapelhof is niets anders dan een sloopgat waar een naam aan is gegeven. Nieuwe bebouwing moet de oorspronkeUjke rooilijn herstellen. Bovendien moet er een andere plaats worden gevonden voor de gewone markt, die straks door het nieuw te bouwen 'stadskantoor' van het Koningsplein zal worden verdreven. Er is nu voorgesteld de Kruikenmarkt te verplaatsen naar het Stadhuisplein, dat wil zeggen aan de achterkant van de winkels in de Heuvelstraat. Daar voelen Van Delft en de zijnen niets voor, hetgeen valt te begrijpen, aangezien het meeste publiek zich doorgaans aan de voorkant van de winkels bevindt. De Kruikenmarkt heeft daarom zelf een alternatief plan gemaakt, dat neerkomt op verplaatsing van de kramen die nu op de Kapelhof staan naar het straatje om de hoek naast de kerk, (dat geheel ten onrechte naar het naastgelegen plein ook Stadhuisplein heet). Zo zou de oorspronkehjke functie van de Oude Markt behouden kunnen blijven, en dat is dan een historisch argument in het voordeel van de Kruikenmarkters. Als Tilburg dan toch compact wil worden, moet het de mensen, en dus ook de kooplieden van de Kruikenmarkt, daar maar blijven inpassen.

3apriM987