accent
Spelling
Werkschrift 2 Correctiesleutel Maarten Dumoulin
Coรถrdinatie Jan Seys Pieter Van Biervliet
Met medewerking van Annelore Tanghe Filip Casier Herlinde Roose Myriam Monstrey Peter Willems Stijn Storme
Tijd voor Taal accent – - Spelling Spelling 22 - werkschrift - werkschrift correctiesleutel - Z-schrift - Z-schrift correctiesleutel - stappenblok - Z-blok - handleiding met cd - oefenkaarten - wandplaten Tijd voor Taal accent – Spelling – Werkschrift 2 correctiesleutel Maarten Dumoulin met medewerking van: Filip Casier, Myriam Monstrey, Herlinde Roose, Stijn Storme, Annelore Tanghe, Peter Willems Coördinatie: Jan Seys, Pieter Van Biervliet Omslag: Nancy Kers Illustraties: Madeleine van der Raad Lay-out: CAT, Lieve Lenaerts Zetwerk: Lieve Lenaerts
Fotokopieerapparaten zijn algemeen verspreid en vele mensen maken er haast onnadenkend gebruik van voor allerlei doeleinden. Jammer genoeg ontstaan boeken niet met hetzelfde gemak als kopieën Boeken samenstellen kost veel inzet, tijd en geld. De vergoeding van de auteurs en van iedereen die bij het maken en verhandelen van boeken betrokken is, komt voort uit de verkoop van die boeken. In België beschermt de auteurswet de rechten van die mensen. Wanneer u van boeken of van gedeelten eruit zonder toestemming kopieën maakt, buiten de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen, ontneemt u hen dus een stuk van die vergoeding. Daarom vragen auteurs en uitgevers u beschermde teksten niet zonder schriftelijke toelating te kopiëren buiten de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen. Verdere informatie over kopieerrechten en de wetgeving met betrekking tot reproductie vindt u op www.reprobel.be.
De uitgever heeft ernaar gestreefd de relevante auteursrechten te regelen volgens de wettelijke bepalingen. Diegenen die desondanks menen zekere rechten te kunnen doen gelden, wordt verzocht zich tot de uitgever te melden.
© Uitgeverij Van In, Wommelgem, 2013 Alle rechten voorbehouden. Behoudens de uitdrukkelijk bij wet bepaalde uitzonderingen mag niets uit deze uitgave worden vermenigvuldigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, op welke wijze ook, zonder de voorafgaande en schriftelijke toestemming van de uitgever.
Eerste druk, derde bijdruk 2015 ISBN 978-90-306-5596-1 D/2013/0078/8 Art.nr. 513805/04 NUR 191
Letterpakket
v
a r
f m
oo
g o
e
uu
h
n
aa
i
p
t
ie
s d
k
l
ui
w
z
ee
oe
b
eu
Juist spellen begint bij goed luisteren. Als je letters of woorden wil schrijven, volg dan de stappen van de spellingkaart.
1
2
luister of kijk
herhaal en onthoud
3
schrijf
4
controleer Zie spellingweter 1.
1
Schrijf 20 letters uit het letterpakket op. Zeg ze eerst hardop voor je ze schrijft.
.
.
.
eigen invulling .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
. 3
Tijd voor Taal accent 2
Kijk naar de tekening en vul aan. Schrijf daarna het woord volledig.
aa
k
m. . n
.
maan tak ie
3
k. at
bier
.
wiel
kat
.
oe
k. .
huis
.
.
aa
vuur raam .
w
.
.
oo
.
p. t
.
pet s
.
u
.
koe e
r. . m
b b b eu eu eu w w w g g g oo oo oo u u u g
.
ui
h. . s
v. uur
Schrijf de letter(s) driemaal over. b eu
.
4
.
.
b. . r
.
w. iel
ta .
sss ie ie ie ie
.
Teken je hoofd en schrijf drie keer je voornaam, zonder fouten.
.
eigen invulling
. . 5
Schrijf ook je familienaam.
.
eigen invulling
Klaar? Maak de oefening op blz. 59. Zet eerst een kruisje. 4
Woordpakket 1
tien
de man
de vis hij gaat
dus
een er
de deur
het vuur de heer
het
ik won de zee
het net de zoon
de
de soep
nee me af
Die woorden schreef je al in het eerste leerjaar. Enkele woorden hebben een doffe klinker. Die doffe klinker schrijf je zo: het, een, er, je, de, te, me, we, ze. Op het einde van een woord schrijf je nooit v. Er zijn ook woorden met ee achteraan, zoals nee en zee. ee op het einde van een woord schrijf je altijd dubbel! Zie spellingweter 2, 23.
1
Schrijf alle woorden van het woordpakket.
. . . . .
tien het een me zee
. . . . .
man dus deur net nee vis vuur won zoon gaat er heer de soep af .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
5
Tijd voor Taal accent 2
3
Kleur de juiste letter en schrijf het woord twee keer. z t . oep . aat . g s
.
z oon . s
.
d eur t
.
w on v
.
. . .
soep zoon deur won
v uur . f t ien v
.
s ee z
.
gaat gaat vuur vuur tien tien zee zee . .
Kies uit: de, het, me, er, een. Schrijf de zin over. Vergeet het leesteken niet.
er
.
zit een poes op
.
bank.
me
niet zo goed.
ik voel me niet zo goed.
het .
de
er zit een poes op de bank.
ik voel
4
soep zoon deur won
lijkt wel
een
wonder.
het lijkt wel een wonder.
Schrijf deze woorden in de juiste pot: of, dak, loop, wiel, ze, in, mee, we. 2 letters
. .
of ze in we
3 letters
.
.
.
.
dak mee
4 letters
. .
loop wiel
Klaar? Maak de oefening op blz. 59. Zet eerst een kruisje. 6
Woordpakket 2
de knal
het spook
ik stop
hij staat
de ster
stuk
de spin
de steen
het (de) snoep
de stam
ik speel
het stuur
smal
wij staan de knop
het spel de knoop
ik steek de stoel
ik snik
Woorden met een dubbel kopje Begint het woord met een dubbel kopje? Dat kun je soms moeilijk horen. Als je het woord in letters hakt, dan hoor je dat beter.
s t am Zie spellingweter 7.
1
Schrijf de woorden van het woordpakket bij het passende kopje. kn-
sp-
sn-
st-
knal spel snik stuk knop spin snoep stam knoop speel stop spook smal staan steek
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
sm-
.
ster steen stuur staat stoel 7
Tijd voor Taal accent Luister goed en schrijf alleen het kopje op. 1 . 5 .
3 . 7 .
st st
st st
4 . 8 .
Zoek het woord dat bij de tekening past. Hak het eerst en plak het dan. Kijk naar het voorbeeld.
.
s t e e n steen
.
s n o e p snoep
.
s t e r ster
.
s t u u r stuur
.
s t o e l stoel
.
.
s p i n spin
.
.
.
.
.
knoop knoop
.
.
spook spook
.
.
Zoek bij elk kopje een woord dat niet in het woordpakket staat. knspsmsnst-
eigen invulling .
n
o
snel
.
i
stof
.
k
Klaar? Maak de oefening op blz. 60. Zet eerst een kruisje. 8
p
.
.
f
knap
e l
.
a
p
n
Vind je deze woorden?
.
t
.
t
. 5
6 .
kn st
s
4
2 .
s
3
kn sp
s
2
stip
Woordpakket 3
het vlees
ik kroop
de fles
de tram ik bleef
de brief
groen
slim
ik zwom ik zweet
ik sliep
druk
de groep
dwaas
de broek
de gleuf
de kleur
plus
zwaar
broer
Woorden met een dubbel kopje Begint het woord met een dubbel kopje? Dat kun je soms moeilijk horen. Als je het woord in letters hakt, dan hoor je dat beter. Tip: zw-woorden Er bestaan veel zw-woorden: zwaan, zweet ‌ Er zijn geen woorden met sw-.
1
Zie spellingweter 7.
Schrijf de pakketwoorden bij het juiste kopje. zw-
. . .
br-
gr-
tr-
zwom brief slim groep tram zwaar broek sliep groen zweet broer .
.
.
.
.
.
.
.
kr-
.
sl-
pl-
bl-
dr-
vl-
kroop bleef plus druk vlees .
.
dw-
.
gl-
kl-
.
fl-
dwaas kleur gleuf fles
.
.
.
.
9
Tijd voor Taal accent 2
Maak de woorden los. Schrijf eerst alle letters. Schrijf dan de woorden.
s l i e p kroop vlees gleuf druk sliep kroop vlees gleuf druk 3
4
.
.
.
.
.
.
.
De kopjes hangen aan een staart. Schrijf de woorden op. tr •
• aar
zw •
• eur
br •
• us
dw •
• oek
pl •
• aas
kl •
• am
. . .
tram zwaar broek
. . .
dwaas plus kleur
Kijk naar de tekening. Maak het woord volledig en schrijf het op.
br
. 5
.
zw eep
il
pl as
bl oes
vl oer
bril zweep plas bloes vloer .
.
.
.
Vul het woord in de zin aan. Schrijf de zin over. Vergeet het leesteken niet. Oom Jan heeft zw
art
haar.
oom Jan heeft zwart haar. .
Er is een br
ug
over die beek.
er is een brug over die beek. .
Klaar? Maak de oefening op blz. 60. Zet eerst een kruisje. 10
Woordpakket 4
de muis
het luik
de uil
uit
de buik
de spuit
de kuil
het huis
het stuur
lui
de kleur
ik kruip
ruim
de fluit
bruin
de snuit
het fruit
de tuin
de gleuf
vuil
Woorden met ui Schrijf de ui juist: eerst de u en dan de i. Zet het puntje op de i.
uil
Als je voor de ui een b, een v of een w hebt, verbind de letters dan ook goed. Zie spellingweter 8.
1
Hak en plak 15 woorden van het woordpakket. Maak de letters los en hang ze weer in elkaar. Kijk naar het voorbeeld.
bijvoorbeeld:
snuit snuit muis muis fluit fluit spuit spuit luik luik uil uil kuil kuil uit uit buik buik kruip kruip lui lui kleur kleur vuil vuil stuur stuur huis huis spuit spuit
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
s n uit
11
Tijd voor Taal accent 2
Onderstreep de pakketwoorden in de zin. Duid aan wie de zin zegt. Schrijf de zin nog eens over, met punt. Ik ben gek op een verse muis.
O een boom O een dokter
O een muis O een kat
O een boom O een dokter
O een muis O een kat
O een boom O een dokter
O een muis O een kat
O een boom O een dokter
O een muis O een kat
ik ben gek op een verse muis.
.
Mijn blaadjes zijn bruin en vallen af.
mijn blaadjes zijn bruin en vallen af.
.
Ik kruip vlug in mijn hol.
ik kruip vlug in mijn hol.
.
Ik geef je nog een spuit.
ik geef je nog een spuit.
.
Schrijf het woord twee keer. buil .
.
ui
u i ui
Kleur de ui-tjes die juist zijn. Ze kunnen wel ondersteboven staan, maar de ui begint altijd met u.
ui 5
vuil .
ui
4
.
u i
3
Drie woorden van het woordpakket hebben geen ui. Kies er een. Maak dan een zin waarin het woord zit.
.
.
eigen invulling
Klaar? Maak de oefening op blz. 61. Zet eerst een kruisje. 12
Woordpakket 5
het ei
ziek
ik zei
de geit de trein
niet
de reis
wie
lief
klein
het bier
de friet
tien
ik zie
de klei
ik sliep
het plein
diep mei
de wei
Woorden met ei of ie Je hoort goed het verschil tussen de ei van trein en de ie van tien. Denk aan deze zinnen als je de woorden juist wil schrijven: De ei begint met een eitje. De ie lijkt op 10. 10 Denk ook aan het ie-beest.
ie
ei
Schrijf de ei net als in trein, en de ie net als in tien.
1
Zie spellingweter 5, 15.
Schrijf de woorden van het woordpakket. Schrijf ze bij de juiste letters.
ie
10 . . . . .
ziek niet zie lief wie
. . . . .
bier diep friet tien sliep
. . . . .
ei zei geit reis klein
ei . . . . .
plein trein klei mei wei 13
Tijd voor Taal accent 2
3
Schrijf de twee zinnen over. Vergeet het leesteken niet.
De ei begint met een eitje. De ie lijkt op 10.
De ei begint met een eitje
.
De ie lijkt op 10.
.
Maak de woorden in de vlaggen los en schrijf ze op.
ei n n e t i eitr
. . .
4
ziep l i n t e i e fr
nm e i w ie trei
ei trein niet
. . .
trein mei wie
. . .
friet zie plein
Zoek een woord bij elke rebus. Bij een rebus kijk je eerst naar de prent. In je hoofd vervang je de prent door een woord. Soms moet je nog een paar letters bijvoegen, weglaten of vervangen. Kijk eerst naar het voorbeeld.
–l
.
wie
a = ie
.
aa = ei
–p+s
f=p
ziek trein reis diep .
.
.
Klaar? Maak de oefening op blz. 61. Zet eerst een kruisje. 14
Woordpakket 6
mee
ja
zo
de knie
de trui
nee
de fee
wie
de zee
nu
twee
de ma
de tweede
de slee
de pa
meegaan
meedoen
ik sta
ik ga
drie
Woorden met op het einde a, u, o, ie, ui of ee Op het einde van een woord schrijf je a, u of o enkel, net als in ga, zo, nu. Op het einde van een woord schrijf je ee wel dubbel, net als in twee. Als het woord een deel is van een ander woord, schrijf je het ook dubbel, net als in meedoen, meegaan en tweede. Woorden met ie of ui achteraan schrijf je gewoon met ie of ui. Zie spellingweter 23, 24.
1
Schrijf de woorden van het woordpakket in het juiste huis.
-ee
twee ga tweede mee slee ja ma knie nee fee zee meedoen zo nu pa wie meegaan sta trui drie .
-a
.
.
.
.
. . .
.
-o
.
.
-u
.
.
-ie
.
-ui
. .
. .
.
.
15
Tijd voor Taal accent 2
Vul aan met passende woorden uit het woordpakket. Deze woorden schrijf je net als ga: .
ja ma pa sta tweede meegaan .
.
Deze woorden schrijf je net als meedoen: .
3
.
Schrijf de zinnen over. Vervang de tekeningen door een woord uit het pakket. Zou ik met die
.
durven
.
aan.
ik doe een dikke trui aan
Ik ga met
.
?
zou ik met die fee durven meegaan?
Ik doe een dikke
4
.
en
naar
.
ik ga met pa en ma naar zee.
Lees de woorden van rechts naar links en schrijf ze dan goed op. eipeoj
.
un
orue
oz
joepie nu olie euro zo sla hoera tweede vlo lui .
als
.
eilo
.
areoh
.
.
edeewt
.
.
olv
.
iul
.
Klaar? Maak de oefening op blz. 62. Zet eerst een kruisje. 16
Woordpakket 7
de hulp
als
ons
de arm
duurt
het dorp
elf
iets
paars
hij voelt de film
de fiets
erg de hals
de beurt
ik hielp
de melk
eens
hij zoekt
juist
Woorden met een dubbel staartje Heb je op het einde van het woord een dubbel staartje? Dat kun je vaak moeilijk horen. Als je het woord hakt of plakt, hoor je dat beter. Tip: l en r zijn kleefletters. Je hoort iets, maar je schrijft niets. Er mag geen letter tussen!
1
melk
dorp Zie spellingweter 7.
Zoveel verschillende staarten. Schrijf de pakketwoorden bij het juiste staartje. -ls
. .
-ts
-ns
.
.
.
.
.
.
.
.
-kt
-lt
arm zoekt voelt .
-lf
.
-rt
als iets hulp beurt ons hals fiets hielp duurt eens -rm
.
-lp
elf
.
-rp
.
-rg
.
-st
erg
-lm
.
-rs
film -lk
dorp juist paars melk .
.
.
17
Tijd voor Taal accent 2
Luister naar de woorden. Hak en plak! Het eerste woord staat er al.
i e t s iets dorp dorp duurt duurt elf elf film film hulp hulp erg erg melk melk zoekt zoekt
3
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
Zoek een passende staart voor de eekhoorn. Verbind met een lijn. rt
o
ns
a beu
4
lp
ha
lk
me
ls
hie
ls
Vul de zinnen aan met staartjes en schrijf ze over. Voel ee
ns
aan mijn a
rm .
Voel eens aan mijn arm. .
Ik hie
lp
je met die fie
ts
te rijden.
Ik hielp je met die fiets te rijden. . 5
Zoek de woorden in deze schelp, maak ze los en schrijf ze op. en s rtm o v lk
a tla rs
m e es
. .
volk meest laars film buurt mens .
.
.
.
bu film u
Het is goed als je weinig fouten schrijft en ook net schrijft. Kijk hoe je schreef bij oefening 5. Heb je veel fouten? O nee O ĂŠĂŠn O een paar O veel Werkte je net? O ja O nogal O nee Wat vind je nu van je werk?
Klaar? Maak de oefening op blz. 62. Zet eerst een kruisje. 18
Woordpakket 8
ik zei
hij
mijn mei
klein het ei
de prijs
de trein
blij
wij
vrij
het plein
ik bijt
de reis
hij kijkt
fijn
ik blijf de wei
zij het einde
Woorden met ei of ij Je kunt niet horen of een woord met ei of ij geschreven wordt. Je moet het dus onthouden. Als een woord in het ei-lied komt, dan schrijf je het met een ei. Een ei zoals in ei begint met een eitje! Vandaag leg ik een ei, zei de kip en ze legde een prachtexemplaar. Ze keek ernaar en dacht: ‘k zag al vaak zo’n ei, maar ik weet niet goed meer waar. Ze nam haar rugzak en vertrok. Ze zocht de wereld rond. Elk woordje werd goed onderzocht tot ze heel wat eitjes vond. Ik ga op reis met de trein, zei de meid van het plein. In mei zoekt een geit klei in haar eigen wei. Het is geen geheim. Je vindt op de heide geen kleine kei, ook geen boot met een zeil. Einde.
ei schrijf je net als in trein. ij schrijf je net als in blij.
1
Zie spellingweter 15, 16.
Vul het ei-lied aan met de ei-woorden die je in het tweede leerjaar moet kennen. Ik ga op
reis
plein wei kleine
. In
zei meid mei geit klei eigen geheim heide kei zeil Einde met de
. Het is geen
trein
,
de
zoekt een
van het
in haar
. Je vindt op de
, ook geen boot met een
geen
.
19
Tijd voor Taal accent 2
Schrijf de woorden van het woordpakket in de juiste kast.
ei
ij
zei klein mei wei ei reis plein trein einde 3
hij wij zij bijt fijn mijn blij vrij blijf prijs kijkt
Verbind de tekstballonnen met de spreker en schrijf de zinnen over. Deze wei is van mij!
Ik reis vandaag nog terug met de trein.
Bij mij is de prijs voor een ei heel laag.
deze wei is van mij! bij mij is de prijs voor een ei heel laag. ik reis vandaag nog terug met de trein.
. . . 4
Zoek in dit woordrooster acht woorden met ei of ij en schrijf ze op. A P K M I J N
V L K L E I N
R E T R E I N
I I A O C S F
J N S T A H I
M E I O U U J
N B L I J F N
. .
vrij plein fijn klein trein mei .
.
.
.
.
.
Klaar? Maak de oefening op blz. 63. Zet eerst een kruisje. 20
mijn blijf
Woordpakket 9
mooi
de haai
mooier saai
zij gooit
hij groeit
nooit
hij draait
ik draai
ik gooi
wij draaien de kooien
de vlooien
ik groei de koeien
mooie
taai
de kooi
oei jullie gooien
Woorden met aai, ooi of oei Eigenlijk is het eenvoudig. Aai, ooi, oei schrijf je altijd aai, ooi, oei. Luister ook naar het spellied. Schrijf aai net als in haai. Schrijf ooi net als in kooi. Schrijf oei net als in groei.
1
Zie spellingweter 9.
Schrijf de woorden van het woordpakket bij de juiste klank. ooi
mooi gooit vlooien mooier gooi
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
aai
oei
kooi haai groeit nooit draai groei kooien saai koeien mooie draaien oei gooien draait taai .
.
.
.
.
.
.
.
. .
21
Tijd voor Taal accent 2
Luister naar het spellied en vul de strofe over aai, ooi en oei aan.
aai ooi i j
Als je woorden met een .
of .
dan schrijf je op ’t einde geen .
maar een . en die moet daar altijd blijven.
Kleur de vier pakketwoorden. Schrijf ze twee keer.
i a a
kooien
s
saai saai
4
moet schrijven,
dr a a i e n
3
oei
of met een .
.
.
.
.
o r g
kooien draaien groeit kooien draaien groeit .
.
.
.
Lees de brief. Onderstreep de woorden met aai, ooi en oei. Schrijf de brief zo goed mogelijk over. Beste oma,
Beste oma,
Morgen werk ik in de dierentuin. Ik verzorg de haaien en de krokodil. Die zit in een kooi. Ik mag niets tegen zijn kop gooien. Want oei, dan wordt hij kwaad!
Morgen werk ik in de dierentuin. Ik verzorg de haaien en de krokodil. Die zit in een kooi. Ik mag niets tegen zijn kop gooien. Want oei, dan wordt hij kwaad!
Groeten, Tom
Groeten, Tom
Wat vind jij leuk aan de brief van Tom? O De brief van Tom is goed geschreven. O Tom schrijft een brief zonder fouten. O Tom vertelt in de brief over wat hij zal doen. O Tom is beleefd in zijn brief.
Klaar? Maak de oefening op blz. 63. Zet eerst een kruisje. 22
t i e
Woordpakket 10
jij groeide
wij geeuwen
de sneeuw
ik gloei
nieuwe
wij gooiden
nieuw
de kraai
ik geeuw
de kraaien
saaie
de leeuw
jullie groeien
ik draaide het hooi ik gooide
de leeuwen wij draaiden
wij gloeien de mooiste
Woorden met eeuw en ieuw Het is heel eenvoudig: eeuw en ieuw schrijf je altijd eeuw en ieuw Luister en zing het spellied. Schrijf de eeuw net als in leeuw. Schrijf de ieuw net als in nieuw.
1
Zie spellingweter 10.
Stop de pakketwoorden in de juiste doos.
Ooi, aai en oei schrijf je altijd ooi, aai en oei!
geeuw leeuw sneeuw aai
saaie draaide draaiden kraaien kraai
eeuw
geeuwen leeuwen
ooi
hooi gooide gooiden mooiste
ieuw
nieuw nieuwe
oei
groeien groeide gloeien gloei 23
Tijd voor Taal accent 2
Luister naar het spellied en vul de strofe over eeuw en ieuw verder aan. In leeuw hoor je eeuw en in nieuw hoor je ieuw. Onthoud hoe je ‘t schrijven moet. Je
schrijft een u net voor de w
en dan pas schrijf je ’t goed.
Vervang het cijfer door letters en schrijf de woorden twee keer op. 1 = eeuw g1 sn1 n2 kr3 gr5en
3 = aai
geeuw geeuw sneeuw sneeuw nieuw nieuw kraai kraai groeien groeien
g1en dr3de g4de l1en gl5
4 = ooi
5 = oei
geeuwen geeuwen draaide draaide gooide gooide leeuwen leeuwen gloei gloei
Allemaal aai-, ooi-, oei-, eeuw- en ieuw-woorden door elkaar. Er zijn er tien. Schrijf ze op.
i a ra
f
ste
4
2 = ieuw
w u e e
m
nieuw
3
i o o
h
taai koeien nieuwste meeuw draait roeiboot sneeuwbal hooi groeit fraai Klaar? Maak de oefening op blz. 64. Zet eerst een kruisje. 24
Woordpakket 11
de stroom
ik schiet
de schok de schuur
hij schreeuwt
de schoen
hij schrikt
de schat
de straf
het schijnt
de school
ik sprak de streep
scheen
de straat
het schip ik schreef
zij schrijft
hij spreekt
hij schopt
Woorden met moeilijke kopjes Als je goed luistert, hoor je het verschil: sch, schr, str, spr. Schrijf de woorden met sch net als schat. Schrijf de woorden met schr net als schreef. Schrijf de woorden met str net als straat. Schrijf de woorden met spr net als sprak.
Zie spellingweter 11.
1
De klanksorteermachine zet woorden op de juiste plaats. Schrijf de woorden op: schok, spreekt, schreeuwt, stroom, schoen, sprak, straat, schrikt, straf, schrijft, schuur, schopt, streep.
schok schoen schuur schopt sch
schreeuwt schrikt schrijft schr
stroom straat straf streep str
spreekt sprak spr 25
Tijd voor Taal accent 2
Schrijf de woorden van het pakket op die je in deze auto vindt. Doorstreep het woord in de zoekauto. p w s t r a f w s c h a t b s t r a a t o k c w n u l h w s t r e e p c s l o f t s c h u u r k m r a u f u e s c h i j n t c s t r o o m d u j n m d z h s i p s c h o p t s c h r i j f t d m s c h e e n s c h o k n d s p r e e k t s c h r e e u w t p s c h r i k t i w j f m d v r s c h o o l p s c h i e t x n r a t k v
straf schat straat streep schuur schijnt stroom schopt schrijft scheen schok spreekt schreeuwt schrikt school schiet schoen sprak schip Welk woord van het woordpakket staat niet in de auto? schreef 3
Maak de zinnen los met een punt. Schrijf de zinnen dan op.
.
.
het schip zonk in de zee ik duik naar het schip er ligt nog een schat in
Het schip zonk in de zee. Ik duik naar het schip. Er ligt nog een schat in.
Klaar? Maak de oefening op blz. 64. Zet eerst een kruisje. 26
Woordpakket 12
het begin
liefst
het geweer
het geheim ik vertel
zwart
de flits
de plaats
het bezoek
de dorst
hij bestaat
je blijft
gelijk sterk
zij durft
de broers het verdriet
het verhaal
hij steekt
hij helpt
Woorden met ver, be, ge ver, be en ge schrijf je met een e. We noemen die e een doffe e. Schrijf woorden met ver net als verdriet. Schrijf woorden met be net als begin. Schrijf woorden met ge net als gelijk.
Zie spellingweter 12.
Let op voor woorden met een moeilijke staart. Als je het woord hakt, hoor je het beter.
1
Schrijf alle woorden in de juiste struik. dubbel kopje en dubbel staartje
blijft broer steekt zwart flits plaats ge sterk geheim gelijk moeilijke geweer staart be
begin bestaat bezoek
ver
verdriet verhaal vertel
dorst helpt durft liefst
27
Tijd voor Taal accent 2
Zoek de kopjes en staartjes die bij elkaar horen en schrijf de woorden. be do ge blij
bestaat dorst gelijk blijft
3
stee lie he du
rst staat ft lijk
ge fli ver be
fst lpt rft kt
steekt liefst helpt durft
zw st pl br
ts gin heim driet
geheim flits verdriet begin
zwart sterk plaats broers
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
Dit stukje komt uit het boek Een knoert van een fiets. Kleur de ge-, ver- en be-woorden. Schrijf die woorden naast het verhaal. ‘Wat maak je?’, vraagt Knoert.
.
‘Een vliegding’, fluistert zijn vader en hij legt zijn vinger op zijn lippen. ‘Het is nog geheim.’
.
Hij gaat bij de schets staan en geeft uitleg. … Knoert begrijpt helemaal niets van het verhaal. ‘Waarom moet het zo ingewikkeld?’, vraagt hij. ‘Je kunt toch ook gewoon een vliegfiets maken? De fiets heb je al, nu alleen de vleugels nog.’ Knoert ziet zichzelf al door de lucht fietsen ‘Eureka!’, roept zijn vader verrukt.
. . .
geheim begrijpt verhaal gewoon verrukt
Uit: Een knoert van een fiets, Mirjam Mous en Marjan Koudijs, De leesbox, Van In
4
Maak een nieuwe zin met een van de gevonden woorden.
.
eigen invulling
Klaar? Maak de oefening op blz. 65. Zet eerst een kruisje. 28
erk oers art aats
Woordpakket 13
luid
het bloed het veld
het bed het hart
breed
de grond
goedkoop
de brandweer de ramp
de vriend
de draad
de tent
ik sluit
ik heb
hard
rood
het zwembad
het hoofd
het strand
Woorden met d of t en b of p achteraan d of t? b of p? Je moet het woord verlengen. Woorden met een eind-b schrijf je net als heb. Woorden met een eind-p schrijf je net als pop. Woorden met een eind-d schrijf je net als hond. Woorden met een eind-t schrijf je net als tent.
Verlengen!
e en er
Zie spellingweter 25.
1
Hak en plak. Noteer de woorden per soort. Kleur telkens de eindletter. woorden met d achteraan
bed luid bloed breed draad hard veld
bed luid bloed breed draad hard veld
woorden met p achteraan
grond vriend (brandweer hoofd zwembad rood strand
woorden met t achteraan
ramp ramp tent goedkoop goedkoop h a r t sluit woorden met b achteraan
heb
grond vriend brandweer) hoofd zwembad rood strand tent hart sluit
heb 29
Tijd voor Taal accent 2
d of t? Verleng de woorden. Controleer in het woordpakket of je de woorden goed hebt. bloe
.
d
ten
bloed
.
d
3
slui
.
d
vel
.
tent
t
vrien
veld
.
.
be
sluit roo
vriend
t
.
d
rood
bed
d d
har
.
hard
Schrijf de zinnen over en vul de woorden aan waar dat nodig is: d of t of b of p. Dat kin
d slaat met zijn vuis t
tegen mijn tan
d.
Dat kind slaat met zijn vuist tegen mijn tand. Ligt die spin doo
d
in haar web?
Ligt die spin dood in haar web? d
d
op de gron
t
niet meer klopt, is dat een ram
Ik val har
.
Ik val hard op de grond. Als je har
p.
Als je hart niet meer klopt, is dat een ramp.
4
Zoek nu zelf vijf woorden met een eind-d en vijf woorden met een eind-t. Maak dan een zin met minstens twee van die woorden. met d: .
.
.
.
met t:
eigen. invulling . .
.
Klaar? Maak de oefening op blz. 65. Zet eerst een kruisje. 30
. .
Woordpakket 14
het einde
zij vielen
de vijfde
luide
de weide
de keuken
de deuren
wij riepen
fijne
wijde
bruine
goede
groene
hij huilde
leuke
de heide
juiste
diepe rijke
mijn moeke
Woorden met een doffe klinker Heel veel woorden hebben een klinker met een doffe klank. Die klinker schrijven we bijna altijd met een e. Woorden met een doffe klinker achteraan schrijf je net als einde. Woorden met een doffe klinker en een n schrijf je net als jongen. Zie spellingweter 13.
In dit woordpakket tref je ook woorden met ei of ij aan. Als je een woord in het ei-lied hoort of op de ei-plaat ziet, dan schrijf je het met een ei. Zie spellingweter 15, 16.
1
Maak met de letters een woord uit het woordpakket. Schrijf het woord dan op en kleur de doffe klinker. v ie n e l
e b
n ui r
e
d g oe
d e
w
ei w
e
ij d
vielen bruine goede weide wijde .
.
ui s
j e
.
e
t
l
.
n
d ui
eu d r e
.
n e
k
k
p
eu
e ie d
juiste luide deuren keuken diepe
.
.
.
.
.
31
Tijd voor Taal accent 2
Hak en plak alle woorden van het woordpakket. Maak de letters los en hang ze weer aan elkaar. Kijk naar het voorbeeld.
einde vielen weide fijne groene vijfde wijde keuken huilde juiste luide
3
einde vielen weide fijne groene vijfde wijde keuken huilde juiste luide
deuren bruine leuke diepe riepen heide goede rijke moeke
deuren bruine leuke diepe riepen heide goede rijke moeke
Vul in: ei, ij, ui, eu, ie of oe en maak telkens twee woorden. b ? ken
d ? ren
k ? ken
d ? ken
eigen invulling v ? ren
4
w ? de
r ? pen
Maak een zin waarin drie woorden van het woordpakket zitten. Vergeet het leesteken niet.
eigen invulling
Klaar? Maak de oefening op blz. 66. Zet eerst een kruisje. 32
kr ? ken
Woordpakket 15
hij denkt
de vingers
hij klonk ik breng
de drank de bank
het ding
de plank
ik dank
hij brengt
wij drinken
jonge
links
ik sprong
de slang
ik spring
bang de winkel
wij vangen
eng
Woorden met nk of ng Het verschil tussen nk en ng kun je meestal horen. nk schrijf je altijd nk! (zonder g) Pas op! ngt of nkt? Doe de t weg en verleng! Woorden met ng schrijf je net als ring. Woorden met nk schrijf je net als bank.
Zie spellingweter 14.
Vanaf dit woordpakket schrijven we altijd op enkele lijntjes. Dat lukt je wel! Probeer je handschrift even goed te verzorgen. 1
Schrijf de woorden van het woordpakket. Schrijf ze bij de juiste letters. ng
vingers bang jonge slang brengt eng sprong vangen spring breng ding
nk
denkt drank winkel dank links drinken klonk bank plank 33
Tijd voor Taal accent 2
Vul dit briefje aan met nk en ng. Schrijf de woorden met nk en ng over. Lieve mama,
nk dri nk
Da
Dank drinken. denk breng drankje
je omdat je me daarnet fruitsap liet en. Ik de
vind. Ik bre
ng
nk
dat ik je daarom nog liever
je straks een glaasje wijn.
Mag ik dan nog een dra
nk
je?
Groetjes van Eva 3
Kijk naar de tekening. Vul het woord aan met ng of nk. Schrijf het woord daarna op.
ga
ng
gang sla
ng
slang vi
ng ers
vingers 4
Vul de zinnen aan. Ik denk aan jou. Jij d
jo
ng en
jongen ri
ng en
ringen pla
nk
plank enkt
a
nk er
kli
anker ta
klink
ng en
tangen pi
wi
zi
pink
ng en
zingen pringt
Klaar? Maak de oefening op blz. 66. Zet eerst een kruisje. 34
nk els
winkels
nk
aan mij. Ik spring op jou. Jij s
nk
op mij.
Woordpakket 16
ik zou
de pauw
het goud
oud
de saus
het hout
het gebouw
de vrouwen
nou
de fout
de paus
jou
de auto
de vrouw
flauw jouw
stout
de ouders
blauwe
koud
Woorden met ou of au Je kunt niet horen of een woord met ou of au geschreven wordt. Je moet dat onthouden. Als een woord in het au-lied komt, dan schrijf je het met een au. Ook de au-strip helpt je. Au! Wat doet dat pijn! Wat doet dat pijn! Al die woorden in mijn hoofd. Alle woorden met een au stop ik vandaag in mijn hersenpan. Laura heeft de auto van de paus met blauwe saus overgoten. Ze pikte ook een veer van een mooie pauw, dat vond iedereen wel flauw!
Woorden met ou schrijf je net als kous. Woorden met au schrijf je net als saus.
1
Zie spellingweter 17, 18.
Schrijf alle woorden van het woordpakket bij de passende tekening.
saus flauw paus auto pauw blauwe
jou zou stout gebouw ouders vrouw vrouwen
nou oud fout goud hout jouw koud 35
Tijd voor Taal accent 2
Vul het au-lied aan. Au! Wat doet dat pijn! Wat doet dat pijn! Al die woorden in mijn hoofd. Alle woorden met een au stop ik vandaag in mijn hersenpan.
auto van de paus saus overgoten. met blauwe Ze pikte ook een veer van een mooie pauw , dat vond iedereen wel flauw ! Waarom leren we dit liedje? Zo weten we dat de woorden, die in het liedje zitten met au worden geschreven. Laura heeft de
3
Maak de woorden los en schrijf ze dan op.
o r u v w t u blauwn o s t r s e d ouou stout
vrouw
blauw
nou
ouders
saus
oud
fout
flauw
paus
zou
pauw
koud
hout
goud
sausoudfoutflau wpaus
zoupauwkoudho utgoud
4
Denk na. Vul dan au of ou in en schrijf het woord.
au tobaan autobaan
ou d stokoud stok
au s kaassaus kaass
Klaar? Maak de oefening op blz. 67. Zet eerst een kruisje. 36
Woordpakket 17
het varken
de bergen
de sleutel ik wandel
buiten de wortel
de duivel
de duivels de winter
kleiner
de hoofden
de morgen
dieper
de sleutels
ik luister
vroeger
de vleugels
anders
de tijgers
de moeders
Woorden met een doffe klinker Ook de woordstukjes en, er, ers, el en els hebben een doffe klank, net als in jongen, duivel(s), meester(s). De doffe klinker schrijven we bijna altijd met een e. Zie spellingweter 13.
1
Hak en plak de woorden. Kijk naar het voorbeeld. Tel het aantal letters en schrijf de woorden op een goede plaats. 6 letters
varken bergen bu i t e n wi n t e r mo r g e n di eper wa n d e l wo r t e l du i v e l ande r s 8 letters
varken bergen buiten winter morgen dieper wandel wortel duivel anders
sleut els v l e ug e l s
7 letters
du i v e l kle ine hoo f d e sleut e t i jger luist e vroege mo e d e r
s duivels r kleiner n hoofden l sleutel s tijgers r luister r vroeger s moeders
sleutels vleugels 37
Tijd voor Taal accent 2
Vul het kruiswoordraadsel met letters aan.
t
i
j g e r s l e
v v
o r
t k e e w a n d e l i e p
k
3
l e r
m
o i n e r
g e
u s i m t v r o e g e r r e e l
el mant els keld er keld ers
l
e u
t e l
e r
d
b e r g e n r a n d e r s
mantel mantels kelder kelders
er/en uier/uien prent en prenten venst er venster venst ers vensters ui
en poppen luister luist er spiegel spiegel spieg els spiegels popp
Maak een vraag met twee woorden van het woordpakket. Vergeet het leesteken niet.
eigen invulling
. Klaar? Maak de oefening op blz. 67. Zet eerst een kruisje. 38
t
s
Zoek een passende staart en schrijf het woord nog eens helemaal. Kies uit: en, el, els, er, ers. Schrijf altijd een ander woord. mant
4
h o o f d e n l d u i v e l s w u i d b u i t e n
w
a r
l e u g e l t
Korte klank - Lange klank - Andere klank
Ken je alle korte, lange en andere klanken? Met je lippen, je mond en je neus maak je klanken. Er zijn drie soorten klanken: - korte klanken: die kleuren we altijd groen (a, e, i, o, u); - lange klanken: die duiden we aan met rood (aa, ee, oo, uu); - alle andere klanken: die blijven wit. Onthoud die kleuren goed. Wat nog belangrijker is: onthoud de drie soorten klanken. Deze week schrijven we niet veel, maar moeten we wel heel goed luisteren. Zie spellingweter 20, 22.
1
Schrijf hieronder in elke kerstbal een soort klank. Kleur dan de bal in de passende kleur. EĂŠn kerstbal moet je niet kleuren, want die blijft wit.
groen
rood korte klank
lange klank
andere klank
39
Tijd voor Taal accent 2
Je meester of juf laat vijf klanken horen. Kleur het vakje groen als je een korte klank hoort. De andere vakjes laat je wit. 1
3
2
rood
groen
4
5
3
4
2
groen
3
rood
rood
5
4
5
Luister naar de klanken van juf of meester. Kleur dan de scherven in de juiste kleur.
groen
n
groe
en o r g
en gro
rood
groen
groen
roo
d
Klaar? Maak de oefening op blz. 68. Zet eerst een kruisje. 40
groen
Je meester of juf laat vijf klanken horen. Kleur het vakje groen als je een korte klank hoort en rood als je een lange klank hoort. De andere vakjes laat je wit. 1
5
3
Je meester of juf laat vijf klanken horen. Kleur het vakje rood als je een lange klank hoort. De andere vakjes laat je wit. 1
4
2
rood
Woordpakket 18
de nachten
hij legt
hij vliegt jij ligt
de vlucht
ik zucht
acht
hij draagt
het gezicht
hij jaagt
zij volgt
de kracht
slecht
de bocht jij zegt
Woorden met gt of cht
jij krijgt
dicht
zij lacht
de lichten zij vraagt
Let op! De kip ligt in het hok, legt een ei en zegt tok tok.
gt of cht? ja
cht
nee
gt
korte klank?
Woorden met cht schrijf je net als gezicht. Woorden met gt schrijf je net als jaagt. 1
Zie spellingweter 26.
Schrijf de woorden van het woordpakket in het juiste boek op het juiste blad. gt cht
nachten acht vlucht gezicht zucht lacht
bocht kracht slecht dicht lichten
legt volgt vliegt krijgt draagt
ligt jaagt zegt vraagt
41
Tijd voor Taal accent 2
Beantwoord deze vragen over de regel. Wanneer schrijf je in een woord cht?
na een korte klank
Bij drie woorden heb je een korte klank en toch schrijf je gt. Welke woorden zijn dat?
ligt
legt
zegt
Met welk rijmpje kun je die woorden goed onthouden?
De kip ligt in het hok, legt een ei en zegt toktok.
3
Een muisje heeft aan de kaas geknabbeld! Maak de pakketwoorden weer volledig en schrijf ze op. vlu
vraa vol
gezi
draa
vlucht gezicht lacht
zu bo
la
4
ze le di
sle
volgt draagt vraagt
bocht slecht zegt
Maak van de tekst hieronder een mooie brief. Vul aan met gt of cht. Beste Aida, Als je la
dan
voel ik me blij. Ik vind je e
lief. Ik bra
een pakje voor je mee. Het li
in je bank.
Groetjes van Milan
Beste Aida, als je lacht dan voel ik me blij. Ik vind je echt lief. Ik bracht een pakje voor je mee. Het ligt in je bank. Groetjes van Milan
Klaar? Maak de oefening op blz. 68. Zet eerst een kruisje. 42
legt dicht zucht
Woordpakket 19
de kippen
wij zwemmen
de ratten zij missen
de potten
wij kennen wij wassen
zij zullen
gekke
witte
binnen
zij kunnen
de messen de zakken
alle
zij liggen
jullie
de bossen
wij stoppen
de sokken
Belangrijke woorden! Klankgroepen zijn woordstukjes die je gemakkelijk kunt meeklappen. Klinkers zijn de letters van het alfabet die je kunt roepen: a, e, i, o, u, (y). Medeklinkers zijn de letters van het alfabet die je niet kunt roepen.
Zo moet je verdubbelen. Ik luister naar het einde van de klankgroep.
ik
ik 1 klinker en 2 medeklinkers
korte klank
Zatte vette kippen stoppen bussen
verdubbelen
GROEN Zie spellingweter 27.
1
Schrijf alle woorden van het woordpakket. Kijk goed naar het aantal letters.
kippen zwemmen potten binnen bossen
ratten kennen witte kunnen alle
missen wassen messen liggen stoppen
zullen gekke zakken jullie sokken 43
Tijd voor Taal accent 2
Vul de zin aan. Kies uit: bossen, jullie, stoppen, zwemmen, kippen, wassen, zakken. Schrijf de zin over.
bossen leven geen wolven meer. In onze bossen leven geen wolven meer. Ik kan al tien meter zwemmen . Ik kan al tien meter zwemmen. Kunnen die kippen dan nooit buiten lopen? Kunnen die kippen dan nooit buiten lopen? Ik kan niet stoppen omdat mijn remmen stuk zijn. Ik kan niet stoppen omdat mijn remmen stuk zijn. In onze
3
4
Zoek telkens een rijmwoord.
eigen invulling
allen
vissen
rokken
zwemmen
zakken
zotte
kennen
petten
zullen
Onderstreep in de tekst de woorden met een verdubbeling. Schrijf die woorden nog eens onderaan op. Pa rat is vroeg op vandaag. Ma is druk in de weer. Ze kreeg wel vijftien rattenjongen, denkt Pa. Hij kruipt boven op de berg en zoekt hapjes voor Ma. Een stukje ei, een restje worst, een koolblad en een schilletje. Ma rat schrokt alles op. Dan neemt ze een duik in de beek. De berg geeft eten genoeg. Er wordt elke dag een volle emmer met restjes op gegooid. De jongen groeien vlug. Ze hollen door de gangen. Ze verstoppen zich in de kamers. Ze spelen op en rond de berg. En als ze te smerig zijn, jaagt Pa rat hen naar de beek.
rattenjongen schilletje
volle emmer
Uit: Het kasteel, Anne Wyckmans en Ina Hallemans, Van In
hollen verstoppen
Klaar? Maak de oefening op blz. 69. Zet eerst een kruisje. 44
Woordpakket 20
tussen
de remmen
de bussen
alles
de vissen
wij klimmen
zij trekken
wij willen
zij kloppen
de modder
de poppen
de appel
jullie rennen
jullie winnen
de zussen
wij zeggen
alleen
zij stappen
de stokken
zij zetten
Zo moet je verdubbelen Ik luister naar het einde van de klankgroep.
ik
ik 1 klinker en 2 medeklinkers
korte klank
verdubbelen
Zatte vette kippen stoppen bussen GROEN Zie spellingweter 27.
1
Schrijf alle pakketwoorden over bij het passende kapstokwoord. zatte
vette
remmen rennen trekken zeggen zetten
alles stappen appel alleen kippen
willen vissen winnen klimmen
stoppen
kloppen modder poppen stokken
bussen
tussen bussen zussen 45
Tijd voor Taal accent 2
Hak de woorden van het woordpakket. Schrijf de letters in de vakjes. 5 letters
a l l e s a p p e l
6 letters
hak hak hak!
6 letters
t u s s e n r e m m e n w i l l e n r e n n e n b u s s e n v i s s e n m o d d e r w i n n e n
a l l e e n p o p p e n z u s s e n z e g g e n z e t t e n 7 letters
k l o p p e n k l i m m e n s t a p p e n t r e k k e n s t o k k e n
3
Kleur in elk woord in oefening 2 de dubbele medeklinkers. Kleur de klinker ervoor groen.
4
Vul in de volgende tekst passende medeklinkers in. Schrijf dan alle woorden met twee medeklinkers nog eens op. De struisvogel is de grootste nog levende vogel op aarde. De ko
pp en van de ma nn etjes
steken twee meter boven de grond uit. Door zijn lange poten kan een struisvogel tot zestig kilometer per uur re
nn
en.
koppen mannetjes rennen trappen
Met die poten kan hij ook geweldige tra
pp en uitdelen.
Klaar? Maak de oefening op blz. 69. Zet eerst een kruisje. 46
Woordpakket 21
het oog
de boog
de mug ik leg
ik krijg
echt een slag
de nacht
hij kocht
pech
ik zorg
de berg
ik lach
ik volg
zacht
de dwerg
zich
het licht
ik sloeg
recht
Let op! De kip ligt in het hok, legt een ei en zegt tok tok.
Woorden met gt of cht gt of cht? ja
cht
nee
gt
korte klank?
Woorden met cht schrijf je net als gezicht. Woorden met gt schrijf je net als jaagt.
Zie spellingweter 26.
Woorden met g of ch g of ch? Je schrijft meestal g! Pech, lach en zich zijn drie woorden met ch die we moeten onthouden. Woorden met ch schrijf je net als zich. Woorden met g schrijf je net als weg. 1
pech
lach
zich
Zie spellingweter 19.
Maak de woordslangen los en schrijf de woorden op.
kochtmug oogberg zachtsloegkrijgleg
oog berg kocht mug zacht sloeg krijg leg gdwerglachp a l s h c i z echna
t h c i l t chtech
zich slag dwerg lach pech nacht echt licht
47
Tijd voor Taal accent 2
g of ch? Vul een pakketwoord in en schrijf de zin over.
Krijg jij ook soms de slappe lach ? Krijg jij ook soms de slappe lach? mug vloog in mijn oog . Die Die mug vloog in mijn oog. Ik raak met mijn fiets tot op de top van die berg . Ik raak met mijn fiets tot op de top van die berg. Nu heb ik weer pech ! Nu heb ik weer pech! Ik de pijl terug bij de leg boog . Ik leg de pijl terug bij de boog. 3
Vul in: g, ch, gt, cht.
cht . Op die bru g staat een dwer g . Hij le gt een pakje weer we g . op een bank. Hij la cht wat raar en gaat vlu g . Hij doet no g altijd raar. A cht minuten later komt hij terug . Wat is hier aan de hand? Hij pakt het pakje en haast zich weer weg Het is na
4
Zoek een woord met ch, g, cht of gt en schrijf het in de hokjes. De eerste letter staat er al.
eigen invulling
d d
z
k
v l
b
e t
Klaar? Maak de oefening op blz. 70. Zet eerst een kruisje. 48
Woordpakket 22
de apen
dure
de buren
duren
de beker de dame
de tafel
het water
de bomen
grote
de muren
zeven
wij lopen
de kamers het teken
de uren
de ezel de vogels
de deken
over
Zo moet je verenkelen Ik luister naar het einde van de klankgroep.
ik
ik 1 klinker en 1 medeklinker
lange klank
verenkelen
Apen zweven over muren ROOD Zie spellingweter 27.
1
Schrijf de pakketwoorden bij het passende kapstokwoord.
apen
dame kamers tafel water apen
zweven
beker deken ezel teken zeven
over
bomen grote lopen over vogels
muren
buren dure duren muren uren 49
Tijd voor Taal accent 2
Hak alle woorden van het woordpakket. Schrijf alle letters in de vakjes. 5 letters 4 letters 5 letters
b e k e r t a f e l b o m e n m u r e n l o p e n t e k e n b u r e n w a t e r g r o t e z e v e n d u r e n d e k e n 6 letters k a m e r s v o g e l s
a p e n d u r e d a m e e z e l u r e n o v e r
3
Kleur in elk woord van oefening 2 de verenkeling rood.
4
Schrijf bij elk woord vijf passende woorden met een verenkeling. apen zweven over muren
eigen invulling
5
Jens durft wel eens stout zijn. Hij schreef een korte brief. Zoek de woorden met een verenkeling en schrijf ze op. Voor wie is de brief bedoeld? Kleur de ontvanger. Geachte heer, Ik laat u weten dat mijn zoon Jens vandaag en de volgende dagen geen huiswerk moet maken. Wilt u daar rekening mee houden? Ik dank u. Met beleefde groeten Jens, de papa van Jens
weten
dagen
maken rekening
dokter Sofie bakker Bert meester Maarten juf Natalie
Klaar? Maak de oefening op blz. 70. Zet eerst een kruisje. 50
deze olie
Woordpakket 23
wij roepen
de bakker
de maanden de koppen zij zullen
de scholen
mager dikke
wij bellen
zij spelen het konijn
de schapen
deze
de dwergen de olie
de poorten
negen
wij duiken
de vuren
de lampen
Verdubbelen en verenkelen ik
ik 1 klinker en 2 medeklinkers
Ik luister naar het einde van de klankgroep.
korte klank
verdubbelen
ik
ik 1 klinker en 1 medeklinker
lange klank
verenkelen
ik
ik
andere klank
gewoon
Zatte vette kippen stoppen bussen GROEN
Apen zweven over muren ROOD
Zieke schilders moeten genoeg rusten omdat ...
Tip Hoor je na de klinker twee verschillende medeklinkers, dan doe je dus ook gewoon.
Zie spellingweter 27.
1
Hak en plak de woorden van het woordpakket.
4 letters
d e z e deze o l i e olie 5 letters m a g e r mager n e g e n negen d i k k e dikke v u r e n vuren 6 letters r o e p e n roepen b a k k e r bakker b e l l e n bellen s p e l e n spelen
6 letters
k o p p e n k o n i j n d u i k e n z u l l e n l a m p e n
koppen konijn duiken zullen lampen
7 letters
s c h o l e n scholen m a a n d e n maanden d w e r g e n dwergen s c h a p e n schapen p o o r t e n poorten 51
Tijd voor Taal accent 2
Zet de woorden van het woordpakket bij de passende onthoudzin. Zieke schilders Zatte, vette kippen Apen zweven over moeten genoeg stoppen bussen. muren. rusten omdat … verdubbelen verenkelen gewoon
bakker bellen dikke koppen zullen
3
konijn scholen deze mager spelen olie schapen vuren negen
dwergen roepen maanden duiken poorten lampen
Lees de tekst. Kleur in de tekst woorden met een verdubbeling (groen) en woorden met een verenkeling (rood). Schrijf ze dan nog eens over. ‘Pak de bel met je hand’, roept opa. Abel pakt snel de kauwgom beet. Voor hij het weet, hangt hij hoog in de lucht. ‘Wat een vaart’, gilt opa. Hij vliegt naast Abel. Zijn broek wappert om zijn benen. Abel is nu helemaal wakker. Ze vliegen razendsnel. ‘Kunnen we niet wat trager?’, roept hij. ‘Fietsen!’, beveelt opa en spartelt door de lucht. Abels knieën gaan nu ook op en neer. En ja, ze gaan een stuk langzamer. Ze zweven boven huizen, bomen en straten.
opa Abel opa Abel wappert benen Abel helemaal wakker razendsnel Kunnen trager opa Abels langzamer zweven boven bomen straten
uit: Een ongewone opa, Brigitte Minne en Fleur van der Weel, Leesbox, Van In
4
Zoek een woord met een verenkeling, een woord met een verdubbeling en een woord met een andere klank. Maak er een zin mee.
eigen invulling Klaar? Maak de oefening op blz. 71. Zet eerst een kruisje. 52
Woordpakket 24
blauw
ik heb
de hoed
saai
wij kruipen
hij volgt
de pech
leeg
nieuw
de leeuw
nooit
de bocht
hij groeit
de schoenen het plein
de euro
het gebouw de vijfde
ik vergeet ik schrijf
Kies een goede weg als je woorden juist wilt schrijven.
1
De hoorweg
De onthoudweg
De regelweg
De net-als-weg
Als je goed luistert, dan hoor je hoe je het woord moet schrijven.
Deze weg gebruik je als je het woord moet onthouden. We gebruiken hem bij ei/ij, ou/au en g/ch.
Als je de regel goed toepast, dan vind je hoe je het woord moet schrijven.
Deze weg gebruik je als je het woord schrijft zoals een ander woord dat je wel al kent.
Klap de woorden en schrijf ze in de juiste zak. woorden met woorden met ĂŠĂŠn klankgroep twee klankgroepen
blauw heb bocht nooit pech hoed plein schrijf leeuw leeg volgt groeit nieuw saai
schoenen euro kruipen vergeet gebouw vijfde
53
Tijd voor Taal accent 2
Schrijf het woord over en zet een kring rond de wegen die je bij het schrijven van dat woord volgt. volgt leeuw vijfde leeg vergeet kruipen schrijf hoed schoenen heb
3
volgt leeuw vijfde leeg vergeet kruipen schrijf hoed schoenen heb
saai groeit groeit plein plein gebouw gebouw pech pech euro euro nooit nooit bocht bocht nieuw nieuw blauw blauw saai
Lees de tekst. Kleur in de tekst woorden met een verdubbeling (groen) en woorden met een verenkeling (rood). Schrijf de woorden dan over. Op onze kinderboerderij vind je deze dieren: koeien, konijnen, een varken, een lama en een pony.
deze, konijnen, lama, pony. Breng mee voor de avondwandeling: een dikke trui, een zaklamp, laarzen of wandelschoenen.
avondwandeling, dikke 4
Zoek bij elk woord twee woorden met dezelfde moeilijkheid. blauw
eigen invulling
leeuw
saai
plein
bocht
hoed
Klaar? Maak de oefening op blz. 71. Zet eerst een kruisje. 54
Woordpakket 25
de regen
de geuren
zij blijven de zomer
zure de duinen
wij speelden
de appels
wij geven
de paarden
zij snoepen
de soorten
open
de spiegel
zij trekken
wij kunnen
de poppen
de geiten
de haren
jullie zitten
Verdubbelen en verenkelen ik
ik 1 klinker en 2 medeklinkers
Ik luister naar het einde van de klankgroep.
korte klank
verdubbelen
ik
ik 1 klinker en 1 medeklinker
lange klank
verenkelen
ik
ik
andere klank
gewoon
Zatte vette kippen stoppen bussen GROEN
Apen zweven over muren ROOD
Zieke schilders moeten genoeg rusten omdat ...
Tip Hoor je na de klinker twee verschillende medeklinkers, dan doe je dus ook gewoon.
Zie spellingweter 27.
1
Schrijf de pakketwoorden in de juiste kolom. Apen zweven over muren
Zatte, vette kippen stoppen bussen
geven zure haren open regen zomer
appels kunnen poppen trekken zitten
Zieke schilders moeten genoeg rusten omdat ‌
blijven spiegel paarden duinen soorten
geiten speelden geuren snoepen
55
Tijd voor Taal accent 2
Zoek alle pakketwoorden in het woordrooster. Doorstreep ze en schrijf ze op. APPELS GEVEN ZURE BLIJVEN
SPIEGEL PAARDEN KUNNEN HAREN
DUINEN SOORTEN POPPEN OPEN
GEITEN SPEELDEN TREKKEN REGEN
GEUREN ZITTEN ZOMER SNOEPEN
B F H Z I T T E N T S O E U F M E K J L L T R E K K E N C N Z O M E R D Z U R E I R P J P O P P E N J S R D S A O B A O J S J T T Q P W U O P N B K G X P S W Z V P S P I E G E L J A O Y U E T V G H U E S J L K Y S B N J A E S N I C N C S E N U P X U L D S R O R P R N T M Q O A T M C C D G S P E E L D E N E E D X Y H L J B Y E E S Z R E G E N E N N U M G A B O M R D A G E U R E N S R V Z I K L R O C T S P P U H U K K W A T K U N O P E N Z C J I P O I K M O Q O G E V E N B N G L D Q U E E O L P Y L F R C F N M Z M J K M H T L M L P F Y A V X W H N K A D V W V D R S O O R T E N U T U X T L B O B
appels geven zure blijven
3
duinen soorten poppen open
geuren zitten zomer snoepen
geiten speelden trekken regen
Kleur de woorden met een verenkeling rood en die met een verdubbeling groen. Woorden met een andere klank blijven wit. dorpen
dromen
alle
hoger
uren
beker
worsten
4
spiegel paarden kunnen haren
kraaien
buren
vullen
winnen
buiken
Vul dit mopje aan met passende medeklinkers. Er zi
tt
en twee bana
“Hé, ga eens recht li
n
en in bed, zegt de ene te
gg en.”
g
en de andere:
Klaar? Maak de oefening op blz. 72. Zet eerst een kruisje. 56
Woordpakket 26
de brandweer
een vrijdag
de koeien hij zucht
nieuwe
het strand
hij vliegt
hij kruipt de ouders
de weide
de ingang
de haai de auto
omhoog
de bank
hij denkt
zij hangt ik lach
mooie de schreeuw
De juiste weg Gebruik een goede weg als je woorden schrijft.
Hoofdletters Als je een naam en een adres goed wil schrijven, gebruik je hoofdletters voor je naam en voornaam, voor de straatnaam en de plaatsnaam. Doe het zoals in dit voorbeeld.
Suzi Vandamat 4 Kasteelstra e 8000Brugg
1
Schrijf de woorden van het woordpakket.
brandweer vrijdag kruipt haai hangt koeien nieuwe
ouders auto lach zucht strand weide omhoog
mooie vliegt ingang bank denkt schreeuw 57
Tijd voor Taal accent 2
Schrijf het woord over en zet een kring rond de wegen die je bij het schrijven van het woord volgt. haai strand bank vliegt ouders
3
haai strand bank vliegt ouders
weide denkt koeien zucht lach
weide denkt koeien zucht lach
Zoek passende woorden in het woordpakket en schrijf ze op.
weide en woord met oei: koeien een woord met nk: denkt een woord met cht: zucht een woord met ng: ingang
een woord met ei:
4
net als in trein. net als in groei. net als in bank. net als in gezicht. net als in ring.
Vul je adreskaartje in. Schrijf hoofdletters waar het nodig is.
eigen invulling
5
Zoek de woorden in het woordrooster. Zet er een streep door en schrijf ze dan nog eens.
Y O P F B U D W K Y
brandweer
B D T V R I J D A G
denkt
W E B O A A A A Q G
omhoog
K N A M N I E U W E
auto
M K N H D D K T U P
haai
A T K O W B E O O F
koeien
K S K O E I E N C V
bank
U F R G E D G P O G
strand
A Q N G R S H A A I
vrijdag
E S T R A N D H H U
nieuwe
brandweer denkt omhoog auto haai koeien bank strand vrijdag nieuwe
Klaar? Maak de oefening op blz. 72. Zet eerst een kruisje. 58
Letterpakket 6
Deze dingen zijn van jou! Schrijf je voornaam en familienaam op elk etiket.
eigen invulling
. . . .
Woordpakket 1 5
Vul het woord in bij de tekening. Maak een zin waarin het woord staat. Vergeet de punt niet. 1
zon 1 . 2 .
2
3
soep
tak
4
neus
eigen invulling
3 . 4 . 59
Woordpakket 2 6
Kies een woord uit de woordenmand. Bouw zo vier zinnen. Schrijf die nog eens volledig op. stuk stam stuur stop knoop
knoop stop stam stuk
1 Er zit een 2 Ik 3 De
in mijn zakdoek.
omdat het rood is. van die boom is heel dik.
4 Die bel is weer
1 . 2 . 3 . 4 .
.
er zit een knoop in mijn zakdoek. ik stop omdat het rood is. de stam van die boom is heel dik. die bel is weer stuk.
Woordpakket 3 6
Zet de letters van de woorden in de goede volgorde. De beginletter staat er al.
l ot s k l ap b l aas z wa k t r ol lokk k l o k k l i m mlik b r ak kbar wasad d w a a s g r oe n nergo stolp kalp balas wazk rotl
p
wo m wa r t lek l oe m l an b r ok k r oop k l om t r e k k l as
z mowz z trazw p kpel loemb b p nlap
krob pokor molk kert salk
Lees de woorden in de hokjes met een dikke rand van boven naar beneden. Schrijf ze op.
. 60
plaat
.
zweep
.
klaar
.
broek
Woordpakket 4 6
Oei! De woorden vliegen hier uit de uitjespot. Kun je ze nog lezen? Schrijf ze dan twee keer op.
kruip kruip snuit snuit huis huis luik luik buik buik ruim ruim muis muis tuin tuin spuit spuit kuil kuil vuil vuil bruin bruin uil uil uit uit lui lui fluit fluit snuit
kruip
bruin
huis
luik buik ruim muis tuin
.
lui
kuil spuit vuil
uit
uil
.
fluit .
.
. . .
Woordpakket 5 5
Vul in: ie of ei. Schrijf de zin over. Vergeet het leesteken niet. In m
.
ei
legt elke vogel een
Op dat pl
.
Van te veel fr
.
.
in mei legt elke vogel een ei. ei ie wij gaan dit jaar niet op reis. ie ei op dat plein staan tien bomen. ie ie van te veel friet word je ziek.
Wij gaan dit jaar n
.
ei
t op r
n staan t
t word je z
s.
n bomen.
k.
61
Woordpakket 6 5
Lees deze gekke zinnen. Bij het drukken liep iets mis. Kun jij de zinnen goed maken? Schrijf ze op.
Joepa, ik go met de auta naar het pretpark!
joepie, ik ga met de auto naar het pretpark! die vlo kan zelfs over mijn knie springen. hoera, ik voel me zo blij vandaag omdat ik met je meemag. . .
Die vlie kan zelfs over mijn kno springen.
.
Hoerij, ik voel me zo blee vandaag omdat ik met je mamag.
. .
Woordpakket 7 6
Kijk naar de tekening en zoek een pakketwoord. Schrijf het woord naast de tekening en zoek minstens ĂŠĂŠn rijmwoord.
. . . . . .
62
arm hals fiets elf melk dorp
. . . . . .
eigen invulling
Woordpakket 8 5
Onder de ster zit een ei of een ij. Kleur de ster. = ei = ij Schrijf daarna de woorden in de juiste kolom.
★
tr
★
★
n
b m
★
r
. .
★
★
t
n n
plein einde
. .
★
★
pl
trein reis
n
bl
s
ei
★
f
vr
★
★
nde
. . .
mijn bijt blij
ij
. .
fijn vrij
Woordpakket 9 5
Lees en vul aan met aai, ooi of oei. Schrijf elke zin over. Dat vlees van die k
oei
en is wel heel t
aai
.
Dat vlees van die koeien is wel heel taai. Die h
aai oei gr
t heel snel.
Die haai groeit heel snel. In die k
ooi
zit een m
ooi
e parkiet.
In die kooi zit een mooie parkiet.
Oei .
, die r
oei
boot zinkt.
Oei, die roeiboot zinkt. 63
Woordpakket 10 5
Zoek in het woordenrooster naar woorden met aai, ooi, oei, eeuw of ieuw. Er zijn er twaalf. Doorstreep ze in het rooster en schrijf ze op. Ze staan of .
draaiden kraaien groeien hooi gloeien leeuwen nieuw geeuwen mooiste sneeuw kieuwen gooiden
o o d r a a i d e n h v j p v n z u r k u k r a a i e n t g g r o e i e n r x h o o i q o w g l o e i e n h w z s g u o c l e e u w e n u n i e u w i c o b g w g e e u w e n u i d m g m b e t c o m o o i s t e a s d o n g b s n e e u w d n
. .
. . .
Woordpakket 11 6
Zet de woorden van het woordpakket letter voor letter in dit rooster. 11
12
s c c h h 13 14 15 s 3 s p r a k 2 s c h o o l e t c p k 18 16 17 e s s r 4 s c h u u r u o e c e 19 5 s c h o p t w o e h r 6 s c h r e e f t m n i a c i 20 k a h e 7 s t r e e p t c 8 s c h r i k t j h n a 9 s c h r i j f t 10 s t r a f 1 s c h o e n
64
Van links naar rechts 1 schoen 6 schreef 2 school 7 streep 3 sprak 8 schrikt 4 schuur 9 schrijft 5 schopt 10 straf
Van boven naar onder 11 schok 16 schiet 12 schreeuwt 17 schip 13 spreekt 18 straat 14 scheen 19 schijnt 15 stroom 20 schat
Woordpakket 12 5
Zoek de beginletter en maak het klokwoord.
bestaat worst kwart vertel blijft
.
.
.
.
.
.
geweer steekt broers geheim gelijk .
.
.
.
Woordpakket 13 6
Zoek in de tekening woorden met d of t achteraan en schrijf ze op.
bijvoorbeeld:
krant, hond, blad, friet, baard, hoed, hert, geit, eend, brood, wind, pad . .
65
Woordpakket 14 5
Lees de mop. Onderstreep de doffe klinkers. Schrijf de woorden met een doffe klinker op.
Er zaten eens twee koeien samen in bad. De ene koe zegt tegen de andere: “Kun je me nog eens de zeep geven, ik krijg deze vlek er niet goed af.�
er koeien samen de ene tegen de andere je me de geven deze er Woordpakket Woordpakket15 15 5
Verbind de woorden met de juiste ballon en schrijf de woorden dan op.
nk bre ng spring pi nk streng de nk t da
bre
ng t
ng fli
nk
jo
ng en
nk la
ng s
dank brengt jongen winkels breng ding spring vingers pink klinkt streng banken denkt flink langs plank 66
nk els di ng vi ng ers kli nk t ba nk en pla nk
wi
Woordpakket 16 5
Scrabble. Bouw au- of ou-woorden met de letters op het plankje. s o d
u r e
ouders r o v wu n e
vrouwen d o k
u e
koude
a u l
b w e
t e u
blauwe s
a
fouten
s u
o
saus w u l
n o f
u
t
t
flauw
u
u o k
kousen
a
w e t
auto
a f
s e n
u o n
touwen
h o
u
hout
w
a p
pauw
Woordpakket 17 5
Vul in en schrijf dan de zin op. Kies uit: winkel, onder, moeder, kleiner, wandel, dokter.
In die
winkel
moeder
koopt mijn
een boek.
In die winkel koopt mijn moeder een boek. Die
dokter
is
ouder
dan mijn papa.
Die dokter is ouder dan mijn papa. Ik
wandel
met Raisa
onder
de brug.
Ik wandel met Raisa onder de brug. 67
KLANKENWEEK klankenweek 6
Denk na over de klanken die er niet staan. Kleur de vlekken in de juiste kleur: korte klank = groen, lange klank = rood, andere klank = wit.
Op een grote paddenstoel, vol met witte stippen,
groen zat kabouter Pinnenmuts heen en weer te wippen. rood rood KRAK, zei de paddenstoel, met een diepe zucht. groen groen Allebei de beentjes, hopla in de lucht. groen groen rood groen
Woordpakket 18 5
Zoek een rijmwoord en schrijf het op.
nachten dicht bochten jaagt zucht zegt richten zocht zacht krijgt 68
eigen invulling
Woordpakket 19 5
Zoek tien woorden met een verdubbeling van de medeklinker. De woorden staan van links naar rechts en van boven naar onder, maar ook eentje zo:  . Zet er een streep door en schrijf ze onder het rooster op.
w g e k k e b i a w o i q z e w s i s p h w n l s t o p p e n i e t k e n m c g n e k n n m a g b m e s s e n e r k n m e n m n
gekke stoppen messen wassen witte sokken kippen zwemmen liggen kennen
Woordpakket 20 6
Zoek bij elke rebus het passende woord.
k=r
ratten -t
sokken
p=n
netten b=z
zussen
v=m
missen zw = r
remmen 69
Woordpakket 21 5
Los de rebus op.
l = pr
-f
die
mug
prikt
f = ke
b=m
mij
elke
nacht
Woordpakket 22 6
Vul de zinnen aan met woorden met een verenkeling.
dagen rode (gele, zure ... ) boren lopen
Een week heeft zeven Ik hou vooral van Eerst Jachtluipaarden
Ik wil elke dag een boek
70
snoepjes.
we een gat in de muur.
veel vlugger dan mensen.
lezen (kopen ... )
.
.
Woordpakket Woordpakket23 23 5
Lees de mop. Boven sommige woorden staat een vakje. Kleur het vakje rood bij een verenkeling (lange klank), groen bij een verdubbeling (korte klank) en laat het wit bij een woord met een andere klank.
Nu heeft de juf er genoeg van!
rood
groen rood
- Karel, ik verbied je de sommen over te schrijven van je buurvrouw!
groen
- Maar juf, ik schrijf die sommen niet over, alleen de uitkomsten.
Woordpakket Woordpakket24 24 6
Maak dit kruiswoordraadsel. De woorden komen uit het woordpakket. 1
p
3
l
2
e
e
e 6
s
a
a
c 9
i
4
g
5
e
o u
r
7
v
l
8
g
10
a
12
l
e
e
i
a
a
c
e
j
u
h
i
f
w
h r
e
b
11
o
p u
o i
b
n
n
u
r
w
o
t
t
van links naar rechts 3 niet vol 5 een munt 6 niet zo leuk 7 Die auto .......... ons. 9 Ik .......... een mooie schooltas. 12 gevaarlijk dier
van boven naar onder 1 open plaats in een stad of dorp 2 nu of ........... 4 Een huis is een ........... . 6 Ik .......... je een brief. 8 Jouw haar .......... vlug. 10 kleur 11 Dit heb je als je geen geluk hebt. 71
Woordpakket 25 5
Schrijf een vijftal zinnen over deze plaat. Kleur dan de verdubbelingen groen en de verenkelingen rood.
eigen invulling
Woordpakket 26 6
Dit pakje moet naar jouw huis worden verzonden. Schrijf er je naam en adres op. Let op de hoofdletters.
eigen invulling
72
Mijn moeilijke 7 woorden woordpakket 14 1
Controledictee 1 .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
73
Mijn moeilijke 7 woorden woordpakket 14 2
74
Controledictee 2 .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
Mijn moeilijke 7 woorden woordpakket 14 3
Controledictee 3 .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
75
Mijn moeilijke 7 woorden woordpakket 14 4
76
Controledictee 4 .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
Mijn moeilijke 7 woorden woordpakket 14 5
Controledictee 5 .
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
77
Spellingweters
1 Woorden die je schrijft zoals je ze hoort Tip: Denk aan de spellingkaart! Hak en luister goed! Woorden: hij praat, zij hoort, het wiel
1
luister of kijk
2
herhaal en onthoud
3
4
schrijf
controleer
2 Korte woorden met een doffe e Tip: Luister goed! een rit het doel Er is genoeg. de bel Pak me!
er
de me ze
3 Woorden met v of f Tip: De v bromt wel! De f bromt niet! Woorden: ik val, de vaas, het vel, ik geef, de boef ffffffff vvvvvroem
je
te
we
Woorden: je, we, ze, te, erop
78
een
het
Spellingweters
4 Woorden met oe Tip: Bij de oe schrijf je eerst de o en dan de e. Net als: De oe schrijf je net als in koek of poes. Woorden: het doel het roet de moes het voer de snoep
boe!
5 Woorden met ie Tip: Bij de ie schrijf je eerst de i en dan de e. Denk aan het ie-beest! De ie gelijkt ook op 10!
ie
10
Net als: De ie schrijf je net als in tien. Woorden: een gier ik vier de stier de knie drie
6 Woorden met eu Tip: Bij de eu schrijf je eerst de e en dan de u. Net als: De eu schrijf je net als in reus, deur of neus. Woorden: de geur ik zeur ik keur eu
eu
79
Spellingweters
7 Woorden met een dubbel kopje of staartje Tip: Hak en luister goed! l en r zijn kleefletters: je hoort iets, maar je schrijft niets. Er zijn geen woorden die beginnen met sw. Woorden: ik spuit de staf de broer
welk? de worp ik werp melk
dorp
8 Woorden met ui Tip: Bij de ui schrijf je eerst de u en dan de i. De ui schrijf je zonder j!
uil
Net als: De ui schrijf je net als in uil. Woorden: de struik, de luis, de pruim, ik duik, de uier
9 Woorden met aai, ooi, oei Tip: aai, ooi, oei schrijf je altijd aai, ooi, oei. Luister ook naar het spellied! Net als: De aai schrijf je net als in haai. De ooi schrijf je net als in kooi. De oei schrijf je net als in groei. Woorden: de roeiboot, de mooiste, wij draaien, zij loeien, de vlooien refrein strofe over aai, ooi en oei Heb je een probleempje Als je woorden met een aai of ooi bij het schrijven van een woord, of met een oei moet schrijven, dan moet je niet panikeren, dan schrijf je op ’t einde geen j, want met een liedje maar een i wordt het wat eenvoudiger en die moet daar altijd blijven. om te leren.
80
Spellingweters
10 Woorden met eeuw, ieuw Tip: eeuw, ieuw schrijf je altijd eeuw, ieuw. Luister ook naar het spellied! Net als: De eeuw schrijf je net als in leeuw. De ieuw schrijf je net als in nieuw. Woorden: de sneeuwbal, de nieuwjaarsbrief, de kieuwen, de spreeuw, ik vernieuw refrein Heb je een probleempje bij het schrijven van een woord, dan moet je niet panikeren, want met een liedje wordt het wat eenvoudiger om te leren. strofe over eeuw en ieuw In leeuw hoor je eeuw en in nieuw hoor je ieuw. Onthoud hoe je ’t schrijven moet. Je schrijft een u net voor de w en dan pas schrijf je ’t goed.
11 Woorden met sch, schr, str, spr Tip: De sch schrijf je net als in schat. De schr schrijf je net als in schreef. De str schrijf je net als in straat. De spr schrijf je net als in sprak. Woorden: hij schuurt ik spreek een strikje scheel ik strijk
81
Spellingweters
12 Woorden met ge, ver of be Tip: Veel woorden beginnen met ge, ver of be. Die stukjes worden met een e geschreven. Net als: De be schrijf je net als in begin. De ge schrijf je net als in gelijk. De ver schrijf je net als in verdriet. Woorden: gewoon ik verzorg de verjaardag ik begrijp ik beloof
13 Woorden met doffe e aan het einde Tip: Doffe klinkers klinken dof. Je schrijft ze bijna altijd met een e, net als in einde. Ook in de woordstukjes en en ens, el en els, er en ers hoor je een doffe e. Net als: De doffe e schrijf je net als in einde. De en(s) schrijf je net als in jongen(s). De el(s) schrijf je net als in duivel(s). De er(s) schrijf je net als in meester(s). Woorden: de boeren, wij vieren, de vleugels, verder, de wortels
82
Spellingweters
14 Woorden met ng of nk, ngt of nkt Regel: nk schrijf je altijd nk (zonder g): bank, links ‌ Luister ook naar het spellied. Als je twijfelt, kun je ook verlengen! Bijvoorbeeld: doodsbange dus doodsbang, banken dus bank Twijfel je tussen ngt of nkt? Doe de t weg en verleng. Bijvoorbeeld: denkt, denken dus denk + t = denkt; mengt, mengen dus meng + t = mengt Net als: De nk schrijf je net als in bank. De ng schrijf je net als in ring. Woorden: een klank, ik zing, zij zinken, hij verlengt, hij bonkt
refrein Heb je een probleempje bij het schrijven van een woord, dan moet je niet panikeren, want met een liedje wordt het wat eenvoudiger om te leren.
strofe over ng en nk Op het einde van het woordje ring daar staat een n en een g. De laatste klank van het woordje bank is nk en dat is zonder g. Als de ng of nk in het midden staan dan hoor je het verschil niet goed, maar als je het woordje langer maakt, dan hoor je hoe het moet!
83
Spellingweters
15 Woorden met ei Tip: De ei begint met een eitje! Als je een woord in het ei-lied hoort (of op de ei-plaat ziet) dan schrijf je het met ei. Simpel toch? Net als: De ei schrijf je net als in trein. Woorden: het voetbalplein, het speelplein, een reistas een treinkaartje, het eiwit Ei-lied
Een ei zoals in ei begint met een eitje! Vandaag leg ik een ei, zei de kip en ze legde een prachtexemplaar. Ze keek ernaar en dacht ‘k zag al vaak zo’n ei, maar ik weet niet goed meer waar. Ze nam haar rugzak en vertrok. Ze zocht de wereld rond. Elk woordje werd goed onderzocht tot ze heel wat eitjes vond. Ik ga op reis met de trein, zei de meid van het plein. In mei zoekt een geit klei in haar eigen wei. Het is geen geheim. Je vindt op de heide geen kleine kei, ook geen boot met een zeil. Einde.
84
Spellingweters
16 Woorden met ij Tip: Als je een woord NIET in het ei-lied hoort (of op de ei-plaat ziet) dan schrijf je het met ij. Net als: De ij schrijf je net als in blij. Woorden: we blijven we kijken de prijsvraag we bekijken dolblij
Eerste prijs
17 Woorden met au Tip: Als een woord in het au-lied of de au-strip komt, dan schrijf je het met een au. Simpel toch? Net als: De au schrijf je net als in saus. Woorden: autoweg donkerblauw flauwe roomsaus de pauwenstaart Au-lied Au! Wat doet dat pijn! Wat doet dat pijn! Al die woorden in mijn hoofd. Alle woorden met een au stop ik vandaag in mijn hersenpan. Laura heeft de auto van de paus met blauwe saus overgoten. Ze pikte ook een veer van een mooie pauw, dat vond iedereen wel flauw!
85
Spellingweters
18 Woorden met ou Tip: Als je een woord NIET in het au-lied hoort (of op de au-strip ziet) dan schrijf je het met ou. Net als: De ou schrijf je net als in kous. Woorden: het postgebouw ijskoud de grootouders een houtzaag stokoud
19 Woorden met g of ch Tip: Leer de woorden met g of ch van buiten. Twijfel je tussen g of ch? Meestal schrijf je g! Net als: De g schrijf je net als in weg. De ch schrijf je net als in zich. Woorden: een glimlach autopech zichzelf
pech lach zich
20 Woorden met een korte klank Tip: Luister goed: kort of lang? Regel: Kort schrijf je zo: a, e, i, o, u. Woorden: de mat de lus het mes de bol de wil
86
a, e, i, o, u
Spellingweters
21 Woorden met achteraan s of f Tip: Luister goed naar het staartje: s of f ? Regel: achteraan schrijf je nooit z of v ! Woorden: de puf bu lef tof de pas het bos
s
f
ju
22 Woorden met een lange klank Tip: Luister goed: kort of lang? Regel: Lang schrijf je zo: aa, ee, oo, uu. Woorden: daar het been het koor ik huur het jaar
aa, ee, oo, uu
23 Woorden met ee op het einde Regel: Op het einde van een woord schrijf je ee dubbel. Net als: De eind-ee schrijf je net als in twee. Woorden: meewerken het zeeschip een toverfee een hondenslee de Noordzee
87
Spellingweters
24 Woorden met a, o of u op het einde Regel: Op het einde van een woord schrijf je a, o en u enkel: ga, zo, nu ‌ Net als: De eind-a (lang) schrijf je net als in ga. De eind-o (lang) schrijf je net als in zo. De eind-u (lang) schrijf je net als in nu. Tip: Ook als het woord een deel is van een ander woord, schrijf je a, o en u enkel: jawel, zozeer ‌
Zo ga je nu!
Woorden: enzovoort ik verga als ik opsta
25 Woorden met -d of -t, woorden met -b of -p Regel: d of t op het einde van een woord? Als je twijfelt, moet je verlengen. Dat doe je door het woord langer te maken: landen dus land, kaarten dus kaart. Ook als je twijfelt tussen b of p op het einde van een woord, kun je verlengen: lopen dus loop, hebben dus heb. Net als: De eind-d schrijf je net als in hond. De eind-t schrijf je net als in tent. De eind-b schrijf je net als in heb. De eind-p schrijf je net als in pop. Tip: Verlengen doe je zo: voeg aan het einde van woord e, en of er toe. Soms zitten d- of t-woorden in een ander woord verstopt. Bijvoorbeeld: brandweer Woorden: het voorhoofd een punt Verlengen! de rest een eend e en er de krant
88
Spellingweters
26 Woorden met gt of cht Tip:
Let op! De kip ligt in het hok, legt een ei en zegt tok tok.
gt of cht? ja
cht
nee
gt
korte klank?
Regel: Twijfel je tussen gt of cht? Na een korte klank schrijf je altijd cht, behalve in ligt, legt en zegt. Net als: De gt schrijf je net als in jaagt. De cht schrijf je net als in gezicht. Woorden: hij zaagt, ik verwacht, hij zwijgt, een vlucht refrein Heb je een probleempje bij het schrijven van een woord, dan moet je niet panikeren, want met een liedje wordt het wat eenvoudiger om te leren. strofe over cht Het woordje nacht heeft c h t want die a die klinkt heel kort. Na een andere klank schrijf je g en t. Zo krijg je een goed rapport. De kip ligt in het hok, legt een ei en zegt tok tok. In dit rijmpje hoor je ligt, legt, zegt die schrijf je toch met g en t.
89
Spellingweters
27 Verenkelen of verdubbelen Regel: Hoor je op het einde van de klankgroep een korte klank, dan verdubbel je de medeklinker. Hoor je op het einde van de klankgroep een lange klank, dan verenkel je de klinker. Hoor je op het einde van de klankgroep een andere klank, dan doe je gewoon. Tip: Hak het woord eerst in klankgroepen. Pas de regel toe op de laatste klank van elke klankgroep! Vergeet niet: klinkers kun je roepen, medeklinkers kun je niet roepen. Net als: Verdubbelen doe je net als in zatte vette kippen stoppen bussen. Verenkelen doe je net als in apen zweven over muren. Je doet gewoon net als in zieke schilders moeten genoeg rusten. Woorden: wij verlaten, jullie sturen, zij passen, de spelling, de lessen ik
ik 1 klinker en 2 medeklinkers
Ik luister naar het einde van de klankgroep.
90
korte klank
verdubbelen
ik
ik 1 klinker en 1 medeklinker
lange klank
verenkelen
ik
ik
andere klank
gewoon
Zatte vette kippen stoppen bussen GROEN
Apen zweven over muren ROOD
Zieke schilders moeten genoeg rusten omdat ...
Tip Hoor je na de klinker twee verschillende medeklinkers, dan doe je dus ook gewoon.
Spellingweters
28 De punt, het vraagteken, het uitroepteken Regel: De punt sluit een zin af: . Het vraagteken sluit een vraagzin af: ? Het uitroepteken sluit dikwijls een zin af met een wens, bevel, waarschuwing: !
?!.
29 De komma en de dubbele punt Regel: De komma brengt een rustpauze in een opsomming aan. De dubbele punt kondigt een opsomming aan. Tip: Jan verzamelt vlinders, bladeren, stenen en schelpen. Dit drinkt Jan graag: wijn, bier, melk en fruitsap.
91