Page 1

univerzitetski vesnik

Издание на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје

Број 131, јуни 2012

ВЕЛИМИР СТОЈКОВСКИ П О ВТО РН О И ЗБРАН ЗА РЕ КТО Р Н А УН И ВЕ РЗИ ТЕ ТО Т „ С В. КИ РИ Л И М Е ТОДИ Ј “ В О С КО П Ј Е ЗА М АН ДАТН И О Т П Е РИ ОД 2 0 1 2 - 2 0 16 ГОДИ Н А


К Ко он нс ст ти ит ту ут ти ив вн на а с се ед дн ни иц ца а н на а У Ун ни ив ве ер рз зи ит те ет тс ск ки ио от т с се ен на ат т на Универзитетот во наредните четири години во сите области на неговото дејствување и нивните визии за натамошен развој и зајакнување на интегративната димензија на Универзитетот. Според воспоставената процедура, на седницата е формирана посебна изборна комисија за спроведување на постапката за избор, во состав: проф. д-р Јадранка Дабовиќ-Анастасовска, претседател, проф. д-р Татјана Петковска-Мирчевска и Трајче Митрев, членови. По извршеното тајно гласање на сите присутни членови на Сенатот (68), кандидатот Стојковски д-р Велимир доби 65 гласа.

Врз осн ова н а

резул та ти те од гл а са њето, Ун и верзитетски от

сен а т

дон есе

Одл ука

за

и збор н а п роф. д-р Вел и м и р Стој ковски за ректор н а Ун и верзи тетот „ Св. Ки ри л и М етоди ј “ во Скоп ј е, во м а нда тн и от п ери од 2 01 2 -2 01 6 годи н а .

Во продолжение на седницата,

В Е Л И М И Р С Т О Ј КО В С КИ П О В Т О Р Н О И З Б Р А Н З А Р Е КТ О Р

ректорот Велимир Стојковски ја

Н А У Н И В Е Р З И Т Е Т О Т „ С В . КИ Р И Л И М Е Т О ДИ Ј “ В О С КО П Ј Е З А М А Н ДА Т Н И О Т П Е Р И О Д 2 0 1 2 - 2 0 1 6 Г О ДИ Н А

К

онститутивната сед-

сенат, се пристапи кон спроведу-

предложи листата на проректори по

ница на Универзитет-

вање на постапката за избор на

ресорни области, која со тајно гласа-

скиот сенат на Универ-

ректор на Универзитетот „Св.

ње беше прифатена од страна на

зитетот „Св. Кирил и Методиј” во

Кирил и Методиј“ во Скопје за ман-

членовите на Универзитетскиот се-

Скопје се одржа на 25 јуни 2012

датниот период 2012-2016 година.

нат. Врз основа на бројот на освое-

година. На седницата беше верификуван мандатот на 68 членови на Универзитетскиот сенат.

Најпрвин, двајцата кандидати за ректор, и

д-р М и рј а н а М ен ковска

д-р Вел и м и р Стој ковски ,

пред

По конституирањето на нови-

членовите на Сенатот ги презен-

от состав на Универзитетскиот

тираа своите програми за работа

Главен и одговорен уредник

универзитетски весник

Проф. д-р Велим ир Стојковски

Заменик главен и одговорен уредник М-р Илија Пиперкоски

ните гласови, Универзитетскиот сенат донесе Одлука за избор на проректори

на

Универзитетот

„Св.

Кирил и Методиј“ во Скопје, за мандатниот период 2012-2016 година, и

Постојани соработници К Ко ос ст та ад ди ин на а М Мо ок кр ро ов ва а Б Би иљ ља ан на а Ф Фо от ти ин но ов вс ск ка а М М-р р М Ма ар ри иј ја а Ц Це ен не ев вс ск ка а Т То ом ми ис сл ла ав в Б Ба аш ше ев вс ск ки и

Лектор

В Ве ес сн на а И И. . Ц Цв ве ет та ан но ов вс ск ка а

Техничко уредување

Г Го ор ра ан н М Му ур ра ат то ов вс ск ки и

Универзитетски весник бр. 1 31


тоа за следниве кандидати: д-р Вл а тко Стои л ков ,

п роф.

редовен про-

фесор на Факултетот за електротехника и информациски технологии,

за

проректор

за

настава;

п роф. д-р Вл а ди м и р П етруш евски ,

редовен професор на Природно-математичкиот факултет, за проректор за наука; Цветковска ,

п роф. д-р М ери

вонреден професор на

Градежниот факултет, за проректор за меѓународна соработка и п роф. д-р Кол е Ва си л евски ,

редо-

вен професор на Шумарскиот факултет, за проректор за финансии, инвестиции и развој. Изразувајќи големо задоволство за успешното и транспарентно спроведување на целокупната из-

нагласувајќи дека ваквата поддрш-

сови за него истовремено претста-

борна постапка, ректорот Стој-

ка значи потврда за сето она што

вува и голема одговорност во остварувањето на функцијата ректор во наредниот период. На оваа, прва седница на новиот Сенат е донесена и Одлука за потврдување на изборот на Ата н а с Коч ов ,

д-р

редовен професор, за

декан на Машинскиот факултет во Скопје, како и Одлука за користење на средства од Солидарниот фонд на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Во рамките на определбата за отворено и транспарентно работење на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, конститутивната седница на Универзитетскиот сенат ја следеа и претставници на средствата за јавно ковски им се заблагодари на члено-

е сторено во изминатите четири

вите на Универзитетскиот сенат,

години, но дека огромниот број гла-

Универзитетски весник бр. 1 25

информирање.

3


Од работата на органите на УКИМ В О Д У ХО Т Н А И З Б О Р О Т Н А РА К О В О Д С Т В О Т О Н А У К И М З А Н А Р Е Д Н И О Т Ч Е Т И Р И Г О Д И Ш Е Н М А Н Д АТ Е Н П Е Р И О Д 163. седница на Ректорската управа

Р

екторската управа на Универзитетот „Св. Ки­ рил и Методиј“ во Скопје, на 163. седница одр­ жана на 8 јуни 2012 година, разгледа повеќе прашања од делокругот на своите надлежности. Едно од најзначајните прашања во рамките на обемниот дневен ред на седницата заземаше постап­ ката за избор на ректор и проректори на Универзи­ тетот за мандатниот период 2012­2016 година. Врз ос­ нова на Одлуката за започнување на постапката за избор, беше констатирано дека се пријавиле 4 канди­ дати за извршување на функцијата ректор, а 12 канди­ дати за проректори. Ректорската управа донесе Одлу­ ка, програмските платформи за работа на предложе­ ните кандидати за ректор со биографски и библио­ графски податоци да се достават до единиците на Уни­ верзитетот и донесе Одлука за формирање Изборна комисија за спроведување на постапката за утврдување предлог­кандидати за избор на ректор на Универзите­ тот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје во мандатниот период 2012­2016 година. Во рамките на процесот за осовременување на сту­ диските програми од прв, втор и трет циклус студии и нивно усогласување со законската регулатива, Ректор­ ската управа ги поддржа и даде позитивно мислење, а Универзитетскиот сенат, на 45. седница одржана на 14 јуни 2012 година, ги усвои и донесе одлуки за дава­ ње согласност на следниве предлог­проекти: Проект за

45. седница на Универзитетскиот сенат

измени и дополнувања на тригодишната студиска програма од прв циклус студии за лабораториски био­ инженер на Фармацевтскиот факултет; Проект за до­ полнување на студиските програми од прв и втор циклус студии на Стоматолошкиот факултет (де­ скриптори); проекти за измени и дополнувања на сту­ диските програми од прв циклус студии на Факулте­ тот за ликовни уметности: сликарство, вајарство, графика и ликовна педагогија; проекти за измени и дополнувања на студиските програми од прв и втор циклус студии на Факултетот за музичка уметност; проекти за измени и дополнувања на студиските про­ грами од прв и втор циклус студии по геодезија и геотехника на Градежниот факултет; Проект за воведување студиска програма од втор циклус студии по спортски менаџмент на Факултетот за физичка кул­ тура; Проект за измени и дополнувања на студиските програми од втор циклус студии на Институтот за сточарство: сточарство и рибарство; проекти за вове­ дување двегодишни студиски програми од втор цик­ лус студии на Институтот за социолошки и политич­ ко­правни истражувања: културата во ерата на кибер­ нетиката и постдипломски студии по комуникации ­ нови медиуми и социјални мрежи; Проект за измени и дополнувања на студиските програми од втор цик­ лус студии на Институтот за национална историја; проекти на Шумарскиот факултет: Проект за измени

164. седница на Ректорската управа

У Т В РД Е Н И Д В А Ј Ц А К А Н Д И Д АТ И З А Р Е К Т О Р Н

Н

а седницата на Ректорската управа, одржана на 15 јуни 2012 година, беше спроведена постап­ ката за утврдување предлог­кандидати за избор на ректор на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје во мандатниот период 2012­2016 година. На листата, за избор на ректор беа евидентирани четворица кандидати, предложени од единиците на Универзитетот. По извршеното гласање, кандидатите ги добија следниве гласови: • Јаневска д­р Весна ­ 14 гласа; • Менковска д­р Мирјана ­ 22 гласа; • Новковски д­р Ненад ­ 6 гласа; • Стојковски д­р Велимир ­ 26 гласа.

Во согласност со законски воспоставената процеду­ ра и врз основа на бројот на добиените гласови, Рек­ торската управа донесе Одлука, Менковска д­р Мир­ јана од Институтот за сточарство и Стојковски д­р Велимир од Факултетот за ветеринарна медицина да

4

се утврдат за кандидати за ректор на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. На истата седница, Ректорската управа донесе Од­ лука за утврдување на листата на кандидати за про­ ректори на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје за наредниот мандатен период 2012­2016 годи­ на, предложени, исто така, од единиците на УКИМ. За избор на проректори во наредниот мандатен период беа утврдени следниве кандидати: Аризанков­ ска д­р Лидија, редовен професор на Филолошкиот факултет „Блаже Конески“, Василевски д­р Коле, ре­ довен професор на Шумарскиот факултет, Георгиев д­р Ненад, редовен професор на Факултетот за зем­ јоделски науки и храна, Дамовска д­р Лена, редовен професор на Филозофскиот факултет, Каламатиев д­р Тодор, редовен професор на Правниот факултет „Јус­ тинијан Први“, Мицковски д­р Христијан, доцент на Машинскиот факултет, Недановски д­р Пеце, вонре­ ден професор на Економскиот факултет, Палашевски д­р Боне, редовен професор на Институтот за сточар­ Универзитетски весник бр. 1 25


и дополнувања на студиската програма од прв циклус студии по шумарство, Проект за воведување студиски програми од прв циклус студии ­ пејзажно дизајнира­ ње и екоинженеринг и екоменаџмент; Проект за воведување студиска програма од трет циклус ­ док­ торски уметнички студии (предлагач и организатор: Факултет за драмски уметности); Проект за воведува­ ње студиска програма од трет циклус ­ докторски студии по земјоделски науки и храна, во научното подрачје ­ биотехнички науки (предлагач и организа­ тор: Факултет за земјоделски науки и храна) и пред­ лог­проекти за воведување на студиски програми од трет циклус ­ докторски студии по меѓународни од­ носи и менаџирање конфликти (предлагачи и органи­ затори: Филозофскиот факултет на УКИМ и Универзи­ тетот во Гетеборг ­ Школа за глобални студии). Во согласност со Конкурсот за запишување студен­ ти на прв циклус студии на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје во учебната 2012/2013 година, Ректорската управа, на истата седница, ги донесе Упат­ ството за реализација на Конкурсот и Одлука за формирање на Универзитетска конкурсна комисија, во следниов состав: проф. д­р Елена Думова­Јованоска, претседател, и членовите: проф. д­р Марјан Гушев од ФИНКИ, проф. д­р Никола Жежов од Филозофскиот факултет, проф. д­р Соња Алабаковска од Медицин­ скиот факултет, проф. д­р Златко Левков од Природ­ но­математичкиот факултет, проф. м­р Зоран Пехчев­ ски од ФМУ, проф. д­р Билјана Секуловска­Габер од Економскиот факултет и Трајче Митрев, студент на Стоматолошкиот факултет. Ректорската управа, исто така, го усвои Предлог­ правилникот за изменување и дополнување на Пра­ вилникот за меѓународниот семинар за македонски јазик, литература и култура; донесе Одлука за органи­ зирање подготвителна настава по македонски јазик за странските државјани­кандидати за запишување на студиски програми на Универзитетот „Св. Кирил и

Методиј“ во Скопје; донесе Одлука за давање соглас­ ност на лице избрано во наставно­научно звање на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, односно на Факултетот за информатички науки и компјутерско инженерство, за вршење високообразов­ на дејност на друг јавен универзитет. На предлог на Стручниот совет за докторски сту­ дии, Ректорската управа го поддржа, а Универзитет­ скиот сенат го утврди Конкурсот за запишување сту­ денти на трет циклус ­ докторски студии на студис­ ките програми на Универзитетот „Св. Кирил и Мето­ диј“ во Скопје во учебната 2012/2013 година. Универзитетскиот сенат на истата, 45. седница, разгледа и други прашања од делокругот на своите надлежности. Универзитетскиот сенат го потврди изборот на д­р Миле Станковски, редовен професор, за декан на Фа­ култетот за електротехника и информациски техноло­ гии во Скопје, а донесе Одлука за избор на Симона Јандревска, за студентски правобранител на Универ­ зитетот „Св. Кирил и Методиј“. На седницата се донесени одлуки за избор во зва­ њето редовен професор на следниве наставници: д­р Влатко Стоилков, д­р Гога Цветковски и д­р Горан Рафајловски, вонредни професори на Факултетот за електротехника и информациски технологии; д­р Трајче Блажевски и м­р Беди Ибрахим, вонредни професори на Факултетот за ликовни уметности; д­р Весна Буцевска, вонреден професор на Економскиот факултет и д­р Јулијана Цветковиќ, вонреден профе­ сор на Земјоделскиот институт. Универзитетскиот сенат, исто така, донесе Одлука за основање установа за згрижување и воспитување на деца БИСЕРИ при Универзитетот „Св. Кирил и Мето­ диј” во Скопје, на Педагошкиот факултет „Св. Климент Охридски“ во Скопје.

Н А У Н И В Е Р З И Т Е Т О Т „ С В . К И Р И Л И М Е Т ОД И Ј “

ство, Петрушевски д­р Владимир, ре­ довен професор на Природно­матема­ тичкиот факултет, Спасовски д­р Мо­ ме, редовен профе­ сор на Медицински­ от факултет, Стоил­ ков д­р Влатко, вонреден професор на Факултетот за електротехника и информациски тех­ нологии и Цвет­ ковска д­р Мери, вонреден професор на Градежниот фа­ култет. Универзитетски весник бр. 1 25

5


ОДБЕЛЕЖАНА 60-ГОДИШНИНАТА НА ЕКОНОМСКИОТ ИНСТИТУТ НАСТАНИ КОИ ГО ОДБЕЛЕЖАА 60­ГОДИШНИОТ ЈУБИЛЕЈ

По повод чествувањето на големиот јубилеј, беа одржани повеќе настани. Во декември минатата годи­ на се одржа меѓународна конференција во организа­ ција на Економскиот институт и LSE (London School of Economics) на тема „Регионални трговски интегра­ ции“. Во април о.г., во просториите на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ беше промовиран првиот петја­ зичен демографски речник во издание на Економски­ от институт и со тоа беше пополнета голема празнина во делот на демографската терминологија кој се ко­ ристи во статистичките бази на Заводот за статистика, министерствата, НБРМ и други релевантни институ­ ции. На 29 мај о.г. беше одржана презентација на резул­ татите од истражувањето што Економскиот институт го реализираше во рамките на средствата што за науч­ ноистражувачка дејност беа издвоени од интегратив­ ните функции на УКИМ. Основна цел на истражување­ то беше мапирање на научната дијаспора од Република Македонија и идентификување на соодветна политика за нејзино поврзување со високообразовните, научни­ те и другите институции во функција на поттикнување на социо­економскиот развој на земјата. На презента­ цијата присуствуваа ректорот на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, проф. д­р Велимир Стој­ ковски, проректорот за наука, проф. д­р Коле Василев­ ски, како и претставници на Министерството за внат­ решни работи, Министерството за надворешни работи,

6

Е к о н о м с к и о т и н с т и т ут е о с н о в а н од Владата на Народна Република М а к е д о н и ј а , н а 3 0 ј ун и 1 9 5 2 го д и н а . В о св о е т о 6 - д е ц е н и ск о п о с т о е њ е , Е к о н о м с к и о т и н с т и т ут к о н т и н уи р а н о и ус п е ш н о с е занимава со научноистражувачка и образовна дејност од областа на економските и организациските н а ук и , о с п о с о б ув а њ е и усовршување на научноистражувачки кадри, издавачка д е ј н о с т , к а к о и с о н и з а д р уг и активности непосредно поврзани со остварувањето на основната д е ј н о ст . В о ц е л и о т п е р и о д о д св о е т о п о ст о е њ е , Е к о н о м ск и о т институт се етаблира како значаjна и н с т и т уц и ј а з а р а з в о ј н а економската мисла и нејзина п р и м е н а в о ун а п р е д ув а њ е т о н а севкупниот општественое к о н о м ск и а м б и е н т , со шт о значително придонесува за развојот на јавниот и приватниот сектор во државата. Универзитетски весник бр. 1 25


Министерството за труд и социјална политика, Агенцијата за иселеништво, Агенцијата за врабо­ тување и други гости. На 30 мај о.г., во хотелот „Холидеј ин“ беше одржана научната конференција „Предизвиците на науката во економијата базирана на знаење – состојби и перспективи“, под покровителство на претседателот на Република Македонија, г. Ѓорге Иванов. Темата на конференцијата беше посвете­ на токму на развојот и перспективите на науката во современата ера на глобализација, на брзиот технолошки развој, на растечката улога на човеч­ киот капитал и на потрагата по таленти, експерти и научници кои стануваат двигатели на техничко­ технолошкиот развој, а оттаму и на економската моќ на земјите кои ги поддржуваат. На конфе­ ренцијата присуствуваа ректорот на Универзите­ тот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, проф. д­р Велимир Стојковски, како и проректорот за наука, проф. д­р Коле Василевски, гувернерот на НБРМ, г. Димитар Богов, вицегувернерите на НБРМ, дел од деканите на УКИМ, ректори и проректори на други државни и приватни универзитети и голем број други гости од научната сфера. Значаен настан беше формирањето на Асоцијаци­ јата на економските институти од Скопје, Белград, Са­ раево, Загреб, Љубљана, Бања Лука и Сараево. Со ова здружение, по дваесетгодишен прекин беше обновена соработката меѓу институтите, а седиштето оваа годи­ на ќе биде во Економскиот институт во Скопје и со не­ го ќе претседава директорката на Економскиот инсти­ тут, проф. д­р Биљана Ангелова. Договорот со инсти­

тутите беше потпишан на 4 јуни о.г., во присуство на сите директори на економските институти од пора­ нешните југословенски републики. Завршната прослава се одржа на 5 јуни, во хотелот „Холидеј ин“ во Скопје. На свеченоста присуствува ректорот на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, проф. д­р Велимир Стојковски, проректорите на Универзитетот, министерот за образование и наука, проф. д­р Панче Кралев, министерот за информатичко општество, м­р Иво Ивановски, заменици­ министри и други високи претставници, деканите на УКИМ и Универзитетски весник бр. 1 25

други гости. Пригоден збор имаа ректорот на Универ­ зитетот, д­р Стојковски, директорката на Институтот, д­р Ангелова и министерот за образование и наука, м­р Кралев.

ЗА 60­ТЕ ГОДИНИ ЕКОНОМСКИ ИНСТИТУТ

Развојниот пат на Економскиот институт во Скопје, во изминативе 60 години, секогаш се темелел на ис­ тражување и развој на научната мисла во сферата на економските, организациските науки и демографијата. Во досегашниот развој, Институтот развиваше систем на наука кој во себе инкорпорира систематска и ис­ тражувачка работа. Науката е знаење кое се создава, се организира и се втемелува со истражување и учење. Таа претставува долгорочен процес на создавање на

7


научноистражувачка инфраструктура на кадри, истра­ на насоките: меѓународна економија, финансиски жувања, резултати и богата ресурсна база која е темел менаџмент, претприемништво, агробизнис и меѓуна­ на секое општество што се базира на знаење. роден менаџмент. Заедно со Факултетот за земјодел­ Својот шестдецениски развој, Институтот го темели ски науки и храна, акредитирана е и започна да функ­ на три столба: научноистражувачка работа, аплика­ ционира заедничка постдипломска студиска програма тивна дејност, а во последнава декада и образовна по менаџмент на агротуризам. дејност во напредните степени на високо образование. Од мај 2012 година, Економскиот институт и Еко­ Во својот шестдецениски период на активно дејствува­ номскиот факултет во рамките на Универзитетот „Св. ње направен е огромен опус на научни, стручни и Кирил и Методиј“ се акредитирани за имплементација апликативни истражувања во сферата на економскиот на студиските програми од трет циклус ­ докторски развој, но и голем број на апликативни и стручни студии по организациски науки (менаџмент), еконо­ истражувања во корпоративниот и јавниот сектор, кои мија и демографија. го позиционираат како значаен фактор во развојот на Идејата за формирање на постдипломски студии на економската мисла во земјава. Економскиот институт произлезе како логичен след на Мисијата на Економскиот институт низ неговиот богатиот научноистражувачки опус кој е создаван низ шестдецениски развој е континуирано да ги истражува шестдеценискиот период од кадрите на Економскиот макроекономските движења во земјава, експертски да институт и бројните научни и стручни соработници со ги поддржува и помага стопанските субјекти и инсти­ кои Институтот соработувал низ овој долг период на туциите, како и да ги усовршува и унапредува знаења­ своето постоење. Научноистражувачката работа од та и вештините на студентите. Нашата благородна цел областа на економските науки, огромниот број на беше и остана – создавање на интелектуален профил изработени научни, стручни и апликативни трудови, кој ќе може успешно да се справува со предизвиците, оспособувањето и усовршувањето на научноистражу­ неизвесностите и ризиците и да умее успешно да ги вачки кадри, создавањето на научноистражувачка распознава и да ги искористи можностите на совреме­ инфраструктура, како и издавачката дејност во овој ното бизнис­опкружување, да партиципира во одлучу­ долг временски период го позиционираат Економски­ вањето за решавање на сложените макроекономски от институт како значаен фактор за развој на економ­ состојби, или да развива свои сопствени иницијативи ската мисла во државата и нејзина имплементација во за бизнис. реалниот сектор. Монографијата, која е објавена по овој повод, претставува пресек на 60–годишната историја на Еко­ Во текот на последната декада на напорна работа, номскиот институт во сите области на неговото деј­ Економскиот институт постојано се труди да го ствување. Во неа се презентирани историски факти од усоврши образовниот процес и се обидува да направи неговото формирање до денес, институционалната најприкладен спој од сопственото искуство стекнато поставеност и развој, управувањето, научноистражу­ низ бројните научноистражувачки и апликативни вачката, образовната и издавачката дејност, како и проекти со современите теоретски достигнувања во кадровско претставување и развој на лицата кои ра­ областа на економската мисла, и тоа искуство да им го ботеле и работат во Економскиот институт. пренесе на своите студенти. Знаењето претставува комплексен процес составен ЕКОНОМСКИ ИНСТИТУТ од три меѓусебно поврзани компоненти како што се: истражувањето, образованието и инова­ тивноста. Тоа лежи во основата на секое развиено општество, а токму тука својата И м а ј ќ и г и п р е д в и д п р е д и зв и ц и т е , н о и улога во доменот на економската наука, о г р аничувањата на нашето и на поширокото во нашето општество веќе шест децении г л о б а л н о о п к р уж ув а њ е , с è п о в е ќ е с е ја има и Економскиот институт. Улогата наметнува потребата од негување на на универзитетите во современите оп­ штества бара поширок пристап, истра­ креативноста. Затоа, Економскиот институт жувајќи ги предизвиците, трендовите и п е р м а н е н т н о с е т р уд и , з а д о л ж и т е л н и т е идеите што ги дефинираат очекувањата стручни знаења да ги надополни и со од науката и високото образование. Ток­ н е ф о р м а л н и з н а е њ а , т р уд е ј ќ и с е к а ј му во едно вакво комплексно опкружува­ студентите да создаде креативност, ње кое наметнува сѐ повисоки стандарди за примена на науката, знаењето и веш­ в е шт и н и и сп о со б н о ст и к о и ќ е го тините, се етаблира и Економскиот ин­ о леснат патот на нивните кариери. ститут кој дејствува истовремено и на подрачјето на развој на науката и на при­ мена на научната мисла во практиката, Д о л г о г о д и ш н и о т ус п е х и н а п р е д о к в о но и во развој на образовниот процес. научноистражувачката и образовната сфера Ваквата мисија, Институтот постојано н о си и го л е м а о д го в о р н о ст п р е д и д н и т е се труди да ја постигне со посветеност, грижа и со одговорен и професионален п р е д и зв и ц и и и д н и т е г е н е р а ц и и – д а се однос. продолжи чекорењето по патот на Денес, шест децении по неговото ос­ новање, Економскиот институт е акреди­ професионализмот, стручноста, посветеноста тиран за организирање на настава на и одговорноста, кои ќе останат одредници и втор циклус студии на пет студиски про­ во нашата идна мисија во општеството. грами, и тоа приспособени како едного­ дишни и двогодишни студиски програми

8

Универзитетски весник бр. 1 25


На Светиклиментовиот храм на Плаошник во Охрид и да се искористи за доброто на нашата земја. Затоа, според Иванов, иднината на најдобрите студенти треба да биде во Република Македонија. ­ За таа цел треба да обезбедиме респектабилни институции, компании и центри, во кои младите луѓе ќе можат да ги искажат своите знаења и квалитети. Човечките ресурси се клучниот фактор за побогата и попросперитетна Република Македонија и во нив мора постојано да се вложува, подвлече претседателот. Наградените студенти истакнаа дека признанието е привилегија и поттик да продолжат со напорна рабо­ та кон постигнување поголеми успеси. Иднината на еден инженер со квалитетни предис­ позиции, дипломецот и добитник на ова признание Бојан Пеливановски од Градежниот факултет при УКИМ ја гледа не само во задоволување на инженер­

Дванаесет најдобри дипломци добија

П

„ И нж е не р с к и п р с т е н“

ретседателот на Република Македонија, Ѓорге Иванов, на најдобрите 12 дипломирани студенти на инженерските факултети, на 10 јуни, на платото пред Светиклиментовиот храм „Св. Пантелејмон“ на Плаошник во Охрид им го додели признанието „Инженерски прстен 2012“. Деветмина од дванаесетте добитници на годинашниот Инженерски прстен се дипломирани студенти на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Во своето обраќање, претседателот Иванов истакна дека бројот на млади луѓе кои се одлучуваат своето образование да го продолжат на техничките факултети од година во година е сѐ поголем. Со отворањето нови факултети и зголемувањето на бројот на студенти, спо­ ред него, се отворени и нови перспективи за технички­ те науки. ­ Последниве години сме сведоци на интензивен техничко­технолошки развој. Токму во техничките и природните науки, во архитектурата, инженерството, електрониката и во механиката можеме да посведочи­ ме за достигнувањата и напредокот на човештвото. Благодарение на напредокот и брзата комуникација, светот е отворен за идеи, пронајдоци, креативност и знаење, рече Иванов. Македонија, додаде Иванов, како релативно мала земја со ограничена економска моќ, мора активно да работи на соодветни образовни и економски полити­ ки. Притоа, тој нагласи дека македонските умови се барани и успешни во светските центри, а преку нив, ние сме дел од светското знаење, кое треба да се врати Универзитетски весник бр. 1 25

ските задачи, туку и во личност која ќе отвора нови бизниси. ­ Секој што ќе се одлучи да се занимава со инженерска работа има визија да промени нешто. Ин­ женерскиот прстен претставува поттик и доказ дека сме на вистинскиот пат. Желбата пред сѐ е да ѝ се помогне на Македонија, но не значи ако работиме надвор нема да можеме да ѝ помогнеме на државата, рече Пеливановски. ­ Огромно признание, докажување на нашиот досе­ гашен труд и мотив за продолжување на таквиот на­ предок, вели Сања Величковска од Шумарскиот фа­ култет при УКИМ, добитник на Инженерски прстен. ­ Себеси во иднина се гледам како некој што се тру­ ди да напредува повеќе и со гордост ја носи својата

9


ДО БИТН И Ц И НА ИНЖЕНЕРСКИ ПРСТЕН 2 0 1 2 1.

Петар Крстевски,

УКИМ - Факултет за

електротехника и информациски технологии 2. 3.

Таско Сми лески, УКИМ - Машински факултет Сања Величковска, УКИМ - Шумарски Факултет

4. 5.

Ева Думкова, УКЛО - Технички факултет Бојан Пеливановски, УКИМ - Градежен факултет

6.

професија и како некој што ќе придонесе за општеството, вели Ирена Ристовска од Архитектонскиот факултет при УКИМ, добитник на Инженерски прстен.

Традиционалната манифестација „Инженерски прстен“ се одржува по деветти пат, под покровителство на претседателот на Република Македонија, Инженерската институција на Македонија и Комората на овластени архитекти и овластени инженери. Таа претставува поттик за изучување на инженерството и придонес за формирање на квалитетен инженерски подмладок, компатибилен со развиените земји.

Ирена Ристовска,

УКИМ - Архитектонски

факултет 7.

Никола Трајковски,

УКИМ - Факултет за

земјоделски науки и храна 8.

Тина Кочова,

УКИМ - Технолошко-металуршки

факултет 9.

Јорданка Николова,

УГД - Факултет за

рударство, геологија и политехника 10.

Теа Бошковска,

УКИМ - Факултет за дизајн и

технологии на мебел и ентериер 11.

Бојана Котеска,

УКИМ - Факултет за

информатички науки и компјутерско инженерство 12.

Стојанче Панов,

УГД - Факултет за

информатика

Н а Ф о ру м о т е п о т п и ш а н М е м о ра н ду м з а с о ра б о т к а

КО Н Р А З В О Ј О Т Н А КР Е А Т И В Н И Т Е И Н ДУ С Т Р И И Во организација на Британскиот совет, а во сора­ ботка со Министерството за култура, на 20 јуни о.г. е отворен Форум за развој на креативните индустрии. Главна цел на Форумот е како креативниот потен­ цијал да се стави во функција на економскиот развој на земјата. На Форумот беше потпишан Меморандум за соработка. Меморандумот го потпишаа министер­ ката за култура, Елизабета Канческа­Милевска, ди­

10

ректорката на Британскиот совет во Скопје, Елеонора Запрова, министерот за информатичко општество и администрација, Иво Ивановски, градоначалникот Коце Трајановски, претседателот на Асоцијацијата на стопански комори на Македонија, Златко Калеников и ректорот на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, проф. д­р Велимир Стојковски. Универзитетски весник бр. 1 25


Министерката Елизабета Канческа­Милевска ис­ такна дека Форумот ќе помогне да се идентификуваат и промовираат креативните индустрии како перспек­ тивна и профитабилна област која, како што ре­ че, нуди можност за широко презентирање на вешти­ ните, имагинацијата и талентот и нивно соодветно валоризирање на пазарот. Меѓу другото, таа рече: „... Секторот за креативни индустрии веќе подолго време е во фокусот на интересот на Министерството за кул­ тура и на Владата на РМ, и станува приоритетен раз­ воен правец и на другите субјекти во повеќе сфери на македонското општество. Не постои причина зошто Македонија не би била меѓу државите со најнапреден и најразвиен креативен сектор во Европа, со оглед на потенцијалот што како држава го поседуваме...“

Елизабета Канческа­Милевска изрази убедување дека Меморандумот ќе даде значаен придонес кон имплементација на Стратегијата за развој на креа­ тивните индустрии донесена од страна на Владата и Министерството. Директорката на Британскиот совет во Скопје, Елеонора Запрова, нагласи дека креативните индус­ трии во едно општество секогаш ја играат улогата на двигатели, иницијатори и катализатори на целокуп­ ниот напредок на една земја: „... Обединетото кралство е земја која може да сподели многу искуства за раз­ војот и негувањето на креативните индустрии, а Бри­ танскиот совет ја има улогата на иницијатор на нови меѓународни соработки, катализатор на нови идеи и поврзување и вмрежување на професионалци во оваа област...“ Во Европа, креативните индустрии се сметаат за еден од најнапредните и најистакнати сектори во оп­ штеството и секојдневно бележат висок степен на раст.

Универзитетски весник бр. 1 25

На Форумот, експерти од Велика Британија споделија искуства поврзани со значењето на креативните ин­ дустрии за македонските креативци. Тие говореа за мапирањето на овој тип индустрии во Британија, за технологијата и креативноста, а воедно презентираа и различни технолошки трендови во британскиот ме­ диумски сектор.

Еден од британските експерти, Џон Њубиган, инаку претседавач на „Креативна Англија“, посочи дека токму малите земји и нации се во предност во глобалниот свет зашто брзо се приспособуваат и вос­ поставуваат врски меѓу институциите; дека креатив­ носта и културата зависат од почвата, т.е. средината во која се развиваат и тие не може да се пресликаат од едно на друго место. Креативните индустрии ги развиваат малите бизниси и отвораат работни места, заштедуваат пари кога се обмислуваат ефикасни ре­ шенија и имаат важна улога за поединците во оп­ штеството од економски и од социјален аспект. Тој рече: „... Креативноста значи да се едуцираат млади луѓе за работни места кои се уште не се измислени. Мора да се размислува претприемачки, суштински да се менуваат образовните системи... Прашањето веќе не е како да се помага креативноста, туку како таа да ја помага, да ја лекува и да ја генерира економи­ јата...“ Осумдесетина домашни учесници­дизајнери и претставници од секторите за туризам, културно на­ следство, дигитални технологии и занаетчиство, имаа можност да ги слушнат искуствата и практиките за креативните индустрии во Велика Британија, која во оваа област е водечка земја во Европа.

11


ВЛ АДА Н А РЕП УБЛ И КА М АКЕДОН И ЈА Секрета ри ј а т за сп роведува ње н а ра м ковн и от договор

МЕМОРАНДУМ ЗА РАЗБИРАЊЕ ЗА ФИНАНСИРАЊЕ НА ПРОЕКТ меѓу

Корисниците на проектот

Секрета ри ј а тот за сп роведува ње н а Охри дски от ра м ковен договор н а Реп убл и ка М а кедон и ј а (СИ ОФА) Ун и верзи тетот „ Св. Ки ри л и М етоди ј “ во Скоп ј е, Фи л ол ош ки фа кул тет „ Бл а же Кон ески “

Спроведувачот

Бри та н ски от совет во М а кедон и ј а

и Фори н офи сот (ФО), Обеди н етото Кра л ство н а Вел и ка Бри та н и ј а и Северн а И рска (Вл а да та )

Секретаријатот за спроведување на Охридски от рамковен договор на Република Македонија (СИОФА), Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, Филолошки факултет „Блаже Коне ски“ (во понатамошниот текст: Факултетот), Британскиот совет во Македонија (БС), и Вла дата на Обединетото Кралство на Велика Британија и Северна Ирска (Владата на ОК), застапувана од страна на Форин офисот, се согласија за соработка на проект насловен: Поддршка на процесот на спроведување на Охридскиот рамковен договор преку јакнење на капацитетите за квалитетен превод во др жавната и јавната администрација (во поната мошниот текст: проектот). 1.

2.

12

Поставеноста на овој проект и цел та на техничката соработка се наве дени во приложениот Опис на про ектот даден во Анекс А. Проектот ќе биде спроведен од страна на Британскиот совет во Ма кедонија (БС) преку наименувано раководно лице кое ќе даде адми нистративна и логистичка поддрш ка и надзор врз спроведувањето на проектот. СИОФА и Факултетот ќе наименуваат, по писмен пат, по ед но лицe за контакт кои ќе помагаат во спроведувањето на проектните

активности. Сите лица за контакт ќе ги претставуваат своите институции во Проектниот одбор, што ќе го мо ниторира спроведувањето на про ектот. 3.

Спроведувачот и корисниците нема да преземат никакви активности во рамките на проектот кои не се на ведени во Анекс А, без претходна писмена согласност од Владата на ОК, а средствата наменети за про ектот ќе се искористат исклучиво за целите на овој проект.

4.

Проектот започнува на 1 јуни 2012 и ќе заврши на 31 март 2013.

5.

Ако настанат промени кои, по мис лење на Владата на ОК, значително ја намалуваат вредноста на овој проект, страните вообичаено ќе се консултираат за мерките како да го разрешат проблемот и ќе се дого ворат за натамошниот тек на наста ните. Во случај да настанат такви промени, Владата на ОК го задржува правото да го измени или да го прекине своето учество во проектот. Универзитетски весник бр. 1 25


6.

Целата кореспонденција во врска со овој Меморандум за разбирање и овој проект ќе бидат насочени до:

Универзитетот „Св. Кирил и Мето диј“, Филолошки факултет, во Скопје

Секретаријатот за спроведување на Охридскиот рамковен договор на Република Македонија

Британскиот совет во Македонија Британската амбасада во Скопје.

Ако условите наведени погоре се прифатливи за сите страни, овој Меморандум ја потврдува со гласноста на сите потписници за овој проект.

ВО ИМЕ НА СПРОВЕДУВАЧОТ: Елеонора Запрова ДИРЕКТОР БРИТАНСКИ СОВЕТ

ВО ИМЕ НА ВЛАДАТА НА ОК: Кристофер Ајвон АМБАСАДОР НА НВ АМБАСАДА НА ОК ВО ИМЕ НА КОРИСНИКОТ: Универзитет „Св. Кирил и Методиј“ Филолошки факултет „Блаже Конески“ Проф. д-р Велимир Стојковски, ректор

Анекс А

ВО ИМЕ НА КОРИСНИКОТ: Секретаријат за спроведување на охридскиот рамковен договор Валмира Иштрефи

Опис на проектот

Назив на проектот:

Цел на проектот:

Временска рамка:

Буџет на проектот:

Поддршка на процесот на спроведување на Охридскиот рамковен договор преку јакнење на капацитетите на етничките заедници во рамки на реформата на државната администрација. поддршка на Секретаријатот за спроведување на Охридскиот рамковен договор (ССОРД) преку дополнување на прописите за вработување на етничките групи и развивање на капацитетот на државните и јавните службеници вработени според Охридскиот рамковен договор (ОРД). април 2012 – март 2013 год. £40.000,00

Контекст Предложениот проект на непосреден начин придонесува за тековните реформи на држав ната администрација во земјата, така што ги подобрува стандардите за вработување на припадниците на заедниците во државната и во јавната администрација и на тој начин го по добрува квалитетот на преведувачката и толкувачката служба. Поконкретно, преку обука и Универзитетски весник бр. 1 25

тестирање на преведувачите и толкувачите во државната и во јавната администрација ќе се обезбеди одржлив модел за јазична обука из ведена со локални стручни лица. Емпириската анализа на актуелната состојба и потребите на преведувачите и толкувачите вра ботени во државните и во јавните служби на правена во првата година од проектот ја по тврди потребата за значајно професионално подобрување на капацитетот на постојните 13


преведувачи и толкувачи вработени според ОРД. Предложената обука за континуиран профе сионален развој на постојните преведува чи/толкувачи во администрацијата која беше изготвена во текот на првата година од про ектот, ги зема предвид овие потреби и е во согласност со европските стандарди за обука и тестирање. Квалитетната обука и тестирање то за идните и сегашните државни службеници претставува одржлив модел за јазична едука ција обезбедена од локални стручни лица. Проектот ќе обезбеди и понатамошна поддрш ка за одржливоста на моделот така што ќе го поддржи изменувањето на законската рамка за политиката на вработување во државните и во јавните служби. Измените ќе вклучат бара ње/одредби за задолжително полагање на стандардизираниот тест за преведувачи и тол кувачи во државната и во јавната администра ција.

Очекувани резултати: •

Главни активности: 1.1. Определување и обука на обучувачите од Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“, Филолошки факултет „Блаже Конески“, кои ќе ја спроведат обуката за континуиран професионален развој за преведувачите и толкувачите во државната и во јавната администрација. 2.1. Усвојување на обуката и стандардизира ниот тест од страна на Деканатот на Фи лолошкиот факултет, со што ќе се инсти туционализира обуката за континуиран професионален развој за преведувачите и толкувачите во државната и во јавната администрација. 3.1. Организирање интензивна обука од страна на експертскиот тим при Фило лошкиот факултет, за 60 преведува чи/толкувачи од Собранието на РМ, судовите, државните институции и локал ните власти и пилотирање на стандарди зираниот тест за преведувачи и толкувачи во администрацијата. 4.1. Изготвување на законските измени повр зани со процедурите за вработување на припадниците на заедниците од страна на ССОРД, со воведување на стандар дизираниот тест како задолжителен при вработување на преведувачи и толкува чи во администрацијата (државна и јав на), вработени според ОРД. 14

зајакнат квалитет на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“, Филолошки факултет „Блаже Конески“ (Катедра за албански јазик и книжевност и Катедра за маке донски јазик и јужнословенски јазици), кои подготвуваат 95% од преведувачи те/толкувачите од албански на македон ски јазик и обратно вработени според ОРД; институционализирана обука за конти нуиран професионален развој на преве дувачи и толкувачи во јавната админи страција и стандардизиран тест, наме нети за потенцијални државни/јавни службеници; зајакнат квалитет на 60 албански преве дувачи/толкувачи од Собранието на РМ, судовите, државната администрација и локалната власт, вработени според ОРД; изменети политики за вработување на државните и јавните службеници (вра ботени според ОРД) во кои ќе бидат содржани критериумите на компе тентност.

Индикатори на успех: • • •

подобрена примена на одредбите за малцинските права во рамките на ре формите во државната администрација; подготвен курикулум за обука во кој е вградена рамката на јазична компетентност; усвоени амандманите за политиката на вработување.

Раководењe со проектот Проектот ќе биде раководен од страна на Бри танскиот совет во Македонија преку ангажира ње на раководителот на проектот со половина работно време и асистентот на проектот со полно работно време. Раководителот на про ектот ќе биде одговорен за реализирање на вкупните и посебните цели на проектот. Аси стентот на проектот, пак, ќе биде одговорен за административното и финансиското раководе ње при спроведувањето на проектот. Раководителот на проектот ќе биде задолжен за спроведувањето на сите активности во тесна Универзитетски весник бр. 1 25


соработка со Секретаријатот за спроведување на Охридскиот рамковен договор (ССОРД) и Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“, Фило лошки факултет „Блаже Конески“, како и со проектниот тим од Британската амбасада. Асистентот ќе биде одговорен за подготвува њето на кварталните финансиски и наративни извештаи. Финансиските и наративните извеш таи ќе се доставуваат до Британската амбасада според распоредот на известување кој е дефи ниран во Договорот. ССОРД и Филолошкиот факултет „Блаже Коне ски“ ќе назначат лице за контакт за помош при реализацијата на активностите на проектот.

прецизирани во Планот на активности во Про ектниот документ (Анекс А), и тоа: 1. да номинира лице – координатор на активностите; 2. да обезбеди учество на 60 државни и јавни службеници вработени како пре ведувачи/толкувачи во Собранието на РМ, државната администрација и локал ната власт, како и во судовите; 3. да го координира изготвувањето на за конските измени поврзани со вградува ње на дефинираните стандарди за пре ведувачи/толкувачи во законските регулативи за вработување од страна на ССОРД и нивно усвојување. Ун и в ер з и тет „ С в . Ки р и л и М ето ди ј “, Фи л о л о ш ки ф а кул тет „ Бл а же Ко н ески “ во С ко п ј е

Мониторинг и евалуација на проектот Мониторингот на активностите на проектот ќе се темели на целта на проектот и индикаторите на резултатите, дефинирани погоре. Монито рингот ќе го врши Проектниот одбор кој го со чинуваат раководителот на проектот и претставниците на Британската амбасада, ССОРД и Филолошкиот факултет „Блаже Конески“. Редовни посети и месечни средби за монитори рање ќе бидат договорени меѓу проектниот персонал од Британската амбасада и одговор ниот персонал од Британскиот совет во Маке донија, ССОРД и Филолошкиот факултет „Бла же Конески“. Еден месец по завршувањето на сите активно сти, раководителот на проектот ќе достави оценка за постигнувањето на индикаторите на успех до Британската амбасада. Извештаите за евалуација на проектот треба да бидат заврше ни два месеца по завршувањето на активнос тите.

Обврски на корисниците на проектот Секр ета р и ј а т з а сп р о в едув а ње н а О хр и дски от р а м ко в ен до го во р н а Реп убл и ка М а кедо н и ј а

Секретаријатот за спроведување на Охридски от рамковен договор се обврзува да ги преземе следните одговорности и должности за непре чено одвивање на активностите, кои се детално Универзитетски весник бр. 1 25

Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ и Фило лошкиот факултет „Блаже Конески“ во Скопје се обврзуваат да ги преземат следните одго ворности и должности за непречено одвивање на активностите, кои се детално прецизирани во Планот на активности во Проектниот документ (Анекс А), и тоа: 1. да номинираат лице – координатор на активностите; 2. да ја институционализираат обуката за континуиран професионален развој на преведувачите и толкувачите во држав ната и во јавната администрација; 3. да го институционализираат стандарди зираниот тест за преведувачи и толкува чи во државната и во јавната админи страција што ќе се изведува од страна на УКИМ, односно на Филолошкиот фа култет „Блаже Конески“ и кој ќе биде за должителен за сите службеници на ра ботното место преведувач/толкувач при нивното вработување. Со ова Факулте тот ќе стане првата и единствената ин ституција за подготовка на специјализи рани кадри за превод и толкување во др жавната и во јавната администрација во државата; 4. обуката и тестот да бидат институциона лизирани преку соработка на Катедрата за албански јазик со Катедрата за маке донски јазик и јужнословенски јазици на Филолошкиот факултет „Блаже Коне ски“, поконкретно од страна на соодветните стручњаци од двете катедри, обучени за оваа намена; 5. да обезбедат простории и опрема за спроведување на обуката во рамките на 15


проектот и со тоа да воспостават практика за сите идни кандидати.

2.

О б в р ски н а сп р о в едув а ч от н а п р о ектот

Британскиот совет во Македонија се обврзува да ги преземе следниве активности: 1. да номинира лице – координатор на активностите;

3.

да ги организира и да ги спроведе сите зацртани активности, според Планот на активности, вклучително и ангажирање стручни лица неопходни за нивна реали зација, а во навремена координација со корисниците на проектот; да врши надзор за навремено спроведување на сите зацртани активности од проектот и навремено да доставува из вештаи за проектот до Форин офисот.

План на активности на проектот с

Број

е

о

п

к

н

е

ј

д

ф е

Оп и с

а

т

т

о

к

а

в

на

в

е

о

е

е

н

р

ј

г

м

м

м

м

у

у

ј

де та л и

а м

п

на

- те н а

м

у

у

у

в

в

в

в

а

а

а

р

а кт и в

а кт и в -

а

н

л

с

р

р

р

р

р

р

р

и

н о ст

н о с та

ј

и

и

т

и

и

и

и

и

и

т

л

О п и с н а д е т а л и т е н а а кт и в н о с т а

Дефи н и ра ње и обука н а обуч ува ч и те од Фи л и л ош ки от фа кул тет „ Бл а же Кон ески “,

1.1

кои ќе ј а сп роведа т обука та за кон ти н уи ра н п рофеси он а л ен ра звој за п реведува ч и те и тол кува ч и те во држа вн а та и во ј а вн а та а дм и н и стра ци ј а

Обука на обучувачи од страна на експер ти од Велика Британија (4-6 професори од Катедрата за албански јазик и книжев ност и Катедрата за македонски јазик и јужнословенски јазици) Орга н и зи ра ње и н тен зи вн а обука за кон ти н уи ра н п рофеси он а л ен ра звој за 60 п реве дува ч и /тол кува ч и од Собра н и ето н а РМ , судови те, држа вн и те и н сти туци и и л ока л -

2.1

н и те вл а сти и п и л оти ра ње н а ста н да рди зи ра н и от тест за п реведува ч и и тол кува ч и во а дм и н и стра ци ј а та

Подготовка на наставни материјали за шесте предмети (курсеви) во рамки на обуката Одржување на обуката (вкупно 220 часа за 6 курса од обуката за континуиран професионален развој) Набавка на опрема за тестирање (2 диктофона за усниот дел од испитот) Тестирање на обучените преведувачи/ толкувачи – просторија и освежување ќе обезбеди Секретаријатот Доделување на серификатот за акредита ција на преведувачи и толкувачи во др жавната и во јавната администрација просторија и освежување ќе обезбеди Секретаријатот (Дебатна сала) П оддрш ка за и зготвува ње н а п отребн и те за кон ски и зм ен и п оврза н и со п роцедури те за вра бо тува ње н а п ри п а дн и ци те н а за едн и ци те та ка ш то ста н да рди зи ра н и от тест ќе би де за дол жи тел ен

3.1

16

п ри вра ботува ње н а п реведува ч и и тол кува ч и во а дм и н и стра ци ј а та (држа вн а и ј а вн а )

Универзитетски весник бр. 1 25


ДОГОВОР

ЗА НАУЧНО-ОБРАЗОВНА СОРАБОТКА м еѓу УН И ВЕРЗИ ТЕТОТ „ СВ. КИ РИ Л И М ЕТОДИ Ј “ ВО СКОП Ј Е, Р Е П УБ Л И КА М АКЕ Д О Н И Ј А

и УН И ВЕРЗИ ТЕТОТ ВО И СТОЧ Н О САРАЕВО, РЕП УБЛ И КА СРП СКА, БОСН А И ХЕРЦЕГОВИ Н А

Раководени од желбата за развивање и продлабочување на пријателските врски меѓу народите на двете земји, како и следејќи ја желбата и заедничкиот интерес за продолжување на меѓууниверзитетската соработка, двата уни верзитета изразуваат согласност за реализирање на размена во областа на образованието, науката и културата.

Член 1

Член 3

Соработката меѓу двата универзитета ќе се одвива во рамките на областите за стапени на двата универзитета.

Универзитетот-домаќин обезбедува соод ветни услови за студирање и научноистра жувачка работа за учесниците во размена та.

Член 2

Патните трошоци и трошоците за престој ги покрива универзитетот/факултетот што ги предлага учесниците во размената.

За успешна реализација на Договорот, двата универзитета се согласуваат сора ботката да се реализира преку следниве форми на размена, во зависност од рас положливите финансиски средства и со согласност на релевантните институции во соработката: • • • • • •

изработка на заеднички научноис тражувачки проекти; размена на визитинг-професори; размена на студенти; размена на лектори за одржување на предавања на јазиците на двете држави; организирање заеднички научноис тражувачки конференции и рабо тилници; размена на публикации, универзи тетски изданија и книги, како и со работка во областа на комуникацис ките мрежи.

Универзитетски весник бр. 1 25

Член 4 Двата универзитета заеднички ќе аплици раат до соодветните институции и органи зации на ЕУ со цел обезбедување сред ства и грантови во областите во кои е вос поставена соработка.

Член 5 Факултетите можат да воспоставуваат би латерална соработка така што реализа цијата ќе се остварува непосредно на фа култетите, според сопствени работни про грами договорени меѓу соодветните фа култети на двата универзитета и со претходно обезбедени средства.

17


Член 6

Член 8

Секој член од овој Договор може да биде изменет или отповикан по консултации и претходна заемна согласност од страна на двата универзитета.

Договорот се потпишува во шест еднакви примероци на македонски, босански и на англиски јазик, по три примероци за секој универзитет.

Член 7

Го потпишуваме овој Договор мотивирани од духот и принципите на академската размена и заемното разбирање и почитување.

Договорот се склучува за период од три години, со можност за продолжување, освен ако не се побара раскинување од страна на едниот или другиот универзитет во форма на писмено известување шест месеци пред истекувањето на Договорот.

УНИВЕРЗИТЕТ „СВ. КИРИЛ И М ЕТОДИЈ“ ВО СКОПЈЕ

УНИВЕРЗИТЕТ ВО И СТОЧНО САРАЕВО

РЕКТОР Проф. д-р Велимир Стојковски

РЕКТОР Проф. д-р Митар Новаковиќ - м а ј 2 01 2 -

Д-р

Борче

Да-

е роден во Скопје на 3.2.1955 година. Дипломирал на Правниот факултет во Скопје, каде што магистрирал во 1984 година, со одбрана на магистерската теза Односот поме-

ска и вонсобра-

. Во 1978 година бил избран за помлад асистент на Правниот факултет. Потоа следат изборите во звањата: асистент, доцент, ѓу управата и граѓавонреден проните , а во 1992 гофесор и редовен професор на научната област управCurriculum Vitae но право. Во Проф. д­р Борче Давитковски, периодот од декан на Правниот факултет 1996 до 2000 „Јустинијан Први“ година (во времетраење на два мандатни периода) бил дина и докторирал со одбрана продекан на Правниот факулна докторската дисертација: тет. Бил активно вклучен во Контрола над управата (собраниизведувањето на наставата, витковски

18

ниска)

како и во спрoведувањето на испитите по следниве научни дисциплини: управно право, јавна управа, теорија на управувачките системи, управно право – применета програма на правните студии на Правниот факултет; јавна управа на по-

В о р а м ки те н а п р о цеси те з а

ње и ф ун кци о н и р а ње н а Ун

М ето ди ј “ во С ко п ј е усо гл а с то о б р а з о в а н и е и С та т утот

в ер з и тетски в есн и к ги п р ет о р га н и н а еди н и ци те и п р и

в ер з и тетот. В о з а в и сн о ст о д н и те и а кт уел н и те н а ста н и ,

б и о гр а ф ски п о да то ци н а ед

ф а кул тети , о дн о сн о ди р ект

В о о во ј б р о ј го п р етста в ув а

Универзитетски весник бр. 1 25


литичките студии на Правниот факултет; еколошко право на Правниот факултет и на интердисциплинарните студии по животна средина на Машинскиот факултет во Скопје; управно право на Институтот за одбрана при Филозофскиот факултет во Скопје. Од 2004 до 2008 година бил раководител на постдипломските студии по правни и правнополитички студии на Правниот факултет. Исто така, бил ангажиран како визитинг-професор на интердисциплинарните студии по јавна администрација на Универзитетот во Битола и на Факултетот за општествени науки во Скопје. Покрај тоа, д-р Давитковски ги извршувал и следниве активности: студентски правобранител на Универзитетот „Св. Кирил и Методиј” (2001-2005); претседател на Бордот на директори на Телеком (20022004); член на Одборот за акредитација на високообразовни институции (2005); член на Правниот совет на Владата на РМ; член на Владин експертски тим за ограничување на дискреционите овластувања (2005-2006); од 2008 година бил декан на Правниот факултет, со реизбор во 2012 година; од 2010 година, член на Редакциски одбор на стручното списание „Хрватска јавна управа“;

од март 2011 година, член на Издавачкиот совет на стручното списание „Репрезент“ и од ноември 2011, член на Уредувачкиот одбор на стручното списание „РегИнфо“. Проф. д-р Борче Давитковски учествувал на 31 научен и стручен семинар и конференции, на 15 меѓународни и домашни проекти и стипендии, издал 4 универзитетски учебници, 8 монографски трудови, како и 46 статии објавени во домашни и меѓународни публикации. Автор е на преку 101 научeн труд, објавени во различни научни и стручни ревии во Република Македонија и во странство. Коавтор е на пет универзитетски учебници: „Управно право“ (1997), „Наука за управата“, „Еколошко право“ (1997), „Приватизацијата во светот“ и „Проблеми на управувањето“, како и коавтор на Коментарот на Законот за здруженија на граѓани и фондации. Во сите негови трудови кои главно го покриваат полето на управното право, посебен интерес се покажува кон: контролата над управата, односите помеѓу органите на управата и

граѓаните, судската контрола врз управата, организацијата на државната управа, локалната самоуправа, службеничкиот систем, односите помеѓу државните органи (парламентот, владата, управата и судството), а во последно време приватизацијата на јавниот сектор посебно го привлекува неговиот научен интерес. Во периодот од 1990, па наваму, за потребите на македонската Влада учествувал во многубројни работни групи за подготовка на повеќе од триесет работни верзии на различни законски текстови. Во поново време, особено место во неговиот научен интерес зазема еколошкото право и заштитата на животната средина. Раководел со комисиите за изработка на следниве позначајни закони: Закон за установи, Закон за организација и работа на органите на државната управа, Закон за Влада, Закон за општа управна постапка, Закон за управни спорови, Закон за државни службеници, Закон за здруженија на граѓани и фондации и др.

Проф. д­р Борче Давитковски, декан на Правниот факултет „Јустинијан Први“

ПРОГРАМА ЗА РАБОТА ЗА ПЕРИОДОТ 2012­2016 ГОДИНА

а и н тегр и р а н о деј ств ув а -

н и в ер з и тетот „ С в . Ки р и л и

сен и со З а ко н от з а в и со ко н а Ун и в ер з и тетот, во Ун и -

тста в ув а м е р а ко во дн и те

Основните правци во работењето на Правниот факултет „Јустинијан Први” во Скопје, во наредниот мандатен период, планирам да се оства­ руваат преку следниве активности:

др ужн и те ч л ен ки н а Ун и -

д о б ем н о ста н а со др жи во секо ј б р о ј о б ј а в ув а м е

ден и л и п о в еќе дека н и н а

то р и н а н а уч н и и н сти т ути .

аме

П ПР РО ОФ Ф.. Д Д--Р Р

Б БО ОР РЧ ЧЕ Е Д ДА АВ ВИ ИТ ТК КО ОВ ВС СК КИ И.

Универзитетски весник бр. 1 25

1.

СТУДЕНТИ

Согласно со новините во Законот за високото образование и Статутот на Универзитетот, ќе се обезбедат услови за учество на студентите во органите на управување на Факултетот (Наставно­научен совет, Де­ канатска управа, Студентски парламент) и на Универзитетот, како и услови за другите форми и облици на студентско организирање (не­ владини организации, Студентско радио, студентски весник, спортски активности, соработка со студенти и студентски организации од други факултети и сл.).

19


Ќе се приспособат простории во рамките на чи­ талната кои ќе бидат наменети за групно учење (5­ 10 студенти), пристап до бази на странски библио­ теки и списанија, како и пристап до линкови со домашна легислатива. Обезбедување услови за мобилност – престој на најмалку 50 студенти од Правниот факултет на универзитети надвор од земјата, како и обезбеду­ вање престој на ист број странски студенти (од прв, втор или трет циклус студии) на нашиот Факултет. И во следниот период, Факултетот ќе ги помага сите активности на студентите, и тоа нивните учества на домашни и меѓународни натпревари од областа на правото, политикологијата и новинар­ ските студии (каде што досега студентите секогаш освојуваа значајни места во конкуренција со ев­ ропски и светски факултети и универзитети), учество на ораторите на домашни и меѓународни ораторски средби, учество на студентските невла­ дини организации (ЕЛСА, AEGEE, Mакедонски политиколошки форум, Kлуб на оратори и сл.) на средби и натпревари од соодветната област, како и ќе обезбедува поддршка на најмасовните собири – спортските игри на кои учествуваат нашите сту­ денти и на кои во изминатиот период секогаш по­ стигнуваа врвни резултати. Заради остварување на студентските активности се планира просториите во скривницата на Факул­ тетот да се адаптираат за студентски клуб (со по­ вршина од 400 m2) каде што студентските органи­ зации ќе имаат сопствено катче за остварување на своите активности. Правниот факултет во рамките на кадровската по­ литика ќе прави напори како свој подмладок да ги ангажира најдобрите студенти од третиот циклус од сите три вида студиски програми.

курикулуми со кои ќе станеме единствени во др­ жавата со понуда која ќе овозможи профилирање кадри за различни професии. Во оваа смисла, би требало да се организираат заеднички постдип­ ломски студии од втор циклус (магистерски сту­ дии) со Економскиот, Фармацевтскиот, Медицин­ скиот, Филозофскиот и Правниот факултет, со што ќе ги постигнеме европските стандарди во оваа област. Исто така, треба да понудиме заед­ нички постдипломски студии од втор циклус (ма­ гистерски студии) со Економскиот факултет и Економскиот институт кои би се однесувале на менаџментот во правото, односно правото и еко­ номијата, што во последниве декади е тренд на повеќе високообразовни институции во Западна Европа.

2. НАСТАВНО – ОБРАЗОВНА ДЕЈНОСТ

20

Надоградување на системот на евалуација во смисла на преминување во следната фаза за спро­ ведување на т.н. “Евалуација 360 C“, односно секој (наставник, соработник, студент, декан, Деканат­ ска управа, вработен во Стручната и администра­ тивна служба), од секого да биде евалуиран. Исто така, ќе се спроведе и евалуација на вториот цик­ лус на сите три вида студии (правни, политички и новинарство), како и евалуација на докторските студии, којашто би се извршила во координација со Школата за докторски студии формирана при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје. Во рамките на вториот циклус студии од сите три вида студиски програми, потребно е да се изврши окрупнување и димензионирање на постојните насоки со што студиите од вториот циклус (маги­ стерските студии) би станале поатрактивни, како за студентите што завршиле на Правниот факул­ тет (правни, политички и новинарски студии), така и за студентите што завршиле прв циклус на другите правни факултети, факултети за политич­ ки студии, новинарство, но и факултети од други­ те сродни општествени науки. Треба да се формираат заеднички постдипломски студии од втор циклус (магистерски студии), кои ќе понудат атрактивни и интердисциплинарни

Треба да се воведат кратки специјалистички студии (30 ЕКТС) врз основа на кои би се добивал додаток на дипломата, а кои студии се интересни за разни подобласти од правото, политикологија­ та и новинарството и кои ќе бидат во функција на потребите на државните органи и службеници, јавните службеници, претставниците од јавните претпријатија, локалната самоуправа, бизнис­за­ едницата, дипломатијата и сл. Во следниот период, Правниот факултет треба активно да се вклучи во реализацијата на обуките кои треба да се спроведуваат на државните и на јавните службеници и обуки поодделно по раз­ лични сектори. За оваа цел, треба да се склучат меморандуми, односно договори за соработка со Универзитетски весник бр. 1 25


соодветните министерства каде што, врз основа на изготвени курикулуми од наша страна, би се спроведувала обуката за потребите на соодветните министерства и други заинтересирани органи. Во рамките на развивањето на третиот циклус (докторски студии) треба да се изготват програми за регионални докторски студии како студии од трет циклус кои би се реализирале со останатите правни факултети на Балканот (користејќи ја мре­ жата на SEELS), со што Правниот факултет и на третиот циклус би привлекол студенти од со­ седните земји, па и пошироко. Исто така, би мо­ жело да се организираат докторски студии и со другите универзитети од Западна Европа, како и со соодветни јавни и приватни универзитети од Република Македонија кои не ги исполнуваат

условите за докторски студии, а заради континуи­ тет на образованието би сакале да ги насочат нив­ ните студенти да продолжат со студии од третиот циклус на Правниот факултет во Скопје. Во имплементацијата на наставата од првиот и вториот циклус задолжително треба да се корис­ тат двете судници (кривичната и граѓанската) со што практичната настава на студентите ќе се спро­ ведува во просториите на Правниот факултет од страна на наставниците и соработниците на Факултетот, како и од страна на истакнати судии, обвинители, адвокати, извршители, нотари и сл., кои по повик би се вклучиле во изведувањето на практичната настава во овие простории. Судници­ те ќе овозможат успешно симулирање судења,

Универзитетски весник бр. 1 25

moot court, како и вежби со role­play. Треба да се изврши и надоградба на постојниот ЕКТС, со што сите три образовни циклуси би биле вмрежени во еден систем и каде што секој студент ќе има електронско досие кое ќе се надградува со неговото запишување на вториот, односно на тре­ тиот циклус студии. Правниот факултет ќе се грижи за обезбедувањето подмладок по заминувањето во пензија на наши професори, со што ќе се одржува потребниот ква­ литет на наставниот и соработничкиот кадар.

3. ИЗДАВАЧКА ДЕЈНОСТ

Продолжување и развој на веќе воспоставената богата соработка со домашни, а пред се, странски универзитети/правни факултети, во правец на мобилност на кадри и студенти, размена на лите­ ратура, заедничко издавање на учебничка и друга литература и сл. Во рамките на оваа активност, се планира Факултетот задолжително да се јави како соиздавач (практика веќе позната на европските универзитети) на некое реномирано меѓународно стручно списание од областа на правото, полити­ колошките и новинарските науки, со што ќе се зголемат можностите на наставниот кадар да објавуваат трудови во странски списанија како една од битните референци за избор во повисоко звање согласно со новите законски прописи. Постојното електронско списание на Правниот факултет, Iustinianus Primus Law Review (http://www.law­review.mk/), кое е формирано во 2009, а првиот број е издаден во 2010 година и кое ги исполнува сите стандарди на меѓународно на­ учно списание конечно да добие статус на списа­ ние со фактор на влијание. Истата заложба се од­ несува и на Годишникот на Правниот факултет, како и на другите зборници чијшто издавач ќе биде Правниот факултет, кои ќе ги исполнуваат меѓународните стандарди за научни списанија. Интегрирање на издавачката дејност на Факулте­ тот со единствената издавачка дејност на Универ­ зитетот, како и објавување на заеднички учебници и учебни помагала со други државни и приватни правни факултети во земјава и во странство.

4. БИБЛИОТЕКА

Комплетна реорганизација на работата на Биб­ лиотеката на Правниот факултет „Јустинијан Пр­ ви“ во Скопје. Се планира збогатување на библио­ течниот фонд, а книгите да се извадат од депоата и физички и визуелно да станат достапни за студентите, соработниците и наставниците. Потребно е да се надгради постојниот електронски предметен регистар на библиотечниот фонд на Правниот факултет, со што ќе се овозможи след­ ната фаза на интегрирање на Библиотеката во ин­ тегрираниот библиотечен систем на Универзи­ тетот, пошироко со Универзитетската библиотека и вмрежување со странски библиотеки, како и студентите да можат он­лајн да се поврзуваат со Библиотеката.

21


5. АДМИНИСТРАТИВНА СЛУЖБА НА ФАКУЛТЕТОТ

Интегрирање на Службата за студентски прашања со Канцеларијата за ЕКТС, со што тие ќе станат дел од единствената Стручна и административна служба на Факултетот и составен дел од Канцела­ ријата за ЕКТС при УКИМ. Трансформирање и димензионирање на постој­ ната администрација, согласно со потребите на трите вида студии од првиот, вториот и третиот циклус на Правниот факултет „Јустинијан Први“, како и нејзино интегрирање во единствената Стручна и административна служба на Универ­ зитетот.

циуми (посебно во FP­7) и соработка во заеднички проекти со сите истакнати научни институции од земјава и од странство.

22

Основната заложба за развој на оваа активност се состои во учество на Факултетот во колку што е можно поголем број апликативни проекти во земјава и во странство, со што досегашното пое­ динечно ангажирање на нашиот кадар во оваа дејност ќе се интегрира во рамките на широката апликативна дејност на Факултетот и Универзи­ тетот.

8. РАБОТА НА ОРГАНИТЕ НА ПРАВНИОТ

6. НАУЧНОИСТРАЖУВАЧКА ДЕЈНОСТ

Продолжување и развој на постојните научноис­ тражувачки проекти на Правниот факултет, како и започнување на нови проекти, како во рамките на Правниот факултет, така и во рамките на интегрираната научноистражувачка дејност на Универзитетот, апликации за проекти во Мини­ стерството за образование и наука на Република Македонија, Министерството за правда, Мини­ стерството за информатичко општество и админи­ страција и други министерства во зависност од областа на истражување. Ќе бидат искористени можностите за аплицирање и добивање средства и поддршка за научноистра­ жувачки проекти, како ТЕМПУС, ЕРАЗМУС, вклу­ чување во меѓународни истражувачки конзор­

7. АПЛИКАТИВНА ДЕЈНОСТ

• •

ФАКУЛТЕТ „ЈУСТИНИЈАН ПРВИ“

Појдовни принципи на работа на сите органи и тела на Факултетот ќе бидат транспарентноста и отчетноста. Заложбите на деканот ќе бидат во правец на до­ следна примена на сите правни акти за работа на органите и телата на Факултетот, а особено до­ следна примена на Деловникот за работа на На­ ставно­научниот совет.

Универзитетски весник бр. 1 25


9. НАГРАДУВАЊЕ НА ВРАБОТЕНИТЕ И •

КАДРОВСКИ ПРОЕКЦИИ

Наградувањето на вработените се планира да се остварува целосно во согласност со Правилникот за плати на Правниот факултет, односно да се спроведе негова реална имплементација, со исто­ времено правење напори за зголемување на пла­ тите (пред се од сопствените приходи), согласно со новата положба што Правниот факултет ќе ја има во рамките на УКИМ. За остварување на оваа цел, потребно е формирање на нови организациони форми на дејствување на Правниот факултет усо­ гласени со Законот за високото образование и тоа како во рамките на УКИМ, така и надвор од него, со што ќе се отвори можност за посамостојно располагање со сопстве­ ните средства заради подобрување на матери­ јалната положба на вра­ ботените и развојот на Факултетот. И во иднина ќе се про­ должи со практиката на финансирањето на сите активности на вработе­ ните на Факултетот (плата, учество во на­ учноистражувачки про­ екти, ангажман на вто­ риот и третиот циклус на студии, како и исплата на хонорарите за учество во редакција и авторски хонорари за веќе објаве­ ните зборници и збор­ ниците што ќе се обја­ вуваат во иднина). И во иднина, Правниот факултет ќе продолжи со практиката за регулира­ ње на статусот на преос­ танатите 9 соработници (нивната бројка кога стапив на должност во 2008 година изнесуваше 21) со цел да засноваат работен однос согласно со законската регулати­ ва.

Врз основа на сето погоре истакнато, неспорен е фактот дека во наредниот четиригодишен период, Правниот факултет треба да се преструктурира соглас­ но со правната регулатива. Тоа значи изготвување и усогласување на нормативни акти на Правниот фа­ култет, како и донесување на низа акти со кои ќе се операционализираат интегрираните функции на Уни­ верзитетот, но притоа задржувајќи ги законските функции на Правниот факултет. Согласно со новата правна положба на Правниот факултет, со ограничен статутарен субјективитет (без својство на правно Универзитетски весник бр. 1 25

10. ИНВЕСТИЦИИ

Факултетот ќе се стреми согласно со измената на постојниот детален урбанистички план, доколку се обезбедат средства од буџетот или од меѓуна­ родни донатори, да изгради две крила (згради), при што секое од нив би се простирало на повр­ шина од 3000 m2, а во кои би се сместиле работ­ ните простории, амфитеатри и предавални за потребите на политичките студии и студиите по новинарство, а кои крила (згради) ќе бидат поврзани со постојната зграда на Факултетот.

лице), ќе мора да се продолжи со создавањето нови односи помеѓу Правниот факултет и органите и телата на УКИМ, во кои, за жал, Факултетот и во иднина ќе нема правни можности за целосно самостојно дејству­ вање.Се надевам дека со доследно извршување на обврските во правец на афирмација на Правниот фа­ култет во рамките на УКИМ, државата и пошироко, ќе обезбедиме соодветна положба, со која Правниот фа­ култет „Јустинијан Први“ и во иднина ќе остане еден од бастионите во развојот на правната, политиколош­ ката и новинарската наука во Република Македонија.

23


Универ зитет „Св. Кирил и Методиј “ бул. Крсте Мисирков б.б., 1 000 Скопје, Македонија : +389 2 3 293 293 : +389 2 3 293 202 : ukim@ukim.edu.mk : www.ukim.edu.mk

Univerzitetski vesnik br. 131  

Univerzitetski vesnik br. 131

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you