O
De tweede fase lijkt geregeld. Overheid en bedrijfsleven kwamen tot een accoord.
8/9
De invloed van studenten ligt in het feit dat ze er Zijn. Een gesprek met vier studentraadsleden
T i l b u r g s H o g e s c h o o l b l a d - 24 mei 1985 - j a a r g a n g 22 - n u m m e r 32
Studenten blokkeren bijeenkomst rectoren De politie moest er afgelopen woensdag aan te pas komen om de deelnemers aan de jaarvergadering van het Rectorencollege vrije toegang te verschaffen tot de vergaderzaal. Ongeveer veertig demonstranten blokkeerden tot kwart voor twaalf woensdagmorgen de voordeur van congrescentrum Het Witte Paardje in Tilburg-Noord. Zij protesteerden tegen het studiefinancieringsbeleid van minister Deetman. De minister was uitgenodigd als een van de sprekers op de rectoren-studiedag met als thema "Het universitair curriculum onder druk". De bijeenkomst zou oorspronkelijk plaatsvinden op de Katholieke Hogeschool Tilburg maar omdat de organisatoren studentenacties vreesden
was de zaak verplaatst naar TilburgNoord. Tevergeefs, zo bleek, want de aktievoerders hadden lucht gekregen van de verhuizing en stonden om tien uur 's morgens bij het Witte Paardje klaar om de ongeveer 125 genodigden te ontvangen
met leuzen en protestliederen. De studenten eisten spreektijd aan het begin van de studiedag en wilden met z'n allen aanwezig zijn in de vergaderzaal. Rectormagnificus de Moor ging over deze eisen met de demonstranten in debat en wilde tenslotte een delegatie van vijf studenten tien minuten spreektijd toestaan aan het eind van de ochtendzitting. De studenten namen hier geen genoegen mee. Waarop een kleine dertig politieagenten de studentenblokkade met enig geweld uit elkaar moesten rukken. De emoties liepen hoog op. Rector de Moor werd voor verrader uitgemaakt en kreeg enkele pittige scheldwoorden en een ei naar het hoofd geslingerd. Met een uur vertraging kon de studiedag toen toch nog van start gaan. Deetman tegen de organisatoren: "Mijn aanwezigheid op een dag als deze kan gepaard gaan met enige overlast. Ik ben blij dat u zich niet heeft laten afschrikken en mij hebt uitgenodigd". De minister pleitte onder andere voor meer helderheid over de kwalificaties en mogelijkheden die de verschillende opleidingen van hoger onderwijs zoal bieden. "Het moet duidelijk zijn welke voor- en nadelen een bepaalde opleidingsroute heeft. Het scala aan opleidingsmogelijkheden zal doorzichtiger moeten w o r d e n " . De Tilburgse Studerenden Bond heeft inmiddels namens de actievoerders een klacht ingediend tegen het optreden van de politie. Tijdens de ochtendlijke schermutselingen werd namelijk een studente door een agressief geworden politiehond in de arm gebeten: volgens de studenten een volstrekt overbodig machtsvertoon.
T.G. Na het mislukte overleg maakt de politie op verzoek van rector de Moor een eind aan de blokkade.
Omstreden Zuidafrikaan Van 29 mei tot en met 1 juni organiseert het John F. Kennedy Institute in Eindhoven een colloquium met als titel: "The growing importance of the Far-East in a nervous world: challenges to the W e s t " . Het John F. Kennedy Institute (JFK) is een interdisciplinair instituut van de KHT dat zich bezig houdt met onderzoek, onderwijs en discussie over de Oost-West' betrel<kingen, externe betrekkingen van de Europese Gemeenschappen en over Europa en de wereldvrede. EĂŠn van de buitenlandse sprekers die uitgenodigd is voor het colloquium in Eindhoven is de blanke Zuidafrikaan Dr. P. Strijdom, afkomstig uit Johannesburg. De vertegenwoordiger van de fractie Breed Front heeft deze zaak in het presidium van de Hogeschoolraad aangekaart omdat hij deelname van Dr. Strijdom in strijd acht met een motie die in januari 1984 in de Hogeschoolraad is aangenomen. In deze motie is vastgelegd dat wetenschappelijke contacten met Zuid-Afrika niet door de KHT gefinancierd zullen' worden.
in colloquium
van het J. F. K.-Institute
Het College van Bestuur heeft op vraag van het presidium de zaak nader uitgezocht en besloot in haar vergadering van 21 mei geen stappen tegen het JFK te ondernemen. Het JFK bleek zelf verantwoordelijk te zijn voor de financiering van het colloquium en het CvB zag daarom geen reden om de motie van 1984 uit te voeren. Zij betreurde echter het feit tevoren niet op de hoogte gesteld te zijn door het JFK van de deelname van de Zuidafrikaan aan het colloquium. Drs. Carel van Nahuys van Breed Front noemde het slap van het CvB om de motie niet uit te voeren. Volgens hem is de KHT wel degelijk betrokken bij de financiering van het colloquium. Tenslotte maakt het JFK deel uit van de Hogeschool en bovendien bestaat er een garantieregeling met de KHT indien het colloquium van het JFK financieel niet mocht slagen. De fractie Breed Front dient daarom donderdag 23 mei een motie in, waarin afkeuring uitgesproken wordt over het niet uitvoeren door het CvB van de motie uit 1984.
Prof. dr. F.A.M. Alting von Geusau, directeur van het JFK, liet ons weten dat het JFK al sinds 1967 colloquia organiseert over actuele vraagstukken. De criteria die het JFK aanlegt om sprekers uit te nodigen voor een colloquium zijn tweeledig: ze moeten beschikken over wetenschappelijke kwaliteit en ze moeten een onafhankelijke opstelling ten opzichte van hun eigen regering innemen. Volgens Prof. Alting von Geusau voldoet Dr. Strijdom aan beide criteria. Wat betreft de financiering van het colloquium merkt hij op dat dit evenals andere colloquia uit andere middelen dan die van de KHT gebeurt. Alleen indien er na afloop van een colloquium tekorten blijken te bestaan, kunnen deze gedekt worden binnen de aan het JFK beschikbaar gestelde middelen. Het JFK is een wetenschappelijk instituut dat de vrijheid moet hebben dergelijke activiteiten te organiseren. Aldus A l ting von Geusau. Y.T.
Studentenprotest met ouderwetse trekjes
Het hoogtepunt van de acties tegen het nieuwe studiefinancieringsstelsel van onderwijsminister Deetman werd een massale demonstratie van studentenmacht op het Binnenhof en door de straten van Den Haag. Op die zonnige lentedag van 9 mei probeerden maar liefst 10.000 studenten een glimp op te vangen van het tribunaal tegen Deetman dat door de Landelijke Studenten Vakbond in een veel te kleine zaal 'Amicitia' werd georganiseerd. Terwijl buiten duizenden studenten ongeduldig wachtten en in spreekkoren om actie riepen, werd binnen Deetman gevonnist omwille van zijn slecht beleid ten aanzien van de studentenfinanciering. Buiten zette de stoet zich in beweging geĂŤscorteerd door zichtbaar zenuwachtige politieagenten die op een dergelijke luidruchtige invasie niet hadden gerekend. Op het Binnenhof kwam het al snel tot wat getrek en geduw op de trappen van de Ridderzaal maar beide partijen werden onder de eerste lentezon al snel gekalmeerd. Een delegatie van de actievoerders onderhandelde in de gebouwen van de Tweede Kamer met de fracties van diverse partijen. Nadien ging de kleurrijke tocht door de binnenstad steeds meer ouderwetse trekjes vertonen van studentenacties uit het eind van de zestiger jaren. Heel amusant was de (symbolische) bezetting van de galerijen van het ministerie van financiĂŤn, door de studenten bij gebrek aan een nabij gelegen ministerie van ondervt/ijs uitgekozen als actieobject. Het kat en muisspel tussen politie en studenten, waaronder enkele Tilburgse actievoerders, zorgde voor een geanimeerde namiddag, (foto: De Hollander)
TE BERDE
COLOFON MATSERTJES
Over eerstejaars-studenten, hun problemen, mentoren en eerstelijnshulp-verleners In het THB van 19 april werd aandacht besteed aan eerstejaarsstudenten, hun wel en wee, en bij wie en waar ze geneigd zijn in eerste instantie aan te kloppen voor een gesprek of hulp. 'n Onderzoek onder 43 eerstejaarsstudenten aan de RU Limburg en de uitkomsten daarvan, waren een aanzet voor gesprekken met mentoren over het mentoraat aan de K.H. en met Christa Thoolen, decaan. Mede aan de hand van de cijfers van de studentendecanen van de DSW, werden vergelijkenderwijs met het onderzoek, enkele gedachten en verwachtingen uitgesproken. We willen graag een paar aanvullende kanttekeningen maken bij het artikel. Niet zozeer over de inhoud. Deze is belangrijk en de moeite waard om zeker binnen de DSW nog eens verder over door te praten. Nee, we willen naar aanleiding van het artikel wat nauwkeuriger informatie geven over de DSW en even ingaan op de cijfers in het artikel. Allereerst is op te merken, dat het artikel de indruk zou kunnen wekken, dat de DSW enkel uit decanen zou bestaan.
M.n. ook voor eerstejaarsstudenten is het belangrijk te weten, dat de DSW een dienst is waar ze kunnen binnen lopen voor informatie op allerhande gebied, de studie en het studeren betreffende en voor hulp bij allerhande vormen van troubles, die zich bij de studie en het studeren aan de K.H. kunnen voordoen.
TE BERDE door Henk Harding vChrista Thoolen^
Voor eventuele begeleiding zijn een aantal medewerk(st)ers aanwezig, waaronder studentendecanen, een studentenarts, een studie- en beroepskeuze-adviseuse, studentenpsychologen en een medewerker vorming en welzijn.
Tilburgs Hogeschoolblad
gehanteerd (en waaruit de cijfers voor het artikel afkomstig waren) - en bij hen deugdelijk te gebruiken is - bij het registreren van de aard van de problemen, waarmee de eerstejaars bij hèn komen, voor de studentenpsychologen onbruikbaar is. Om nu een zo volledig mogelijk beeld te krijgen van de situatie van eerstejaars althans voor zover DSW dat kan leveren - zouden a) ook zoveel mogelijk cijfers van de studentenpsychologen, arts, studie- en beroepskeuze-adviseuse en de medewerker vorming en welzijn, tesamen met de cijfers van de decanen, bekeken moeten worden t)m vervolgens na wat analiseerarbeid b) vast te stellen, wat b.v. "de hoofdproblemen" en de daaruit "afgeleide problemen" van eerstejaarsstudenten zouden kunnen zijn. Deze kanttekeningen vonden we zowel voor de "beeldvorming" van de DSW als wel voor de "beeldvorming" van de eerstejaarsstudenten, belangrijk genoeg om even aandacht aan te geven.
^iMm a t s e r t j e SHH
Bericht uit de samenleving Vorig jaar februari bleek in een Rijens kafee tijdens een treffen met een aantal koren uit de omgeving in Tilburg dat het Hogeschoolkoor bepaald niet uit de toon viel. In de euforie van ons geslaagde optreden beloofden we in de nabije toekomst ook eens een avond te organiseren waarop koren voor (en met) elkaar en andere belangstellenden het resultaat van alle repetities ten gehore kunnen brengen. Die belofte moest worden ingelost, en daarom organiseerde het Hogeschoolkoor op 7 mei j . l . een korenfestival voor een zestal koren, waaronder het befaamde Tilburgse mannenkoor La Renaissance. Zonder reserve kan worden gesteld dat het een buitengewoon geslaagd evenement is geworden. Uiteraard vertoonden de deelnemende koren een verschillende mate van "professionaliteit", hetgeen ook tot uitdrukking kwam in de uitmonstering van de koorleden. Daarop alleen kon men echter niet afgaan, anders zou het Hogeschoolkoor ook wat de zangkwaliteit betreft een wat rommelige indruk hebben gemaakt. Het tegendeel bleek het geval. Het Hogeschoolkoor had de wat ondankbare taak als gastheer de avond af te sluiten, nadat dus al de kwaliteiten van de andere koren aan het daglicht waren getreden. Het hoogtepunt daarvan was ongetwijfeld het optreden van La Renaissance, dat enkele gerenommeerde bestsellers ten gehore bracht, zoals het priesterkoor O Isis und Osiris uit Die Zauberflöte, het matrozenkoor Steuermann. Lass die Wacht uit Der Fliegende Hollander en Der Ursprung des Feuers van Jean Sibelius, waarbij Bert Otten de baritonsolo zong. De zaal bleek overigens ook gecharmeerd van Het Slavenkoor van Verdi, dat mocht worden meegezongen met het koor Resurrexit. Tegen dat muzikale geweld moest het Hogeschoolkoor opboksen aan het slot van de avond. Deze prestigeslag lukte tot grote'vreugde van het koor wonderwel: het optreden dwong allerwege respect af, hetgeen zeker niet in de laatste plaats de verdienste was van dirigent Ad Janssen en begeleider Gijs Broeders.
Doordat er in de DSW mensen van verschillend pluimage werken, zullen de eerstejaars meestentijds naar diegene toegaan, waarvan ze informatie of hulp kunnen verwachten. De eerstejaarsstudenten die naar een psycholoog gaan, komen daar doorgaans met een wat andersgeaarde problematiek, dan de eerstejaarsstudenten, die bij een decaan binnenstappen. Hetzelfde geldt weer voor de studenten die bij de studentenarts of bij de beroepskeuze-adviseuse terechtkomen. Daar waar het in de spreekuurgesprekken van de decanen overwegend gaat om informatie over, en regelingen die getroffen moeten worden met betrekking tot studie, studieverloop, financiële zaken, militaire dienst, bemiddeling, etcetera, zullen de studentenpsychologen weer meer diè eerstejaars tegenkomen, bij wie de moeilijkheden een sterke verwevenheid te zien geven van "studiemoeilijkheden", ' 'studiekeuzeproblemen" en "persoonlijke problemen". Dat het verschillende groeperingen zijn, is weer vast te stellen, doordat het registratiesysteem, dat door de decanen wordt
De echte finale werd verzorgd door een gezamenlijk optreden van het Hogeschoolkoor en het eveneens door Ad Janssen gedirigeerde koor Euterpe uit Rijen.
TE BERDE
'Matsertjes' kunnen worden opgegeven bij de redaktie. Tot 30 woorden kosten ze ƒ 5,—; onder nummer ƒ 2,50 extra. Reakties op advertenties onder nummer naar de redaktie sturen. TENNISKAMP: Weleens aan een 'doe'-vakantie gedacht? Tenniskamp Jos Klaassen, uniek in Nederland: ook voor volwassenen. Periode 7-7, 26-7 (week geheel verzorgd), junioren ƒ 490,—, senioren / 520,—. Bel voor een folder 0889414300. EL-PINTOR: Vanaf dinsdag 22.00 geopend voor een gezellig avondje stappen. Welkom in "El-Pintor", Langestr. 42.
De KHT kan natuurlijk met dezelfde geneugten bieden als een Rijens kafee. Daar staat echter tegenover dat we wel beschikten over een prima ambiance voor een dergelijke avond: de Aula leent zich hier uitstekend voor en de vleugel, die vriendelijk ter beschikking werd gesteld door de Liedertafel, is van bijzondere klasse. Het restauratieve gedeelte werd verzorgd door de afdeling Restauratieve Voorzieningen, in samenwerking met Vidar. Al deze bijdragen zorgden voor een mooi staaltje van toegepaste vrijetijdskunde, dat overigens door 'veel koorleden nog genoeglijk werd voortgezet in een bekend dranklokaal aan de Bredaseweg.
Adverteren in het THB
Bel 's morgens naar Angela Lodder,
013-662277
TYPEWERK: ƒ 1,50 per bladzijde! Typen van scripties en papers. Moderne tekstverwerking voor een ouderwetse prijs. Bel 013-637560! HAPPY SUNDAY: ledere zondag v.a. 14.00 disco bij "ElPintor", Langestr. 42. TYPEWERK: Voor snel en goed typewerk tegen speciale studentenprijs! Bel M. -v.d. Velde, tel. 013681379. AMSTERDAM: Overnachten in Amsterdam in rustig gelegen hotel, 1, 2, 3, 4 persoonskamers. Logies en ontbijt vanaf / 35,— p.p. Reserveer tijdig. Hotel Holbein, Holbeinstr. 5, Amsterdam Nieuw-Zuid. Tel. 020-628832. TYPE- EN DIENSTENBURO: LUVI voor al uw typewerkzaamheden. Tel. 013-334394. EL-PINTOR: Voor gezellige verjaardagen en party's (tegen speciale prijzen). Vier het in "El-Pintor", Langestr. 42. TE KOOP: Woonhuis in Hilvarenbeek met grote sier-, moes- en fruittuin (750 m^), grote keuken, 3 slaapkamers, luxe badkamer, bergzolder. Vr.prijs / 149.000,—. Inl. 04255-2330 (na 7 uur), 013-32860 (werk). TYPEWERK: Ervaren en geroutineerde typiste is bereid om allerlei typewerk te aanvaarden. Naam: R. van Best, tel. 364261. TE HUUR: ' Wie wil er goedkoop wonen nabij het centrum van Tilburg? Ik verhuur mijn gemeubileerde 3-kamerflat van ma. tot vrijdag, mcl. / 275,— per maand. Tel. 03417-60557 na 18 uur.
tilburgs hogeschoolblad weekblad voor de katholieke hogeschool tilburg redaktie eddie vaes (hoofdredakteur) twan geurts, lennart kik, angela lodder (assistente) medeweriters wouter van gils, henk zomer, edwin van de oetelaar, ben beljaars, marijne van der jagt, bert haagsman, gerard rutten, monique van blijswijk, amee de schipper, hugo backx, bert peters, astrid tates, claartje van der gnnten samenstelling redaktieraad prof mr p van seters (voorzitter) dr h van erp, m ackermans (adviseur), a de laaf, drs th schouw, dr m van hoorn, mevr j a m j jansen, h van kleef, drs c p m broekhof officiöle mededelingen buro pers en voorlichting cartoonist ad van haandel, henk van de berg advertenties angela lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie-adres/advertenties hogeschoollaan 225, tilburg, telefoon (alleen voor thb) 662277 en 662506 intern 2277 en 2506 kamer 207 en 208 (gebouw b) foto rien siers landelijk samenwerkingsverband universitaire pers (up) waarbij verder aangesloten ad valvas (vu amsterdam), wagenings hogeschoolblad, utrecht universiteitsblad, delta (delft), thberichten (eindhoven), tht-nieuws (twente), observant (maastricht) uk (groningen) en ku-nieuws (nijmegen) druk drukkerij em de jong bv, baarle-nassau abonnementen voor niet-hogeschoolleden f 15,— per jaargang
24 mei 1985
DEN HAAG
VNO tevreden over uitkomst
'principegevechf
Overheid en bedrijfsleven accoord over tweede fase De tweede fase lijkt geregeld. Eerst had de minister de voorstellen van de instellingen resoluut van de hand gev^ezen, vervolgens was hij doende hen met 'aanjaagpremies' tegen elkaar uit te spelen. En toen, terwijl het hoger onderwijsveld verdeelder en de buitenwacht sceptischer dan ooit raakte, en terwijl de eerste afgestudeerden nieuwe stijl nog maar nauwelijks meer dan een jaar van hun beloofde vervolgopleiding af waren, was daar vorige week ineens het accoord. Overheid en bedrijfsleven bleken het eens over de vraag: wie betaalt? En toonden zich beiden trots en tevreden.
jarige promotieplaatsen worden omgezet naar wens van het bedrijfsleven, in korte ontwerpersopleidingen aan de TH's. De overheid betaalt, maar het bedrijfsleven stelt docenten, apparatuur, stageplaatsen en onderzoeksopdrachten beschikbaar. Voor de natuurwetenschappen wordt wellicht ook iets dergelijks geregeld, en voor de overige beroepsopleidingen komen er 'aanjaagpremies'. Het bleek een gouden bod, want meteen slikte het bedrijfsleven haar overige eisen In, en juichten de kranten met het ministerie mee: Bedrijfsleven betaalt twee-
Maar wie betaalt? Dr. C.J.C.M. Boeren, secretaris onderwijszaken van het Verbond van Nederlandse Ondernemingen, de grootste van de bij de onderhandelingen betrol<l<en ondernemersorganisaties: "Dit is een principe-gevecht geweest, want eigenlijl< gaat het om geldbedragen van niks. Het bereikte accoord wordt nu al 'herenaccoord' genoemd, en dan moet je altijd afwachten welke heer het loodje legt." Uiteindelijk echter overheerst ook bij hem tevredenheid. Het bedrijfsleven zag zijn grootste wens gehonoreerd: de researchopleidingen en daarmee 'een stuk Industriële research' bleven voor Nederland behouden. Ten koste waarvan? Minister Deelman had het zo mooi voor elkaar in het wetenschappelijk onderwijs. Een eerste fase van vier jaar voor iedereen gevolgd door een tweede fase voor de besten. De overheid zou de beroepsopleidingen voor eigen behoefte (duizend leraren en tweeduizend medici, tandartsen, dierenartsen en apothekers per jaar) en de honorering van vijfduizend vierjarige promovendi (een instroom van 1500 per jaar) voor haar rekening nemen; hetgeen neerkomt op dertig procent van de afgestudeerden. Mocht er daarnaast nog behoefte zijn aan overige beroepsopleidingen, dan dienden de beroepenvelden die zelf te betalen. "Een minimum aanpak," constateerde de Raad van Centrale Ondernemersorganisaties (waarin ondermeer het VNO) al meteen. De Raad was helemaal niet geïnteresseerd in lange promotieopleidingen, vond het daarvoor geboden sala-
Het accoord Beroepsopleidingen in de tweede fase van het wetenschappelijk onderwijs zullen in beginsel worden betaald door de deelnemers zelf of hun werkgevers. De overheid stelt slechts een startsubsidie van 150 miljoen gulden beschikbaar. Wel komt er op verzoek van de werkgevers binnen het stelsel van assistenten-inopleiding ruimte voor korte meer praktijkgerichte ontwerpers - mogelijk ook onderzoekersopleidingen. De ministers van Onderwijs en Economische Zaken en de Raad van Centrale Ondernemersorganisaties hebben hierover overeenstemming bereikt. Het bedrijfsleven heeft tot nu toe voortdurend kritiek geleverd op de plannen voor de tweede fase. De werkgevers stelden steeds dat de overheid moet meebetalen aan de post-doctorale beroepsopleidingen en dat zij naast de vierTilburgs H o g e s c h o o l b l a d
Boeren (VNO): bereid tot afspraken en ir
everklaringen (foto: De Hollander).
ris te laag, wilde naast korte onderzoekers- en ontwerpersopleidingen ook beroepsopleidingen in de accountancy en de bedrijfskunde en stelde bovenal: de overheid betaalt. " H e t is nadrukkelijk de taak van de overheid om zorg te dragen voor beroepsvoorbereidend onderwijs, inclusief de financiering daarvan," schreef de RCO eind december. Medio mei kwam het ministerie met een bod: vijfhonderd van de vijf duizend vier-
de fase. Vanwaar deze capitulatie? Boeren: "Even historisch. Met de Tweefasenstructuur van Pais hebben wij destijds ingestemd. Ook de ondernemers constateerden dat niet iedere student in het wetenschappelijk onderwijs opgeleid hoeft te worden tot zelfstandig onderzoeker, zoals tot dan toe gebruikelijk was, maar slechts een gedeelte. En dat er bovendien een aantal beroepsopleidingen nodig waren. Daarin voorzagen de
jarige promotie-opleidingen behoefte hebben aan tweejarige ontwerpers- en onderzoekersopleidingen. Het nu bereikte accoord komt tegemoet aan die wensen. Een deel van de door de overheid gegarandeerde en betaalde 5000 plaatsen voor de vierjarige Al O-opleidingen wordt omgezet in opleidingen van 1,5 è 2 jaar tot technisch ontwerper. Vanaf 1986 kunnen afgestudeerde ingenieurs deze opleiding volgen in Groningen, aan de drie TH's en wellicht later ook in Wageningen. Deze instellingen moeten onderling de specialismen verdelen. Vanaf 1990 moeten deze opleidingen jaarlijks 500 deelnemers kunnen opnemen. Zij krijgen dezelfde rechtspositie als de AIO's, maar geen taak in beheer en bestuur, en na afloop op wens van het bedrijfsleven een beschermd getuigschrift. De Raad van Centrale Ondernemersorganisaties zal er bij zijn leden op aandringen de gediplomeerden een hoger aan-
vangssalaris te geven dan aan de afgestudeerden van de eerste fase. Een werkgroep van overheid, werkgevers en instellingen studeert op de ongelijkheid om ook voor de natuurwetenschappelijke richtingen op de beroepsopleidingen zullen geheel buiten de financiële verantwoordelijkheid van de overheid plaats vinden. De overheid kan dus ook geen eisen stellen aan inhoud, duur en toelating. Daarmee is de weg vrij voor ondernemingen om zelf opleidingen te beginnen, en vervalt de grens tussen beroepsopleidingen direct na de eerste fase, post-doctorale cursussen en bijvoorbeeld de opleidingen die uitsluitend toegankelijk zijn voor het topkader van bepaalde bedrijfssectoren. Op het ministerie wordt voor dit soort opleidingen de term tweede fase overigens al nauwelijks meer gebruikt. De ministers van Onderwijs en Economische Zaken hebben tot 1990 in totaal 100 miljoen gulden uitgetrokken als startsub-
plannen van Pais." Vervolgens hoorden we een tijd lang niets. Tot de Beiaardnotitie kwam, waarin alleen nog sprake was van vierjarige specialistische opleidingen aan de hand van èèn onderzoek. Het bedrijfsleven is echter gewend mensen te krijgen die weliswaar zelfstandig hebben leren werken, maar in de researchlaboratoria het eigenlijke onderzoek gingen doen. En die zouden dan wegvallen. Vorig jaar juni al hebben we daartegen geprotesteerd, hetgeen toen nauwelijks werd opgemerkt. In december hebben we weer een rapport uitgebracht, nu met conkrete alternatieven. Die nota kwam op het juiste moment. Want universiteiten en hogescholen, en ook de politiek begonnen zich langzamerhand af te vragen: wat gebeurt er straks in '86?" "Als het bedrijfsleven niet zo actief was geweest, was er weinig gebeurd. Wij hebben het principegevecht gevoerd: wie betaalt de onderzoekersopleidingen, en wie de overige beroepsopleidingen? Het resultaat is geen minimumaanpak meer, maar een heldere structuur. De kaders zijn geplaatst. Informeel zijn er natuurlijk ook allang contacten, met name in de technische en natuurwetenschappelijke richtingen. Bij sociologie, psychologie of letteren zijn die contacten inderdaad minder veelvuldig. Daar liggen onze belangen niet, heel simpel. Vijfenzeventig procent van de studenten in het wetenschappelijk onderwijs wordt opgeleid voor de kwartaire sector. Die is hun hoeder". Het lage salaris van de assistent-in-opleiding, 1500 gulden per maand, was destijds een van de bezwaren van de werkgevers tegen dit stelsel. Waar is dat bezwaar gebleven? Boeren: " D a t is geen echt punt van overleg meer geweest. Wij zien het nu ook meer als investering, analoog aan het leerlingwezen. De assistent verdient niet veel, maar maakt ook geen studieschuld. Wat betreft het gevaar, dat het bedrijfsleven de besten wegkoopt: de grote ondernemers zijn bereid tot afspraken, intentieverklaringen. Bindend voorschrijven kan men uiteraard niets." Lin Tabak/UP
sidle voor opleidingen die interessant zijn voor het bedrijfsleven en 50 miljoen voor opleidingen in de publieke sector. Met het toekennen van de premies wordt formeel niet begonnen voor september, wanneer de instellingen hun eerste voorstellen ingediend moeten hebben. Het bedrijfsleven heeft geen harde bedragen toegezegd. In de overeenkomst is sprake van bijdragen in de vorm van docenten en apparatuur, conctract-onderzoek en stageplaatsen voor de tweejarige onderzoekers- en ontwerpersopleidingen. De Raad van Centrale Ondernemersorganisaties heeft toegezegd zich hiervoor bij zijn leden sterk te maken met als garantie eigen belang. Het bedrijfsleven heeft deze afgestudeerden nodig, want het moet ze nu uit het buitenland halen, aldus de raad. L.T./UP
24 mei 1985
K
Hoger Onderwijska tern De Leidse en Amsterdamse universiteits bladen IVIare en Folia en het HBOjour naal hebben vanaf de maand mei '85 een maandelijkse bijlage 'Katern Hoger On derwijs'. Van het katern zullen dit jaar nog vier nummers verschijnen. Het is op gezet als een experiment van redactione le samenwerking waaraan na de zomer ook de redactie van het blad van de Open Universiteit zal meewerken. In feite gaat het hier dus om een samenwerking tussen twee 'onafhankelijke' universi teitskranten en twee voorlichtingsbla den. "De gedachte bij de opzet van het katern is, dat de ontwil<kelingen in het Weten schappelijk Onderwijs, het Hoger Be roepsonderwijs en bij de Open Universi teit e/kaar meer en meer beïnvloeden, geheel in de lijn van het overheidsbeleid dat, zoals u weet, is gericht op de totstandkoming van één stelsel voor Ho ger Onderwijs. Onderwerpen die aan de ze materie raken zullen in het K atern worden belicht. Daarmee wordt een aan vulling beoogd op het reguliere journa listieke produkt van de samenwerkende bladen", aldus een toelichting bij het sa menwerkingsexperiment. Maar volgens deze toelichting is het niet de bedoeling dat het Katern Hoger Onderwijs op korte termijn de plaats gaat innemen van de af zonderlijke bladen die aan het experi ment deelnemen. Nadrukkelijk wordt ook gesteld dat noch de nieuwe Vereni ging van Samenwerkende Nederlandse Universiteiten, noch het Ministerie van Onderwijs en Wetenschappen de hand hebben in het Katern Hoger Onderwijs. Of het blad blijft voortbestaan hangt af van de levensvatbaarheid en om die wat te verstevigen doet het samenwerkings verband een appèl op andere universi teitskranten. Bilateraal worden de bladen vriendelijk uitgenodigd "om te bezien of en zo ja in welke vorm u aan het K atern Hoger Onderwijs wilt deelnemen". De Universitaire Pers, waarin tien van de dertien universiteitsbladen samenwerken heeft voorlopig geen oren naar het initia tief dat in het algemeen wordt toege schreven aan Quirien van Koolwijk, hoofdredacteur van Mare al eerder druk doende met het stimuleren van een lan delijk blad. Maar de lezers van Groningen tot Maastricht zitten niet te wachten op een eenheidsworst, aldus een eerste reactie in het Wagenings Hogeschool blad.
In het eerste nummer van het 'Katern' een verhaal over de financiering van het samenhangend stelsel van hoger onder wijs. "De gelijkwaardige positie van het hoger beroepsonderwijs die mede daar van het gevolg is kan grote gevolgen hebben voor de universiteiten in het we tenschappelijk onderwijs. Zij zullen moe ten leren leven met de grotere concur rentie bij de grootste financier van het hoger onderwijs: de rijksoverheid". Verder het verhaal van de vele mythen over de studielast "Twaalfhonderd blad zijden? Dat doe je toch binnen twee we ken!" en een portret van drs. A . Soete kouw, topman van de Nederlandse Mid denstandsbank en voorzitter van de voorbereidingscommissie van een infor maticauniversiteit, op te zetten en te f i nancieren door het bedrijfsleven. Soete kouw wil komen tot een centre of excel lence. "Geld van de overheid heeft Soe tekouw liever niet dan wel. Bedrijven kunnen zich bij hem inkopen voor een aantal studieplaatsen, 'als investering in de kwaliteit van het personeel"'. E xmi nister Pais stelt in de rubriek 'Opinie' vast dat van de invoering van zijn Tweefa senwet nog maar weinig is terecht geko men. E.V.
Internationale onderwijskundigen naar Tilburg In iedere klas zit er wel een: het eeuwige zwarte schaap, de leerling waar de leraar "de pik op heeft". Het is een situatie waar nauwelijks een verbetering in tot stand kan komen: het verschijnsel van de "selffulfilling prophecy" treedt hier dui delijk naar voren. Het lijkt er op dat een éénmaal gevormd idee over een leerling, die leerling ertoe brengt zich te gedragen conform dat idee. Het zwarte schaap in de schoolklas is een van de onderwerpen op een congres, dat de ISATT (Interna tional Study Association on Teacher Thinking) organiseert op 28 tot 31 mei 1985 aan de Katholieke Hogeschool. Ge durende vier dagen komt een veertigtal onderwijskundigen uit tien landen waaronder Israël, Canada en de VS naar Tilburg om er lezingen te verzorgen. De ISATT is opgezet om de studie van het onderwijs te bevorderen vanuit het perspectief van de docent. Behalve aan de verwachtingen en de beeldvorming van leerkrachten over leer lingen, wordt ruime aandacht besteed
Stom?
Juist op het moment dat hij zich sinds lange tijd weer een theoretisch gegeven voor de geest weet te sleuren, rinkelt zijn telefoon. ZoaJ s de straatlantaarns om half twaalf 's avonds, floept zijn wetenschappelijke lichtbeeJ dje uit, en is het in zijn hoofd weer duister. Hij neemt de hoorn van het toestel en luistert. Ergens in een andere kamer van het hoge universiteitsgebouw schreeuwt iemand opgewonden tegen zo'n zelfde hoorn. Zijn chef. Lange en ingewikkelde zinnen roepend, vertelt de professor hem dat hij te weinig presteert. Het wordt de allerhoogste tijd dat er eens iets verschijnt van zijn hand. Iets mèt niveau, of vön niveau, dat is moeilijk te verstaan. Niveau wordt ook door deze hoogleraar uitgesproken als "nibo". Weet hij overigens ook dat het jaarverslag niets vermeldt van zijn naam? Niets, niets, helemaal niets, gilt de geleerde, ter verduidelijking. ]a, dat weet hij. Zijn gedachten dwalen intussen traag en zwaar door de donkere catacombe boven zijn wenkbrauwen. Wat kan hij hier op zeggen?
Tilburgs Hogeschoolblad
aan de zg. onderwijsdilemma's. Veel van de problemen waarfnee onderwijzers, die voor de klas staan te kampen hebben zijn onoplosbaar, omdat de oplossing ervan tot praktische tegenstrijdigheden leidt. Het onderzoek van de studievereniging heeft een aantal van deze mogelijke on derwijsdilemma's aan het licht gebracht: streeft de docent naar meer controle en autoriteit of brengt hij de leerlingen meer zelfstandigheid bij? Probeert de leer kracht de geplande lesstof door te ko men of besteedt hij aandacht aan iedere leerling afzonderlijk? Houdt de docent vast aan voorgenomen idealen of gaat hij strakker optreden op aanraden van z'n collega's? Dr. Magdalene Lampert van de Michigan State University (VS) zal in haar betoog enkele strategieën aanhalen die voor dergelijke dilemma's beschik baar zijn. Een ander aspect van het onderwijs dat tijdens deze studiedagen de revue pas seert is de problematiek van ideaal ver sus praktijk; een onderwerp dat nauw aansluit bij de onderwijsdilemma's. E r bestaat een duidelijke kloof tussen de "theorie" (datgene wat de docent tijdens z'n opleiding leert) en de werkelijkheid. De flexibiliteit van de leraar is hier in het geding: roest hij vast in één bepaalde wij ze van lesgeven of verbetert hij z'n on derwijs door zich aan te passen aan de ontwikkelingen en eisen van de maat schappij. Van hieruit is de stap naar de methodeontwikkeling van leraren be trekkelijk klein. De docent zal niet gauw bereid zijn om methodes uit te voeren die indruisen tegen de routines, tenzij hem daarbij praktische hulp wordt geboden.
Inauguratie over 'Gods voorzienigheid' Als je de bijbel maar goed leest, dan zijn Gods wegen lang niet ondoorgrondelijk. Volgens de opvatting van veel funda mentalistische godsdienstgroepen in de Verenigde Staten is in de bijbelse profe tieën exact de loop van de geschiedenis voorspeld: president Reagan zelf is het met deze visie op Gods werken in de we reld wel eens. Tot deze constatering kwam op 10 mei Dr. Nico Schreurs bij zijn aanvaarding van het hoogleraarschap in de dogmati sche theologie. De reden van de Tilburg se hoogleraar droeg als titel "Die (in) al les voorziet?" en was bedoeld als bijdra ge tot de dogmatische theorie van Gods voorzienigheid in de geschiedenis. Tegenover de extreme visie van Reagan en zijn geestverwanten plaatst Schreurs de meer verspreide opvatting van de ge schiedenis als een autonoom, menselijk gebeuren waarop God geen invloed heeft. De theologische waarheid moet, aldus Schreurs, in het midden liggen. "E en dogmatische theorie van Gods handelen in de geschiedenis zou een theorie moe ten zijn die én de geschiedenis als terrein van Gods voorziening handelen serieus neemt én fundamentalistische verteke ningen daarvan afwijst". T.G.
□
M.K.
Mevrouw Allende naar Tilburg? Komt de weduwe van de door Pinochet vermoorde Chileense president Salvador Allende naar de KHT? Zeker is het niet maar er wordt wel aan gewerkt. Me vrouw Allende zou op 2, 4 of 6 november naar Nederland komen, waarschijnlijk op vier november. Boekhandel Gianotten zou naar aanleiding van de vertaling van een boek van Mevrouw Allende een po ging doen om de vrouw naar Tilburg te halen. In dit verband zocht de boekhan del contact met het Instituut voor Ont wikkelingssamenwerking en Buro Bui tenland om er te peilen naar mogelijke in teresse vanuit hogeschoolkringen voor een bezoek van mevrouw Allende. Zij zou ook optreden in de talkshow van Adriaan van Dis. c \/
Foto: Prof. dr. Nico Schreurs (43) en echt genote nemen de felicitaties In ontvangst van o.a. de Nijmeegse hoogleraar Schllle beeckx.
Herinneringen aan de voorbije avond lichten een ogenblik op. De professor krijst nu. Luistert hij nog wel naar hem? ]a, ja, hij luistert echt; beslist. Waarom komt er dan geen antwoord? Is hij soms al zo stom geworden dat hij niet eens meer geciviliseerd kan spreken? Nee, zó stom is hij nu ook weer niet. De chef lacht hysterisch. Oh god, zó stom niet. Maar hoe stom dan wel? Zou hij dat even kunnen expliceren? Zo, ge woon, voor de aardigheid, nu ze toch aan het praten zijn? Hij zwijgt en denkt na over deze belangrijke vragen. Hoe stom is hij? Daar moet een antwoord op te vinden zijn. Enkele modellen en verbale oplossingen lijken zich op peristaltische wijze door zijn hersentunneltjes voort te bewegen. Zij arriveren helaas niet bij de plaats waar het spraakvermogen zijn bron vindt. Hoe stom is hij inderdaad precies? In een flits herin nert hij zich een zinnetje uit het Sesam Handboek der Menskunde, op bladzijde 142: "De zwaarste tot nu toe b ekende hersenen (2850 g) zijn afkomstig van een aan idiotie lijdende 21jarige". Hij legt de telefoonhoorn op het bureaublad neer, en steunt zijn hoofd met heide honden. Hij zucht. De hoofdpijn van die ochtend is opnieuw present. Uit een van de schijven met kleine gaatjes in de vorm van een bloempje, klinkt nog steeds het nu onverstaanbare gekrekel van de professor. Hij kijkt rond in zijn werkka mer. Een kast met boeken, een dorre plant, 10 regels bij brand, de deur. Hij eindigt deze serie waarnemingen met de observatie van een foto in een lijstje op zijn bureau, pal naast het enorme en knalrode memoblok. Hef is een kleurenfoto. Met vier vrien den op de top van een berg in Spanje. Bruine benen, armen om elkaar heen geslagen, een helblauwe lucht. Vijf lachende gezichten...
24 mei 1985
OPINIE
Ter Hu urne sceptisch over arbeidsprojecten voor werkloze jongeren
'Werken met behoud van uitkering ondergraaft Binnenkort moet de Wet Onbeloond Arbeid door Uitkeringsgerechtigden (WOAU) ingevoerd worden. Deze wet is bedoeld als toetsing van projecten, waarbij uitkeringsgerechtigden werken met behoud van hun uitkering om werkervaring op te doen. Natuurlijk doen ze werkervaring op, maar het gevaar is groot dat de werkloze jongeren hiermee hun eigen toekomstige werk gelegenheid ondergraven", aldus Drs. Toon ter Huurne, van het Instituut voor Sociaal Wetenschappelijk onderzoek (IVA) van de Katholieke Hogeschool in Tilburg.
houd van uitkering te laten werken. Alleen al om deze reden zouden de mensen die werken met behoud van uitkering minimaal 10% extra moeten krijgen. Dit zou geregeld kunnen worden door overleg tussen de overheid en het bedrijfsleven. Het bedrijfsleven hoeft dan in feite nog slechts 10% van de totale loonkosten te betalen. Een grote groep werkloze mensen wijst nu de arbeidsprojecten af, omdat ze in hun eigen ogen gewoon werken, en daar
Ter Huurne heeft onlangs een onderzoek gehouden naar arbeidsprojecten voor werkloze jongeren, waarvan de brochure "Arbeidsprojecten voor werkloze jongeren: wat vinden zij er zelf van?" is verschenen. Vrijdag 31 mei geeft hij op een studiemiddag over de nieuwe wet in het provinciehuis te Assen een lezing op basis van zijn onderzoek. Uit het onderzoek bleek dat de jongeren niet bijster gemotiveerd zijn om deel te nemen aan de arbeidsprojecten. " D e jongeren zijn bang dat ze misbruikt zullen worden als pure arbeidskracht onder het mom van werkervaring opdoen. Maar tegelijkertijd beseffen ze ook dat ze er zonder deelname aan die projecten ook niet komen. Want als ze een jaar met behoud van uitkering hebben gewerkt, geeft dat meer kans dat een werkgever hen eruit pikt," aldus Ter Huurne. Ter Huurne: " M e t name de kleine- en middelgrote bedrijven staan nu te trappelen offi mensen met behoud van uitkering aan het werk te zetten of werkervaring te laten opdoen. Het gevaar is dan, dat ze alleen gebruikt worden als arbeidskracht zonder werkelijk ervaring op te doen. Nu gaan ook lokale overheden hun beleid richten op mensen die werken met behoud van uitkering. Dat beleid loopt vooruit op een verlaging van budgetten, waardoor mensen met een uitkering straks het werk moeten uitvoeren omdat er geen geld meer is voor betaalde krachten. Het is dan ook goed dat de Wet Onbeloonde Arbeid door Uitkeringsgerechtigden er komt. Want hiermee wordt een toetsingscommissie ingesteld die dat
ook voor betaald willen worden. Anderen zijn in de loop der tijd hun uitkering gaan zien als een basisinkomen. In het verlengde van de eigen wensen van werklozen kan men zich afvragen of het oneigenlijke gebruik van uitkeringen als basisinkomen niet teruggedrongen moet worden. Vanuit het alternatieve circuit zijn nieuwe ideeĂŤn ontstaan over het basisinkomen. Ze gaan ervan uit dat de reguliere sector nooit meer werk kan bieden aan alle werklozen, en hebben daar een alternatief voor: het basisinkomen.
drs. Toon ter Huurne soort situaties zal blokkeren. De wet is een regulerend instrument waardoor de omvang van de arbeidsprojecten weliswaar zal afnemen, maar waarmee voorkomen wordt dat de reguliere werkgelegenheid wordt afgebroken. En niet alleen de werkgelegenheid wordt ondergraven, ook het leerlingstelsel komt in het gedrang. Iemand die nu volgens het leerlingstelsel gaat werken, krijgt een volwaardig arbeidscontract en een salaris. Voor een werkgever is het dus veel goedkoper om iemand met be-
Nieuw onderkomen voor filosofen
Ander Leesvoer Op de voorkant van KOHELET, het blad van de theologische faculteit, staat hij aangekondigd met een grote foto: Lubbers, het interview. Tien pagina's van het 27 pagina's telelnde faculteitsblad worden hieraan besteed. Dit is het laatste gesprek in de reeks over de relevantie van allerlei maatschappelijke problemen voor de theologie en het belang van geloof en theologie voor iemands positiebehandeling t.o.v. kerk, politiek en maatschappij. Helaas zijn twee pagina's van het interview niet afgedrukt. Verder veel aandacht voor "Kunst en Kuituur". Ten eerste een artikel over de poging van twee Tilburgse kunstenaars om de spoorwegbeambte en Stijl-dichter Anthonie Kok een eerbewijs te geven. Zij stellen voor om de Stijl-kleuren rood, geel en Sinds vorige week vrijdag beschikken de filosofen over een eigen onderkomen in gebouw R. Collegelid Martin Rijk (foto) nam de opening voor z'n rekening.
Tilburgs H o g e s c h o o l b l a d
Dat houdt in dat iedere volwassene een basisuitkering krijgt. Degene die wil gaan werken krijgt dan een inkomen bovenop die basis, en mensen die fundamenteel hun leven niet willen wijden aan arbeid kunnen zich tevreden stellen met het basisinkomen. Tegen een dergelijk basisinkomen zeg ik nog ja. Maar als werklozen nu zelf vooruit gaan lopen op deze ontwikkelingen, door hun uitkering als zodanig te beschouwen, heb ik daar moeite mee. Want deze mensen zijn niet van plan om nog tot de reguliere arbeidsmarkt door te dringen, en dat moet tegengehouden worden. Een aantal van deze mensen zit nu permanent in het alternatieve circuit, waar subsidies voor zijn gegeven die juist bedoeld zijn om de doorstroming naar het reguliere circuit te bevorderen. De regelingen zijn opgezet om werklozen een stuk werkervaring mee te geven, en dan moet er ook plaats gemaakt worden voor nieuwe lichtingen. De centrale overheid zou kunnen controleren of de doelstelling bereikt wordt. Helaas vindt de echte doorstroming toch niet plaats. Alles staat of valt op een gegeven moment met het scheppen van reguliere werkgelegenheid. Maar als je inpassingsprojecten in het leven roept moet daar wel een tijdsduur aan verbonden zijn, willen anderen ook aan bod kunnen komen. Want er zijn nogal wat werklozen die al meer dan een jaar werkloos zijn, en die kun je niet laten zitten. Er moet ook wat gebeuren om de reguliere werkgelegenheid te herverdelen. Arbeidsprojecten zetten geen zoden aan de dijk als er aan de kant van de werkgelegenheid niets gebeurt. En laat dat tijdelijke werk betaald doen, want werken met behoud van uitkering is op de lange termijn zo ondergravend dat het arbeidsbestel er totaal mee verziekt wordt. Als de Wet Onbeloonde Arbeid door Uitkeringsgerechtigden er niet komt, bestaat het gevaar dat de lokale overheden en kleine tot middelgrote bedrijven, de werkenden met behoud van uitkering gaan gebruiken als een manier van bezuinigen". Angela Jans
blauw op het station van Tilburg, aan te brengen. Verder een stuk over het dierenboek van Apollinaire dat dit voorjaar bij Bert Bakker is uitgegeven. Voor het binnenfacultair nieuws blijven tien pagina's over. Een interview met een student-lid van de faculteitsraad; waarom doet hij dit, volgens de verslaggever ondankbare, werk? Het functioneren van de stichting Vuurdoop komt in een ander artikel ter sprake. Zij wil de (tegenjbewegingen op het snijvlak van kerk en maatschappij ondersteunen. Lange adem en groot geloof zijn nodig om voor hun idealen te blijven vechten. Tot slot een artikel over het 'in de geschiedenis staan': is een zinvolle interpretatie van de geschiedenis mogelijk in het kader van de eschatologie? Geen woord over de paus, behalve het redactioneel commentaar. Wat willen de theologen met een faculteitsblad dat langzamerhand uitgroeit tot een nieuwsblad en Mraarin het facultair nieuws nog slechts een marginale functie vervult? C. v.d. G. 24 mei 1985
LITERATUURSOCIOLOGIE
Oprukkende zaadcellen en empirisch onderzoek "Een sexuoloog die de snelheid van oprukkende zaadcellen onderzoekt, hoeft niets van sexualiteit te weten". Met behulp van dit sprekende voorbeeld verduidelijkte dr. Vanheste van de Katholieke Universiteit Nijmegen zijn standpunt ten aanzien van empirisch onderzoek, tijdens het door Polet georganiseerde forum over de wetenschappelijkheid van de literatuursociologie. Voor dit forum, op 9 mei, waren een aantal stellingen geformuleerd aan de hand waarvan de forumleden discussieerden. De voornaamste stellingen hadden betrekking op het onderscheid tussen hermeneutische en empirische literatuursociologie, het verschil tussen een meer objectieve en een meer subjectieve benadering, en het instandhouden van de heersende ideologie door beide. Verder kwam de vraag aan de orde of de literatuursociologische discussie niet verschoven is van opvattingen over literatuur naar opvattingen over wetenschap. Volgens prof. dr. Zima van de Universitat für Bildungswissenschaft in Klagenfurt, bestaat er eigenlijk geen scheiding tussen/literatuur en wetenschap. Als voorbeeld noemde hij de schrijver Camus, wiens werk nauw verbonden zou zijn met het kritisch rationalisme. Hij legde de nadruk op het talige verband tussen tekst en maatschappelijke werkelijkheid. Het meest idealistisch was dr. Vanheste. Hij kiest voor literatuursociologie die op de praxis is georiënteerd. Als uitgangspunt neemt hij een bepaalde groepering, namelijk 'zij die niet weten'. Aan de hand van het werk van Louis Paul
)ï^^
drukkerij uitgeverij reclame-bureau Postbus 8 - 5110 AA
Boon probeert men in Nijmegen de complexe relatie tussen schrijver en lezer te onderzoeken. Boon werd dan ook veelvuldig geciteerd. De meest vérgaande uitspraken deed de enige vrouw in het gezelschap, dr. Geyer van de Hogeschool Tilburg. Zij zei dat in de praktijk van de literatuursociologie, bv. op universiteiten, literatuursociolo-
Prof. J.J.A. Mooy (links) van de Rijksuniversiteit Groningen beantwoordt een van de vragen uit de zaal tijdens het door Polet georganiseerde forum over de literatuursociologie. Naast hem Dr. Helga Geyer uit Tilburg.
gen het argument 'onwetenschappelijk' vaak gebruikten om zich buiten de literatuur te houden. Waarna de voorzitter minzaam glimlachend doorging naar de volgende stelling. Prof. dr. Verdaasdonk kreeg nogal wat vragen en opmerkingen te verwerken, vooral waar het ging om zijn wantrouwen ten aanzien van bestaande theorieën. Geyer vroeg zich bijvoorbeeld af hoe een empirische opzet kon worden gehandhaafd zonder theorie. Ook vroeg zij zich af hoe Verdaasdonk aan zijn onderzoeksvragen kwam als hij niet uitgaat van een bepaalde theorie. Naar aanleiding van het bibliotheekproject van Verdaasdonk merkte zij op: "Verdaasdonk heeft een ander idee van empirisch onderzoek als anderen. Hij onderzoekt dingen die mensen eigenlijk allang weten: het is meer een soort marketing". Tot slot werd nog ingegaan op de stelling dat literatuursociologen zich schuldig maken aan het duperen van onderwijsbelangen van studenten door hun vakgebied te versmallen via rethorische discussies. Maar ook omdat overheid en bedrijfsleven hun onderzoeksgebied bepalen. Verdaasdonk vond dat onderwijsen onderzoeksbelangen niet strijdig hoeven te zijn. Volgens hem sluiten subsidiegevers bepaalde vormen van onderzoek niet uit. Volgens Geyer speelt de politieke macht wel degelijk mee, bijvoorbeeld in verband met de voorlopige financiering. Zij besloot met de uitspraak dat wetenschap nooit neutraal kan zijn. L.v.H.
o.a.: * kranten (in offset-rotatie) * periodieken ' boeken * brochures * folders * handels- en fanniliedrukwerk
Em. de Jong b.v. Baarle-Nassau - Telefoon 04257 - 8922"
DDtffl Instituut voor sociaal-
wetenschappelijk onderzoek Bij de sectie Organisatie-onderzoek v a n het I V A is m o m e n t e e l plaats v o o r é é n , maar in de t o e k o m s t w e l l i c h t v o o r meerdere STUDENT-ASSISTENTEN
(V/M)
De taak o m v a t het notuleren en u i t w e r k e n v a n g e s p r e k k e n , maar kan daarnaast o o k betrekking h e b b e n o p het h o u d e n v a n i n t e r v i e w s , v e r w e r k i n g van kwalitatieve en k w a n t i t a t i e v e g e g e v e n s , literatuurstudie en r a p p o r t a g e . O p dit m o m e n t is m e t n a m e b e h o e f t e aan assistentie v o o r een onderzoek bet r e f f e n d e het f u n c t i o n e r e n v a n scholen. I n f o r m a t i e en o p g a v e bij: Dr. J . H . T . H . A n d r i e s s e n , I V A , t e l . 013-662443.
p
Intermediair^ weekblad: ^
k met tie! meest complete { f over/ctit van vQcotütes voor I personeel met een ocodemische " o( HBO-opleiding h yetöet elke week nlotmotie ^ over aibeiü tecfintek M ^^_^ wetensctiop en ^ff samenleving
Inteimediair' JaartMek: me' informatie over het zoeken naar en vinden von werk en uitgebreide informatie over een gtoot oonlol I bedrijven en ^ ondemem ngen M
Ais u in 1985 afstudeert . _ in één van onderstaande studiericlitingen dan loint u beide uitgaven Icosteloos ontvangen. studierichtingen Alle technische wetenschappen accountancy actuariële wetenschappen andragogie bedrijfskunde biologie chemie culturele antropologie economie econometne informatica pedogogie planologie politicologie psychologie rechten sociologie wis en natuurkunde Voor een folder met donvraagtormuher kunt u terecht bi)
Studentenadministratie, kamer B107/B108
ü
-^».c"a
»,->s,J!^
ONDERZOEK PERS
Proefschrift Van Gemert over orde en beweging in de economie ##
De invloed van het beleid wordt overschat
ïïïï
merken", zegt Van Gemert. In tegenstelling tot de meest gangbare modellen die doorgaans uitgaan van een "kneedbare" economische structuur, is het economisch beleid in het normaalpatroonmodel van ondergeschikte betekenis.
Nederland beschikt over een sterk ontwikkelde dienstensector met de nadruk op de arbeidsintensieve dienstverlening. Sectoren als transport en communicatie dreigen te v\/orden verwaarloosd. Andere kenmerken van de Nederlandse sectorstructuur zijn een kleine nijverheid, die zijn positie goed weet te handhaven, en een agrarische en delfstoffensector, die sinds de zestiger jaren een relatief grote omvang hebben en nog steeds groeien. Tot deze conclusie komt Henk van Gemert (35) in zijn proefschrift "Orde en beweging in de sectorstructuur", waarop hij donderdag 9 mei promoveerde tot doctor in de economische wetenschappen. Als promotor trad op prof. dr. Th. van de Klundert.
nale literatuur naar voren gebrachte methode, die de zogenaamde normaalpaden voor de ontwikkeling van de sectorstructuur oplevert. De verzameling van normaalpaden die de gehele sectorstructuur beschrijft vormt het "normaalpatroon". Dit geeft een beeld van het dynamische ontwikkelingspad dat individuele volkshuishoudingen in grote lijnen doorlopen hebben of nog gaan doorlopen. Het normaalpatroon beschrijft de relatie tussen een of ander structuurkenmerk als te verklaren factor en het inkomen per hoofd als verklarende factor. Deze laatste variabele is een goede indicator voor het ontwikkelingsniveau (welvaartsniveau) van een land op een be-
Van Gemert studeerde algemene economie in Tilburg. Na z'n afstuderen werkte hij ruim twee jaar op het Ministerie van Volksgezondheid en Milieuhygiëne en nog eens drie jaar op Financiën. Als lid van de vakgroep Algemene Leer en Geschiedenis van de Economie verrichtte hij z'n promotie-onderzoek. Sinds december 1984 is hij lid van de vakgroep Geld-, Krediet- en Bankwezen. Van Gemert introduceert in z'n proefschrift een model, dat de bewegingsprocessen in de sectorstructuur in de geïndustrialiseerde wereld analyseert. De probleemstelling luidt dan ook: zijn er generaliserende en empirisch gefundeerde uitspraken mogelijk over de lange-termijn-ontwikkelingen van de sectorstructuur in een groeiende markteconomie. Wat dit betreft is Van Gemerts onderzoek een vergaande uitbreiding van de toekomstvisie van Jean Fourastié. Diens "Grand Espoir du XXe Siècle", dat in 1949 het licht zag, bevat een beschrijving van de lange-termijn-tendenties over 3 sectoren: de agrarische of primaire sector, de industriële of secundaire sector en de overige bedrijvigheid (voornamelijk diensten) of de tertiaire sector. Van Gemert brengt hier een verfijning aan en komt tot 15 sectoren. Hij vergelijkt de ontwikkelingen in 19 landen die lid zijn van de OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling) over een periode van 18 jaar (1962-1980) en onderzoekt wat de bijdrage van deze 15 sectoren is geweest aan de totale welvaart en de totale werkgele-
genheid. "Uiteindelijk had ik een databestand van 20.000 gegevens", aldus de promovendus. De beweging van de sectorstructuur is een proces van op elkaar inwerkende vraag- en aanbodfactoren. Maar in dezebeweging kan wel enige orde worden aangebracht. Door een samenhang te leggen tussen de welvaart van een land en zijn economische structuur kunnen algemene tendenties zichtbaar gemaakt worden. In zijn onderzoek maakt Van Gemert gebruik van een in de internatio-
paald moment. Het normaalpatroonmodel kan dienst doen als een analytisch instrument; het onderscheidt de veelheid van determinanten achter de economische structuur in twee groepen: de algemeen werkzame factoren (de economische wetmatigheden) en de specifiek werkzame factoren (het "eigene" van de landen uit de steekproef). "De orde van de sectorstructuur komt nu juist tot uitdrukking in het feit dat deze economische wetmatigheden domineren boven de landspecifieke ken-
INDUSTRIALISATIE Ondanks het feit dat een steeds groter deel van de beroepsbevolking werkzaam is in de dienstensector, kan men volgens de promovendus niet spreken van een structurele deïndustrialisatie. Deze conclusie staat lijnrecht tegenover de bevindingen van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid, die in haar rapport "Plaats en Toekomst van de Nederlandse Industrie" (1980) stelde dat er aan het einde van de zestiger jaren "een kentering is opgetreden die met deïndustrialisatie kan worden aangeduid". Volgens Van Gemert zet de industrialisatie zich juist steeds verder voort: de verwerkende industrie behoudt ook op langere termijn haar functie als belangrijkste bron van welvaart en als leverancier van consumptiegoederen en exportprodukten. De industrialisatie strekt zich zelfs uit over activiteiten in de sfeer van commerciële dienstverlening: transport en communicatie. Met recht kan gesproken worden over "industrialisatie van de dienstensector". Het normaalpatroonmodel ondergaat in de dissertatie nog een tweetal uitbreidingen. Op de eerste plaats voegt Van Gemert er een recessievariabele aan toe: deze meet in hoeverre de lange-termijnvoorspellingen van het normaalpatroon gevoelig zijn voor de stagnatie die in 1973 intrad. Het blijkt dat de dienstensector en de consumptiegoederensector het minst te lijden hebben gehad; de investeringsgoederenindustrie (bouw, chemie) had het zwaarder te verduren. De tweede uitbreiding betreft de energievariabele. Nagegaan wordt of landen die de beschikking hebben over eigen energiebronnen hun sectorstructuur anders inrichten. Volgens Van Gemert is dat inderdaad het geval. Energierijke landen zien hun binnenlandse produktie en » werkgelegenheid systematisch verschuiven in de richting van de diensten. De term "Dutch disease" die voor dit fenomeen ontwikkeld is, is eigenlijk fout. "Het is noch Dutch, noch disease. Ook in landen als Noorwegen, Canada, Engeland en Australië heeft zich dit verschijnsel voorgedaan en verder is de groei van de dienstensector helemaal niet als een kwaal aan te duiden", aldus Van Gemert. Michel Knapen
UNIVERSITEITSKRANT, onder meer van het CvB eiste dat deze in het televisieprogramma van Sonja Barend de talrijke bezettingen in het gehele land aan de orde zou proberen te stellen. Helaas, Sonja weigerde omdat zij geen "akties" in haar programma wil. Pas toen in Groningen de telefooncentrale bezet werd bleek het CvB bereid de eis in te willigen in het kader van de VSNU de kritiek tegen de studiefinancieringsplannen opnieuw onder de aandacht van Deetman te brengen. ***** Onder het motto "beter laat dan nooit" gingen studenten dinsdag 14 mei in Twente over tot bezetting van enkele TH-gebouwen. THT NIEUWS meldt dat het CvB het eens is met de intentie en doelstelling van de studenten maar de manier van actievoeren (bezetten) niet waardeert. ***** Verder zijn de universiteitsbladen ongekend lyrisch over de 9 mei-demonstratie van studenten in Den Haag. FOLIA haalt uit met de kop "Studentenacties massaler
dan ooit tevoren". Volgens reporter Paul Damen zouden de kamerleden Wallage (PvdA) en Lansink (CDA) zichtbaar verbaasd zijn geweest over de enorme opkomst op het Binnenhof. Tienduizend studenten verschenen daar in plaats van de 700 die men ver-wachtte. Het verslag van Damen eindigt met de pamflet-achtige dooddoener "Te verwachten valt dat 9 mei niet de laatste keer geweest is dat studenten zo massaal van zich hebben laten horen". Damen is blijkbaar door het onverwachte hoge aantal demonstranten zo van zijn stuk gebracht dat hij voor een dag zijn scepsis over de studentenbeweging heeft afgelegd. ***** Het Utrechtse U-BLAD doet voor Folia niet onder met de volgende kop "Opkomst beurzenactie overtreft alle verwachtingen". UP-verslaggeefster Esther Hageman beperkt zich enkel tot een feitelijk verslag. ***** Het WAGENINGS HOGESCHOOLBLAD heeft bij het artikel van Hageman de volgende kop verzonnen: "Studenten-
beweging ontwaakt". Welja, de studentenrevolutie daagt. Jammer dat het enkel voor een dag is. Het Wageningse Hogeschoolblad bericht verder teleurstellend over het feit dat de Tweede Kamer de voorstellen van Deetman over de bijzondere Wageningse positie in de WWO'84 zonder wijzigingen heeft overgenomen. In Wageningen zijn het afgelopen jaar veel acties gevoerd tegen Deetman's plannen. Wageningen krijgt in de nieuwe WWO een topraad in de plaats van een hogeschoolraad. Deze topraad zal de samenstelling krijgen van een faculteitsraad. Met name studenten voelen zich hierdoor achtergesteld. Vorige week heeft de Kamer de WWO'84 aangenomen. Alvorens de nieuwe WWO van kracht wordt zal nog het invoerings- en overgangsrecht geregeld moeten worden in een aparte wet. Die zal waarschijnlijk nog voor het zomerreces bij. de Kamer worden ingediend. H.B.
Universiteitsbladen Weer veel bezettings- en actienieuws in de universiteitsbladen van deze week. Studenten komen in verweer tegen het nieuwe beurzenplan van Deetman. Het Delftse DELTA bericht dat de bezetting door studenten van de bestuursvleugel van de TH op 7 mei niet op de steun van de Delftse bestuurders kon rekenen. Het CvB eiste onbelemmerde toegang tot de vertrekken en de Delftse hogeschoolraad nam een motie aan waarin werd gesteld dat de bezetting moest worden beëindigd. Pikant detail in Delft was dat CvBlid Waayers zich distancieerde van het Collegestandpunt en zich achter de bezetters schaarde. Waayers werd echter niet gesteund door zijn achterban in de hogeschoolraad. ***** De bezetting van het Academiegebouw in Groningen kreeg haast een ludiek karakter doordat de bezetters, zo meldt de Groningse Tilburgs Hogeschoolblad
Rector de Moor (rechts) feliciteert Van Gemert met het behalen van de doctorstitel.
24 mei 1985
wm
De grootste invloed van studen :en ligt in het f eit dat ze er zijn
ITÊF
De verkiezingen op de tiogescfiool zijn achter de rug. De nieu we pleitbezorgers van de verworven democratisctie rechten die nen zich aan. T//B had een gespre/< met en/<e/e oudgedienden . die een tijd meedraaiden in raden, commissies en besturen. Rond de vergadertafel zitten de studentraadsleden Lidwien Eg germont en Leon Pijnenburg van respectievelijk de psychologi sche en de sociologische faculteit, studentenbestuurder van de juridische faculteit Nico van Eijk en Marike K uperus, hoge schoolraadslid van de studentenfractie Vinger in de Pap (VIP). Over de mogelijkheid en onmogelijkheid van het daadwerkelijk meebesturen van studenten. ''Ik vind het gewoon leuk".
door HUGO BACKX en GERARD RUTTEN THB: Waarom zijn jullie in zo'n raad gaan zitten? Leon: Ik was actief in de groepering Pol soc. Daar werd regelmatig het reilen en zeilen van de subfaculteit onder de loep genomen, zowel inhoudelijk als beleids matig. Op een gegeven moment werd duidelijk dat studenten actief moesten zijn binnen beleidsmakende organen en vanuit die achtergrond heb ik me met an dere vertegenwoordigers uit Polsoc kan didaat gesteld. We zijn ook allemaal ge kozen. Marike: Het is belangrijk dat studenten in de hogeschoolraad zitten. Je hebt het idee dat je iets kunt doen als je er in zit. Aan de andere kant vind ik het gewoon leuk. Als je het niet leuk vindt zou het heel erg moeilijk zijn. Zeker een hoge schoolraad, die wel een dag per week kost. Je krijgt de hogeschool van een heel andere kant te zien. E en kant die je als student bijna niet ziet. Je leert hoe besluiten tot stand komen. Nico: Ik was al een aantal jaren actief in de gemeentepolitiek. Op een gegeven moment werd ik door mensen van de fractie Recht Vooruit gevraagd of ik in een commissie wilde gaan zitten. De vol gende stap was dat je in fractievergade ringen kwam en toen zag hoe de faculteit bestuurlijk functioneerde. Ik heb dat toen eens vergeleken met wat er op ge meenteraadsniveau gebeurde. Ik dacht dat het daar al heel erg was. E igenlijk vind ik het op de faculteit nog erger! De motivatie is dus enerzijds het studenten belang waarvan je vindt dat het verte genwoordigd moet zijn, anderzijds per soonlijke interesse. Je kunt niet besturen als je het niet leuk vindt. Lidwien: " I n het eerste jaar ben ik wel begonnen met een soort feestvereniging van de psychologen, omdat die dreigde ten onder te gaan. Toen dreigde onze fractie leeg te lopen en hebben ze mij weer gevraagd. Ik ben heel voorzichtig in die raad begonnen, zo van "ik weet niet waar ik aan begin". Al snel vond ik dat je er veel leert wat vergadertechniek be treft. Medewerkers houden heel vaak de schijn op vind ik: ze zeggen niet wat ze denken. Het duurt wel een half jaar om dat door te krijgen. Het is voor mij vooral een leerschool van "hoe vergader je ei genlijk, hoe wordt beleid uitgestippeld". Ik vind het met de inspraak van studen ten nogal meevallen. Onze fractie, de PAG, bereidt de stukken altijd ontzet tend goed voor. Het wetenschappelijk personeel zit vaak de stukken tijdens de vergadering pas voor het eerst te lezen. Omdat wij alles goed voorbereiden heb ben we veel inspraak. Als de medewer kers echter actief aan de vergadering meedoen val je als blok studenten weg.
Tilburgs Hogeschoolblad
THB: Invloed bij de gratie dat de weten schappers zitten te slapen? Lidwien: Ja, of het THB zitten te lezen of zo. THB: Jullie vinden het dus goed dat de inspraak van studenten geregeld is? Nico: Of studenten betrokken moeten zijn bij de instelling waar ze studeren staat niet ter discussie. Dat spreekt van zelf. De teleurstelling van veel mensen is dat zij verwachten daadwerkelijk heel di rect bij het beleid betrokken te zijn, maar het is een praktijkgegeven dat dat niet zo is. Het gaat er vooral om dat je invloed hebt op de beslissing: wordt de beslissing ge wijzigd door datgene wat je doet? Dan kom je tot het probleem wat geldt voor zoveel vertegenwoordigende organen. Het bestuur presenteert de zaken op zo'n manier dat er niet of nauwelijks wat aan te veranderen is. Je kunt er enkel nog kanttekeningen bij plaatsen. Het komt hoogst zelden voor dat een raad een voorstel van het bestuur afwijst. In de drie jaar dat ik er mee bezig ben is dat op één hand te tellen. Dat is begrijpelijk omdat studenten één of twee jaar drie jaar is een uitzondering in de raad zitten. E r is niet of nauwelijks continuïteit. Voordat je een beetje bent ingewerkt, ben je afgestudeerd of ben je het zo moe dat je je inspanningen ergens anders voor gaat gebruiken. Het weten schappelijk personeel heeft het voordeel dat ze hier veel langer rondlopen en beter op de hoogte zijn van de ins and outs. Voor studenten is dat veel moeilijker. Lidwien: In onze faculteitsraad ligt dat anders. Bij de vergaderingen worden de bestuursvoorstellen zó gewijzigd dat er totaal andere dingen uit komen. Nico: Op het gevaar af dat ik van een dooddoener beschuldigd wordt: de grootste invloed van studenten ligt in het feit dat ze er zijn. Ze zijn "hinderlijk" aan wezig. Of in commissies, of in de raad, of in het bestuur. Het is een factor die bij het wetenschappelijk personeel meetelt. Al krijgt hij, bij wijze van spreken, nooit gelijk in de raad: hij zit er. THB: Nico, wat is jouw positie als bestuurder? Nico: Dat is een bewuste keuze die de fractie gemaakt heeft. Het bestuurslid moet geen raadslid zijn. We hebben de ervaring dat die twee zaken niet of nau welijks te verenigen zijn. Je moet twee verschillende belangen dienen die niet per sé tegenstrijdig zijn maar wel duide lijk verschillen. In het bestuur heb je een zekere bestuurscollegialiteit naar de an dere bestuurders toe, anders valt er niet te besturen. Je hebt een grotere verant woordelijkheid, niet alleen naar de stu
##
Vier studentraadsleden aan let woord over meebesturen denten toe maar je hebt ook het facultai re belang, het belang van het weten schappelijk personeel en het nietweten schappelijk personeel, leder belang moet je laten meewegen. In de raad zit je voor het specifieke studentenbelang. Je bent regelmatig oppositie aan het voeren en daar moet je alle vrijheid voor hebben. Ga je die twee zaken met elkaar combi neren dan krijg je onherroepelijk het ge val datje het bestuursstandpunt hebt be paald en dat de fractie je confronteert met een tegengesteld standpunt. Wat moet je dan doen? Het einde xran het ver haal is dat je de collegialiteit naar het bestuur hoger waardeert omdat je daar al de toezegging hebt gedaan dat je een be paald standpunt zult innemen. In het ver leden zag je dat een bestuurslid probeer de om het bestuursstandpunt bij de frac
stuur durft af te zetten, maar als hij dan vervolgens in het bestuur komt is hij ge neigd om zich naar de kant van het be stuur toe te bewegen. Je zit daar als stu dent omdat er van elke groepering een vertegenwoordiger moet zijn, dus je ver tegenwoordigt de studenten en dat moet je heel goed onthouden. Leon: Ik ben op de eerste plaats iemand die op komt voor zo goed mogelijk on derwijs. Dat is het belang van de studen ten. Met bestuurshouding versus belan genbehartiging creëer je een soort schijntegenstelling. Marike: Je zit er om studentenbelangen te behartigen. Maar dat gaat niet tot het oneindige. Je zit er ook om het algemeen belang van de hogeschool te vertegen woordigen. THB: De hogeschoolraad is een vrij af standelijk orgaan. Heb je er grip op? Marike: Ja, maar het duurt wel even. Het duurt bijvoorbeeld een tijd voordat je weet wat alle afkortingen betekenen. Als je er helemaal inzit ben je er zo bij betrok ken dat je weet waar het over gaat. Je weet wat voor effecten allerlei besluiten hebben. Als je een beleidsplan vaststelt dan zie je natuurlijk niet onmiddelijk het effect maar je ziet het meteen als je de prijs van de sportkaart niet verhoogt of besluiten neemt over de multifunctione le ruimte.
*
.
■
tie erdoor te krijgen. Nu heb je niet het probleem dat je gebonden bent aan de fractie, noch dat de fractie aan jou ge bonden is. THB: Ben je in eerste instantie bestuur der of belangenbehartiger van studen ten? Nico: Als ik de keus moet maken ben ik bestuurder. Let wel: éls ik de keus moet maken. Je bent student maar je zit er om te besturen, dat is de keus die je gemaakt hebt. Als je vindt dat je alleen het stu dentenbelang moet verdedigen dan moet je niet in het bestuur gaan zitten. Lidwien: Voor mij moeten ze er in de eerste plaats als student zitten en dan pas als bestuurder. Bij ons blijkt vaak dat iemand zich als raadslid tegen het be
w»»*»"***^^
THB: En de faculteitsraad? Lidwien: Ik ben in de faculteitsraad gaan zitten en niet in de hogeschoolraad om dat die dichter bij het vuur zit. In het be gin merkte ik dat ik er moeite mee had om iets tegen een hoogleraar te zeggen. Ik dacht wel vier keer na of ik wel goed zat met mijn oppositie. Naarmate het jaar vordert leren de raadsleden elkaar beter kennen en dan vergeet je wie je tegen over je hebt, hoewel het wetenschappe lijk personeel af en toe hun andere func tie niet kan vergeten. Leon: Ik merk bij ons dat de studenten iets te zeggen hebben en best wel slim me dingen en dat dat als zodanig geac cepteerd wordt. Het is anders als jaren terug toen de studenten er als irriterende factor bij zaten, wat gemakkelijk doorge trokken werd naar het onderwijsgebeu ren. Nico: Die opvatting leeft nog onder stu denten. Ik heb de indruk dat er studen ten zijn die zich toch nog laten afschrik ken door het potentiële risico van reper cussies. Volgens mij is het zo dat de we tenschappelijk medewerkers banger zijn. Jij zou kunnen zeggen dat hij een onvol doende heeft gegeven omdat hij jou in de raad niet mag. Lidwien: Als ik op het mondeling kom bij een collegaraadslid dan gaat dat juist veel meer ontspannen. Het kan zelfs in je voordeel werken. THB: De achterban. Wordt die wel eens geraadpleegd? Marike: Het enige moment waarop je contact probeert te maken is met de ver kiezingen. We lopen dan met truien waardoor je herkenbaar bent. Het heeft die twee weken het effect dat je ontzet tend veel aangesproken wordt. Voor de rest van de tijd is het moeilijk. Je hebt een achterban in het huis waar je woont, een faculteit waar je wel eens wat hoort, vrienden en kennissen. We hebben ook wel eens een verkiezingsbijeenkomst ge
Iorganiseerd: er waren vijf mensen. E r is weinig animo voor. Lidwien: Het is bedroevend hoe weinig animo er is, tenzij er een probleem is in de faculteit. Dan weten ze je wel te vin den. Leon: Ik heb de indruk dat onze fractie vrij bekend is bij de studenten. Mensen van de fractie zijn ook actief bij andere groeperingen op de faculteit waardoor zij een andere ingang hebben voor contact en met studenten die ze in de eigen colle geuren niet tegenkomen. Het is bij de studenten bekend wie er in de studen tenfractie zitten, dat vind ik al heel wat. Het is niet zo dat we massaal schouder klopjes of kritiek krijgen. Het gebeurt in dividueler, met studenten die je tegen komt in koffiepauzes en zo. We hebben regelmatig geprobeerd als studenten fractie openbare bijeenkomsten te beleg gen maar daar maken weinig studenten gebruik van. NICO: Je kunt studenten doodgooien met folders en vergaderingen beleggen, maar dat levert geen enkel resultaat op. De kracht van de studentenfractie ligt in het grote spinneweb dat er bestaat. De actieve studenten kennen elkaar alle maal. Via het mentoraat heb je contact met, bijvoorbeeld, de propedeusestu denten en de studentassistenten weten wat er binnen het wetenschappelijk per soneel speelt. Bij de juristen is er een in gewikkeld en diffuus netwerk het wan delgangensysteem wat de crème de la crème is van de hogeschool. THB: Hoe denken jullie over de WWO'84? Nico: De nieuwe W W O is niets anders dan het sanctioneren van de bestaande toestand: alleen een beperkt gedeelte van de studenten is actief. Uitgangspunt van de WUB is dat studen ten bij alles betrokken zijn en dat daar volop enthousiasme voor is. Dat heeft misschien een aantal jaren geleefd maar dat is vanaf het midden van de 70er ja ren een utopie gebleken. In die zin is de WWO een redding van het gezicht van de studenten. Lidwien: Ik vind het verschrikkelijk dat ie mand de WWO'84 op dat aspect kan goed praten. Dat studenten nu niet zo makkelijk zijn te activeren komt volgens mij omdat ze verwend zijn. Altijd zijn er enkele studenten geweest die voor hun belang opkwamen. Zodra de studenten ermee geconfronteerd worden dat ze geen inspraak meer hebben, krijg je ze wel mee. Ik ben niet zo pessimistisch. Marike: Het grote probleem bij het acti veren van studenten is dat ze geen inte resse en geen tijd hebben. Studenten zijn nu veel meer gericht op het behalen van het papiertje of het krijgen van een baan. Leon: Het is niet zo slinn om van verwor ven democratische rechten wat af te doen. Je moet d,e mogelijkheid blijven behouden. Nico: In de W W O verlies je de zeggen schap op een aantal plaatsen maar op een paar andere punten krijg je er zeg genschap bij. Als ik dat op een weeg schaal zet is mijn inschatting dat het be tere resultaten heeft dan nu van alles een beetje en van niks alles. THB: De kwaliteit van het onderwijs op de hogeschool staat de laatste tijd nogal ter discussie. Studierendementen vallen
tegen. Faculteitsraden schijnen te ver deeld te zijn om een echte kwaliteitsver betering van het onderwijs tot stand te brengen. Nu heeft de hogeschoolraad de bevoegdheid om richtlijnen op te stellen die dan door de faculteiten moeten wor den nageleefd. De hogeschoolraad zou richtlijnen ter verbetering van het onder wijs kunnen uitvaardigen. Vinden jullie het daar tijd voor? Marike: Verplichtingen van bovenaf wer ken niet. Dat hebben we onlangs nog ge zien bij de aanstelling van onderwijstuto ren op de juridische faculteit. Het centra le bestuur vond dat die er moesten ko men. Ze zijn er echter nog steeds niet. Richtlijnen werken niet, het is veel be langrijker een mentaliteitsverandering te weeg te brengen.
Van links af: Lidwien, Nico, Marike en Leon. een faculteit echt niet lukt moet je mis schien wel ingrijpen. Lidwien: Ik vind het moeilijk faculteiten plichtmatig richtlijnen op te leggen. E r wordt momenteel gewerkt aan een on derwijsevaluatie. Daar gaat een hele tijd overheen. Leon: We gaan een nieuwe fase in waar in studenten meer invloed zullen krijgen op het onderwijs. De evaluatie krijgt een strakkere opzet. Laten we dat maar eerst afwachten. "'WÉWl»'
Nico: Dat die tutoren bij de juristen niet zijn aangesteld ligt aan het falen van de hogeschoolraad. Recht Vooruit heeft de discussie over de tutoren geëntameerd. Daarna heeft het centrale niveau ze bij ons gedropt. Men had moeten toezien of die tutoren ook echt aangesteld zouden worden. Men had sancties moeten ver binden aan het niet aanstellen. Je kunt er verrekte zeker van zijn dat een faculteit niet vrijwillig aan het handje van het cen trale bestuur zal lopen. Je moet het af dwingen. Het enige wat nu gebeurt is dat het CvB eens in het jaar met het fa culteitsbestuur praat. Niet met de raden, niet met de studenten. Marike: Je moet niet op een faculteit in grijpen waar het goed loopt. Als het op
THB: Tenslotte nog iets over de bezet ting. Hoe staan jullie als bestuurders te genover het middel van bezetten om in vloed af te dwingen? Lidwien: Ik heb zelf meebezet. Ik vind bezetten een goede manier om de hoge heren wakker te schudden. Daarna is het beter weer overleg als middel te gebrui ken.
Introductiedag nieuwkomers Om de nieuw gekozen studenten in fa culteitsraden en hogeschoolraad weg wijs te maken in het bestuurlijk reilen en zeilen van de hogeschool werd op woensdag 22 mei door het S.O.S. (Sen traal Studenten Overleg) de jaarlijkse in troductiedag voor studentraadsleden ge organiseerd. Zo'n 20 (toekomstige) stu dentenvertegenwoordigers lieten zich op de ochtendzitting informeren door H. Hopman, secretaris van de hogeschool, F. Teunissen, voorzitter van de hoge schoolraad en W . van den E isen, stu denthogeschoolraadslid. Hopman gaf een overzicht van de be 'stuurlijke organen en bevoegdheden op de KHT. Hij hield daarbij een pleidooi om alle universiteiten in Nederland een meer van het ministerie onafhankelijke status te geven. Hopman noemde het ver schijnsel rijksuniversiteit "een horreur". Een universiteit dient onafhankelijk te zijn. De praktijk is thans dat het departe ment de dienst uitmaakt ondanks nota's die de indruk zouden wekken dat het mi nisterie besturen op afstand prefereert, aldus Hopman. Verder zou de hoge schoolsecretaris graag zien dat de
Marike: Ik vond een bezetting in de ge geven situatie geen goed middel. Het CvB was het inhoudelijk eens met de be zetters. Ik vind dat de bezetting "klunge lig" is verlopen. Men had er veel leukere dingen mee kunnen doen. Nico: Men had beter ook interne zaken aan het CvB voor kunnen leggen zoals de studieduur, de kwaliteit van het on derwijs. Men heeft zich te zeer alleen op het studiefinancieringsstelsel gericht. Verder vind ik actie klungelig opgezet. Men heeft blijkbaar de literatuur van de bezettingen van 1969 niet goed bestu deerd. Anders had men niet zulke tacti sche en strategische fouten gemaakt. Het middel op zich vind ik overigens ge oorloofd. Democratie is meer dan alleen besturen.
bestuurskracht van de faculteiten toe nam. Hij gaf als suggestie, de decaan voor een langere tijd dan nu doorgaans het geval is te benoemen. Ook Teunissen toonde zich voorstander van een versterkt "management" op de faculteiten: " J e moet decanen zorgvul dig uitkiezen en geen hoogleraar benoe men die aan de beurt is. E r zijn nu een maal hoogleraren die ongeschikt zijn als decaan". Teunissen zou graag zien dat met name studentraadsleden in facultei ten meer durf tonen in de besluitvor ming. Ook Van den E isen spoorde de nieuwko mers aan flink hun mond open te doen. Hij wees erop dat het vooral van belang is in een team te werken en niet te gauw bang te zijn. Deze'opmerkingen ontlok ten studentraadslid van de juridische fa culteit, Ben Beljaars de opmerking dat stuóenthogeschoolraads\eóBn veel se rieuzer genomen worden dan student/a culteitsraads\eder\. "Harmonie werkt niet omdat de hiërarchie frustreert", al dus Beljaars in een reactie op Teunis sen's pleidooi voor een harmoniemodel. H.B.
24 mei 1985
DICK SMITS EN ED VAN MOORSEL B ü PEAT MARWICK NEDERLAND HEBBEN GEEN TUD VOOR'N SNIPPERDAG MAAR GAAN STRAKS WEL MET STUDIEVERLOE Als Dick Smits en Ed van Moorsel (beiden 28 jaar) binnenkort afstuderen behoren zij tot de jongste register-accountants onder hun vakgenoten. Hun positie bij Peat Marwick Nederland is echter allerminst kinderachtig. Al geruime tijd behandelen zij zelfstandig een volwassen klantenpakket. Toch konden de veeleisende werkzaamheden bij Peat Marwick Nederland niet verhoeden, dat Dick en Ed in zeer korte tijd hun accountantsstudie wisten te voltooien. Dus mochten zij soms een snipperdag te kort komen, studiefaciliteiten zeker niet. Aan de groei en ontwikkeling van onze mensen hechten wij immers grote waarde. Een loopbaan binnen onze organisatie gaat dan ook gepaard met intensieve trainingsprogramma's. Intern, extem (ook in het buitenland) en op de praktijk toegespitst. Wij vertellen u dit allemaal, omdat wij op dit moment graag kennis willen maken met jonge mensen, die studie en praktijk met goed gevolg weten te combineren. Het gaat hier dus om het toptalent onder de bedrijfseconomen en HEAO'ers, die binnen 3 a 4 jaar hun kwalificatie tot register-accountant behalen. Peat Marwick Nederland is een ambitieuze maatschap van register-accountants met vestigingen in Amsterdam, Amheqi en Den Haag en maakt deel uit van een wereldwijde organisatie. Onze snelle groei danken wij in hoofdzaak aan 190 medewerkers, die zich stuk voor stuk inzetten om van Peat Marwick Nederland een succes te maken. Daar stellen wij nogal wat tegenover Zeer goede arbeidsvoorwaarden om te beginnen. Doorbetaald studieverlof hoort daarbij. En - meer nog dan de gebruikel^ke interne en externe opleidingen - een zorgvuldige carrièrebegeleiding vanaf de start. Niet om onze mensen op 4e vingers te kijken, maar om ervoor, te zorgen, dat zij binnen onze organisatie volledig tot hun recht komen. Onze multinationale klantenkring biedt volop gelegenheid om zich veelzijdig te bekwamen. Met name op het gebied van geautomatiseerde controletechnieken. Het zal inmiddels duidelijk zijn, dat mensen met meer dan gemiddelde toekomstplannen bij Peat Marwick Nederland uitstekende mogelijkheden vinden om zulke plannen te realiseren. Dit alles onderstreept met een honorering, die ruimschoots met elk ander aanbod kan wedijveren. 'An offer you can't refuse", zogezegd. Wie dus zeker weet over de voornoemde kwaliteiten te beschikken en zich door ons voorstel voelt aangesproken legt al zijn (of haar) andere aanbiedingen nog even in de ijskast. Bel voor een afspraak en vraag naar mevrouw G. Bots. Tel. (070) 47 2511.
Peat Marwick Nederland, een maatschap van registeraccountants en organisatie-adviseurs, verleent diensten op het gebied van accountancy, bedrijfsorganisatie en aanverwante terreinen. Peat Marwick Nederland maakt deel uit van Peat Marwick International. Met 28.000 medewerkers en ruim 300 vestigingen in 94 landen is Peat Marwick International een van de meest toonaangevende organisaties op haar gebied. Peat Marwick Nederiand biedt medewerkers een professioneel werkklimaat, een gedegen loopbaanbegeleiding, goede salarissen en secundaire voorzieningen.
lË)
PEAT MARWICK NEDERLAND Accountants
Laan van Nieuw Oost Indie 127,2593 BM Den Haag; Herengracht 566,1017 CH Amsterdam, Eusebiusbuitensingel 3,6828 HS Arnhem.
CURSUS
Sanders en Tingloo over 'Aspects of American
Culture'
''Studenten hebben een heel vreemd beeld van Amerika Het afgelopen semester hebben Marianne Sanders en Andrée Tingloo, beiden docent Engels, een cursus 'Aspects of Ameri can Culture' verzorgd. Dit is een van de vele cursussen die stu denten (en docenten) naast hun verplichte doctoraalprogramma als keuzevak kunnen volgen, maar die vaak door hun onbe kendheid onbemind blijven. Volgend jaar wordt de cursus her haald. De onderwerpen die dan ter sprake komen variëren van de welvaartsverdeling, de staatsinrichting en het schoolsysteem tot Amerikaanse literatuur en lifestyles: trends en de kenmer ken van de verschillende (sub)culturen. Naast deze onderwer pen worden er ook verschillende speelfilms, documentaires en reportages vertoond over de verschillende facetten van het Amerikaanse leven. Een interview over het hoe en waarom van deze cursus. Sanders: "Volgend jaar komt er wel meer een nadruk te liggen op die aspec ten van het Amerikaanse leven die ver schillen van de Nederlandse situatie. Toen wij bijvoorbeeld tijdens de cursus in het afgelopen semester het rechtssys teem bespraken lag er een nadruk op het jurysysteem en op de manier waarop rechters worden benoemd. Bij de behan deling van het schoolsysteem hebben we vooral aandacht besteed aan het middel baar en hoger onderwijs in de V . S . " . Tingloo: "Voor wat de welvaart en ar moede betreft gaan we in op de vraag hoe het mogelijk is dat er armoede be staat, en of er zoiets als bijstand bestaat. Bij de Amerikaanse literatuur hadden we aanvankelijk weinig bekende auteurs wil len behandelen, maar we gaan nu ook achtergrondstudies lezen, bijvoorbeeld over de "kunstsubsidiéring daar". Sanders: " H e t is natuurlijk ook zo dat er onderwerpen kunnen worden behandeld die door studenten worden aangedra gen. Het afgelopen semester hebben we dat ook gedaan, maar we proberen het wel zo veel mogelijk in te passen, anders krijgen we een te zwaar en overladen programma, met ais gevolg dat we niet alles kunnen doen". Een van de voornaamste redenen voor deze cursus is het vertekende beeld van Amerika wat bij veel studenten blijkbaar toch leeft. Het was niet zozeer de wens om de letterenfaculteit een Amerikanis tiekopleiding te geven zoals bij alle ande re letterenfaculteiten in den lande het ge val is. Het gaat hier om het voorzien in een duidelijke behoefte. Tingloo: "Ik ben al heel wat jaren hier met de economen bezig, en ik merkte
Tilburgs Hogeschoolblad
thing you always wanted to know about America and were afraid to ask". We zullen ook proberen mythen en realitei ten over Amerika van elkaar te schei den". Naast kennisverschaffing over de Ameri kaanse Cultuur wordt er ook aandacht besteed aan mondelinge taalvaardighe den. Sanders: "Aanvankelijk was dit als een taalvaardigheidscursus bedoeld met een min of meer interessante inhoud, maar het draaide erop uit dat de inhoud veel belangrijker w e r d " . Tingloo: "E r zijn, als we tenminste de juiste groep be reiken, studenten die helemaal niets aan Engels doen op de Hogeschool. Dit is dan een leuke manier om twee zaken met elkaar te combineren". Het werkverband taalvaardigheid staat in principe open voor andere initiatieven op dit gebied. Als de juristen bijvoorbeeld een aanvullende cursus willen hebben als ondersteuning voor studenten die zich bezig houden met het E ngels recht, dan Is dat mogelijk. Een voorbeeld daarvan is een ander vak dat gedurende het eerste semester van het volgende studiejaar wordt gegeven: English for the Future. Tingloo: "Dat is een cursus voor mensen die een stage gaan lopen in het buitenland, of die den ken een baan te krijgen waarbij ze erg veel E ngels nodig hebben. Het is een cursus voor alle faculteiten, behalve voor letteren. De nadruk komt te liggen op schriftelijke vaardigheden zoals het schrijven van rapporten, samenvattin gen, brieven en verslagen".
m
Winfried Kleinegris
Andrée Tingloo (links) en Marianne Sanders: everything you always wanted to know about America and were afraid to ask. dat zij een heel vreemd beeld hadden van wat zich in Amerika afspeelde, terwijl ze van Japan van alles en nog wat weten. Zodra het over Amerika gaat, dan is het een soort 'Moonland'. Ze hebben er een vertekend beeld van. We vroegen ons af of daar niet wat aan gedaan moest wor den".
MISVERSTANDEN Daarnaast bleken er nogal wat mis verstanden te bestaan over de Ameri kaanse universiteiten en Hogescholen,
Kamer laat hoofdlijnen WWO intact Tijdens de stemmingen over de 152 op de WWO'84 ingediende wijzigingsvoor stellen heeft het CDA haar eerder onder voorbehoud geuite toezegging om vóór een aantal amendementen van de PvdA te stemmen gestand gedaan. Als gevolg daarvan zullen de zetels in de faculteits raad voor de helft worden be^et door het wetenschappelijk personeel, inclusief de wetenschappelijke assistenten en de toe komstige aio's. Door minister Deetman was voorgesteld de meerderheid van de raad te laten bestaan uit de wetenschap pelijke staf, en de rest van de zetels te la ten bezetten door het overig weten schappelijk personeel, studenten en het nietwetenschappelijk personeel. Ook
en met name over de waarde van de di ploma's. Sanders: "Studenten weten wel veel over de VS, maar er waren veel gaten in hun kennis. Ze stelden vragen die me, als Amerikaanse, verbaasden. De voor naamste misverstanden in die vragen hadden betrekking op het schoolsys teem: hoe is het universiteits en studen tenleven? Professor van Riemsdijk merkte tijdens zijn lezing over het Amerikaanse hoger onderwijs terecht op dat de beste univer siteiten ter wereld in de VS zijn te vinden maar ook de slechtste. Afhankelijk van de ervaringen met goede, middelmatige of slechte universiteiten was er een beeldvorming ontstaan bij de studenten.
zullen studenten nu deel mogen uitma ken van de vaste commissies voor de wetenschapsbeoefening. Ondanks deze en andere wijzigingen in het wetsontwerp zijn de hoofdlijnen van de W W O als verwacht in stand geble ven: In raden en besturen zitten minder, respectievelijk geen studenten, en de ra den mogen over minder zaken (mee)be slissen dan op dit moment nog het geval is. Opvallend was dat ieder voorstel om het democratisch gehalte van de nieuwe W W O nog wat te verhogen mocht reke nen op de afwijzing van de VVD. Dat de universiteitsraad (UR) het recht van ini tiatief en amendement krijgt, dat facul
Ook waren er vragen en misverstanden over rijkdom en armoede in Amerika. Mensen hier denken dat een werkloze bijvoorbeeld geen enkele uitkering krijgt. Dat is niet zo. Het is wel slechter dan in Nederland, maar het is niet zo dat ze meteen verhongeren. Een andere reden voor deze cursus is dat we hadden gezien dat er nogal wat eco nomen waren die belangstelling hadden voor de Amerikaanse literatuur, en graag een gelegenheid wilden hebben om dat te bespreken. Het is een soort "E very teitsbesturen uit 5, in plaats van 3, en soms zelfs uit 7 leden mogen bestaan en dat naast de dekaan ook andere leden van het faculteitsbestuur spreekrecht kunnen krijgen in de UR is dan ook toe te schrijven aan de steun van PvdA en CDA voor die voorstellen. Dat geldt ook voor het voorstel van CPN, PSP en PPR om in een algemene maatregel van bestuur te laten vastleggen dat de minister van on derwijs geregeld moet overleggen met de belangenorganisaties van studenten. De VVD stemde als enige tegen. De W W O werd zoals verwacht ook op een aantal andere punten nog gewijzigd. Zo worden hoogleraren voortaan niet meer door de kroon, maar door het colle ge van bestuur benoemd en mogen bui tenuniversitaire leden toch deel blijven
De cursus Aspects of Amencan Culture is in principe voor iedereen toegankelijk Alle stu denten, behalve degenen die staan ingeschre ven bij de letterenfaculteit, kunnen deze cur sus laten mee tellen voor hun doctoraaldiplo ma. Andere cursussen die worden georgani seerd door het werkverband taalvaardigheid tijdens het volgende studiejaar zijn. AudioVi suele Communicatie, Schrijven in beroepssi tuaties. Vergader en discussietechnieken en Spreken in het Openbaar. Voor Spaans zijn er beginners en gevorderdencursussen met een nadruk op de LatijnsAmerikaanse Cultuur. Voor Frans en Duits zijn er algemene cursus sen, waarbij met name bij Frans rekening zal worden gehouden met mensen die op de mid delbare school maar een paar jaar Frans heb ben gedaan. Voor economen zijn er aparte programma's Frans en Engels. Tot slot is er een individuele begeleiding in alle talen, ook het Nederlands. Het uitgebreide programma kan op het secretariaat van het talencentrum worden verkregen (A1161. uitmaken van de UR. Verder zal de zittingsduur van studenten in de universiteitsraad 2 jaar worden. Ook blijft de toehoorder nieuwe stijl, geïntroduceerd in de wet tweefasen structuur, gehandhaafd. Tenslotte zullen vanaf het moment dat de nieuwe W W O in werking treedt, ook universitaire hoofddocenten deel mogen uitmaken van promotiecommissies, voorzover zij de promovendus in kwestie zelf begelei den. Tot dusver werden deze commis sies alleen door hoogleraren gevormd. De kamer zal op 29 mei nog stemmen over de gehele, herziene W W O . Buiten kijf staat echter dat de wet ondanks de kritiek van de oppositie wordt aangeno men. .,.. ' «
■
B.B./U.P.
24 mei 1985
NIEMAND MAAKT'^ZOMAArCARRIÈRE. Niemand maakt zomaar carrière Wie bewust denkt over een toekomst in de accountancy, zal zich terdege oriënteren over keuzemogelijkheden Uiteindelijk bezegelt een handdruk de start van een loopbaan BIJ Coopers & Lybrand betekent deze hand druk vooral een stevig fundament onder een geslaagde carrière Controleren en beoordelen. Vanzelfsprekend blijft de beoordeling van de administratieve organisatie en de controle van financiële gegevens een primaire taak van de accountant Maar waarschijnlijk heeft u net als wij de visie, dat het accountantsvak zich breder uitstrekt het omvat het totale financiële bedrijfsgebeuren Daarom bent u geïnteresseerd in het toepassen van geavanceerde controletechnieken, toegespitst op geautomatiseerde informatieverwerking Een dergelijke moderne werkwijze spreekt u aan, omdat u daarmee in staat wordt gesteld naast controlerend ook beoordelend te werk te gaan Zodat u inhoud kunt geven aan het functioneren als gesprekspartner van de opdrachtgever Groei van Coopers & Lybrand. Dank zij een sterke en internationaal soepel
hoogte van onze werkwijze en werksfeer Daarna gaat u onder deskundige leiding de eerste opdrachten uitvoeren Na korte tijd bent u volledig operationeel in een hoog waardig controleteam BIJ Coopers & Lybrand Nederland wordt aan uw verdere ontplooiing veel aandacht besteed Aan studiefaciliteiten ontbreekt het met
SUirt van een carnere op C&L niveau
functionerende organisatie (die meer dan 485 vesti gingen in ruim 100 landen omvat) is C&L in staat steeds op de nieuwste ontwikkelingen in te spelen Dat verklaart de groei van de organisatie internatio naal vertienvoudigd in de laatste 25 jaar In Neder land werd een groei gerealiseerd van 100% in de laatste vier jaar Alle kansen voor uw carrière. Wanneer u binnenkort uw studie bedrijfs economie afrondt om daarna postdoctoraal accountancy te gaan doen, kunt u bij C&L vaart achter uw carrière zetten Door een goed door dachte introductiecursus bent u snel op de
Uitstekende vooruitzichten. Wie door zelfvertrouwen, inzet en studie zin toont uit het juiste hout te zijn gesneden, kan bij Coopers & Lybrand Nederland rekenen op uitstekende vooruitzichten Interesse? Reageer Als u meer wilt weten over Coopers & Lybiancl Nederland, vraag dan de speciale documentatie map met bijbehorende audiocassette aan Bel daarvoor 010130680 Richt uw sollicitatie aan drs C C van Luijk RA, Coopers & Lybrand ^ Nederland.
LOODerS
WestblaaklOO
& Lybrand Nederland
3012 K A/t Rotterdam
AmsterdamEindhoven Rotterdam
Studenten hebben hun eigen verzekering:
Het Zekerheidspakket van de SSGZ. aansprakelijkheid, ongevallen, ongevallen Brand, inbraak,<;, aansprakelijkheid, invaliditeit, ziekte in het buitenland. Dat kan de beste student overkomen. Gelukkig hebben studenten hun eigen ver zekering en worden al die risico's door één pakket voordelig gedekt: het Zekerheidspakket van de SSGZ. Opgericht door en voor studenten. Dat merkt u aan het snelle uitkeren bij schade en aan het feit dat er zonder winstoogmerk wordt gewerkt. Aan het vergoeden van studieomschakeling als gevolg van een ongeval. Er zijn vier Zekerheidspakketten samen gesteld, zodat u zich op maat kunt verzekeren. Verstandig dus om de bon in te vuUen, te bellen 01719 7 09 44 of binnen te lopen bij het plaat selijke SSGZinformatieburo. Premies per jaar f 37,50, f 50,, f 62,50 of f 75,. De SSGZ heeft aUe verzekeringen waaraan studenten behoefte hebben, zoals een ziekte kostenverzekering vanaf f 440, per jaar, een tandartsverzekering vanaf f 150, per jaar, kosten dekkende reisverzekeringen vanaf f 0,50 per dag. Vraag de folders op en overtuig uzelf.
"^ J L
r'
^ ^
^ ^
^^^m
^^^m
n
Bon voor alle zekerheid
Studenten verzekeren zich bi) de SSGZ Stuur mi| daarom D de tolder Zekerheidspakket D de folder Ziektekostenverzekenng D de folder Reisverzekenng
-r
Bon in envelop zonder post/egcl aan SSGZ Antwoordnr 10070 2200 VB Noordwi]k zh
geboortedatum adres
met/zonder partner
postcode/plaats'. «>,'i
I
SSS
Stichtin2'SSGZ1970'
■■B
De verzekering voor studerenden.
OR
TH8 r
CURSUS: STUREN V A N ORGANISATIEVERANDERING (VERANDERKUNDE) BESLUITENLIJST V A N DE VERGADERING V A N HET COLLEGE V A N DECANEN D.D. 1 M E I 1985 1. Het College heeft besloten zijn instemming te betuigen met de instelling van de vrije studierichtingen 'Cultuurwetenschap', 'Bestuurs- en beleidswetenschappen', 'Vrijetijdswetenschappen', 'Onderwijswetenschappen'. 2. Het College adviseert een positief standpunt in te nemen met betrekking tot het afgeven van een verklaring van bevoegdheid tot vestiging van de bijzondere leerstoel bestuurlijke informatiekunde en de bijzondere leerstoel economie en organisatie van de gezondheidszorg. 3. Geïnformeerd over de herprofilering leerstoel literatuurdidactiek heeft het College besloten geen nader advies ten aanzien van het profiel van bedoelde leerstoel uit te brengen. 4. Als datum voor de rede van prof. dr. P.A. Idenburg (Cobbenhagenleerstoel) heeft het College vastgesteld: donderdag 27 juni 1985 te 16.15 uur precies. VACATURES Bij de faculteit der Economische Wetenschappen: - secretaresse ten behoeve van het bureau; - secretaris ten behoeve van de studierichting Bestuurlijke Informatiekunde; - 2 typistes voor 0,5 van de werktijd bij het bureau; - universitair hoofddocent ten behoeve van de vakgroep Algemene Econometrie van de subfaculteit der Econometrie; Bij de faculteit der Rechtsgeleerdheid: - universitair docent ten behoeve van de vakgroep Staats- en Administratief Recht; - student-assistenten ten behoeve van de vakgroep Economie; Bij de subfaculteit der Sociaal Culturele Wetenschappen: - studentassistent voor 12 uren per week ten behoeve van de vakgroep Onderwijssociologie en lerarenopleiding. Informatie over deze vacatures bij de dienst Personeelszaken, kamer B 1028, tel. 2464/2636. De Dienst Personeelzaken zoekt op korte termijn WETENSCHAPPELIJK ASSISTENT M / V voor in totaal 40 uur per week gedurende 8 maanden. Uit het budget ten behoeve van emancipatie-projecten van het ministerie van O & W zijn aan de KHT gelden ter beschikking gesteld voor een project betreffende het opzetten van een systeem voor periodieke rapportage over de positie van vrouwelijke en mannelijke personeelsleden aan de KHT. Daartoe zal nagegaan moeten worden welke gegevens betreffende het personeel zijn/moeten worden vastgelegd. De voorkeur gaat uit naar kandidaten, die - belangstelling hebben voor emancipatiezaken - afgestudeerd zijn of binnenkort afstuderen in een der sociale wetenschappen - affiniteit hebben tot het werken met een geautomatiseerd (personeels)informatiesysteem - bereid zijn deze functie in een duo/tweelingaanstelling te vervullen Inlichtingen kunnen worden ingewonnen bij drs. C. Broekhof, afdeling personele informatie en administratie, 013-662561. Sollicitaties dienen voor 15 juni 1985 binnen te zijn bij het Hoofd van de Dienst Personeelszaken van de KHT, postbus 90153, 5000 LE Tilburg.
Door: prof. dr. J . J . J . van Dijck en dr. A . Godfroij. Deze cursus wordt aanbevolen aan geïnteresseerde doctoraalstudenten in de sociologie, psychologie en economie. Zij is in het bijzonder van betekenis voor degenen die zich (willen) bezighouden met het gebied van 'Arbeid en Organisatie'. De cursus is erop gericht inzicht te bevorderen in de aard en kenmerken van processen van organisatieverandering en - ontwikkeling. Vervolgens gaat het om een verkenning van de mogelijkheden en begrenzingen van het sturen en gericht interveniëren bij veranderingsprocessen. De opbouw van de cursus is de volgende: * Een aantal colleges over 'hoofdstukken' uit de dynamische theorie van het organiseren. Deze colleges vinden plaats op 4 juni om 13.30 uur en 11 juni om 10.30 uur in SZ-158. * Een tweetal seminars (elk 2 dagdelen) waarin praktijkgevallen van organisatieverandering behandeld en geanalyseerd worden. Deze praktijkgevallen worden ingebracht door ervaren organisatie-adviseurs. * Tenslotte zullen twee collega's gewijd worden aan: - de (be)stuurbaarheid van veranderingsprocessen - interventiekundige aspecten (organisatie-advisering). Deze slotcolleges vinden plaats op 28 juni om 14.30 uur en op 5 juli om 14.30 uur in SZ-1S8. Verplichte Hteratuur: - Argyris, Chr., en Schon, D.A.., Organizational learning, Reading, 1978 (Addison-Wesley) - Feltmann, E., Adviseren bij organiseren, diss., Tilburg, 1984. Bestelbaar bij I.G.O.P., Amstel 330, 1017 AR Amsterdam. - French, W . en Bell, C.H., Organization Development, laatste editie. Prentice Hall, Englewood Cliffs, 1979.
vang nemen. Het betreft dan: de studierichting sociologie, de vrije studierichting cultuurwetenschap, de vrije studierichting bestuurs- en beleidswetenschappen en de vrije studierichting onderwijswetenschappen . Voor de vrije studierichting vrijetijdswetenschappen is tot een start in september 1986 besloten. DOCTORAAL-VOORLICHTING VOOR DE A.S. TWEEDEJAARSSTUDENTEN Het ligt in de bedoeling om op 20 juni voorlichtingsbijeenkomsten te houden over de nieuwe doctoraal studiemogelijkheden. In de namiddag voor dagstudenten en in de avond voor werkstudenten. U krijgt daarvoor nóg nadere mededelingen; op het subfaculteitsbureau is uitvoeriger informatie over studierichtingen en cursussen beschikbaar. HET COLLEGEJAAR 1985/1986 Aanvang colleges: De colleges in onze subfaculteit beginnen in de week van 9 september. Dit vanwege het feit dat in de week van 2-9 september in gebouw S een congres plaatsvindt. Studiegids: Vanwege de veranderingen in het onderwijsprogramma is het niet onverstandig de studiegids 1984/1985 te bewaren. SMTV Voor studenten, die in de tweefasenstructuur studeren en in 85/86 aan het derde jaar beginnen, geldt dat S M T V een facultatief onderdeel vormt van het doctoraal examen. Indien u hiervan gebruik maakt dient dit in een gemotiveerd verzoek schriftelijk bij het subfaculteitsbestuur te worden aangevraagd. Meer informatie hierover bij M. van Boxmeer, tel. 2088, kamer S 8.
FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID
MEDEDELINGEN S O C Bij de vakgroep Filosofie van de Subfaculteit der Sociaal-Culturele Wetenschappen zijn per 1 augustus 1985 vacatures voor STUDENT-ASSISTENT M / V voor 12 uur per week ten behoeve van het filosofie-onderwijs. Gewenst: - bekendheid met de sociale filosofie e n / o f de wetenschapsfilosofie - bekendheid met de sociaal-culturele wetenschappen - onderwijservaring Aanstelling geschiedt voor een periode van 1 augustus 1985 tot 1 februari 1986. Inlichtingen: telefoon 013-662447 of 662117. Sollicitaties vóór 31 mei a.s. te richten aan drs. D. Betlem, gebouw S, kamer 143. Katholieke Hogeschool, Postbus 90153, 5000 LE Tilburg. FILOSOFIE III (WIJSGERIGE ANTROPOLOGIE) Ten behoeve van de voorbereiding op het tentamen op 31 mei 1985, vindt op dinsdag 28 mei om 18.00 uur een responsie-college plaats in S 174. OPGAVE VOOR SCHRIFTELIJKE TENTAMENS IN AUGUSTUS
Bij het mentoraat van de juridische faculteit van de KHT wordt gevraagd per 1 september 1985 STUDENT-ASSISTENT ( V / M ) voor 1 dag per week. Taken: - Het organiseren van activiteiten in het kader van het mentoraat in samenwerking met mentoren en eerstejaarsstudenten. - Het werven en begeleiden van mentoren. - Het deelnemen aan de organisatie van het mentoraat en het onderhouden van contacten met derden zoals het bureau van de faculteit, de vakgroepen van het eerste jaar, de Dienst Studentenzaken en Welzijn. Functie-eisen: - Een positieve houding ten aanzien van het mentoraat van de faculteit der rechtsgeleerdheid. - Het vermogen om goede contacten te onderhouden met verschillende personen en instanties. - Een goede mondelinge en schriftelijke uitdrukkingsvaardigheid. - Organisatorische kwaliteiten. Informatie kan worden ingewonnen bij Frank Koningsveld (tel. 563429), Agnes van der Wegen (tel. 672961), Niek van Keulen (tel. 365670), of Melchie Aerts (tel. 671678). Sollicitaties te richten aan drs. R.H.A.M. Kraakman, faculteitssecretaris, kamer B 917.
Via de groene formulieren dient u zich voor 1 juli 1985 op te geven. NIEUWE OPZET D O C T O R A A L STUDIE
TENTAMEN BESLISKUNDE II (O.S.)
Op 3 mei 1985 heeft de subfaculteitsraad besloten om de nieuwe inrichting van de doctoraal examens zoveel mogelijk van toepassing te verklaren op de studenten die in september 1985 met de doctoraalstudie een aan-
De eerstvolgende gelegenheid het tentamen Besliskunde II (Markovketens enz.) af te leggen, vindt paats op dinsdag 28 mei a.s. Tijd: 9.30-12.30 uur. Plaats: CZ 111. J . Kriens.
VAKGROEP ECONOL Ter voorbereiding van het afstudeerseminar ECONOL oude stijl 1985/ 1986 zal op vrijdag 24 mei 1985 om 14.30 uur in SZ 32 een bespreking worden gehouden over het te kiezen onderwerp. AANVULLING TENTAMENDATA A U G U S T U S 1985, D O C T O R A A L OUDE S T R U C T U U R 28 augustus: Kwaliteitsbeheersing en Typologie (320.022) 28 augustus: Inleiding Belastingrecht (380.120) LERARENOPLEIDING E C O N O M I E De eerste collegebijeenkomst voor de lerarenopleiding economie (oude structuur) voor het collegejaar 1985/ 1986 vindt plaats 29 mei a.s. in collegezaal SZ 37 van 17.45 uur tot 21.30 uur.
10.00 uur College van Toezicht, T 22 zaterdag 22 juni: Huwelijk Ellen en Herman te Oisterwijk vrijdag 28 juni: 16.00 uur Curatorium, KHT vrijdag 26 juli: 16.00 uur Curatorium, KHT donderdag 22 augustus: 14.00 uur Faculteitsraad, T 109
D O C T O R A A L 2-FASEN Het tentamen over de cursus Psychodiagnostiek II (Testconstructie) zal plaatsvinden op 26 juni a.s., om 10.30 uur in PZ 3 1 . Deelnemers dienen zich via een groene kaart op te geven ofwel op het buro van de subfaculteit (P 401) ofwel bij Buro Examens vóór 5 juni a.s.
EXTRA-COLLOQUIUM B-SERIE ECONOMETRIE Spreker: Dr. H. Sonnberger (Institut für Höhere Studiën, Wenen, tijdelijk RUG). Onderwerp: Empirical Econometrie Research with the lAS-System. Datum: 10 juni 1985. Tijd: 11.00-12.30 uur. Zaal: CZ 104. EXTRA-COLLOQUIUM A-SERIE ALGEMEEN Spreker: Prof. dr. R.R. Hirschfeld (Gewoon hoogleraar in de Wiskunde aan de Universitaire Instelling Antwerpen, ex-adviseur van beleggingsmaatschappijen en market makers). Onderwerp: Opties: theorie en praktijk. Datum: 30 mei 1985. Tijd: 10.30-12.30 uur. Zaal: CZ 112.
T E N T A M E N D A T A EN V A C A N T I E S DOCENTEN Op het publicatiebord bij het faculteitsbureau zijn de data, waarop de verschillende docenten tentamens afnemen, bekend gemaakt. Daar is ook een lijst over de vacantieperiodes van docenten in te zien. STUDENT-ASSISTENTEN Er zijn nog twee student-assistentschappen vacant: - bij T M H , vakgroep systematische en praktische theologie, 2 eenheden vanaf 1 september 1985; - bij fundamenteel- en dogmatische theologie van dezelfde vakgroep, 2 eenheden vanaf 1 juni 1985. Voor verdere informatie: zie het publicatiebord bij het faculteitsbureau. VAKGROEPEN Prof. dr. G. Bouritiius is in plaats van prof. dr. W . Goddijn voorzitter van de vakgroep empirische godsdienstwetenschappen geworden. AGENDA MEI-AUGUSTUS vrijdag 24 mei: 9.00 uur Semanet/Cadir T7 16.00 uur Curatorium, KHT dinsdag 28 mei: 9.15 uur Faculteitsbestuur, T 40 woensdag 29 mei: 14.00 uur Vakgroep Bijbelwetenschappen, T 22 vrijdag 31 mei: 9.00 uur Commissie WetenschapsBeoefening, T 22 maandag 3 juni: 11.00 uur Commissie Spiritualiteit, T22 dinsdag 4 juni: 9.15 uur Faculteitsbestuur, T 40 donderdag 6 juni: 14.00 uur Werkoverleg Faculteitsbureau, T 44 14.00 uur Vakgroep Syst. en prakt, theologie, T 109 donderdag 13 juni: 14.00 uur Faculteitsraad, T 109 vrijdag 21 juni:
ONDERZOEKERSOPLEIDING TAAL- EN LITERATUURWETENSCHAP Per 1 september 1985 start aan de Katholieke Hogeschool Tilburg een onderzoeksopleiding Taal- en Literatuurwetenschap. Het betreft een zgn. postdoctorale opleiding van de tweede fase. De Minister heeft voor deze opleiding goedkeuring verleend voor de duur van één jaar; na dat jaar zal de opleiding waarschijnlijk worden opgeheven en woren vervangen door het stelsel van Assistenten-inOpleiding. De cursusduur van de opleiding is 1 jaar. De opleiding bestaat uit: - het volgen van cursorisch onderwijs; - aanvullende literatuurstudie en studie van methoden en technieken van wetenschappelijk onderzoek; - deelname van workshops en seminars; - het verrichten van een onderzoekopdracht. Het laatstgenoemde onderdeel heeft een omvang van 1.000 è 1.200 uur. Doel van de opleiding is de verdere vorming tot wetenschappelijk onderzoek op het gebied van de Taal- of de Literatuurwetenschap, in het bijzonder één van de onderzoekthema's van de Subfaculteit Letteren van de KHT, t . w . : - Taal en Minderheden - Vergelijking van Grammaticamodellen - Taal en Informatica - Tekstwetenschap - Literatuursociologie - Literatuurdidactiek. Toegelaten kunnen worden bezitters van een doctoraaldiploma Taal- en Literatuurwetenschap of van een andere studierichting van de Faculteit der Letteren, die zich tijdens hun doctoraalstudie hebben toegelegd op een van de bovengenoemde gebieden. Ook degenen die verwachten vóór 1 september a.s. het doctoraalexamen af te leggen, kunnen een verzoek tot toelating indienen. De toelatingsregeling is op verzoek beschikbaar (tel. 013-662614). Voor het studiejaar 1985/1986 zijn 3 plaatsen beschikbaar. Degenen die worden toegelaten .tot de opleiding kunnen, indien het AlO-stelsel tijdig wordt ingevoerd, in aanmerking komen voor voortzetting van hun opleiding in de vorm van een AlO-aanstelling voor drie jaar. Belangstellenden wordt verzocht een verzoek tot toelating in te dienen bij de Subfaculteit Letteren vóór 8 juni 1985. Het verzoek dient vergezeld te gaan van alle informatie die nodig is voor de beoordeling van dat verzoek; in elk geval: - een curriculum vitae; - overzicht van de samenstelling van het doctoraalexamen; - eventueel van andere afgelegde studieprestaties; - het onderwerp van de scriptie; - referenties. Zo mogelijk dient ook de scriptie zelf of een voorlopige versie daarvan te worden meegezonden.
[g
MEMO
Studenten^ C O N T A C T P E R S O O N GEZOCHT In mei 1986 zal er in Maastricht een festival plaatsvinden waar uit alle universiteitssteden toneelgroepen, cabaretiers, performers, muziekensembles, zangers, schrijvers, fotografen, dichters en schilders worden uitgenodigd zich drie dagen lang cultureel met elkaar te gaan meten. De organisatie van dit evenement zoekt in iedere universiteitsstad studenten die als contactpersoon zouden willen fungeren. Wie heeft interesse' Inlichtingen: Ferry van Nie, tel. 04315418 ('s avonds). BURO STUDENTENARTS Het buro studentenarts is wegens vakantie gesloten van 24 juni tot en met 5 juli. Voor dringende zaken kan men terecht bij de eigen huisarts. Voor vragen met betrekking tot anti-conceptie kan men terecht bij de Rutgerstichting, Willem II str. 8 Tilburg, tel. 359634, bereikbaar op maandag en donderdag van 19.00 tot 21.00 uur en op woensdag van 9.15 tot 11.15 uur. Maandag 8 juli zijn we weer bereikbaar van 9.00 tot 16.00 uur. Openingstijden Informatiecentrum D S W , N 24: maandag: 13.00-15.00 uur dinsdag: 11.00-15.00 en van 17.0019.00 uur woensdag en donderdag: 11.0015.00 uur vrijdag: 11.00-13.00 uur.
CAMARETTEN-FESTIVAL Het Delftse Cameretten-festival is een theaterfestival voor groepen of solisten die zich bezig houden met Nederlandstalig cabaret of een randgebied hiervan. In 1985 bestaat Cameretten 20 jaar, dit betekent dat er naast het festival zelf ook andere aktiviteiten ontplooid zullen worden. Dat een festival als Cameretten nog steeds zinvol is bewijst het resultaat dat het de afgelopen 20 jaar heeft opgeleverd: Frisse Jongens, Herman Finkers, Brigitte Kaandorp en, in het verdere verleden Don Quishocking, Vangrail en Ivo de Wijs bijv. Mensen die ook een kans willen wagen kunnen zich vanaf heden opgeven voor deelname. Uit de aanmeldingen worden 12 groepen geselecteerd die mee kunnen doen aan de voorronde op 13 t / m 16 november. Bel voor informatie met Conamus: 035-18748. T.E.V.-LEDEN OPGELET Op donderdag 6 juni a.s. om 13.00 is er een algemene ledenvergadering in AZ06. De belangrijkste agendapunten tijdens deze vergadering zijn de benoeming van nieuwe bestuursleden en de benoeming van de nieuwe voorzitter. Om de opkomst te stimuleren zal er voor koffie en gebak gezorgd worden. We verwachten een grote opkomst. Het T.E.V.-bestuur
Varia VERKOOP MICRaCOMPUTER Zoals al eerder werd gemeld is het voor medewerk(st)ers en studenten van de KHT mogelijk om via de KHT met kortingen micro-computers, software en randapparatuur aan te schaffen. Het betreft onder meer de volgende merken microcomputers: Apple, Olivetti, I B M , HP, Duet, Apricot, Compaq, Advance, etc. Van verschillende van bovengenoemde
merken kunnen ook printers aangeschaft worden. Verder zijn er printers te verkrijgen van: Juki, Epson, Smith Corona, Brother, etc. Het is ook mogelijk om onder dezelfde condities programmatuur aan te schaffen: spread-sheets, data-base, tekstverwerking, besturingssystemen en programmeertalen alsmede financiële, statistische communicatieprogrammatuur, etc. Voor verdere informatie kunt U zich wenden tot: L. van Erk (Rekencentrum), kamer C 221, tel. 013-66(2242). VIJF J A A R 'KRISIS' Het symposium 'Wetenschap, orde en macht' wordt georganiseerd door Krisis, tijdschrift voor filosofie ter gelegenheid van haar vijf-jarig bestaan. Het symposium vindt plaats op vrijdag 31 mei 1985 in de Oudemanhuispoort te Amsterdam. Het symposium begint op 10.15 uur met een lezing van Kees Bertels over 'wetenschap en macht vanuit filosofisch perspectief'. Na de lunch houdt Marja Gastelaars een lezing over 'Megalomanie en onmacht - de sociale wetenschappen ingeklemd tussen wetenschap en sociale staat'. Daarna volgen (vanaf 15.15 uur) vijf parallelle werkgroepen over de artikelen uit het themanummer 18 van Krisis over 'Wetenschap, orde en macht'. Vanaf 20.00 uur vindt een forum plaats over 'Wat is progressieve filosofie'', m.m.v. Ineke van de Berg, René Boomkens, Gabriel van de Brink, Cris van der Hoek, Michiel Korthals, Trees M o m en Lolle Nauta. Na afloop van het forum (om 22.00 uur) is er een feest met levende muziek. Forum en feest vinden plaats op het Binnengasthuis-terrein, in de ronde zaal van gebouw 5.
Betaald matseren
Buro Buitenlands STUDEREN I N EXETER, ENGELAND In het kader van het studentenuitwisselingsprogramma van de KHT met de University of Exeter (V.K.) bestaat voor twee doctoraalstudenten Internationale Economie, de mogelijkheid om in Exeter te studeren van half september tot half december 1985. Aan het Department of Economics kan men studeren in het " M A in the Economics of the European Community" waarin vijf cursussen worden gegeven. In december worden examens afgenomen, waarvan de resultaten eventueel in Tilburg worden overgenomen. Tilburgse studenten betalen geen collegegeld. Kosten: reiskosten Tilburg-Exeter V.V., huisvesting voor 10 weken, maaltijden. Voor verdere inlichtingen en aanmelding kan men contact opnemen met Buro Buitenland, kamer B-1011 of 1013.
Ta/encentrum^ CURSUS FRANS Voor vakantiegangers en andere belangstellenden wordt bij voldoende deelnemers, een cursus Frans georganiseerd. Deze intensieve week duurt van maandag24juli t / m vrijdag 28 juni. De bijeenkomsten zijn van 9 uur 's morgens tot ± 15.00 uur. De bedoeling is om uw luister- en gespreksvaardigheid op te frissen en uit te breiden. Er zal o.m. een syllabus gebruikt worden. Suggesties van deelnemers worden in het programma verwerkt. Daarom is het gewenst, je zo snel mogelijk aan te melden. Docent: drs. M.L. van den Heuvel. Plaats: C 124. Periode: 24 juni t / m 28 juni 1985. Aanmelden bij: Gonnie Jansen, kamer A 116, maandag t / m donderdag van 9.45 tot 11.45 uur of tel. (66)2508.
Sports
Voor f 5,— vult u onderstaande ruimte boordevol, inclusief trefwoord bovenaan UITLEEN De matsertjes kunnen enkel met deze leesbaar ingevulde bon (één letter, leesteken WINDSURFPLANKEN/PAKKEN of spatie per blokje) bij de redactie worden ingediend. Betaling kan per giro- of betaalkaart onder gesloten omslag of op de redactie De Stichting Studenten Sport be-
Menu PERIODE 27 T / M 31 MEI 1985
Vergeet niet ook naam en adres in te vullen.
X
M A A N D A G 27 5 1985 2e Pinksterdag gesloten DINSDAG 28-5-1985 kerrysoep - helderse kervelsoep varkenslapje - Deense schnitzel espagnolesaus - prei a la crème kapucijners met spekblokies WOENSDAG 29-5-1985 kalfssoep - heldere preisoep kippeboutje - gelderse schijf macedoine legumes - appelmoes DONDERDAG 30-5-1985 londonderrysoep heldere champignonsoep kalkoensteak - leverragoüt jachtsaus - witte boontjes in tomatensaus - andijviesla VRIJDAG 31-5-1985 bouillonsoep - tomatensoep goulashsoep - gebakken vis doperwten - paprikasalade
Naam: Adres: (Tel.: Tilburgs Hogeschoolblad
}
schikt momenteel over 5 windsurfplanken en pakken. Sportkaarthouders die in het verleden de windsurfinstructiedagen, welke door de stichting zijn georganiseerd, hebben gevolgd mogen deze planken lenen. Hiervoor dienen zij echter een windsurfstempel op hun sportkaart te hebben. Diegenen die dat nog niet hebben, kunnen die afstempeling alsnog verkrijgen op de sporthal. Leden van de studenten windsurfvereniging Beaufort komen ook in aan in aanmerking voor afstempeling. Op woensdag 12 juni en donderdag 13 juni worden weer nieuwe windsurfinstructiedagen georganiseerd. Hiervoor kun je je inschrijven op de sporthal. Kosten f5, — , bij inschrijv i n g te voldoen.
tennissers(-sters) die het komende seizoen competitie willen gaan spelen. Vooral ons derde team is op zoek naar enthousiastelingen, die naast het fanatieke sporten de sociale aspecten van het sportleven niet uit het oog zal verliezen. Iets voor jou? Bel dan even naar Charles Verwimp, tel. 013-672959. Zeilen Nautikos zoekt nog enige mensen die donderdagmiddags zeilinstructie kunnen/willen geven op de Beekse Bergen. Lijkt het jou leuk je zeilervaring over te dragen aan beginners, reageer dan. Data en eventuele vergoeding in overleg met Ingeborg, tel. 013-563580.
IQ
Agenda MEI ZATERDAG 25 MEI S t a d s s c h o u w b u r g , 20.00 uur. Filmhuis: 'The Salvation Hunters' van Von Sternberg. S t a d s s c h o u w b u r g , 22.15 uur. Filmhuis: 'Dishonored' van Von Sternberg. M A A N D A G 27 MEI S t a d s s c h o u w b u r g , 20.00 uur, Filmhuis: 'Shanghai Express' van Von Sternberg, (tot en met 29 mei) S t a d s s c h o u w b u r g , 22.15 uur: 'Der Blaue Engel' van Von Sternberg, (tot en met 29 mei)
WOENSDAG 29 MEI N o o r d e r l i g t , 21.00 uur: T.C. Matic, Belgische rock. Egelantier, 21.30 uur: Anneke van Delft met Oudhollandse vertellingen en muziek. Tias-gebouw, Stationsstraat 19, 20.00 uur: Lezing door Willem Frijhoff: "Mensen, modes en mafia" over: Franse intellectuele tradities. DONDERDAG 30 MEI K a t h o l i e k e H o g e s c h o o l , 10.3012.30 uur, CZ 112: Colloquium economie, algemeen. A-serie: Prof. Dr. R.R. Hirschfeld over 'Opties: theorie en praktijk'. T h e a t e r c a f é ' D e Plaats', 21.30 uur: Optreden van 'Dossier C'. Olof, 21.00 uur: Dansmarathon. K a t h o l i e k e H o g e s c h o o l , 16.15 uur, aula: Promotie Drs. P.F.P.M. Nederstigt. Promotoren: Prof. Dr. A . Verheyen en Prof. Dr. L.M.J. Groot. Titel proefschrift: "Diagnosis Related Groups. Een patiënt-georiënteerd kosteninformatiesysteem". S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 uur: 'Jan Rap en z'n maat' van Yvonne Keuls. Regie: Jo Dua. S t a d s s c h o u w b u r g , 20.45 uur: Electronische muziek door cursisten van de muziekschool. Werken van Ernstalbrecht, Steibler, Peter Groenland e.a. S t a d s s c h o u w b u r g , 22.15 uur: Sessie-avond o.l.v. Jeroen van Vliet. De H a r m o n i e , 20.00 uur: Forumdiscussie 'Deregulering en Derde Wereld'.
I N . B . Men krijgt alleen een plank en ipak mee onder afgifte van sportkaart en betaling van borg. Deze borg is f 10,— voor de plank, f 10,— voor het pak.
't H e k s , 19.30 uur: Openbare theaterles door Nanny Cijs.
PENDRAGON-NIEUWS
VRIJDAG 31 MEI
Tafeltennis Tafeltennisvereniging Hyperion is op zoek naar één of meer gezellige tafel-
S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 uur: 'La Traviata' door het Danserscollectief. Choreografie: Ricardo Anemaet.
24 mei 1985
HO^pQ^ Kunstkermis
FILMHUIS
Spelen met clichés Het Filmhuis vertoont deze weeli zes films van Josef von Sternberg. Programma: "Crime and Punishment", 193S (do. 23 mei, 20.00 uur, en vr. 24 mei, 22. IS uur); "Morocco", 1930 (do. 23 mei, 22.15 uur, en vr. 24 mei. 20.00 uur); "The Salvation Hunters" 1325 en 'The Town", een korte documentaire uit 1943 (za. 25 mei, 20.00 uur, en ma. 27 mei, 22.15 uur); "Dishonored", 1931 (za. 25 mei, 22.15 uur, en ma. 27 mei, 20.00 uur); "Shanghai Express", 1931 (di. 28 mei, 20.00 uur, en wo. 29 mei, 22.15 uur); "Der Blaue Engel", 1930 (di. 28 mei, 22.15 uur, en WO. 29 mei, 20.00 uur). "When a director dies, he becomes a photographer" - een hard oordeel, waarmee John Grierson zo'n vijftig jaar geleden de kritiek verwoordde die Josef von Sternberg nog tot lang na zijn dood zou achtervolgen. Grierson, voorman van de Britse documentaire beweging en invloedrijk theoreticus, vond dat Von Sternberg was bezweken voor de verleidingen van Hollywood. Van veelbelovend cineast had hij zich in Griersons ogen ontwikkeld tot moo'ifilmer, tot exploitant van glamour, glitter en de benen van Mariene Dietrich. De mooie beloften van Von Sternbergs debuut The Salvation Hunters waren volgens Grierson niet waargemaakt. Von Sternberg echter liet zich juist voorstaan op zijn fotografisch vakmanschap. De regisseur moest tegelijk cameraman zijn, vond hij, hij moest de camera gebruiken zoals een schrijver zijn pen hanteert. Von Sternberg maakte de fotografie zelf tot onderwerp van zijn films. THE SALVATION HUNTERS Deze film uit de stomme periode vertelt de geschiedenis van een stel arme sloebers - een man, een vrouw, een kind - die zich in het begin van de film aan boord van een baggerschuit bevinden. De modder waardoor ze zijn omgeven is uiteraard symbolisch
bedoeld, evenals het beeld van een voortdurend afkalvende oeverrand, waarvan net zoveel rommel het water in glijdt als er door de baggermolen uit wordt geschept. In de grote stad gaan de drie hongerig en uitgeblust 'op zoek naar de zon', maar die laat zich te midden van steen en rook nauwelijks zien. Wanneer ze in handen vallen van een paar uitbuiters moet er heel wat gebeuren voordat ze uit hun lijdzame toestand ontwaken, maar als het eenmaal zover is, stappen ze met opgeheven hoofd vastberaden de zon tegemoet. Economische malaise of niet, wie zijn schouders eronder zet redt zich wel. Voor een hedendaags publiek is het moeilijk voorstelbaar dat een naïeve boodschap als deze zestig jaar geleden kennelijk serieus werd genomen. Wel is nog goed te zien waarom deze film indertijd nieuws was in Hollywood: hij is geheel op lokatie opgenomen en er spelen geen bekende acteurs in mee. Een naturalistische aanpak dus, zonder dat je van een werkelijke documentatie kunt spreken: daarvoor is Von Sternbergs regie te duidelijk voelbaar. Zie hoe nauwkeurig hij zijn acteurs op de rand van een messcherpe slagschaduw laat balanceren, hoe een angstig tegen een muur gedrukte hand vanuit het licht het donker in schuift. MARLÈNE DIETRICH In Der Blaue Engel, Morocco, Dishonored en Shanghai Express zijn de levensechte sloppen van The Salvation Hunters verruild voor bordkartonnen decors in de studio. Acteurs zonder naam hebben plaatsgemaakt voor Jennings, Cooper, McLaglen, maar vooral: Dietrich, en de handeling is al even exotisch als de lokatie: cabaretzangeres richt professor te gronde (Der Blaue Engel), zangeres raakt verliefd op soldaat van Vreemdelingenlegioen (Morocco), prostituee wordt geheimagente (Dishonored), vrouw van besproken reputatie ontmoet oude vlam in trein
Tot 1 juli zijn in en buiten de hogeschool werken te zien van Brabantse kunstenaars. Meer over deze 'kunstkermis' op pag. 16. in broeierig China (Shanghai Express). Met omfloerste stem zoals dat heet, en met afwisselend uitnodigende en onverschillige blikken bespeelt Dietrich haar mannen. Clichés? Natuurlijk, maar Von Sternberg speelt met die clichés, gebruikt ze als basis voor zijn manipulatie van acteurs, objecten en licht. Het kader IS voortdurend vol van geglim en geglans, en wanneer het licht wordt gereflecteerd door rook, mist of misschien een voile, wordt ook de ruimte tussen camera en objecten tot leven gebracht Dit spel moet wel subtiel gespeeld worden. Net als de moddersymboliek van The Salvation Hunters kan bij-
voorbeeld ook het eindeloze gefrunnik met sigaretten (de onverslaanbare tekens van de sensualiteit) te veel van het goede zijn. Maar wanneer Von Sternberg erin slaagt met nauwelijks waarneembare middelen een gebaar, een blik te suggereren, dan is bewondering op zijn plaats. CRIME AND PUNISHMENT Meer een curiositeit, deze trage Dostojevski-verfilming. Er wordt heel wat afgepraat, maar de camera doet nauwelijks van zich spreken. Zeer de moeite waard echter is de prachtige rol van Peter Lorre, die met zijn afgeknepen stem, schuldbewuste oogopslag en ternauwernood beheerste
THEATERCAFÉ "DE PLAATS"
STADSSCHOUWBURG
"Dossier C"
Maarten Altena Octet
Theatercafé "De Plaats" aan het Plusplein, presenteert donderdagavond 30 mei "Dossier C", met de voorstelling "Hier zit ik dan... na 15 jaar kinderbescherming". Aanvang 21.30 uur. "Hier zit ik dan", verzucht Eddy op zijn 21ste verjaardag. Hij wordt meerderjarig en komt daarmee onder de kinderbescherming uit. Een feest? Eddy kijkt terug op 15 jaar kindertehuis. Daarover gaat de voorstelling van Theatergroep Dossier-C. De spelers van Dossier-C zetten in hun programma hun ergen ervaringen uit het kindertehuis op toneel. Het begon allemaal in 1979. Nadat "hun" tehuis in Tilburg was gesaneerd, bleef een aantal ex-bewoners met een ontevreden gevoel zitten. "We willen de ogen openen van mensen die te maken hebben met tehuizen en met de problemen die er zich voordoen", zeiden ze. Met vrienden en vriendinnen kwamen ze bij elkaar en richtten Jongerencabaretgroep Dossier-C op. Dossier-C studeerde een theaterprogramma in met de toepasselijke naam: Een tehuis dat is geen thuis. De repetities vonden plaats in de oude krakerige en onverwarmde toneelzaal van het gesaneerde tehuis. De bewoners en werkers daar kregen na verloop van tijd de première van het stuk.
Tilburgs Hogeschoolblad
De voorstelling van het stuk was zo succesvol, dat Dossier-C de sprong naar een groter publiek waagde. "Hier zit ik dan... na 15 jaar kinderbescherming" is de volledige titel van het tweede programma van DossierC. De Jongerencabaretgroep is inmiddels omgedoopt tot Theatergroep en uitgegroeid tot een echte vereniging. Het draait in de voorstelling allemaal om Eddy en zijn verleden in de kinderbescherming. Zijn dossier, een verslag tot in de details over zijn leven, is afgesloten en in een archiefkast gestopt. Voor Eddy is daarmee de kous niet af. Hij kan zijn jeugd niet in een kast opbergen en vergeten. Eddy blikt terug. De spelers van Dossier-C zingen: "vandaag hier geen theater, maar puur realiteit, gedreven door een kater uit mijn eigen kindertijd". Ze putten uit hun eigen ervaringen, ze kijken nog eens achterom door de ogen van Eddy. "Het programma kan het publiek ongemakkelijke kriebels bezorgen", staat in de programmafolder. Dossier-C voelt zich verantwoordelijk voor de reacties. De spelers gaan daarom na de voorstelling het publiek in om te praten. Wie een aantal kouwe rillingen op de rug heeft gekregen kan het daar dan eens over hebben.
Het seizoen wat betreft de hedendaagse geïmproviseerde muziekactiviteiten, wordt op donderdag 6 juni in de studiozaal afgesloten met een concert door het Maarten Altena Octet. Het Maarten Altena Octet werd opgericht ter gelegenheid van het Claxon Festival in Utrecht in 1981. Maarten Altena componeerde ver-
schillende stukken voor dit festival en koos vervolgens de muzikanten die deze werken samen met hem zouden moeten uitvoeren. Het destijds geformeerde Maarten Altena Octet speelde met zeer veel succes en heeft sindsdien een groot aantal concerten verzorgd in binnen- en buitenland. De bezetting van het Octet is als volgt: Maarten Altena (double bass).
motoriek de figuur Raskolnikov precies de juiste dosis paranoia geeft. B.H. CAFE DU COMMERCE
Erotiek en Literatuur De Stichting J.H. Leopold organiseert op 29 mei een literair café over de Erotiek in de Literatuur. De schrijver Leonard de Vries, onder meer bekend van het boek Eros' Lusthof zal voorlezen en vertellen. Aanvang 20.30 u. Toegang gratis.
Peter van Bergen (rietinstrumenten), Enk Boeren (trompet), Maartje ten Hoorn (viool), Guus Janssen (piano), Paul Termos (saxen), Michael Vatcher (drums) en Wolter Wierbos (trombone). Als speciale gast zal aan het concert Simone de Haan (trombone) uit Australië meewerken. Maarten Altena Octet
ACHTERKLAP Kunstkermis: dit is goed voor Tilburg De Tilburgse Evenementen Stichting Tilburg (TEST) heeft het aangedurfd na het succes van vorig jaar dit jaar opnieuw een 'Kunstkermis' te organiseren: op 2 juni binnen en buiten de Hogeschool. Het initiatief kreeg dit jaar een bredere basis, de vormen van beeldende kunst blijven de hoofdmoot maar daarnaast zijn er tal van andere kunstvormen te zien en te horen in en rond de KHT. Test blijft de kunstzaken kleinschalig uitpakken maar zorgt daarnaast voor een stevige kwaliteitsbewaking. De manifestatie moet bovenregionaal en op een aantal punten zelfs landelijk worden, schrijft Test maar de stichting spreekt verder over een drempelverlagende uitnodiging naar de Brabantse bevolking. Test legt zich dus onnodig beperkingen op en stelt zich nog andere vragen dan de enige die kunstorganisatoren zich zouden moeten stellen: is dit grensverleggende kwaliteit? Er zijn natuurlijk altijd bijkomende vragen van practische en financiële aard en het is een feit dat Test met weinig middelen een interessante affiche heeft samengesteld. Lees maar: "De manifestatie valt in twee delen uiteen: allereerst een expositie van Brabantse beeldende kunstenaars die geopend werd op 17 mei door prof. dr. J. Stalpers en die duurt tot 1 juli. De deelnemende kunstenaars zijn: Thomas van der Linden, Jacques van Erve, Harm Brink, Hans de Wit (schilderijen) en Arie Berkulin, Charles Vergouwen, J. Gijsen, Gerard van Rooy, Carola Popma en F. Broers (beelden). Verder werd de opening opgeluisterd door een performance van Toine Horvers. Op het programma van de Kunstkermis op 2 juni staat o.a.
een Kunstveiling. Een 70-tal kunstwerken zullen geveild worden door Sotheby/Mak van Waay te Amsterdam. De kijkdagen: van 28 tot 31 mei in gebouw A. Verder vindt er een kunstmarkt plaats. Een 40-tal zorgvuldig geselecteerde kunstenaars neemt deel. Een scala van technieken komt aan bod: olie- en acrylverf, etsen, ruimtelijke objecten, keramiek, aquarellen, grafiek, gouaches en pentekeningen. Nabij de kunstmarkt en de terrassen zullen regelmatig optredens plaatsvinden door diverse gezelschappen. In samenwerking met de Stichting J.H. Leopold en de Coöp. Vereniging 'Opwenteling' wordt een programma gerealiseerd waarbij de schrijvers Hans Dorrestijn, Jan Boerstoel en Driek van Wisse zullen voordragen. Daarnaast zullen enkele jonge schrijvers en dichters de gelegenheid hebben uit eigen werk voor te dragen. Tenslotte vinden optredens plaats van: Niko Langenhuijsen en Vaalbleek, Paul van Kemenade, Brabants Leerorkest, Palinckx en Palinckx, Henk Koekoek, Ron van Rossum, Steve Clover, Jerome Pellemans, Ekke Feldmeyer, Gerard Brohm, Ron Wilson, Roy Sibice en Jan Wirken met zijn workshop. Een optreden van de Tilburg Big Band vindt plaats onder voorbehoud. Om 12 uur is er op de kunstkermis een koffieconcert door Louis van Dijck." De organisatie van deze Kunstkermis is het werk van een heel klein groepje studenten. Volgens een van hen, Willem Kerkhof, is deze organisatie een zware opgave voor de enkele vrijwilligers van Test. In de toekomst zal Test een keuze moeten maken om de zaken professioneler aan te pakken "anders zou dit wel eens de laatste kunstkermis kunnen zijn en dat zou jammer zijn". Het organiseren is een harde en nuchtere bezigheid.
Jachttaferelen 14 Om de tentamenkoorts te blussen, de goede afloop van het semester te vieren of de vacantie op een feestelijke manier te openen is een stevige zuiderse maaltijd gedrenkt in een zonnige wijn het beste middel. Voor de afwerking-plukken we enkele wilde lentegroenten In de uitgestrekte velden rond Tilburg. Wat we nodig hebben Is een flinke portie wilde hop. Als we niet te lang dralen vinden we nog frisse stengeltoppen, half opgerolde bladeren en jonge spruiten van de wilde hop. Daarnaast moeten we niet ver lopen om enkele takjes van het boerenwormkruld te plukken. Dit sterk en scherpsmakend kruid groeit overvloedig op droge zandgronden. Aan deze plant werden In het verleden nogal veel medicinale eigenschappen toegekend; onze voorvaderen hadden een perkje boerenwormkruld In hun tuin. De wormen kregen in hun ingewanden geen kans. Met deze kruidige
plantjes geven we zelfs aan een typisch Grieks gerecht een Brabants accent. Boerenwormkruld en hopscheuten doen het erg goed bij lamsbout. Haal bij de slager een flinke bout van een Texels of Schots lam, dus liefst geen diepvriesspul. Laat de bout in een dampend plasje olijfolie en boter langs alle zijden bruinen. Giet het braadvet weg en leg de bout In een grote cocotte. Pel een tros groene uien en snij twee paprika's In blokjes. Strooi dit over de bout en zet de pan op een matig vuur. Vervol-
Slaap Indertijd ben ik gepromoveerd op een studie over psychotherapie. Op een gegeven moment liet ik het manuscript lezen aan een orthodoxe psychoanalyticus die ik vagelijk kende. Toen hij vele maanden later zijn mening gaf,' benaderde hij mij alsof ik een neuroot was: "Heb je iets met psychotherapie? Ben je in behandeling geweest en heb je daar nare ervaringen opgedaan? Of wilde je zelf therapeut worden en is dat mislukt?" Ontkennen hielp niet. Hij ergerde zich vooral aan een passage waarin ik Erich Fromm citeer. Het citaat is bedoeld om een probleem van algemenere strekking te verduidelijken. Wat dat precies voor probleem is, doet er hier niet toe. Het gaat nu om wat Fromm schreef. Deze auteur vertelt in één van zijn boeken dat hij met een bepaalde techniek van Freud moeilijk overweg kon: hij werd er zo moe De KHT heeft zich zeer positief opgesteld tegenover dit initiatief en de gemeente heeft haar garantiesubsidie verdubbeld. Positieve inbreng kwam er ook van de Tilburgse winkeliersvereniging. Maar er moet een vergoeding komen voor de mensen die deze manifestatie opzetten, er moet meer inbreng in de personele sfeer komen om het initiatief voort te zetten. Test wil de zaak in eigen hand houden. De manifestatie moet zich zelf bewijzen. "We hoeven niet zo nodig uit te groeien tot een heus festival, daarvoor heeft Test een te smalle basis", aldus Willem Kerkhof. De club heeft in korte tijd meer overzicht gekregen. De ervaring, het kennen van de mogelijkheden en het besef dat het nog beter kan, dat heeft Test in nauwelijks enkele jaren opgebouwd. Dit jaar speelt de stichting op zekerheid met een wisselwerking tussen
gens gaan tien jonge geschraapte wortelen, een half dozijn hele raapjes en anderhalve kilo krielaardappeltjes, peper, zout, tijm en een dozijn korlanderzaadjes In een toegebonden gaasje In de pan. Tenslotte verdwijnen drie knoflookteentjes, drie kofflelepeltjes boerenwormkruld en de goed gespoelde hopscheuten in de pan. Dit alles overgieten we beetje bij beetje met een liter droge witte wijn. Wachten tot het vocht- kookt, even omroeren en dan goed afdekken, met deksel en doek en een uur op een klein vuurtje laten sudderen. Haal dan de bout uit de pan en laat hem enkele minuten afkoelen. Snij hem In schijfjes en schep de groenten bij het vlees op een schotel. Het kookvocht even laten Indikken en afwerken met wat boter en room. Serveer bij deze Grieks-Brabantse bout een retsinawijn of een stevige rode wijn. Vul tenminste een half dozijn studentenmagen met dit kruidig mengsel. Tch.
VALS FRONTJE
van. Ook de Berlijnse leermeesters van Fromm kampten met dat probleem; zij gaven toe dat zij tijdens hun behandelingen wel eens een dutje deden. Lastig daarbij was echter dat sommige Berlijners de neiging hadden om in hun slaap te snurken. En dat vonden die therapeuten toch wel wat storend voor hun patiënten. "Toen je dat opschreef, heb jij vast en zeker zitten lachen!" zei de analyticus die zich aan mijn manuscript ergerde. Ik kon het niet ontkennen. Lastige kennisjong talent en meer gevestigde namen. Maar de vraag blijft: komt er volgend jaar een nieuwe uitgave van de kunstkermis rond de KHT? Willem Kerkhof: "Het is ook een kwestie van willen bouwen aan het imago van een stad. Er wordt veel negatiefs gezegd over Tilburg, maar dit is goed voor Tilburg. " £ y
Angel in het Vleesch Kan het THB nog een graantje meepikken van de likkebaardende publiciteit rond de Rotterdamse commune van Kees de Boer. Wat blijkt namelijk: Kees is zijn communecarrière gestart in de Tilburgse Goirkestraat. Aldous Huxley, Easy Rider, Erich Fromm, Bob Dylan, 1969. Nederland aan de vooravond van een grote sprong voorwaarts. En het Tilburgs studentendom deed zijn duit in het zakje. Naar Berlijns voorbeeld en geïnspireerd door de ideeën van de Oostenrijkste psychiater Wilhelm Reich nam studentenvertegenwoordiger Kees de Boer, toen 22 jaar oud, het initiatief tot oprichting van de commune "De Angel in het Vleesch". Dit Instituut ter Bestrijding van de Autoriteit wordt in een artikel uit de Haagse Post van die tijd een 'voor Nederlandse begrippen degelijke ideologisch geschoeide commune' genoemd. Kees de Boer, vooraanstaand representant van de Kritische Universiteit Tilburg, schreef in studentenbulletin de Fronter over de aanzet tot het progressieve experiment: "Door het lezen van Reich kregen we inzicht in het verband tussen autoritaire maatschappij, kapitalisme en burgerlijk gez i n . . . " . De communeleden wilden op zoek naar een 'nieuw, vrij groepsleven'. Maar het mocht niet lang duren. De eerste politieke commune van Kees de Boer is ten onder ge-
theoretische problemen moet je zo veel mogelijk met mooie voorbeelden verduidelijken, vind ik. En daarom waren de snurkende Berlijnse psychoanalytici in mijn boek terecht gekomen. Maar in de ogen van mijn orthodoxe lezer had ik heiligschennis gepleegd door - op gezag van wie dan ook - te veronderstellen dat een psychoanalyticus tijdens een behandeling in slaap kan vallen. Sinds kort is bekend dat Freud op 15 maart 1898 in een brief aan Wilhelm Fliess onder meer het volgende schreef: "Ik slaap tijdens mijn middaganalyse". In een vroegere uitgave van Freuds brieven is deze opmerking door de bewakers van zijn nalatenschap zorgvuldig geschrapt. Pas in 1985 wordt ons het dutje van Freud geopenbaard. U begrijpt: ik heb weer zitten lachen. Zal ik die oude kennis van me eens opbellen? Ik ben benieuwd wat fiij nu weer op mijn karakter aan te merken heeft. Karel Soudijn gaan aan 'profaan gekrakeel', •drie maanden na de oprichting. De Haagse Post bezocht de leefgroep in de Goirkestraat op een moment dat de bom eigenlijk ai gebarsten was. Enkele communeleden kijken in het hiernavolgende citaat terug op de net mislukte Angel in het Vleesch. Uit de Haagse Post van 5 november 1969. In de tot woonkamer ingerichte slagerswinkel, aangekleed met kartonnen eierrekken, Cubaanse affiches, en karpetten met Perzisch motief, wordt het relaas gedaan over de ondergang van De Boers politieke commune: "We hebben nog geen drie maanden bestaan. We zijn van mening dat deze commune in concrete vorm mislukt is. Ons uitgangspunt was politiek interesse. We hebben te veel gedacht dat eventuele tegenstellingen hooguit van politieke aard konden zijn.JDie zouden dus door discussie kunnen worden opgelost. We hebben alles samen gedaan en dat functioneerde lang niet slecht. Maar daardoor komen privé-dingen in het groepsproces terecht. Dat geeft aanleiding tot wrijvingen." "De manier van inkopen bijvoorbeeld werd een twistpunt. De een vond dan weer dat de ander te veel geld uitgaf. In het begin legden we dit uit als een gevolg van burgerlijk gedrag, waarvan men zich niet voldoende had losgemaakt. Maar uiteindelijk bleek de onoverkomelijke moeilijkheid toch dat je niet zo maar allerlei karakters naast elkaar kan zetten. " Kennelijk heeft Kees inmiddels wel geleerd hoe hij z'n schaapjes bij elkaar moet houden. Hij is z'n commune-ideaal trouw gebleven, al blijkt uit de kranteverhalen dat hij niet meer zo afkerig is van Autoriteit als toen. Een ander belangrijk verschil met '69: er leven nu ook kindertjes in de woongroep. De meisjes hebben allemaal een K en de jongetjes een P. j.G.