> Universisn Waterpolo .uur: eur'.
Paniel( in onderwijsland toen Klein vorige maand zijn ,beleidsindikaties tot 1983' uitbracht. Was dat nou wel nodig, meneer Klein, vragen twee GUPD-journalisten op pag. 3.
Omzien Minderheid vóór rijl(sinsteliing maar:
) Universim Waterpolo ia: ,De Idebroeders Lio, 12.00 uur Sand'.
, BZ-35 tot 9E ursus Recht konoinische -kloosheid'. , AZ-12, . .Krisis3 de kleinere
1, aula, e muziek, idium. , AZ-20, ienvergailteits'VT). idere vastidiejaar : Dansles. 5 uur: t of counting bdelsalam IT l, h a l vóór (ijeenkomst ;. Hamelink Derde l, G-31, Psychologie tsburgh, ir) over; >erlmentele .BT 1 Broomsbal l, C-40, van de rrouw' de een), georgaGenerale. I, B-602, aadsverga1, K-29, tsraadsvega(it. 1, B-1010, adsvergaulteit. 1, G-402. adsvergaFakulteit 1, lunchkaraei akulteitsnomische l huwelijk-el 5 uur: , h a a r nieuwi Derien', aert Nijgh ermans
15 u u r : rt. u i n e s Raps. T >1, aula, tafel met en Michel
Meerderheid tegen konfessionaliteit De uitslag van de konfessionaliteitsenquête die vorige maand gehouden is onder de leden van de hogeschoolgemeenschap, laat zien dat een duidelijke meerderheid (61%) niet langer voordelen ziet in handhaving van de katholieke signatuur, maar dat slechts een minderheid (43%) voordelen ziet in overgang naar een rijksinstelling. Een even groot percentage ziet geen voordelen in deze overgang. 36% van de bijna 2800 respondenten kiest voor een konfessionele instelling, al dan niet met een geheel of gedeeltelijk opnieuw ingevulde signatuur. 37% wenst omvorming van de Stichting Katholieke Hogeschool tot een rijksinstelling en 23% wenst een bijzondere niet-konfessionele instelling, dat wil zeggen de stichtingsvorm behouden, maar dan zonder een konfessionele signatuur. Wat voor deze 23% het zwaarst weegt, de stichtingsvorm of de signatuur valt erg moeilijk te zeggen. Een indikatie is misschien dat meer respondenten voordelen zien in de overgang naar een rijksinstelling dan in i handhaven van de katholieke signatuur (43 tegen 32%). In en toelichting die het Kollege van Bestuur tegelijk met de cijfers van de enquête heeft gepubliceerd stelt het kollege voorop dat a a n de uitg maar een betrekkelijke waarde kan worden toegekend. Zo zijn enkele begrippen voor meerdere interpretaties vatbaar en het Stichtingsbestuur heeft het kollege altijd voorgehouden dat de uitslag nooit het dominante gegeven zal zijn waarop besluitvorming over de signatuur zal plaatsvinden. Als belangrijkste konklusie die uit de uitslag k a n worden getrokken ziet het kollege, dat niet meer gesproken kan worden van een exklusief rooms-katholieke instelling, zoals sommigen die zich wellicht nog denken. De hogeschool is duidelijk geëvolueerd naar een open regionale instelling van wetenschappelijk onderwijs. Het kollege verbindt hier de konklusie aan, dat het vragen van loyaliteitsverklaringen derhalve niet tot de reële mogelijkheden behoort." Het kollege heeft dit standpunt vooral ingenomen omslechts iets meer dan de helft (54%) van de hogeschoolbevolking zich nog katholiek noemt. Een derde van de respondenten rekent zich tot geen enkele levensbeschouwelijke groepering. De antwoorden zijn door het kollege uitgesplitst a a n de hand van vijf kategorieën: hoogleraren en lektoren; wetenschappelijke staf; niet-wetenschappelijke staf; studenten en tenslotte de medewerkers van de parauniversitaire instituten. Dat levert enkele interessante gegevens op: een ruime meerderheid C55%) van de hoogleraren en lektoren is voor handhaving van de katholieke signatuur; van het niet-wetenschappelijk per-
soneel kiest 51% voor een rijksinstelling; - van de studenten wil 35% de konfessionele instelling handhaven, 35% wil een rijksinstelling en 25% een bijzondere neutrale instelling. Het kollege merkt ook op dat een ruime meerderheid blijft opteren voor een stichtingsvorm, omdat het
Kollege van Bestuur voorstander van katholieke regionale instelling
in tevredenheid en wrok. De PLM-fraktie in de Hogeschoolraad laat een Jaar raadswerk nog eens de revue passeren. Pag. 4.
Energie Als we nou eens allemaal goed geïnformeerd waren geweest over wat in de wetenschap bekend was over de oplossing van dat probleem waren we dan ooit aan de kernenergie begonnen? Hoe vertel ik het de anderen? Pag. 5.
alvorens het Stichtingsbestuur een besluit zal nemen. Het zal daarbij echter uitgaan van de vaststelling dat „de gegroeide ontwikkeling in de laatste tijd naar een open instelling van wetenschappelijk onderwijs van katholieken huize, waarin echter ook anderen zich thuis moeten kunnen voelen, dient te worden voortgezet." In een nota die het kollege gaat uitbrengen a a n de Hogeschoolraad zal het uitgaan van twee citaten. Het eerste is afkomstig uit het Nijmeegse rapport-Schillebeeckx: „Onder katholiek, als predikaat van de universiteit wordt in dit rapport verstaan: een universiteit gedragen door een katholieke geloofsgemeenschap in oekomenische openheid naar alle christelijke kerken en naar de grote wereldgodsdiensten, in dialoog tevens met mensen van nietgodsdienstige levens-opties, een openheid en dialoog die de universiteit hoe langer hoe meer ook in haar konkrete organisatie en personele bezetting gestalte wil geven." En het tweede citaat komt uit de recente brief van de bisschoppen over het katholieke onderwijs, waarin de bisschoppen als algemene doelstellingen van het katholiek onderwijs aangeven:
de konfessionele alternatieven en het niet-konfessioneel bijzondere alternatief bij elkaar optelt. Of dat wel kan is zeer twijfelachtig omdat, zoals hierboven al is aangegeven, niet vaststaat wat het zwaarst weegt bij de voorstanders van de niet-konfessionele stichting.
- bijdragen tot groter rechtvaardigheid; - de verhouding tussen mensen zuiveren; - helpen de zin van het leven te ontdekken.
Het Kollege van Bestuur is nog niet gereed met het advies a a n de Hogeschoolraad die zich moet uitspreken
De Hogeschoolraad zal op 7 of 22 april zich over de signatuur uitspreken. Jacques Herraets verschijnt wekelijks
Universiteiten als vergaarbak voor werklozen. Dat kan nooit goed gaan. De GUPD was ter plekke aanwezig en Eddie Vaes bekeek achtergronden. Pag. 7.
Signatuur Prof. Loeff ziet kansen voor de wetenschap in katholieke instelling. Theologiestudent zet daar veel skepsis tegenover. Pag. 9.
Ongelijkheid moet worden opgeiieven
BWA: ^Onderzoek op maatschappij richten' Wat kun je er tegen in brengen wanneer wetenschappelijk is vastgesteld dat je voortuin de beste plaats is voor een proefboring naar gas of olie of wanneer vlak bij je huis een kerncentrale gebouwd moet worden, omdat daar voldoende koelwater aanwezig is? Wie zich tegen dergelijke ,op onderzoek gebaseerde' beslissingen wil verzetten, zal over evenveel kennis moeten beschikken als de bedenkers van die mooie plannen. Het zijn bijna per definitie de zwakste groepen in de samenleving die de grootste en meeste problemen ontmoeten en die ook de minste toegang hebben tot de bruikbare wetenschappelijke kennis. In Nederland worden jaarlijks in vmiversiteiten, onderzoek-instituten en industriële laboratoria vele honderden miljoenen uitgegeven aan
tilburgs hogeschoolblad weekblad van de katholieke-hogasohool til burg redaktle frans godfroy (hoofdredakteur), Jacques herraets, oarla van llngen. eddie vaes, angela lodder (assistente) medewerkers toine asselbergs, plet van aaseldonk, cees brinkhuizen, toine geurts, clemens graafsma, don martin, paul van der sloot, johan wiliemse officiële mededelingen buro kommunikatle cartoonist ad van haandel fotografie rien slers, tilburg druk drukkerij ]. J. a. van der wee bv, tilburg advertentie-acquisitie f. b. h. lodder kopij ^ ^ alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen In bezit van de redaktle zijn redaktle-adres / advertenties hogeschoollaan 225. tilburg telefoon (alleen voor thb): 662277 Intern 2277, kamer 207 (gebouw b) telefoon hogeschool: 669111 foto-service foto's in dit nummer kunnen worden besteld è f 2,50 per foto In het formaat 13X18 cm- telefonisch 013 - 551109 of bIJ de redaktle landelijk samenwerkingsverband gemeenschappelijke universitaire persdienst (gupd], waarbij verder aangesloten: folla clvitatis (amsterdam), quod novum (rotterdam), universiteltskrant groningen, Ih-berichten (wageningen), utrechts universiteitsblad en thd-nleuws (delft)
wetenschappelijk onderzoek. De Bond van Wetenschappelijke Arbeiders (BWA) en het Verbond van Wetenschappelijke Onderzoekers (VWO) vinden echter dat de resultaten van dat onderzoek niet altijd goed gebruikt worden en dat grote groepen in de maatschappij niet de mogelijkheid hebben om een beroep te doen op de wetenschap. Daarom moeten instituten opgericht worden die ertoe bijdragen dat deze ongelijkheid wordt opgeheven. Het idee om te komen tot de oprichting van Instituten voor Maatschappelijk Gericht Onderzoek (IMGO's) is afkomstig van het BWA-lid Joost Breuker.
groot
onderzoekspotentieel."
De IMGO's zijn ook bedoeld voor aktiegroepen. Zoveel mogelijk zullen ook deze dergeUjke groepen in het bestuur van de IMGO's vertegenwoordigd moeten zijn. In de diskussienota van BWA en VWO wordt een aantal groepen genoemd, die wel vaak onderwerp van onderzoek zijn geweest, m a a r d a a r nooit enige zeggenschap over hebben gehad: bejaarden, alkoholisten, kleine boeren, gastarbeiders, krotbewoners. „Hun problemen worden altijd weggesaneerd, in plaats dat hun mogelijkheden worden geboden ze zelf te lijf te gaan." „Het universitaire onderzoek wordt betaald uit de eerste en tweede geldstroom. Het onderzoek is in het algemeen gericht op uitbreiding van kennis, waarbij het gebruik niet in diskussie komt." De universiteiten bieden dus te beperkte mogelijkheden voor het onderzoek dat de IMGO's gaan doen. Dit betekent niet dat er geen nauwe banden kunnen zijn. De relaties kunnen betreffen: het onderzoek, kwaliteitsbewaking en onderwijs. Zo kan bijvoorbeeld gedacht worden a a n stages die studenten in een IMGO lopen. Ook zouden IMGO's wellicht gebruik kunnen maken van a p p a r a t u u r of bibhotheken van de imiversiteiten.
Hij lanceerde het idee een jaar geleden. Een werkgroep van het BWA en VWO toog aan het werk om het plan uit te werken. Het resultaat - een diskussienota over de IMGO's was onlangs op een bijeenkomst in Utrecht onderwerp van gesprek.
Overigens sluit Joost Breuker niet uit dat ook de IMGO's in een overgangsfase het karakter zullen krijgen van een bemiddelende en inventariserende instantie.
„In het bedrijfsleven en ook bij de overheid wordt de zeggenschap over het onderzoek van de opdrachtgever als heel gebnaikelijk gezien en het is dan ook niet verwonderhjk, dat het allergrootste deel van het wetenschappelijk onderzoek zich weinig gelegen laat liggen aan de problemen van degenen die niet in staat zijn wetenschappelijke kennis te kopen."
Niet alleen het te onderzoeken onderwerp is belangrijk, ook de manier waarop de onderzoeker er tegen aan kijkt en de vraag van uit welke belangen de wetenschapper redeneert, zijn van belang. Voor de IMGO's is het dan noodzakelijk te weten welke groepen wel en welke niet voor wetenschappelijke steim in aanmerking komen.
Het zal geen verbazing wekken dat BWA en VWO in de op te richten IMGO's aan de inspraak en bevoegdheid van degenen, die om het onderzoek vragen, veel aandacht besteden. Zo zal in het bestuur van een IMGO in elk geval de vakbeweging een belangrijke plaats innemen. „De vakbeweging, die de arbeidende bevolking vertegenwoordigt, beschikt nauwelijks over enige wetenschappelijke ondersteuning, terwijl haar sociale partners - de overheid en het bedrijfsleven - beschikken over een onvergetelijk
Uit de nota en diskussie op de bijeenkomst zaterdag bleek dat men d a a r nog niet uit is. Kleine middenstanders zullen zeker op stetm. van de IMGO's kimnen rekenen. Grote winkelbedrijven niet. M a a r waar ligt de grens? Hetzelfde geldt voor het erg brede overgangsgebied tussen bedreigde keuterboertjes en grote m o d e m opgezette agrarische bedrijven. Deze vragen zijn nog onbeantwoord. Het antwoord zullen de bestuurders
Joost Breuker licht diskussienota IMGO's toe. 2
van de IMGO veelal pas in de praktijk kunnen geven. Tijdens de diskussiedag over de IMGO-nota bleek dat onder andere op dit punt nogal wat verschil van mening bestaat tussen VWO en BWA. Een van de aanwezige VWO-bestuursleden wilde eerst wat duidelijker ingevuld zien, wat voor onderzoek er nu gedaan gaat worden. Hij wilde konkrete voorbeelden op tafel hebben om de diskussie een wat minder abstrakt k a r a k t e r te geven. Joost Breuker daarentegen vond dal daarin het gevaar schuilt dat de onderzoeker zich weer op een traditionele, elitaire manier gaat opstellen. Je wekt wéér de indruk dat het de onderzoekers en niet de gebruikers zijn die uitmaken wat onderzocht wordt en hoe dat moet gebeuren. De IMGO's willen juist dat deze verhoudingen eens doorbroken worden. Het VWO wil echter zijn toestemming aan de IMGO's nog niet geven voordat wat konkretere plannen op tafel liggen. Het VWO bleef er echter moeite mee hebben: „Waar praten we anders dan over als er geen voorbeelden zijn. Dan kunnen we toch geen voorstel doen". Joost Breuker is ervan overtuigd dat die voorbeelden gemakkelijk te geven zijn. Hij heeft kontakt gehad met medewerkers van de Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV), die de plannen voor de IMGO's binnen de FNV aan de orde hebben gesteld. Volgens Joost Breuker staat men d a a r zeer positief tegenover dit initiatief. „Het is niet moeiUjk om bij de FNV een lange hjst te krijgen van problemen die voor hen nog onoplosbaar zijn". Ch. G UU/GUPD
ISO wil andere studiefinanciering Het Interuniversitair Studentenoverleg (ISO), .het samenwerkingsverband van de gematigde studentengroeperingen', heeft ernstige bezwaren gemaakt tegen de voorstellen van staatssekretaris Klein inzake de studiefinanciering. De staatssekretaris wil volgens het ISO de Tweede Kam e r verleiden tot een principeuitspraak over zijn plannen, waarbij in het midden moet worden gelaten, wat de werkelijke hoogte van de studiebeursbedragen zal zijn. Dit betekent dat studerenden de dupe zouden worden. Het ISO oppert zelf het den worden. Het ISO oppert zeis als alternatief: een systeem waarbij de a a n studerenden uit te keren gelden ter voorziening in het levensonderhoud worden verkregen door het heffen van premies van hen, die zelf bijvoorbeeld drie jaar of langer van deze vorm van studiefinanciering gebruik hebben gemaakt. Het ISO gaat uit van zelfstandigheid van studerenden door financiële onafhankelijkheid en van geUjke behandeling van alle studerenden boven achttien jaar in financieel opzicht.
i51«
Klein: „Beleidsindikaties nodig om parlement rel(ening te presenteren" De vorige maand verraste staatssekretaris dr. G. Klein van O. en W . universitair Nederland met zijn ,Beleidsindikaties' voor de jaren tot 1983. Er wordt een voor het W O weinig rooskleurig beeld in geschetst: alle instellingen samen op de nullijn - ongeacht de groeiende studentenaantallen - en tussen de instellingen een herverdeling van de middelen. Het zat de universiteiten en hogescholen niet lekker: nog dezelfde week stuurde de Permanente Planningskommissie van de Akademische Raad, waarin de planners van de instellingen samenspreken, een boze brief naar de staatssekretaris. De kommissie waarin W O en H B O met het ministerie overleggen, het Plannings Overleg Orgaan, vergaderde op 3 maart. O o k daar viel veel bitters te beluisteren, want de ,Beleidsindikaties' worden gevoeld als een doorkruising van het overleg dat daar pleegt te worden gevoerd. Johan Kortenray en Charles Groenhuysen gingen voor de G U P D naar dr. Klein toe en gaven hem de gelegenheid tot een w e e r w o o r d . Is de nota Beleidsindikatie nu als diktaat of als diskussiestuk te beschouwen? „Je zou van de beleidsmdikaties kunnen zeggen, dat ze in zoverre een diktaat aan de instellingen opleggen, dat ik nu zeg: mensen we moeten een begin maken met de kwalitatieve aktiviteiten van de planning. Anders gezegd: ik geef jullie een aantal randvoorwaarden en nu moeten jullie aangeven wat binnen dat kader noodzakelijk wordt geacht en waar knelpunten ontstaan. Die informatie moet nu op tafel komen, opdat wij hier in Den Haag onze beleidsvoornemens voor de komende jaren zorgvuldig kunnen beargumenteren. Beleidsvoornemens, die dan weer, zowel binnen de regering als naar de instellingen toe, ter dishussie gesteld zullen worden. En die diskussie zal dan ongetwijfeld erg gewenst zijn, want dan zal wel blijken hoeveel verschillende meningen er over de gewenste ontwikkeling van het wetenschappelijk onderwijs ontstaan." Klein konstateert, dat de wensen en verlangens van de Nederlandse bevolking enorm zijn: geen numerus fixus, alle studenten n a a r de universiteit en de studierichting van h u n keuze, kontinuering van grensverleggend onderzoek, handhaving van de kwaliteit van het onderwijs, meer hartchirurgie en nierdialyse in de akademische ziekenhuizen, enz. „Kortom: het kan niet op. Welnu, ik vind het voor de instellingen erg belangrijk, dat ik of een opvolger hier straks in Den Haag namens hen de rekening kan presenteren. Zodat we op een gegeven moment kunnen zeggen: wat willen jullie? Dat we aan alle verlangens tegemoet komen en alle knelpunten wegwerken? Best, dat kan heel eenvoudig, maar dan moet je ons wel zo en zoveel geld geven. Willen jullie dat niet? Prachtig, maar dan zal er wel een keus moeten worden gemaakt. De instellingen hebben er het grootste belang bij dat die diskussie hier in Den Haag de komende jaren op gang zal komen. Gebeurt dat niet, dan blijven We in de situatie steken - en het gevaar daarvan moet niet onder-
schat worden - dat het aantal verlangens toeneemt, er daardoor meer aktiviteiten ontwikkeld worden, zonder dat men daaruit bij het voteren van de gelden konsekwenties wil trekken." De staatssekretaris meent, dat in zo'n toestand het beeld blijft bestaan (,ook binnen het kabinet wellicht'), dat het allemaal nog wel moet kunnen. „En waarom kan het nog wel? Omdat het onderzoek zo'n fijne buffer is. Nog meer wensen? Niets aan de hand, als we niet uitkomen, laten we de mensen nog maar wat meer onderwijs geven. Natuurlijk kan dat, maar omdat er geen duidelijke keuze gemaakt is, zien we ondertussen wel dat, met name bij de gammafakulteiten, het onderzoek er volledig onderdoor gaat. Welnu, ik vind dat een ontoelaatbare situatie en heb daarom ook een bepaalde hoeveelheid onderzoek in de beleidsindikaties veiliggesteld." Klein spreekt al met al liever van een exercitie dan van een diktaat: „Ik kan er geen praatje bij de haard aan vooraf laten gaan, maar geen enkel misverstand: de beleidsindikaties hebben naar mijn mening wel een zodanig realistisch gehalte, dat bijvoorbeeld de staf-studentratio's die ik heb aangegeven, niet irreëel zijn. Maar als men in een fakulteit vindt dat men op een aantal punten met die randvoorwaarden niet uit de voeten kan, dan moet men die zaken als een knelpunt opvoeren. Met argumenten natuurlijk."
overkapaciteit naar een andere fakulteit, de rechtspositie van een aantal wetenschappelijk medewerkers in het geding komt, dan zeg ik: meld dat dan als een knelpunt aan." Is de nullijn tot 1983 nu een onwrikb a a r uitgangspunt of k a n d a a r a a n in een later stadium nog gesleuteld worden? „Als ik straks de gevraagde gegevens van de instellingen hier op tafel heb liggen, zal ik op een gegeven moment naar de regering en het parlement stappen en zeggen: heren, hier heeft u het! Ik heb het bekeken, ik vind dat wij een maximum aan doelmatigheid hebben aangehouden, ik heb op die en die punten nog aan de instellingen moeten toegeven, maar we zijn samen tot de konklusie gekomen dat we er niet uitkomen om het totale karwei te klaren. Zegt u maar, wat u wilt. Moeten de universiteiten minder aan onderzoek doen? Geeft u mij
we drukken maar door... en dat kunnen we, omdat we nog steeds tegen zeer konkurrerende prijzen leveren. u kunt daarvan profiteren door gewoon eens offerte te vragen. dat kunt u doen door te schrijven, op te bellen of even binnen te lopen.
gewoon doen!
Evenzeer zal er daarentegen gekeken moeten worden of sommige fakulteiten niet een overkapaciteit hebben en wat d a a r dan mee moet gebeuren. „Het is geen vrijblijvende excercitie, nee, we hebben hier te maken met een aktiviteit voor de fakulteiten om te achterhalen wat men strikt noodzakelijk acht, wat men wenst en waar men volgens de normen van de beleidsindikaties op een overkapaciteit stuit. Komt men dan vervolgens tot de konklusie dat bijvoorbeeld door het overhevelen van de
drukkerij van der wee koestraat 83-85 - tilburg telefoon 013-423137
de bevoegdheid om makkelijker met numeri fixi te kunnen werken? Of geeft u ons meer geld? Ik zou wel eens willen weten wat het antwoord op dit soort vragen zal zijn, want het is natuurlijk erg leuk om meneer Wiegel op de televisie te horen zeggen dat, als er in de volgende rit bezuinigd moet worden, dat dan in de sociale sektor en in het wetenschappelijk onderwijs moet gebeuren, maar aan de andere kant hoor ik van diezelfde partij prachtige verhalen over de arme student die voor de tweede keer is uitgeloot. Dit soort toestanden zul je houden zolang de universiteiten in Den Haag niet de rekening kunnen presenteren. Ik vind het erg belangrijk dat men ervan doordrongen raakt, dat, als men vindt dat vrijwel alles moet gebeuren, daar dan het benodigde geld voor is, want tot die konklusie zal men wel komen. Welnu, dan zullen we besprekingen moeten invoeren." M a a r voordat Klein n a a r het parlement en het kabinet stapt, zal er eerst door de instellingen wat betreft de doelmatigheid een en ander moeten worden verbeterd: „Ik ga pas naar het parlement als ik het onderste uit de kan heb gehaald en dat is nu nogi niet het geval. Dat blijkt ook uit deze indikaties, die wel degelijk een aanduiding geven van wat er op het punt van doelmatigheid allemaal nog kan gebeuren." De staatssekretaris vindt de kritiek op de .Beleidsindikaties' zwaar overtrokken. Alsof het al beleid zou zijn. „Het is uitdrukkelijk niet de bedoeling om de universiteiten met deze beleidsindikaties in een fuik te laten lopen. Ik ga er echter wel vanuit, dat de universiteiten eraan meewerken. Weigeren is er niet bij," is het vastberaden standpim^t van de bewindsman. De dreigementen van met name de Universiteit van Amsterdam om het overleg te boykotten worden door Klein dan ook kordaat gepareerd: „Geen misverstand: men is voor honderd procent gesubsidieerd. Natuurlijk is de sfeer in sommige universiteitssteden erg interessant, maar ik neem aan dat men ook in de toekomst prijs blijft stellen op subsidiëring." Johan Kortenray Charles Groenhuijsen (GUPD) thb 19 - 18 maart 1977
Ongelijkheid moet worden opgeheven
BWA: ^Onderzoek op maatschappij richten' Wat kun je er tegen in brengen wanneer wetenschappelijk is vastgesteld dat je voortuin de beste plaats is voor een proefboring naar gas of olie of wanneer vlak bij je huis een kerncentrale gebouwd moet worden, omdat daar voldoende koelwater aanwezig is? Wie zich tegen dergelijke ,op onderzoek gebaseerde' beslissingen wil verzetten, zal over evenveel kennis moeten beschikken als de bedenkers van die mooie plannen. Het zijn bijna per definitie de zwakste groepen in de samenleving die de grootste en meeste problemen ontmoeten en die ook de minste toegang hebben tot de bruikbare wetenschappelijke kennis. In Nederland worden jaarlijks in universiteiten, onderzoek-instituten en industriële laboratoria vele honderden miljoenen uitgegeven aan
tilburgs hogeschoolblad weekblad van de katholieke hogeschool til burg rsdaktle frans godfroy (hoofdredakteur), lacciueB herraets, carla van llngen, eddie vaes, angela lodder (assistente) medewerkers toine asselbergs, plet van asseldonk, cees brinkhuizen, toine geurts, clemens graafsma, don martin, paul van der sloot, johan wiliemse officiële mededelingen buro kommunikatle cartoonist ad van haandel fotografie rien slers, tilburg druk drukkerij J. j . a. van der wee bv, tilburg advertentle-acquIslUe f. b. h. lodder kopij alle kopij moet uiterlijk op donderdag de week vóór het verschijnen In bezit van de redaktie zijn redaktle-adres / advertenties hogeschoollaan 225. tilburg telefoon (alleen voor thb): 662277 Intern 2277, kamer 207 (gebouw b) telefoon hogeschool; 669111 foto-service foto's in dit nummer kunnen worden besteld è f 2,50 per foto In het formaat 13 X 18 cm: telefonisch 013-551109 of blJ de redaktie landelijk samenwerkingsverband gemeenschappelijke universitaire persdienst (gupd), waarbij verder aangesloten: folla civltatls (amsterdam), quod novum (rotterdam), univerelteltskrant groningen, lf>-berichten (wagenlngen), utrechts universiteitsblad en thd-nleuws (delft)
wetenschappelijk onderzoek. De Bond van Wetenschappelijke Arbeiders (BWA) en het Verbond van Wetenschappelijke Onderzoekers (VWO) vinden echter dat de resultaten van dat onderzoek niet altijd goed gebruikt worden en dat grote groepen in de maatschappij niet de mogelijkheid hebben om een beroep te doen op de wetenschap. Daarom moeten instituten opgericht worden die ertoe bijdragen dat deze ongelijkheid wordt opgeheven. Het idee om te komen tot de oprichting van Instituten voor Maatschappelijk Gericht Onderzoek (IMGO's) is afkomstig van het BWA-lid Joost Breuker.
groot
onderzoekspotentieel."
De IMGO's zijn ook bedoeld voor aktiegroepen. Zoveel mogelijk zullen ook deze dergelijke groepen in het bestuur van de IMGO's vertegenwoordigd moeten zijn. In de diskussienota van BWA en VWO wordt een aantal groepen genoemd, die wel vaak onderwerp van onderzoek zijn geweest, m a a r d a a r nooit enige zeggenschap over hebben gehad: bejaarden, alkoholisten, kleine boeren, gastarbeiders, krotbewoners. „Hun problemen worden altijd weggesaneerd, in plaats dat hun mogelijkheden worden geboden ze zelf te lijf te gaan." „Het universitaire onderzoek wordt betaald uit de eerste en tweede geldstroom. Het onderzoek is in het algemeen gericht op uitbreiding van kennis, waarbij het gebruik niet in diskussie komt." De universiteiten bieden dus te beperkte mogelijkheden voor het onderzoek dat de IMGO's gaan doen. Dit betekent niet dat er geen nauwe banden kunnen zijn. De relaties kunnen betreffen: het onderzoek, kwaliteitsbewaking en onderwijs. Zo kan bijvoorbeeld gedacht worden aan stages die studenten in een IMGO lopen. Ook zouden IMGO's wellicht gebruik kunnen maken van a p p a r a t u u r of bibhotheken van de universiteiten.
Hij lanceerde het idee een jaar geleden. Een werkgroep van het BWA en VWO toog a a n het werk om het plan uit te werken. Het resultaat - een diskussienota over de IMGO's was onlangs op een bijeenkomst in Utrecht onderwerp van gesprek.
Overigens sluit Joost Breuker niet uit dat ook de IMGO's in een overgangsfase het k a r a k t e r zullen krijgen van een bemiddelende en inventariserende instantie.
„In het bedrijfsleven en ook bij de overheid wordt de zeggenschap over het onderzoek van de opdrachtgever als heel gebruikelijk gezien en het is dan ook niet verwonderhjk, dat het allergrootste deel van het wetenschappelijk onderzoek zich weinig gelegen laat liggen aan de problemen van degenen die niet in staat zijn wetenschappelijke kennis te kopen."
Niet alleen het te onderzoeken onderwerp is belangrijk, ook de manier waarop de onderzoeker er tegen aan kijkt en de vraag van uit welke belangen de wetenschapper redeneert, zijn van belang. Voor de IMGO's is het dan noodzakelijk te weten welke groepen wel en welke niet voor wetenschappelijke steun in aanmerking komen.
Het zal geen verbazing wekken dat BWA en VWO in de op te richten IMGO's aan de inspraak en bevoegdheid van degenen, die om het onderzoek vragen, veel aandacht besteden. Zo zal in het bestuur van een IMGO in elk geval de vakbeweging een belangrijke plaats innemen. „De vakbeweging, die de arbeidende bevolking vertegenwoordigt, beschikt nauwelijks over enige wetenschappelijke ondersteuning, terwijl haar sociale partners - de overheid en het bedrijfsleven - beschikken over een onvergetelijk
Uit de nota en diskussie op de bijeenkomst zaterdag bleek dat men d a a r nog niet uit is. Kleine middenstanders zullen zeker op steun van de IMGO's kunnen rekenen. Grote winkelbedrijven niet. M a a r waar ligt de grens? Hetzelfde geldt voor het erg brede overgangsgebied tussen bedreigde keuterboertjes en grote m o d e m opgezette agrarische bedrijven. Deze vragen zijn nog onbeantwoord. Het antwoord zullen de bestuurders
Joost Breuker licht diskussienota IMGO's toe. 2
van de IMGO veelal pas in de praktijk kunnen geven. Tijdens de diskussiedag over de IMGO-nota bleek dat onder andere op dit punt nogal wat verschil van mening bestaat tussen VWO en BWA. Een van de aanwezige VWO-bestuursleden wilde eerst wat duidelijker ingevuld zien, wat voor onderzoek er nu gedaan gaat worden. Hij wilde konkrete voorbeelden op tafel hebben om de diskussie een wat minder abstrakt k a r a k t e r te geven Joost Breuker daarentegen vond dat daarin het gevaar schuilt dat de onderzoeker zich weer op een traditionele, elitaire manier gaat opstellen. Je wekt wéér de indruk dat het de onderzoekers en niet de gebruikers zijn die uitmaken wat onderzocht wordt en hoe dat moet gebeuren. De IMGO's willen juist dat deze verhoudingen eens doorbroken worden. Het VWO wil echter zijn toestemming aan de IMGO's nog niet geven voordat wat konkretere plannen op tafel liggen. Het VWO bleef er echter moeite mee hebben: „Waar praten we anders dan over als er geen voorbeelden zijn. Dan kunnen we toch geen voorstel doen". Joost Breuker is ervan overtiiigd dat die voorbeelden gemakkelijk te geven zijn. Hij heeft kontakt gehad met medewerkers van de Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV), die de plannen voor de IMGO's binnen de FNV aan de orde hebben gesteld. Volgens Joost Breuker staat men d a a r zeer positief tegenover dit initiatief. „Het is niet moeiUjk om bi] de FNV een lange Ujst te krijgen van problemen die voor hen nog onoplosbaar zijn". Ch. G UU/GUPD
ISO wil andere studiefinanciering Het Interuniversitair Studentenoverleg (ISO), ,het samenwerkingsverband van de gematigde studentengroeperingen', heeft ernstige bezwaren gemaakt, tegen de voorstellen van staatssekretaris Klein inzake de studiefinanciering. De staatssekretans wil volgens het ISO de Tweede Kam e r verleiden tot een principeuitspraak over zijn plannen, waarbij ia het midden moet worden gelaten, wat de werkelijke hoogte van de studiebeursbedragen zal zijn. Dit betekent dat studerenden de dupe zouden worden. Het ISO oppert zelf het den worden. Het ISO oppert zeis als alternatief: een systeem waarbij de a a n studerenden uit te keren gelden ter voorziening in het levensonderhoud worden verkregen door het heffen van premies van hen, die zelf bijvoorbeeld drie jaar of langer van deze vorm van studiefinanciering gebruik hebben gemaakt. Het ISO gaat uit van zelfstandigheid van studerenden door financiële onafhankelijkheid en van gelijke behandeling van alle studerenden boven achttien jaar in financieel opzicht.
Klein: „Beleidsindikaties nodig om parlement rei(ening te presenteren" De vorige maand verraste staatssekretaris dr. G. Klein van O. en W. unJversitair Nederland met zijn ,Beleidsindikaties' voor de jaren tot 1983. Er wordt een voor het WO weinig rooskleurig beeld in geschetst: alle instellingen samen op de nullijn - ongeacht de groeiende studentenaantallen - en tussen de instellingen een herverdeling van de middelen. Het zat de universiteiten en hogescholen niet lekker: nog dezelfde week stuurde de Permanente Planningskommissie van de Akademische Raad, waarin de planners van de instellingen samenspreken, een boze brief naar de staatssekretaris. De kommissie waarin WO en HBO met het ministerie overleggen, het Plannings Overleg Orgaan, vergaderde op 3 maart. Ook daar viel veel bitters te beluisteren, want de ,Beleidsindikaties' worden gevoeld als een doorkruising van het overleg dat daar pleegt te worden gevoerd. Johan Kortenray en Charles Groenhuysen gingen voor de GUPD naar dr. Klein toe en gaven hem de gelegenheid tot een weerwoord. Is de nota Beleidsindikatie n u als diktaat of als diskussiestuk te beschouwen? „Je zou van de beleidsmdikaties kunnen zeggen, dat ze in zoverre een diktaat aan de instellingen opleggen, dat ik nu zeg: mensen we moeten een begin maken met de kwalitatieve aktiviteiten van de planning. Anders gezegd: ik geef jullie een aantal randvoorwaarden en nu moeten jullie aangeven wat binnen dat kader noodzakelijk wordt geacht en waar knelpunten ontstaan. Die informatie moet nu op tafel komen, opdat wij hier in Den Haag onze beleidsvoornemens voor de komende jaren zorgvuldig kunnen beargumenteren. Beleidsvoornemens, die dan weer, zowel binnen de regering als naar de instellingen toe, ter diskussie gesteld zullen worden. En die diskussie zal dan ongetwijfeld erg gewenst zijn, want dan zal wel blijken hoeveel verschillende meningen er over de gewenste ontwikkeling van het wetenschappelijk onderwijs ontstaan." Klein konstateert, dat de wensen en verlangens van de Nederlandse bevolking enorm zijn: geen numerus fixus, alle studenten n a a r de universiteit en de studierichting van h u n keuze, kontinuering v a n grensverleggend onderzoek, handhaving van de kwaliteit van het onderwijs, meer hartchirurgie en nierdialyse in de akademische ziekenhuizen, enz. „Kortom: het kan niet op. Welnu, ik vind het voor de instellingen erg belangrijk, dat ik of een opvolger hier straks in Den Haag namens hen de rekening kan presenteren. Zodat we op een gegeven moment kunnen zeggen: wat willen jullie? Dat we aan alle verlangens tegemoet komen en alle knelpunten wegwerken? Best, dat kan heel eenvoudig, maar dan moet je ons wel zo en zoveel geld geven. Willen jullie dat niet? Prachtig, maar dan zal er wel een keus moeten worden gemaakt. De instellingen hebben er het grootste belang bij dat die diskussie hier in Den Haag de komende jaren op gang zal komen. Gebeurt dat niet, dan blijven We in de situatie steken - en het gevaar daarvan moet niet onder-
overkapaciteit naar een andere fakulteit, de rechtspositie van een aantal wetenschappelijk medewerkers in het geding komt, dan zeg ik: meld dat dan als een knelpunt aan."
schat worden - dat het aantal verlangens toeneemt, er daardoor meer aktiviteiten ontwikkeld worden, zonder dat men daaruit bij het voteren van de gelden konsekwenties wil trekken."
Is de nullijn tot 1983 n u een onwrikb a a r uitgangspunt of k a n d a a r a a n in een later stadium nog gesleuteld worden? „Als ik straks de gevraagde gegevens van de instellingen hier op tafel heb liggen, zal ik op een gegeven moment naar de regering en het parlement stappen en zeggen: heren, hier heeft u het! Ik heb het bekeken, ik vind dat wij een maximum aan doelmatigheid hebben aangehouden, ik heb op die en die punten nog aan de instellingen moeten toegeven, maar we zijn samen tot de konklusie gekomen dat we er niet uitkomen om het totale karwei te klaren. Zegt u maar, wat u wilt. Moeten de universiteiten minder aan onderzoek doen? Geeft u mij
De staatssekretaris meent, dat in zo'n toestand het beeld blijft bestaan (,ook binnen het kabinet wellichf), dat het allemaal nog wel moet kunnen. „En waarom kan het nog wel? Omdat het onderzoek zo'n fijne buffer is. Nog meer wensen? Niets aan de hand, als we niet uitkomen, laten we de mensen nog maar wat meer onderwijs geven. Natuurlijk kan dat, maar omdat er geen duidelijke keuze gemaakt is, zien we ondertussen wel dat, met name bij de gammafakulteiten, het onderzoek er volledig onderdoor gaat. Welnu, ik vind dat een ontoelaatbare situatie en heb daarom ook een bepaalde hoeveelheid onderzoek in de beleidsindikaties veiliggesteld."
we drukken maar door...
Klein spreekt al met al liever van een exercitie d a n van een diktaat: „Ik kan er geen praatje bij de haard aan vooraf laten gaan, maar geen enkel misverstand: de beleidsindikaties hebben naar mijn mening wel een zodanig realistisch gehalte, dat bijvoorbeeld de staf-studentratio's die ik heb aangegeven, niet irreëel zijn. Maar als men in een fakulteit vindt dat men op een aantal punten met die randvoorwaarden niet uit de voeten kan, dan moet men die zaken als een knelpunt opvoeren. Met argumenten natuurlijk."
en dat kunnen we, omdat we nog steeds tegen zeer konkurrerende prijzen leveren. u kunt daarvan profiteren door gewoon eens offerte te vragen. dat kunt u doen door te sclirijven, op te bellen of even binnen te lopen.
gewoon doen!
Evenzeer zal er daarentegen gekeken moeten worden of sommige fakulteiten niet een overkapaciteit hebben en wat d a a r dan mee moet gebeuren. „Het is geen vrijblijvende excercitie, nee, we hebben hier te maken met een aktiviteit voor de fakulteiten om te achterhalen wat men strikt noodzakelijk acht, wat men wenst en waar men volgens de normen van de beleidsindikaties op een overkapaciteit stuit. Komt men dan vervolgens tot de konklusie dat bijvoorbeeld door het overhevelen van de
drukkerij van der wee koestraat 83-85 - tilburg telefoon 013-423137
de bevoegdheid om makkelijker met numeri fixi te kunnen werken? Of geeft u ons meer geld? Ik zou wel eens willen weten wat het antwoord op dit soort vragen zal zijn, want het is natuurlijk erg leuk om meneer Wiegel op de televisie te horen zeggen dat, als er in de volgende rit bezuinigd moet worden, dat dan in de sociale sektor en in het wetenschappelijk onderwijs moet gebeuren, maar aan de andere kant hoor ik van diezelfde partij prachtige verhalen over de arme student die voor de tweede keer is uitgeloot. Dit soort toestanden zul je houden zolang de universiteiten in Den Haag niet de rekening kunnen presenteren. Ik vind het erg belangrijk dat men ervan doordrongen raakt, dat, als men vindt dat vrijwel alles moet gebeuren, daar dan het benodigde geld voor is, want tot die konklusie zal men wel komen. Welnu, dan zullen we besprekingen moeten invoeren." M a a r voordat Klein n a a r het parlement en het kabinet stapt, zal er eerst door de instellingen wat betreft de doelmatigheid een en ander moeten worden verbeterd: „Ik ga pas naar het parlement als ik het onderste uit de kan heb gehaald en dat is nu nogi niet het geval. Dat blijkt ook uit deze indikaties, die wel degelijk een aanduiding geven van wat er op het punt van doelmatigheid allemaal nog kan gebeuren." De staatssekretaris vindt de kritiek op de .Beleidsindikaties' zwaar overtrokken. Alsof het al beleid zou zijn. „Het is uitdrukkelijk niet de bedoeling om de universiteiten met deze beleidsindikaties in een fuik te laten lopen. Ik ga er echter wel vanuit, dat de universiteiten eraan meewerken. Weigeren is er niet bij," is het vastberaden standpunt van de bewindsman. De dreigementen v a n met name de Universiteit van Amsterdam om h e t overleg te boykotten worden door Klein dan ook kordaat gepareerd: „Geen misverstand: men is voor honderd procent gesubsidieerd. Natuurlijk is de sfeer in sommige universiteitssteden erg interessant, maar ik neem aan dat men ook in de toekomst prijs blijft stellen op subsidiëring." Johan Kortenray Charles Groenhuijsen (GUPD)
3
t h b 19 - 18 m a a r t 1977
.Reaktionair' is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst
ABVA-groep los van Breed Front Om eventuele misverstanden te voorkomen wil het bestuur van de ABVA-groep KHT er op wijzen, dat tussen de ABVAen de Breed Front-groepering geen formele relatie bestaat, zoals misschien begrepen zou kunnen worden uit het artikel in het THB over de kandidaatstelling. Dat leden van de ABVA zich kandidaat stellen voor de Hogeschoolraad vinden wij een zeer goede zaak, maar die leden doen dat op persoonlijke titel en zij kunnen zelf uitmaken onder welke noemer zij dat wensen te doen. Vandaar dat gekonstateerd kan worden dat op de kandidatenlijsten van zowel PLM als Breed Front aktieve ABVA-leden voorkomen. De ABVA tracht de belangen van het personeel zo goed mogelijk te behartigen en doet dit onder andere via haar fraktie in het Georganiseerd Overleg. Zij verwacht dat binnen de Hogeschoolraad de frakties van Breed Front en PLM en hopelijk ook anderen voor de belangen van het personeel op de bres zullen staan. De programma's van de diverse groeperingen zullen door de ABVA op dat punt nauwlettend worden bestudeerd. Bestuur ABVA-groep KHT
Hoe verging het de PLM in de lopende raadsperiode: een terugblilc Sommige voorvallen maken zo'n diepe indruk op mensen dat daarvoor niet teruggegaan hoeft te worden in de stoffige boeken om de feiten en gebeurtenissen weer eens op een rij te zetten Zo is dat ook met de start van de tweede raadsperiode waarin de PLM-fraktie in de Hogeschoolraaad zou g a a n optreden. Al voor dat de periode formeel inging zijn er punten aan de orde gekomen die tot op heden nog h u n stempel drukken op de gang van zaken in de Hogeschoolraad. Het samenstellen van een goed bestuur is moeilijk, kennelijk zo moeilijk dat de Hogeschoolraad, het Kollege van Dek a n e n en het Stichtingsbestuur er niet in geslaagd zijn om een drietal personen te benoemen of voor te dragen, die een hecht bestuursteam zouden kunnen vormen. Hiermee doelen wij op de procedures tot .benoeming' tot rektor van prof. Jeukens en de daaropvolgende .benoeming' van derde lid Van den Heuvel. Bij alle wat meer omvattende punten in de raad, waarbij ook de PLM aktief geweest is, bleek telkens de onwerkbaarheid van ,het Kollege'. Zo zijn daar de DOO-nota, de benoeming van de sekretaris. de begroting 1976, de studentenvoorzieningen, allemaal punten die tot in den treure op de hogeschoolraadsagenda zijn verschenen zonder dat een wel overwogen voorbereiding h a d plaatsgevonden, waarbij al rekening was gehouden met standpunten en meningen uit de raad. En zonder n u te stellen dat het Kollege van Bestuur geen eigenstandige
Gedonder Tussen de Starfighters door viel de afgelopen weken binnen de muren van de hogeschool het ritmisch gestamp te beluisteren van twee fikse heistellingen die op de hoek Hogeschoollaan-Cobbenhagelaan de fundamenten van de serviceflat ,Koninxhoek' de bodem in stonden te jagen. Het lawaai annex getril was voor de bewoners van de aangrenzende Kasteel Montfoortstraat en Kasteel Nijenrodestraat niet te harden. Dus toog onmiddellijk een delegatie van de bewoners met een bezwaarschrift n a a r het stadhuis met het verzoek de heivergunning van aannemer Eijkelenburg (jadezelfde) in te trekken. Daarop kwamen vier ambtenaren ter plekke het oor te luister leggen. Hun konklusie; het kon er nog wel mee door, even volhouden nog. Bezwaarschrift niet gegrond dus. De bewoners gingen toen hogerop bij de Raad van State, m a a r ook d a a r geen sukses. Volgens de Afdeling Geschillen h a d de gemeen-
te afdoende bewezen dat geen ondraaglijke overlast werd veroorzaakt. De advokaat van de omwonenden, mr. Cees Swagemakers, pleitte tevergeefs voor toepassing van een andere fundering via het zogenaamde .schroefwortelsysteem'. Deze methode komt wel duurder uit, m a a r voor de 66 luxe flats die op zo'n drie ton per stuk komen, m a g
t a a k zou hebben bij de beleidsvoorbereiding, gaat het ons te ver om te stellen dat het kollege dus ook geen rekening zou moeten houden met meningen uit de raad. Een van de meer gelukkige punten is geweest dat de raad met het kollege een nieuwe werkwijze is over-
Naar verkiezing:
Partij Links van iiet iVlidden In onze verkiezingsserie nu een terugblik door de PLM. De volgende keer komt Breed Front aan het woord.
eengekomen waarbij het kollege of vertegenwoordigers daarvan kommissievergaderingen (kunnen) bijwonen zodat meningen of misverstanden (die niet alleen bij raadsleden kunnen bestaan) op een vroeger moment a a n het licht komen.
Konkrete punten In het begin van de raadsperiode speelde de opvolging van de sekretaris van de hogeschool. De PLM heeft meegewerkt aan een procedure, die inspraak vanuit diverse groeperingen mogelijk maakte. Het kollege wenste hierin echter niet erg
dat geen n a a m hebben. En bovendien, zo pleitte de jonge raadsman, hebben die ambtenaren een p a a r kwartier vrijwillig staan te luisteren, terwijl de omwonenden de hele dag met het lawaai zitten opgescheept. Dat ambtenaren niet weten wat voor een geluidsoverlast door heien kan worden veroorzaakt, kunnen de bewoners van de Heuvelstraat en omgeving wel beamen. Toen het gemeentehuis werd gebouwd werden de heipalen de grond in .gestampt'. Maar toen het gemeentehuis er eenmaal stond is er nóch voor het kantoorgebouw op de hoek Heuvelstraat-Willem Il-straat, nóch voor de ,Katterug' op die manier geheid. Bij die twee gebouwen werd de lawaailoze ,schroefwortelmethode' toegepast
Initiëren In de Nota Personeelsbeleid wordt op veel plaatsen onnodig en onbegrijpelijk woordgebruik gebezigd.
tegemoetkomend te zijn. zodat zelfs een buitengewone (avond) vergadering nodig was om drie PLM-moties te behandelen. Om voortgang te geven aan meer vanaf de basis onderbouwd beleid kwam de PLM met een motie tot het bijstellen én behandelen van beleidsnota's door KvB en HR. Deze motie werd aanvaard. Tijdens deze periode zijn twee begrotingsbehandelingen a a n de orde geweest. De laatste, in januari van dit jaar, was goed voorbereid door kollege enHBC en werd bijna opvallend eensgezind tot een goed einde gebracht. In tegenstelling tot de behandeling in januari 1976 was de rektor niet aanwezig. Toen wist de rektor op het moment van stemming zo te frustreren dat een tweede vergadering nodig was. De HBC stelde namelijk voor gelden te parkeren, waartoe de rektor de raad het recht betwistte. Ten aanzien van de onderzoekspool heeft de PLM gepoogd een verbinding tot stand te brengen tussen het onderzoek van de diverse fakulteiten der verdere stimulering. De onderzoekpool is er gekomen, doch de samenstelling van de toewijzingskommissie was voor de PLM reden om de raadszaal te verlaten en daarmee de stemming te blokkeren. Zonder enige schriftelijke voorbereiding of vooroverleg werden ter plekke drie n a m e n van hoogleraren uit de achterzak van het kollege getoverd Volgens PLM was deze procedure niet korrekt en deed de eenzijdigheid van het voorstel geen recht aan de onderzoekkwaliteiten van wetenIVervolg op pagina 81
Ad van Beers (kandidaat .Breed Front' voor de HSR) merkte bijvoorbeeld het volgende op: op pagina 24 van de nota staat: ..Naast de meest recente uitbreiding tekent zich een meer gestniktureerde en inhoudelijke benadering af. waarbij de begeleidende rol verder verschuift naar een beleidsvoorbereidende en initiërende aanpak." Nu is .initieel' een woord dat in personeelszakenverband zeer gangbaar is, denk m a a r aan de zogenaamde .initiale loonsverhoging' die zelfs een staking waard was. Initieel is afgeleid van het woord initiatief en heeft dus te maken met nieuw, beginnend, enzovoort. .Initiëren' is echter volgens het woordenboek inwijden (bijvoorbeeld van priesters en dergelijke). Zelfs bij de dienst personeelszaken is men in de war geraakt door de diskussie over de konfessionaliteit. Overigens wijst Van Beers er terecht op dat dit soort moeilijk doenerij met onze moedertaal de kommunikatie hier op de hogeschool al veel te lang heeft bemoeilijkt.
Wie wil meer over wetenschap weten? Informatiakloof beletsel óf aansporing voor voorliclitingsdienst Ais in een land als Nederland hooguit één procent van de bevolking ,rijp' is om kennis te nemen van de ontwikkelingen in de wetenschapswereld, welke konklusie moet je dan trekken: dat er in zo'n land geen plaats is voor een wetenschappelijke voorlichtingsdienst óf dat er niets harder nodig is dan een voorlichtingsdienst die als de bliksem dat percentage gaat opvijzelen? In het eerste geval is de oprichting van een dienst verloren moeite en weggegooid geld, zeker wanneer er al genoeg kanalen voorhanden zijn om die één procent te geven waar zij om vraagt. In het tweede geval zal minister Trip er zeker toe overgaan een Dienst Wetenschapsvoorlichting onder te brengen bij de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. De minister verzocht eind 1975 de KNAW om „een onderzoek naar behoefte aan en mogelijkheden van een wetenschappelijke voorlichtingsdienst, in overeenstemming met de doelstellingen ten aanzien van wetenschapsbeleid en wetenschapsvoorlichting zoals die geformuleerd zijn m de Nota Wetenschapsbeleid". Daarop stelde het Akademiebestuur een Voorlopige Wetenschappelijke Voorlichtingsdienst in, waarvan een begeleidinskonunissie eind vorig jaar op wens van Trip een interimrapport uitbracht, dat mede door gebrek aan tijd nogal gammel in elkaar was getimmerd. De samenstellers van het rapport kwamen tot de slotsom dat er in Nederland wel degelijk plaats is voor een dienst die de bestaande wetenschapsvoorlichting koördineert en lakimes met eigen initiatieven opvult. De wijze waarop deze dubbelrol moest worden vertolkt leidde al direkt tot het afhaken van de Stichting Biowetenschappen en Maatschappij, die op aandringen van minister Trip in de voorlopige dienst was opgegaan. Waarop werd nu in het interimrap-
Werk geven Philips had natuurlijk nooit de socioloog mogen ontslaan die in Doetinchem gewoon in de drieploegendienst aan de lopende band stond. W a n t wat vergeet Philips? Dat Anton Philips ook m a a r een gewone jongen was die behalve zijn vernuft andere gewone jongens nodig h a d om meer en meer gloeilampen te maken. En die andere gewone mensen konden niet alle-
port de konklusie gebaseerd dat er in Nederland zoveel behoefte a a n wetenschapsvoorlichting bestaat dat d a a r een aparte dienst voor moet worden ingesteld? De samenstellers van het interimrapport begonnen met de opmerking dat zij, door tijdnood geplaagd, niet meer dan een globale terreinverkenning hadden kunnen verrichten. Daaruit was hun gebleken dat: - de bestaande wetenschapsvoorlichting in bepaalde opzichten een gebrek aan systematisering en koördinatie vertoont; - er lakunes in het totale beeld van deze voorlichting voorkomen; - voorlichting over de multidiscipli-
naire wetenschappelijke bijdrage tot de aanpak van aktuele en urgente maatschappelijke problemen slechts in beperkte mate plaatsvindt en dat deze voorlichting geen algemene opzet heeft; - interdisciplinaire voorlichting van wetenschap aan wetenschap evenmin een beeld van systematisch nagestreefde informatie vertoont. W a t de afnemers van de voorlichting betreft, refereerde het rapport alleen dan een Canadees onderzoek uit 1975, waaruit bleek dat meer dan 75 % van alle Canadezen op de hoogte wenste te blijven van wetenschappelijk nieuws. Van deze mensen was 54 % van oordeel dat er onvoldoende infor-
maal een eigen bedrijf beginnen, dat spreekt vanzelf. W a t ze wel konden doen, was af en toe een vuist maken om h u n lot t e verbeteren. En h u n kinderen deden hetzelfde, omdat ze niet wilden dat h ü n kinderen het even slecht als zij zouden krijgen. Dus dankzij wat die generaties bereikt hebben, kunnen heel wat afstammelingen van Philips-arbelders zich nu drs. of ir. noemen. Voor hen zou er geen lopende band of ploegendienst meer bij zijn, ware het niet dat er teveel doktorandussen en ingenieurs rondlopen. Een stapje terug neem
je dan m a a r op de koop toe en dan nog een omdat je al een jaartje thuis zit en dan nog een omdat je al tegen de dertig loopt. Je daalt op de sociale ladder totdat Philips het welletjes vindt. Vroeger was je op grond van de afwezigheid van diploma's voorbestemd voor slecht werk, tegenwoordig Ujk je voorbestemd voor goed werk óf werkloosheid als je een diploma op zak hebt. Wie met een goed diploma slecht werk zoekt wordt met alle argwaan bekeken. Het gevaar dat in tijden van grote werkloosheid gediplomeerden steeds verder n a a r
s
matie over de wetenschappen openb a a r wordt gemaakt. Als belangrijkste bronnen waarin zij de informatie verwachtten, noemden de ondervraagden de massamedia. De konklusies omtrent de behoefte aan informatie en h u n povere fundering zijn voor de Leidse hoogleraar prof. dr. ir. A. Rörsch aanleiding geweest om heftig te protesteren tegen de komst van een wetenschappelijke voorlichtingsdienst. In december jl. heeft hij een brief gezonden a a n de president van de KNAW, prof. dr. H. Casimir, waarin hij schrijft: „Ik kan uiteindelijk wel meegaan met de konklusie dat er lakunes zijn op het gebied van de wetenschapsvoorlichting, doch beslist niet op de gronden die in het rapport worden aangevoerd en zeker kan daaraan niet een argumentatie worden ontleend dat er een behoefte bestaat aan de instelling van wéér een nieuw orgaan dat zich met aktieve voorlichting zal bezighouden." Rörsch meent in deze affaire recht van spreken te hebben omdat hij sinds jaar en dag zelf aktief is in de wetenschapsvoorlichting. Zo is hij voorzitter van de wetenschapiJelijke redaktie-adviesraad van het natuurwetenschappeUjk en technisch maandblad ,Natuur en Techniek'. Hij verwijt de rapporteurs van de KNAW onder andere dat zij niet refereren a a n de ervaringen die in Nederland met dat blad zijn opgedaan. Als de rapporteurs even de moeite hadden genomen d a a r n a a r te informeren bij ,Natuur en Techniek' en andere wetenschappelijke voorlichters, dan wa^ ren ze tot heel andere konklusies gekomen, aldus Rörsch. „Al deze instellingen zullen ongetwijfeld getuigen dat de .bottleneck' niet het geven van voorlichting is, doch het prepareren van een goede voedingsbodem bij het publiek om die voorlichting te ontvangen." Je kunt tijdschriften of televisie-programma's zo fraai presenteren als je wilt, „men blijft met het probleem zitten dat hoogstens één procent van de bevolking rijp is om, de informatie te ontvangen. In het bijzonder de bêta-wetenschappen vormen hier het (Vervolg op pagina 6)
onder opschuiven en ongediplomeerden tenslotte helemaal van de sociale ladder afduwen, is denkbeeldig geworden dankzij de diploma-kultuur. En zo komen de werkgevers toch nog op voor de zwakkeren.... Maar zijn degenen die vinden dat hoger opgeleiden niet a a n de lopende band moeten staan niet vaak dezelfden die vinden dat werkloze bouwvakkers niet willen werken?
Jacques Herraets t h b 19 - 18 m a a r t 1977
Herman Vuijsje: ,De nieuwe vrijgestelden'
IN MEMORIAM Mr. A. A. B. VAN GEELEN Op zondag 6 maart overleed mr. A. A. B. van Geelen, docent in het Staats- en Administratief Reclit aan de Katholieke Hogeschool en oudgemeentesekretaris van 's-Hertogenbosch. In de week waarin hij in het ziekenhuis werd opgenomen had hij nog zijn kollege Inleiding Staatsrecht gegeven voor de avondstudenten. Hij ging vol vertrouwen op een spoedig herstel naar het ziekenhuis. Het heeft niet zo mogen zijn. De mededelingen van de behandelde artsen werden steeds somber., Gedurende zijn verblijf in het ziekenhuis bleef hij zo lang hem dat mogelijk was vol belangstelling voor wat er in de hogeschool omging. Mr. Van Geelen had al een bijzonder verdienstelijke karrière achter de rug toen hij als part-time docent aan de Katholieke Hogeschool werd verbonden. Hij was gemeentesekretans van 's-Hertogenbosch geweest en voordien chef van de afdeling Gemeentekomptabiliteit van de Provinciale Griffie van Noord-Brabant. Hij was ook sekretaris geweest van de kommissie Bestuursvorm Grote Gemeenten, die voorstellen had gedaan voor een wettelijk regime voor wijkraden, welke voorstellen goeddeels ongewijzigd in de Gemeentewet zijn gekomen. Bij zijn afscheid als gemeentesekretaris van 's-Hertogenbosch was hij door de burgemeester gekarakteriseerd als ,een optelsom van een geleerde mens en een goede mens, een man van grote eruditie en een wijs bestuurder'. Zijn kennis en ervaring van de gemeentelijke en provinciale praktijk waren voor de Juridische Fakulteit van onschatbare
UITGEVERIJ ,IN DEN TOREN'
Veel rumoer was er toen in mei 1976 in ,De Haagse Post' een aantal artikelen verschenen over macht en mogelijk misbruik van posities door een aantal intellektuelen. Daar stonden zij dan - zij, de wereldverbeteraars - vermanend toegesproken door notabene een door velen hunner sympathiek bevonden blad. Het ging vooral om professoren, wetenschappelijke medewerkers, welzijnswerkers en mensen in allerlei overkoepelende orgaansfunkties. De reakties bleven natuurlijk niet uit. Dit waren ,aantastingen van verworven rechten', ,niet op onderzoek gebaseerde beschuldigingen', ,schade en verdeeldheid toebrengend aan links en aan - hoe kan het ook anders - de basis, de minderbedeelden'. Na de enigszins opgetrokken stofwolken is dit boek wel minder aktueel, maar het voordeel is dat alles nu - meer dan in de HP-artikelen - theoretische en historische achtergronden beschrijft. Als ,Nieuwe Vrijgestelde socioloog - journalist' haalt Vuijsje vrijwel alle bekende sociologische koryfeeën van stal, zoals Marx, Weber, Mannheim, Geiger, Pareto, Michels e.a. Weber blijkt voor hem de meest belangrijke vanwege zijn begrippen klasse, status en macht ter verklaring van iemands positie. Naast enkele abstrakte theorieën konkludeert Vuijsje dat er veel gewauwel, maar
Vervolg van pag. 8:
Wetensciiapsvooriicliting knelpunt. Zowel bij de middelbare schoolopleiding als aan de universiteit worden in de zogenaamde alfaen gamma-richtingen te weinig natuurwetenschappen onderwezen om de afgestudeerden in staat te stellen bijvoorbeeld de Scientific American te lezen". Om het tlians aanwezige konsunientenbestand te bedienen vindt Rörsch dat de al aanwezige kanalen effektiever moeten worden benut. Elders in zijn brief noemt hij het bijvoorbeeld .unfair' dat de gebrekkige werking van universitaire voorlichtingsdiensten als argument gebruikt wordt voor de instelling van een centrale voorUchtingsdienst. Hij zou liever zien dat de overheid voor die bestaande diensten meer middelen ter beschikking stelde. De mening van Rörsch dat een centrale voorlichtingsinstantie met een aktieve rol in de wetenschapsvoorlichting weggegooid geld is, wordt
bitter weinig echt empirisch onderzoek is gedaan naar de positie van de intelligentia. Ook hij blijft gissen naar de verklaring daarvan. Zijn korte onderzoek berust eveneens niet op gedegen onderzoek, maar op indrukken, vermoedens en enig indikatief statistisch materiaal. Toch geeft dit laatste duidelijke tendenzen weer. Demokratisering aan de basis blijkt nog steeds nauwelijks te zijn weerspiegeld in de vertegenwoordigende lichamen, zoals vakbonden, politieke partijen, gemeenteraden etc. Groot rekruteringsveld voor deze organen zijn ,wetenschappers' en mensen uit de ,kulturele sektor*. Deze zgn. ,Nieuwe Vrijgestelden' kunnen daar, gezien de grote mate van vrijheid binnen hun positie, misbruik van maken. Aangezien het om grote sommen overheidsgelden gaat konkludeert Vuijsje dan ook dat daar zeker eens onderzoek naar gedaan zou moeten worden. In het kader van het ontbreken van elite-theorieën is dat ook een belangrijke zaak. Altijd wijzen op anderen, ,minderbedeelden' als slachtoffers van een dergelijk onderzoek, is eigenlijk al jaren een te doorzichtige smoes geweest. Don Martin
wetenschappen behandelen. De kahiers bereiken n a zeven jaar een betaalde oplage van nauwelijks 3600 exemplaren. Dat moet volgens de heer Martens een teken aan de wand zijn voor de belangstelling die de dienst wetenschapsvoorlichting kan verwachten: „Je moet nooit hoger springen dan je polsstok." Hij gelooft dat hij met de ervaring en het informatiebestand van zijn blad achter zich. eerder zélf aktief kan worden op het voorlichtingsterrein. Bij .Natuur en Techniek' loopt men al jarenlang met plannen voor een informatiecentrum rond. die twee jaar geleden bijna hebben geleid tot de .Stichting Natuurwetenschappen en Samenleving', een gesprekskollege van organisaties en groeperingen die aktief zijn op het gebied van de popularisering van de wetenschap. Twee jaar geleden leken er goede kansen aanwezig voor zijn plan. toen minister Trip in .Natuur en Techniek' de wetenschappelijke voorlichtingsinstanties aanspoorde de handen ineen te slaan. Maar het initiatief werd doorkruist door de opdracht van diezelfde minister aan de KNAW om de behoefte aan een centrale dienst, die voorlichting koördineert en bedrijft, te onderzoeken. Maar de plannen van .Natuur en Techniek' zijn nog niet van de baan: „Als de wetenschapsdienst die koördinerende taak niet opneemt, dan zullen wij dat
ook gedeeld door de direkteur-hoofdredakteur van .Natuur en Techniek', de heer Th. Martens. ..Wat anders is het als zo'n dienst koördineert. met de mensen in het veld kontakt onderhoudt om reeds bestaande aktiviteiten te stimuleren en zich met de bevordering van objektieve voorlichting bezighoudt. De voorlopige dienst gaat te ver als hij zich een eigen aktieve rol in de voorlichting toebedeelt. Die wordt alleen ingegeven door politiek opportunisme en overwegingen van public relations. En zo heeft de Stichting Biowetenschappen en Maatschappij e r ook over gedacht toen zij opstapte. Wij hakken nu ruim achttien jaar met dat bijltje. Dan kom je tot de stellige overtuiging dat niet-bêta-mensen heel moeilijk zijn te interesseren voor de natuurwetenschappen. Het geven van voorlichting over deze wetenschappen n a a r het publiek, omdat zo nodig de samenleving zich een oordeel moet vormen over de maatschappelijke relevantie van natuurwetenschappelijk onderzoek, is een schone gedachte en helaas een utopie." .Natuur en Techniek' heeft n u in de 45e jaargang een oplage bereikt van 47.500 exemplaren. Martens stelt daartegenover de cijfers van de kahiers die door de Stichting Biowetenschappen en Maatschappij worden iiitgegeven en die per aflevering een aktueel probleem uit de bio6
waarde. Hij was bovendien een zeer konskiëntieus docent. Wie onder begeleiding van mr. Van Geelen een skriptie schreef, kon zich niet gemakkelijk van de zaak afmaken, maar beleefde achteraf de voldoening het onderwerp goed en volledig te beheersen. Mr. Van Geelen was een wijs man. Hij kon de sterkten en zwakheden van anderen meten. Hij kon ook anderen over hun aarzelingen heen-
helpen en hen laten beseffen dat zij meer konden dan zij zelf hadden gedacht. Mr. Van Geelen paste uitstekend in de vakgroep Staats- en Administratief Recht waarvan de leden gemiddeld veel jonger waren dan hij. Wij profiteerden van zijn grote ervaring en hij participeerde zonder terughoudendheid in de WUBstruktuur. Tijdens de periode van zijn ziekte zijn de kontakten gebleven en hebben zij zich nog verdiept. Mr. Van Geelen was een man van zeer grote verdiensten, een wijs man vol belangstelling voor anderen. Zijn heengaan betekent een groot verlies voor zijn vrouw, zijn kinderen en kleinkinderen, voor zijn vele, vele vrienden en bekenden. Moge hij rusten in vrede. F. H. van der Burg
doen," verzekert de heer Martens. Toch lijkt de centrale dienst er wel te komen. Eind maart/begin april brengt de KNAW h a a r definitieve rapport uit. Volgens Hans Hermans, hoofd van de voorlopige denst. komt dat er heel anders uit te zien dan het inderhaast samengestelde interimrapport. W a t precies de konklusies van het eindrapport zullen zijn wil Hermans nog niet bekendmaken. Wel zegt hij een ,vrij grote behoefte' aan wetenschapsvoorlichting te hebben gekonstateerd. die op het ogenblik nog niet op bevredigende wijze wordt gedekt. Om dat te veranderen denkt hij ook aan verbetering van bestaande kanalen. En wat de belangstelling van het publiek betreft konstateert Hermans nog steeds een belangrijk verschil van benadering tussen hem en Rörsch: „In de voorlichting benadert men het probleem van de andere kant. Het begripsnivo van het publiek wordt als een gegeven aanvaard en van daar uit stelt men een voorlichtingsplan op. Dat is de enige effectieve manier om het publiek daadwerkelijk te bereiken. Als hoogstens één procent van de bevolking ,rijp' zou zijn om de informatie te ontvangen, dan deugt er volgens Rörsch iets niet aan die bevolking en volgens voorlichters deugt er dan iets niet aan die informatie." Jacques Herraets
een Wie Van kon zaak iteraf goed Van ) kon van snde leen
n dat idden ikend ^dmi leden 1 dan grote zon VUB ï van leble ver n van wijs ande t een ', zijn voor 1 be 'rede. Burg
De studenten stellen liistoriscli kompromis ter diskussie Naast de aanslepende ekonomische krisis, de stijgende werkloosheid en de buiten h a a r oevers tredende nasleep van de Lockheedaffaire heeft de Italiaanse regering nu een nieuw zorgenkind: de studenten rebellie. De bezettingen en opstanden, die in Palermo begonnen, hebben zich n a de fascistische 1 februari raid op de Romeinse kampus als een olievlek verspreid over alle Italiaanse universiteitssteden. De aan slag vorige week op een links student in Bologna en de daaropvolgende straatgevechten tussen politie en jongeren in Rome en Bologna hebben de toestand nog verergerd en het einde van de onrust is niet in zicht. Het is duidelijk dat de plannen van onderwijsminister Malfatti slechts de aanleiding waren om dieperliggend leed en opgekropt ongenoegen te uiten. De verpauperde Italiaanse student heeft niets te verliezen, zelfs niet eens de hoop op een redelijke baan. Dit k a n een verklaring zijn voor de bikkelharde slagvaardigheid van deze .Malevita', zoals deze bedelstudenten worden genoemd. Het geweld is intussen zo geëskaleerd dat de paus het nodig vond op te roepen tot ,gebed voor vrede aan de imiversiteiten' en dat de PCI de beweging als een ,guerrillasamen zwering' veroordeelde. De informatie uit Italië wijst op een tweespalt in de studentenbeweging. De meerderheid van de studenten, de bezettingskollektieven, die zich als autonoom situeren staan duidelijk links van de PCI. Zij verwijten de kommimisten een gebrek a a n strijdlust en een halfzachte en dubbel zinnige houding tegenover de labiele minderheidsregering van de christendemokraat Andreotti. Deze studenten ageren niet alleen tegen de plannen van Malfatti, m a a r ze stellen dat him beweging ook een antikapitalistische strijd voert. Als zodanig kan men deze revolte dan ook beschouwen als een vervolg op het arbeidersverzet eind 1976 tegen de soberheidsplannen van de regering. Een golf van wilde stakingen, met als centrum de Fiatbedrijven in Turijn, overspoelde toen Noord Italië. Zowel bij de studenten als bij de arbeiders stijgt tegelijkertijd het verzet tegen de politiek van de PCI en de vakbonden, omdat deze zouden werken aan een eigen soberheidsplan, waarin vooral een betere verdeling van de .offers' wordt benadrukt. Zowel een deel v a n de arbeidersbeweging als de huidige studentenbeweging verwerjjen de koehandel rond het .historisch kompromis'. „In ruil voor een passieve steun aan de soberheidsmaatregelen van Andreotti, hoop t de regeringsgeile PCI op de verwezenlijking van het historisch kom p romis. Daarom moeten de arbeiders de buikriem aansnoeren en po sta pp en achter de vlag van de soberheidsp olitiek van het kap itaal," aldus een woordvoeder in een van de spontaneïstische bladen. Een studentenleider: „We willen deze beweging laten overgaan in een andere, meer fundamentele strijd tegen het kap italisme en het histo rische kom p romis." Volgens de autonome en ultralinkse studenten weigert de PCI de studentenstrijd te steunen om een eventuele deelname aan een toe komstige regering niet te ondermijnen. Zij spreken nu al spottend van de regering AndreottiBerlnguer, omdat de wankele regering slecht verder vegeteert bij de gratie van de kommunisten. Vanzelfsprekend hebben de PCIstudenten en andere traditioneel linksen een andere mening. Zij steimen de studentenbeweging in h a a r strijd tegen de sociale wantoestanden, m a a r zij betreuren het dat de beweging de arbeiderspartijen n u als schietschijf gebruikt. Kenmerkend voor dit klimaat waren de gebeurtenissen op 17 februari in de univer siteit van Rome. Sekretarisgeneraal Lama van de machtige vakbond CGIL kwam de solidariteit van zijn bond betuigen, m a a r tevens vroeg hij de akties stop te zetten. Hij werd door de .autonomist!' van de kampus verdreven. „De huidige beweging is er een zonder hoofd", zegt Enzo Marinari van de kommunistische jongerenorganisatie FGCI tegen twee GUPDjoumalisten. „Het incident met Lama is werkelijk klassiek fascistisch. Wanneer er een vakbondsleider aan de universiteit komt sp reken, is dat alleen slecht voor rechts. Het op treden van die terreurbendes p laatst ze objektief aan de kant van de reaktie." Sinds 1968 hadden de kommunisten een sterke inplanting in de studen tenbeweging. Deze positie is de afgelopen weken aanzienlijk verzwakt gebleken. De PCI beseft dat de gebeurtenissen van de 17e februari niet enkel kunnen toegeschreven worden a a n .provokateurs'. De studentenafkeuring van het PCIreformisme heeft in de partij nogal wat zelfkritiek losgewoeld. Volgens Altvater, onlangs als spreker in de KHT, is het zeer hoopgevend vast te stellen hoe leervaardig de PCI zich opstelt om deze zelfkritiek te verwerken, in tegenstelling met andere KP's. In de huidige labiele ekonomische situatie wil de PCI voorzichtig blijven om geen rechtse krachten te provoceren. De inge wikkeldheid van deze situatie vraagt van de arbeiders en studenten een te groot vermogen tot reflexie en abstraktie om him kleine belangen op korte termijn te overstijgen. Tot vandaag laten heel wat deelgroepen him kleine belangen primeren op de verre problemen in de staats huishouding. Zij voelen zich niet schuldig a a n de krisis. Bij ,revolutionair links' zijn de belangrijkste studentenorganisaties de afdelingen van de ,Lotta Continua' en de ,Avanguardia Operaia', m a a r ook in deze groepen is de eenheid van mei 1968 ver te zoeken. Alleen daarom al k a n men de huidige studentenonrust in Italië niet vergelijken met de revolte van mei 1968. Eddie Vaes
De emmer vol universita ir ongenoegen loopt over
rumult op de Ita lia a nse kampussen )e onafgebroken reeks van geweld en tegengeweld in de Italiaanse jniversiteitssteden werd ingezet op het moment dat onderwijs ninister Malfatti een aantal nieuwe onderwijshervormingen voor de miversiteiten bekend maakte. Het dekreet van Malfatti maakt Jeel uit van een hele serie sociaalekonomische maatregelen van Ie christendemokratische minderheidsregering Andreotti, die tot ioel hebben het land uit de zware ekonomische krisis te tillen. /oor de universiteiten betekenen de Malfattiplannen een nieuwe ferslechtering van de toch al miserabele situatie.
lartens. LSt er wel fet kernpunt van de plannen vormt gin april iet kreëeren van de mogelijkheid lefinitieve foor een beperkt aantal studenten Hermans, m een zogenaamd .superdoktoraat' nst, komt e verwerven. Via deze maatregel n dan het ;ou dan een bepaald intellektueel interim lotentieel worden gegarandeerd, dat :onklusies ie mogelijkheid opent om verder te 1 zijn wil )ezuinigen op het bestaande univer aken. Wel itaire onderwijs. De aangekondigde oefte' aan )ezuinigingen zetten vooral de posi e hebben le van het universitaire personeel ogenblik ip de tocht. Driekwart van dat per ij ze wordt oneal zal moeten afvloeien, waar ren denkt loor in heel Italië opnieuw 130.000 1 bestaan lensen zonder werk komen. Aan de ngstelling diversiteit van Rome zal het per anstateert oneelsbestand worden terugge belangrijk iracht van 40.000 tot 10.000. De men issen hem en die dan op straat komen te ^ing bena taan zijn, naast technisch en admi de andere iistratief personeel, vooral de zwaar et p ubliek nderbetaalde onderwijs—assisten IVaard en en. Dat zijn veelal afgestudeerden, ■ voorlich lie geen b a a n kunnen vinden en ige effek egen zeer laag salaris als assistent iek daad w de universiteit blijven werken. hoogstens 1 een land met een werkloosheids king yrijp' ijfer van ruim twee miljoen, wacht te ontvan len onherroepelijk de gang n a a r lörsch iets let stempellokaal. Ook voor het n volgens odenvijs zelf zijn de plannen desas iets niet feus. De situatie aan de Italiaanse Diversiteiten is erbarmelijk en her onningen zijn broodnodig. Maar in Herraets e blauwdruk van Malfatti blijven
deze wantoestanden onaangeroerd; zij zullen zelfs nog verergeren. De gebouwen van de Romeinse imi versiteit werden opgetrokken in het begin van de jaren dertig. Studeren was toen nog het ongedeelde recht van de rijken en de omvang van de tmiversiteit werd daarop afgestemd, er konden 25.000 studenten terecht. Die ruimten zijn sindsdien niet noe menswaard veranderd, m a a r moe ten nu plaats bieden aan 200.000 stu denten. Het achtvoudige van het aantal waarop ze berekend zijn. Ook het aantal docenten is nauwelijks uitgebreid. In heel Italië zijn enkele duizenden docenten (vergelijkbaar met onze kroondocenten). Het wer kelijke onderwijs komt neer op de schouders van de grote groep van slecht betaalde onderwij sassisten ten. De gevolgen zijn er naar. Een medicijnenstudent vertelde een ana tome les te hebben bijgewoond met zo'n 400 medestudenten. In de stamp volle zaal was vanaf zijn moeizaam veroverd plekje het aangesneden lijk niet eens te zien geweest. Dergelijke situaties zijn geen uitzondering. An dere studenten vertelden dat je in het gunstigste geval met z'n twee honderden in de kollegezaal zit. Er is dan ook een grote groep stu denten, vooral van buiten Rome, die niet eens de kolleges bijwonen. Er (Vervolg op pagina 8) 7
thb 19 - 18 maart 1977
Vervolg van pag. 4 :
Hoe verging het dePLM schappelijk medewerkers, voorwaar voor PLM volwaardige leden van het wetenschappelijk korps Een ander duidelijk staaltje dat dit Kollege van Bestuur zeer moeizaam als kollege k a n (of wil) opereren bewees de rektor toen hij gezamenlijk (als inspirator') met de overige Nederlandse rektoren een brief schreef, de WUB betreffende, die zelfs de heer Verster tot afkeurende woorden aanleiding gaf De PLM vervaardigde in de glazen gang een kollage waaruit h a a r verwachting van het begin (,deze rektor geeft geen kollegialiteit a a n het kollege) benadrukt werd Tevens gaf PLM mede uitdrukking hieraan door met de gehele r a a d een motie van afkeuring te steunen Al met al kan men zeggen dat de PLM getracht heeft wat meer duidelijkheid te brengen in de rechten en bevoegdheden van de Hogeschoolraad, ook met betrekking tot het personeelsbeleid Zo kwam vooral in het begin van de periode m de kommissie personeelszaken duidelijk tot uitdrukking hoe bekrompen het standpunt van het kollege was Al in een voorgaande raadsperiode, onder het vonge Kollege van Bestuur werd
Vervolg van pag. 7 :
de rol van de r a a d ten aanzien van het personeelsbeleid geregeld Dit kollege wilde er op terugkomen In de komnussie is terecht h a r d gewerkt om verworven rechten voor de r a a d te behouden Thans wordt de kommissie erkend en is er sprake van overleg Zo is er een taakomschrijving gereed gekomen welke n a a r verwachting binnenkort in de r a a d zal worden besproken Tijdens deze raadsperiode werd ook overeenstemming bereikt over de toelating van een lid van de kommissie personele zaken bij de beraadslagingen van het Georganiseerd Overleg, zodat een betere koordinatie tussen deze kommissies mogelijk is geworden Over het personeelsbeleid zelf zijn GO en de kommissie isersonele zaken met zo te spreken, getuige de unanieme afwijzing van de KvBnota Er zal m de komende raadsperiode dan ook h a r d gewerkt moeten worden om behoorlijk gestalte te geven aan een te voeren personeelsbeleid Last but not least menen wij er goed a a n te doen nog enkele opmerkingen te maken over de konfessionaliteit In het begin van de nu aflo pende zittingsperiode van de Hogeschoolraad is het b e g n p loyaliteitsverklaring onderwerp van diskussie geweeest Met name vanwege ontwikkelingen bij de Katholieke Leergangen waar zeer onverwacht stappen werden ondernomen om het open en regionale k a r a k t e r van het Mollennstituut in een konservatief katholiek te veranderen De PLM-
fraktie heeft reeds toen voorspeld dat op deze kathoheke hogeschool hetzelfde zou kunnen gaan gebeuren De voorzitter van het geacht kollege stelde daarop dat de PLM-fraktie spoken zagi De kwestie van de konfessionele sign a t u u r en van de daarmee samenhangende loyaliteitsverklaring staan n u echter wel sterk in de belangstelling Tijdens de raadsvergadering van 6 j a n u a n jl hebben wij duidelijk gesteld geen tegenstander van onderwijs op levensbeschouwelijke grondslag te zijn, m a a r dat wij wel vinden dat deze instelling geen katholieke signatuur behoeft Het is veeleer een Brabantse hogeschool Men heeft het recht verspeeld om deze instelling anders dan een open, regionale instelling te doen zijn De PLM-fraktie meent dat gekozen zal moeten worden tussen mstandhoudmg (restauratie') van een katholieke instelling en omvorming tot rijksinstelling
mogelijkheid om zodanig te knoeien met de belasting dat ze op papier dit hongerloon niet eens verdienen De meeste studenten leven volledig op kosten van h u n familie Degenen die uit Rome zelf komen en een beurs knjgen, kunnen jaarlijks maximaal 250 000 Lire mkasseren
moet vooral begrepen worden tegen de achtergrond van deze miserabele toestand en de onvrede van studenten daarover Maar er is meer De universitaire problemen worden in Italië voortdurend in een adem genoemd met wat dat heet het jeugdvraagstuk Aan het eind van de zestiger jaren werd de universiteit geopend voor grote groepen jongeren, die voordien van universitair onderwijs waren uitgesloten Dat had een aantal oorzaken Ten eerste was er de studentenbeweging, die in '68/'69 een felle stnjd voerde tegen het .burgerlijke karakter' van de elite-umversiteit De externe demokratisenng van het onderwijs stond hoog m h a a r vaandel Op de tweede plaats diende zich in die jaren in Italië het probleem van een toenemende jeugdwerkloosheid aan Ook dat was voor de overheid een reden om de onderwijskansen voor jongeren te verruimen De universiteit kon als .parkeerplaats' worden gebruikt, zodat het werkloosheidsprobleem vijf jaar vooruit geschoven werd Tenslotte werkte ook de ekonomische behoefte a a n hoger geschoolde arbeidskrachten mee aan de opstelling De behoefte aan dure, en zeer hoogopgeleide akadermci n a m tegelijkertijd echter af Terwijl de studentenaantallen zeer snel stegen, werden de universitaire voorzieningen met of nauwelijks uitgebreid Met als gevolg een enorme mvoverlaging van het onderwijs
zijn medicijnenstudenten die dokter worden door 28 keer de universiteit te bezoeken de medicijnenstudie heeft 28 examens Naast de onderwijssituatie IS ook de positie w a a n n de studenten verkeren belabberd Ongeveer de helft van de studenten komt uit Rome en woont thius bij h u n familie Van de andere helft, die van buiten Rome komt, woont een deel ook thuis en bezoekt af en toe de umversiteit om examens te doen De rest woont op kamers Voor een beetje kamer in de buurt van de umversiteit moeten forse pnjzen betaald worden Ze v a n e r e n van ƒ200,— tot ƒ250,— per m a a n d De studenten hebben daarom de gewoonte ontwikkeld om met z'n tweeen of d n e e n zo'n k a m e r te huren, zodat ze dan gemiddeld 75 tot 100 gulden per maand verwonen
Dat IS ongeveer ƒ 750,— Studenten die van buiten Rome komen knjgen maximaal het dubbele Daar komt nog eens gemiddeld een d n e honderd gulden a a n kollegegeld en boeken bij De studenten spreken dan ook van een ,condizione di fame', oftewel een hongertoestand A a n de universiteit is m a a r een groep tevreden Dat is het korps van hoogleraren, een gesloten, behoudende en mvloednjke elite, die zich regelmatig via kooptatie ververst ZIJ verdienen het voor Italiaanse beg n p p e n vorstelijke salans van 1 500 000 Lire per maand (zo'n 4 500 gulden) Een vnjgekomen post wordt opgevuld met een vriendje of een vnendje van een vriendje Zo komen vaak volstrekt onbekwame mensen op belangnjke posten terecht
De schrijnende situatie voor de Italiaanse studenten wordt pas goed duidelijk als d a a r het studiefinancieringsstelsel naast gelegd wordt Om voor een beurs m a a n m e r k m g te komen mag het inkomen van de ouders met hoger zijn dan 1900 000 Lire per jaar Dat is nog geen ƒ6 000,—, een hongerloon De kinderen van de allerarmsten knjgen dus een beurs, m a a r met zelden ook de kinderen van de allerrijksten De grenzeloze korruptie m het ambtelijk apparaat biedt de njksten de
De behoudzucht van deze kleine, met het chnsten-demokratische bestuursapparaat bevnende, universitaire elite, de overbelasting van de slechtbetaalde onderwij sassistenten, de veel te krappe behuizing van het onderwijs, de geld- en kamemood onder de studenten Dat zijn de problemen die nodig om hervorming vragen Die problemen zijn het resultaat van een slecht onderwijsbeleid, vooral gedurende de laatste 10 a 15 jaar De beweging die nu op de Italiaanse universiteiten plaatsvindt
In het eerste geval vallen beslissmgsbevoegdheden toe a a n de RK kerk, met name a a n het door het episkopaat gekontroleerde Stichtingsbestuur en m het andere geval vallen beslissingsbevoegdheden toe aan de rijksoverheid, met name a a n de door het parlement gekontroleer de regering Gezien de opstelling van de PLMfraktie in het verleden tegen paardemiddelen als het hanteren van een loyaliteitsverklaring, voor een enquête waardoor de gehele hogeschoolgemeenschap zich uit k a n spreken is onze keuze duidelijk Wij
Het werkloosheidsprobleem dat intussen zo aardig verdoezeld was, werd echter in werkelijkheid niet opgelost En voor zeer grote groepen studenten wacht op dit moment n a
kunnen met toestaan dat huidige met-katholieke personeelsleden doop maatregelen als verklaringen en uitsluiting van bestuursfimkties in een uitzonderingspositie zouden komen te verkeren
Kol
Slotopmerking
WIJ zijn van memng dat wij de afge. jihunbri( lopen tijd hebben gehandeld over mjsschnj'' eenkomstig tevoren uiteengezette ichool, g> ideeën, op grond waarvan de kiezers mderwijs een zodanig vertrouwen in ons stel lis onderv den dat uiteindelijk een fraktie van ioelemder zes leden in de r a a d is gekomen We ip het fun hopen dit vertrouwen met be- imnen de schaamd te hebben en rekenen bij mderwijs de komende verkiezingen op een iet onderv zelfde steun Voor de goede orde wil noet haar len we nog even kwnjt dat in de )asis- en loop van de periode twee PLM ere iirekte vc de raad hebben verlaten, te weten lan het m Giel Wester en Paul Schellart en dat rele vormE d a a r vervolgens twee PLM-ers voor athohcite in de plaats zijn getreden Deze op- m medi volging door PLM ers is een toeval 'et eigen bij het hmdige kiessysteem Voor de 6Ving Ka HR zijn WIJ dan ook voor het lijsten lie versch stelsel Het KvB het de behandeling mders M voor een ander kiesstelsel vertragen foord kat) met de mededeling dat er in Tilburg jen staan, weinig partij vorming w a a r te ne- [emeenscli ffat nu m men was Namens de Partij Links van het net name iteit het ei Midden Martin van den Akker ïordt m d( ipmerking Meeuwis Geleijns n het hog Lambert Letteboer 'ervallen Jacques Maas rerk voor Ans Schollen inderwijs i Frans Teunissen Ie mdruk leze brief [ebroken i [athohcite njs En V iver de ,i het doktoraal onverbiddelijk werkloosheid Van de dertigduizend leelname studenten die m Rome letteren stude even', dez ren k a n nu al met zekerheid gezegd )and gebr worden dat 90 procent daarvan na fijs' e n IS de studie werkloos zal zijn Van de ruim twee rmljoen Italiaanse werk lozen zit 1,2 miljoen in de leeftijds kategone van 16 tot 28 jaar Veel akademici werken op dit moment op banen onder h u n nivo, of die niets met h u n studie uitstaande hebben
f' ^
„Het verdwenen perspektief van een vrije, goedbetaalde baan, heeft bij veel jongeren verwarring gebracht zegt Lucignani Giovanni, student eiil hd van de FGCI, de kommunistischef ""^ P''°*' ( jongerenorganisatie „De schone toe- iraar in de komst van de ,dottore' die kan fen;- olgt de dl gen wat zijn hartje begeert, bestaai '^"^'""I'""n( niet meer Wat nu wacht is durende "="iktheid werkloosheid Het probleem doet zich »™"chting voor dat veel studenten geen wegei 'l^'^^f^ zien om die situatie te verbeteren iep m de Gedesillusioneerd wenden ze zich t inde kenni groepen die de persoonlijke behoefte) ang bereiki elen op te en noden tot het centrum, van wereld uitroepen Op zich zijn hun verlangens soms best gerechtvaar digd, maar de eisen die zij stellen eelname let geldt 1 hun hele levenswijze, zijn puur richt op individuele konsumptie /« en afsluit! mgsperioc wezen aanvaarden ze daarmee kapitalistische kuituur, die ze zeggele•e beide sl< af te wijzen En daarin zit het groti erstaan v verschil tussen deze nieuwe groepen choppen z en de beweging van 1968 De stnji an de jon van die jaren was een massaal verzet ^,__^f se pelen bij h tegen de bourgeois-kultuur Deze let willen weging is politiek leeg " 'P deze be Dick Bouman 'Dderscheic Gerard Nicolai venge vo 'orming is
l a t huidige [sleden door ngen en uit. kties in een den komen
Konfessionaliteit en hoger onderwijs
nhun brief over het katholiek onderlïijs schrijven de bisschoppen: „Basisichool, gymnasium, havo, beroepsjnderwijs en universiteit hebben lis onderwijsinstelling uiteenlopende ioeleinden. Dat heeft ook zijn invloed )p het funktioneren van katholiciteit jinnen de instellingen. In het hoger jüderwijs zal de rol van de ouders in iet onderwijs vervallen. De katechese noet haar werk gedaan hebben in het la^is- en voortgezet onderwijs. De ürekte voorbereiding op deelname lan het maatschappelijk leven in de rele vormen van eindonderwijs zal de .M-ers voor athoUciteit richten op het dragen n. Deze op- 'an medeverantwoordelijkheid en een toeval 'et eigen funktioneren in de sameneving. Katholiciteit betekent binnen het lijsten- üe verschillende scholen telkens iets Dehandeling rnders. M a a r als zij eenmaal het ;1 vertragen foord katholiek voor him n a a m hebr in Tilburg jen staan, dan moet dat toch op iets 'aar te ne- [emeenschappelijks wijzen." ffat nu in ,die verschillende scholen' net name ten aanzien van de univer[S van het iteit het eigene is van de katholiciteit ïordt in de brief niet aangegeven. De i den Aklcer ipmerking dat de rol van de ouders leleijns B het hoger onderwijs is komen te etteboer 'ervallen en dat de katechese h a a r aas rerk voor de deelname aan het hoger en inderwijs moet hebben gedaan, wekt lissen Ie indruk dat de bisschoppen zich in leze brief niet het hoofd hebben ebroken over de betekenis van de atholiciteit voor het hoger onderrijs. En wat de opmerking betreft )ver de ,direkte voorbereiding op ddelijk leebiame aan het maatschappelijk 'rtigduizend even', deze wordt in de brief in verteren stude- land gebracht met het .eindonderfcieid gez rijs' en is dus niet typerend voor de l a a r v a n na ijn. Van de lanse werkde leeftijdsjaar. Veel moment ivo, of die uitstaande wij de afgendeld overiteengezette n de kiezers in ons stelfraktie van 3komen. We niet berekenen bi) en op eende orde wildat in de ee PLM-ere n, te weten
ïief van een ^, heeft bii 1 gebracht', student e: munistische )ok prof. dr. J. J. Loeff, meritus hoogschone toe- sraar in de wijsbegeerte van het recht, ie kan krij 'olgt de diskussie over de katholieke ert, bestaai ignatuur met kritische aandacht. Onder; is durende eschlktheld van wetenschap aan een '.m doet zvA enkrichting acht hij uit den boze. Maar geen weget «etenschap die de konfrontatle met een verbeteren iep In de menselijke existentie wortei ze zich tol nde kennis niet schuwt, zal de dlepze behoeftes ang bereiken die nodig is om vooroor'xm van ói elen op te sporen. zh zijn hm erechtvaorzij stellen, eelname aan het hoger onderwijs. 'n puur ge- let geldt voor ieder schooltype dat sumptie. /« en afsluiting wil zijn van de opleiJngsperiode van het leven. laarmee •e beide sleuteltermen voor het goed Ie ze zeg it het groti «rstaan van de brief van de biswe groepen choppen zijn vorming en onderwijs 8. De st0 3fl de jonge mens. Dat deze beide ssaal verzii unkties geen enkele rol meer zouden Pelen bij het hoger onderwijs zou ik ir. Deze iet willen beweren. Maar er is juist P deze beide punten een radikaal Dderscheid tussen het hoger en alle i. Bouman verige vormen van onderwijs. De Eird Nicolai orming is in het hoger onderwijs
immers niet zozeer iets dat men ont- existentie hoe waardevoller een konvangt dan wel iets dat men zichzelf frontatle van de wetenschap met dié moet zien te verwerven, terwijl de kennis voor h a a r zal zijn. Alleen een onderwij sfunktie, die doelstelling is wetenschap die een dergelijke konin de overige onderwijsvormen, zich frontatle niet schuwt zal de wetenmoet laten invoegen in de voor het schappelijke diepgang bereiken, die hoger onderwijs geëigende doelstel- nodig is om de vooroordelen van ling: de wetenschapsbeoefening. Wil welke aard, inhoud of oorsprong ook, de kwalifikatie .katholiek' zin hebben op het spoor te kunnen komen. Vreest met betrekking tot het hoger onder- de wetenschap deze konfrontatle, dan wijs, dan zal het nodig zijn dat zij in zal zij niet alleen paradoxaal vervalverband kan worden gebracht met de len tot een blind geloof in zichzelf, wetenschapsbeoefening als zodanig. m a a r ook het recht verspelen op te Is een dergelijk verband bestaanbaar komen voor de pluriformiteit in het in die zin dat het tot nut kan strekken denken. zowel van de katholiciteit als van de Wanneer wij nu de vraag omtrent de wetenschapsbeoefening? katholiciteit van de Tilburgse hogeW a t de kennisvergaring tot weten- school üi dit licht bezien, dan zou dat schapsbeoefening m a a k t is de kriti- betekenen dat zij bereid zou zijn h a a r sche instelling van de wetenschap ten wetenschappelijke prestaties op de opzichte van h a a r eigen mogelijk- verschillende gebieden der maatheden en resultaten. Deze kritische schappelijke werkelijkheid - zij wil instelling wordt niet bereikt doordat immers een hogeschool voor maateen bepaalde wetenschap uitsluitend schpplj-wetenschappen zijn - te toetbij zichzelf te rade gaat. Daarvoor is sen aan dat wat het katholiek-chrisnoodzakelijk dat zij bereid is h a a r telijk denken op dat gebied van ouds methoden ,middelen en resultaten te zowel theoretisch als praktisch heeft toetsen aan andere wetenschappen of gepresteerd. Men k a n toch moeilijk denkrichtingen. Het motief waarom ontkermen dat dit denken op het gemen deze of die wetenschap of denk- bied van mensbeschouwing, maatrichting ter toetsing kiest, behoeft schappij- en wereldbeschouwing niet geen ander te zijn, dan dat men h a a r de moeite van de toetsing waard acht, bijvoorbeeld vanwege de affiniteit van een bepaalde wetenschap met de eigen wetenschap of vanwege de grote invloed die een bepaalde wetenschap uitoefent op het terrein van de eigen wetenschap of vanwege de aktualiteit die een denkrichting heeft als antwoord op eigentijdse problemen en evenzeer omdat men a a n een bepaald denken niet voorbij k a n gaan vanwege het universele gezag Door alle diskussies over konfessiodat het in het verleden tot in het naliteit ben ik in een identiteitskrisis heden toe heeft genoten. beland; dit artikel moet dan ook geWil een wetenschap h a a r rechtmatig lezen worden als een noodkreet. zelfstandig karakter en de toetsing De verwarring begon al op de Theoh a a r kritisch karakter blijven behou- logische Fakulteit: bijna iedereen den, dan zal de toetsing niet mogen noemt zich daar katholiek. Bij die ontaarden in een houding van onder- katholieken zitten: VVD- en CPNgeschiktheid van de eigen weten- stemmers; homofielen en tegenstanschap aan de wetenschap of denk- ders van homofilie; demokratische richting, w a a r a a n zij getoetst wordt. lieden en machiavellisten; voorstanHet is dus niet uitgesloten dat de ders van abortus en tegenstanders; toetsing leidt tot kritiek op de weten- mensen voor wie Rome de norm is en schap of denkrichting, w a a r a a n ge- voor wie Rome een bejaardenkabaret toetst wordt. Wil de toetsing anderzijds h a a r karakter van onderzoek n a a r de waarde van het eigen standpunt blijven behouden, dan zal aan de wetenschap of denkrichting die als toets wordt gehanteerd een zeker meesterschap, zij het eventueel uit het oogpunt van methodiek, moeten worden toegekend. Men zou hier kunnen denken aan een dialektische verhouding met dien verstande dat aan de .andere' wetenschap of denkrichting het voordeel van de twijfel wordt Een kijkje in de keuken van de katholitoegekend.
wat klaar heeft gemaakt! De bestaande instituten en strukturen van onze westerse - en verder dan deze samenleving, de toonaangevende wetenschappelijke prestaties op dit gebied zijn niet verklaarbaar dan binnen het historische kader van dit denken. Met name is het samenspel van dit kader met de instituten van hoger onderwijs in het verleden van dien aard geweest, dat het voor de Tilburgse hogeschool geen blamage behoeft te zijn er openlijk voor iiit te komen dat zij bij h a a r wetenschapsbeoefening een konfrontatle met dit denken niet aUeen niet vreest, m a a r dit bewxist als een verrijking van eigen positie nastreeft. Het is op grond van een dergelijke oriëntatie van de wetenschapsbeoefening dat de hogeschool katholiek genoemd zou kunnen worden. In de hier voorgestane opvatting houdt de aanduiding ,katholiek' dus niet m, dat de wetenschapsbeoefening horig zou zijn aan het gezag dat het katholiek-christelijk denken binnen zijn eigen kring doet gelden. De betekenis van een konfrontatle als hier bedoeld houdt immers niet In een toetsing aan een ander denken, zoals dat zichzelf verstaat, m a a r een toetsing a a n de inhoud van dat denken voorzover dit zin heeft voor het eigen standpunt. Alleen in deze zin behoort de dialoog per definitie tot de wetenschapsbeoefening. Voor wat de profane wetenschappen betreft staat dit (Vervolg op pagina 10)
^Katholiek', wat heet...?
citeit. Student zoekt duidelijk recept. Zelfrijzend bakmeei voor een koekje van eigen deeg.
Het gezag dat hier ter zake is. is gelegen op het wetenschappelijk niveau en dus betrekkelijk. De wetenschapsbeoefening behoeft dus geen rekening te houden met mogelijk absolute aanspraken welke een denkrichting op h a a r eigen terrein of niveau, bijvoorbeeld dat van het praktisch handelen, meent te kunnen laten gelden. Wel zal men kunnen stellen, dat hoe dieper een kennis h a a r wortels heeft in de menselijke
is. Als ,katholiek' een zo'n diverse lading dekt, weet ik niet meer wat dat betekent. Het probleem wordt nog vergroot door allerlei katholieke schoolbesturen die, gewekt door het ethisch réveil, onder ,katholiek' blijken te verstaan: fatsoenlijk, gevoel voor kol9
legialiteit, opkomen voor de achtergestelden in onze maatschappij, tegen voorechtelijk geslachtsverkeer enz. Door deze manier van doen moet zelfs een maoïst, met schaamgeel op de kaken, toegeven katholiek te zijn. Helemaal in de w a r r a a k ik door mensen als G. C. de Jong. Deze schrijft Cin THB nr. 17, blz. 6) het volgende over ,katholiciteit': „Haar inhoud is datgene wat geldt voor ons allen en juist omdat het ons aller eigenheid overstijgt en voor ons allen het andere is, nameUjk datgene dat afkomstig is vanuit een wereld die ons overstijgt." Blijkbaar is ,katholiciteit' een vorm van zelfrijzend bakmeei. Lees ik verder, dan blijkt dit onjuist te zijn: „Terugkerend n a a r de katholiciteit, in de betekenis van datgene wat voor ons allen anders is, in de zin dat het onverwacht aankomt en steeds bereidheid vraagt zich in dit andere te verdiepen, meen ik dat het bij dit totaal andere tevens om onszelf gaat" (THB nr. 17, blz. 6). Hieruit zou men kunnen konkluderen dat ,katholiciteit' een soort onweersbui is. Ik hoop dat de lezer enigszins begrip krijgt voor mijn probleem: het is volstrekt onduidelijk wat .katholiek' betekent. Daarom zou ik voor willen stellen het ,katholiek' in ,katholieke hogeschool' te schrappen .Het voorkomt onduidelijkheid en dat is misschien de eerste stap n a a r duidelijkheid. Overigens ben ik een gelovig mens, m a a r dat is een ander verhaal. Kees van Beurden vierdejaars theologie t h b 19 - 18 m a a r t 1977
algemeen PROGRAMMAKOMMISSIE EERSTEJAARS-INTRODUKTIE 1977 De Proqrammakommissie voor de introduktie van aankomende eerste jaarsstudenten heeft dringend be hoefte aan nieuwe inbreng en ideeën voor het algemene gedeelte van de introduktiedagen W ij den ken hierbij vooral aan degenen die m het verleden al als groepsbege leider aan de introduktiedagen heb ben deelgenomen en aan derde of vierdejaarsstudenten die helemaal nog met hebben deelgenomen aan introduktieaktiviteiten en die w e l licht vanuit een andere uitvalshoek een waardevolle bijdrage kunnen leveren aan het introduktiepro gramma In het algemeen mtroduk tieprogramma zullen de volgende zaken centraal staan ■ kennismaking met de Katholieke Hogeschool als instelling, ■ kennismaking met Tilburg als stad met haar mogelijk en onmo gelijkheden, ■ kennismaking met allerlei aktivl teiten van diverse groepen binnen en/of buiten de hogeschool (Info markt) ■ sociale introduktie kennismaking met medestudenten overgang VWO - W O ~ sport feest Uitgangspunt bij de opstelling van het programma zal zijn een zo goed mogelijke aansluiting te zoeken bij de fakulteltsintrodukties om over lappingen en/of hiaten t e voor komen Met nadruk w i l l e n we stel len dat het hier dus gaat om de opzet van een programma, de uit voering IS een andere zaak D i t betekent voor een kandidaat van de Programmakommissie een over zienbare tijdsinvestering de kom missie zal hooguit vijf tot zes maal vergaderen in een periode tussen maart en mei 1977 W i l l e n belangstellenden s v p kon takt opnemen met Jovita Huiskamp Buro Studentenzaken gebouw E, kamer 1, telefoon (66)2211
WIJZIGING KOLLEGES IN VERBAND MET VERBOUWING Met i n g a n g v a n 21 m a a r t 1977 tot en met h e t einde v a n het tweede semester worden de kolleges m de kollegezalen BZ 35 tot en met BZ38 in v e r b a n d met verbouwingswerk z a a m h e d e n gegeven in onder s t a a n d e koUegezalen BZ 35 m A128 BZ37 in CZ 33 BZ 36 m A 06 BZ38 m CZ 34 ONBESTELBARE STUKKEN BIJ d e afdeling Registratuur/Archief (kamer A117) k u n n e n d e volgende onbestelbare stukken worden afgehaald — Prof G R M u s t e r t — Drs L R e e n n k — Drs C Roorda — Dr H J Zacher — R e t o u r s t u k (was geadresseerd a a n A F r a n c k e n Breda) — Wijziging postadres Streekgewest Westelijk NoordBrabant te Roosendaal — S e k r e t a n a a t B S S (afkorting v a n Alg W e r k g Ver Haarlem) — Bundeltje .Bewertungsvorschlage auslandischer Bildungsweise' (afkorting v a n Botschtift der Bundesrepubliek Deutschland)
.ENERGIEBELEID' Onderwerp Lezingencyklus en forumdiskussie over .Energiebeleid' Tijd Op de woensdagen v a n 20 a p n l tot en met 18 m e i 1977 v a n 12 00 tot 14 00 urn Plaats Wiskundegebouw, Roeters s t r a a t 15 te A m s t e r d a m Organisatie Interfakultaire Vak groep Milieukunde v a n d e Univer siteit v a n A m s t e r d a m Programma — 20 a p n l 1977 AmoryliOvings (Londen) over .Internationaal energiebeleid — 27 a p n l 1977. Ir Th Potma en Ir P H H Leijendeckers over .Energiebeleid op termijn' — 4 mei 1977 Dr i r A P Oele (Algemene Energieraad) over .Nationaal energiebeleid' —11 mei 1977 Dr i r J IJ ff (Gedeputeerde S t a t e n Noord Holland) over .Regionaal energiebeleid' —18 mei 1977 Forumdiskussie onder leiding v a n d r E Tellegen met m e v r d r s M EpemaBrugman (PvdA), d r s M P e y n e n b u r g (CDA). d r B v a n der Lek (PSP) en mr F Portheme ( W D ) over het onderwerp .EnergielDeleid en politieke partijen' Inlichtingen en d o k u m e n t a t i e m a p Interfakultaire Vakgroep Milieu k u n d e , Plantage Muidergracht 14, Amsterdam, telefoon 020 5223206
officieel INAUGURALE REDE PROF. DR. W . H. J . REYNAEBTS O p d o n d e r d a g 24 m a a r t 1977, om 16 00 u u r , zal in d e a u l a v a n d e Katholieke Hogeschool prof d r W H J Reynaerts zijn i n a u g u r a l e rede h o u d e n bij de a a n v a a r d i n g van h e t a m b t van hoogleraar i n de Organisatie van Arbeid en Bednjfs leven a a n de Ekonomische en Sociale Fakulteit De titel v a n de rede luidt .Samen werken, samen delen, samen s t u r e n ' Personalia Prof d r W H J Reynaerts werd m 1930 geboren in U b a c h over W o r m s HIJ studeerde a a n de KHT m de ekonomisch sociologische s t u d i e n c h t m g In 1956 studeerde hq c u m laude af N a de militaire dienst heeft de heer Reynaerts tot 1975 gewerkt bij h e t Nederlands Katho lieke Vakverbond, w a a r v a n de laatste j a r e n als ekonomisch adviseur Sinds 1971 was hij tevens buitengewoon lektor a a n de KHT met als leeropdracht de Sociologie v a n Arbeid en Bedrijfsleven In februaxi 1975 promoveerde hij op een dissertatie met als onderwerp ,Investenngsloon als i n s t r u m e n t v a n bezitvormmgsbeleid' Sindsdien is de heer Reynaerts werkzaam als gewoon hoogleraar m de Organisatie v a n Arbeid en Bedri|fs leven a a n de Ekonomische en Sociale Fakulteit BESLUITEN KOLLEGE VAN BESTUUR VAN 8 FEBRUARI 1977 380 Ten aanzien v a n de publikatie in het THB v a n 19 november 1978 onder de titel ,Uitzendburo' is, m e d e op advies van h e t Georga
niseerd Overleg, een kommissie ingesteld die een onderzoek zal m s t ^ l e n n a a r de i n deze publikatie gesuggereerde tekortkomingen v a n d e zijde v a n d e Dienst Personeels zaken De kommissie is als volgt samengesteld mej m r H J M Pieck, voorzitter, mevr m r A M T BotsBots en m r H Weenink, s e k r e t a n s PUBLIKATIES VAN MEDEWERKERS Kleqnen, J . P. C.: .Doorberekenen v a n computerkosten k o r t e biblio grafie', m Ifnormatie', jrg 19,1977, afl 2, blz 90 Meijers, A. J . A.: ,Descnption des connaissances Imguistiques et des besoins langagiers d a n s les univer sites en HoUande'. in . P l u n l i n guisme ^ r U n i v e r s i t é ' , Cahiers de 1 institut des l a n g u e s vivantes Universite Catholique de Louvain, n r 26, Louvain. 1977 Beersmans, G., Extra, G., Kellens, H , Nieuwborg, F., Passel, F. van, RooQ, J. d e en Talsma, E.: ,Het Certificaat Neder l a n d s als vreemde t a a l ' , Brussel, M i n i s t e n e v a n Nationale Opvoeding en Nederlandse C u l t u u r , Den H a a g . Ministerie v a n Onderwqs en Weten schappen . 1976. 88 blz
MUTATIES In dienst p e r 1 j'anuarl 1977 — Kox. H L M studentassistent FRW — Vissers, H studentassistent Bibliotheek FIT In dienst p e r 24 j a n u a r i 1977 — PoUemans, M M medewerker Theol Fakulteit In dienst p e r 1 februari 1977 — Altena, P G s t u d e n t assistent SPW — Daum. R stagiaire DSW — Henau, d r E wetenschappelijk a m b t e n a a r Theologische Fakulteit — Hobbelen, mej M J studentassistente SPW — Koning, S J M de s t u d e n t assistent FRW In dienst p e r 3 februsiri 1977 — Botermans, mej P A M medewerkster Bibliotheek In dienst p e r 8 februari 1977 — Kemperman, mej d r M L G medewerkster TAPregelmg FRW In dienst p e r 15 f e b r u M i 1977 — Doerga, R E medewerker TAPregeling FEW In dienst p e r 16 februari 1977 — Hoorn, d r s R H W v a n medewerker TAP regeling FRW In dienst per 21 februari 1977 — Lebeer, m r J F M wetenschappelijk medewerker FRW, In dienst p e r 1 m a a r t 1977 — Vischer, mej M L M sekretaresse SSW In dienst p e r 16 april 1977 — Kaper, d r B wetenschappelijk medewerker FEW In dienst p e r 1 m e i 1977 — Landerwerf, ir C A J M planningmedewerker DEA In dienst p e r 1 Juni 1977 — Wijffels, d r H J C medewerker ORC
LUSTRUM NIEUWS Voor wat betreft de te e n t a m e r e n k u l t u r e l e aktiviteiten g e d u r e n d e het tiende l u s t r u m v a n de Katholieke Hogeschool heeft de Kommissie 50 Ja a r KHT zich verzekerd van de medewerking v a n de KernKom missie Kulturele Aktiviteiten, S t u d i u m Generale d e W e r k g r o e p Festival voor S t n j d k u l t u u r , de Stichting Muzikale Vorming, h e t B r a b a n t s C o n s e r v a t o n u m , de Tekenakademie en h e t Kultureel Centrum A a n g a a n d e de kulturele aktiviteiten voor 1977 k a n globaal onder a n d e r e het volgende worden gezegd ■ De verzorging v a n de k u l t u r e l e aspekten bij de openingszitting v a n het kollegejaar 1977/1978 op 591977 zal grotendeels m h a n d e n liggen v a n de hogeschoolgemeenschap zelf Te denken valt m dit k a d e r a a n het m n c h t e n v a n een tentoonstelling v a n eigen werk van leden v a n d e hogeschool D a a r n a a s t zal de receptie volgend op de openings zitting n a a r alle waarschijnlijkheid opgeluisterd worden door m u z i k a l e leden v a n de hogeschool (Zijn er muzikale geesten b i n n e n de hoge school die nog niet zijn aange schreven om mee te d e n k e n a a n de muzikale o p l u i s t e n n g v a n de receptie of bent u m h e t bezit vaoa eigen werk, w a a r v a n u k u n t ver moeden d a t het de moeite v a n het tentoonstellen w a a r d is, het sekre t a n a a t v a n h e t tiende l u s t r u m h o u d t zich aanbevolen ): ■ Voor september 1977 worden verder pogingen m het werk gesteld om g e d u r e n d e een d a g of tien de hogeschoolgemeenschap tussen de kolleges dcxir en onder de lunch p a u z e op te vrolijken met een geestigseneus p r o g r a m m a Nadere mededelingen h i e r o m t r e n t volgen ■ In begin november 1977 hoopt een
oD>
O^^
deelkommissie v a n d e KemKom missie Kulturele Aktiviteiten (de W e r k g r o e p S t n j d k u l t u u r ) m samen werking met de Stichting Muziscln Vorming en S t u d i u m <3enerale, g e d u r e n d e vijf aaneengesloten dagen b e k e n d e Belgische. Neder landse en mogelijk F r a n s e stnjd k u l t u u r g r o e p e n nafir Tilburg te halen ■ W a t betreft de vooravond van de Dies Natalis (2311 1977) worden momenteel d e mogelijkheden afgetast om een avondvullend p r o g r a m m a in d e Stadsschouwburg te doen plaatsvinden, terwijl hiernj een k a n k a t u r e n g a l e n j v a n nog levende leden v a n de hogeschool gemeenschap geopend dient te worden (Mogelijk dat u m het beat b e n t v a n k a n k a t u r e n onder kollege. tijd tot stand g e b r a c h t ) ■ Voor wat de Dies Natalis zelf betreft worden momenteel voor bereidingen getroffen, wel kan reeds n u opgemerkt worden d a t het k a b a r e t m h a n d e n zal liggen van ,Don Quishocking' Inlichtingen s e k r e t a n a a t kamer A191, telefoon 013 662140
ADMINISTRATIEVE ORGANISATIE Het testimonium Administratieve Organisatie zal worden afgenomen op vnjdag 13 mei 1977 om 9 30 uur Het keuzevak Administratieve Organisatie zal worden afgenomen op vnjdag 13 mei 1977 o m 14 00 urn Opgave p e r t e n t a m e n k a a r t , ver k n j g b a a r bij Winnifred De Kleer maeker, gebouw B. k a m e r 105, vóór 5 mei 1977 FIUCKONGRES V a n 13 tot 16 a p n l 1977 is er te Antwerpen a a n St Ignace het vijfdi kongres v a n de ekonomische sektie v a n de FIUC (Federation Inter universitaire des Universites Catholiques) Het Franstalige kon gres g a a t over het t h e m a .Inégalites et injustice' Inschnj vingsgeld voor h e t kongres 2250 B fr voor nietstudenten en 500 B fr voor studenten Nadere inlichtingen te verknjgen bij de Tilburgse vertegenwoordiger prof M Plattel
oCi
oC2>
batavierenraee Op 23 en 24 a p n l wordt voor de vijfde keer de Batavierenrace georganiseeni De Batavierenrace is een estafetteloop v a n Nijmegen n a a r d e THTwente Deelnemers a a n dit geweldige gebeuren k u n n e n zich opgeven a a n de balie in de s t u d e n t e n s p o r t h a l Trainingen voor de Batavierenrace vinden elke donderdagmiddag p l a a t s S t a r t om 16 30 u u r bij de studentensporthal Bovendien is er een uitnodiging binnengekomen v a n de Parijse Universiteit voor een dergelijke loop m de omgeving v a n Panjs Liefhebbers hiervoor k u n n e n zich ook bij de balie van d e s t u d e n t e n s p o r t h a l opgeven
voor studenten en hogeschoolpersoneel
A.I.P. International b.v. Van Ghentstra a t 28 Rotterdam Telefoon 010-122469
Katalogus waar(de
Brutopremie ƒ „ „ „ „
8.000,— 10 000,— 12 000,— 14.000,— 16 000,—
W.A. + Casco met ƒ 200,— stan(Jaard eigen nsiko
Wettelijke
„ „ „ „ „
ASSURANTIËN FINANCIERINGEN HYPOTHEKEN
285,— 310,— 325,— 340,— 360,—
Met 60 % no-claim Brutopremie „ „ „ „ „
114,— 124,— 130,— 136,— 144,—
ƒ 680,— „ 765,— „ 835,— „ 925,— „ 1015,—
Met 60 % no-claim „ 272,— „ 306,— „ 370,— „ 406,—
W.A. -I- Casco met ƒ300,— extra eigen risiko Brutopremie f 505,— „ 600,— „ 700,— „ 800,— „ 915,—
Met 60 % no-claim ƒ 202,— „ 240,— „ 280,— „ 320,— „ 366,—
De premies zijn mkluslef groene kaart - NO-CLAIM-KORTING TOT 60 % Ongevallenverzekering inzittenden voor vier personen ƒ20,40 Ook andere verzekeringen verstrekken wij tegen konkurrerende tarieven
11
t h b 19 - 18 maart ïï\
Vervolg van pag. 9
boekhandel gianotten tilburg (013) 682991
Konfessionaliteit
studentenboekhandel: professor verberneJaan 20 (toestel 26 en 27)
standpunt ook van konfessionele zijde aJ lang niet meer ter diskussie, indien dit m het verleden al ooit het geval zou zijn geweest Een dergelijke diskussie veronderstelt immers dat er reeds sprake is van wretenschapsbeoefenmg Anders ligt dit uiteraard bij een theologische wetenschap, die zich uitdrukkelijk tot een bepaalde konfessie t>ekent In een konfessionele theologie ligt de erkenning van een godde lijk gezag per defmitie besloten W a t overigens niet wil zeggen, dat er ook voor een konfessionele theologie nog geen ruime m a r g e voor diskussie open ligt Het woord Gods vraagt immers altijd nog om een menselijke interpretatie In deze opvatting van het konfessio nele karakter van een hoger onderwijsinstituut IS er a a n een loyaliteitsverklaring geen behoefte Indien er al aan het afleggen van een verklaring wordt gedacht, dan zou dat een beginselverklaring moeten zijn met betrekkmg tot het onderzoeksprog r a m m a Deze verklaring zou dan als volgt moeten luiden - ik waag mij a a n een inhoudsomschrijving enkel om aan de voorgestane opvatting meer relief te geven - dat men bereid 13 lilt hoofde van zijn wetenschappe-
met studieboeken voor opleidingen aan de katholieke hogeschool, het mollennstituut en de katholieke leergangen
centrumboekhandel: heuvel 43 (toestel 21 en 23) met ons compleet assortiment wetenschappelijke en algemene literatuur o a grote kollektie pengumbooks
boekhandel gianotten breda (076) 149700 centrumboekhandel: veemarktstraat 49 een afspiegeling van de centrumboekhandel te tilburg
W i j lenen u graag geld. En spelen daarbij open kaart. Dit zijn onze tarieven U krijgt in handen ƒ 2 000,— „ 3 000,— „ 4 000,— „ 5 000,— „ 6 000,— „ 7.000,— „ 8 000,— „ 9 000,— „ 1 0 000,— „ 1 2 000,— „15 000,— „ 1 6 000,— „ 1 8 000,— „ 2 0 000,—
12 mnd
24 mnd
184,54 273 97 362,72 450,79 538 86 626,94 715,01 803,08 891,16 1.067.30 1.331,52
100,52 148,05 194,92 241,15 287,37 333,59 379,82 426,04 472,27 564,71 703,39 758,72 853,56 948,40
U betaalt terug 36 mnd 60 mnd 72,51 106,07 138,99 171,26 203 54 235,81 268,09 300,36 332,63 397,18 494,01 536,96 604,08 671,20
72,49 94,24 115,36 136,47 157,59 178,70 199,82 220,93 263,16 326,50 361,92 407,16 452,40
120 mnd
hjke status zich objektief op te stellen tegenover het katholiek-christehjk denken op het terrein van zijn wetenschap en dat men bereid is dit denken m zijn onderzoek te betrekken en m beginsel positief te waarderen Uiteraard laat een dergehjke verklaring de vnjheid onverlet ook andere denkrichtingen m zijn onderzoek als toetsingsmateriaal te betrekken Nog een enkele v r a a g heeft het in deze opvatting zm te spreken van een katholieke hogeschool' Zoals iedere onderwij smstelhng ontleent ook een hogere onderwijsinstelling h a a r zm a a n h a a r dienstbaarheid aan de gemeenschap In de hier voorgestelde opvatting van de konfessionaliteit zal een zich katholiek noemende hogere onderwij smstelhng funktioneren als een centrum w a a r men zich kritisch kan laten mformeren omtrent de aktuele wetenschappelijke waarde van het katholieke denken terzake van de maatschappelijke werkelijkheid, terwijl ook dit denken zelf daardoor aan betekenis zal winnen Zou het m dit verband niet beter geweest zijn te spreken van een christelijk denken m plaats van een kathoiiefe-chnstehjk d e n k e n ' Prmcipieel verandert dit mets a a n het probleem van de konfessionaliteit Wanneer ik echter opteer voor de laatste formulering, dan IS dat omdat deze van meer bescheidenheid getmgt Kan een konfessie h a a r visie w a a r m a k e n als christelijk, zolang er nog meer konfessies zijn die dit p r e t e n d e r e n ' J . J . Loeff
SORGHVLIET MAAKT AUTORIJDEN AANMERKELIJK VOORDELIGER met zéér interessante verzekeringspremies voor Hogeschoolpersoneel!
W.A. 145,10 174,12 217,65 232,16 261,18 290,20
Iiat.prijs 8.000,10.000,12.000,14.000,16.000,-
ALL RISK bnitopremie 315,341,367,376,421,-
KEHT 237,256,276,282,316,-
40% N.C. 142,20 153,60 165,60 169,20 189,46
brutopremie 750,834,918,1016,1149,-
KEHT 563,626,689,762,862,-
40% N.C. 337,80 375,60 413,40 457,20 517,20
Overname bestaande No Claim - Geen totaalverHes van No Claim bij schade door schnld— Snelle schadeafwikkeling — geen eigen risiko bij ruitbreuk of diebtal.
Kwijtschelding bij overlijden inbegrepen tot ƒ15 000,— Andere bedragen en looptijden eveneens mogelijk
Sorghvliet yerzekeringen b.v. Kerkstraat 12 - Berkel-Enschot - Telefoon 013-339002* Buiten kant. uren: hr. v.d. Hoven, 013-331738, hr. Pothoven 04242-5008
Crediet Maatschappij Venio N.V. HOOFDKANTOOR VENLO: PARADE 3, TELEFOON 077-16061 KANTOOR TILBURG: WILLEM ll-STRAAT 40, TELEFOON 013-422474
Eigen HuisPEiiiaiicieriiig tot 130% kunt uoyeral krijgen. IneenbudgetplanyanEinaczietu of'tyerstandigisomdattedoen.
l>i/lrol ;<le pori/ ElVIMASTRAAT2«TILBURG>TEL.: 013-45 02 52
Rnac bemiddelt al zo'n 30 jaar bi) financiering Hoofdzakelijk voor mensen met een betrekkelijk goed regelmatig inkomen Rnac heeft geen vaste binding met financiers Stelt zich onafhankelijk van hen op Dit betekent dat we met alleen de hoogte van uw financiering bekijken Maar ook de konsekwenties ervan voor bv uw huishoudbudget of de fiscus Klare taal, zonder kleine lettertjes Een hooqstpersoonliik budgetplan, dat u mets kost En u tot mets verplicht BIJ eventuele financiering bent u bovendien geen afsluitprovisie verschuldigd
pelil fc/lciuronl mei eioen /pecicilileilen
Als u op dit moment met financieringsplannen rondloopt, belt u ons dan even op. Uw budgetplan kunt u binnen 48 uur in huis hebben Adres IVIaliebaan 98, Utrecht, tel 030 319747
\ \ I I
MDORUCHTINGSBUREAU VDOR ACADEMICI
A l SOjaareeni'ei'standigei'aadgeye]: 10
Het Brabants Orkest
maart
D I N S D A G 29 MAART 1977 STADSSCHOUWBURG 20 15 UUR
VRIJDAG 18 MAART Katholieke Hogeschool A Oil 13 30 u u r Polek werkgroep Sociaal Ekonomische Politiek Katholieke Hogeschool, a u l a 20 15 u u r Kon Liedertatel met Ulf Hoelscher Cviool) en Michel Beroff Cpiano) Stadsschouwburg 20 15 u u r J a s p e n n a de J o n g met h a a r nieuwe show Jozefien en J a s p e n e n De Konmgswei 20 30 u u r The Rape of t h e Teagoose' Theseus 21 00 u u r W a n n e s Raps met Brabantse volks muziek
Gastdingent André Vandernoot Solist Karel Engel (piano) Programma — Rossini Ouverture Semiramis — Mozart Pianokonsert C gr t KV 467 — Brahms Serenade D qr t Het Brabants Orl<est zet zicli met plezier in voor de virtuose en halsbrel<ende loopies en melodieën van Ros s i m s Ouverture Semiramis Rossini schreef de opera Semiramis in 33 dagen Beethoven zei van hem Die man heeft voor een opera evenveel weken nodig als een Duitser jareni Het w e r k w e r d in de vorige eeuw nog als een meesterwerk beschouwd maar men kent nu alleen nog maar de ouver ture Rossini schreef makkelijk HiJ lag eens op zijn bed te komponeren toen het blad met het bijna voltooide werk op de grond gleed Rossini was veel t e lui om het op te rapen en komponeerde daarom direkt een nieuw stuk! In tegenstelling tot zijn hierboven ver melde traagheid tintelen zijn werken van een meeslepende v i t a l i t e i t De pianist Karl Engel speelt hierna een van de grote pianokonserten van Mo zart namelijk dat in C Dur KV 467 Het zangerige middendeel is een prachtig trait d union tussen de opgewekte an dere delen Ook dit konsert behoort tot de top van de pianoliteratuur Na de pauze speelt Het Brabants Or kest onder leiding van Vandernoot een werk van Brahms dat zelden op onze programma s voorkomt namelijk een van de twee serenades die Brahms voor orkest schreef HiJ maakte deze voor hiJ aan zijn grote symfonieën be gon De eerste serenade in D opus 11 IS eigenlijk een soort divertimento en is dan ook duidelijk speelser van aard dan men van Brahms gewend is Maar de grote symfonikus is hier toch al merkbaar aanwezig
ZATERDAG 19 MAART Stadsschouwburg 20 15 u u r J a s p e n n a de Jong
Vrouwenkafee In Tilburg bleek blj een aantal vrouwen behoefte aan een vrouwenkafee Dat vrouwenkafee is er nu Bedoeld als ontmoetingsplaats waar vrouwen on gedwongen met elkaar kunnen praten maar ook avonden georganiseerd kun nen worden over bepaalde onderwer pen Het is voorlopig de bedoeling éen avond in de week open te zijn De vrouwen die komen maken samen het verdere programma De eerste avond zal vooral gaan over wat WIJ met ons allen w i l l e n en/of verwachten van het vrouwenkafee W i j nodigen daarom alle vrouwen die be langstelling hebben uit om hier naar toe te komen om een persoonlijke in breng aan de verdere opzet te geven Deze avond zal plaatsvinden op woens dag 23 maart 1977 aanvang 20 00 uur (en voortaan ledere woensdag hierna) Plaats Korte Tuinstraat 7 (zijstraat van de Nieuwlandstraat naast de dans school de ruimte is ongeveer naast het Turkse restaurant) Telefoon op woensdagavond 013 434047
ZONDAG 20 MAART M a r a n a t h a , 11 00 u u r Weekendliturgie Thema De broederschap v a n h e t Wie zijn miju broeders? Trefsentrum Posjet, 20 00 u u r Country show met de groepen Country Trash J o h n n y Cash Singers en Celvm Henderson Entree ƒ 5 — Stadsschouwburg 20 15 u u r J a s p e n n a de J o n g Zie vnjdag 18 m a a r t MAANDAG 21 MAART Studentensporthal Kruisfinale zaalvoetbal Katholieke Hogeschool, AZ 12 20 00 u u r Polek k u r s u s K n s i s d e m p e n d e faktoren Rol v a n de staat DINSDAG 22 MAART Katholieke Hogeschool AZ 12 20 00 u u r Lezing Theologische Fakulteit Olof, 20 30 tot 21 30 u u r Dansles WOENSDAG 23 MAART Psychologische L a b o r a t o n u m G 31 15 30 u u r Colloquium d r Bierman (Amsterdam) over E x p e n m e n t e l e parapsychologie
Olof Toneelimprovisatie en kreativiteitsavond Stadsschouwburg 20 15 u u r Lorenzaccio blijspel van Alfred de Musset in een regie v a n Pierre Laroche door De Haagse Comedie Theseus, 21 00 u u r Film Easy Rider Alleen voor leden DONDERDAG 24 MAART Katholieke Hogeschool, CZ 26 10 30 tot 12 30 u u r Colloquium Ekonometrie B s e n e d r P H Ruys (KHT) over Enige modellen uit de wiskundige ekonomie en de d a a r voor vereiste wiskundige k e n n i s Katholieke Hogeschool, CZ 25 10 30 tot 12 30 u u r Colloquium overigen B s e n e prof d r Th v a n Tijn (RU Utrecht) over W a a r o m ik marxistisch h i s t o n k u s b e n en wat d a t voor mij betekent Katholieke Hogeschool AZ 13 10 30 u u r Gastkollege J u n d i s c h e Fakulteit door prof M Zander over De organisatie v a n de a d v o k a t u u r m Engeland Katholieke Hogeschool CZ 27 14 00 tot 16 00 u u r Colloquium B s e n e drs P de Ridder (CPB Den Haag) Katholieke Hogeschool CZ 28 14 00 tot 16 00 u u r Colloquium Bedrijfsekonometne B s e n e drs G Benckhuizen (KHT) over M a r k t voor rozenstruiken een onderzoek Katholieke Hogeschool, a u l a 16 00 u u r I n a u g u r a l e rede prof d r W H J Reynaerts over S a m e n werken samen delen samen s t u r e n De Konmgswei, 20 30 u u r Poëzie Hardop Elschot Carmiggelt Bowlmgcentrum Zuidoosterstraat Tilburg Bowhngavond georgani seerd door de Personeelsvereniging KHT VRIJDAG 25 MAART Olof Bistro avond Intekenen op de sociëteit Stadsschouwburg 20 15 u u r Het Nationale Ballet met een nieuw ballet van H a n s van M a n e n Epitaaf v a n Rudi v a n Dantzig op muziek v a n Ligeti en Eerste lugtige
plaatsing v a n Toer v a n Schayk on muziek v a n Spohr De Koningswei, 20 30 u u r Theaterwerkgroep Fact met Het projekt Schreber ZATERDAG 26 MAART Katholieke Hogeschool, A Oil 13 30 u u r Polek werkgroep Sociaal Ekonomische Pohtiek Utrecht, Artreweg 1 3 (bij nieuwe veemarkt) 14 30 tot 21 30 u u r Nederland C h i n a d a g t e r gelegen held v a n de o p n c h t m g v a n de V n e n d s c h a p s v e r e n i g i n g Nederlanii C h i n a Sprekers zijn onder andere Felix Greene J o n s Ivens en prof W F Wertheim Stadsschouwburg 20 15 u u r Internationale Nieuwe Scène met Harlekijn noch k n e c h t noch meester over de (on) rechtvaardig heid van de maatschappij Theseus, 22 00 u u r Vlaamse avond
ymtiXèeAPüe^
Ge
Het Kol beslissii een of i onverwc aan de van har
Begin n kollege r staatssek , Matsertjes kunnen worden opgegtcn zetten ac bij de redaktie Tot 30 woorden iottn smg He ze f2 50, onder nummer f 1 — extja 1 septem Reakties op advertenties onder numm verwacht naar de redaktie sturen geslagen met ven TE KOOP 2 CV bouwjaar 1970 li singen t lichtingen: 013 - 331005 op het pa KONVERSATIELESSEN FRANS door Fran?aise P n v e of voor klemi ontwikke
groepen
Telefoon 685530
TE KOOP Simca 1000, bouwjaar 7( k m s t a n d c i r k a 64 000 k m Inlicli tingen n a 18 00 u u r 013 551351
WIJS
De staai meer tiat rapport voornemi nota Ho komst V katies ni( Om de t ten een
Loi JUSTUS 25 Omdat hij geen boodschappen had gedaan en toch honger had, was Justus sinds lange tijd weer m de mensa verzeild geraakt Plaats genoeg tegenwoordig De enige die m zijn buurt zaten war eneen aantal sjiekgeklede vrouwelijke leden van Olof Wezenloos scheppend m de brakke prak kon hij het gesprek van deze drie woordelijk volgen De burgermeisjes hadden het over een vrolijke avond m de Tongerlose Hoeve „Nou, en wij zingen, het mtredelied en het eerstejaars lied (ze noemden nog een heel stel gezangen die hij niet onthouden had, het leek wel een parochiebundel) En wel zo'n volume'"" Een van de andere meisjes die ook bij het prettig gebeuren aanwezig was geweest naar het scheen, vulde lachend aan „En die Jan-Dirk, die kwam vragen of we wat stiller wilden zijn " „Ja die trekt het zich echt aan dat gedoe tegen ons, de schat Ze giechelden, de drie, een van hen beet bijna de steel van haar lepel van de lol Justus haalde zijn schou-
ders op en ging bijhalen Toen hij terugkwam spraken de dames over een toekomstig festijn m Delft „Gaan jullie met de trein," vroeg de lepelbijtster „Nee, wij gaan liften, hè Els (Alice'')''' Els knikte , We hebben wel eens gelift naar Amsterdam" „'s Avonds,' zei Els , Jezus ja, het was hardstikke donker Justus had even de neiging om woorden van bewondering door het gesprek heen te werpen, maar omdat hij juist zijn bord weer leeg had ging hij eerst nog wat te eten halen Er volgde nog een heleboel moois De drie nymfomanes hadden het nu gekregen over de mannen m hun leven Waarschijnlijk vriendjes van de tennisklub of van het hockey, maar het is natuurlijk ook mogelijk dat de drie schone slaapsters de knapen hadden leren kennen op de dansles of op een eerdere fuif m Delft Het gesprek betrof trouwens weer deze fuif De nachtelijke liftster ratelde weer „Tja, nu kan ik natuurlijk Joost uitnodigen of Frank, maar ik denk dat ik Peter eens vraag, die
gaat graag mee Of Willem-Jan" Ja natuurlijk, Willem-Jan, dat is leuk'' , Willem-Jan, wie is dat,' vroeg de lepelbijtster De liftster keek verstoord „Nou, ik heb er vier'" „Tsonge,' dacht Justus en hij knikte bewonderend Iets te overdreven waarschijnlijk, want het gesprek stokte een beetje Hij had ook niet moeten laten merken dat hij luisterde Maar ja, vier', het is ook niet niks En dat terwijl half vrouwelijk Nederland van die leeftijd met smakkende schaamlipjes op die éne zat te wachten, die leuke bink die hen m zijn sterke (nou ja, toch minstens behaarde) armen zou sluiten Vier' Nee maar De visser kreeg er honger van, hij ging nog eens bijhalen Toen hij terugkwam keuvelden de dames over drugs De pa van Els was pas nog op een feest geweest en had gezegd „Het was enorm fijn, zo'n feest met allemaal nette jongens Zo kan je toch maar weer eens zien dat er veel leugens over de jeugd verteld worden" „Dat is ook zo," antwoordde de nymfomane
12
„Heb JIJ er op hockey ooit iets vo» gemerkte Wel een pilsje op zijn t\]i natuurlijk, maar hasjies, nee' klub zou dat ook met dulden SU je voor dat Freek en Jaap morgen onder invloed van dat spul, of hot zeg je dat ze zouden zich toA voorgoed blameren Plus dan enorme knauw die de sfeer m groep ervan krijgt'" Justus had zijn bord leeg Hij h het af en haalde zijn zakflakon voorschijn Een flinke teug, spoelene achter de kiezen, even gorgelen dan zuigend m de slokdarm laWi verdwijnen Geruisloos gaat zoiets met De meisjes keken hem verbijs terd aan Justus lachte hen vriendi lijk toe, stak de fles m hun richtini en zei „Hasjolie' Een neutje'^ Di ladies wendden zich af „Het is zm neprikkelend,' zei Justus, „dat » nodig als je vier mannen bij houden " De meisjes deden of ze niel meer luisterden Toen ging de visse' maar, m al zijn goedheid een verdrietig „Ik heb het gevoel dat me met mogen," dacht hij bedroefi
Nadat di drie wel< liteitseis brief ov( wijs ven heeft dn vikaris-c Den Bos Stichtinj gedaan.
In een br Hogeschc Van Laar pen met besturen leen mer derwijs b den help Deze bri Wat bete hciteit vc mogelijkt deze ger gestalte i Sprekenc komt na£ tuigmg van besli levensbes school Ir