Heet van de naald: Tilburgse Mensa op weg naar het einde (p. 3), drs. Van den Heuvel kondigt betere tijden aan voor de bestuurlijke kant van de studentenvoor^ zieningen (p. 3 en 5) en dan stellen wij aan u voor: de nieuwe sekretaris van de hogeschool (slanke verschijning, al wat kalend, sigaar-roker, 33 jaar) drs. H. J. M. Hopman.
Bisschoppen willen in beginsel vasthouden aan katholieke signatuur hogeschool
Inderdaad. De bisschoppen zullen mettertijd een antwoord geven op de aan de orde zijnde vraag over de konfessionaliteit van de Tilburgse hogeschool.
De bisschoppen van Nederland willen in beginsel graag vasthouden ÂŁian de katholieke signatuur van de Katholieke Hogeschool in Tilburg. Over dit standpunt wil een delegatie uit de bisschoppenkonf erentie mettertijd met de hogeschool nader van gedachten wisselen. Dit werd in een gesprek met het THB meegedeeld door de bisschop van Breda, mgr. Ernst. Het gesprek met de Bredase bisschop verliep aldus.
Zou het voor de bisschoppen aanvaardbaar zijn als de meerderheid van de huidige docenten en studenten van de Katholieke Hogeschool zich uit zou spreken voor dekonfessionalisering van de hogeschool en op effektuering van die uitspraak zou aandringen?
De bisschoppen benoemen en ontslaan de leden van het stichtingsbestuur van de Katholieke Hogeschool. Wat betekent dat in de praktijk? Volgen de bisschoppen daarbij een bepaald beleid?
Het is voor mij eigenlijk onmogelijk daarop te antwoorden. Gezien het standpunt dat wij in deze zaak hebben, zouden wij het natuurlijk erg betreuren als een meerderheid binnen de KH zich zou uitspreken tegen het behouden van de katholieke signatuur. Wij beseffen natuurlijk heel goed dat de katholieke signatuur die alleen m a a r in een statuut bestaat en niet in de werkelijkheid dat die niet veel waarde heeft. Van de andere kant moet je natuurlijk ook niet afgaan op het gevoelen van een ogenblik.
Zowel het stichtingsbestuur dat de voordracht doet als de bisschoppenkonferentie die benoemt, laten zich leiden door de katholieke signatuur van de hogeschool. Men zoekt dus naar figuren die bestuurlijke bekwaamheid hebben en de katholieke signatuur van de Tilburgse hogeschool onderschrijven. Gaan de bisschoppen zich wellicht mg openlijk mengen in de diskussies over de konfessionaliteit van de hogeschool in Tilburg? Ja. Dat spreekt vanzelf. De bisschoppen dragen namelijk bestuurlijke verantwoordelijkheid met betrekking tot de Katholieke Hogeschool. Om te beginnen is het rapport van de Tilburgse Werkgroep-Konfessionaliteit door het stichtingsbestuur van de KH aan de bisschoppenkonferentie toegezonden met de bedoeling ook om te zijner tijd d a a r een besluit over te nemen. In de bisschoppenkonferentie is dit rapport al onderwerp van overleg geweest en toen is besloten kontakt op te nemen met de werkgroep zelf en met de instanties aan wie de werkgroep heeft gerapporteerd. Dat zijn het stichtingsbestuur van de KH, het Kollege van Bestuur en de Hogeschoolraad. Wat stellen de bisschoppen zich van een dergelijk kontakt voor? Het zal van de kant van de bisschoppenkonferentie een delegatie zijn die
En verder: Je moet de politiek niet uit de rechtszaal weren, vonden de meeste deelnemers aan een kongres over terreur, die het verder heel erg oneens waren (p. 7). Onze kunstmeststofindustrie benadeelt de derde-wereld-landen, aldus een rapport van het IVO (p. 8). Een hogeschool voor waardevrije eenrichtingswetenschap verdient het predikaat .katholiek' niet, schrijft drs. Jan Baas vanuit Zwitserland, maar het kan ook a n d e r s . . . (p. 9). Mr. F. Kruse, top-ambtenaar op Sociale Zaken, steekt zijn mening niet altijd onder stoelen of banken en kreeg het dan ook aan de stok met onderwijsminister Van Kemenade. ,De Werkgever' heeft hem echter eenzijdig geciteerd en voor het THB legt mr. Kruse het allemaal nog eens uit (p. 10 en 11).
Mgr. Ernst, bisschop van Breda: bisschoppen zullen met KH kontakt opnemen.
met de KH over deze zaak gaat spreken. Vermoedelijk zullen de beide Brabantse bisschoppen van deze delegatie deel uitmaken. Wij willen ons op de eerste plaats nog wat nader laten informeren, want ook n a het uitbrengen van dit rapport is de zaak nog in diskussie. Dan is de bisschoppenkonferentie er verheugd over dat in het rapport staat, dat de Werkgroep-Konfessionaliteit er in zijn geheel over eens is, dat men het bestaande goed van de Katholieke Hogeschool in geen geval in gevaar mag brengen. Ten aanzien van de konklusies die het rapport als mogelijkheid aangeeft, zou de bisschoppenkonferentie met name de derde mogelijkheid graag nader in gesprek willen brengen. De bisschoppen
willen dus in begin-
sel vasthouden aan de katholieke signatuur van de Tilburgse hogeschool, omdat er op het ogenblik geen overtuigende alternatieven voorhanden zijn en willen daarover met de KH-gemeenschap vooral van gedachten wisselen. Gaan de bisschoppen na dit beraad zich nader beraden over hun uiteindelijke standpunt? Ja. Na dat beraad is voor het stichtingsbestuur en evengoed voor de bisschoppenkonferentie de tijd van besluiten aangebroken. De bisschoppenkonferentie stelt zich dus ook voor een formeel besluit te nemen over het rapport van de Tilburgse Werkgroep-Konfessionaliteit?
Veronderstel dat zich een meerderheid zoals u noemt zou aftekenen, dan vind ik dat zowel het stichtingsbestuur als de bisschoppenkonferentie voor een uiterst moeilijke situatie komen te staan. Wat is volgens uw persoonlijke mening het belang van konfessioneel onderwijs en meer in het bijzonder het belang van een katholieke hogeschool voor maatschappijwetenschappen? We kixnnen misschien met het laatste beginnen. Met het rapport van de Werkgroep-Konfessionaliteit zou ik willen zeggen, dat bij het beoefenen van wetenschap eigenlijk keuzen geschieden, die aan de wetenschappelijke keuzen voorafgaan. Het is dus van groot belang dat dit uitdrukkelijk thema van onderzoek is. Vooral ook wijsgerig en theologisch, want ik geloof dat het geloven zelf ook keuzen inhoudt of moet inhouden (vervolg op pagina 2)
(Vervolg van pagina 1):
Mgr. Ernst inzake ki]k op de maatschappij en de mens d a a n n Omgekeerd geldt dat het standpunt wat je inneemt m deze vraagstukken van mens en maatschappij van invloed is op de werkelijkheid en de inhoud van het geloven zelf Bi) het vestigen van de Theologische Fakulteit m Tilburg was dit bij ons met name ook een overweging Mgr Ernst verzekert ons desgevraagd dat bi] de bisschoppen op geen enkele wijze het idee leeft, om uit machtspolitieke overwegingen de katholieke zuil mtakt te houden Op onze vraag of de aanwezigheid van de Stichting Theologische Fakulteit binnen de KH nog een rol speelt bij de standpuntbepaling der bisschoppen over de signatuur van de hogeschool antwoordt de Bredase bisschop aldus Ik voor mij vind dat je de kwestie van de katholieke signatuur van de Tilburgse hogeschool op zichzelf moet bekijken Je moet met de katholieke signatuur behouden terwille van de Theologische Fakulteit Veronderstel eens een ogenblik dat er belangrijke argumenten zijn om die katholieke signatuur terzijde te stellen, dan zou ik het gaan omdraaien Als die katholieke signatuur voor de Tilburgse hogeschool niet behouden blijft, dan moeten wij als bisschoppen g a a n bezien welke gevolgen dat heeft voor de integratie van de Theologische Fakulteit m de hogeschool Het is natuurlijk duidelijk dat m een kathoheke hogeschool met een desbetreffende bestuurlijke struktuur de Theologische Fakulteit op een andere manier geïntegreerd k a n worden dan het zou kunnen m een rijksinstelling P. v. A.
EkonomisGhe Fakulteit nog zonder bestuur De situatie aan de Ekonomische Fakulteit, die sinds 19 mei door een bestuurskrisis wordt getroffen, is nog met erg doorzichtig De werkgroep, die op 31 mei door de r a a d is inge steld om kandidaten te polsen voor een voorlopig bestuur, heeft onder de grootste geheimhouding zijn werk voltooid Het laat zich thans aanzien, dat geen bestuur geformeerd kan worden dat het raadsbesluit met betrekking tot de invoering van het vak Politieke Ekonomie en Maatschapijehjke Orde wil uitvoeren Wel heeft de werkgroep een of twee kandidaten bereid gevonden om een benoeming tot dekaan te aanvaarden als met de kommissie-Douben, m a a r het nieuw te formeren fakulteitsbestuur met de vakgroepen gaat praten over de terremafbakenmg van het nieuwe vak De studenten die op 20 mei voor het gewraakte besluit stemden, lijken geen andere keus te hebben dan deze voorwaarde te aksepteren Zij kunnen er zich dan nog altijd op beroepen dat het afgetreden bestuur het vertrouwen van de r a a d met enkele vreemde manoeuvres heeft verspeeld Een nieuw bestuur zou dat vertrouwen wel kunnen knjgen en boven dien wijst de struktuurregeling de fakulteitsbesturen aan als koordina tors van het onderwijs Hoe onduidelijk de situatie ook is op dit moment, twee zaken zijn m ieder geval duidelijk geworden De eerste IS, dat de WUB hoogleraren en lektoren een bijzondere machtspositie verleent omdat met h u n bereidheid om een demokratisch genomen be sluit al dan niet uit te voeren, de bestuurbaarheid van de fakulteit staat of valt De tweede zaak is, dat de wens van een groot aantal studenten om in Tllburg onderwijs in de
marxistische ekonomie in te voeren smds 19 februari nog geen stap dichter bij vervulling is gekomen De nieuwe fakulteitsraad die per 1 september in funktie treedt is er inmiddels wel in geslaagd een nieuwe dekaan te vinden Voorzitter (dus nieuwe dekaan) wordt prof dr R Bannink Volgens onze laatste informatie zal prof. Bannink zelfs eerder dan per 1 september zijn funktie van dekaan aanvaarden. Door welke interimbestuurders hij' dan gesekondeerd gaat worden is nog niet bekend. Waarschij'nlijk is d a a r wel een student bij Prof. Bannink zal overigens niet het raadsbesluit uitvoeren dat op 20 mei tot het aftreden van het bestuur-Kolnaar heeft geleid. J. H.
Linkse studenten verliezen De linkse studentengroepermgen hebben bij de WUB verkiezingen op de verschillende universiteiten en hogescholen de afgelopen maanden een duidelijke stembusnederlaag geleden De progressieve studenten frakties hebben ongeveer tien pro cent van hun aanhang verloren Dat beeld gaat ook voor de Tilburgse hogeschool op, waar de Progressieve Studentenfraktie d n e zetels verloor en de centrumgroep ,Konstruktief' met twee zetels winst uit de bus kwam Alleen m Groningen en Rotterdam boekten de linkse studenten enige winst
tilburgs hogeschoolblad tweewekelijks verschijnend officieel orgaan van de katholieke hogeschool, tllburg redaktie piet van asseldonk hoofdredakteur frans qodfroy Jacques herraets anqela lodder assistente officiële mededelingen buro kommunikatle cartoonist ad van haandel fotografie nen siers tllburg druk drukkerij | j a van der wee bv tllburg advertentie acquisitie f b h lodder kopij het volqend nummer verschijnt op 27 augustus 1976 de inzendtermijn van alle kopij voor dit nummer sluit op 20 augustus 1976 om 9 00 uur redaktie-adres / advertenties hoqeschooliaan 225 tllburg telefoon (alleen voor thb) 662277 Intern 2277 kamer 207 (gebouw b) telefoon hoqesohool 6^111 foto-service foto 8 in dit nummer kunnen w o r d e " besteld è f 2 50 per foto in het forrroat 13 X 18 cm telefonisch 013 551109 of bij de redaktie
i ^ ^ \
^
^
Prettige valontie 2
,~^^>
In schrille en weinig genuanceerde bewoordingen wordt de verloedering van het wetenschappelijk onderwijs m Nederland keer op keer beschreven m het vier maal per jaar verschijnende tijdschrift ,Wetenschap en Democratie' Het blad vormt het middelpunt van alle bedroefde, maar vooral onbevangen en waarde vrije wetenschappers, die stuk lopen op de burokratische WUB-demokratie en op de toenemende politisering (marxisme, brr. ) van de tot dan toe zo waardevrije en objektieve wetenschapsbeoefening Voortdurend en beeldend, maar vooral ook subjektief en politiserend zet het blad uiteen, hoe het rode gevaar onze vaderlandse universiteiten belaagt en hoe jammerlijk ongewassen studenten op grond van de WUB de universitaire stencildemokratie beheersen ten koste van de positie der deskundige professoren Warm aanbevolen allemaal Elke universitaire rel of wat daarvoor doorgaat komt m .Wetenschap en Democratie' voor het voetlicht In het laatste nummer wordt de Tilburgse Polek-kwestie besproken Wat over deze zaak te denken'' Vertel .Wetenschap en Democratie' mets Het blad herinnert zich drs Wim Boerboom maar al te goed van een kongres m 1970 Dat kongres werd „toen bestookt door een groepje terroristen met rookbommen, omdat het onderwerp van de gedachtenwisselmg hen niet opportuun voorkwam" Wim Boerboom zou zich daarop beijverd hebben voor een „dialoog tussen bommengooiers en kongresleidmg, waarmee hij begrip voor hun handelwijze toonde" U weet dus nu wel wat u van het Ijveren der Polek-groep denken moet, nietwaar^ Een prachtig en opwindend blad dat .Wetenschap en Democratie' De onbevangen wetenschappers weten van geen ophouden, draven dapper door en ontmaskeren zich driftig Het blad betekent veel voor het anti-autoritarisme op het universitaire front Ik begrijp dan ook niet, dat staatssekretaris dr. Ger Klem het blad afdoet door te zeggen, dat hij het bedroevend vindt, wat .Wetenschap en Democratie' „driemaandelijks aan rechts geleuter lanceert" Ik had begrepen dat de staatssekretaris een echte lolbroek met gevoel voor humor was Nou dan Piet van Asseldonk
Einde van mensa in zicht Kantinedienst KH gaat warme maaltijden verstrekken Waarschijnlijk per 1 januari 1977 zal ie Mensa Tilburg a a n de Akademielaan tot het verleden gaan behoren. Oe warme-maaltijd-voorziening zal dan worden overgenomen door de kantine van de hogeschool. Dat is ie voornaamste konklusie uit het rapport dat de kommissie Restauratieve Voorzieningen van de hogeschool heeft uitgebracht aan het Kollege van Bestuur. De kommissie is tot haar aanbevelingen gekomen op grond van de financieel onhoudbare situatie van de Mensa gekombineerd met het op afbouw gerichte overheidsbeleid ten aanzien van studenten-eettafels. Emd 1973 besloot de regering al de investeringssubsidie voor nieuwbouw van de mensae stop te zetten. Momenteel wordt tevens door het ministerie overwogen een einde te malcen aan de exploitatiesubsidie van dertig cent per maaltijd. Met die ontwikkeling als uitgangspunt konkludeerde ruim een jaar geleden de ministeriële werkgroep Studenteneettafels en Kantines in universitaire gebouwen (SeK), dat de beste .^lossing zou zijn de mensae te doen opgaan in de kantinediensten van de universiteiten en hogescholen. De departementale leden van de werkgroep meenden bovendien dat zou moeten worden aangesloten bij de regeling die voor rijkskantines in de maak is. Dat zou voor de gebruikers nadelig verschil van ƒ 0,75 per maaltijd opleveren (prijsbasis 1974). De kommissie Studentenvoorzieningen van de hogeschool heeft de voorstellen van de SeK indertijd afgewezen. Belangrijkste overwegingen: „het voorbijgaan van genoemde voorstellen aan de oorspronkelijke bestaansgrond en huidige funktie van de Mensa, het voorbijgaan aan lokale situaties, met name aan het feit dat de Mensa Tilburg een belangrijke funktie vervult voor onder andere HBO-studenten, én de voorgestelde prijsverhogingen die binnen het vigerende stelsel van studiefinanciering onaanvaardbaar moeten worden geacht". De Hogeschoolraad stemde in grote lijnen met dit afwijzende standpunt van de KSV in.
van de hogeschool met de verstrekking van warme maaltijden een akseptabele oplossing voor het verdwijnen van de Mensa. Een overweging daarbij is, „dat een restauratieve voorziening met inbegrip van een warme maaltijdverstrekking in deze tijd als een normale voorziening ter begunstiging van het werkklimaat beschouwd dient te worden".
Geen oplossing voor HBO De konsekwenties voor de HBO-studenten zijn nogal twijfelachtig. Naar schatting de helft van de Mensabezoekers op dit moment zijn nietWO-studenten. De kommissie wijst erop, dat dit in de toekomst wellicht niet zo kan doorgaan. Het ministerie heeft al laten weten, dat het beleid er voorlopig niet op gericht is om de voorzieningen voor HBO-studenten gelijk te trekken met die voor hun kollega's bij het WO. Als argument daarvoor wordt onder meer genoemd het verschil in het karakter van de twee soorten onderwijs. Nu hebben de gezamenlijke instellingen weliswaar tegen deze merkwaardig aandoende redenering een protestbrief geschreven a a n het ministerie (wat is uiteindelijk het verschil tussen een bord WO-soep en een bord HBOsoep?). Maar de HBO-studenten schieten d a a r voorlopig niet veel mee op. Het te vrezen departementale beleid wordt door de kommissie
Restauratieve Voorzieningen zelfs als een van de argumenten opgevoerd om de Mensa te sluiten: „Voorts dient men zich te realiseren, dat, gezien de afzetstruktuur, een indirekte subsidiëring van het HBO plaatsvindt, hetgeen in strijd is met de uitgangspunten van het ministerieel beleid ten aanzien van restauratieve voorzieningen. Wordt dit thans nog oogluikend toegelaten, verwacht mag worden dat bij doorvoering van de thans in overweging zijnde plannen met betrekking tot het departementaal beleid ten aanzien van restauratieve voorzieningen zulks niet langer getolereerd zal worden." Het beleid van het departement lijkt ook de oorzaak te zijn van het stranden van een eerder overwogen alternatieve oplossing om de Tilburgse HBO-instellingen te laten participeren in een brede Stichting Mensa die zou gaan zorgen voor uitzendmaaltijden op verschillende instellingen in de stad: „Voor het merendeel der instellingen gold dat men geen financiële konsekwenties kon aanvaarden, hetgeen de kommissie niet verwonderde gezien het beleid van het departement dienaangaande," aldus de kommissie Restauratieve Voorzieningen. Van de toekomstige uitgebreide kantinevoorzienüig van de hogeschool zouden volgens de kommissie ook
Gevolgen personeel De konsekwenties die voor de hogeschool aan de voorgenomen maatregelen vastzitten worden nog niet geheel overzien. Zo moet men zich nog buigen over de personeelskant van de zaak. Bij de voorgestelde organisatorische en ruimtelijke integratie van Mensa en kantine als dienst rechtstreeks onder het Kollege van Bestuur kan worden voldaan „aan een exploitatiemogelijkheid waarbij personele en overige kosten tot een efficiënt niveau kunnen worden teruggebracht, hetgeen op langere termijn (een eventuele verlaging van de restauratieve ratio bij voortdurende bezuinigingsdrift van het departement) een absolute noodzaak is," aldus de kommissie. Dat betekent in ieder geval, dat er personeel zal moeten afvloeien. De technische voorzieningen die voor een en ander nodig zijn, heeft men ook nog niet helemaal uitgewerkt. De Dienst Bouw- en Huishoudelijke Zaken van de hogeschool heeft geadviseerd tot uitbreiding van de bestaande voorzieningen in gebouw B. De kosten van de uit te voeren aanpassingen worden geraamd op 125.000 gulden. Voorts is nog niet duidelijk wat er met de vrijkomende ruimten aan de Akademielaan zal moeten gebeuren. F. G.
Meer bemoeienis KvB en Hogeschoolraad met studentenvoorzieningen De centrale bestuursorganen v a n de hogeschool. Kollege van Bestuur en Hogeschoolraad, zullen zich in de toekomst meer gaan bemoeien met de studentenvoorzieningen. De Kommissie Studentenvoorzieningen (KSV) werd in januari opgeheven, omdat deze als overkoepelende Instantie van de stichtingen Sport, Mensa en Studentenhuisvesting niet funktioneerde. De Hogeschoolraad n a m de delegatie van de KSV terug en een raadsadvieskommissie werd ingesteld om een nieuwe s t r u k t u u r te ontwerpen.
Inmiddels is er in de KvB-kommissie Restauratieve Voorzieningen niettemin al anderhalf jaar gepraat over de noodzaak tot sluiting van de Mensa, eenvoudig omdat de exploitatie niet meer vol te houden is. De Mensa lijdt sinds enkele jaren forse verliezen. Volgens de kommissie worden deze voornamelijk veroorzaakt door sterk stijgende loonkosten tegenover een dalende afzet. „Dat deze afzet daalt is enerzijds het gevolg van de veranderde leefgewoontes van de student, anderzijds kan de door de sterke stijging van de loonkosten evenals van ingrediëntenprijzen noodzakelijk geworden maaltijd-prijsverhogingen daarbij een rol spelen." De kommissie acht uitbreiding van het service-pakket van de kantine
HBO-studenten gebruik kunnen maken, „tenzij het departement tezijnertijd haar richtlijnen te dien aanzien zou gaan verscherpen". Afgezien daarvan verwacht de kommissie, dat HBO-studenten minder gemakkelijk n a a r de hogeschool zullen komen voor de warme maatijd.
Een groot probleem ten tijde van de KSV vormden de komi>etentiegeschillen tussen met name de stichtingen en de KSV en vervolgens tussen Kollege van Bestuur en Hogeschoolraad. Inmiddels heeft de raadsadvieskommissie een struktuurvoorstel op tafel gelegd, waarin wordt geprobeerd een oplossing a a n te bieden. De meerderheid van de kommissie adviseert tot een model dat nauw aansluit bij het huidige:
Van den Heuvel: „Oplossing nabij". 3
de stichtingen blijven bestaan, het Kollege van Bestuur wordt niet tevens bestuur van de stichtingen (een dergelijk voorstel had het kollege in januari gedaan) en de Hogeschoolraad heeft de verantwoordelijkheid voor het algemene beleid, terwijl hetKollege van Bestuur belast is met de voorbereiding en de uitvoering van dit beleid en met het beheer van de voorzieningen. Het heeft heel wat tijd en energie gekost in de afgelopen jaren al dat gekissebis over verantwoordelijkheden en je vraagt je bij zo'n nieuw en indrukwekkend struktuurvoorstel vol met alternatieven (waarvan er dan wel één de voorkeur van de meerderheid heeft) af: is dit nu de inleiding op een volgende hoofdstuk kompetentie-eUende of is het nou eindelijk eens afgelopen? We hebben die vraag voorgelegd aan KvB-lid drs. G. A. M. van den Heuvel, een sleutelfiguur in het geheel. Hij (vervolg op pagina 5) t h b 20 - 18 juni 1976
studentenleven Misschien vermoedde u het al, m a a r een echt rapixMrt heeft het nu bevestigd: het Eindhovens studentenleven is weinig spektakulair. Te weinig studenten zijn aktief. Voor Tilburg geldt hetzelfde. StelUg zal een officieel rapport dit binnenkort eveneens bevestigen.
Taminiau (28) vertrekt op 10 juli n a a r Montreal, om d a a r als lid van het Nederlandse hockeyteam deel te nemen aan de Olympische Spelen, die van 17 tot en met 31 juli duren.
gezamenUjke studiedag organiseren. Het onderwerp zal zijn: vreemde talenonderwijs. Letterenfakulteit of niet, Tilburg blijft aktief!
De Tilburgse hockey-er speelt - met onderbrekingen - al sinds 1969 in het nationale hockeyteam: 63 interlands
Zeeland Even aktief blijft Tilburgs mededinger n a a r een nieuwe letterenfakulteit, de Erasmusuniversiteit van Rotterdam. Op 4 juni was die overgewipt n a a r Middelburg, om ,de betekenis van de EUR voor Zeeland en omgekeerd' te benadrukken. Men besprak in de Schouwburg van Middelburg de Zeeuwse sociologische problematiek, de regionaal-ekonomische problematiek, de problematiek in de volksgezondheid en de bestuursproblemen. Zeeland mag wel blij zijn met zoveel aandacht, temeer als men bedenkt dat ook de KHT onze eilandenprovincie tot h a a r verzorgingsgebied rekent.
Voorlichting De universitaire voorlichters, verenigd in de Raad van Voorlichtingsambtenaren bij het Wetenschappelijk Onderwijs (RVAWO), lichten niet alleen voor, m a a r laten zich ook voorlichten. Daartoe gaan ze bij eikaars insteUüigen op bezoek en maakten het afgelopen jaar tripjes n a a r België en Duitsland. De universitaire voorlichters hebben nu echter pas goed de reislust te pakken. In april 1977 willen ze met vijftien personen n a a r de Verenigde Staten om te zien hoe de universitaire voorlichting d a a r wordt aangepakt. De minister voor Wetenschapj)en Trip (PPR) heeft in beginsel met de trip n a a r de VS ingestemd, wil beschermheer er van zijn en zal subsidie verlenen. Geld speelt geen rol, nietwaar? Overheidsgeld tenminste!
Hockeyer De Tilburgse rechtenstudent
Bart
h e e n ni] er ai op zitien. Bart Taminiau verzekert het THB dat hij over de voortgang van zijn rechtenstudie ondanks alle hockeybeslommeringen niet m a g mopperen. Hij haalde onlangs zijn D-I-Schoordijk/Lowensteyn.
Gezondheidszorg AUe mensen in de gezondheidszorg - patiënten, artsen, verpleegsters, specialisten en bestuurders - kunnen h u n voordeel doen met het onlangs verschenen boek: ,Zieken en hun verzorgers'. Dit boek werd geschreven door Prof. dr. J. B. Stolte, buitengewoon hoogleraar aan de Tilburgse hogeschool in de organisatie van het ziekenhuiswezen, omvat 290 bladzij-
Letteren De , Nederlandse Vereniging voor Toegepaste Taalwetenschap' en de ,ABLA, Instituut voor Taalonderwijs' te België, zullen op 6 november 1976 aan de Katholieke Hogeschool een
De hogeschool en de krant Omdat vier jaar geleden niemand van mijn kollega's bij Het Nieuwsblad van het Zuiden belangstelling had voor het hogeschoolgebeuren, werd ik als pas aangenomen joumaUst met de klus opgeknapt aUes te volgen wat er rond Tilburgs ivoren onderwijstempel plaats had. Mijn eerste (overigens aangename) ontmoeting op de hogeschool was met prof. dr. J. Deelen bij een perskonf erentie voor het lustrum van 1972, die me toen vertelde dat hij in de zomermaanden geabonneerd was op The Times, vanwege de voortreffelijke cricketverslagen. In de loop van de afgelopen vier jaren is het aantal ontmoetingen met leden van de hogeschoolgemeenschap aanzienlijk uitgebreid. Daar waren prettige en minder prettige ontmoetingen bij. Wat me bijna altijd opviel was dat velen zich geroepen voelden om te verklaren dat men Het Nieuwsblad van het Zuiden las voor de plaatselijke informatie, maar De Volkskrant, of liever nog de NRC, voor het overige nieuws. Dat zal dikwijls ook wel geklopt hebben, maar het heeft me altijd verbaasd, in welke gevallen men het nodig oordeelde bij Het Nieuwsblad van het Zuiden aan de bel te trekken. De vrouw van een bekende hoogleraar uit Oisterwijk belde eens op met het verzoek een andere foto van haar man te plaatsen, omdat de
afgedrukte niet meer geleek. Een andere vrouw van een pas benoemde hoogleraar uit de Tilburgse burgemeesterswijk belde mijn hoofdredakteur, mijn chefredakteur en mijzelf plat, omdat in de krant nog niet het bericht had gestaan dat haar man benoemd was. „In de buui-t zullen ze nu wel denken dat ik heb opgeschept," zo verontschuldigde zq haar telefonades. Moeders van studenten belden regelmatig op met de vraag, wanneer vermeld zou worden dat hun zoon of dochter geslaagd was. En dan praat ik maar niet over de promovendus, die bij de verdediging van zijn proefschrift aangevallen werd over een paar uitlatingen van hem in de krant en toen de betrokken journalist maar de schxild gaf. Of over de promotor, die zeer verbolgen was omdat in het krantebericht niet vermeld werd dat de promovendus cum laude was gepromoveerd. Of over de tegen de duizend gulden protesterende studenten van de Protestgroep Tilburg, die de krant opbelden met het dringende verzoek met spoed een journalist en een fotograaf te sturen, omdat zij vreesden met harde hand te worden verwijderd bij een v£in hun akties. Zelfs het Kollege van Bestuur liet bij tijd en wqlen zijn goed- of afkeuring blijken over een bepaalde nleuwsweergave.
erg deugd, want zij toonden aan dat Het Nieuwsblad van het Zuiden wel degelijk gelezen werd binnen de Tilburgse hogeschoolgemeenschap. Dat mocht ook wel, want over onderwerpen als de nieuwbouw in de Oude Warande en de eventuele komst van de zevende letterenfakulteit heb ik in de afgelopen vier jaren onderhand een boekwerit vol geschreven. En dan te bedenken dat de kansen op beide projekten nu minder lijken dan vier jaren geleden! Per 1 juli heb ik elders een baan aanvaard. Dat betekent dat ik Tilburg ga verlaten. Iedereen van de Tilburgse hogeschool, met wie ik in de afgelopen tijd prettig heb samengewerkt, dank ik voor die samenwerking. De vrienden die ik gemaakt heb, hoop ik ook in de toekomst te blijven ontmoeten.
Christ V. d. Besselaar
AI die reakties deden me overigens
4
den, werd uitgegeven door H. D Tjeenk Willink in Groningen en kost in de boekhandel 35 gulden. Prof. Stolte schreef zijn boek voor hen, ,die onmiddellijk bij de verzorging van patiënten zijn betrokken maar ook voor degenen die in ge. zondheidszorg en ziekeninrichtingen leidende posities innemen'. De schrij. ver - een medikus die zich op sociologisch terrein begeeft - heeft in zijn boek geen blad voor de mond ge. nomen.
Brigades Sinds 1959 werken duizenden SovjetRussische studenten jaarlijks op 1 sis van vrijwilligheid tijdens de zomervakantie in bouwbrigades. Het propagandablad van de Russische ambassade in Nederland berichtte onlangs opgetogen over ,deze massabeweging van de studerende jeugd' Het blad stelt zich de vraag waarom zoveel Russische studenten in hun vakantie in de bouw gaan werken in plaats van ,uit te rusten in een badplaats of deel te nemen aan toeristentochten door het land'. Om 300 roebel te verdienen, zodat men een bandrekorder of kamera kan kopen? Neen. Omdat ze min of meer door de officiële instanties tot zulk een arbeideristische edelmoedigheid worden gedwongen? Ook al niet. Volgens het blad van de Russische ambassade worden de ongeveer 600.000 studenten in de bouwbrigades gedreven door het idealistische streven, ,om een konkrete bijdrage aan ontwikkeling van de volkshuishouding van het land te leveren'. dat is nog niet alles. ,Na de werkdai geven onvermoeide studenten koncerten of houden lezingen voor inwoners van het dorp waarin zi; zijn ondergebracht en dit vanzelfsprekend gratis....'.
Trolsky De Justus-serie in dit blad wordt, zoals bekend, vervaardigd door de Brabantse literatoren Tymen Trolsks en Jacé van de Ven. Deze twee kunstenaars zijn kimstbroeders. Wij hebben moeten verzwijgen wie er achter het pseudoniem Tymen Trolsky schuil ging. Nu de dichter in e paginagroot interview met NRCHandelsblad zichzelf ontmaskerd heeft zijn vrij uiteraard ook van geheimhouding ontslagen. Tymen Trolsky is de schuilnaam van Jasper ot Jacques Mikkers (27), die a a n de KH studeerde, d a a r n a MO-Nederlands deed en nu leraar Nederlands is in Hedel. Evenals zijn kunstbroeder Jacé van de Ven, die aan de KH rechten studeert, woont Jasper Mikkers in Tilburg. Het Nederlandse literaire wereldje heeft nu eens geopperd dat W. F. Hermans of Gernt Komrij zich achter Tij men Trolsky verschool en dan weer gedacht dat Martin Ros zulks deed. Wie meer van Tymen Trolsky wil weten, leze het interview in de NRC van 4 juni jl. onder de titel ,Met schrijven tem ik mijn hartstocht'.
Nieuwe KH-sekretaris Drs. Hopman (33):
Jk ben niet het type van de harde bedrijfsjongen"
Drs.
. . . verslingerd
Met ingang van 1 augustus a.s. treedt drs. Herman-Jozef Maria Hopman C33 jaar) als opvolger van dr. Tom Stoelinga in dienst als sekretaris van de hogeschool. De heer drs. Hopman werd in Nijmegen geboren, studeerde Nederlands (van 1963 tot 1970) aan de Katholieke Universiteit in Nijmegen en is op het moment hoofd van de afdeling Begrotings- en Beheerszaken van de Universiteit van Amsterdam. Drs. Hopman is gehuwd en heeft twee dochtertjes (vier en vijf jaar). Wij zochten de nieuwe hogeschoolsekretaris in Amsterdam op. Zijn kleding maakt hem tot een opvallende verschijning in de kantine van het Maagdenhuis (koffie vijftien cent; verboden stenen kopjes mee n a a r de kamers te nemen). De heer Hopman droeg een modieus blauw gestreept kostuum kompleet met vest en horlogeketting. Een slanke verschijning, al wat kalend, sigaar rokend, rustig en vriendelijk. Met verende tred gaat hij ons voor n a a r zijn k a m e r en waarschuwt onze fotograaf dat hij onder invloed van het blitslicht veelal automatisch de ogen sluit. Al in zijn studententijd in Nijmegen bleek de heer Hopman aan het universitaire bestuurswerk verslingerd geraakt te zijn. In de letterenfakulteit experimenteerde men toen - vooruitlopend op de WUB - met een meer demokratische bestuursvorm en de heer Hopman werd als studentbestuxu-der in het fakulteitsbestuur van de Nijmeegse letterenfakulteit belast met de portefeuille Begrotingszaken. Na zijn studie trad hij in dienst bij de Universiteit van Amsterdam, aanvankelijk als medewerker bij de afdeling Bedrij fsekonomische Zaken. De heer Hopman heeft zich vanuit Amsterdam de laatste jaren met name beziggehouden met universi-
H. J. M. Hopman:
aan universitair
IVervolg van pag. 3):
Studentenvoorzieningen heeft feitelijk de raadsadvieskommissie voorgezeten. Van den Heuvel: „Het ziet er nu tenminste n a a r uit, dat de struktuurproblemen eindelijk worden opgelost. Volgens mij zijn de kompetentiegeschillen voor een groot deel terug te voeren tot misverstanden. Sinds de oprichting van de KSV hadden we een struktuur die genoegen deed aan de WUB: de verantwoordelijkheid was bij de Hogeschoolraad komen te liggen. De KSV kreeg van de r a a d de delegatie met een precieze aanduiding van welke besluiten de goedkeuring van de Hogeschoolraad nodig hadden. Vanuit de stichtingen
bestuurswerh
.
is toen de autonomie verdedigd: voor mij was dat een wassen neus. Ik kan dat moeilijk rijmen: de WUB heeft de verantwoordelijkheid bij de instellingen gelegd. Een groot deel van de financiering loopt ook via de instellingen."
studentenflats. De kolleges werden toen verantwoordelijk gesteld voor het innen van de huren. Trouwens, als er echt grote problemen zijn komt men toch bij het KvB aankloppen. Twee voorbeelden. De Mensa zit met tekorten. Men is daarmee bij het kollege gekomen en we hebben de zaak aangepakt in de komissie Restauratieve Voorzieningen. Bij Studentenhuisvesting hebben we moeten waarschuwen tegen het overschrijden van verantwoordelijkheden. Men wilde min of meer voor alle studerenden in Tilburg gaan optreden. Wij hebben gezegd: Hoho, dat zul je tenminste eerst aan de andere instellingen moeten vragen. Zulke dingen zie je misschien eerder als centraal bestuurslichaam."
Is het huidige struktuurvoorstel dan een oplossing? „Er moest aan de verantwoordelijkheden, die formeel goed waren geregeld, meer inhoud worden gegeven. De Hogeschoolraad moet ook kunnen besluiten. Dan zal de r a a d er dus meer bij betrokken moeten worden." Dat geldt, volgens Van den Heuvel, ook voor het Kollege van Bestuur: „Het gesteggel kwam mede doordat het kollege zich e r in het verleden niet genoeg mee inliet. Maar het KvB heeft toch zijn verantwoordelijkheden. Het is bijvoorbeeld gehouden de aanwijzingen van de minister op te volgen, wat onder andere een rol heeft gespeeld bij de huurboykot van
Kortom, drs. Van den Heuvel is best ingenomen met een aktievere rol van het KvB ten aanzien van de studentenvoorzieningen. Maar zullen ande5
taire planning en het ontwerpen van alternatieven voor de McKinseyplanning, waarmee het ministerie de universiteiten dreigde op te schepen. Toch vindt de heer Hopman het niet juist als men hem als een managerstype aanduidt. „Ih ben niet die harde bedrijfsjongen... Ik heb die achtergrond ook niet. Maar ik denk dat ik wel de neiging heb af te gaan op de dingen die gebeuren moeten." De nieuwe hogeschool-sekretaris wil zich vooral ook beijveren de kommunikatielijnen tussen Hogeschoolraad en Kollege van Bestuur open te houden. „Ook in konfliktsituaties moeten raad en kollege met elkaar in gesprek blijven," zegt hij. Politiek blijkt drs. Hopman in het progressieve k a m p thuis te horen. Lange tijd stemde hij PSP, omdat deze partij in de jaren zestig als eerste politieke partij „aan de goede kant was gaan staan met betrekking tot de oorlog in Vietnam". De laatste keer heeft de nieuwe hogeschoolsekretaris op Joop den Uyl gestemd. Begin augustus zal de nieuwe sekretaris met zijn werk in Tilburg starten. P. v. A.
PENNERS & SCHOENMAKERS
beter thuis in huizen 013-436029
Makelaars Onroerend Goed SPOORLAAN 402
ren d a a r even blij mee zijn? Vooral de stichtingen, die nu toch een stuk autonomie lijken te moeten prijsgeven? Van den Heuvel: „De stichtingen hoeven geen autonomie prijs te geven. W a t dat betreft blijft het zoals het was. Er wordt alleen meer inhoud a a n de bestaande verantwoordelijkheden gegeven. Tegen meer toezicht van het KvB verwacht ik weinig bezwaar. De Mensa is natuurUjk geen punt, die verdwijnt toch. De Stichting Sport heeft gezegd: Akkoord (en zelfs: Veel sukses ermee). Zeeuwen van Studentenhuisvesting heeft me gezegd, dat zijn bestuur zich waarschijnlijk loyaal zal opstellen." Dat ziet er gezond uit, zou je zeggen. Van den Heuvel rekent e r eigenlijk op, dat het nu allemaal wel in orde zal komen. We zijn benieuwd. F. G.
ding van de PLM-fraktie in de vergadering van 20 mei 1976, over het funktioneren van de demokratie in de Hogeschoolraad. Kortie beperkt zich daarbij tot een (niet onbelangrijk) formeel aspekt, namelijk het onmogelijk maken van een vergadering door het quorum te niet te doen. Omdat ik meen dat er over het funktioneren van de demokratie in de HR nog wel wat meer gezegd mag worden, laat ik hieronder enkele opmerkingen volgen. Ik hoop ook dat de kommissie, die de werkwijze van de HR in de afgelopen periode moet beoordelen, a a n dat aspekt aandacht zal besteden.
^Ktiori" ,Reaktionair' is een rubriek waarin reakties van lezers worden geplaatst
PLM gebruikt demokratische spelregels Interessante interpretaties houdt J a n Kortie er op na. In het huishoudelijk reglement van de HSR worden de leden van de raad verplicht tot stemmen, vóór of tegen een voorstel. Blanko stemmen is er terecht niet bij. Je zit nu eenmaal in een r a a d om beslissingen te nemen. Zijn er toch redenen aanwezig om niet a a n een stemming deel te nemen, dan zijn de leden van de r a a d verplicht de vergadering te verlaten. En dat noemt Kortie dan ,het demonstratief onmogelijk maken van vergaderingen' en een .machtsmiddel'. Het gebruik van een demokratisch recht wordt als ondemokratisch gedrag afgedaan. Zo lusten we er nog wel een paar! Maar J a n Kortie is wel zo eerlijk om toe te geven dat PLM de demokratie ,hoog in het vaandel heeft staan'. Kijk, Jan, en daarom ging het ook nü. Het voorstel van het Kollege van Bestuur om in de toewijzingskommissie drie hoogleraren te benoemen liep hard voorbij a a n de WUB. De WUB heeft het mogelijk gemaakt dat ook medewerkers, van alle nivo's en studenten zitting hebben in raden en kommissies. De WUB gaat er daarbij mede vanuit dat medewerkers en studenten niet alleen betrokken zijn bij, m a a r ook mondig genoeg (kunnen) zijn om mee te besUssen. Met andere woorden de WUB heeft het deskundigheidsbeginsel uitgebreid van de hoogleraren n a a r mede-
Ja, wat is demokratie eigenlijk? Over dit uit het Grieks stammende woord, dat de Amerikaanse president Lincoln omschreef als ,government of the people, by the people, for the people' zou veel te zeggen zijn. Bijvoorbeeld over de beginselen van de Franse revolutie, die we nog terugvinden in meer moderne opvattingen, waarin de realisering van de vrijheid typisch voor de demokratie genoemd wordt. Het is hier echter niet de plaats daarop cUeper in te gaan; dat is ook niet nodig, want het kost weinig moeite te aanvaarden dat de visie op de demokratie nogal kan verschillen naargelang men het heeft over een bepaalde staats- of regeringsvorm, een specifiek besluitvormings- en beslissingsproces, of heel algemeen over de manier, waarop de vrijheid optimaal kan worden gerealiseerd. Hoe dit ook zij, fundamenteel ook voor de demokratie in de HR, lijkt mij te zijn de erkenning dat ten eerste die demokratie méér is dan alleen m a a r het blote toepassen van het ,one m a n one vote'-beginsel en van de regel ,de meeste stemmen gelden' en ten tweede dat voor het funktioneren van die demokratie essentieel is dat het beginsel van de verdraagzaamheid aanvaard wordt. Uit het eerste volgt, dat het niet voldoende is gelukkig te zijn met het bezit van het aktieve en passieve kiesrecht en, eenmaal gekozen, zich te beperken tot een systeem van meerderheidsbeslissingen waarin met de mening en de belangen van de minderheid geen rekening behoeft te worden gehouden, met andere woorden waarin alleen m a a r de neuzen geteld behoeven te worden. Het tweede betekent dat men elkaar respekteert, dat men de ander onbevooroordeeld tegemoet treedt, dat de dialoog bewust aanvaard wordt en dat a priori de bereidheid aanwezig is om het eigen standpunt
werkers en studenten. Een voorstel om een kommissie uitsluitend met hoogleraren te bemannen doet geen recht aan de WUB. En daarom wilden wij toen niet stemmen, omdat op zijn minst nadere bezinning toch wel gewenst was. En dan nog iets. Jan: In het afgelopen jaar had de PLM zo vaak stemmingen kunnen breken, m a a r heeft zij dit niet gedaan, bijvoorbeeld niet bij stemming over de samenstelling van de THB-redaktieraad toen het ,Konstruktief' was die aandrong op een minder eenzijdige samenstelling van de kommissie. Nu moet je niet zeggen dat wij op onzorgvuldige wijze van een machtsmiddel hebben gebruik gemaakt. We zullen je m a a r vertellen wat wij er van denken. Een minderheid in de r a a d die er m a a r vanuit gaat: wat het Kollege van Bestuur doet, dat is welgedaan, bleek nu een meerderheid te kunnen vormen en inderdaad is het ,frustrerend voor koUega-raadsleden' als dat feest niet doorgaat. Uiteindelijk hebben ze toch hun zin gekregen, m a a r dat wist je nog niet toen je jouw verhaaltje in het THB schreef en daar gaat het ook niet om. W a a r het ons om gaat is dat jouw uitleg van de gang van zaken suggestief en onjuist is en een verspelen van je demokratische rechten inhoudt. PLM
Demokratie en hogesclioolraad In het THB van 4 juni jl. schrijft J. Kortie, n a a r aanleiding van de hou-
n a a r aanleiding van die dialoog te veranderen. ,Demokratisch' wil dan ook zeggen, dat bewust afgezien wordt van de pretentie, dat men alleen zelf altijd gelijk heeft.... Zo gezien houdt demokratie eigenüjij nog meer het respekt in van de meerderheid voor de minderheid dan omgekeerd. Als ik nu n a één jaar HR-lidmaatschap probeer het funktioneren van de HR aan deze uitgangspunten te toetsen, welk beeld levert dit dan op? Het zou zeker te ver gaan te stellen ,dat een onverdraagzame meerderheid het leven voor minderheden onmogelijk maakt'. Maar er zijn toch een paar symptomen, die mijns inziens tot bezorgdheid aanleiding geven. Ik denk in de eerste plaats a a n de werkwijze van sommige frakties, die zich in het eigen vooroverleg zó vastleggen op bepaalde standpunten, dat een dialoog in de hierboven geschetste betekenis praktisch onmogelijk wordt. Ik denk ook aan de gang van zaken in de HR-vergadering van 3 juni jl. bij de bespreking van het konsept-besluit inzake de richtlijnen voor de herziene begroting 1977. Het punt, waarom het hier ging, is op zichzelf niet zo belangrijk, m a a r de wijze van behandeling en besluitvorming was mijns inziens symptomatisch voor het demokratisch gehalte. De studentenfraktie ,Konstruktief', zopas geheel vernieuwd n a de verkiezingen, had een vraag gesteld aan het Kollege van Bestuur over de betekenis van de in het konseptbesluit opgenomen redaktie. Bij de daaropvolgende diskussie worden belangrijke materiële argumenten tegen wijziging van de tekst naar voren gebracht. W a t gebeurt er? Zonder ook m a a r enigszins op deze argumenten in te gaan wordt aan het wijzigingsvoorstel vastgehouden, dat vervolgens wordt aangenomen. Aan degene, die deel uitmaakt van de zich in deze en dergelijke situaties manifesterende minderheid, dringt zich d a n onweerstaanbaar de konklusie op: het enige dat kennelijk van belang is, is het tellen van de neuzen van de meerderheid en de rest zit er eigenlijk bij voor Piet...! Indien deze tendensen zich voortzetten, dan vraag ik mij af of het voor de gekozen vertegenwoordigers van bepaalde geledingen in de HB nog wel zinvol blijft de tijd uit te trekken, die nodig is voor een goed vervullen van het lidmaatschap van de HR en van raadskommissies. F. Crijns
Premie per jaar per gezin bij een vijfjarig kontrakt: De moderne ziektekostenverzekering bespaart u - met een gezond stuk eigen risiko een aanmerkelijk bedrag aan premie. Huisarts en apotheek zijn medeverzekerd. Wij niaken gaarne geheel vrijblijvend offerte.
b U n O
gehele gezin 3e klasse met een eigen rlsIko van 1000,— 1500,— 2000,—
echtpaar echtpaar echtpaar echtpaar echtpaar echtpaar
kind kinderen kinderen kinderen kinderen Boven 45 jaar geldt een premietoeslag
V e P S C t l U U P e n
met met met met met
1 2 3 4 5
minderjarig minderjarige minderjarige minderjarige minderjarige
baV*
900,1179,1518,1941,2433,2925,-
WILLEM II-STRAAT32 6
-
729,1008,1347,1758,2208,2658,-
HLBURG
621 ,891,1221,1623,2061 ,2499,-
ouders en meerderjarige kinderen 2e klasse, minderjarige kinderen 3e klasse met een eigen risiko van 1000,— 1500,— 2000,—
1830,2169,2592,3084,3576,-
1611,1950,2361,2811,3261,-
- TELEFOON 013-320315
1440,1770,2172,2610,3048,-
Terreur: teken van tegenspraak Rechtszaal moet politiek forum Icunnen zijn Politieke overwegingen moeten, speciaal met betrekking tot politieke terreurzaken, niet uit het strafproces worden geweerd. Dat was een van ie weinige punten waarop de visie van kriminologen a a n de ene k a n t en strafrechtgeleerden a a n de andere kant bij elkaar leken t e komen tijdens een kongres over terreur op de Nijmeegse Universiteit op 3 juni. Vooral de emeritlus hoogleraar in de kriminologie prof. mr. W.H. Nagel ging uitvoerig op dit punt in. Tenslotte gaat het bij terreur om minderheden die zich buiten de gevestigde orde opstellen, of in de woorden van prof Nagel: „ . . . de situatie waarin individuen menen dat de rechtsorde hmal gefaald heeft". Daar k a n het strafrecht niet a a n voorbijgaan.
zichtbaar en niet persoon-gebonden. Het antwoord erop is daarentegen duidelijk fysiek en zichtbaar en grijpt de individuele personen aan," aldus Nagel. De tegenstander is de staat. En de machten die door de staat worden beschermd. Nagel heeft er al eerder op gewezen, dat de vroegste betekenis van het Engelse woord terrorism luidt: regeren door intimidatie. Daarop fundeert hij zijn stelling, dat de staat zelf de eerste terrorist is genoemd. „Als men dit een te ver terugliggende historie acht om er nu mee te opereren, zal in elk geval worden toegegeven dat ook nu nog van boven af met vrees wordt gemanipuleerd voor politieke doeleinden."
Prof. Nagel, evenals met name prof. mr. G.E. Mulder, hoogleraar strafrecht, wezen in dit verband op de processen tegen de Molukse gijzeldaders van Beilen en Amsterdam, waar de politieke achtergronden uitvoerig a a n de orde kwamen.
,Saclo-masochisme'
Voor de rest stond het kongres, georganiseerd door het tienjarige Kriminologisch Dispuut en bezocht door een bonte mengeling van geïnteresseerden, bol van de tegenspraken. Wat te denken van de volgende uitspraken: „Tenslotte is de terrorist enkel een miniatuur-editie van het ondergane onrecht, de prik van de mug m de karkas van de maatschappelijke Moloch . . . " (de kriminoloog De Batselier) en: „Ik begrijp niet, hoe politieke aspiraties het ,recht' kunnen geven om in een land, waarmee men niet in oorlog is, doodonschuldige burgers weken achtereen te gijzelen en sommigen van hen volkomen willekeurig van het leven te beroven. Het feit, dat dit besef blijkbaar bij sommigen ontbreekt, demonstreert de noodzaak van normbevestigmg door sanktietoepassing" (de strafrechtgeleerde Mulder). Prof Nagel opende zijn inleiding met een waarschuwing a a n hen die van de viktimologie (,slachtofferkunde') een apart vak willen maken: „Het is mi] namelijk duidelijk geworden, dat men de kriminologie gaat draineren wanneer men de viktimologie eruit haalt en apart opstelt. De verrijking die de viktimologische notie heeft betekend zal op deze manier teniet worden gedaan." De rolverdeling tussen terrorist en slachtoffer ligt gekompliceerd: „De eerste vraag die de kriminoloog zich bij het bestuderen van het terrorisme moet stellen is; wie terroriseert wie? Een van de eerste dingen die hij zal ontdekken is, dat de terrorist iemand is die met de r u g tegen de m u u r staat tengevolge van eerder terrorisme jegens de dader van nu." Struktureel geweld wordt door de terrorist met geweld beantwoord. „Dat vooropgestelde strukturele geweld is niet direkt fysiek van aard, niet duidelijk
Prof. S. de Batselier, kriminoloog aan de Katholieke Universiteit van Leuven, speelde op prof. Nagels stelling door. Volgens hem maken de ontmenselijkende maatschappelijke strukturen in ieder een vorm van sado-masochisme wakker als verweerhouding. Samen met de mythevorming rond alles wat te maken heeft met huidskleur, taal, klasse, ras, natie, godsdienst, ideologie, kapitaal enzovoort, maakt dit sado-masochisme, dat de terrorist in ieder van ons leeft. Toevallige, aan tijd en ruimte gebonden politieke omstandigheden dwingen mensen effektief tot terrorisme over te gaan. Volgens hem bestaat er dan
ook geen apart psychologisch portret van de terrorist. „Voorbeelden te over: de Basken in Spanje, het IRA in Noord-Ierland, de PLO in het Nabije Oosten, om m a a r enkele voorbeelden te nemen. Telkens k a n worden aangetoond dat het struktureel geweld van de machthebbers, ook al
C. I. Dessaur sprong er tussen h a a r mannelijke kollega's wel uit. „Veelal zijn mensen geneigd óf selektief de kwalijke aspekten van terreur door minderheden te aksentueren, óf even eenzijdig - het strukturele geweld in de samenleving van alle ellende de schuld te geven."
Niet prof. Dessaur: in h a a r stellingname ging het om het aggressieve en gewelddadige gedrag van terroristen. Haar opmerkelijke uitgangspimt luidde: „Bij de socialisatie van in het bijzonder de mannelijke mens is de aggressiviteit een genetisch gegeven. W a t het kind kan leren tijdens de opvoeding, in het bijzonder van de moeder en meestal m wat mindere mate ook wel van de vader, is hoe het niet-aggressief k a n zijn, dat wil zeggen hoe het zijn aggressie k a n transformeren tot sociaal aanvaardb a a r en produktief gedrag, in plaats van h a a r in bruut geweld te laten uitmonden." Volgens Dessaur k a n de aangeboren aggressie echter tot ge• •• •• •• • • •• •• •• • • • • • • •••••«• •••••• •• •• • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • ••••••• •••••• ••••••••• •••• ••*••••• •• •• ••••••• ••••• weld uitgroeien onder invloed van ••••••• • ••• ••• • •• •• •• •• •• •• •• •• •• • •• •• •• •• •• •• •• pijn, misschien overbevolking, ver••• •• •• •• •• •• • •• •• •• •• ••••*•• ••• •• • • •• •• • • • • • • • • • • •••••» •••••«• •«•••••• ••••••••••••••«•••••••••••••••••••••• ••• storing v a n het sociale evenwicht, • • • • • • • • • •• •• •• • ••• ••• ••• ••• ••• ••• •••••• • •• •• •• •• •• •• • •• •• •• •• •• • • voedselschaarste, sociale isolatie of frustratie (,die prachtige vergaarzijn er aksentverschuivingen en kunbak'). Die kans is kleiner naarmate nen de motieven verschillend zijn, de mens van kindsaf a a n leert zich aan de basis ligt van het terroristisch niet-aggressief te gedragen. „Het betegengeweld." leid zal moeten zijn gericht op het bevorderen van sociaal aanvaardbare alternatieve outlets voor het gewelddadig gedrag," aldus prof. De Nijmeegse kriminologe prof. dr. Dessaur.
.Mannengeweld'
.Bestrijding' De inleiders van juridische huize worstelden met geheel andere problemen. Hoe moet de overheid tegen terroristen optreden? Prof. mr. J. M. Polak, voorzitter van de kommissie die de herziening van de Politiewet voorbereidde, betoogde, dat het tweehoofdig gezag over de politie (de burgemeester voor het handhaven van de openbare orde en het Openbaar Ministerie voor de opsporing en vervolging van strafbare feiten) moet blijven bestaan. Wettelijke maatregelen in krisissituaties zouden niet zozeer in de sfeer van de Politiewet alswel van de W e t Buitengewone Bevoegdheden Burgerlijk CJezag moeten worden gezocht. De strafrechtgeleerde prof. mr. G. E. Mulder ging in op de vraag of het overheidsapparaat over voldoende machtsmiddelen beschikt om het terrorisme het hoofd te bieden. Zijn antwoord daarop luidde: „Wat betreft de bestrijding en de repressie van daadwerkelijk terrorisme is dit n a a r mijn mening het geval, waarbij ik mee in aanmerking neem de hulp welke het militaire apparaat kan (vervolg op pagina 8) t h b 20 - 18 juni 1976
IVO-rapport betoogl-
Kunstmestindustrie benadeelt ontwikkelingslanden De prijsvorming van kunstmest bq export naar ontwikkelingslanden werkt nadelig voor de ontwikkelingslanden, die daardoor te kampen hebben met te hoge en te instabiele kunstmestprijzen. Dat is een belemmering voor de wereldvoedselsituatie. Tot nu toe lijkt dit probleem aan de aandacht van de Nederlandse minister van Ontwikkelingssamenwerking drs. Jan Pronk ontsnapt te zijn. Dit schrijven de twee ontwikkelingsekonomen A.J.A. Groosman en J. W. A. Vingerhoets, verbonden aan het Instituut voor Ontwikkelingsvraagstukken (IVO) van de Katholieke Hogeschool, in h u n onlangs verschenen rapport .Export van kunstmest naar ontwikkelingslanden'. De wereldhandel in kunstmest is vooral in handen van exportkartels in WestEuropa, Noord-Amerika, het Oostblok en Japan, die de ontwikkelingslanden als .restmarkten' voor hun produkten willen zien. Inmiddels wort er in de Derde Wereld naarstig gewerkt aan de opbouw van een eigen kunstmestindustrie, m a a r voor-
Vervolg van pag. 7:
Terreur bieden." Over de preventie toonde hij zich minder optimistisch. Hij bepleitte in dat verband uitbreiding van de beschikbare machtsmiddelen, met name in de sfeer van de strafbaarheid van samenspanning en van de aangifteplicht van samenspanning en voornemens tot ernstige deukten. Volgens Mulder zijn er methoden om de gevaren, die zulke maatregelen voor de grondslagen van de demokratie zouden kunnen opleveren, tegen te gaan.
.Beëlzebub' Zijn Rotterdamse kollega prof. mr. L.C.H. Hulsman had daarentegen helemaal niet zo veel op met de terreurbestrijding via het strafrecht, die hij vergeleek met ,het uitdrijven van duivels met Beëlzebub'. Volgens hem bestaat er grote verwantschap tussen terroristische en strafrechterlijke systemen; in het strafrecht is het geweld alleen m a a r versluierd. „Dit is een van de redenen waarom strafrechterlijke aktiviteiten in werkelijkheid voor de kwaliteit van onze samenleving bedreigender zijn dan terroristische. Tegen gekende gevaren kan men zich teweer stellen, tegen onbekende niet," luidde de waarschuwing van prof. Hulsman. F. G.
lopig zullen de ontwikkelingslanden toch ook aangewezen blijven op de produkten van met name de kunstmestindustrie in de rijke westerse landen. De Tilburgse ontwikkelingsekonomen Groosman en Vingerhoets bepleiten in hun rapport over de marktstrukturen, de prijsschommelingen en prijsverschillen op de wereldm a r k t voor kunstmest, voor een struktureel overheidsbeleid ten aanzien van de kunstmesthandel, dat gunstige resultaten voor de ontwikkelingslanden zal afwerpen. Zo'n beleid zou Nederland in EEGverband kunnen bevorderen, omdat de Nederlandse regering via het staatsbedrijf DSM invloed heeft op de kimstmestindustrie. De DSM bekleedt een belangrijke positie in de wereldhandel van kimstmest. Ook in andere EEG-landen zijn er staatsbedrijven die kunstmest produceren. Toch zal het volgens de Tilburgse ontwikkelingsekonomen niet gemakkelijk zijn de West-Europese kunstmestindustrie tot een marktpolitiek
te brengen die gunstiger is voor de Derde Wereld. Het grote probleem is namelijk, dat het gekombineerde Europese exportkartel voor stikstofhoudende en mengraeststoffen in Zwitserland (Zurich) is gevestigd en zich aldus onttrekt aan de invloed der nationale regeringen en het Europese mededingingsrecht. Volgens het rapport van Groosman en Vingerhoets zou het exportkartel van de Europese kunstmestindustrie zich in de EEG moeten vestigen, zodat er meer inzicht verkregen zou worden in het optreden van dit kartel. Thans blijkt dit vrijwel onmogelijk. Hoe belangrijk een en ander is voor de Derde Wereld en de wereldvoedselsituatie blijkt wel uit de snelle en nog immer voortgaande groei van het gebruik van kunstmest in ontwikkelingslanden. In 1950 was dat
De Katholieke Hogeschool vraagt
WERKLOZE PERSONEN die bereid zijn over ervaringen van werl<loosheld te praten. Kleine vergoeding. Bel overdag 662495, 's avonds 674191.
nog geen 5 % van het wereldverbruik, in 1972 was het al bijna 20 % Absoluut gezien is het gebruik van kunstmest per hektare landbouwgrond in de arme landen nog erg gering, als men dit vergelijkt met het gebruik in de rijke landen. In 1972/ 1973 gebruikte de Afrikaanse boer bijvoorbeeld 5 kg kunstmest per hektare en de Nederlandse boer m a a r liefst 700 kg per hektare Volgens de Tilburgse ontwikkelingsekonomen Groosman en Vingerhoets moet met name de minister voor Ontwikkelingssamenwerking drs. J Pronk CPvdA) vanuit Nederland in de EEG stappen ondernemen om de kunstmestexport vanuit de EEG naar de Derde Wereld beter af te stemmen op de verlangens van de arme landen. P. V. A.
Wilt u slagen voor uw RIJBEWIJS? Informeer of bel ons even
Autorijschool A.J. VAN NOORT Brahmsstraat 4 - Tilburg Telefoon 013-553136
Onderzoek naar beleving werkloosheid Bovenstaande advertentie verscheen vorige weelc in het .Nieuwsblad van het Zuiden', de .Tilburgse Koerier' en .Tilburg Vrij-Uit'. Toen we het vermeWe nummer draaiden, kregen we mevrouw drs. M. M. E. Evers van de Subfakulteit Psychologie aan de lijn, die ons uit de doeken deed dat het hier gaat om een breed opgezet onderzoek naar de beleving van de werkloosheid: ..De vakgroepen klinische, ekonomische, sociale psychologie, persoonlijkheidsleer, wetenschapstheorie en statistiek werken eendrachtig samen om de attitude van 40 a 50 werklozen tegenover hun situatie te onderzoeken. De gegevens zijn in eerste instantie bestemd voor de doktoraalskriptie van student Lex van Buchem, maar verder dient het onderzoek ook als .pilot' voor een grootscheeps onderzoek in de regio, dat wij volgend jaar zouden willen starten." De kleine vergoeding bestaat uit een VW-kadobon van 15 gulden: ..geld wilden we niet geven". Zolang er nog werklozen zijn. scheppen ze kennelijk nog werkgelegenheid voor akademici. die anders toch maar de stoet der werklozen zouden verlengeni Voer voor psychologen als het ware. 8
Lessen In Toyota i
Waar treffen we elkaar Natuurlijk bij . . . .
,De Fijnproever' H. Reijnen
Café - Bar - Biljart Zaal met bar beschikbaar voor partijen, dispuutsfeesten, vergaderingen en dergelijks Bredaseweg 84 - Tilburg felefoon 013-425698
Konfessionaliteit en iiiet-waardevrije wetenschap pe laatste tijd is de diskussie over de ^ dan niet wenselijke konfessionele signatuur van hoger onderwijs meer in de belangstelling gekomen. In de diverse polemieken valt mij erg ,het er geen r a a d mee weten' op. Enerjijds zijn er degenen die betogen dat de konfessionaliteit in de huidige praktijk van het onderwijs geen rol vervult. Wetenschap is wetenschap: elk bijvoeglijk naamwoord dat daarvóór geplaatst wordt is nutteloze ballast en versluiert een realiteit. Of deze realiteit ook de beste realiteit IS, daaraan komt men veelal niet toe. De algemene dekonfessionaliseringstendens in onze maatschappij is voor hen vaak een voldoende sanktionering om dit ook binnen het wetenschappelijk onderwijs door te voeren. Anderzijds treft men bij de voorstanders van de konfessionele signa^ tuur vaak een krampachtig zoeken aan naar het koppelen van de institutionele konfessie met de wetenschappelijke praktijk. De wetenschap zou de kerkelijke handel en wandel moeten verifiëren en leiden; vragen moeten beantwoorden en kritische respons moeten geven. Ik geloof dat de v r a a g n a a r het al dan niet wenselijk zijn van het kontinueren van het konfessionele signatuur, niet beantwoord kan worden zoals boven is geschetst. De beantwoording zal h a a r uitgangspunt niet kunnen vinden in het al dan niet wenselijke van de afbouw van de (andere) konfessionele instituties van het Rijke Roomse Leven e.a. Zij zal haar vertrekpunt moeten vinden in het wezen en het ideale funktioneringsmodel van de wetenschap.
Uit mijn Plattel-tijd herinner ik me nog het dialektisch model van twee elkaar synergisch beïnvloedende krachten. Zo is ook steeds de kritische wetenschap bedoeld geweest; de wetenschappelijke abstraherende methode als kritische begeleider en raadgever van de utopische vooruitgangs- en verbeteringsfilosofie. Ik denk dat wetenschapsbeoefening in de bovengeschetste zin het meest waardevol zal zijn. Dit niet alleen voor h a a r beoefenaren, m a a r met name voor de maatschappij die h a a r financiert. Via de ,utopische' invalshoek kan zij beter en meer richtingbepalend zijn dan in de huidige waardevrije wetenschap mogelijk is. Het is vanzelfsprekend dat het karakter van het wetenschappelijk bezig zijn, zijn uitdrukking moet vinden in de signatuur van de betreffende onderwijsinstelling. V a n d a a r dat bij de dekonfessionaliseringsdiskussie allereerst moet worden stilgestaan bij het in de praktijk te brengen wetenschappelijk-bezig-zijn. Kiest men voor een waardevrije, eenrichtingsverkeer-wetenschap dan is het m.i. gewenst het predikaat katholiek onmiddellijk te elimineren. Kiest men echter voor een dialektisch model van wetenschapsbeoefening dan moet men de tweede ,utopische' kracht nader bepalen en uitwerken. Als tweede kracht zal men een algemene noemer moeten vinden vanwaaruit men op een bepaalde hogeschool of universiteit de werkelijkheid vragend wil benaderen. Dit k a n zijn vanuit de socialistische en/of marxistische visie op de ideale toekomst. Ook k a n hiervoor de liberale maatschappijvisie op heden en wenselijke toekomst dienen. En mijns
inziens kan men de bedoelde .tweede kracht' eveneens opbouwen vanuit het christelijke en/of katholieke beeld op mens en maatschappij. Tevens lijkt het me, mij even beperkend tot de Nederlandse situatie, zeer gezond voor het wetenschappelijk klimaat in Nederland als in de gekozen tweede kracht een zo groot mogelijke diversiteit bestaat (synergie van de tweede orde). Deze bijdrage aan de diskussie rond de konfessionele signatuur ontvingen wij dezer dagen uit Zwitserland. Drs. J. Baas studeerde in 1971 als bedrijfsekonoom af aan de Katholieke Hogeschool. Zijn betrokkenheid bij het hogeschoolgebeuren is echter nog lang niet geblust
Voortbouwend op het hiervoor gestelde lijkt het mij nuttig en gewenst ergens in Nederland wetenschap te doen bedrijven vanuit de katholieke achtergrond. (Mijn ervaringen in militaire dienst en bedrijfsleven hebben mij tot de overtuiging gebracht, dat een opereren vanuit het katholieke waarden- en kultuurpatroon binnen het synergisch beïnvloedingsmodel van n u t zal zijn). Het is logisch dat dit zal moeten plaatsvinden in Nijmegen of Tilburg of beide. Gezien het aantal mogeUjke .tweede krachten' en het aantal universiteiten en hogescholen in Nederland, geloof ik dat zonder bezwaar beide instellingen de historisch gegroeide band zouden kunnen behouden en nader kunnen uitwerken (!). Goed, theoretisch sluit alles wellicht, m a a r hoe iets dergelijks organisato-
Universiteiten moeten op personeelsicosten bezuinigen De universiteiten en hogescholen moeten fUnk gaan bezuinigen op personeelskosten. Staatssekretaris dr. G. Klein (PvdA) heeft berekend dat de universiteiten en hogescholen per jaar meer geld krijgen voor het betalen van h u n personeelsformatie dan ze in feite nodig blijken te hebben. Dat gaat aldus.
laatste jaren aan de hoge kant. Uit de aldus ontstane financiële personeelsreserve stelden de universiteiten en hogescholen vaak tijdelijke werkkrachten aan. Daar wil dr. Klein nu een einde a a n gaan maken. Hij hoopt dat deze bezuinigingsoperatie hem 1(X) tot 150 miljoen gulden zal opleveren.
Een WO-instelling krijgt een aantal formatieplaatsen toegewezen maal een X-bedrag per formatieplaats. Het aldus verkregen jaarbedrag om het op grond van de toegewezen lormatieplaatsen aangestelde jiersoneel te betalen bleek in de praktijk van de
Voor de Tilburgse hogeschool heeft een en ander niet zulke grote gevolgen. Het Ministerie van Onderwijs heeft berekend dat Tilburg in 1976 6,77 % meer per formatieplaats kreeg dan in werkelijkheid werd uitgegeven. Ook a a n deze financiële i)erso-
neelsresenre zal dr. Klein, als zijn plannen werkelijkheid worden, een einde maken. Zoals gezegd is dat voor de Tilburgse hogeschool niet zo rampzalig, omdat de KH slechts spaarzaam gebruik m a a k t e om tijdelijke werkkrachten a a n te trekken. Zulk een handelwijze achtte men in Tilburg namelijk moeilijk te rijmen met een personeelsbeleid, dat beoogt alle p>ersoneelsleden eenzelfde vaste rechtspositie (gebaseerd op een toegekende formatieplaats) t e geven. Voor een aantal universiteiten en hogescholen, die wél gretig gebruik maakten van de financiële perso9
risch a a n te kleden? Los nog van het feit dat dit in dit bestek te ver zou voeren, denk ik dat in het huidige stadium een dergelijke uitwerking niet de fimktie zou krijgen die het toekomt. Ik wil daarom volstaan met een aantal indikaties. a De noemer van waaruit men op de hogeschool de werkelijkheid wil benaderen moet nader geduid worden (welk ideaal toekomstbeeld, harmonie of polarisatie enz.) b Maken en evalueren van onderwijs en onderzoekplannen zal in relatie gebracht moeten worden met a. c Van studenten en docenten hoeft niet verwacht te worden dat zij formeel katholiek zijn (zeker niet verplicht in relatie staan met het instituut Kerk). Wel moeten zij gemotiveerd zijn te werken vantiit de onder o genoemde .noemer'. d Getracht moet worden niet te vervreemden van het .voetvolk' iiit de .eigen' kulturele groep. (De massa van meer of minder praktizerende katholieken). e Het wetenschapf)elijk bezig zijn an-sich m a g niet verschillen van het, zo u wilt. traditioneel gebruikelijke. Dogmatische inmenging is buitengesloten (?) en mag via een achterdeur niet meer binnenkomen. Tot zover mijn bijdrage voor de diskussie (zo die al ontstaat!). Ik hoop dat mijn denkwereld nog niet zover van het hogeschooUeven weg is gegroeid dat mijn woorden klinken als komend uit een ver en vreemd land. Ik wens u weinig vervlakking en weinig eenheidsworst. J a n Baas
cTTiees-ncfech restxuxrt:
neelsreserve (vakaturepot) om tijdelijke arbeidskrachten a a n te stellen, komt de klap h a r d aan. Zij hebben dan ook al luide protesten laten horen en gaan met staatssekretaris dr. Klein nader overleg plegen. Haast is echter geboden, omdat de staatssekretaris zijn bezuinigingsoperatie nog vóór de begroting voor 1977 wil afgerond hebben. P. T. A. t h b 20 - 18 juni 1976
Plv. direkteur-generaal voor de arbeidsvoorzien mr. Kruse:
ze kunnen overstappen n a a r het leerlingenstelsel, dat nu nog alleen toegankelijk is voor LBO-verlaters."
MWerkgelegenheid synchroon met on ijs ontwikkelen „Het onderwijs levert onbruikbare jongeren af." Deze niet mis t e verstane uitspraak werd op 25 m a a r t jl. gedaan ten overstaan van de Nederlandse ChristeUjke Werkgeversbond. De m a n achter deze waarschuwing a a n het adres van onderwijsminister Van Kemenade was mr. F. H. A. M. Kruse, plv. direkteur-generaal van de Arbeidsvoorziening. Voor vijftig procent van het onderwijs is volgens Kruse geen scholing vereist, terwijl minder dan achttien procent van de Nederlandse beroepsbevolking ongeschoold is. Aan de andere k a n t heeft acht tot dertien procent een opleiding gevolgd op HBOof universitair niveau, m a a r voor slechts vier procent van de funkties is een zo hoog niveau vereist. Het bravo-geroep van de werkgevers werd spoedig gevolgd door een bitse opmerking van Van Kemenade: „Over onderwijs en arbeid moet aanzienlijk minder lichtzinnig en eenzijdig worden gedacht en gesproken dan wel eens wordt gedaan. Vorming en opleiding zijn een goed om zichzelfs wille en omwille van een demokratische samenleving. Daarbij past het begrip .teveel'
Repeterend onderwijs
f9
slecht, zeker als het in de mond genomen wordt door mensen die er redi lang van hebben kunnen genieten." Mr. Kruse k a n wel begrijpen dat de minister hem flink op zijn donder gegeven, m a a r zijn opmerkingen voor het NCW-front zijn volgens hem erg eenzijdig weergegeven door het NCW-orgaan ,De Werkgever'. In J lijkheid is hij van oordeel dat de werkgelegenheid onderontwikkeld is opzichte van het onderwijs, dat een grote vlucht heeft genomen als g van de externe demokratisering en dat zich terecht tot doel stelt wee: mensen af te leveren. „De kwalitatieve verbetering van de werkgelegeni is misschien wel de belangrijkste opgave van de komende tijd." Daartei over verlangt hij wel van de mensen die het onderwijs verzorgen, dat! achter de opleiding liggende verwachtingen moeten matigen. Dat die wachtingen niet worden beantwoord leidt vaak tot grote frustraties I zoeken n a a r een funktie die bij de opleiding van een afgestudeerde aldus mr. Kruse.
Dat is, dacht ik, ook een gedachte die in de ,Kontourennota' is neergelegd, zij het nog m a a r in bescheiden mate. Men ziet daar het repeterend onderwijs als een vervolgstuk op alle bestaande opleidingen, terwijl mijn idee is, dat het repeterend onderwijs al in een eerder stadium moet aanvangen dan n a de HTS of de universiteit.
Uitgebreid stelsei van repeterend onderwijs als oplossing aanbevolen „Ontstaan de kwalitatieve verschillen tussen vraag en aanbod niet evenzeer uit de specialisatie van de arbeid als uit de generalisatie van het onderwijs?" „Dat er op een bepaald moment 200.000 mensen meer op de arbeidsmarkt zijn dan er plaatsen zijn, m a a k t dat het hele allokatiemechanisme wat anders gaat lopen dan vroeger. Het hele proces van het aan elkaar brengen van vraag en aanbod geeft verschijnselen te zien die je vroeger niet zag. Het hele zoekgedrag van de werkgever verandert als men denkt: er zijn mensen genoeg, ruimte genoeg, diploma's te over. Ik geloof dat het verschijnsel van disharmonie tussen opleiding en funktie er al jarenlang is, m a a r dat het nu extreem n a a r voren komt in het zoekgedrag van beide partijen en vooral in dit geval van de kant van de werkgever. Het een heeft met het ander te maken. Een jaar of drie geleden hebben wij eens wat meer uitvoerig geanalyseerd wat nu eigenlijk de output van het onderwijs in relatie tot het soort van aangeboden werk was. We konstateerden toen dat er een enorme diskrepantie groeide. Als je in aantallen de soort van fimkties bekijkt die in Nederland voorhanden is, en dan p r a a t ik niet eens over speerpunt-industrieën, dan moet je zeggen dat dat enorm is achtergebleven bij het potentieel van mensen die van scholen komen en dat verschijnsel versterkt zich op het ogenblik in hoge mate." „Leidt de overscholing niet tot een scherpere selektie van de kant van de werkgever?" „Dat is een normaal verschijnsel als de arbeidsmarkt williger wordt. Dan veranderen de eisen op een gegeven moment, dan treedt een grotere selektie op, men aarzelt langer bij het benoemen van mensen. Dat is een
konjunktureel verschijnsel, dat de omwisseling van vraag en aanbod langzamer verloopt, met andere woorden: er treedt een grotere friktiewerkloosheid op. Deze is voor bepaalde groepen al erg groot, met name voor mensen met hogere opleidingen. Voor veel akademici zitten er wel zes maanden tussen het eerste kontakt met hun nieuwe baan en de indiensttreding. Bij verzwakking van de m a r k t als gevolg van een neergaande konjunktuur wordt de markt nog eens extra getroffen door dat selektieproces. Daar komt dan nog bij, dat men nu pas konstateert hoe groot de verschillen zijn geworden tussen de output van het onderwijs en de behoeften van de werkgever. Dat is een schep bovenop de werkloosheid door de veranderde inzichten in en veranderde waardering van wat de scholen afleveren. Zo valt er een struktureel verschijnsel over een konjunktureel verschijnsel. Ik lees regelmatig de personeelsadvertenties in diverse bladen en de laatste tijd treft men overal de eis van ervaring aan. Mensen zonder ervaring worden niet meer gevraagd. Dus zichtbaar n a a r buiten zijn de kwaliteitseisen duidelijk toegenomen. Onze ervaring met het plaatsen van jonge akademici is ook, dat mensen met een p a a r jaar ervaring veel gemakkelijker geplaatst worden dan degenen die net afgestudeerd zijn. Tenzij ze een heel speciale afstudeerrichting hebben, die onmiddellijk in een bepaalde funktie bruikbaar is. Na drie of vier jaar is dat gebrek aan ervaring wel verdwenen, m a a r dan is er inmiddels een nieuwe generatie op de m a r k t bijgekomen. Als je ziet wat de uitstroming is uit het onderwijs en wat ons tot 1980 nog te wachten staat, en je extrapoleert de groei van de werkgelegenheid n a a r kwaliteit, dan zie je de diskrepanties op je afkomen. Het Nederlands Instituut
10
voor Psychologen heeft bijvoorbeeld pas onderzocht wat men over vijf jaar aan werkgelegenheid voor psychologen kan verwachten. Men is tot de konklusie gekomen dat de helft van de studenten die nu psychologie studeren, als het ware in de vuilnisbak gekieperd gaat worden; nou ja, n a a r lagere funkties zal moeten verdwijnen."
Underemployment „Moeten we toe naar een ontkoppeling van diploma en verwachting?" „Dat is wat Van Kemenade ons te geloven voorhoudt: je moet de verbinding tussen opleiding en arbeidsmarkt niet meer leggen. Dat zal voor een deel wel waar zijn. Je kunt de kwalitatieve ontwikkeling van de werkgelegenheid niet forceren. Dat neemt niet weg, dat je alle mogelijke moeite moet doen om de inhoud van funkties meer in overeensteming te brengen met wat mensen kunnen. Van de andere kant geloof ik ook, dat je bij de hele onderwijsontwikkeling, met name bij het stimuleren tot meer en hogere opleiding, de mensen wel duidelijk moet voorhouden dat achter die opleiding niet de verwachte funktie ligt. Dat is een groot probleem op dit moment. Tachtig tot negentig procent kiest een bepaalde opleiding niet omdat men studeren zo leuk vindt of omdat het zo'n aardige algemene ontwikkeling geeft, m a a r gewoon omdat men daarachter een bepaalde baan veronderstelt. Een recent onderzoek onder aankomende apothekers heeft uitgewezen dat een grote groep de zevenjarige studie begonnen is omwille van de verdienste daarna. Zolang die maatschappelijke realiteit d a a r is, kun je wel zeggen dat onderwijs en arbeidsmarkt niet op elkaar zijn afgestemd, m a a r dan weet je wel dat je heel wat frus-
traties oproept. Dat zal niet draaien op grote werkloosheid, m voor ons, de Arbeidsvoorziening niet alleen de werkloosheid een bleem, m a a r ook de .underempl ment', het inschakelen van mei ver beneden hun kunnen. Dat is e zeer een sociaal probleem als werkloosheid. Er blijken inderdaad veel me: bereid om een baan te aanvaai die onder hun opleidingsniveau men schikt zich n a a r de situatie schikken n a a r de situatie is ideaal, dunkt me. W a t dan vo ontmoedigt is dat beleidsmatig politiek volkomen de gedachte vaard wordt van: ieder heeft een Ujke kans op onderwijs, terwijl n vervolgens niet denkt: dan iedereen ook een gelijke kanshebl op een bepaalde soort funktie He nu net alsof je de mensen blij maf met een voorziening voor de b nou ja, voor een derde van hun Ie? m a a r d a a r niets achteraan stuurt hele externe demokratisering \ Kruse: ..„Pogingen <, <, tot uitbreiding van de industriële werkgelegenlieid is roeien het onderwijs heeft nog helem '" <le stroom op.' geen follow-up in het bedrijfsleve „Je zou dus serieus moeten gaanv an dan weer heel slechte ervarinken aan herstrukturering van fw tegenover in de Amerikaanse ties in het bedrijfsleven?" lo-industrie. De betekenis van wer„Een p a a r bedrijven in het land is in de Verenigde Staten ook d a a r al mee bezig. Ik dacht dat HOI iets anders dan bij ons, waar het ovens een van de beste is in irt'van werk bepalend is voor je opzicht, die weet heel goed dat tus. Daar is het feit dat je geld een proces is dat men aan móét gi•aj 'ilisnt, sukses hebt, bepalend. Een ir of tien geleden was de gemeenteMaar men loopt d a a r tegen ervarimging volledig in handen van Porgen aan die niet bemoedigend zi 'kanen, de laagste groep in de Zeker de wat oudere werknemi nenleving. En nu is de hele dienst hebben de neiging om te zeggen enn handen van de ,whites', want hoef geen breder opgezette funk werk verdient extreem goed. De of meer verantwoordelijkheid als stitikatie van funkties, zoals Van niet gerelateerd wordt aan eenihoi ek die heeft geschetst, is d a a r veel re beloning. Daarentegen is de wei'61 der bekend. Daarmee is de mobistrukturering bij Volvo, eerst iniZ« Jt van de mensen ook veel groter. den en nu ook in Bom, heel positi opgevat door de werknemers. Da 'voorbeeld van de gevolgen van
„Horen arbeidsmarkt en onderwijs zo streng van elkaar gescheiden te zijn? Moeten die twee niet meer vervloeien?" „Naar mijn overtuiging zullen die twee in elkaar vervloeien, niet meer langs de regulering van het primair onderwijs n a a r de toekomstige arbeidsmarkt, m a a r via een uitvoerig stelsel van ,recurrent education' Ik geloof dat het koppelmechanisme tussen onderwijs en arbeidsmarkt via een behoorlijke regeling van wat dan heet participatie-onderwijs met stages voor de eerste selektie en een aanloopperiode en vervolgens via een systeem van repeterend onderwijs tot stand zal komen. Pas daarmee kan men een sekure aansluiting tussen wat de markt vraagt en wat het onderwijs kan bieden, verkrijgen.
de koppeling status-werk hier in Nederland is de MAVO-fuik. In het oude selektiesysteem is de MAVO duidelijk de betere school ten opzichte van het LBO. Veel jongens en meisjes hebben voor de MAVO gekozen in de veronderstelling dat zij in een witteboorden-funktie terecht zouden komen. Die mensen overstromen nu met zijn allen het kantoor, hebben geen beroepsopleiding voor kantoorwerk gehad en zijn helemaal niet bereid om ,terug te vallen' op een handarbeidsfunktie. Zij zijn de fuik ingezwommen van een algemeen vormende, niet beroepsgerichte opleiding. Van Kemenade heeft nu in zijn nota ,Jeugdwerkloosheid' speciale schakelkursussen aangekondigd voor HAVO- en MAVO-leerlingen, opdat
Plastisch stel ik me dat zo voor, dat ieder het recht krijgt om tot zijn achttiende of negentiende jaar te studeren vooral in het algemeen vormend en hoger beroepsonderwijs en dat iedereen d a a r n a gaat werken. Ieder behoudt het recht om gedurende vijf tot zes jaar te gaan studeren op de manier en op het moment dat hij of zij dat wil. Wie medicijnen wil gaan studeren trekt daar misschien zes of zeven jaar ineens voor uit en iemand die een HBO-opleiding van drie of vier jaar wil volgen houdt nog twee of drie jaar over om weer later te besteden. Zoals dat zogenaamde ,creditsystem' in de VS funktioneert; ik kan me voorstellen dat dat hier ook komt. De suggesties van Posthumus inzake het W O gaan ook een beetje in die richting: duidelijke verkorting van de primaire opleiding en voltooiing van de funktiegerichte opleiding gaande de rit, niet meer aan het begin van de opleiding." „Leren en werken worden dan wel erg strikt aan elkaar gekoppeld?" „Ik geloof dat dat onvermijdelijk is. Zolang werken een nog zo essentieel bestanddeel is van het menselijk bestaan, geloof ik niet dat je een kunstmatige scheiding kunt aanbrengen tussen het leven in de vrije tijd en het - hier en d a a r nog - leven in arbeid. Zeker in de komende vijftig jaar blijft de hele kulturele waardering van werken als uitdrukkingsvorm of van mens zijn zo essentieel, dat dat prestatiegerichte, dat doelmatig handelen dat in werken is samengepakt, bepalend zal zijn voor de opleiding. Wel valt langzamerhand een zekere verschuiving te konstateren in deze kulturele gegevens. Ik geloof echter niet, dat je een hele samenleving kunt inrichten en bijvoorbeeld uit-
11
keringen kunt regelen op basis van de vrijheid om te werken of niet te werken. Dat dat op de duur zal komen wil ik best aannemen, m a a r nü een maatschappij kreëren met een arbeidsloos inkomen is onmogelijk, gegeven de beperkte middelen en ruimte. Ik geloof ook niet, dat je de mensen in hun ontplooiing dient door hen die mogelijkheid op dit moment zonder meer te presenteren. W a t krijg je dan namelijk? Zo'n soort verschijnsel als je nu ook ziet: dat mensen zeggen: ik moet werken en de ander kan de vrijheid nemen te doen en te laten wat hij wil. Dat is waar we al zo lang tegenop moeten boksen. Kunstenaars, bijvoorbeeld, zijn nog niet zo lang gewaardeerd en dan nog m a a r met mate. Het oordeel over werklozen, gehandicapten en mensen die alleen part-time willen werken is nog steeds vrij negatief. De samenleving is er bepaald nog niet aan toe om het recht op arbeid vorm te geven zonder dat d a a r a a n een plicht tot arbeid vastgekoppeld zit." „Hoe verklaart u de grote openstaande geregistreerde en vooral ongeregistreerde vraag naar arbeidskrachten in een tijd dat de arbeidsmarkt zo ruim is?" „Je moet konstateren dat er momenteel simpelweg een tekort aan arbeidsplaatsen bestaat. De verklaringen daarvoor zijn legio: volgens de een is het de arbeidskostenstijging, volgens de ander de gedaalde wereldvraag, de overheveling van arbeid n a a r de derde wereld of milieufaktoren. De oorzaken verschillen per sektor. In Nederland bestaat bijvoorbeeld een struktureel verzadigde vraag n a a r bouwprodukten. Ongeacht waar de oorzaken vandaan komen, een konjunktureel herstel van de werkgelegenheid zal n a a r mijn mening in hoge m a t e moeten komen van een verdere uitbouw van de dienstensektor. Voor de kwantitatieve verbetering van de werkgelegenheid moet men niet teveel rekenen op de industriële sektor, je zou d a a r je aandacht moeten richten op kwalitatieve verbetering. Pogingen tot kwantitatieve uitzet daar is roeien tegen de stroom op, vooral omdat het proces van technologische verbeteringen, herverdeling van arbeid en industrialisering van de derde wereld voor zaJ gaan. De totale werkgelegenheid in de industrie zal zeker blijven afnemen. Een konjimktureel herstel k a n alleen bijdragen tot een minder snelle afbouw van de industriële werkgelegenheid. We moeten vooral de werkgelegenheid in de dienstensektor uitbreiden, in de zieken- en bejaardenzorg, in alle vormen van dienstverlening die denkb a a r zijn." „Onderwijs
ook?"
„Jazeker, m a a r belangrijk is d a a r natuurlijk de vraag of je genoeg middelen beschikbaar hebt, die sektor groeit voor een groot deel bij de gratie van de ruimte in de koUektieve sektor." „Kan in afwachting van de konjunkturele verbetering het onderwijs niet (vervolg op pagina 15)
t h b 20 - 18 juni 1976
(mM&r^^ Ffeaf,Manvlck,MifcheIl&Ca ti'MMa.ca) intemationalAccountanfs. P M M heefteen uitgebreid net van 300 kantoren overal ter wereld en maakt bij het uitvoeren van controles gebruik van de meest geavanceerde technieken.
Jonge economen Als u belangstelling heeft voor accountancy in al z'n facetten dan bieden wij u een gelegenheid om uzelf te bekwamen in internationale accountancy en controletechnieken. ĂœMM heeft uitstekende trainingsfaciUteiten, ondermeer op de praktijk gerichte cursussen -zowel m nationaal als internationaal verband. Bovendien werkt u in een team, zodat u door diskussie met kollega's de materie in praktijk leert beheersen. Naast deze mteme trainingen krijgt u vrij voor colleges en examens. De door u gemaakte studiekosten worden volledig vergoed. Wanneer u zich op het niveau van PMM handhaaft, zijn er -mede door het mtemationale karakter van onze firmaonbeperkte mogeUjkheden. Naast deze mogehjkheden kunt u rekenen op uitstekende arbeidsvoorwaarden. Als- u ons een brief stuurt voor nadere informatie, zullen wij u graag uitnodigen voor een eerste gesprek. U kunt ons ook bellen: 070-814761 en vragen naar de heer M.A. Lewis.
P e a t , M a r w i c k , M i f c h e U & C a Laaa van Nieuw Oost-IndlĂŤ 127, Den Haag.
12
Wetenschap als produktiefaktor lange tijd gold wetenschap als garan(le voor vooruitgang en als een onbegrensd positieve zaak. Tegenwoordig IS daarentegen de wetenschap problematisch en twijfelachtig geworden. \Vetenschap verschijnt momenteel tweeslachtig, zowel n a a r h a a r substantie als n a a r h a a r funktie. Onbestreden schijnen h a a r prestaties en toch zijn ze omstreden. Iedereen heeft van Einstein gehoord en van zijn relativiteitstheorie, m a a r men kent ook de atoombom, a a n de ontwikkeling waarvan hij meewerkte. Men heeft gehoord van de zegen van de automatisering, die de mensheid zal bevrijden van lichamelijke arbeid, maar tegelijk beleefde men de monotonisering van de half geautomatiseerde arbeid, om nog m a a r te zwijgen van de dreigende strukturele werkloosheid. Men spreekt over de ivoren toren van de wetenschap, van haar afstand tot de praktijk, van de irrelevantie, zelfs van de belachelijkheid van veel van h a a r resultaten. IE de laatste jaren zijn verschillende pogingen ondernomen om het verwarrende tweeslachtige karakter van de wetenschap te verklaren en daarmee begrijpelijk te maken. Dergelijke pogingen tot verklaren kwamen voort uit geheel verschillende motieven en interessen, waarvan ik er hier twee, de ekonomische en de politieke, wil noemen, zonder daarbij aanspraak te maken op systematiek of volledigheid. Ekonomische interessen mikken op de funktionalisering van de wetenschap in dienst van ekonomische nuten winstmaximalisering. De kennisleidende vraagstelling hierbij is de oriëntering van de wetenschap (de finalisering') aan een extern (niet in de uitsprakensystemen van de wetenschap zelf gegrond) kriterium voor de resultaten. Tegen deze ekonomische finalisering van de wetenschap wordt door links geprotesteerd. Er wordt tegen ingebracht, dat het niet om het ,nut' van wetenschap zonder meer gaat, m a a r om het heel bijzondere nut van de wetenschap in dienst van de kapitalistische produktiewijze, van welk nut men, zoals van het kapitalisme überhaupt, beter kan afzien. Politieke interessen richten zich óf op de funktionalisering van de wetenschap ten dienste van de stabilisering van politieke macht óf op de funktionalisering ten dienste van de verandering van maatschappelijke verhoudingen en dus op finalisering in het belang van sociale emancipatie. In beide gevallen gaat het weer om oriëntering van de wetenschap aan een extern kriterium voor resultaten. De diskussie wordt op meeriere niveaus gevoerd. Zo wordt bijvoorbeeld in West-Duitsland door de politieke rechterzijde het ,beroepsverbod' voor marxisten geëist - en doorgezet - met de politieke recht-
Het Buro Vormingswerk-Studium Generale van de Utrechtse universiteit publiceerde afgelopen week een syllabus over .Wetenschap als produktiefaktor in de verschillende ekonomische theorieën', die teksten bevat van onder meer Frits Prakke, Richard Whitley en Penelope Frost, Siep Stuurman, Michael Masuch, Elmar Altvater en Loet Leyesdorff. van het werk van ,grote mannen', van genieën, zou zijn en interpreteert wetenschap dus ,idealistisch'. Dit - hier verkort weergegeven - onderzoekprogramma van de studentenbeweging heeft de afgelopen jaren tot enkele resultaten, m a a r ook tot frustraties geleid.
vaardiging, dat een wetenschapper die overtuigd is van de noodzaak van de revolutionalisering van de maatschappelijke verhoudingen zich daardoor in zijn wetenschappelijk werk zal laten beïnvloeden en dienovereenkomstig deze invloed aan zijn studenten zal overdragen.
Ten eerste bleek de zogenaamde .materialistische afleiding' van de wetenschap onverwacht moeilijk. De hoop, dat de wetenschappehjke ontwikkeling rechtstreeks uit de ekonomische ontwikkelingen zou zijn te verklaren is niet of m a a r gedeeltelijk in vervulling gegaan. In het bijzonder hebben wetenschappen, die gericht waren op het fundamentele onderzoek, zoals wiskunde en theoretische fysika, de jKigingen ze te verklaren volgens dit model tamelijk suksesvol weerstaan. Andere pogingen tot verklaring schenen met meer sukses het probleem a a n te kunnen pakken.
Verwarring In de tegenwoordig aktuele diskussie over de struktuur en de hervorming van het onderwijssysteem spelen de genoemde interessen tegengestelde rollen. De verwarring van de standpunten leidt tot verwarring van de zaken. Zo staat bijvoorbeeld de praktij kbetrokkenheid van de wetenschap centraal. De ene keer wordt dit door het LOG als politiek-emancipatorisch postulaat opgevat; de andere keer door de sociaal-demokratie als arbeidsmarktpolitiek; en een derde keer door wat ,de ekonomie' wordt genoemd als toeleveringsfunktie van winstgevende technologieën. Praktijkbetrokkenheid is hiervan m a a r één belangrijk voorbeeld; begrippen als ,vooruitgang', ,relevantie' of ,akademische vrijheid' scheppen soortgelijke problemen.
De studiemap dient als werkmap voor een studiedag op 29 september a.s. Inlichtingen: Buro Vormingswerk, Maliesingel 41 te Utrecht, telefoon 030 - 331526. In verband met het belang van genoemde studiemap voor de Tilburgse Polek-diskussie publiceren wij in dit THB-nummer al vast de ingekorte bijdrage van Michael Masuch, werkzaam op het Sociologisch In^ituut van de Universiteit van Amsterdam, uit deze map.
schap' niet altijd steekhoudend. Zo is juist de burgerlijke ekonomie intensief bezig wetenschappelijke vooruitgang niet meer slechts exogeen (van buitenaf komend) in h a a r modellen in te voeren, m a a r endogeen te behandelen en dus zelf weer ekonomisch te verklaren. Michael Masuch
Ten tweede lijkt ook het verwijt van idealisme a a n de .burgerlijke weten-
Hoewel dit probleem reeds langer bestaat, maken we eerst in de laatste jaren mee, dat aanzetten worden gemaakt om theorieën te systematiseren die de moeilijke verhouding van wetenschap tot de samenleving en tot zichzelf proberen te verhelderen. Ik zal hier nader ingaan op de materialistische aanzet.
(U-blad/GUPD)
Wij lenen u graag geld. En spelen daarbij open kaart. Dit zijn onze tarieven: U krijgt in [landen
In de studentenbeweging, die zich als het ware op de wetenschap als h a a r slagveld betrekken kon, is deze aanzet gepopulariseerd in de volgende vorm: ,De burgerlijke wetenschap' dient zowel de belangen van ,wereldvreemde, voor de maatschappij op de vlucht geslagen individuele wetenschappers' en is daarom ,irrelevant' als ook de belangen van ,het kapitaal', die worden behartigd door ruwe en brutale .leerstoelen' en .vakidioten'.
f 2.000,— „ 3.000,— „ 4.000,— „ 5.000,— „ 6.000,— „ 7.000,— „ 8.000,— „ 9.000,— „ 10.000,— „ 12.000,— „ 15.000.— .. 16.000.— „ 18.000.— „ 20.000,—
Om de verhoudingen te versluieren, m a a r ook om zich te legitimeren vat de burgerlijke wetenschap zichzelf op als ,neutraar, ,waardevrij', ,onpraktisch' en ,multi-funktioneer, hoewel ze dat in werkelijkheid niet is. Om deze werkelijkheid te onthullen moet men de wetenschap materialistisch afleiden, namelijk als .bovenbouw-fenomeen' dat slechts op een specifieke ekonomische basis kon ontstaan.
U betaalt terug 12 mnd.
24 mnd.
36 mnd.
60 mnd.
120 mnd.
182,92 272,07 360,62 448,56 536,50 624,43 712,37 800,31 888,25
98,96 146.22 192.90 239.— 285.09 331,19 377,28 423,37 469,47
70,97 104,27 137,— 169,14 201,29 233,44 265,58 297,73 329,87 394,17 490,60 522,75 587,04 651,33
113,26 134,25 155,24 176,22 197,21 218,20 260,17 323.14 344,12 386,10 428,07
143,40 172,06 215,10 229,44 258,12 286,80
Kwijtschelding bij overlijden inbegrepen tot ƒ 10.000,— Andere bedragen en looptijden eveneens mogelijk
Het zou er dus op aan komen begripsmatig de samenhang n a te gaan die in de werkelijkheid bestaat, m a a r die door de burgerlijke wetenschap wordt geloochend. De burgerlijke wetenschap beweert namelijk dat wetenschap en wetenschappelijke vooruitgang het toevallige resultaat
Crediet Maatschappij Venio N.V. HOOFDKANTOOR VENLO: PARADE 3, TELEFOON 077 - 16061 KANTOOR TILBURG: WILLEM II-STRAAT 40, TELEFOON 013-422474
13
thb 20 - 18 juni 1976
•J f-t.'
^ V k ^
IBM
deSSOZ Centraie f TeL Ö20 -
14
firvolg van pagina 11):
tferkgelegenheid en onderwijs gewerken aan een strukturele ver\0ring van de werkgelegenheid?"
te komen. Doorgaans is men immers omgeschoold tot een goed vakniveau. De goeden komen altijd aan de slag.
Het onderwijs zou ideaal zijn wanleer je périoden van werkloosheid W a t op de arbeidsbureaus blijft hanfholing en het aanleren of instand- gen zijn de mensen met een laag louden van vaardigheden. Dat is opleidingsniveau en met een arbeidsj(U gebruiken voor bijscholing, om- verleden dat niet aansluit op de nieu(lonomisch-technisch gezien een we funkties. En ook ouderen, gehanfraaie oplossing, waarmee men dicapten, echt kwetsbare groepen dus." j Zweden ver gevorderd is. Zweden t een ekonomie die veel op de oze lijkt, met net als wij een vrij jTote afhankelijkheid van de wereldig. Daar zie je dat de werkloosschommelt rond de 2,5 procent, „Vindt u niet, als we alles nog eens jrwijl de meeste Westeuropese lan- op een rijtje zetten, dat de werkgeleaangegrepen een percentage van 5 tot 6 ken- genheid te zeer wordt len. Dat komt omdat in Zweden min- als een stok om het onderwijs te itens de helft van de mensen zonder slaan?" rerk in allerlei vormen van bijschoparticipeert. Die staan dan niet „Tja, nu moet ik voorzichtig worden. igistreerd als werklozen. Zo ver Ik heb er wel uitgesproken ideeën njn we hier nog lang niet. Wij heb- over omdat ik vrij veel gelezen heb ben daar geen mechanismen voor en over de plannen die bestaan op het is nog m a a r de vraag of de men- terrein van het onderwijs. Het werksen hier ook zo bereid zijn tot bij- gelegenheidsbeleid ontwikkelt zich ichoUng. Op dit moment hebben vrij niet erg dynamisch en dat kan zeker tussen de 20.000 en 25.000 mensen in wél gezegd worden van het onderenigerlei vorm van bijscholing en dat wijs. Dat staat stijf van de plannen, kost relatief zoveel, dat daarmee het van de enorme volumetoename. Nou laatste wel gezegd is. Maar grosso wil ik niet zeggen, dat je die per sé modo bestaat in Nederland het idee, moet afremmen, m a a r tenminste zou dat je, als je werkloos bent, niet n a a r je moeten bepleiten dat er een zekere school teruggaat, want dat betekent synchrone ontwikkeling plaatsvindt degradatie. De geringe motivatie in de kwaliteit van de werkgelegenenerzijds en de betrekkelijk schaarse heid enerzijds en van het onderwijs middelen anderzijds versterken el- anderzijds. Voorzichtig gezegd heb kaar. Onze ervaring is, dat mensen ik op dit ogenblik de indruk dat die omschoUng genoten hebben geen iedereen de sneUe ontwikkeling van moeite ondervinden om a a n de slag het onderwijs onderschrijft en aanvaardt, m a a r dat niemand de rekening daarnaast legt van de sociale konsekwenties voor de werkgelegenheid. In die zin heb ik de neiging te konstateren, dat het gat dat al ontstaan is alleen m a a r groter wordt.
Synchroon
afstudeerfeesten
GDNTHER WALLRAFF: .ONGEWENSTE REPORTAGES' Van Gennep, Amsterdam Ontliullende journalistiek. Zo worden de werl(zaamlieden van journalist - auteur Günther Wallraff tegenwoordig aangeduid. Pas dit jaar werd aan Wallraff door de massa-media aandacht geschonken vanwege de Spinola-perikelen. Ongetwijfeld een van Wallraff's meest spektakulaire operaties, maar zeker niet zijn eerste. Al jaren maakt hij er zijn beroep van om middels vermommingen, valse namen, verzonnen hoge instanties en personen een groot aantal smerige zaken en praktijken in de bondsrepubliek aan de oppervlakte te doen komen. Steeds weer lijken zijn verhalen en reportages bijna ongeloofwaardig. Maar dat zijn ze allerminst. Pas wanneer Wallraff de grootste zekerheid heeft omtrent zijn verdenkingen brengt hij ze in de publiciteit. En die verdenkingen zijn ook in dit boek weer niet mis. In de eerste in het Nederlands vertaalde bundel ,'t Gewone kapitalisme' waren het nog een aantal min of meer los van elkaar staande reportages, van daklozenasielen tot filterfabrieken. Door deze tweede bundel loopt echter de rode draad van het Westduitse militair-industriëelkomplex heen. Vrijwel alle grote Duitse koncerns worden nog steeds of weer geleid door ex-NSDAP-ers, SS-ers en SA-ers, nu veelal lid of sympathiserend met de huidige neo-fascistische NDP. De organisatie binnen de koncerns is er dan ook naar.
Dan kan de minister van onderwijs zich dat aantrekken, als hij vindt dat hij belemmerd wordt in de ontwikkeling van die gedachte. Je kunt het net zo goed omdraaien en zeggen: dat betekent dan een aansporing voor het sociaal-ekonomisch beleid om de werkgelegenheid ernstig te verbeteren. Laat ik m a a r zeggen, dat ik tot nu toe zie dat die twee tendenzen aUeen nog de neiging hebben om uit elkaar te groeien. En tenslotte loopt dat voor mij samen in het probleem dat mensen een paradijs wordt voorgehouden vanuit het onderwijs, dat er gewoon d a a r n a niet is." J. H.
Voor de skeptici die altijd plegen te glimlachen wanneer het beeld van de bourgeoisie en kapitalisten met dikke sigaren voorgeschoteld wordt, moeten de hoofdstukken over de gang van zaken bij de konserns Gerling en Krupp toch bedenkingen opleveren. Anno 1976 worden er nog steeds werkdagen van twaalf tot achttien uur gemaakt, overuren niet uitbetaald, honderden mensen in veel te kleine kantines gepropt. Maar vooral is er de angst, de angst om om het minste of geringste ontslagen te worden, de angst voor je superieuren. Het meest gruwelijke uit dit boek is niettemin dat op slechts enkele honderden kilometers hier vandaan een bijna tot in
recepties reünies
.beerenhof heeft voor uw feesten speciale prijsafspraken, zoals geen zaaihuur en kortingen op de konsumptieprijs bel voor inlichtingen: 013-421083 of 552606
Hypotheken
Rente 8V2 7o • • • •
125% hyp op nieuwbouw 125% hyp. op bestaande bouw Top- en prakliikfinanciering in overleg Max hypotheek voor bedrijfsgebouwen Laai u deskundig adviseren i v m. belastingaftrek
Adviesbureau STRiCK WILLEM ll-STRAAT 52, TILBURG. TEL. 013-423820 Ook '» zaterdag* van 10.00 to» 1^30 uur geopend
15
perfektie ontwikkelde biologische en chemische wapenindustrie bestaat. Er blijkt een enorm verstrengeld bondgenootschap te bestaan tussen tientallen universiteiten en instituten en het ministerie van defensie. Vrijwel alle hoge instanties en personen ontkennen de fabrikage van Ben C-wapens, wapens die een veel vernietigender kracht kunnen ontwikkelen dan de atomaire. Er lekt echter steeds meer uit. Zo is er botulinis-toxinus, waarvan 500 gram voldoende zijn om in één klap al het leven op deze aardbol weg te vagen. Er wordt geëxperimenteerd met zenuwgassen, met virussen welke pest- en pokkenverwekkend zijn en waartegen geen immuniteitsmiddelen bestand zijn. En dat alles in naam van verdedigingsresearch en bestemd voor goede doeleinden. Uitspraken van mensen als Franz Jozef Strauss wijzen echter nadrukkelijk op mogelijk ,ander' gebruik. Griezelig allemaal in een land dat als demokratie wordt beschouwd, maar dat nooit is geweest. Een land waar je maa.r beter geen kommunist kunt zijn als je je baan wilt behouden of een nieuwe probeert te krijgen. Het sollicitatiehoofdstuk in dit boek zegt daarover meer dan voldoervde. Het wordt echt hoog tijd dat de ontwikkelingen bij onze oosterburen grote publiciteit krijgen in onze massa-media. Het gevaar van een nieuwe wereldooriog ligt echt dichter bij huis dan Moskou. Don Martin
Studenten vinden belasting op beurzen onbillijl( De in het LOG (universitaire studenten) en het LOHBO (HBO-studenten) verenigde studenten vinden het heffen van inkomstenbelasting op a a n hen van overheidswege verstrekte studiebeurzen onbillijk, omdat er bij de toekenning van de beurzen met deze belastingheffing geen rekening wordt gehouden. De studenten hebben h u n nood geklaagd bij staatssekretaris Van Rooijen (KVP) van Financiën, die een petitie kreeg aangeboden. De staatssekretaris waarschuwde de studenten toch vooral geen voorkeursbehandeling n a te streven, m a a r kon hen niettemin meedelen dat de door de SER voorgestelde optrekking van de belastingvrije voet ook voor hen zou gelden. In het bewuste advies bepleit de SER een verhoging van de vrijstellingsgrens voor premieheffing Cten behoeve van sociale voorzieningen) van 1800 tot 4500 gulden. Vroeger liet de Belastingdienst de van beurzen levende studenten veelal ongemoeid, m a a r in die situatie is onder invloed van de Rekenkamer sinds een p a a r jaar verandering gekomen. Zoals bekend, vallen alleen de beursgedeelten van de studietoelagen en niet de renteloze voorschotten onder de belastingheffing. Zoals bekend, voeren de in het LOG en het LOHBO verenigde studenten al enige tijd aktie ter verbetering van de financiële positie der beursstudenten. Volgens hen is de stijging van de beursbedragen ontoelaatbaar achter gebleven bij de snel gestegen studiekosten en kosten van levensonderhoud. De hoogte van de studietoelagen voor het kursusjaar 1976/1977 zal binnenkort worden vastgesteld. P. v. A. thb 20 - 18 juni 197S
Vera Krop op kamers. ziektekostenverzekering van jullie te nemen." Ze schenkt nog eens in met een vrolijk „het tweede kopje is gratis, heren!" Na een kleine voorzet van onze kant gaat ze verder: „Tegelijk met die ziektekostenverzekering heb ik ook het verzekeringspakket genomen. Ach, 't is met een kamer net als een eigen huis, dat moet je toch ook verzekeren. Bovendien zit er een reisverzekering bij." En: „'t was trouwens goedkoper, tenminste, als je 't tegelijk afsloot." We knikken ijverig en vragen vervolgens nieuwsgierig hoe zij zich op de foto had willen zien. Nou, dat mochten wij uitmaken. Tevreden, Vera?^ Ziektekostenverzekering Vera Krop ...'t is nog steeds niet helemaal zoals ik 't wil hebben.
Op naar Utrecht. Naar de Hamburgerstraat, 't nieuwe adres van Vera Krop, die sinds kort op kamers woont en Wiskunde studeert. „Daar schrikken de meeste mensen nog steeds van. Zo van: hoe-komtzo'n-aardig-meisje-alsjij-in-die-business terecht?"We gaan zitten, „'t Is nog steeds niet helemaal zoals ik 't wil hebben, hoor." Ze knikt in de richting van 't keukentje, dat inderdaad een vrouwenhand nodig heeft. Na een razendsnel gepresenteerd kopje oploskoffie roeren wij het onderwerp aan van De Amro & De Student. „Nou ja, ik weet echt niet goed wat jullie daar nu over willen weten." Gaat toch verder: „Ik heb wel die ziektekostenverzekering van jullie." Of ze daar misschien wat dieper op in kan gaan? „Ik heb h e m genomen, toen ik het huis uitging. Mijn ouders waren namelijk particulier verzekerd, dus was het voordelig om die aparte studenten-
Eerst even nagaan of je nog in de ziektekostenverzekering van je ouders valt. (Particulier of ziekenfonds.) ' De studenten-ziektekostenverzekering (f 285,- per jaar) is goedkoper dan particulier via ouders. Deze verzekering dekt o.a. ziekenhuiskosten (incl. Europadekking), huisartsenhulp, specialistische hulp en door de arts voorgeschreven medicijnen. Let wel: bij het gelijktijdig afsluiten van deze ziektekostenverzekering met 't verzekeringspakket is er een korting van f 15,- op de premie (zie volgende hoofdstukje).
PARAUeUOGHfiMKAMER
VerzekeringspakkeJ Een verzekeringspakket (met Werelddekking) speciaal voor stu-
AMRO BANK
CONGRUENTE DRIEHOEKKAMBR
denten dat beschermt tegen de financiële gevolgen van o.a. brand, inbraak, wettelijke aansprakelijkheid, ongevallen. Bovendien is er een reis/bagageverzekering bij inbegrepen. Premie van dit pakket bedraagt f 45,- per jaar. Als je deze verzekering vanaf 1 juni afsluit, ben je tot 1 oktober gratis verzekerd, dus ook tijdens je zomervakantie. Bij gecombineerd afsluiten van dit verzekeringspakket met de ziektekostenverzekering bedraagt de totale premie geen f 330,- maar ƒ 315,-per jaar
Studentenrekening Is betaalrekening voor het soepel afwikkelen van betalingen en bijschrijvingen. Zaken als contributie, abonnementen, verzekeringspremies en bijvoorbeeld kamerhuur. JVlaar ook goed voor bedragen die je moet ontvangen, zoals de (Rijks)studietoelage. Periodieke betalingen kunnen automatisch worden geregeld. Eén keer afspreken met de Amro Bank en klaar is Kees. Rekeningafschriften houden je exact op de hoogte van de financiële stand van zaken. Bovendien geeft deze studentenrekening toegang tot een aantal andere Amro diensten. Zoals de speciale studentenleenfaciliteiten, betaal- of Eurocheques.
,xZou u even op Coco willen passen, ik moet dit weekend de stad uit..."
De mensen van de Amro Bank maken't je zo makkelijk menlijk.
16
logeschoolraad tegen let weren van kommunisten uit de WUB-raden
Autoverzekeringen hogeschoolpersoneel Katalogusprijs
Bruto-premie AR met ƒ200,— eigen risiko
Bfuto-premie WA
f 9 000,— „ 12 000,— „ 15 000,—
f 665,— „ 765,— „ 885,—
f 260,— ., 298.— .. 309,—
* * )e Tilburgse Hogeschoolraad heeft (zijn vergadenng van donderdag 3 uu ]1 „een dringend beroep gedaan ,, de universiteitsraad van de VU Ie demohratische rechten van alle ...n van zijn universitaire gemeenthap onverkort te handhaven zoals t een demohratische samenleving ttaamt" Dit beroep was neergelegd 1 een motie die de Hogeschoolraad net 14 stemmen voor en 7 stemmen £gen aannam Aanleiding vormde te hevige diskussies aan de Vnje Universiteit in Amsterdam of leden ïan de CPN - gelet op de gereformeerde grondslag van de VU - wel toegelaten kunnen worden als uni.jrsiteitsbestuurder in de verschillende WUB-raden Rector magnificus Diepenhorst vond van met, m a a r de universiteitsraad van de VU heeft uitgesproken dat koinmunistische studenten, mits zi) de doelstelhngen
van de VU op zijn minst wensen te respekteren, niet uit het bestuur van de universiteit geweerd mogen wor den Een lange diskussie in de Tilburgse Hogeschoolraad leidde op 3 )uni uitemdehjk tot het aannemen van bovengenoemde motie Een van de indieners van de motie, de heer Coumou, vond dat men op de VU de demokratisermg wilde terugdraaien Prof. J van Dijck was tegen de motie HIJ zei „Er bestaan nu eenmaal bijzondere WO-msteümgen Men kan daar voor of tegen zijn. Persoonlijk ben ik daarvan tegenstander Daarom ook ben ik voorstander van het dekonfessionaliseren van de hogeschool Maar zolang die bijzondere instellingen er zijn, vloeit daaruit voort dat die instellingen ook zijn eigen bestuurlijke rechten hebben Omdat de motie dat ontkent, stem ik tegen" De heren Runhaar en
fakulteit overleg worden gepleegd over het u i t t e brengen advies' Buro S t u d e n t e n z a k e n
algemeen KOBREKTIE OP ADVIESNOBMEN STUDIETOELAGEN 1976/1977' lols bijlage gepubliceerd inTHB 18 v a n 21 mei 1976) Pagina 2 eerste kolom: C Theologische Fakulteit Onder tweede schema (1971/1972 «(eerder) staat einde zesde laari doktortialexamen I', dit moet zfln .einde zesde j a a r loktoraalexamen II' i'agina 2, tweede kolom D Juridische Fakulteit Het kopje .Doktoraal I a' halverwege de p a g i n a moet vervangen worden door Kandidaats II en doktoraal I'. Onder b dient m e n te lezen Voor wat betreft h e t D Itiamen minimaal voldoende behaald moet zijn voor zowel de takken rechtsfilosofie, rechtsbescherming strafprocesrecht !n burgerlijk procesrecht als voor één van d e volgende valdcem burgerlek recht, bandelsrecht, strafrecht en staatsrecht Ten aanzien vaa degenen die later dan één jaar n a h u n toktoraalexamen eerste gedeelte mllen afstuderen, zal met de
KURSUS STADSVERNIEUWINGS PROCESSEN In september 1976 zal a a n d e A k a d e n u e v a n Bouwkunst v a n d e Katholieke Leergangen te Tilburg voor de tweede m a a l een k u r s u s .Stadsvemieuwingsprocessen' worden georganiseerd voor degenen die beroepsmatig bij de praktijk v a n d e stadsvernieuwing betrokken zijn De k u r s u s loopt tot juni 1977 De k u r s u s wordt georganiseerd door een drietal instellingen de Akadenue v a n Bouwkunst te Tilburg, d e Sociale Akademie Den Elzent te Eindhoven en de Stichting W e r k groep 2000 te Amersfoort Subsi d i e n n g geschiedt door h e t Ministerie van K u i t u u r Rekreatie en Maatschappelijk W e r k In de afgelopen j a r e n is i n d e praktijk v a n de stadsvernieuwing bij architekten, planologen, stede bouwkundigen en opbouwwerkers een groeiende behoefte gebleken a a n meer praktisch gerichte Infor m a t i e Het afstemmen v a n eikaars aktiviteiten op dit terrein ten dienste v a n de bevolking in de stadsvernieuwingsgebieden laat veel te wensen over De k u r s u s stelt zich ten doel a a n deze behoefte tegemoet te k-omen door een sterk praktijkgerichte opzet Zoveel mogelijk wordt a a n s l u i t i n g gezocht bij de werksituatie v a n de deeln e m e r s en de problematiek die
Met ingang van 1 september 1976 komt bij de DATABANK de funktte vakant var>
BEHEERDER
(part time gedurende 1% dag per week) De Databank is een opiniérervd instituut dat literatuur in de meest brede 2in ter beschikking stelt voor een kritische bezinning ten aanzien van de verschillende wetenschapsstromingen de ontwikkelingen binnen het onderwijs en binnen het maatschappelijk gebeuren De voorkeur gaat uit naar een studentje) uit de Tilburgse studentenpopulatie die bereid is minimaal twee jaar op de Databank te werken Tot aanbeveling strekt kennis der verschillende wetenschapsstromingen gerichtheid op het seiekteren van relevant informatiemateriaal beheer sing van de Duitse en Engelse taal en goede kontaktuele eigenschappen Sollicitaties kunnen tot 30 juni 1976 worden gericht aan het hoofd van de Dienst Personeelszaken van de Katholieke Hogeschool, Hogeschool laan 225 Tilburg Inlichtingen kunnen worden verkregen bij de huidige beheerders van de Databank tijdens de openingsuren en telefonisch onder nummer 6625(X)
Overname no claim lot 4 0 % Inklusief groene kaart
-k Schade-afwikkeling casco: binnen d r i e dagen
EINDHOVENSCH ASSURANTIEKANTOOR BV TELEFOON 040-444200 EN 444201 MAKELAAR IN ASSURANTIËN - Gevolmachtigde: EDENSTRAAT 39
Bannink vonden het onjuist dat de Tilburgse motie wel over de situatie aan de VU sprak, m a a r de konfessionele status van de Tilburgse hogeschool buiten de diskussie liet „Als we met m staat zijn het begrip konfessionaliteit en de uitwerking daarvan voor onze eigen instelling tot klaarheid te brengen, laten we dan niet het idee hebben dat we over de situatie bij de VU kunnen oordelen", legde prof Bannink lut De voorstanders van de motie wensten met name te benadrukken, dat e r aan de volgens de WUB bestuurde universitei-
d a a n n w o r d t ervaren Deelnemers dienen een studie voor hoger (beroeps)onderwijs voltooid te hebben Voor n a d e r e inlichtingen over d e k u r s u s Stadsvemieuwingsprocessen k a n m e n zich wenden tot d e Akademie v a n Bouwkunst, Voltstraat 60 t e Tilburg, telefoon 013 - 422595
officieel BESLUITEN KOLLEGE VAN BESTUUR VAN APRIL EN MEI 1976 353 O p voorstel v a n de Juridische Fakulteit is de heer J A M L Houben Ijenoemd tot lid v a n de S t u u r g r o e p Buitenlandse Betrek kingen 354 I n p l a a t s v a n prof m a g d r A H Smits IS prof d r N R M Poulssen benoemd in de S t u u r g r o e p Postakadenusch Onderwijs 355 De Voorlopige S t u u r g r o e p Rokenbeleid is als volgt samen gesteld - d r s J B L Verster, voorzitter, - d r s W de Boer, w a a r n e m e n d voorzitter, - prof d r ir G C Nielen, deskundige mformatika-onderwijs, - prof d r R B a n n i n k deskundige informatika^ onderzoek, - prof J v a n Belkum, deskundige informatikarbeheer, - d r s A v a n Boxtel d e s k u n d i g e informatlka^ toepassing Subfakulteit Psychologie, - d r s A v a n Reeken, d i r e k t e u r Rekencentrum, - i r T v a n Hees, s e k r e t a n s , Onderwijs Research C e n t r u m 356 Het begin v a n h e t kollegejaar 1978/1977 zal vallen op 30 a u g u s t u s 1976 de officiële opening op 6 september 1976 357 O p voorstel v a n de Subfakulteit Psychologie wordt d r s Th W Place Inplaats v a n d r s W Raay benoemd m d e S t u u r g r o e p Bibliotheek
17
ten niet met het voor alle ingeschrevenen geldende passief kiesrecht gesold mag worden Namens PLM betoogde de heer Schellart, dat de weg die de VU kiest om inhoud te geven aan zijn konfessionele status niet demokratisch en dus ook niet goed is Het Kollege van Bestuur tenslotte liet weten de motie te ontraden, hoewel er volgens Kollege van Bestuur voorzitter Verster binnen het kollege „over verschillende aspekten van deze zaak verschil van opvatting bestaat" F. V. A.
BESLUITEN HOGESCHOOLRAAD VAN DONDERDAG 20 MEI 1976 Besloten gedeelte Ad a g e n d a p u n t 2 Overleg met de Hogeschoolraad over de voordracht tot benoeming v a n een s e k r e t a n s v a n d e Katholieke Hogeschool De Hogeschoolraad stemt u n a n i e m in met de voordracht van het Kollege van Bestuur tot benoeming v a n een s e k r e t a n s v a n de Katholieke Hogeschool O p e n b a a r gedeelte Ad a g e n d a p u n t 1 Opening en vaststelling v a n de agenda De r a a d stemt in met het voorstel v a n de voorzitter a a n de a g e n d a een p u n t 6b toe te voegen Voorstel v a n h e t KvB inzake d e overheveling v a n een halve formatieplaats v a n DBH n a a r DEA Voorts wordt a g e n d a p u n t 10 ver d a a g d n a a r de volgende vergad e n n g Voor h e t o v e n g e k a n d e r a a d zich met h e t agendavoorstel (HSR 105 912) verenigen Ad a g e n d a p u n t 2a Notulen v a n d e 8Se vergadering De notulen v a n de 85e v e r g a d e n n g gehouden op d o n d e r d a g 8 a p n l 1978 (HSR 105 901) worden m e t inachtn e m i n g v a n de wijzigingsvoorstellen v a n d e h e e r Verster goedgekeurd Ad a g e n d a p u n t 2b Besluitenlijst v a n de B8e v e r g a d e n n g De besluitenlijst v a n de 88e verga d e n n g gehouden op d o n d e r d a g 6 mei 1978 (HSR 105 905), wordt ongewijzigd goedgekeurd A g e n d a p u n t 3a Mededelingen v a n h e t Kollege v a n Bestuur De mondelinge mededelingen v a n het KvB worden voor kennisgeving a a n g e n o m e n N a a r aanleiding v a n enige opmerkingen v a n de heer Kortie over door h e m gestelde v r a g e n inzake d e inschaling v a n personeel en d e verhuizingen, wordt medegedeeld d a t h i e r l a t e r op zal worden teruggekomen Ad a g e n d a p u n t 3b Mededelingen v a n d e voorzitter De r a a d stemt in m e t h e t vergaderschema 1976/1977, m e t dien vers t a n d e d a t daarbij d e reservedatum 12 a u g u s t u s 1976 wordt gewijzigd i n 19 a u g u s t u s 1978 De ovenge mededelingen worden voor kennisgeving a a n g e n o m e n Ad a g e n d a p u n t 3c Mededelingen v a n de raadsadvieskommissies Het verslag v a n d e AR-delegatie
v a n d e A B - v e r g a d e n n g v a n 14 mei 1976 (HSR 105 914) wordt voor kennisgeving a a n g e n o m e n De mondelinge mededelingen v a n de Reglementenkomnussie en de Kommissie Personele Zaken worden eveneens voor kennisgeving a a n genomen Ad a g e n d a p u n t 4 Lijst ingekomen s t u k k e n De lijst ingekomen stukken (HSR 105 907) wordt voor kennisgeving a a n g e n o m e n Met b e t r e k k i n g tot s t u k n r 1349, een schnjven v a n h e t Kollege v a n Dekanen i n z a k e benoemingsprocedure rector magnificus deelt de voorzitter mede d a t d e wijze v a n samenstelling v a n het Kollege v a n Bestuur in de r a a d a a n de orde zal worden gesteld w a n n e e r h e t presidium zijn gedachten vorming d i e n a a n g a a n d e heeft afgerond Ad a g e n d a p u n t 5a N o t a Onderzoekpool De r a a d a a n v a a r d t n a diskussie a m e n d e m e n t 8 v a n d e HBC i n z a k e de aanstellingsmogelijkheden v a n reeds bij de KHT benoemde medewerkers O p voorstel v a n de rector magnificus zal dit p u n t evenwel n a één j a a r weer m beschouwing worden genomen A m e n d e m e n t 9 van de HBC (om s t u d e n t assistenten niet via een vastgesteld budget bij d e Onderzoekpool t e betrekken) wordt verworpen In v e r b a n d h i e r m e d e wordt a m e n d e m e n t 10 ingetrokken Met b e t r e k k i n g tot d e voorwaarden en k n t e n a wordt a m e n d e m e n t 3 v a n de kommissie Onderwijs en Onderzoek a a n v a a r d Ten aanzien v a n de Toewqzingskommissie wordt h e t a m e n d e m e n t v a n de PLM fraktie verworpen en h e t t e r v e r g a d e n n g gewijzigde a m e n d e m e n t 11 van de Biegrotings kommissie a a n v a a r d Voor wat betreft de procedure v a n a a n v r a g e n etc wordt het amend e m e n t v a n d e PLM eveneens verworpen, wordt a m e n d e m e n t 5 v a n de kommissie Onderwijs en Onderzoek ingetrokken en worden d e a m e n d e m e n t e n 12 en 13 v a n d e HBC a a n v a a r d Tenslotte a a n v a a r d t d e r a a d m e t 17 stemmen vóór en 2 tegen h e t aldus g e a m e n d e e r d e konseptbesluit Ad a g e n d a p u n t 5b Samenstelling Toewijzingskommissie Onderzoekpool N a d a t de r a a d een voorstel om d i t a g e n d a p u n t te verdagen tot 3 j u n i 1978 met 8 stemmen vóór en 13 tegen heeft verworpen vindt vervolgens in beslotenheid beraadslaging thb 20 - 18 j u n i 1978
p l a a t s over de voordracht van het Kollege v a n Bestuur. Via schriftelijke stemming besluit d e r a a d vervolgens prof. dr. R. B a n n i n k te benoemen tot lid v a n de Toewijzingskommissie. De stemming over d e beide a n d e r e k a n d i d a t e n wordt, aangezien de PLM-fraktie de vergadering heeft verlaten en d a a r m e d e h e t q u o r u m heeft verbroken, uitgesteld tot 3 j u n i 1976. Ad a g e n d a p u n t 6a: Voorstel Kollege v a n Bestuur inzake d e verdeling v a n de parkeermiddelen 1976 De r a a d a a n v a a r d t de amendem e n t e n van de Begrotingskommissie m e t betrekking tot de overige lasten en de formatieplaatsen. Vervolgens g a a t de r a a d u n a n i e m akkoord met h e t aldus g e a m e n d e e r d e konseptbesluit. Voorts a a n v a a r d t de r a a d de door de PLM geamendeerde motie v a n de Begrotingskommissie i n z a k e d e wekelijkse verschijning v a n h e t Tilburgs Hogeschoolblad. N a a r aanleiding van de toewijzing v a n een halve formatieplaats a a n de D a t a b a n k doet h e t KvB nog enige mededelingen over afspraken welke g e m a a k t zijn over d e selektieprocedure van d e beheerders Een schriftehjke mededeling hiero m t r e n t zal de r a a d voor d e volgende vergadering bereiken. Ad a g e n d a p u n t 6b: Voorstel Kollege van Bestuur inzake de overheveling v a n een halve formatieplaats v a n DBH n a a r DEA De r a a d stemt in met het voorstel v a n het KvB d e formatie v a n DBH m e t een halve p l a a t s te verlagen en de formatie van DEA m e t een halve p l a a t s t e verhogen. Ad a g e n d a p u n t 7a: Veslag Samenwerkingsorgaan KHT-THE 1974/1975 De r a a d stemt in m e t h e t voorstel v a n h e t presidium d i t verslag voor kennisgeving a a n t e nemen. Ad a g e n d a p u n t Tb: Motie van de fraktie Konstruktief n a a r aanleiding v a n h e t verslag v a n het Samenwerkingsorgaan KHT-THE 1974/1975 De raad a a n v a a r d t een motie v a n d e fraktie Konstruktief w a a r i n d e wenselijkheid wordt uitgesproken om in de toekomst duidelijker d a n in de periode 1974/1975 gestalte t e geven a a n d e samenwerking tussen de KHT en d e THE. Voorts wordt in d e motie h e t Samenwerkingso r g a a n verzocht om d e p a r t i c i p a t i e v a n studenten bij d e s a m e n w e r k i n g in h e t algemeen t e bevorderen. Ad a g e n d a p u n t 8: Motie v a n de Progressieve Fraktie n a a r aanleiding van enige ontwikkelingen a a n de VU-Amsterdam Dit a g e n d a p u n t wordt verdaagd tot d o n d e r d a g 3 juni 1976. Ad a g e n d a p u n t 9; Advies a a n d e NUFFIC met betrekking tot d e konsept-nota ,Enige beleidspunten n a a r aanleiding v a n h e t r a p p o r t v a n d e werkgroep Onderzoeksbijstand v a n de NUFFIC' De raad stemt in m e t het voorstel v a n h e t KvB het NUFFIC mee t e delen d a t d e KHT, gelet o p een eerder gegeven k o m m e n t a a r , geen aanleiding ziet tot k a n t t e k e n i n g e n bij de voorgelegde konsept-nota. Ad a g e n d a p u n t 11: Benoeming leden r e d a k t i e r a a d THB De r a a d besluit konform h e t voorstel v a n de THB-redaktieraad m r . F. B, Bakels en drs. P. A. J. C. M. v a n Oppen t e benoemen tot leden v a n d e THB-redaktieraad. Ad a g e n d a p u n t 12: Benoeming leden werkgroep Databank De r a a d besluit konform h e t voorstel v a n d e werkgroep D a t a b a n k d e heren P. Godefroij, F. Kerstholt, M. v a n Ineveld en H. W a l t e r t e benoemen tot leden v a n d e werkgroep D a t a b a n k .
INAUGURALE REDE DRS. K. WILSCHUT Op woensdag 16 juni jl heeft d r s K P. G. Wilschut zijn benoeming tot buitengewoon lektor voor het vakgebied Accountancy a a n d e Ekonomische Fakulteit van de KH a a n v a a r d met het uitspreken van een o p e n b a r e rede, getiteld: ,De t a a k v a n de i n t e r n e a c c o u n t a n t ' . De heer drs. K. P. G. Wilschut werd in 1939 t e Vught geboren. Hij studeerde ekonomie a a n de Vrije
PROMOTIE DRS. J. J. M. FRANSSEN Op donderdag 10 juni 1976 promoveerde drs. J. J. M. Franssen om 16.00 u u r m de a u l a v a n de KH tot doktor in d e sociale wetenschappen op een proefschrift getiteld: ,De Bossche arbeider in zijn werk- en leefmilieu in de tweede helft van de negentiende eeuw'. Promotor was prof. dr. H. F. J. M. v a n den Eerenbeemt. De h e e r drs. J. J. M. Franssen werd in 1938 te Veghel geboren. V a n 1957 tot 1963 studeerde hij sociologie a a n de KH. In 1963 slaagde hij d a a r voor zijn doktoraalexamen in de bestuurswetenschappelijke specialisatie. D a a r n a verrichtte hij g e d u r e n d e r u i m een half j a a r archiefonderzoek ten behoeve van een studie over de Bossche arbeid e n d e klasse, het t h e m a van h e t proefschrift. Van 1984 tot 1966 was hij werkzaam bij h e t Katholiek Maatschappelijk Wijkwerk te Eindhoven in de funktie v a n sociaal onderzoeker Vanaf 1966 is hq werkzaam bij de Gemeentelijke Sociale Dienst t e Breda en t h a n s hoofd van het Bureau Staf (beleidsadvisering) . PROMOTIE E. E. BERNS
Universiteit v a n Amsterdam, w a a r hij in 1963 h e t doktoraalexamen aflegde. In 1966 slaagde hij voor het accountautsexamen a a n d e KH. Vanaf 1966 is de heer Wilschut als intern-accountant werkzaam bij AKZO en sedert 1971 als hoofd van het Vaktechnisch B u r e a u van de Accountantsdienst. Van 1967 tot 1971 was hij docent bij het NIVRA voor h e t v a k Leer van Administratieve Organisatie'. Sinds 1967 is hij lid van de examenkommissie MO Handelswetenschappen en Boekhouden MO en sinds 1973 is hij desk u n d i g e bij het accountantsexamen a a n d e Rijksuniversiteit Groningen. Vanaf 1974 is de heer Wilschut lid v a n de kommissie voor Advies i n z a k e Organisatievraagstukken van het NIVRA. De heer Wilschut werd p e r 1 september 1975 benoemd tot buitengewoon lektor a a n de Ekonomische Fakulteit v a n de KH.
De heer E. E. B e m s promoveerde op vnjdag 4 juni 1976 c u m l a u d e a a n het Hoger I n s t i t u u t voor Wijsbegeerte t e Leuven op h e t proefschrift ,Discours, tekst en ekonomie'. De heer B e m s werd o p 19 december 1939 geboren, is gehuwd en heeft twee kinderen. Hij behaalde d e licenties Wijsbegeerte en Ekonomie te Leuven. Van 1968 tot 1969 w a s hij werkzaam bij h e t S e k r e t a n a a t v a n de Raad v a n Ministers d e r Europese Gemeenschappen en is t h a n s hoofdmedewerker a a n de Ekonomische Fakulteit v a n d e KHT, vakgroep Wijsbegeerte. S a m e n v a t t i n g proefschrift In dit proefschrift wordt nagegaan, hoe een filosofie van de ekonomie er o p strukturalistische basis uitziet. Zogenaamde S t r u k t u r a l i s tische a u t e u r s hebben namelijk nogal wat beschouwingen gewijd a a n ekonomisten: Foucault a a n Ricardo en h e t marginalisme, Althusser a a n Marx en D e m d a a a n Bataille. Op basis van deze beschouwingen is het mogelijk enkele kenmerken v a n een s t r u k t u r a l i s tische filosofie van de ekonomie a a n t e geven. Voorwaarde hiertoe is echter, d a t deze beschouwingen v a n respektievealijk Foucault, Althusser en D e m d a teruggeplaatst worden in de algemeen wijsgerige opvattingen van deze drie a u t e u r s . En dit is slechts mogelijk indien deze opvattingen gezien worden tegen de achtergrond van d e struk-
J. A. M. VAN RENSCH
turale problematiek, te weten de ontcijfering v a n anthropologische feiten als een systeem v a n tekens. Bij de Saussure vindt men een theorie van een dergelijk systeem v a n tekens. Volgens deze theorie wordt de waarde van een beteken e n d element niet u i t g e m a a k t door de komponenten v a n dit element, doch door h e t geheel van differenties, waartoe dit element behoort. Een gevolg v a n deze theorie is, dat het onmogelijk wordt te stellen (zoals de traditionele metafysica wél deed), d a t de betekenis als een o p zichzelf s t a a n d e .substantiële' w a a r d e k a n fungeren. Dit gevolg wordt a a n d e h a n d v a n h e t Heideggeriaanse t h e m a v a n de .Destruktion d e r Metaphysik' n a d e r uitgewerkt. Foucault poogt n u bepaalde groepen van historisch bestaande uitspraken (het zogenaamde discours) als een dergelijk strukt u r a a l systeem te begrijpen. Een dergelijk systeem noemt hij ,episteme'. Met n a m e in zijn latere werken verbindt hij deze episteme's met macht. Voorts t r a c h t hij v a n bepaalde groepen van ekonomische discours de episteme a a n te wijzen. Hij komt daarbij tot de konklusie, d a t men in d e m o d e r n e periode (sinds Smith) slechts over de ekonomie kon spreken v a n u i t een ,homo economicus', terwijl m e n heden ten dage de ekonomie slechts schijnt te k u n n e n bedenken als een systeem v a n tekens. Derrida wijst er echter op dat een verbinding v a n discours en m a c h t onvermijdelijk leidt tot een nieuwe metafysika, zolang h e t discours zelf niet in zijn differentiële s t r u k t u u r ter diskussie gesteld wordt. Een dergelijk discours als differentieel spel van termen noemt hij tekst. Hiervan geeft hij d e wijsgerige theorie. Indien, zoals Foucault beweerde, de ekonomie heden ten d a ^ e gedacht wordt als een differentieel systeem v a n tekens, d a n geldt deze theorie ook voor de ekonomie. Althusser heeft n u beweerd, d a t bij Marx een eerste s t r u k t u r a l e theorie v a n de maatschappij t e vinden is In h e t laatste hoofdstuk wordt d a n ook nagegaan of het Marxisme i n d e r d a a d beantwoordt a a n d e voorwaarden die Derrida a a n een s t r u k t u r a l e theorie stelt. En hoewel men in h e t Marxisme enkele interessante aanzetten vindt, is de konklusie, d a t d e kategorie ,arbeid', evenals de kategorie ,homo economicus' in de ekonomische theorieën die Foucault analyseerde, een metafysische, d a t wil zeggen in zichzelf rustende, kategorie blijft. Slechts in Bataille's geschrift ,La p a r t m a u d i t e ' kon een begin v a n een wijsgerige analyse van de ekonomie als spel gevonden worden.
PUBLIKATIES MEDEWERKERS Stolte, prof. dr. J .B.s ,Zi6ken en h u n verzorgers. De mensen in de gezondheidszorg'. Tjeenk Willink, Groningen, 1976, 290 bladzijden, prijs ƒ 35,—. Heeswijk, Ad vans ,Psychological h e a l t h a n d t h e performing musician', in: United Kingdom Harpists Association Magazine, m a r c h 1976, no. 38. ,De Ploeg, landbouwkolonie te Best 1919-1929/produktieve associatie t e Bergeijk 1923-1957', in: Bedrijven in eigen beheer, kolonies en produktieve associaties in Nederland tussen 1901-1958, onder r e d a k t i e van F r a n s Becker en J o h a n Frieswijk, S u n s c h n f t 101, april 1976, blz. 237-283. Kleijnen, J. P. C : ,Statistical Problems in t h e Simulation of Computer Systems' in: Proceedings of ,La statistiques outil d'analyse des systèmes informatiques', c h a p i t r e Frangais d e l'ACM, Parijs, 10-11 juni 1976, p . p . 1-20. Sijben ,dr. J. J.j .Inflatie: ingebur-
gerd of u i t t e b a n n e n ? ' , in- Annalpi* van het Thijmgenootschap, getiteld ^^ ,Waarheen gaat onze sociaal-ekonn mische orde?', Ambo-drukkerii 1976. ' Sijben, dr. J. J.: ,Enkele aspekten v a n d e herziening Wet Toezicht KneuKredietwezen', in: ,De Naamloze Vennootschap', mei 1976.
personee MUTATIES In dienst p e r 1 m a a k t 1976 Evers-Boenders, mevr. drs. M. M E.: wetenschappelijk medewerkster SPW. Roseuboom, J.: student-assistent SPW. In dienst p e r 29 m a a r t 1976 Lammers, mevr. G. C. E. M.: telefoniste/assistente tekenkamer DBH. In dienst p e r 1 april 1976 Gooskens, H. M. P.: studentassistent FEW. In dienst p e r 12 april 1976 Kock-Bosselaar, mevr. A. W.: typiste DEA. In dienst p e r 16 april 1976 Groenewout, mevr. H. Ch.: typiste b u r o Theologische Fakulteit. In dienst p e r 1 mei 1976 Heemskerk, drs. C. A. M : wetenschappelijk medewerker SSW. Huygevoort, H. v a n : studentassistent SPW. Kouwets. H. A. B.: titelbeschrijver Theologische Fakulteit. MoUee, V. N. M.: assistentmedewerker SPW. Nagelkerke. drs. A. G.: wetenschappelijk medewerker FEW. Renes, J.: wetenschappelijk medewerker FEW. In dienst p e r 24 mei 1976 Dun, F. W. Th. M. van: vakantiewerker juridische biblotheek, In dienst p e r 1 j u n i 1976 Bastin, mevr. M. G. S.: sekretaresse DEA. Uit dienst p e r 1 mei 1976 Buiks-Baay, mevr. F. M. C : medewerkster begrotingsbewaking DEA/FI. Corven, P. v a n : stagiaire SPW/ID, Dekker, J. N. M. J.: studentassistent ORC. Uit dienst p e r 24 mei 1976 Top, B. F. A.: stagiaire tuindienst DBH. Uit dienst p e r 1 Juni 1S76 Baltissen-cSrielen, mevr. M. M. A. M.: sekretaresse SSW. Havekes-de W i n , mevr. P. J. M.: sekretaresse DBH. Lemmens-de Kantor, mevr. A. P. M,: sekretaresse Theologische Fakulteit. Uit dienst p e r 24 j u n i 1876 Noë, d r s H. J.: wetenschappelijk medewerker SPW. OVERLEDEN Op 17 mei 1976 is de h e e r Marinus H e n r i c u s Peek overleden. De heer Peek werd op 15 november 1913 geboren en was als medewerker werkzaam bij de bibliotheek.
BESLUITEN SUBFAKULTEITSRAAD SOCIAAlKULTURELE WETENSCHAPPEN VAN 20 MEI 1976 1 Besloten wordt de notulen van de raadsvergadering v a n 22 april
ASSURANTIE - ADVISEURS
HORST ( L ) Telefoon 04709-2342
TILBURG Telefoon 013-683157
Onafhankelijke adviseurs inzake assurantiën, financieringen en hypotheken voor akademici Adviseur voor de regio Brabant: Drs. P. P. W. Meienhorst 18
■ ^
(Smet v e r m e l d e wijziging a a n te pien. Besloten w o r d t d e besluitenlijst mde r a a d s v e r g a d e r i n g v a n ijpnl 1976 o n v e r a n d e r d a a n t e
SPORT
Besloten w o r d t a k k o o r d t e g a a n ^de a a n g e k o n d i g d e begeleiding o genoemde p r o m o t i e s . Besloten w o r d t een kommissie in (tellen, b e s t a a n d e u i t d e voor lier van d e Onderwij skommissie, [(toderzoekskommissie en d e ikaan van d e subfakulteit, om de «gesties voor h e t e r e d o k t o r a a t jder te bekijken. Besloten w o r d t m e t d e overeen ■komen wijzigingen d e voorge ilde verdeling v a n h e t b u d g e t iidentassistenten en h e t overeen ■kornen t e n a a n z i e n v a n d e jekenbudgetten de i n t e r n e h e r jiie begroting 1976 t e a k s e p t e r e n . Besloten w o r d t bijlage 920 i n t e itsl aan t e n e m e n m e t v e r m e l d e ijziging, waarbi) v o o r t a a n d e iderzoekskommissie h e t b e h e e r ler de overige specifieke kosten aat voeren, en d e door h a a r lorgestelde b e g r o t i n g s p r o c e d u r e ■aisepteerd is. Besloten w o r d t de opengevallen ■aats van Fokke in de AOC op t e iten vullen door L a n d m a n , met ie aantekening d a t twee r a a d s den pleiten voor o p e n h o u d i n g . Besloten w o r d t m e t i n g a n g v a n (t nieuwe k a n d i d a a t s p r o g r a m m a jorhet s t u d i e j a a r 1976/1977 voor He studenten de verplichte keuze r i laten gelden v a n twee v a k k e n Et psychologie, ekonomie en BCiale geschiedenis.
KOBREKTIE de mededelingen v a n de Theo " e F a k u l t e i t in THE n r . 11 4 juni ]1. is een storende fout geslopen: De kolleges v a n het eerste semester voor d e oudere] a a r s s t u denten zijn v a n 7 s e p t e m b e r tot en met 3 december (niet 31 d e c e m b e r ) .
UITSLAGEN O&W-SPOBTDAG GEHOUDEN TE EINDHOVEN OP 21 M EI 1976 De Tilburgse a f v a a r d i g i n g b e h a a l d e h i e r d e volgende u i t s l a g e n : Tennis 3e p l a a t s Estafettecross 3e p l a a t s Voetbal 4e p l a a t s Schaken 6e p l a a t s Badminton 11e p l a a t s
Tafeltennis 12e p l a a t s Dammen 13e p l a a t s Bndge 13e p l a a t s Volleybal 14e p l a a t s Totaaleinduitslag: 13e p l a a t s m e t 882 p u n t e n . A a n dit O&Wsporttoemooi d e d e n 14 instellingen m e e . De O&Wsportdag 1977 w o r d t bij de THTwente i n Enschede g e h o u d e n .
HOGESCHOOL-BRABANT-TOUn Vrijdag 27 augustus 1976 wordt 's-middags de traditionele Hogeschool-Brabant-tour voor het personeel verreden. 's-Avonds wordt deze r i t afgesloten met een gezellig feest, verzorgd door de Personeelsvereniging. Reserveer nu reeds deze datum in uw agenda. Nadere gegevens volgen tezijnertijd.
Hogeschoolpersoneel in VIdarboten Roeien is helemaal niet moeilijk. Ook nu bleek dat op de o r d e r auspiciën van de Tilburgse Studentenroeivereniging ,Vidar' verroeide vierde Hogeschoolregatta. Ploegen d i e samengesteld waren uit personeelsleden van de hogeschool geselden het water met hun striemende halen, onder de enthousiaste aanmoedigingen van de supportersschare op de kant. Het nieuwe botenhuis van ,Vidar' maakte dat de vergrote belangstelling zonder problemen opgevangen kon worden. Het enige wat minder meezat was een forse wind waartegen de boten in moesten roeien. De organisatie had het daarom raadzamer geacht de afstand van start naar finish in t e korten tot 200 meter inplaats van de gebruikelijke 300 meter, Na de voorrondes wisten zich acht ploegen te kwalificeren voor de finales. Hierin bleken de krachtsverschillen vaak minimaal, de boord aan boord gestreden heats bleven vaak tot op de finish onbeslist, de tijdwaarneming moest dan uitsluitsel bieden met tienden van sekonden of in roeiersjargon de lengte van een puntballetje. Een bijzonder spannend gevecht leverden de Theologen met de Dienst Bouwzaken. Deze laatsten hadden in voorrondes laten zien over een eindspurt van grote klasse te beschikken terwijl de ploeg van de elfde verdieping e e n rustig en gedegen roelpatroon aan de dag legde. Door een bij beginners veel voorkomend euvel, namelijk het van het bankje schieten in harde halen, moest de Bouwzaken-vier het halverwege laten afweten. Een taktisch tussensprintje van de Theologen deed deze met twee sekonden voorsprong door de 200 meter glijden. Maar o o k hier geldt weer dat de topprestaties niet geleverd kunnen worden zonder dat het dramatische spanningen voert. De Bedrijfsploeg viste hier voor de derde keer in suksessie achter het net. De heren Koopmans, Meyers, Thevissen en Meyers, die het hele jaar door getraind hadden, splitsten uit sportiviteitsoverwegingen hun vier in tweeën, om dan aangevuld met minder geoefenden een greep naar het eremetaal te wagen. Slechts de ploeg van Meyers bracht het tot de eindronde, maar moest het daar opnemen tegen de Juristen. Deze in vroeger dagen kansloze fakulteit was ditmaal vastbesloten niet over zich heen te laten walsen. De kwaliteit van dit voor de helft uit oud-wedstrijdroeiers(ster) bestaande kwartet bleek onaantastbaar. M e t Anneke Stefels (een oud-Njord internationaf) op slag, op twee Bakels, Van der W i e l , W i l l e m s vervolgens op drie en boeg, overwonnen zij in de voorrondes met steeds grotere souplesse en routine. A l snel na de start, die overigens bij de Bedrijfsploeg lichtelijk de mist in ging, bleek het slagenpaar van de Juristen dermate veel gewicht in de schaal t e leggen dat hun tegenstrevers ondanks een wanhopige eindsprint het nakijken hadden. De tijd van de winnaar was 43 sekonden, tevens de snelste tijd van die middag. Waar na nog meer oefening de deelnemers aan de regatta o o i t nog eens in kunnen roeien is de nieuwe lichtgewicht karlisch acht, die in de peuze van het programma door de heer J. van der Horst, werkzaam op het Departement van Onderwijs en Wetenschappen, gedoopt werd. Deze kapitale investering kreeg de naam van Ginnungagap mee, een oer-beginsel u i t de N oorse mythologie. Het is de naam voor de gapende kloof waaruit de w e r e l d ontstond en hopelijk de verzinnebeelding van de voorsprong die d i t schip op haar tegenstrevers neemt.
JUSTUS 11
Ife stond aan de kassa bij V & D 't ueuwe nummer van .Les Nouvelles Uttéraires' af te rekenen, toen 'r op n'n schouder werd geklopt, 't Was Justus. „Laat dat schandaalblaadje mar liggen," zeidie, „we zullen 'n hp koffie gaan drinken, want ik met je iets prachtigs vertellen." Vol sens Justus was al wat uit 'n pen iloeide of met 'n machine (,de piano nn de schrijver') op papier werd lehamerd, bedrog en leugen, enkel kdoeld om, anderen te schande te naken. Ife serveerde Justus z'n koffie en ge iwfe en ging tegenover 'm zitten. Moet je horen! Ik kwam gistermid dag van 'n vriend toen vóór mij, op itraat, 'n vrachtwagen stopte. De chauffeur, 'n klein opneukertje, niet noter dan 'n eekhoorn, begon ge mgd de auto te lossen. Hij sleepte kratten bier en sterke drank door 'i poortje 'n groot huis binnen. Ik iacht: ,Ik help jou', nam in elke hand iwee kratten en bracht die naar bin nen en klaar was Kees." lustus schroefde z'n flakon open en goot 'n scheut White Horse bij z'n koffie. Die dronkie in één teug op.
„Prachtig. Waar waren we? Juist! Ik naar binnen dus. Loopt daar een geweldig stuk met 'n fles whisky de trap op. Ik denk: Justus zal ook wel 'n borreltje krijgen. Dus ik er achter aan. Is ze boven nergens meer te vinden." Justus trok m'n kop koffie naar zich toe, goot 'r 'n scheut van z'n paard in en dronk 'm op. „Goed. Ik trek één van de vier deuren die 'r daar zijn open en wat zien ik: ja echt, professor P. in de armen van 'n naakte negerin, 'n heel lief schep sel." „Kom op, Justus, je kunt me veel wijs maken, maar dit..." „Nee, ik zweer je, echt waar. Ik wist niet waar ik 't had. ,Hallo, professor,' zei ik, ,hoe gaat 't?' Wat moest ik doen? Ik liep naar binnen, zette 't blad op 'n tafeltje, ging naast de pro fessor zitten en vroeg 'm of ie 't vee artsenarrest nog 'n keer wilde uit leggen. Ik deed of 't meisje 'r niet was, dat leek me 't beste. Maar de professor wende voor mij niet te kennen." „Ach, ga toch fietsen, dat kan niet, jongen, want P. moest gistermiddag kollege geven."
Het botenpark van ,Vidar' wordt d i t najaar nog uitgebreid met een nieuwe vier en twee; de vergroting van het aantal roeiersplaatsen hierdoor bereikt dient ter vervanging van versleten materiaal en o m het expanderend aantal roeiers en met name wedstrijdroeiers beter o p te kunnen vangen, i n boten van adekwate uitvoering. Na de vakantie, van augustus tot december tijdens de introduktieperiode, i s er weer ruimschoots gelegenheid voor studenten en personeel van de hogeschool om op meer of minder intensieve wijze met roeien op het Wilhelminakanaal i n Tilburg een aanvang te maken.
Uitslagen van de finales van de vierde Hogeschoolregatta: I heat: 1 Juristen (Stefels] 2 Bedrijfs (Meyers) II heat: 3 Theologen . 4 Bouwzaken
. . 43,0 sek. . . 45,0 sek.
52,8 sek. 54,8 sek.
„Wat, ik zit hier toch niet te liegen! Zou je voor mij 'n uitsmijter willen halen?" Toen ik terugkwam, gingie verder. „Ik zei: ,Professor, u móét mij kennen. Ik heb gisteren voor u na 't kollege nog 'n taxi gebeld!' Hij vloekte, pakte z'n kleren bij elkaar en verliet naakt de kamer. ,Snapt u dat nou?', zei ik tegen 't meisje. Nou, die zei niks, maar 'n tel later had ze al m'n kleren losgeknoopt, hoewel ik 't echt niet te warm had. Alleen de veters van m'n schoenen kon ze niet uit de knoop krijgen. Z e duwde me achterover op 't bed, pakte m'n hand en legde die op d'r blote borst. Heb jij ooit zoiets meegemaakt? ,Wat heb je mooie, ruwe handen, lekkere knul van me,' zei ze. Ze had 't amper gezegd, of de deur vloog open. 'n Fors manwijf sommeerde me onmiddellijk 't pand te verlaten. Maar, en dat ontroerde me ik kan je niet zeggen hoeveel, 't meisje richtte zich op en zei: ,De professor heeft voor 'm betaald, 't is 'n lieve jongen.' 't Manwijf gromde en sloot met 'n klap de deur." Justus keek schuw op. „Ik geloof 'r niks van, Justus," zei ik. „Nou, ook goed. Maar zou je voor mij 19
Hl heat: 5 Bedrijfs (Bannink) 6 Psychologen . .
44,5 sek. 58,8 sek.
IV heat: 7 Snoek (Stud.-Ass.) . 8 AVC
54,8 sek. 57,4 sek.
'n paar glazen melk willen halen? Nadorst van gisteren." Justus dronk alledrie de glazen snel achter elkaar leeg en stond op. „Ik moet gaan," zeidie, „ik heb 'n af spraak." „Met wie?" vroeg ik voor m'n neus weg. Hij aarzelde. Hij durf de me van verlegenheid bijna niet aan te kijken. „Ik heb nou 'n meisje," mompeldenie. „Toch niet? ..." Hij knikte. „Maar Justus, dat is toch niks voor jou, die is veel te geraffineerd voor jou, die aast op je geld..." Justus z'n ogen werden donker van woede en droefheid. Hij greep me bij de revers van m'n jas en fluisterde hees: „Bemoei je 'r niet mee, student! Géén woord meer over d'r, ze is m'n meisje. En omdat je zo'n lullige vent bent, mag je alles betalen!" Hif draaide zich om en wilde weggaan, maar liep recht op 'n tafeltje, 'n Kop koffie viel om over de jas van 'n mevrouw. „Geeft niks, mevrouw, dié meneer betaalt." Verbijsterd keek ik 'm na. Toen ik de volgende dag op de hoge school informeerde, bleek professor P. die bewuste middag 't kollege in derdaad verzuimd te hebben. Van wege 'n exkursieü! t h b 20 18 j u n i 1976
studium Generale wil wat anders In het komende semester gaat Studium Generale d e aandacht richten o p de wetenschapsbeoefening, die afgestemd is o p maatschappelijke problemen. Z o zal er een tentoonstelling (samengesteld door d e TH Eindhoven) komen over milieuvriendelijke e n kleinschalige toepassingen van de technologie. Verder zijn er bekende siJrekers uitgenodigd om een inleiding te houden over de verschillen m de wetenschapsbeoefening hier en in China. De tentoonstelling .Zachte Technologie' w i l l e n w i j aangrijpen a l s aanleid i n g o m , samen met anderen, te werken aan een presentatie van de belangrijke problemen in onze samenleving. In haar huidige vorm zijn in de tentoons t e l l i n g slechts een aantal alternatieve oplossingen t e zien o p gebieden a i s milieuvervuiling, grondstoffenschaarste, energieprobiematiek, landbouw enz W i j vinden het echter noodzakelijk om o o k aandacht t e besteden aan de oorzaken van d i t soort problemen. A l s er bijvoorbeeld een wmdmolentje wordt getoond, moet a l s achtergrondinformatie worden aangegeven waarom t o t nu t o e de energieverzorging steeds grootschaliger geworden i s (zie E. F. Schumacher: ,Small is beautiful'); als men laat zien hoe sterk het grondstoffenverbruik IS opgelopen (Rapport van de Club van Rome), dan moet ook v«)rden gezegd in welk maatschappelijk kader d i t plaatsvindt; waarom wii(de) men de ekonomische groei stimuleren? waarom Is de wetenschap gebruikt zoals die i s gebruikt? enz. O o k zou het erg nuttig zijn om aandacht te besteden aan méér strukturele veranderingen: hoe kunnen de bestaande ontwikkelingen omgebogen worden'?, hoe kunnen w e stimuleren dat langetermljn overwegingen de prioriteit krijgen boven korte-termijn politiek? M e t opzet hebben we nog geen keuze gemaakt tn bovenstaande vragen, omdat w e de mogelijkheden t o t inbreng van anderen w i l l e n open houden. De presentatie kan gekonkretiseerd worden in de vorm van een uitbreiding van de eerdergenoemde tentoonstelling of In de vorm van een schriftelijke presentatie.
f i l m i n zijn soort t o t een van d e beste behoort. ,Le clan d e s s i c i l l e n s ' is een S i c i liaense familiebende, d i e in samenwerking met een jonge beroepsmoordenaar een iuwelenroof uitvoeren e n daarbij o p de hielen gezeten worden door een plichtsgetrouwe politiekommissaris. W e zullen de intrige van het verhaal hier niet verder uit de doeken doen, maar w e l kan gezegd worden dat Verneuil door een goede dosering van de spanning er in is geslaagd een prima ont-spannings-fiim te maken.
Beethoven-programma STADSSCHOUWBURG VRIJDAG 25 JUNI - 20.15 UUR HET BRABANTS ORKEST Dirigent: Hein Jordans. Solist: Herman Krabbers (viool). — Ouverture .Egmont' — Symfonie N o . 8 Pauze — Vioolkonsert D grote terts Een Beethoven-programma trekt terecht nog altijd volle zalen Een aantrekkelijk geheel vormt het tiende serieprogramma van Het Brabants Orkest onder leiding van Hein Jordans met als solist Herman Krabbers, die het V i o o l konsert speelt. Herman Krebbers is van die wereldklasse, dat hiJ de beroemde oktaafgrepen aan het begin van het stuk f e i l l o o s kan laten klinken en men zich. zonder zich bewust te zijn van de moeilijkheden voor elke violist, over kan geven aan de prachtige en levenslustige muziek van het eerste en laatste deel en vooral van de innige zang van het tweede deel. Het Vioolkonsert wordt voorafgegaan door de Ouverture ,Egmont', u i t de toneelmuziek bij Goethe's treurspel, waarin men duidelijk de twee belangrijkste episodes u i t de muziek kan waarnemen, namelijk Egmonts liefde voor Clarchen e n de onherroepelijke bijlslag aan het slot, d i e een einde maakte aan zijn leven. De hierna volgende Achtste Symfonie IS van e e n ongekompliceerde blijde muziekvreugde.
W i j nodigen iedere belangstellende (zowel studenten als medewerkers v a n welke herkomst dan ook) uit, o m o p woensdag 23 juni om 14.00 uur in B-208 een eerste informatieve bijeenkomst bij te wonen.
Openingstijden Posjet
juni
Het kafee van Posjet, ,De Kruitkelder', ZONDAG 20 J U N I IS vanaf 15 juni gesloten in verband M a r a n a t h a , 11.00 u u n met herstelwerkzaamheden aan de funWeekendliturgie. Thema: Tanzania. dering. De vakantiesluiting van Posjet loopt over d e hele maand j u l i . O p MAANDAG 21 J U N I I augustus i s het kafee weer open. Rotterdam: Aanvang Nederlandse Na de vakantiesluiting zal e r wel het U n i v e r s i t a i r e K a m p i o e n s c h a p p e n een en ander veranderd zijn in Posjet. T e n n i s t o t e n m e t 27 j u n i . Inlichtingen: S t u d e n t e n s p o r t h a l . Dat zal ook merkbaar zijn in het programma dat Posjet zal verzorgen voor DINSDAG 22 J U N I de introduktie. Bij deze introduktie zal H a r m o n i e t h e a t e r , 22.45 u u r : ook het eerste nummer van de .BoutFilmliga m e t ,Le clan d e s sicillens'. krant', het voormalige TrefsentrumRegie- H e n r y V e m e u i l m e t i n d e bulletm, weer verschijnen. O m goed hoofdrollen o n d e r a n d e r e Lino op de hoogte te zijn van alles wat er V e n t u r a , Alain Delon en J e a n in Posjet en Theseus t e doen i s , kunt Gabin. j e nu alvast een abonnement bestellen door storting van ƒ7,50 of meer op WOENSDAG 23 J U N I gironummer 2047298 t e n name van Katholieke Hogeschool, P o r t r e t t e n Theseus, Bredaseweg 167 met vermelding van ,Abonnement Boutkrant 1976/ zaal, 9.30 u u r : V e r g a d e r i n g v a n h e t 1977'. S a m e n w e r k i n g s o r g a a n KHT-THE. Psychologisch L a b o r a t o r i u m , G-402, 9.30 u u r : B e s t u u r s v e r g a d e r i n g v a n d e psychologen.
Posjet: ,Bots'
DONDERDAG 24 J U N I Katholieke Hogeschool, A-128, 9.00 u u r . V e r g a d e r i n g p r e s i d i u m . Katholieke Hogeschool, P o r t r e t t e n DONDERDAG 24 JUNI - 21.00 UUR zaal, 9.30 u u r : V e r g a d e r i n g v a n ,De Veulpoepers' in voorprogramma G e o r g a n i s e e r d Overleg. Katholieke Hogeschool, B-501, Op donderdag 24 juni vindt in Tref14.00 u u r : V e r g a d e r i n g S u b k o m sentrum Posjet het laatste optreden missie Onderwijs D o k t o r a a l Algevan d i t seizoen plaats. A l s warming-up m e n e Ekonomie. speelt er het volksorkest ,De VeulK a t h o l i e k e Hogeschool, a u l a , poepers', inmiddels welbekend. W a t misschien met iedereen weet i s , dat 16.00 u u r : Promotie v a n d r s . W . J . deze groep drastisch gewijzigd i s , of, Bruyn. Promotor: prof. d r . F. zoals ze het zelf zeggen; geëlektroGrunfeld. Titel proefschrift: kuteerd. Een orgel, basgitaar, saxo.Delegatie bij p l a n voorbereiding'. foon en drumstel hebben de zaak behoorlijk verstevigd Een nieuwe sound VRIJDAG 25 J U N I dus, maar wel even maf. S t a d s s c h o u w b u r g , 20.15 u u r : H e t B r a b a n t s Orkest. H e r m a n ,Bots' kent eenieder o o k genoegzaam. K r e b b e r s speelt h e t Vioolkonsert Hun laatste elpee ,Voor lied en vaderland' swingt de toonbank over en dat v a n Beethoven. V e r d e r w o r d e n uitgevoerd d e o u v e r t u r e .Egmont' zónder steekpenningen. Voor alle liefhebbers van (rooie) popmuziek is d i t en d e A c h t s t e Symfonie v a n Beeteen prima afsluiting en een goed begin hoven. H e t orkest s t a a t o n d e r van de vakantie. leiding v a n Hein J o r d a n s . Toegangsprijzen: ƒ 9,— e n ƒ 11,—. Als extra attraktie zullen ,Bots' en ,De Veulpoepers' enige liederen samen ten ZONDAG 27 J U N I uitvoer brengen. M a r a n a t h a , 11.00 u u r : V a k a n tiedienst. WOENSDAG 30 J U N I Psychologisch L a b o r a t o r i u m . G-402, 12.30 u u r : B e s t u u r s v e r g a d e r i n g v a n d e psychologen.
Marsel van Hoorn Wim Kersten Studium Generale C-114, t e l . 2166
VOLKENKUNDIG MUSEUM Tot 1 s e p t e m b e r : ,Een oerwoudvolk i n ontwikkeling het verhaal v a n de Day's in K a l i m a n t a n (voormalig Borneo) NATUURHISTORISCH MUSEUM Tot e n m e t 5 september: Zomerexpositie .Nederland in de ijstijd'.
Stichting international werl(l(ampen heeft no plaats voor vrijwilligers Naast het organiseren van kampen het eigen land biedt de Stichtmg Inte nationale Werkkampen iedere zomi ook een groot aantal Nederlandse jo geren de gelegenheid aan een wer kamp in het buitenland deel te neme De aard van de kampen i s zeer uitee lopend en hangt af van land, orqan satie e n werk. Wat ze gemeensohai pelijk hebben i s hun duur (bijna alti drie weken) en hun gerichtheid c jongeren van allerlei nationalitelte Momenteel zijn er nog steeds een aa tal plaatsen open, onder andere Midden-, Z u i d - en Oost-Europa. W geïnteresseerd i s in een zinvolle ( unieke vakantiebesteding heeft dus ni alle reden o m zich in verbinding stellen met S I W , Willemstraat 7 Utrecht, telefoon 030-317721. Door f 7,50 over te maken op giro 40 ten name van sekretariaat SlW-Utrec ontvang j e alle gegevens over de kaï pen, de inschrijvingsprocedure en al verdere informatie. Voor de goede orde vermelden we n( dat S I W een niet-kommercièle org nlsatie i s , welke door vrijwillige draaiende wordt gehouden. De koeti moeten grotendeels worden gede door de inschrijfgelden van de dei nemers f 36,50 of' f 70,—). Tijdens h kamp zijn er geen verdere kosten, vo de reis moet j e zelf zorgen.
AMi^eA^,
Tentoonstellingen
Filmliga:
BRABANTSE KUNSTS'HCHTING Tot 28 j u n i : F r a n s d e W i t m e t olieschilderijen. Piet Hein Stulemeijer m e t glasplastieken en J a n Hooijmeijer met etsen en t e k e n i n g e n .
,LE CLAN DES S I C I L I E N S ' D I N S D A G 22 JUNI - 22.45 UUR HARMONIE-THEATER Regie: Henry V e m e u i l . Met: Lino Ventura, A l a i n D e l o n , Jean Gabln en anderen. (Frankrijk 1970)
MIDDENSTANDSBANK TILBURG Tot 28 j u n i : Expositie v a n d e T i l b u r g s e k u n s t e n a a r s Piet J a n Dusée e n W i l Dinslage.
Een ijzersterk misdaadverhaal, voortreffelijk in beeld gebracht door regisseur Henry Verneuil en met schitterende hoofdrolspelers. Deze drie faktoren hebben er toe geleid dat deze
NEDERLANDS TEX'HELMUSEUM Gehele m a a n d juni: Eigen koUektie.
,,Matsertjes" kunnen worden opgegevt bif de redaktie. Tot 30 woorden kosti ze f 2,50; onder nummer f 1,— eattri Reakties op advertenties onder numm naar de redaktie sturen. TE KOOP: D y a n e 6, bouwjciar 1971 m e t A N W B - k e u r i n g . Telefoon 04111 5452. TE KOOP: P r i m a besteleend. bouv j a a r n o v e m b e r 1971, k m - s t a n d 73.00 prijs n a d e r overeen t e komen. 1 b e v r a g e n : M e u l e m a n s s t r a a t 8'' Tilburg, telefoon 433784.
autoverzekepingen Kataloguswaarde
Brutopremie
ƒ „ „ „ .,
8.000,— 10.000.— 12.000.— 14.000,— 16.000,—
f „ „ „ „
All-Risk met ƒ300,— extra eigen risiko op casco
Met 40 % no-clalm
Brutopremie
ƒ 159.— „ 175,— „ 181,— .. 189,— „ 208.—
ƒ 588,— „ 661,— „ 716,— „ 800.— „ 884.—
266.— 292.— 302,— 315.— 346,—
Wij maken gaarne geheel vrijblijvend offerte
bupo V
All-Risk met ƒ 200,— verplicht eigen risiko
Wettelijke Aansprakelijkheid
e P S C h U U P e n
Met 40 % no-claim
ƒ „ „ „ „
353,— 396.— 430.— 480,— 530.—
Brutopremie
f ., ., „ „
522,— 564,— 630,— 684,— 760,—
Met 40 % no-claim
f „ „ .. „
313.— 339,— 378,— 410,— 456,—
Bovenstaande premies zijn inklusjef groene kaart en voor onbeperkt gebruik Overname no-claim-korting tot 40 % Deze premies gelden uitsluitend voor hogeschoolpersoneel
baVa
WILLEM K-STRAAT
20
32 - TILBURG - TELEFOON 013-320315