1980 02 08

tiiburgs hogeschool blad 8 februari 1980 jaargang 17 - nummer 20

Ondanks teleurstelling over kaderwetten

HBO akkoord met Open Universiteit Het hoger onderwijs is het eens met de oprichting van een Open Universiteit. De overlegorganen van het wetenschappelijk en het hoger beroepsonderwijs, de Akademische Raad en de HBO-raad, besloten op 1 februari, onafhankelijk van elkaar, toch maar hun goedkeuring te hechten aan de beleidsnotitie van minister Pais. Met de nodige bedenkingen. Dat wel. Het moeilijkst h a d de AR het met de beleidsnotitie, al was dat niet af te leiden uit het advies dat uiteindelijk n a a r de minister gaat. Daarin wordt slechts gerept over garanties voor een vruchtbare samenwerking, gelijkwaardigheid van diploma's, minimumleeftijden en dergelijke. Maar de wandelgangen gonsden van het gemor over trucs v a n de minister om via deze sluipweg toch een goedkope, efficiĂŤnte en gehoorzame universiteit te bouwen die de bestaande instellingen buitenspel zal zetten of op zijn minst ernstige konkurrentie zal aandoen. Het ging overigens bij de AR niet van een leien dakje. N a een maratonzitting van zeven uur, waarbij de 75 amendementen op de beleidsnotitie ,De oprichting van een open universiteit in Nederland' moesten worden besproken kwam men tot de volgende konklusie: een zelfstandige open universiteit is wenselijk, maar moet worden opgezet en beoordeeld op grond van h a a r eigen verdiensten en niet op grond v a n haar toegedachte invloeden op andere vormen van onderwijs. Bij de HBO-raad ging het meer v a n harte. In no time werd uitgemaakt dat de Open Universiteit er komen mag, zij het onder enkele voorwaarden: de Open Universiteit moet theoretisch onderwijs, beroepsgericht onderwijs en alles wat daiar tussen ligt, gaan verzorgen, de geloofs- en levensovertuigingen moeten een kans krijgen (de minister vindt het voldoende als die in het bestuur zitting hebben) de diploma's moeten gelijkwaardig zijn en de Open Universiteit niet ten koste gaan van de ontwikkelingen in het hoger beroepsonderwijs en het moet een goed begeleide tweede kans zijn op hoger onderwijs. Die ontwikkelingen verlopen overigens niet al te gunstig voor h e t HBO, m a a r daarmee wil men een

toekomstige Open Universiteit niet tegenhouden. Stoelinga, die met de vergadering van vrijdag 1 februari zijn tweede ambtstermijn begon, had in zijn openingsrede nogal wat kritiek op minister Pais. Het hoger beroepsonderwijs zit met kapaciteitsproblemen: de ene school is te vol, de andere heeft te weinig leerlingen en een derde is dringend a a n vernieuwing toe. De heer Stoelinga betreurt dat de minister onlangs een kaderwet voor het hoger beroepsonderwijs heeft geproduceerd, die

deze problemen goeddeels laat liggen. Hij h a d graag een jaarlijks opgesteld kapaciteitsplan gezien, dat door de minister, n a overleg met de HBO-raad, a a n de Staten-Generaal zou worden voorgelegd. Ook op de nieuwe kaderwet voor het hoger onderwijs h a d de voorzitter van de HBO-raad kritiek. Deze kaderwet moet in de toekomst de afzonderlijke wetten op het wetenschappelijk onderwijs, het hoger beroepsonderwijs en de Open Universiteit opslorpen. Met de wensen uit het onderwijsveld wordt weinig rekening gehouden, vond Stoelinga, en de minister krijgt een te grote vinger in de pap, vooral bij de goedkeuring van ontwikkelingsexperimenten. Utrechts Universiteitsblad/THB

Boeren hadden het land van de koĂśperatieve Anta bezet, door een landelijke onderwijzersstaking lag het onderwijs plat en de politie betrad op verzoek van de rektor de campus van de universiteit van Cuzco. Dat was de situatie die hogeschoolmedewerker Wim Pelupessy vorig jaar juli in Peru aantrof. Hij was daar om een Nederlands-Peruaans universitair samenwerkingsverband te bespoedigen. Een verhaal van een druppel op een gloeiende plaat op pagina 5.

Loonpolitiek in Nederland en wel 35 jaar lang. Daarover heeft de onlangs aan de KHT gepromoveerde mr. W. Fase zich gebogen. Terugkeer naar de geleide loonpolitiek is volgens hem niet de juiste weg. Maar dat wil niet zeggen dat de overheid haar sturende hand in moet trekken, omdat werkgevers en werknemers moeilijk tot een overeenstemming kunnen komen. Pagina 3.

indonesiĂŤ heeft deze week een plaats gekregen op pagina 6 en 7. Aan de hand van een interview met Ernst Utrecht wordt dieper ingegaan op de aktuele situatie in dit eilandenrijk. Terschynt wekelQks

■LJLil*

gaat is dat blijkbaar studenten hun studie zijn begonnen met het oogmerk priester te worden en later van dit plan hebben afgezien Ik neem aan dat dit

w:h

z o IS

.Reaktionair' is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst

Verdorde roepingen Kollega Laudy reageert in THB 17, 1980, nummer 18 op de brief, die prof Alting von Geusau samen met mr C L M de Quay zond aan het episkopaat van de Nederlandse kerk­ provincie Met alle respekt voor het werk, dat achter het vergaren van dit cijfermateriaal steekt, ben ik met deze reaktie als geheel met zo gelukkig Zij bevestigt namelijk ongewild het stand­ punt van de opstellers van deze brief en juist dat standpunt zelf lijkt mij diskutabel Wij kennen voorbeelden van studenten met een uitgesproken verlangen naar het priesterschap, die in deze sfeer (i e van anti­kerkelijkheid) hun roeping zagen verdorren', aldus de briefschrijvers Dit ,zien verdorren' is uiteraard een interpretatie Waar het om

tilburgs hogeschoolblad weekblad van de katholieke hogeschool t i l burg redaktie annemiek decock (hoofdredakteur), Jacques herraets paul spapens eddie vaes angela lodder (assistente)

medewerkers toine asselbergs twan geurts frans godfroy clemens qraafsma nel marquet véronique nas tymen trolsky jace van der ven officiële mededelingen buro kommunikatie cartoonist ad van haandel fotografie rien siers

tilburg

druk drukkerij j j a van der wee bv

tilburg

abonnementen voor met hogeschoolieden ƒ 15 — per jaargang advertentie acquisitie a p p lodder kopu alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week voor het verschijnen in het bezit van de redaktie zijn redaktie adres/advertenties hogeschoollaan 225 tilburg telefoon (alleen voor thb) 662277 intern 2277 kamer 207 (gebouw b) telefoon hogeschool 669111 foto service foto s in dit nummer kunnen worden besteld a ƒ 2 50 per foto in het formaat 13 X 18 cm telefonisch 013 551109 of bij de redaktie landelijk samenwerkingsverband gemeenschappelijke universitaire persdienst (gupd) waarbij verder aangesloten folia civltatis (amsterdam) ad valvas (vu amsterdam) quod novum (rotterdam) universiteitskrant groningen wagenings hogeschoolblad utrechts universiteitsblad mare (leiden), thd nieuws (delft) th berichten (eindhoven) an tht nieuws (twente)

Mijn eerste reaktie zou kunnen zijn nou en"? Gebeurde dit vroeger dan nief? Hoeveel ex-seminansten zouden er met rondlopen op de hogeschool'? Het verschil met vroeger is, dat zo n student toen het seminarie verliet - zo hij al met verwijderd werd - en dat hij nu zijn theologische studie kan voortzetten Daarmee is het een verschuiving in de levensoriëntatie geworden, zoals die zich in iedere studierichting voordoet Hoeveel ekonomie-studenten beginnen hun studie met met wereldhervormende plannen om zich later moeiteloos te laten inpassen in het bestaande ekonomische systeem? Ik noem dat verdorde ekonomie-roepingen' maar kollega Alting von Geusau vindt misschien, dat zij hun roeping bewaard hebben en dat de student die vrachtrijder wordt, zijn roeping verloren heeft Een kwestie van interpretatiei Een tweede verschil is, dat het moment van beslissing is opgeschoven Geschiedde dit vroeger al tijdens de gymnasiale opleiding, toen de kleinseminaries open instellingen werden, verschoof het moment van keuze naar de periode van het groot-seminarie Thans is het moment van keuze verschoven naar de stage-periode Ook dit uitstellen van de beroepskeuze is een algemeen maatschappelijk verschijnsel, dat met tegen te houden is De moeilijkheid is alleen, dat de meeste studenten intussen getrouwd zijn of een vaste binding hebben Daar ligt het probleem Dat een wetenschapper van naam als Alting von Geusau deze algemene maatschappelijke ontwikkelingen met onderkent, verbaast mij Wat mij nog meer bevreemdt, is het gemak waarmee hij het woord ,roeping hanteert Men mag van een wetenschapper verwachten, dat hij weet waar hij het over heeft, wanneer hij een woord gebruikt Welnu, het zou mij zeer interesseren te vernemen, wat de briefschrijvers met dit woord precies bedoelen In de jaren van mijn theologiestudie was men het in elk geval met eens over de inhoud van dit woord en voorzover mij bekend IS er intussen met meer duidelijkheid in gekomen Waar wel een grote mate van eenstemmigheid over bestond en, naar ik aanneem nog bestaat, zijn de kriteria waaraan zo'n roeping, whatever It may be, moest beantwoorden Op de eerste plaats is dat de nodige aanleg op studieus, kontaktueel en vooral religieus gebied Maar mensen met die aanleg zijn er velen Er is dus nog iets meer nodig Dit tweede kriterium noemen de briefschrijvers ,een uitgesproken verlangen naar het priesterschap Men zou simpelweg kunnen zeggen je moet er zin in hebben en, daarmee samenhangend er de zin van inzien Het is duidelijk, dat deze twee kriteria met noodzakelijk samenvallen Het verschijnsel, dat iemand juist dat wil worden, waartoe hij het minst geschikt is, doet zich regelmatig voor Dus is er nog een derde kriterium nodig de feitelijke akseptatie door de kerk Dit laatste is altijd beslissend geweest en soms was het geroepen worden door de kerk het enige kriterium Met andere woorden een ,roeping' heb je met, die krijg je Samenvattend zou ik enkele zaken vast willen stellen 1 Het IS uitermate simplistisch om een ,uitgesproken verlangen' zonder meer te identificeren met roeping

2 De kerk roept nog steeds om celibataire priesters Globaal gesproken moet men konstateren, dat deze roep met wordt verstaan Dat is de kwestie waar we ons mee bezig hebben te houden 3 Niet-gewijde pastores worden in brede kringen van de geloofsgemeenschap geaksepteerd en dus zijn zij geroepen 4 Wanneer een student vindt, dat het verraad aan zijn oorspronkelijke levensoriëntatie betekent, wanneer hij zich zou laten inpassen in bestaande strukturen, dan is dat met zonder meer als verlies van een roeping te beschouwen Integendeeli G. Bouwman

Lolbroek ,Ha denk je dan als naTeve THB-lezer, .eindelijk die vervelende Justus-verhalen weg, nu kan die ruimte gevuld worden met serieuse hogeschoolzaken' ,Nee' denk je dan vervolgens ,er klopt iets met, want de redaktie kondigt het met zelf aan, maar laat ene J van de Ven (wie ben jij'' en waarom heet je met gewoon Piet de Vries of Hem Jansen'?) een scheldtirade afsteken die natuurlijk nooit geplaatst zou zijn als hij serieus bedoeld was Een addertje onder het gras dus Mijn theorie hierover is de volgende J van de Ven is gewoon de schrijver (geweest godzijdank) van Justus Daarom een zogenaamde lolbroeken-scheldpartij op de ,opvolger, Clemens Graafsma Maar dat is nog met alles J van de Ven bestaat met In werkelijkheid is hij een en dezelfde man als deze Graafsma Justus was dus een pseudoniem van een pseudoniem van Graafsma Hoe simpel toch zo n lolbroekenkoncept' Hij scheld op zichzelf - lollig toch"? - en heeft thuis het antwoord al klaarliggen nog lolliger Beste Van de Ven alias Graafsma om op je eigen verhaal voort te borduren loop je met een bovenlolbroek aan door de hogeschool, dan heet je kennelijk Van de Ven, loop je - op hoogtijdagen in je onderlolbroek, dan ben je opeens Graafsma Sinds ik deze ontdekking deed, mag je wat mij betreft een achterwerkpagina maken ik hoop dat je je door mij in je hemd gezet voelt Hoe mogen we je voortaan zonder lolbroek aan noemen' Els Boerma

Transcendente Meditatie In een door THB op 7-12-1979 geplaatste reaktie van mij op de artikelen over Transcente Meditatie in THB zijn enkele THB-foutjes geslopen Er werd geplaatst Stichting Onderwijs ,WKI' Nederland Dit tot vijf maal toe Dit moet zijn Stichting Onderwijs WCI Nederland Als zodanig staat de Stichting ingeschreven De term wetenschap der Creatieve Intelligentie (WCI) wordt steeds door de stichting gebruikt en IS als zodanig beschermd Ook werd vermeld ,,Er zijn veertig vaste centra in Nederland met meer dan 2000 leraren ', 2000 moet zijn 200 W. Schoots Burg Vissersstraat 6 5037 PP Tilburg

Inkorporatie Het debat en de daarop volgende stemmingen in de Hogeschoolraadsvergadering van 17 januari over de inkorporatie van de Theologische Fakulteit heeft kennelijk de gemoederen dermate beïnvloed dat het logisch denken ernstig wordt belemmerd Verschillende uitlatingen getuigen daarvan 1 Raadsvoorzitter Backx zei direkt na de stemmingen dat de Raad gelet op de uitslag van de stemmingen met bij machte is een advies aangaande inkorporatie uit te brengen bij het Stichtingsbestuur 2 Een dag later raakte ik in een informeel gesprekje met de heer Hopman Hij gaf toe dat gezien het ontbreken van een positief advies door de Raad formeel het raadsbesluit van verleden jaar nog van kracht is, maar meende dat het Stichtingsbestuur op materiele gronden nu de handen vrij heeft om tot inkorporatie te besluiten 3 Het THB Qaargang 17, nr 18) beweert het omgekeerde formeel is er sprake van een patstelling, dus heeft het Stichtingsbestuur de handen vrij om naar eigen goeddunken te handelen, materieel blijkt volgens het THB een raadsmeerderheid tegen inkorporatie te zijn En toch IS het antwoord op de vraag wat de Raad besloten heeft in de grond van de zaak met moeilijk Ik zal dat dan ook geven maar wil eerst nog een opmerking kwijt De tegenstelling tussen formele en materiele aspekten van een besluit vind ik hier toch wel erg misplaatst De Hogeschoolraad doet uitspraken door middel van stemmingen Het IS voor of tegen een voorstel, waarvan de materie schriftelijk is vastgelegd Met welke bedoeling voor of tegen wordt gestemd is van geen betekenis voor het besluit, de uitspraak van de Raad hangt slechts af van a) de tekst van het voorstel en b) de uitslag van de stemming Laten we nu eens overzien wat feitelijk gebeurd is Er lagen twee voorstellen, die ik als volgt samenvat voorstel A zo spoedig mogelijk overgaan tot inkorporatie, voorstel B nu (nog) met inkorporeren, maar wel verder de samenwerking tussen KHT en Theologische Fakulteit uitbouwen De voorstellen A en B sluiten elkaar in die zin uit, dat ze met beide kunnen worden aangenomen Er waren a prion drie alternatieven, waaruit de Raad kon kiezen

(

1 voorstel A aanemen In dat geval zou over B met behoeven te worden gestemd 2 A verwerpen en vervolgens B aannemen 3 A verwerpen en vervolgens B verwerpen Uiteindelijk koos de Raad voor de derde mogelijkheid Deze mogelijkheid houdt kennelijk in nu met overgaan tot inkorporatie en ook niet de samenwerking met de theologen verder uitbouwen Dit IS wat de Hogeschoolraad werkelijk besloten heeft Piet de Peuter en Wouter van Gils, die tegen zowel het meest verstrekkende als het minder verstrekkende voorstel waren (een legitieme mogelijkheid), hebben hun zin gekregen Kees Mijderwijk

i

W^?H

Mr. W. Fase in proefschrift:

Geen geleide loonpolitiek, maar breder CAO-overleg De terugkeer naar een geleide loonpolitiek die bepleit wordt door ekonomen als Tinbergen, Van den Doel en De Gaian, is niet de aangewezen oplossing om de bijna doodgebloede vrije loonpolitiek te vervangen. De geschiedenis van de naoorlogse loonpolitiek leert ons dat de overheid niet bij machte is de loonontwikkeling naar haar hand te zetten. Maar tevens blijft de sturende hand van de overheid een noodzaak in een vrij stelsel, omdat werkgevers en werknemers geen overeenstemming kunnen bereiken over de keuze die moet worden gemaakt tussen het behoud van de koliektieve voorzieningen of loonsverhoging. Mr. W. Fase promoveerde op 24 januari cum laude tot doctor In de rechtswetenschappen op het proefschrift: .Vijfendertig jaar loonpolitiek in Nederland'. Promotor was prof. mr. B. Frenkel, co-promotor prof, dr. W. Reynaerts. In zijn inmiddels met roem overladen werkstuk (promoties komen niet elke dag voor aan de Juridische Fakulteit, maar als er dan een is, is het ook een heel bijzondere) beveelt Fase een handhaving van de vrije loonpolitiek aan, maar dan met ingrijpende aanpassingen. Het CAO-overleg moet verbreed worden en meer op het niveau van de bedrijfstakken gestalte krijgea Een interview. Nederland heeft uitgebreid gelegenheid gehad met de geleide loonpolitiek kennis te maken. Het Buitengewoon Besluit Arbeidsverhoudingen uit 1944, dat eerst in ZuidNederland en in 1945 ook in de rest van het land van kracht werd, verschafte de overheid het instrumentarium om het loonbeleid n a a r h a a r hand te zetten. De regering was primair verantwoordelijk voor de hoogte van de lonen, ook al was veel ruimte gelaten aan de invloed van werkgevers en werknemers. Het College van Rijksbemiddelaars, dat in die tijd herhaardelijk algemeen

sneld door de invoering van de .gedifferentieerde loonvorming'. De loonkosten mochten onder bepaalde voorwaarden per bedrijfstak evenredig stijgen met de d a a r geboekte stijging van de rentabiliteit of produktiviteit. Dit leidde in 1963 tot de dood van de geleide (of begeleide) loonpolitiek. De regering moest h a a r preventieve toezicht prijsgeven, de bevoegdheid om CAO's te toetsen werd overgeheveld n a a r de Stichting van de Arbeid. De overheid kon alleen nog achteraf CAO's onverbindend verklaren, als deze in strijd waren geacht met het alge-

i

korting kunnen afspreken waar de overheid niets aan kan veranderen. Wel kan de regering in algemene zin ingrijpen, zoals thans het geval is met de loonpauze en de op handen zijnde loonmaatregel. In zijn proefschrift gaat Fase uitgebreid in op de oorzaken van het mislukken van de na-oorlogse geleide loonpolitiek. „Ik heb er een stuk of zeven aangegeven, m a a r de belangrijkste zijn deze: de overheid bepaalde, in overleg weliswaar met werkgevers en werknemers, de loonvorming. Daar volgde dan een dwingend, later een maximaal cijfer voor de loonstijging uit. De onderhandelingsvrijheid van de CAO-partijen werd door deze dikteerbevoegdheid van bovenaf natuurlijk geweldig beknot. AanvankeUjk was dat niet zo ernstig, omdat n a de oorlog de bonden bijna van de grond af aan opnieuw moesten worden opgebouwd. In het begin van de jaren vijftig, toen de bonden weer op h u n vooroorlogse sterkte terug waren, groeide de onvrede bij de leden snel. Op topniveau kon het NVV wel iets regelen, m a a r op bedrijfstakniveau kon de bond zich niet waarmaken. Ook bij de werkgever deed zich een dergelijke ontwikkeling voor, gericht tegen de uniformiteit in het loonbeleid. Het is hetzelfde als wat je nu weer ziet: werkgevers uit bepaalde bedrijfstakken waar men moeilijk aan personeel k a n komen, willen uit dat strakke keurslijf vand a a n om meer te kunnen bieden dan andere takken."

Ontploft Mr. W. Fase

geldende loonronden van vijf of zes procent afkondigde, moest iedere CAO goedkeuren voordat die in werking kon treden. Dat het preventieve toezicht van de regering werd getolereerd, was voornamelijk te danken aan de wederopbouwsituatie waarin ons land in de eerste jaren n a de oorlog verkeerde. Geleidelijk ontstond een vrijere loonpolitiek door de verlegging van de verantwoordelijkheid n a a r het georganiseerde bedrijfsleven. In 1959 werd deze ontwikkeling ver-

meen belang. In 1968 werd deze , vrij ere' loonpolitiek omgezet in een ,vrije', toen de overheid h a a r toezicht op de CAO's en de centrales geheel verloor. In de Wet op de Loonvorming van 1970 bleef aanvankelijk de regeling gehandhaafd dat de overheid afzonderlijke bepalingen uit een CAO onverbindend mocht verklaren, m a a r die bevoegdheid heeft zij nooit gebruikt. Tegenwoordig Is het zo dat onderhandelaars in een bepaalde bedrijfstak een loonniveau of een werktijdver-

„Naast deze oorzaken is een derde erg belangrijk. Als de loonvorming centraal geleid wordt gaat dat zo lang goed als het resultaat van het overleg in de b u u r t blijft van wat bij een vrijer beleid zou zijn bereikt. Maar je kunt de arbeidsmarkt n u eenmaal niet negeren. Doe je dat wel, dan wordt er steeds meer zwart boven op de afgesproken salarissen geboden. Eind vijftiger, begin zestiger jaren neemt dat verschijnsel echt grote vormen aan. Als vakbond kom je dan in een onmogelijke positie terecht: je verkoopt eerst aan je leden dat je n a weken onderhanlen er X% loonsverhoging uit hebt gesleept, terwijl die leden de volgende dag als ze m a a r een kik ge-

ven veel méér kunnen krijgen. De vakbond is dan ongeloofwaardig geworden. Bij volledige werkgelegenheid is het erg moeilijk de zaak in de hand te houden. In het midden der vijftiger jaren gingen de werkgevers wat meer specifieke zaken bieden om m a a r aan personeel te komen. Het gevolg was die zwarte loonvorming. In 1959 kwam het kabinet-De Quay het bedrijfsleven tegemoet door een gedefferentieerde loonvorming toe te staan a a n de hand van het produktiviteitscriterium. Maar dat gaf grote problemen door de enorme verschillen in stijging van de produktiviteit. De bouw was de grote boosdoener met een reel kleinere stijging dan bijvoorbeeld de staalindustrie. Maar ze wilden wel dezelfde loonstijging. De overheid moest zich steeds meer met die konfrontaties bemoeien en in plaats van kleiner werd de overheidsbemoeienis alleen m a a r groter. En in 1963 ontploft de zaak met een loonstijging van 17%, m a a r d a a r zat dan wel 7 a 8% zwart loon bij dat wit werd gemaakt. Dan is iedereen ervan overtuigd dat de overheid de goedkeuring van de CAO's moet overlaten a a n de Stichting van de Arbeid. De Stichting zegt dan: dat kunnen wij wel aan, want wij vertegenwoordigen binnen de centrales al onze bonden. Wij zorgen er wel voor dat onze bonden binnen de kaders blijven die door de centrales worden getrokken. Dat is een grote misschattig geweest. Het systeem heeft nooit gewerkt. Als bijvoorbeeld de metaalbond het met de werkgevers is eens geworden over een CAO, dan kon de werknemerscentrale in de Stichting moeilijk gaan afkeuren, en ook de werkgevers wilden h u n vingers niet branden. Zo werd in feite de zwarte piet toch weer doorgespeeld n a a r de regering, die dan eventueel de CAO onverbindend moest verklaren. Dat kwam zo n u en dan ook voor. In 1966 weigerde de Stichting van de Arbeid op die manier nog verder te werken. Ze toetst dan nog wel CAO's, m a a r met de ogen dicht, de goedkeuring volgde automatisch. In 1967 stelt de Stichting zelf voor om de hele zaak m a a r vrij te laten, formeel gebeurt dat in 1968 en het systeem krijgt uiteindelijk wettelijk gestalte in de Loonwet van 1970." Behalve met de mythe van de regerings-almacht Ceen absoluut vereiste voor een geleide loonpolitiek) rekent Fase ook af met de mythe dat de na-oorlogse loonpolitiek tot het eind van de vijftiger jaren werd beheerst door een corporatieve gezindheid van werkgevers en werknemers. Dat idee heeft volgens Fase vooral postgevat onder invloed van het veelgeprezen boek ,Arbeidsverhoudingen in Nederland' van de Amerikaanse auteur J. P. Wlndmuller. Volgens Fase is zijn Amerikaanse koUega te zeer afgegaan op officiële stukken van de Stichting van de Arbeid en het College van Rijksbemiddelaars. (Vervolg op pagina 4) thb 20 - 8 februari 1980

Enige konsekwenties van de synode voor de KHT De resultaten van de afgelopen synode in Rome gaam mijns inziens niet aan de KHT voorbij. Het lijkt me hier niet noodzakelijk een aantal belangrijke besluiten nog eens op te sommen. Ik volsta hier, samen met de Volkskrant van 1 februari jl. te konstateren, dat de Nederlandse kerkprovincie onder .voogdij' is geplaatst. Van een ,open' en .pluriform' katholicisme is geen sprake meer. Voorts lijkt het mij zuinig vast te stellen, dat de bisschoppen - als gevolg van welke hersenspoeling dan ook - blijkens interviews, de verbijsterende konklusies van de synode geïnternaliseerd hebben. Men moet dan ook vrezen, dat zij van leiders van de Nederlandse katholieken, uitvoerders van de voorschriften van ,Rome' zijn geworden. Dit vraagt om een fundarnenteel andere beoordeling van h u n doen en laten. Het vorenstaande heeft belangrijke konsekwenties voor de hogeschool. Een eerste konsekwentie is, dat de grondslag van de beslissing van het Stichtingsbestuxir inzake signatuur van de hogeschool is weggevallen en dat dientengevolge deze signat u u r opnieuw ter diskussie moet komen staan. Immers het zogenaamde

TE BERDE GEBRACHT door: Wim Boerboom

,Open Katholicisme', hetwelk de inhoud van deze signatuur vormde, is door de synode inmiddels achterhaald, is een contradictio in terminis geworden. Men kan dit niet op z'n beloop laten, want het begrip .open katholicisme' is op zich reeds gedateerd. En waar dan nu het adjektief .open' expliciet is weggepoetst, loopt men helemaal het risiko, binnen afzienbare tijd in een hogeschool te werken, die de meerderheid niet wenst. Door de hersenspoeling, die de bisschoppen in Rome kennelijk hebben ondergaan, bieden garanties van die zijde geen enkele oplossing meer. Er dient dus opnieuw gepraat te worden over de signatuiir. Een tweede konsekwentie is n a a r mijn mening, dat personeelsleden en met name kroondocenten zich ontslagen kunnen achten van h u n belofte: ,de signatuur van de KHT te zullen respekteren'. Immers, wat dit inhoudt is nu volslagen onzeker geworden. Konsekwenties zijn er mijns inziens ook voor de Theologische Fakulteit. Ik heb begrepen, dat de priesteropleidingen weer terug gaan n a a r de seminaries, en dat voorts de pastoraal werk (st) er, gezien zijn of h a a r nieuwe beperkte werkterrein, eigenlijk helemaal geen studie aan een Theologische Fakulteit meer nodig heeft. De behoefte moet in het vervolg voortkomen uit persoonlijke motivatie. Dit zou de verhouding tussen de Theologische Fakulteit en de KHT

mm.

vrijer en de integratie tussen de beide instellingen beter mogelijk kunnen maken, m i t s . . . iedere (!) zeggenschap van .Rome', expliciet en schriftelijk vastgelegd, (bij wijze van spreken: tot in de eeuwigheid) onmogelijk gemaakt zou kunnen worden. Tot vóór de synode kon men in deze mogelijkheid nog geloven. Maar nu gebleken Is, dat ,Rome' vijftien jaar n a het koncilie allerlei postconciliaire vernieuwingen en experimenten weet weg te vagen, komt een dergelijk geloof neer op een vermetel vertrouwen.

Het belangrijkste tegenargument van de bisschoppen zal waarschijnlijk zijn: wij hebben ons best gedaan; er was niet meer uit te halen; laat ons niet in de kou staan. Het antwoord hierop moet mijns inziens luiden, dat men in het proces van polarisatie, hetwelk ,Rome' n u opdringt, niet in dit soort termen k a n denken. Als een groep, institutie of beweging polariseert en grenzen trekt, dan hoeft men zich terwille van de lieve vrede of de positie van personen en funktionarissen, niet over die grens te laten sleuren. Er

zijn wel belangen van een ander kaliber in het geding, onder andere: - vrijheid van onderwijs en onderzoek - geen aantasting van de rechtspositie van personeel (ook niet op de Theologische Fakulteit) - geen opgedrongen ideologie cq. levenswijze aan studenten en personeel van de KHT - afbraak van autoritaire systemen, ook in Rome.

Vervolg van pagina 3

Loonpauze is paniekvoetbal De afbrokkeling door de jaren heen van de overlegstructuur rond de loonvorming heeft geleid tot de situatie waarin de overheid nog slechts n a a r de instrumenten van een loonpauze en loonmaatregel kan grijpen om de loonontwikkeling op nationaal niveau in de hand te houden. Afgezien van het afkondigen van een machtigingswet, waardoor niet alleen lonen, m a a r ook prijzen en huren aan banden kunnen worden gelegd, staat de overheid verder met lege handen aan het loonfront. Geleide loonpolitiek alleen in ekonomisch moeilijke tijden, dat was de filosofie van de wet op de loonvorming van Roolvink van 1970. Die tijden schijnen nu (definitief) aangebroken te zijn. Fase vindt het onvermijdelijk dat de overheid n u de partners in het loonoverleg op centraal niveau niet tot overeenstemming konden komen heeft ingegrepen via een loonpauze. „Dat hele loonvormingsproces staat trouwens niet langer meer centraal ten opzichte van het niveau van de kollektieve voorzieningen. Als de Ionen te snel stijgen heeft dat direkt een negatieve invloed op de ruimte voor kollektieve voorzieningen. Die twee faktoren beïnvloeden elkaar direkt, omdat de buffer die er vroeger tussen zat, namelijk de winsten van het bedrijfsleven, weggevallen is . . . Het valt natuurlijk niet te ontkennen dat uit het centraal overleg een loonkostenresultaat moet komen dat voor de nationale ekonomie a a n v a a r d b a a r is. Zodra de situatie ontstaat dat het bedrijfsleven aan de overheid gaat decreteren wat h a a r niveau van uitgaven en sociale voorzieningen m a g zijn dan moet diezelfde overheid ingrijpen. Het blijft natuurlijk zo dat de regering en het parlement het niveau van de overheidsuitgaven vaststellen." Fase ziet niet veel heil in het jaarlijkse ritueel van het centraal overleg waarvan men bij voorbaat weet dat er niets uitkomt. De onderhandelingen worden dan in feite terugverwezen n a a r het bedrijfstakniveau waar de CAO-voorwaarden vastgesteld worden. Bovendien is volgens hem de laatste jaren de greep van de werknemers- en werkgeverscentrales op h u n leden danig verzwakt waardoor zij in het een-

traal overleg de overheid nog nauwelijks tegenspel kunnen bieden. - W a t is nu in dit verband de les die we uit de havenstakiag kunnen trekken? Fase: „Het is duidelijk dat de arbeider mondiger is dan vroeger, hij wil uiteindelijk veel meer zelf bepalen wat zijn arbeidsvoorwaarden zijn. En als vakbeweging moet je op deze ontwikkeling inspelen wil je o v e r l e v e n . . . Die konflikten in de haven waren tamelijk gevaarlijk. Het zou niet de eerste keer zijn dat er vanuit Rotterdam een loongolf over ons land zou slaan. Nu heeft men net als vroeger in de tijd van het College van Rijksbemiddelaars een truc toegepast door een n a a m te geven aan die loonsverhogüigen in de haven: toeslag voor vuil en zwaar werk. Andere groepen werknemers kunnen zodoende aan die verhogingen geen argumenten ontlenen om hetzelfde te eisen." Voor Fase is het nog m a a r de vraag wat de rol van de bonden zal zijn wanneer de overheid voor de rest van het jaar met een loonmaatregel komt. „Het is niet ondenkbaar dat dan in bepaalde bedrijfstakken akties gevoerd zullen gaan worden voor extra betaling van onaangen a a m werk. De bonden voelen zich dan natuurlijk niet de eerstgeroepenen om die ontwikkelingen te gaan dempen. Ze hebben zich nu uiterst keurig gedragen, m a a r het wordt natuurlijk wat anders wanneer zij een diktaat krijgen van de overheid, waarbij zij buitenspel staan." - De houding van de bonden is natuurlijk ook afhankelijk van de kleur van het zittende kabinet. Fase: ..Misschien, er wordt altijd gezegd dat een links kabinet meer kan maken dan een rechts. Ik vraag me af of dat wel waar is. Onder het kabinet-Den Uyl is de FNV ook niet zo lief geweest. Ze hebben wel geaksepteerd dat er voor de eerste helft van 1976 een loonmaatregel kwam, m a a r die tweede maatregel is ze ook niet in dank afgenomen. En Den Uyl had het niet hoeven te wagen om in 1977. terwijl dat misschien wel nodig was de lonen te gaan beheersen. Het is natuurlijk ontegenzeggelijk waar dat de goodwill van de vakbeweging voor een

links kabinet groter is dan voor een rechts." Fase wijst in zijn proefschrift zowel de geleide loonpolitiek als een geheel vrije loonvorming van de hand. Het overheidsbeleid dat nu via de loonpauze gestalte heeft gekregen omschrijft hij als paniekvoetbal en gebrek a a n visie op lange termijn. Voor volledige onderhandelingsvrijheid van de sociaal-economische partners is de budgettaire speelruimte veel te klein. Verbreding van het CAO-overleg met een bescheiden, slechts indikaties aangevende overheid op de achtergrond is volgens hem een middel om uit de huidige impasse rond het loonoverleg te komen. Fase: „Wat ik voor ogen heb is dat men al in het voorjaar in de bedrijfstakken gaat praten, niet alleen over de lonen, m a a r ook over de werkgelegenheid en nieuwe investeringen. Er liggen dan al indikaties van de overheid op tafel zodat de afzonderlijke bedrijfstakken ongeveer weten tot hoever ze kunnen g a a n zonder het landelijk beeld al te veel in de war te schoppen. Bij de uitkomsten van dat overleg zou nog een algemeen advies van de SER kunnen worden gevoegd, zodat de regering over een dot van informatie beschikt op basis waarvan zij h a a r begroting k a n opstellen. Je krijgt dan een veel realistischer begroting in de k a m e r terwijl je handhaaft dat de regering met het parlement beslist over de richting van het beleid in ons land. Vanuit die realistische begroting kan dan via de Stichting van de Arbeid het arbeidsvoorwaardenoverleg, Ingebed in dat brede kader, afgerond worden." Dat ook de werkgelegenheid en het niveau van de investeringen bij het overleg betrokken worden heeft bijvoorbeeld tot gevolg dat het voor de werknemers makkelijker wordt om de nullijn te aksepteren wanneer arbeidsplaatsen gegarandeerd worden. Nu is het zodat de werkgevers daar niets tegenover stellen. Beide partijen krijgen in mijn voorstel meer body in het spel. Ik pretendeer anderzijds ook weer niet dat mijn visie Haarlemmerolie is." Toine Asselbergs Jacques Herraets

Wim Pelupessy over het samenwerkingsverband met Peru:

„Misschien een druppel op een gloeiende plaat, maar dan wel op een strategisch goed punt" wat theoretische rimram, terwijl e r m a a r weinig plaats en gelegenheid is voor veldwerk. Nu heb ik ze gezegd om beslist niet van het skriptie-systeem af te stappen, m a a r het eerder aan tevuUen met een flink onderzoek en praktisch werk, waardoor die skripties met elkaar verbonden worden en uitermate goed kunnen funktioneren in het geheel van het projekt. - THB: Je hebt het nu waarschijnlijk over het multidisciplinair projekt rond de problematiek van de zelfbouw van adobe-huisjes in de krottenwijken van Cuzco. - W. Pelupessy: Als het lukt is dat inderdaad een juweel van een multidisciplinair projekt waarbij op een gekoördineerde manier, zeer gericht wordt gewerkt a a n de oplossing van een van de belangrijkste problemen van Cuzco. Centraal hierbij staat de zelfbouw van woningen in de krottenwijken, met een aantal subprojekten al naargelang van het te behandelen aspekt: De verbetering van de adobe-woningen, onderzoek n a a r het mogelijk gebruik van andere regionale bouwmaterialen en verbeterde ontwerpen van adobewoningen. Verder is er een subprojekt waarbij het onderzoek wordt gedaan n a a r het gebruik van hout bij de autokonstruktie van adobe-huizen, en een gezondheidszorgprojekt waarbij het de bedoeling is om de krottenwijken in te gaan op de medisch- hygiënische aspekten van het gebruikte materiaal. THB: Je hebt het over de strategisch goeie plek van de plaat. Je hebt het over de armste doelgroepen. Het bedrag blijft klein. Wat willen jullie daar eigenlijk mee,

Toen Wim Pelupessy in juni vorig jaar in Peru aanicwam om de laatste struikelblokken die een ondertekening van een NederlandsPeruaans universitair samenwerkingsverband in de weg stond, op te ruimen, legde een landelijke onderwijzersstaking het hele onderwijs lam, hadden de boeren pas het land van de koöperatie van Anta bezet, en had de rektor van de universiteit van Cuzco de hulp van de politie op de campus ingeroepen. Terecht werden daar toen door de drie betrokken Nederlandse universiteiten, de RUL, de UvA en de KHT, bezorgde vragen over gesteld. Vooral de Amsterdamse raad ging flink dwars liggen. Ondanks de moeilijkheden is nu toch de weg vrij gemaakt voor een bescheiden maar efficiënte koöperatie. Een interview. - THB; Nederland heeft voor dit samenwerkingsverband 1,8 miljoen gulden uitgetrohhen. Dat is voor de co-financiering van onderzoeksprojekten aan twee universiteiten voor een periode van drie jaar en bovendien moet daar het salaris van de Nederlandse koördinator af. Is dat nu geen druppel op een hete plaat? - W. Pelupessy: Het is inderdaad een druppel op de gloeiende plaat, dat is waar, m a a r op waarschijnlijk toch wel een strategisch goed punt van de plaat. Wij proberen juist die projekten te steunen waarvan we denken dat ze het grootste effekt hebben voor de doelgroep, i.e. de mensen uit de arme boerengemeenschappen, en de mensen uit de krot-

- W. Pelupessy: Ik denk dat het in dit verband belangrijk is om een bijdrage te leveren aan het hele proces van emancipatie dat d a a r toch a a n de gang is onder de campesinobevolking. En d a a r hebben ze behalve sociaal-ekonomische, ook best technische en landbouwkundige inbreng bij nodig. Ik wil je wel een voorbeeld geven van de noden van die campesinos. Tijdens de landbezettingen van medio vorig jaar in Anta is er voor het eerst ook vee in bezit genomen. M a a r dat is een heel ander soort vee dan de boeren gewend zijn. Zij worden plots met rasvee gekonfronteerd dat bijzonder veredeld is m a a r ontzettend gauw ziek. Dat zijn praktische moeiUjkheden waar de boerenbeweging ook mee zit, v a n d a a r dat ze dan de hulp In roepen van veeartsen of studenten veeartsenij. En d a a r moet op worden ingesprongen. Een ander probleem waar ze mee zitten is het schurft bij de alpacas en de vlooien bij schapen. Dat heeft financieel-ekonomische implikaties, want die huiden moeten worden ver-

tenwijken. Deze projekten zouden zonder deze druppel helemaal niet, of op zijn zachts gezegd m a a r heel langzaam, van de grond zijn gekomen. Op dit ogenblik wordt e r bijvoorbeeld op een vrij versnipperde manier onderzoek gedaan n a a r de adobe konstrukties. (Adobe is een soort verharde met gras vermengde kleiachtige .baksteen' die in deze streek traditioneel wordt gebruikt bij de bouw van hun eigen huis. Noot van de Redaktie). Dat gebeurt via de studentenskripties: een vrij omslachtige, tijdrovende toestand, die bovendien gericht onderzoek onmogelijk maakt. Bij zo een skriptie hoort nu eenmaal heel 5

kocht. Nu is e r een projekt ingediend waarbij uit de lupine, een traditioneel andesgewas, een pesticide wordt ontwikkeld die schurft en vlooien goed zou kunnen bestrijden. W a t dat betreft zijn er wel kapers op de kust; het multinationaal kapitaal heeft de Andesgewassen ontdekt, en geloof me, binnen twee a drie jaar liggen die gewassen op de wereldmarkt, tenzij de campesinos er zelf een stokje voor steken. Tegen deze achtergronden heeft men zich bereid verklaard om het onderzoek dat oorspronkelijk gericht was op industrialisatie van dit gewas (en dus eigenlijk ten goede kwam a a n het Duits kapitaal dat in Peru een proeffabriek heeft lopen) zó te oriënteren dat het voor de kleine boer nuttig en toepastbaar is. Dit soort projekten proberen we te lokaliseren en dus ook te stimuleren. - THB: Het rommelt in dat gebied. Denk je niet dat vooral de universiteiten in een spanningsveld geraken en een centrum worden van verzet en politiek aktivisme, voor zover ze dat al niet zijn. - W. Pelupessy: Beide universiteiten zitten n u al midden in een spanningsveld. En de aanstaande verkiezingen van mei zullen ongetwijfeld een grote invloed hebben op de projekten van het samenwerkingsverband. Een groot aantal studenten en docenten zitten midden in de verkiezingsstrijd. De universitaire bevolking is nauw verweven met de politieke aktiviteit in de hele regio, en dat zowel langs konservatieve als langs progressieve kant. En hoewel ze in het nabije verleden last hebben gehad van politieinval, is de universitaire autonomie toch nog een groot goed. De autoriteiten zijn beslist niet altijd progressief, m a a r proberen toch tot een vergelijk te komen met de studenten. Ze weten best dat het onmogelijk is om a a n te blijven als ze met een doorlopende harde oppositie van studenten te maken hebben. THB: Ook om de centrale overheid van Lima buiten de deur te houden? - W. Pelupessy: Er zijn natuurlijk pogingen om vooral administratief te proberen een greep op de vmiversiteiten te krijgen. En nogmaals overwegingen die op efficiency komptabiliteit en administratie slaan zijn zelfs nog te rechtvaardigen. Daar steekt echter inderdaad gauw een politieke bijbedoeling achter. M a a r ik denk wel dat er nog marges zijn en dat die marges e r voorlopig ook wel zullen büjven. Een xiniversiteit is in dit gebied geen geïsoleerde bedoening. De universiteit van Cuzco en die van Puno nog meer zijn een wezenlijk onderdeel van wat in Peru bekend staat als de rode regio. En ik denk gewoon dat het ontzettend moeilijk zal zijn om deze luiiversiteiten helemaal te pacificeren. Annemiek Decock thb 20 - 8 februari 1980

U J.IV

Ernst Utrecht over ilitieke gevangenen:

„Aanpassen aan de nieuwe orde is een reldiiar begrip" Ernst Utreclit is een erg drul< man. Sinds hij in 19S9 uit indonesfloest vluchten is hij druk in de weer met het organiseren van de oppositie tegen het Generaalsbt d van Djakarta. Tot 1967 was hij prominent lid van het Indonesisch parlement, maar de staatsgreep vVat jaar deed hem naar de gevangenis verhuizen. Hij werd weer vrij gelaten maar in 1969 werd het hem toch te heet er de voeten: een nieuwe aanhouding hing in de lucht en hij vluchtte weg. Zijn voornaamste beroepsbezigheid sindsdien is een leerstoel in skonomie aan de James Cook Universiteit van Sydney in Australië. Ernst Utrecht publiceerde (uil rig) over China, Indonesië en de Filippijnen. Onlangs was hij in België om er de oprichting van een Indonesië nitee bij te wonen. Onze Belgische kollega Willy van Damme had een ges prek met hem ii ussel. ontwikkelingshulp van J a p a n zien verminderen. En dat is wel een groot probleem voor de regering.

Fretilin

­ THB: Indonesië is het land met het grootste aantal moslims ter we­ reld. Acht u op de eilandenarchipel ook een islamitische réveil, zoals in Pakistan en Iran, mogelijk? ­ Ernst Utrecht: Volgens mij is het onmogelijk dat er in Indonesië een situatie kan ontstaan zoals in Iran en Pakistan. De Islam is immers te weinig diep geworteld in de kui­ t u u r van de mensen, evenwel de meesten zeggen wel islamitisch te zijn. Voor zeker meer dan 50% van die moslims betekent het weinig, ze leven meestal volgens de oude leef­ regels. De Islam is op de Archipel gekomen via Arabische zakenlui. De mensen gingen tot die godsdienst over omdat het de beste wijze was om handel te drijven. Voor sommi­ gen was het ook het middel om te revolteren tegen de koning, tegen de feodaliteit. Toen echter die ko­ ningen zich officieel tot de Islam bekeerden, verdween dat aspekt. Ik betwijfel het of men in landen als Pakistan en Iran k a n spreken van een Islamitische réveil. Het is een middel om het volk aaneen te sme­ den tegen het imperialisme. Het is in die zin geen kultuurbeweging, m a a r een politieke beweging. Het is een middel om nationalisten en kommunisten te binden. Op het ogenblik dat de .imperialist' is ver­

dwenen, valt die koalitie uit elkaar. ­ Naar aanleiding van het bezoek van de Japanse premier Ohira aan de Chinese Volksrepubliek is er in Indonesië nogal wat vrees ontstaan dat de geldstroom van onder andere investeringen naar het land zal op­ houden. Men vreest namelijk dat China de plaats van Indonesië zal innemen als grootste ontvanger van Japans kapitaal. Is die vrees ge­ grond? ­ Ernst Utrecht: Japan heeft met Indonesië een sterk negatieve han­ delsbalans door de invoer van olie. Met China daarentegen is de han­ delsbalans sterk positief. De bedoe­ ling van J a p a n is waarschijnlijk om die twee meer in evenwicht te bren­ gen door minder van Indonesië te kopen en de inkopen van vooral steenkool en olie in China te ver­ hogen. J a p a n kan het zich ook niet veroorloven om de enorme Chinese m a r k t naast zich te laten liggen. Het is ook zo dat Indonesië steeds produkten zal kunnen verkopen aan Japan. China kan niet alles leveren. Voorbeelden hiervan zijn rubber en olie. Indonesische olie heeft immers een veel lichtere samenstelling dan de Chinese olie, en de Japanse raf­ finaderijen zullen er dan ook ge­ bruik van blijven maken. Uiteraard zal de Indonesische regering h a a r

­ THB: Nu Indonesië zijn houding in het kon f likt tussen China en Vietnam hee f t gewijzigd en een pro­ Chinese koers volgt schijnt de hulp aan het Fretilin op Oost­Timor te zijn gestopt. Hetzel f de hee ft zich ook voorgedaan in Birma, Thailand en Maleisië en misschien zel f s op de Filippijnen. ­ Ernst Utrecht: Voor zover ik weet geeft China nog steeds hulp a a n het Fretilin. Veel betekent dat echter niet. China is ook niet in staat om de blokkade van het Indonesische leger rond het eiland te doorbreken. Veel hulp heeft China dan ook niet gegeven. Afgezien van wat geld voor de buitenlandse delegaties van het Fretilin en diplomatieke steun heeft het nooit veel betekent. De vomaamste steun krijgt het van Mozambique waar het Fretilin zijn regering heeft gevestigd. N a a r het schijnt geeft ook de Portugese rege­ ring betrekkelijk veel geldelijke steun en dit ondanks h a a r officieel neutrale houding. En verder komt ook veel steun van partikulieren. ­ THB: Hoe is de situatie aan het front op Oost­Timor? ­ Ernst Utrecht: De Indonesische troepen hebben het kustgebied ste­ vig in handen, de guerilla zit in het bergachtige binnenland. Geen van beiden schijnt erin te lukken om de andere uit zijn positie te verdrijven. Het is een patstelling waarmee het Indonesisch leger genoegen schijnt te nemen. Op dit ogenblik dreigt het konflikt vergeten te worden en dat is waarop men in Djakarta hoopt. Een vergeten oorlog w a a r a a n nie­ mand meer denkt. ­ THB: Er doen geruchten de ronde dat de hongersnood op Oost­Timor nog erger is dan in Kambodja. Is dat zo? ­ Ernst Utrecht: In de eerste fase van die oorlog was er in het bin­ nenland volop voedsel. Later zijn dan enkele makkelijk te verbouwen gebieden in handen van Indonesië gevallen. M aar ze hadden zulke

grote voorraden aangelegd dat ze gedurende een aantal jaren tocl nog genoeg voedsel hadden. M aar er zijn wel hele groepen hongerlij dende mensen gesignaleerd. Hier stelt zich de vraag of het men sen betreft die zich in het ,nie mandsland' bevinden, dus tussen de oorlogvoerende partijen, of dat het mensen zijn in het binnenland zelf Het kan natuurlijk ook een gevolg zijn van mislukte oogsten. Op dii ogenblik is er schijnbaar een eind gekomen aan het toestromen van hongerige mensen, hoewel naar schatting nog wel 80% van de be volking in het binnenland leeft Waarschijnlijk betreft het hier dus mensen die zich in het .niemands­ land' bevonden. Ook k a n men hiei te maken hebben met een gevolg van de slechte, ééntonige, voeding Wel is het zo dat Indonesië alles probeert te minimaliseren.

Politieke gevangenen ­ THB: Er zijn weer een reeks poli tieke gevangen vrijgelaten op Indo nesië. Hoe is de situatie op dit ogen blik met de Indonesische politiek gevangenzn? ­ Ernst Utrecht: De geschiedenis van de politieke gevangenen is ees gevolg van de klassenstruktuur. Er zijn wel een aantal echte kommu

isten opgepakt die gevaarlijk voor et regime konden zijn. Het is ech­ 3r allemaal willekeurig geweest. Zo ebben het de beide schoonvaders an generaal Yussof en president uharto ­ die nochtans hoge posten ekleden in de Kommunistische artij ­ het steeds klaar gespeeld om erborgen te blijven. Dit ondanks het !it dat alle generaals van het re­ ime hiervan op de hoogte waren. let merendeel van deze gevange­ ien waren boeren, kleine ambtena­ n en onderwijzers. De grond van die boeren werd afgepakt: zo erd de landbouwhervorming van 163 totaal ongedaan gemaakt. Als nu worden vrijgelaten zijn ze eestal zó lang van h u n dorp weg­ weest dat ze niet meer n a a r hun igendom vragen. Dat is trouwens én van de voorwaarden om terug vrije voeten te worden gesteld. Sleze mensen waren bovendien al­ ^en maar op papier kommunist. ?an de 10 miljoen leden die de In­ ionesische Kommunistische Partij Jp papier beweerde te hebben zijn misschien m a a r 200.000 echt kom­ Eunist te noemen. Via steekpennin­ jen kopen die oude landheren de [eneraals om: zo zorgen ze ervoor i de boeren in de gevangenis blij­ n en als ze dan al vrij worden ge­ ten moeten ze zich aanpassen aan

I

de .nieuwe orde', een rekbaar be­ grip. ­ THB: In de jaren '60 zijn er in Indonesië nogal wat rassenrellen geweest. En waren onder meer een aantal deportaties van Chinezen naar hun moederland, China. ­ Ernst Utrecht: Bij de kleine man, de boer, is er geen rassenhaat tegen de Chinezen. De vroegere kolonisa­ tor, Holland, heeft de Chinezen ge­ bruikt als tussenpersoon tussen de grote Nederlandse handelshuizen en de Indonesische boeren. De Chi­ nezen kochten de produkten van de boeren op voor de Nederlanders en verkochten de Nederlandse waren aan diezelfde boeren. Aangezien ze daarbij ook vreemdeling waren, ble­ ken ze ook meer betrouwbaar voor de Nederlanders. De grond behoor­ de vroeger aan de dorpsgemeen­ schap: zodoende was de Chinese zakenman uitgesloten van het grondbezit en moest hij zich wel specialiseren in de handel. De grond is voor de Indonesische boe­ ren heilig en k a n niet aan vreem­ den worden gegeven. Daardoor had­ den die Chinezen een hogere levens­ standaard en beter onderwijs. Lang­ zamerhand heeft zich in Indonesië een autochtone middenstand ont­ wikkeld. Ekonomisch­technisch kan deze echter niet konkurreren met de Chinese middenstand: vandaar trouwens de aanwakkering van de rassenhaat tegen de Chinese bevol­ kingsgroep. In die jaren hoopte die middenklasse dat de Generaals een eind zouden maken aan die Chine­ zen: als men de Chinezen h a d kun­ nen vermoorden, dan had men dat zeker gedaan. De militairen die de grote handelsfirma's kontroleren gaan veel liever zaken doen met de Chinezen dan met de Indonesiërs. De import en export zijn in Indone­ sië bijna volledig door de staat ge­ kontroleerd. De reden waarom men liever werkt met Chinezen zijn dui­ delijk: in de eerste plaats werken ze effektiever aangezien ze het appa­ r a a t beter beheersen en ten twee­ de zijn ze politiek weerloos. Door dit laatste feit k a n men hen beter af­ persen. Niet dat het bij Indonesi­ sche middenstanders ook niet ge­ beurt, m a a r het stuit er op meer moeilijkheden. In feite is de politiek van de gene­ raals altijd al tweeslachtig geweest: enerzijds moeten zij rekening hou­ den met h u n eigen middenklasse en anderzijds kunnen zij niet zonder de Chinezen. Zo heeft president Suhar­ to een groep Chinezen die h e m op regeringsvlak adviseren. Nu het re­ gime Suharto begint te verzwakken krijg je dan een ongenoegen dat zich zowel tegen de Chinezen als tegen de generaals keert. ­ THB: Hoe staat u tegenover de ge­

■itiSiff^fSi­jt.aiaiiira'.ïS.'mMMfai.­Mri.

ruchten dat de Indonesische rege­ ring van plan is om 1 miljoen Chi­ nezen het land uit te wijzen? ­ Ernst Utrecht: Ik denk dat het een kwakkel is: op dit ogenblik namelijk wil Indonesië goede betrekkingen met China. Indien het dat niet zou doen, dan zou Indonesië door China op ekonomisch gebied gewurgd wor­ den. Enerzijds moet het rekening houden met de eigen middenstand, anderzijds met China. Waarschijn­ lijk worden er, zoals in de jaren '60. een aantal Chinezen het land uitge­ zet: bijvoorbeeld diegenen die niet meewerken met het regime, niet korrupt genoeg zijn. M en neemt wat voorbeelden om de bevolking kalm te houden.

Nationalistisch ­ THB: Kunt u iets zeggen over het verschil in scholarisatiegraad tus­ sen de Chinese en de Indonesische bevolkingsgroep? ­ Ernst Utrecht: Toen de Nederlan­ ders weg trokken heeft men onmid­ dellijk de strijd aangebonden tegen het analfabetisme. Dit is waar­ schijnlijk een van de grote verwe­ zenlijkingen van het Siikarno­re­ gime genoemd. Je kunt zeggen dat iedereen tot de leeftijd van 40 jaar kan lezen en schrijven: Praktisch gezien is er dus geen analfabetisme meer. Wel is er een groot hiaat n a a r boven toe: men heeft te weinig ka­

udMÜÜHSètf

ders voor de middelbare scholen en de universiteiten. Het lager onder­ wijs staat wel niet op een hoog peil. m a a r het werkt. Er zijn natuurlijk wel uitzonderingen, zoals in grote plaatsen als Djakarta, waar er wel degelijk universitair onderwijs is. vooral de technische hogescholen, die wel steun uit het buitenland krijgen. Zo kun je het Instituut Technologie Bandung en Universi­ teit Indonesia rustig goed noemen. De aparte Chinese scholen die er vroeger waren zijn n u allemaal ge­ sloten. Vanuit nationalistisch stand­ punt is dit goed te begrijpen, m a a r langs de andere k a n t is het natuur­ lijk bijzonder jammer dat de etni­ sche minderheden niet eens h u n eigen taal kunnen leren. In die Chi­ nese scholen konden Indonesiërs in de praktijk niet binnen. De Chinese kuituur is immers volkomen anders. Ik persoonlijk vind het een goede maatregel, m a a r ik ben wel van me­ ning dat ze hun taal toch moeten kunnen leren. Er zijn in Indonesië twee soorten scholen: privé­scholen en staats­ scholen. Wie aan een rijksschool studeert moet theoretisch geen in­ schrijfgeld en geen schoolgeld be­ talen. In de praktijk is het echter zo dat wie véél geld heeft, veel moet betalen. M aar hierbij wordt niet n a a r je rijkdom gekeken: het is vol­ doende dat je Chinees bent. W. van Damme

thb 20 ­ 8 februari 1980

rrsü

Peat, Marwidi, Mitchell & Co. zoekt

Jonge Bedrijfseconomen die een carrière in de internationale accountancy ambiëren. In verband met het internationale karakter van onze aktiviteiten, kent defirmaeen uitgebreide aanvulling op de postdoctorale accountancy-opleiding in de vorm vaneen intern cursussenpakket, dat elke fase in uw loopbaan bij PMM & CO. begeleidt. Mede hierdoor wordt, naast de praktijk, een theoretische basis gelegd die zich niet slechts beperkt tot de nationale accountancy. Verder bestaat de mogelijkheid om een trainingsperiode in het buitenland door te brengen. De firma laat haar medewerkers vrij in de keuze van hun woonplaats. Salaris en emolumenten liggen boven het gemiddelde dat gebruikelijk is in ons beroep. Peat, Marwick, Mitchell &. Co. is een der grootste accountantskantoren ter wereld. Vanuit meer dan 300 vestigingen verlenen wij onze diensten. Deze omvatten de controle van jaarrekeningen, het verrichten van bijzondere onderzoeken, het adviseren op het gebied van bedrijfsorganisatie en bedrijfseconomie. Daarnaast heeft defirmaeen uitgebreide belastingadviespraktijk. 'W

Onze sollicitatieprocedure beloopt in de regel slechts enkele weken vanaf het tijdstip van uw eerste contact Na een oriënterend onderhoud volgt een uitnodiging om met toekomstige collega's binnen de firma van gedachten te wisselen over een carrière bij PMM & CO. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de heer O. van der Hoeven, Manager op ons kantoor in Den Haag, telefoon nr. 070-814761.

(Il Peat Marwick,Mitchell & Co. haan van Nieuw Oost-Indië 127,2593 BM Den Haag Herengracht 566,1017 CH Amsterdam

'

momenteel twee student zetels vakant, m de Kommissie Basisp r o g r a m m a IS één s t u d e n t zetel vakant Belangstellenden voor het lidmaatschap van deze kommissies k u n n e n zich tot 12 februari 1980 wenden tot het Fakulteitsbureau, k a m e r B 1012 telefoon (66)2177

met de gegeven adviezen 4 Voorontwerp wet WO 1981 De raad onderschrijft m grote lijnen het pre advies van d e Kommissie Evaluatie WUB Cde zogenaamde Kommissie Maas) inzake het voorontwerp van de wet WO 1981

ONDERZOEKSKOMMISSIE

KOLLEGEROOSTER

De Onderzoekskommissie vergadert op 14 februari om 9 30 u u r m K-30 Naast de onderzoeksplannen zal d a n een konsept jaarverslag worden aangeboden Bovendien komt het beleidsplan van het b e s t u u r van de subfakulteit a a n de orde

Tijdens het eerste kollege Logika m het k a d e r van het i n h a a l p r o g r a m m a 1979/1980 is gebleken dat het gekozen tijdstip een niet te verwaarlozen a a n t a l studenten m de onmogelijkheid brengt dit kollege te volgen Vanaf 11 februari 1980 zal het kollege logika als volgt verzorgd worden - dinsdag 18 00 tot 20 00 uur, CZ 23 - donderdag 16 00 tot 18 00 u u r , AZ8

officieel KOMMUNIQUE KOLLEGE VAN BESTUUR VAN 22 JANUARI 1980 1

Behandelingswijze van het kommentaar van de bijzondere instellingen op het voorontwerp W W O 1981 Gelet op het voornemen van de besturen van de d n e bijzondere instellingen tot een eigen kommentaar op het voorontwerp W W O 1981 zal het kollege m kontakt met de kommissie W W O 1981 trachten een advies terzake aan het Stichtingsbestuur uit te brengen 2 Begroting 1980 Restauratieve Afdeling Gelet op van elkaar afwijkende adviezen en op de noodzaak tot nadere studie omtrent de onderbouw heeft het kollege afgezien van een voorstel voor de begroting 1980 Restauratieve Afdeling op dit moment. Vooreerst zal het kollege een deskundig extern advies terzake trachten te verwerven 3 Relatie KHT - p a r a universitaire instituten Ten aanzien van de dienstverlening aan de p a r a universitaire instituten heeft het kollege een regeling omtrent de financiële konsekwenties vastgesteld door beoordeling door de Hogeschoolraad 4 Brochure ten behoeve van sollicitanten Voor de uitgave van een brochure ten behoeve van sollicitanten heeft het kollege ƒ 8.000,— aan het budget van Euro Kommunikatie toegevoegd ten laste van de post onvoorzien 1979. 5 Lidmaatschap ARCULO Ter opvolging van drs. W. Dijkstra als lid van de AR-kommissie Universitaire Lerarenopleiding zal het kollege drs. H J. Klok voor benoeming voordragen a a n de AR.

PUBUKATIES VAN MEDEMERKERS Leppers, A. C. A s Cognitieve ontwikkeling bij leerlingen en ex leerlingen v a n scholen voor moeilijk lerenden veldafhankelijk / veldonafhankelijk - de snelheid als l a t e n t e faktor m het kognitief funktioneren In Wit, J de, H Bolle, en J M van Meel (red ) Psychologen over het kind, deel 6 Groningen Welters Noordhoff, 1979 blz 143 170 (BA)

- een uitgewerkt voorstel voor een h e r o r d e n d D I, - de twee vakkenproblematiek in het afstudeer] a a r ; - de mogelijkheid van een vnje studierichting - het verslag van gesprekken met D I- en D II sudenten Op 28 februari rondt de AOC de werkzaamheden met betrekking tot het nieuwe D I p r o g r a m m a af In een r a p p o r t zal de kommissie de voorstellen voor een herordend p r o g r a m m a voorleggen a a n het bestuur. ONDERWIJSKOMMISSIE BASISOPLEIDING

algemeen VROUWENOVERLEG

R

Maandag 11 februari is er weer een bijeenkomst m de Portrettenzaal Het t h e m a zal g a a n over de vraag hoe vrouwen met kinderen h u n werk of studie op de hogeschool k u n n e n k o m b m e r e n met h u n verplichtingen thuis Welke problemen komen hier zoal bi) kijken D a a r n a a s t zal er ook gepraat worden over de v r a a g of en m hoeverre bij de overweging van wel of geen kinderen de werk/studiesituatie een rol speelt Kortom dit onderwerp is in pnncipe voor alle vrouwen belangrijk

De onderwijskommissie basisopleiding vergadert op 11 februari om 15 30 u u r in K-30 Op de agenda s t a a n onder a n d e r e de volgende onderwerpen - mededelingen - wiskunde regeling - p l a n n i n g werkzaamheden OCG SUBFAKULTEITSRAAD De Subfakulteitsraad heeft op 24 j a n u a n jl de bespreking van de beleidsnotitie en het werkp r o g r a m m a van het b e s t u u r afgerond met het a a n n e m e n v a n de volgende motie „De Subfakulteitsraad is bereid in te stemmen met deze beleidsnotitie, m a a r verbindt d a a r a a n de voorwaarde dat het b e s t u u r in de volgende raadsvergadering een raadsstukje overlegt waarin duidelijk te lezen valt welke prioriteiten het b e s t u u r ziet m ziju w e r k p r o g r a m m a en een poging doet om een volgorde in dat p r o g r a m m m a a a n te geven"

HERORDENING DOKTORAAL I-PROGRAMMA De Algemene Onderwijskommissie (AOC) vergadert op 14 februari m K 30 om 14 00 u u r over de herordening van het doktoraal IIprogramma Aan de orde komt onder meer

OPROEP In de Kommissie voor de Wetenschapsbeoefening van de Fakulteit der Rechtsgeleerdheid zijn

PROPEDEUSE EKONOMIE In verband met de detachering van drs W de Freytas elders, zal het kollege Bednjfsekonomie van vrijdagmiddag 13 30 tot 15 30 u u r in AZ 3 (groep 2) met ingang van 30 j a n u a r i 1980 gegeven worden op woensdagmiddag van 13 30 tot 15 30 u u r in AZ 12 Dit kollege zal worden gegeven door drs M Wijn Het avondkollege zal voortaan worden gegeven door prof d r W v a n Hulst DOKTORAAL EKONOMIE EN EKONOMETRIE Dinsdeig Informatika lïl tweede semester van 15 30 tot 17 30 u u r m AZ-16 m p l a a t s van woensdag 13 30 tot 15 30 u u r m CZ 22 BESLUITENLIJST FAKULTEIT DER EKONOMISCHE WETENSCHAPPEN VAN 17 JANUARI 1980 1 Agenda De a g e n d a wordt vastgesteld volgens bijlage FR 80 003 2 Koncept notuelen d d 13 december 1979 Pag 2, p u n t 5 In de z m ,Meek6s deelt mee dat de PEF fraktie ' wordt ,Meekes deelt mee d a t de PEF fraktie vervangen door ,De voorzitter deelt mee dat het bestuur N a deze zin wordt toegevoegd Meekes geeft te k e n n e n dat de PEF fraktie het hiermee niet eens IS

De koncept-notulen worden met genoemde wijzigingen goedgekeurd 3 Rapport WUB kommissie Kennis genomen hebbend v a n - de ,Nota van de Kommissie t e r evaluatie van de bestuursstrukt u u r in het k a d e r van de evaluatie van de WUB' - de aanbeveling uit het begeleidend schrijven, om de kontro versiêle kwesties uit het verleden te laten voor wat zij zijn, besluit de raad - de Raadskommissie t e r evaluatie van de b e s t u u r s s t r u k t u u r onder dankzegging voor het verrichte werk te dechargeren - in te stemmen met de strekking van de in de Nota gegeven adviezen t a v het funktioneren van de b e s t u u r s s t r u k t u u r van de FEW - het Fakulteitsbestuur op te d r a g e n de beleidsnota 1977 zodanig a a n te passen d a t d a a n n ook rekening wordt gehouden

9

'

^

?5

^

MENSA-MENU PERIODE 11 TOT EN MET 15 FEBRUARI 1980

CYKLUS SPIRITUALITEIT In de nog volgende openbare kolleges (op de dinsdagen 12 februari, 4 en 18 m a a r t en 1 april) zal ingegaan worden op invloedrijke vormen van spiritualiteit uit het nabije verleden en het heden De cyklus spiritualiteit wordt georganiseerd door de Kommissie Spirituele Vorming in samenwerking met de Vakgroep Systematische Theologie De kolleges worden gehouden m zaal FZ 48 van 16 00 tot 18 00 u u r

^

M a a n d a g 11 februari - Bruine bonensoep - W i e n e r Schnitzel - Leverlapje - Spercibonen - W i t t e kool - Gekookte aardappelen - Diverse nagerechten STICHTING WERKGROEP STUDIEREIZEN ONTWIKKELINGSLANDEN Studenten die voor h u n doktoraalstudie onderzoekswerk willen verrichten m een ontwikkelingsland, k u n n e n gebruik m a k e n van de faciliteiten die de W S O biedt Deze faciliteiten bestaan hoofdzakelijk uit een financiële tegemoetkoming in de reiskosten Voorwaarden tot deelneming - het verblijf in het betrokken gebied moet passen m het studiepatroon van de k a n d i d a a t - het onderzoek dient zowel in Nederland als in het ontwikkelingsland deskundig begeleid te worden - de k a n d i d a a t dient voldoende kennis te bezitten van het land w a a r hij zal verblijven, alsmede van de ontwikkelingsproblematiek in het algemeen Uiteraard zal bij de meeste projekten kennis van de landstaal een vereiste zijn - de d u u r van het onderzoek zal minimaal d n e m a a n d e n moeten zijn - tenslotte is een duidelijke opzet van het onderzoek een voorwaarde Om de k a n d i d a t e n zo goed mogelijk voorbereid n a a r d e selektie te laten g a a n vindt vóór de selektie een gesprek plaats met één of meerdere leden van het Dagelijks Bestuur Selektieprocedure De selektie loopt via een onafhankelijke selektie-kommissie Deze beoordeelt de geschiktheid van de k a n d i d a a t enerzijds a a n de h a n d van het inschrijfformulier, anderzijds m een persoonlijk gesprek met enkele leden van d e selektiekommissie Aan de h a n d van het advies dat door de selektiekommissie a a n h e t Dagelijks Bestuur wordt uitgeb r a c h t zal tot subsidiering worden overgegaan De selekties vinden vier m a a l p e r j a a r plaats Eerst volgende d a t a 13 m a a r t en 12 j u n i 1980 Financiën De subsidie k a n b e s t a a n uit - reiskosten van en n a a r h e t ontwikkelingsland ~ reiskosten van en n a a r het onderzoekingsgebied m h e t ontwikkelingsland (maximaal ƒ 500,-) Aanvraagprocedure De kandidaten dienen h u n verzoek om subsidie in bij het Buro Buitenland van h u n universiteit of hogeschool Alleen dié aanvragen voor subsidie die via de Buro's Buitenland bij de WSO b i n n e n k o m e n , worden in behandeling genomen Men dient er r e k e n i n g mee te houden dat met de a a n v r a a g procedure een periode v a n 3 tot 5 m a a n d e n gemoeid is Van de k a n d i d a t e n wordt verwacht d a t ZIJ zich n a t e r u g k e e r aktief zullen bezighouden met de voorlichting over het door h e n gedane onderzoek

Dinsdag 12 februari - Chainpignonsoep - Nasi Goreng - Sate + satésaus - Kroepoek - Atjar - Indische schijf - Chinese kool - Gekookte aardappelen - Diverse nagerechten Woensdag 13 februari - Groentesoep - Hamlap - Beefburger - Tuinbonen - Bleekselderij - Gekookte aardappelen - Diverse nagerechten Donderdag 14 februari - Schotse boerensoep - Rundervink - Roomschnitzel - Rode kool m e t appeltjes - Broccoli - Gekookte aardappelen - Diverse n a g e r e c h t e n Vrijdag 15 februari - Tomatensoep - %Braadkuiken - G r a n d mere - Gemengde sla - Diverse nagerechten Openingstijden m a a n d a g tot en m e t donderdag van 12 15 tot 13 30 u u r en v a n 17 00 tot 18 30 u u r , vnjdag v a n 12 15 tot 13 30 u u r

Informatie Informatie over d e W S O is te verkrijgen bij Buro Buitenland, k a m e r D 46, telefoon 662236

SPORT SLUITING SPORTHAL Op k a m a v a l s m a a n d a g en -dinsdag is de studentensporthal gesloten. TSZV NAUTIKOS WIJ zoeken zeilers voor het komende zeilseizoen Wij vragen enthousiasme en inzet Ervaring brengen de Nautikos leden je eventueel wel bij WIJ bieden donderdags v a n 14 00 tot 18 00 u u r zeilinstruktie, teamzeilen, vnj zeilen (de gehele week) Verder geven Nautikosleden geregeld theorielessen voor beginners en gevorderden (technieken en wedstrijdreglem e n t ) , WIJ p l a n n e n zeilweekends voor touren en nemen deel a a n landelijke studenten-zeilwedstnjden w a a r o n d e r de Botterakademiale Voorwaarden voor lidmaatschap zijn het bezit van een Pendragonsportkaart, een seizoenpas v a n de .Beekse Bergen' & f 35,- en ƒ 50,voor kontributie waaruit mede ekskursies gefinancierd k u n n e n worden Inlichtingen en niet te vergeten aanmelding bij S t e p h a n Landsman, Prof V e r b e m e l a a n 88, tel 674950 of bij Vincent S t e e n b n n k , S t a t e n l a a n 125, tel 680405 thb 2 0 - 8 februari 1980

■t^fl"

HET PR OJEKT ONDERWIJS EN SOCIAAL MILIEU TE R OTTER DAM ontwikkelt onder andere onderwijsprogramma's voor de lagere school om de onderwijskansen van kinderen uit arbeiderswijken te verbeteren. De ontwikkelingsgroep Moedertaal vraagt ten behoeve van het onderdeel Technisch Lezen een

r

Student assistent gedurende zes maanden voor l^z dag per week. Haar/zijn taak is het ontwikkelen van het blok Stillezen. Kandidaten met kennis op het gebied van technisch lezen en ervaring op het gebied van het lager onder­ wijs genieten de voorkeur. Inlichtingen bij de koördinator van de moedertaalgroep: Mevrouw drs. J. Sijtstra, Projekt Onderwijs en Sociaal Milieu Strevelsweg 700, app. 614, 3083 AS R otterdam, telefoon 010-803822, toestel 13.

Wij hebben op onze kantoren in Rotterdam en Amsterdam plaats voor afstuderende

Bedrijfseconomen

Autoverzekeringen hogeschool personeel

die verder willen gaan in accountancy

v.

Coopers &LyDrand Nederland

Katalogusprijs ƒ „ „ „ „

Westblaak 100 3012 KM Rotterdam Tel. (010) 130680

9.000,— 12.000,— 15.000,— 20.000,— 25.000,—

Bruto-premie AR met ƒ200,— eigen rlsiko ƒ 805,— „ 935,— „ 1070,—

Bruto-premie WA

M 1335,—

„ 1570,-

^ Overname no claim tot 40 % •k Inklusief groene kaart

ƒ „ „ „ „

330,— 390,— 410,— 470,— 500.—

^ Schade-afwikkeling casco: binnen d r i e dagen

EINDHOVENSCH ASSURANTIEKANTOOR BV

TELEFOON 040-444200 EN 444201 Lid: N.V.A. MAKELAAR IN ASSURANTIËN - Gevolmachtigde: EDENSTRAAT 39

PRICE WATERHOUSE & CO accountancy met vele internationale aspekten PRICE WATERHOUSE & CO is een maatschap van openbare accountants met over de gehele wereld verspreide vestigingen. Onze werkzaamheden omvatten controle van jaarrekeningen van ondernemingen, alsmede het adviseren op het gebied van administratieve organisatie en automatisering. Daarnaast behandelt onze belastingafdeling zowel de Nederlandse als de internationale belastingzaken van onze cliënten. De voortdurende groei van de sterk internationale cliëntenkring betekent ook een voortdurende toeneming van onze activiteiten. Voor diegenen die hun studie willen combineren met een veelzijdige praktijkervaring hebben wij dan ook enkele functies beschikbaar als assistent accountant. Wij zoeken hiervoor contact met

(BIJNA) AFGESTUDEERDE BEDRIJFSEKONOMEN Wilt u meer weten, maak dan een telefonische afspraak voor een oriënterend gesprek. Wij bieden u bij die gelegenheid graag de mogelijkheid om informeel van gedachten te wisselen met eventueel toekomstige collega's. U kunt ook schrijven naar:

die voornemens zijn de post-doctorale opleiding accountancy te gaan volgen of deze reeds volgen. Wij bieden een aantrekkelijke salariëring en studiekostenvergoeding, alsmede een uitstekende verlofregeling voor het volgen van colleges enz. Daarnaast neemt u eveneens deel aan ons interne, op de praktijk gerichte opleidingsprogramma in Internationaal verband.

Price Waterhouse & Co. J.C. van Markenlaan 3, Postbus 79, 2280AB Rijswijk Telefoon 070 - 949303 (H. A. Hubée of H. Herikhuisen)

Ons cliëntenbestand omvat vrijwel alle takken van het bedrijfsleven en is verspreid over heel Nederland. Dit laatste houdt in dat onze medewerkers ook verspreid kunnen wonen.

10

. .

Voorlichting I

van aanstaande leraren door hun aktiviteiten ook te richten op de lerarenopleidingen. Hopelijk is de praktische uitwerking van de konklusies minder t r a a g dan de verschijning van het verslag van de themadag.

Ook het onder niet al te oude studenten welbekende voorlichingsblad .Straks studeren?' is niet kunnen ontsnappen aan de grijpgrage vingertjes van de dames en heren sociologisch onderzoekers. In opdracht van de Landelijke Commissie Akademische StudievoorAls het aan de TH-Twente lichting (LCAS) werd het ligt komt er op de Wageblad door het Nijmeegse Inningse terreinen een hotel stituut voor Toegepaste Somet honderd kamers die een ciologie onder de mikroslogies mogelijkheid bieden koop gelegd. Enkele bevinaan tweehonderd personen. dingen van de nijvere onderDe bedoeling is, dat het gezoekers. lijkvloers uit te voeren geOm met het belangrijkste te bouw, onderdak gaat verlebeginnen: iets minder dan nen aan deelnemers van drie kwart van de onderkongressen. postakademische vraagden van de 639 havo-4 kursussen en dergelijke teren 449 vwo-5 leerlingen zijn wijl er bij tijd en wijle ook tevreden over het blad. W a t studenten onder kimnen de begrijpelijkheid van het worden gebracht. blad betreft zegt een kwart De bouw van het .TH-Hotel' van de havo-lezers en de zal zeker twee miljoen gulhelft van de vwo-lezers dat den gaan kosten m a a r gede artikelen wel te lezen zijn. zien het belang van een De rest van de respondenten bloeiend kongresleven voor staat niet te juichen over de een instelling als de THduidelijkheid van de artikeTwente. verwacht het Kollen. De onderzoekers verbin- lege van Bestuur min of den aan deze uitkomsten de meer, dat het rijk eens flink konklusie dat de redaktie met de geldbuidel zal ramvan het blad het bevattingsmelen. vermogen van met name havo-scholieren niet moet overschatten. Over de positie van meisjes Uit een schrijven van het in de hogere klassen van het havo- en vwo-onderwijs mer- Kollege van Bestuur blijkt dat er nogal wat veranderinken de ITS-ers op dat zij nog gen bij de interne postafwiksteeds een aparte plaats in keling in de hogeschool zijn het onderwijs innemen. Zij doorgevoerd. Een aantal bemaken minder gebruik van de huidige doorstroommoge- langrijke wijzigingen zijn: lijkheden van het onderwijs. verzending van post aan medewerkers zal zoveel moge.Straks studeren?' moet vollijk intern geschieden; privégens de onderzoekers op een post wordt niet meer meewat agressievere wijze meisgenomen en verzonden. jes voorlichten om de rolDaarvoor wordt nu een poststereotypering en zelfbeperzak geplaatst in de hal van kingsmechanismen te doorgebouw B onder de postbreken. zegelautomaat. De postzak wordt dagelijks meegegeven a a n de PTT. Verder mogen uitsluitend de bruine cirkulatie-enveloppen worden gePas enkele dagen geleden bruikt. dwarrelde op onze burelen een verslag neer van de Kees Boor. post- en bewathemadag .Keuzevrijheid - kingsbeambte van de hogeKeuzebeperking' gehouden school, vertelde dat de nieuop 14 september 1978 en gewe regelingen h a r d nodig organiseerd door de LCAS. waren. „Er was onderhand Toch m a a r enkele konklumeer privépost door ons te sies ontsproten aan de dis- verwerken dan hogeschoolkussies op die dag. Het onpost. Vooral kerst- en nieuwderwijs als zodanig leidt tot jaarskaarten gaan veel door een aantal keuzebeperkinonze handen. Je kent dat gen. Het onderwijs moet de wel, ,Jarig Jetje zaJ trakteleerlingen als het ware uitren' en zo". Maar er werden lokken en leren op eigen initiatief fundamentele vragen te stellen met betrekking tot studie- en beroepskeuze. Dekanen, andere voorlichters en onderwijsgevenden zouden een konkreet werkplan voor studie- en beroepskeuzebegeleiding - een onderdeel van het schoolwerkplan - moeten opstellen en zouden d a a r konsekwent naar behoren te handelen. Daarnaast zal door de LCAS en de Nederlandse Vereniging van Schooldekanen aandacht moeten worden besteed aan de voorbereiding

TH-Hotel

Tante Pos i

Voorlictiting il

in het verleden ook vreemdsoortiger privé-poststukken aangeboden zoals retourzendingen aan Wehkamp. „We vroegen ons af of we ons d a a r de hele dag mee bezig moesten houden", zegt Kees Boor. Een andere nieuwigheid is dat de hogeschoolse postbeambten voortaan poststukken open mogen maken, of beter gezegd kontroleren waarvan gerede twijfel bestaat of het wel dienstpost is. Het schijnt nogal eens voor te komen dat stapels privépost in hogeschoolenveloppen en met hogeschoolpostzegels de deur uitgaan. Kees Boor vertelt dat er geen sprake zal zijn van een heksenjacht m a a r dat de postdienst hoopt dat er een preventieve werking van uit zal gaan. Daartoe zullen er steekproeven worden geno-

Tante Pos II Tot groot genoegen van een groot aantal hogeschoolleden werd geruime tijd geleden in de hal van gebouw B een postzegelautomaat geïnstalleerd. Voor drie gulden levert dit wonder van staatstechniek een boekje met zeven postzegels van 40 cent en vier van 5 cent. Een tweede keus bestaat uit vijf postzegels van 55 cent, twee van 10 cent en vier van 5 cent. Dat waren vrij handzame waarden, m a a r op 14 januari gingen de posttarieven omhoog. Zo moet sinds die datum 60 cent op een brief worden geplakt. Helaas werden de waarden van de boekjes niet aangepast en dat leverde de informatiebalie nogal wat klachten. Terecht overigens want als je bijvoorbeeld het boekje van zeven postzegels van 40 cent en vier van 5 cent neemt dan is e r slechts één juiste kombinatie te m a k e n voor het verzenden van een brief. Dan k a n er nog één brief met 80 cent aan postzegels worden verzonden en de gelukkige bezitter van het postzegelboekje blijft met een postzegel van 40 cent zitten. De heer Heefer van het inlichtingenloket van het hoofdpostkantoor geeft toe.

11

Vaste-Brief GEACHTE HEER VAN DE VEN Met gepaste misseUjkheid heb ik kennis genomen van je geestelijke uitwerpselen. Ik kan niet ontkennen, dat je een zekere bewondering wist op te wekken door de vele varianten, waarin je je anale ontboezemingen gestalte wist te geven. Maar als jij de pen ter hand neemt, rijst bij mij altijd de vraag of men van vooruitgang mag spreken als een kannibaal met mes en vork eet. Het deed me overigens genoegen dat je je brief met je eigen n a a m ondertekende en je literaire perversiteiten ditmaal eens niet onder de n a a m Justus verschool. Het werken onder pseudoniem heb ik altijd als een zeer laffe daad beschouwd, hoewel ik me n a het lezen van een aantal afleveringen wel kon voorstellen, dat je hieronder niet je eigen n a a m durfde te zetten. Typerend is dat je het falen van de Justusrubriek wijt a a n de bloedarmoede van de hogeschool. W a t dat betreft zou je een ekonoom kunnen zijn, die het falen van zijn model ook altijd toe schrijft aan tekortkomingen in de dat de nieuwe boekjes niet op tijd zijn geleverd en dat de PTT d a a r niets aan kan doen. Maar is er dan geen sprake van een slechte service van de PTT? „Ja kijk, wat zal ik d a a r op zeggen. Ik wU natuurlijk de PTT niet voor de wielen rijden m a a r als je het me persoonlijk vraagt dan zeg ik, dat het inderdaad niet zo'n mooie zaak is." De heer Heefer vertelt ook nog dat de automaten niet meer worden bijgevuld met de oude boekjes en tot die tijd dus leeg blijven. „Als er klachten zijn", zegt hij, „dan bent u bij het inlichtingenloket eigenlijk aan het verkeerde adres. In zo'n geval kxmt u het best een brief schrijven aan de direkteur van het postdistrikt". Dan blijft het even stil totdat hij zegt: „Maar dat zal weinig zin hebben denk ik. Een kwestie van overmacht hè".

werkelijkheid. Maar je weet zelf ook wel, als we dan toch publiekelijk zaken a a n het opentrekken zijn, dat jouw informatiekanalen geblokkeerd zijn sinds jij vorig jaar zo nodig met een toetertje en dat lange lijf van je draaimolentje moest spelen bij de ingang van de hogeschool. Ik wist in die tijd misschien de aandacht te vestigen op mijn onderlijf, m a a r jij was zo stom om de aandacht te vestigen op het gedeelte, dat normeial de hersenen bevat. En in jouw geval was dat natuurlijk wel erg dom. Maar er is nog hoop. J e kimt, nu de Justus-rubriek is weggevallen, nog altijd proberen ambassadeur te worden, eventueel met toetertje. Mijn eerste indruk bij het lezen van dat bericht over die ambassadeur in Singapore, die nog nooit van Discard d'Estaing of Helmut Schmidt gehoord had, was dat deze m a n ongetwijfeld zijn opleiding in Tilburg genoten moest hebben. W a t natuurlijk ook zeer goed mogelijk is gezien de uitwisselingsprogramma's die wij met de Amerikanen hebben. Clemens Graafsma

Engelstalig Nederland neemt volgens Adriadne als producent en eksporteur van Engelstalige wetenschappelijke boeken en tijdschriften een unieke plaats in. Jaarlijks vinden zo'n 500 tot 600 titels h u n weg over de hele wereld en dat betekent een omzet van 300 miljoen gulden. In de Export Council zijn 17 Nederlandse bedrijven verenigd en samen treden ze n a a r buiten. Hoe groot het aandeel van de Export Council is mag blijken uit het feit dat de belangrijke wetenschappelijke uitgeverij van het Springer-Concern jaarlijks 120 titels op de markt brengt. Nederlandse publikaties vinden vooral h u n weg n a a r de USA, Japan en op de derde plaats komt West-Duitsland.

t h b 20 - 8 februari 1980

«TB

voor deze pagina anpela bejien (66)2277

Engel en Erika De uitstekend georganiseerde Studium Generale-cyklus over Vrouwen en Wetenschap brengt op donderdag 14 februari twee interessante films naar Tilburg. In zaal AZ-19 wordt om 12.30 uur .Angel In the House' van Jane Jackson gedraald en om 20.00 uur in dezelfde ruimte ,Erika's Leidenschaften' van Ula Stöckl. .De engel in huis' Een gedicht van Coventry Patmore stond model voor de titel .Angel m the house' maar een even zo voorname literaireverwijzing naar de titel IS .Professions for w o m e n ' , een essay van Virginia Woolf De Engel was voor W o o l f een soort tegengestelde demon De demon van aardigheid die door vrouwen moet worden uitgebannen om hun ondergeschiktheid aan mannen te overwinnen. Hoofdpersoon is Lily. een meisje dat vrouw wordt en een dagdromende verhalenvertelster die schrijfster w i l worden Ze komt t o t de ontdekking dat ze om schrijfster te worden, moet leren haar eigen verhaal te schrijven en als ze vrouw w i l worden moet ze ophouden zich als kind te gedragen .Erika's hartstochten' Twee vrouwen Enka en haar vroegere vriendin Franziska. ontmoeten elkaar na vier jaar weer o p Erika's verjaardag Deze ontmoeting is voor belde vrouwen aanleiding wederzijdse frustraties, angst, liefde- en haatgevoelens t o t uitdrukking t e brengen. Iets waartoe ze m de achterliggende periode van vriendschap m e t toe In staat waren Het karakter van haar relatie droeg a l l e kenmerken van een machtsverhouding Pas nadat Enka in opstand was gekomen tegen haar onderdrukking door Franziska, w e g was gegaan en haar vier jaar m e t had gezien werd het mogelijk over eikaars gevoelens t e praten Haar ontmoeting Is een bevrijdende doorbraak, een moment van inzien, een moment ook. waarop ze de moed vinden haar echte gevoelens te uiten en te ontdekken wat hen zo ver uit elkaar heeft gedreven haar onwetend-

west-Sahara v r i j ! steun aktie polisario

giro 3704961 ten name van Palisarto Komitee te Rotterdam

Angel city Het Projekttheater brengt vanaf 22 februari in Theater de Balie. Kleine Gartmanplantsoen 10, Amsterdam Sam Shepard's Angel City. De regie Is van Hertje Peeck. de vertaling van J. C . Den Haan en de muziek van Rob van Wageningen. Akteurs: Marianne Boger, Wouter ten Pas, Jan Winter, TItus Muizelaar en Rudolf Damsté. Sam Shepard w e r d in 1943 In Fort Sheridan, Illinois geboren. HIJ g r o e i de op In Z u i d C a l l f o r n i ë . In het begin van de zestiger Jaren gaat hIJ naar N e w York met de ambitie om akteur te worden HIJ heeft een levendige belangstelling voor de Jazz-

februari

heid, haur gekonditioneerdheid t o t hetero-sexualiteit als enige vorm voor relaties en in het verlengde daarvan haar beider gekonditioneerdheid in een aktief, respekti eve lijk passief r o l gedrag ,Man-vrouw tegenstelling' De regieseuze Ula Stöckl heeft Erika's Leidenschaften zelf kunnen produceren Gedwongen door gebrek aan geld zijn alle opnamen in haar eigen flat gemaakt en heeft zij gekozen voor de klassieke vorm van eenheid in tijd, plaats en handeling. Dankzij de vrije hand die zij gehad heeft als producente van haar eigen f i l m , IS ZIJ erin geslaagd te laten zien hoe de man-vrouw polariteit als ideologie de basis vormt voor het in stand houden van onderdrukkingsmechanismen in menselijke relaties in het algemeen ongeacht de sexe van beide partners Door de keuze van twee vrouwen als partner zien w e hoe grondig gedwongen hetero-sexualiteit funktioneert als middel om vrouwen van elkaar te vervreemden en te isoleren

VRIJDAG 8 FEBRUARI S t a d s s c h o u w b u r g , 20 15 u u r . Drie a v o n d e n m u z i k a l e verstrooiing, ,De C l u b ' v a n Eve M e r r i a n in een regie v a n J o h a n Greter. ZATERDAG 9 FEBRUARI S t a d s s c h o u w b u r g , 20 15 u u r : Zie v n j d a g 8 f e b r u a r i .

Wicked-Lady Studium Generale heeft voor de afwisseling een Engelse vier-vrouwsfo.matle uitgenodigd voor een optreden op 12 februari om 12.30 uur in de Aula. Zes jaar geleden trad Wicked-Lady voor het eerst op en van de oorspronkelijke leden z j n alleen nog Sue Exiey en Jill Warnes in de huidige bezetting terug te vinden. Tegenwoordig hanteert Karin Fishburn de basgitaar en Janet Frazer z i t achter de drums Wicked-Lady trad al eerder in Nederland o p (Utrecht en Amsterdam) en verder deden ze Spanje, Italië, Duitsland en Zwitserland aan In januari verscheen de elpee ,Daddy's little sich g i r l ' Nummers die ze spelen zijn afkomstig van onder andere Rolling Stones, Jimmy Hendrix, Kiki Dee en Status Quo. Het woordenboek geeft voor wicked, verdorven, goddeloos, zondig, slecht, ondeugend, snood, boos, gemeen en vals terwijl ,wicked one' staat voor duivel. Erg benieuwd.

ZONDAG 10 FEBRUARI M a r a n a t h a , 9 45 uurViering e u c h a r i s t i e M a r a n a t h a , 11 00 u u r Open bijeenkomst ,zondagmorgena n d e r s ' Tema Terugblik op de synode in Rome over de Nederl a n d s e k e r k Door. Ton Oostveen, r e d a k t e u r ,De Tijd'. S t a d s s c h o u w b u r g , 20 15 u u r : Zie v n j d a g 8 f e b r u a r i

wel wijzer' over v r o u w e n en w e t e n s c h a p Pauzefilm ,Angel i n the house'. Katholieke Hogeschool, AZ-6, 13.30 u u r Lezmg door prof d r . M a r i a Mies over . E r v a n n g e n m e t de methodiese p o s t u l a t e n ' . Katholieke Hogeschool. P o r t r e t t e n zaal, 14 00 u u r F a k u l t e i t s r a a d s v e r g a d e n n g Theologie M a r a n a t h a , 19 00 u u r Konsert georganiseerd d o o r S t u d i u m G e n e r a l e en SMET. Katholieke Hogeschool, AZ-19, 20 00 u u r . Film .Erika's Leidenschaften' Olof, 20 00 u u r

MAANDAG 11 FEBRUARI Katholieke Hogeschool, 19 45 u u r P o r t r e t t e n z a a l . Vrouwenoverleg DINSDAG 12 FEBRUARI Katholieke Hogeschool, Aula, 12 30 u u r . Cyklus ,Dra. M a n e is wel wijzer' over vrouwen e n wetenschap. Pauzekonsert door ,Wicked Lady' Organisatie Studium Generale. Katholieke Hogeschool. AZ-13, Lezing door d r Leo Biegel (hoofdmedewerker d o k u m e n t a t l e c e n t r u m voor d e n i e u w s t e geschiedenis Universiteit v a n A m s t e r d a m ) over .Op zoek n a a r een n i e u w e i d e n t i t e i t i n h e t Midden-Oosten'. Olof. 20 30 u u r : Film . F r a n k e n s t e i n jr.' v a n Marty Feldman Theseus, 20 30 u u r : Film ,Duck S o u p ' v a n M a r x B r o t h e r s Alleen voor leden. E n t r e e ƒ 1,-.

,Angel in the House'

skene en werkt een tijdje als muzikus. Hij schrijft een groot aantal toneelstukken, waaronder ,Icarus Mother' (1965), Red Cross' (1968), en ,Tooth of Crime' (1972) Shepard sluit aan o p de anti-intelektualistische Amerikaanse traditie in zijn achterland bevinden zich schrijvers als Whitman, Kerouac en Burroughs Voor de schrijvers-generatie, waarvan Shepard exponent i s , is ,maatschappelijke kritiek' ook kritiek o p de traditionele vorm waarin ,kunstenaar' en .toeschouwer' elkaar ontmoeten in een voorgeschreven schimmenspel. Het kontakt tussen de auteur en het publiek, de vanzelfsprekende verwachtingen omtrent ,verhaal', .ontroering' en .oplossing' worden inger u i l d voor een minder absolute these, waarbij de auteur zijn publiek deelgenoot maakt van zijn twijfels, hoop en probeert ze een tunnel in te sleuren, waardoor de afsfjraken met het p u bliek op losse schroeven staan en toeval een grotere rol speelt dan struktuur en bedoeling - vergelijk Jazz Muzikanten. In ,Angel City' v e r s c h j n e n langzaam de kontouren van obsessie, angsten - duikt tussen flarden tekst een gedaante op van iemand d i e probeert zijn publiek iets mee te delen, over zichzelf? zijn generatie? Een bezwerlngs-rite -een Ijl gebaar - ten opzichte van het afbrokkelende stukje grond onder zijn voeten In het verhaal zien w e Rabbit Brown, die overmoedig de kommerciele w e r e l d binnen stapt en denkt daar en passant zijn kunsten t e kunnen slijten. Maar terwijl hIJ binnen Is voelt hlJ dat hij de krachten van deze wereld heeft onderschat Deze kommerciele w e r e l d , in d i t geval de Filmindustrie, waar de .Droom' zijn formidabele financiële rendement heeft, herbergt een aantal mensen die v r i j w i l l i g hun vrijheid hebben opgeofferd om er deel van te kunnen uitmaken. Mensen die inmiddels gevormd werden dóór - en wiens dromen geént zijn óp de produkten van die i n dustrie. Of zoals Tympanl. een van de karakters van het stuk, opmerkt .We zitten opgesloten In het nauwste gedeelte van onze droommachlne'.

WOENSDAG 13 FEBRUARI Katholieke Hogeschool, A - l l l , 12 30 u u r . W e t e n s c h a p s w i n k e l groep Olof: F r a n s e avond m e t k a a s e a wijn Met m e d e w e r k i n g v a n d e Gastronomen. DONDERDAG 14 FEBRUARI Katholieke Hogeschool, B-602: Fakulteitsraadsvergadenng Ekonometrie Katholieke Hogeschool, AZ-10, 12 30 u u r Cyklus ,Dra. M a n e is

De SMAC o r g a n i s e e r t een avond m het teken van Amnesty I n t e r n a t i o n a l , m e t de film- ,The y e a r of t o r t u r e ' en lezing door d e heer Van Roermunt. M a r a n a t h a , 20 00 u u r Extra algemene ledenvergadenng. O n d e r w e r p voor gesprek Leren v a n en a a n e i k a a r een o p d r a c h t zowel voor p a s t o r a a t als voor onderwijs Katholieke Hogeschool, Aula, 20 15 u u r Konsert Koninklijke Liedertaf el

tentoonstellingen NEDERLANDS TEXTIELMUSEUM Tot 25 f e b r u a r i Van vezel tot schietspoel U i t b e e l d i n g en d e m o n s t r a t i e s v a n verschillende textielbewerkmgen KATHOLIEKE HOGESCHOOL Tot en m e t 6 m a a r t p r e s e n t e e r t .Artemies', v e r e n i g i n g v a n vrouwen in de k u n s t e n , w e r k v a n i n d i v i d u e l e k u n s t e n a r e s s e n en werk v a n g r o e p s a k t i v i t e i t e n . NATUURHISTORISCH MUSEUM Tot en m e t 15 a p n l Tentoonstelling ,Plant en Dier'. VOLKENKUNDIG MUSEUM Tot en m e t 19 meiTentoonstelling . I n d i a n e n u i t d e Andes'. KONINGSWEI Tot en m e t 24 februari, K u n s t a a n k o p e n Kultureel S e n t r u m ' Tentoonstelling v a n h e d e n d a a g s e - t e n behoeve v a n d e kunstuitleen aangekochte kunstwerken van Nederlandse kunstenaars

Nieuwe Maranatha-aktiviteiten Souvenir des montagnards De Koninklijke LIedertafel .Souvenir de Montagnards' heeft voor vrijdag 15 februari een konsert van het Quartetto Italiano o p het programma staan. Uitgevoerd worden werken van M o zart, Webern en Beethoven. Plaats Aula van de KHT. Aanvang20 15 uur Het Ouartetto Italiano wordt door weinigen geëvenaard Sinds de o p richting in 1950 is het konsert dat aan de hogeschool gegeven wordt pas het zevende in suksessie Nog nooit is haar reputatie als één van de allerbeste strijkkwartetten ter w e r e l d , aangetast

O p de helft van het programma-Jaar 1979-1980 gaan o p Maranatha o o k weer enkele nieuwe aktiviteiten van start Deelname staat voor Iedereen open. Vaste groepen: 1 Serie van zeven dinsdagavonden (20 15 t o t 22 15 uur). O p 29 januari - 12 en 26 februari 11 maart - 15 en 29 april en 13 m e i . .Wat doe j e met jezelf (eigen ervaringen) in j e studie/onderwijs?' 2 Serie van zeven donderdagavonden (20 15 t o t 22 15 uur) Op 24 januari - 7 en 21 februari 6 en 20 maart - 17 april en 1 m e i . .Achtergrondvragen bij de anti-kernbewapening-beweging

3 Serie van vijf dinsdagavonden (20 15 t o t 22 15 uur) Zijn er grenzen In de verenigbaarheid van leraarschap o p een katholieke/christelijke school én het lidmaatschap van bijvoorbeeld CPN? NB De eerste avond per serie is open er wordt meer informatie geboden en er wordt geïnventariseerd, welke vragen er onder eventuele deelne(e)m(st)ers leven Per avond wordt vanuit één thema/ Buro Buitenland en Studium Genevraagstelling gewerkt. Deze wordt rale organiseren o p dinsdag 12 f e kort toegelicht De verdere opzet van bruari om 13 30 uur in AZ-13 een de avond gaat ervan uit. dat scholing lezing door Leo Biegel met als o n een gezamenlijk leerproces is iederderwerp .Naar een nieuwe identiteit een heeft wat In te brengen, al is d i t In het Midden-Oosten' Hiermee wordt bijvoorbeeld een vraag bIJ wat een Ingehaakt o p de aktuele situatie in ander bedoelt. dit deel van de wereld. Vanwege kosten van een en ander Dr Leo Biegel is hoofdmedewerker (van werk-papieren t o t en met akaan het Dokumentatieoentrum voor kommodatie) wordt per deelnemende de Nieuwste Geschiedenis aan da f 15,- gevraagd voor d e hele serie. Universiteit van Amsterdam.

Nieuwe identiteit

12

Aktiviteiten-week van 22 tot en me( 30 maiirt Rond het thema ,De vreemdeling In ons midden' organiseert Maranatha in de vierde v o l l e week In maart opnieuw een aantal open bijeenkomsten, waarin het kontakt met mensen uit andere, met name zogenoemde DerdeWereld-landen, centraal staat. Meer Informatie volgt later via affiches, folders en publikatie in dit blad. Twee werk-weekends Een werk-weekend bestaat uit vier dagdelen, éen o p vrijdagavond en drie op zaterdag 's-morgens, 's-middags en 's-avonds Er wordt gewerkt in eén, biJ grote deelname in twee groepen 'i/anwege het groepsproces wordt men verondersteld aan alle vier de dagdelen mee te doen Je kunt Ja nu reeds opgeven bij Maranatha voor. - weekend van vrijdag 29 februari vanaf 19 45 uur t o t en met zaterdag 1 maart 22 00 uur rond het thema .Geloven voorbij de tegenstelling tussen inkeer en aktie'. Meer Informatie hierover vind Je In het nummer van Vlugschrift, een uitgave van Maranatha, dat begin februari verschijnt. - weekend op vrijdag 25 april vanaf 19 45 uur t o t en met 26 april 22 OO uur rond het thema .Tentamens en examens Hoe w o r d j e er m e t overspannen van? Voor informatie en voor opgave deelname kan men terecht b i j : Maranatha, Prof Cobbenhagenlaan 19, 5037 DB Tilburg, t e l . 013 - 675302

^ t