OM_week_36_20

OPEN MONUMENTENDAG MAGAZINE

Editie 2020

Katwijk | Rijnsburg | Valkenburg

A-MERK APPARATUUR

De beste kwaliteit en functionaliteit tegen een scherpe prijs, dat staat bij Reddy voorop. We werken uitsluitend samen met A-merk leveranciers zoals Bosch, AEG, Pelgrim en Boretti. Voor elke behoefte en budget leveren wij een passende oplossing. Kom gerust eens langs!

KEUKENS KATWIJK

AMBACHTSWEG 5 • 071-7600263 • www.reddykeukens.nl IN DE KEUKEN ALLES

*Vraag in de showroom naar de voorwaarden.

IN IEDERE REDDY KEUKEN

WELKOM OP ONZE OPEN MONUMENTENTEN DAG 2020 Voor u ligt het mooie en vertrouwde magazine van Open Monumentdag. In de “nieuwe tijd” waar we nu in leven, is dat gelukkig niet veranderd. Wat wel is veranderd, is dat niet alle monumenten open kunnen zijn, iets dat u wellicht ook wel zou verwachten. Voor sommige monumenten is het namelijk onmogelijk veel bezoekers te ontvangen met de 1,5 meter afstand. Ook zijn er vele vrijwilligers die in de leeftijdscategorie vallen van kwetsbare ouderen. Dat maakt het lastig om het monument te openen omdat er geen vrijwilligers zijn. Al met al zijn dit de feiten waar we mee moeten leren leven op dit moment. Het toeval wil dat het thema van dit jaar “leermonument” is, hoe toepasselijk in deze tijd. De aanpassingen voor de monumenten die wel open zijn, staan ook in het magazine. Er zal bij sommige monumenten gereserveerd moeten worden. Ook zal iedereen naam en telefoonnummer moeten noteren bij binnenkomst van een monument. Er wordt verzocht de aanwijzingen van de vrijwilligers goed op te volgen, zodat het voor iedereen veilig en leerzaam is om de monumenten te bezoeken. De monumenten die niet ge-

opend zijn, zijn natuurlijk wel in de mooie fietsroute opgenomen. Naast de vele bekende monumenten zijn we heel blij, dit jaar voor het eerst, met de deelname van de Redschuur aan de Rijnmond in Katwijk. OPENING De opening van Open Monumenten dag vindt plaats om 10 uur in het Merovechpark in Rijnsburg. Het Merovechpark bevindt zich in “De Horn”, aan de Rijnsburgse kant tegen het Oegstgeesterkanaal. Het oude grafveld dat daar ligt, is ingericht als Merovechpark. Hier zijn archeologische vondsten aangetroffen uit 560-725 na Christus. Het is de tijd waarin de Merovingen, Frankische koningen, hier leefden. In dit park kun je de historie overal voelen, zien en ervaren. Dit groene middelpunt van de wijk zorgt ervoor dat het oude grafveld beschermd blijft. De vondsten zijn zeldzaam voor de Europese archeologie en dat maakt het park nog unieker. Dus ook hier komt het thema van Open Monumentendag weer terug in het “Leermonument”. Het Merovechpark wordt dus van harte aanbevolen.

dag mogelijk heeft gemaakt. Hierbij bedoel ik natuurlijk de vrijwilligers die ons al vele jaren helpen om deze dag tot een groot succes te maken. Zonder deze vrijwilligers zouden wij geen Open Monumentendag kunnen organiseren. Tevens dank ik ook de sponsoren die het mogelijk gemaakt hebben dit mooie magazine uit te geven. Ik wens iedereen, ondanks de aanpassingen, een mooie Open Monumentendag toe. Ik hoop u samen met ons comité te mogen begroeten bij een van de monumenten. Yvonne van den Anker, Voorzitter Comité Open Monumentendag

Tot slot wil ik iedereen bedanken die deze

VOORWOORD OPEN MONUMENTENDAG 2020 De jaarlijkse Open Monumentendag vindt plaats op zaterdag 12 september. Het thema is “Leermonument”. Het comité Open Monumentendag Katwijk heeft rond dit thema een programma georganiseerd, dat u in dit magazine kunt terugvinden. Daarnaast werd het comité geconfronteerd met een lastige opgave: hoe organiseer je een coronaveilige Open Monumentendag? In dit magazine, uw compas voor deze dag met routes, overzichten en achtergrondinformatie, ziet u hoe ze dit gelukt is. Opening De Open Monumentendag wordt geopend in het Merovechpark. Dit uniek stukje Rijnsburg laat bij uitstek zien hoe je het verleden met het heden kunt verbinden. In De Horn ligt een archeologisch rijksmonument, een begraafplaats van de vroeg-middeleeuwse Merovingers. Bij opgravingen zijn grafvondsten gedaan, waaronder kralenarmbanden en een gesp. Het grafveld is nu een groen park binnen de nieuwe woonwijk, waarbij het straatmeubilair, onder andere in de vorm van kralen, verwijst naar

wat er onder de grond zat en zit. Wij zijn als gemeente trots op wat hier gerealiseerd is: de aanwezige archeologische waarden zijn een inspiratie gebleken voor de huidige inrichting van het gebied en het resultaat is prachtig. Een mooie start van deze dag! Monumenten Ondanks de omstandigheden zijn veel van onze monumenten gewoon open en kunt u een bezoek brengen. U bent van harte welkom in onze kerken en vele andere historische gebouwen en plekken. Bij de Roskam zal aandacht geschonken worden aan het Heerenhuys, dat zijn naam dankt aan de tijd dat jonge heren hier onderwijs volgden in het Katholieke internaat. Het Heerenhuys werd in de 17de eeuw gesticht als buitenplaats en onderging in de 19de eeuw de verandering naar Missiecollege en later internaat. Een ander monument om van te leren zien we terug op de Oude begraafplaats, waar de vreselijke gevolgen van de Tweede Wereldoorlog in beeld komen middels de graven van de oorlogsslachtoffers. Aan deze

graven wordt op Open Monumentendag veel aandacht besteed. Dank Het comité Open Monumentendag heeft zich dit jaar niet uit het veld laten slaan door alle coronaperikelen. Er is ondanks de beperkingen een mooi programma in elkaar gezet. Dit fraaie magazine is daar het resultaat van. Ik wens u een leerzame en gezonde Open Monumentendag toe, waarbij u weer volop kunt genieten van al ons gemeentelijk erfgoed! Jacco Knape Wethouder kunst en cultuur

Men kan bij ons een heerlijk kopje koffie komen drinken tijdens de open monumentendag. Ons gebouw is wel geen erkend monument, maar is wel van 1848

JURA D4 - Piano Black

Pure koffie – puur genot RATIE DEMONST DAG OP ZATER BER! 18 SEPTEM

In het onderzoek ‘Beste espressomachine’ is in de categorie ‘volautomaten’ de JURA D4 Piano Black als beste uit de test gekomen.

8,9 D4 Piano Black n n n

Full Size-volautomaat puur voor koffiegenot Compromisloze espresso- en koffiekwaliteit Spectrum aan specialiteiten uit te breiden door JURA Operating Experience

PEURSUM

e 699,-

Voorstraat 31b-33 | 2225EL Katwijk | 071 401 64 22 | www.electroworld.nl

WELKOM OP ONZE OPEN MONUMENTENDAG Het Comité Open Monumentendag Katwijk organiseert al vele jaren de Open Monumentendag. Het Comité wordt ondersteund door de gemeente Katwijk, de historische verenigingen van Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg en de deelnemende, verenigingen, stichtingen, kerken en eigenaren van de plaatselijke monumenten en vele vrijwilligers. Ondanks de Corona presenteert het Comité in dit magazine toch nog een grote hoeveelheid monumenten die tijdens Open Monumentendag veilig te bezoeken zijn. Er staat een uitgebreid programma van de dag vermeld, diverse activiteiten, de bijzondere opening in het nieuwe Merovechpark, de verwijzing naar de Canon van Katwijk, beschrijvingen van de monumenten en een plattegrond met fietsroute. Met het magazine in de hand ontgaat u niets. Het Comité is er trots op deze dag te mogen organiseren en wenst u een veilige, verrassende en plezierige dag.

Op deze foto v.l.n.r. boven naar beneden; Yvonne van den Anker (voorzitter), Teuntje van Delft, Blondi van der Woude, Cor de Jong, Cock Barnhoorn en Ellie Guijt. Op de voorgrond; Piet Dijkdrent, Willem van der Plas en Mark Ruis. (Foto: P.v.Kampen)

OPENING OPEN MONUMENTENDAG IN NIEUW MEROVECHPARK IN RIJNSBURG Wie had enkele jaren geleden kunnen denken dat Rijnsburg zo’n mooi park zou hebben, met een prachtige woonwijk De Horn. Misschien de tuinder die begin 1900 de eerste resten blootlegde van wat nu het historisch Grafveld is. Het is een historische plek, met in de omgeving de resten en contouren van Molen de Vlinder, beroemd geworden door de Frans impressionistische schilder Claude Monet. Een van die schilderijen hangt in het Musée d’Orsay in Parijs. Zaterdag 12 september vindt om 10.00 uur de officiële opening van Open Monumentendag plaats in dit park. Vrijdag 11 september officieel geopend en meteen zaterdags toegankelijk voor jong en oud. Schatgraven De officiële opening wordt verricht door burgemeester Cornelis Visser, wethouder Jacco Knape en de voorzitter van het Comité Open Monumentendag Yvonne van den Anker. Omdat er in het verleden belangrijke vondsten zijn gedaan, mogen ook zij onder het toeziend oog van de genodigden hun geluk gaan beproeven.

Activiteiten voor de jeugd Daarna is de jeugd aan de beurt. De organisatie weet zeker dat er nog steeds oude scherven en munten in de grond zitten, die de jeugd kan opgraven. Voor hen is een speciale ruimte gecreëerd en natuurlijk is er voor hen een extra prijs. Zeker is dat ze niet met lege handen naar huis gaan. Ook ligt er een speurwandeltocht en een kleurplaat.

van Genootschap Oud Rijnsburg een verrassende rondleiding verzorgen.

Rondleidingen Ook voor volwassenen is er genoeg te zien en te doen. Het park is een prachtig wandelgebied en daarnaast zullen leden

Nieuwgierig geworden? Het schatgraven en de rondleidingen worden gehouden van 10.00 uur tot 14.00 uur.

Veiligheid Natuurlijk neemt de organisatie ook hier alle veiligheidsmaatregelen in acht. Omdat het in de openlucht is, is er meer mogelijk en kan aan de voorwaarden van de 1,5 meter, desinfectiemiddelen en niet te veel mensen bij elkaar worden voldaan.

Katwijks Museum

authentiek en verrassend...

Hoorneslaan 201-203 Katwijk aan Zee (Noord) Telefoon (071) 402 40 85 SPECIAAL KEUZE-AFHAALMENU Het restaurant is Hoorneslaan geopend voor à la carte en afhaal. 201-203

Reserveren isen aanbevolen Stel zelf uw menu samenaan maak drieom verschillende Katwijk Zee (Noord) teleurstelling te 402 voorkomen. keuzes uit onderstaande gerechten: Telefoon (071) 40 85 8. Kou-Lou-Kai 1.UBabi Pangang kunt bij ons de heerlijkste gerechten afhalen op SPECIAAL KEUZE-AFHAALMENU 9. 2uw soorten rundvlees 2. Tjap bestelling. Tjoy met kip Dus graag eerst bestelling Stel zelf uw menu samen en maak (sambal drie verschillende en ketjap) 3. Ajam Ketjap doorgeven op 071-4024085 onderstaande 10. gerechten: Ajam Pangang (met kip) 4. Thaise kipkeuzes uitHoorneslaan 201-203 11. Pangafilet 5. stokjes saté Katwijk aangerechten Zee (Noord) 8. Gebakken Kou-Lou-Kai 1. 4Babi Pangang U kunt al onze vinden 12. Pangang spek Telefoon (071) 402 6. i (kip op met pikante saus) 9.40Babi 2 85 soorten rundvlees 2. Pau Tjap Cheung Tjoy metKakip www.kamsan.nl (sambal en ketjap) 7. Hai 3. Foe AjamYoung Ketjap SPECIAAL KEUZE-AFHAALMENU Of stel kip zelf uw speciale keuze-afhaalmenu samen en 10. Ajam Pangang (met kip) 4. Thaise +maak 4Stel mini loempia’s en zelf uw menu samen enuit maak drie verschillende 3 verschillende keuzes onderstaande gerechten 11. Gebakken Pangafilet 4 stokjes saté 2 5. x nasi of keuzes bami uit onderstaande 12.gerechten: Babi Pangang spek 6. Pau Cheung Kai (kip met pikante saus) 8. Kou-Lou-Kai 1. Babi Pangang 7. Foe Young Hai

23,95 € 23,95 €€ 26,95 23,95 €

2 soorten 2. Tjap Tjoy Iedere met kipvrijdag en zaterdag9.v.a. 18.00 rundvlees uur:

ketjap) Ajam Ketjap + 43.mini loempia’s en en Thais (sambal Chinees, Indisch lopendenbuffet 10. Ajam Pangang (met kip) Thaise kip 2 x4. nasi of bami € 18,95 p.p. Kinderen 11. t/m Gebakken 10 jaar € 9,50 p.p. Pangafilet 5. 4 stokjes saté Het Katwijks Museum ligt in het centrum van het oude vissersdorp, op loopafstand van strand en zee. Een voormalige, monumentale rederswoning vormt hierbij de blikvanger. Het museum combineert een bijzondere collectie schilderijen van buitenlandse en Nederlandse schilders die aangetrokken werden door de kunstenaarskolonie Katwijk, met een aantrekkelijke verzameling lokale en streekgebonden bezienswaardigheden. Bekijk de rijke klederdracht, de scheepsmodellen en het visserijverleden. Laat u met de Peutingerkaart meevoeren naar de grenzen van de Limes, de grens van het Romeinse Rijk. De permanente expositie Katwijk in Vogelvlucht toont de vroegste geschiedenis tot het nieuwe Kustwerk Katwijk. Behalve de vaste collectie schilderijen zijn er het hele jaar door wisselende tentoonstellingen te zien, waarbij ook hedendaagse kunstenaars aan bod komen. K AT W I J K S muSeum

Free audiotour: Nederlands, English, Deutsch | www.katwijksmuseum.nl

Katwijks Museum | Voorstraat 46 | 2225 ER Katwijk | (071) 401 30 47

12. Babi Pangang spek 6. Pau Cheung Kai (kip met pikante saus) Iedere 7. Foe Young Hai vrijdag en zaterdag v.a. 18.00 uur:

Bij een afhaalbestelling van minimaal € 28,Chinees, Indisch engratis Thais lopend buffet + 4 mini loempia’s en een krijgt u van ons portie kroepoek! € 18,95 p.p. Kinderen t/m 10 jaar € 9,50 p.p. 2 x nasi of bami

ONBEPERKT ETEN / ALLv.a.YOU CAN Iedere vrijdag en zaterdag 18.00 uur: € 30,-EAT Chinees, Indisch en Thais lopend buffet krijgt u van ons een gratis portie kroepoek! 17,95p.p. p.p. Kinderen (Kinderen t/m jaar € 9,50) €€ 18,95 t/m 1010 jaar p.p.

een afhaalbestelling minimaal € m.u.v. 28,- feestdagen Keuze uit 45 Bij verschillende gerechten. Maandag t/mvan donderdag en zondag € 9,50

Ook menumaaltijden

ONBEPERKT ETEN / ALLwww.kamsan.nl YOU CAN EAT €17,95 p.p. (Kinderen t/m 10 jaar € 9,50)

7 dagenBij per week geopend een afhaalbestelling van minimaal € 28,Keuze uit 45 verschillende gerechten. Maandag t/m donderdag zondag m.u.v. feestdagen krijgt u van ons een gratis portie en kroepoek!

ONBEPERKT ETEN Ook menumaaltijden

ok op de o n e k u e Kan uw k nlijst? e t n e m u mon

De Keukenhoek

/ ALLwww.kamsan.nl YOU CAN EAT Keuze uit 45 verschillende Maandag t/m donderdag en zondag m.u.v. feestdagen 7 dagen per weekgerechten. geopend €17,95 p.p. (Kinderen t/m 10 jaar € 9,50) Ook menumaaltijden

Katwijk www.kamsan.nl denkt graag met u mee over een nieuwe keuken. Kom vrijblijvend langs in de winkel of maak een afspraak via onze website.

7 dagen week geopend De per Keukenhoek in

Ambachtsweg 3 (inpandig bij Plug meubelen) - www.keukenhoek.nl

PROGRAMMA OPEN MONUMENTENDAG KATWIJK 2020

Tijdens de Open Monumentendag op 12 september zijn een aantal monumenten in Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg tussen 10.00 en 17.00 uur weer gratis toegankelijk. Uiteraard wordt dit jaar extra rekening gehouden met de veiligheid. Alle monumenten die open zijn, houden zich aan de aangegeven coronamaatregelen. Het landelijk thema dit jaar is: ‘Leermonumenten’. Dit jaar wordt wederom een huis-aan-huis magazine verspreid, nu over Open Monumentendag 2020. Hierin vindt u uitgebreide informatie over de monumenten en de wijze waarop aandacht aan het thema ‘In Europa’ wordt geschonken. Het programma is behalve in de geopende monumenten verkrijgbaar op het gemeentehuis, in de diverse bibliotheken, bij het Katwijks Museum en VVV Katwijk. Ook kunt u het programma vinden op de website van de gemeente Katwijk, www.katwijk.nl/monumenten. De officiële opening zal om 10.00 uur plaatsvinden in het Merovechpark in Rijnsburg. De volgende monumenten zijn, tenzij anders staat aangegeven en onder voorbehoud, geopend van 10.00 tot 17.00 uur:

KATWIJK AAN ZEE Vredeskerk (1905), Baljuwplein 1 De Oude Kerk (1461), Boulevard 109 • Nieuwe Kerk (1887), Voorstraat 79 • Oude Begraafplaats (1791), Zuidstraat 113 • Katwijks Museum (1913), Voorstraat 46 • Redschuur (1951) Rijnmond 200 • Brandweerkazerne t.h.v. Schoolstraat 2A KATWIJK AAN DEN RIJN • RK Kerk Joannes de Doper (1911), Kerkstraat 70 • Nederlands Hervormde Kerk (1231), Kerklaan 12 • De Roskam (1560), Turfmarkt • Park van de Wilbert (17de eeuw), Overrijn/Tolhuisstraat RIJNSBURG • Merovechpark, Karel de Grotelaan • Grote of Laurentiuskerk (1122), Kerkstraat 32 (van 13.00 tot 16.00 uur) • Mausoleum en omliggende tuin • Museum van het Genootschap Oud Rijnsburg, Oude Vlietweg 6 (geopend van 13.0016.00 uur) • Spinozahuis (omstreeks 1650), Spinozalaan 29

•

Algemene begraafplaats Sandtlaan 72-74

VALKENBURG • Valkenburgs Pontje (1938), Veerpad (het oude pontje is wel te bezichtigen, maar het vaart niet) • Oorlogsgraven, Broekweg Valkenburg • Informatiecentrum (Museum) Historie vliegveld Valkenburg Marinevliegkamp 250 TENTOONSTELLINGEN KATWIJK • Foto-expositie De Redschuur, Rijnmond 200 • Expositie historisch brandweermateriaal van Brandweer Hollands Midden, Schoolstraat 2. RIJNSBURG • Schilderijenexpositie van kunstenares Annie Noort. Rijnsburgs Museum, Oude Vlietweg 6. RONDLEIDINGEN / WANDELINGEN KATWIJK AAN ZEE • OUDE BEGRAAFPLAATS Rondleiding langs graven van zeelieden en oorlogsslachtoffers op Oude Begraafplaats aan de Zuidstraat in Katwijk aan Zee.

KATWIJK AAN DEN RIJN • LEERMONUMENTEN ‘HET HEERENHUYS’ De tuin achter de Wilbert draagt talloze herinneringen met zich mee uit diverse periodes van onze lokale geschiedenis. Er is een prachtige wandeling uitgezet door deze tuinen. De wandelfolder is op te halen in de Roskam! RIJNSBURG • MEROVECHPARK van 10.00 - 14.00 uur In het Merovechpark zal uitleg worden gegeven over de geschiedenis van dit oude grafveld. • ABDIJ / MAUSOLEUM Rondleidingen over de geschiedenis van de Abdij en het Mausoleum. Aanvang 14.00 uur en 16.00 uur vanuit het Museum Oud Rijnsburg. ACTIVITEITEN JEUGD

VOOR

DE

RIJNSBURG • MEROVECHPARK van 10.00 - 14.00 uur SCHATGRAVEN De organisatie weet zeker dat er nog steeds oude scherven en munten in de grond zitten. De jeugd wordt uitgedaagd deze op te graven. Er liggen ook een kleurplaat en een speurwandeltocht klaar.

VERVOLG PROGRAMMA OPEN MONUMENTENDAG KATWIJK 2020

KATWIJK AAN ZEE • OUDE REDSCHUUR Optreden van Duo Enjoy met Ierse ballads ORGELCONCERTEN KATWIJK AAN ZEE • OUDE OF ANDREASKERK KATWIJK Tijdens de Open Monumentendag wordt het orgel bespeeld door de volgende organisten: Anton Sip, Arjan Wolfswinkel en Rein van Duijn. Helaas kunnen dit jaar i.v.m.de veiligheid wat corona betreft geen bezoekers toegelaten worden bij het orgel. •

VREDESKERK In verband met Corona zullen alleen de eigen organisten optreden.De bespelingen zijn van 13.30 u tot 16.00 uur. Het Bätzorgel stamt uit 1765 en is hierdoor een Nationaal Historisch beschermd orgel waarop jaarlijks vele concerten worden vertolkt door beroepsorganisten. Vanaf 13.30 - 14.15 uur kunt u luisteren naar orgelspel van Willem Guijt. Vanaf 14.15 uur - 15.00 uur zal Frank Borsboom het orgel spelen.

Salomé. Guijt sluit af met de bekende klanken van Fantasie alla marcia over het Wilhelmus van Jan Zwart.

Van 15.00 tot 16.10 uur zal Rob van Efferink het slotconcert verzorgen. Hij speelt onder andere een inleidende improvisatie Ps. 86; Bach ’s IV e concerto naar Vivaldi BWV 593; Thema van Mozart uit Elvira Madigan””; Toccata in G van Th. Dubois; Choral en variaties met slot allegro Sonate VI van Mendelssohn (gebed des Heren); Inleiding en Allegro Ps. 150 R.van Mazijk; Ciaconna van Neufville; Van Gordon Young Cathedral Suite (Sarabande et Toccata); Prelude in g Van Kellner; Komt als kindren van het Licht ( notatie Dick van Rijn) van F.Asma; Toccata in g- van Knevel; Allegro Orgelconcerto 10 in D van G.Fr.Handel; Improvisatie over “”Gij die alle sterren houdt “.

MUZIEKOPTREDENS

•

NIEUWE KERK SLOTCONCERT Net als voorgaande jaren verzorgen organisten uit de Gemeente Katwijk het programma. Dit jaar zijn dat Willem Guijt en Jan de Vreugd. Guijt is organist in de Vredeskerk. Daar begeleidt hij de diensten aan het prachtige Bätz-orgel. Hij opent met de koraalbewerking van Klaas Jan Mulder over ‘Heilig, heilig, heilig’. Daarna volgt het stoere Grand Choeur van

Jan de Vreugd is verbonden als organist aan de Ger. Gemeenten in Ned. Hij opent zijn deel van het programma met Bach: het sprankelende preludium en de daaropvolgende fuga BWV 546. Daarna volgt een minder gehoord werk van Toon Hagen: Shalom. Als slotstuk horen we een echte uitsmijter: Marcia uit de derde symfonie van Widor. Om het concert conform de RIVM richtlijnen te laten verlopen de volgende regels: - Toegang en programmablad zijn gratis - Deur open om 15:30 uur. - Deur gaat om 16:00 uur dicht. - Graag blijven zitten tot het einde van het concert. - Bezoekers krijgen een plaats toegewezen door de organisatie - Houd na afloop van het concert afstand (1,5 meter) en neem de tijd om de kerk te verlaten. KATWIJK AAN DEN RIJN • JOHANNES DE DOPER KERK Het recent geplaatste Reil orgel zal op regelmatige tijden worden bespeeld

door de organist Niek van de Meij. RIJNSBURG • LAURENTIUSKERK RIJNSBURG Van 13.30 - 14.30 uur speelt Hans den Dulk, organist van de vrijgemaakte kerk. Van 15.00 - 16.00 uur kunt u luisteren naar Dick Durieux, organist van de grote kerk

FIETSROUTE Vast onderdeel van Open Monumentendag in de gemeente Katwijk is de fietsroute langs monumenten. Deze start en eindigt bij het gemeentehuis van Katwijk. De route voert u door de verschillende dorpskernen, langs de monumenten en bijzondere aandachtspunten. Men kan uiteraard naar eigen inzicht de route aanvangen en vervolgen. De routebeschrijving is met uitgebreide achtergrondinformatie vindt u in het midden van het huisaan-huis verspreide Magazine Open Monumentendag 2020. Ook is deze te verkrijgen in de hal van het gemeentehuis en is deze beschikbaar via www. katwijk.nl/monumenten. Wij wensen u een fijne en leerzame Open Monumentendag!

COLOFON OPEN MONUMENTENDAG MAGAZINE Uitgave: Open Monumentendag Magazine is een uitgave van de gemeente Katwijk en het Comité Open Monumentendag in samenwerking met Uitgeverij Verhagen. Het magazine wordt huisaan-huis verspreid in Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg.

Oplage: 27.500

saties en diverse andere fotografen.

Teksten: Leden van het Comité en deelnemende organisaties

Coördinatie en realisatie: Ellie Guijt (E-linkx)

Fotografie: Dirk van Egmond - Treffend Beeld, Cor de Jong, Mark Ruis, de deelnemende organi-

Sales: Carlo van Zelst en Michelle Visch

Hoofdredacteur: Teuntje van Delft

RIJKSMONUMENT GEMEENTEHUIS KATWIJK Het Gemeentehuis van Katwijk is het bestuursgebouw van de gemeente Katwijk en sinds 1998 ingeschreven in het rijksmonumentenregister. Het gebouw ligt op de grens van Katwijk aan Zee en Katwijk aan den Rijn en is ontworpen door de architecten Hooykaas en Van Lockhorst.

kant van de Julianalaan een raam van gekleurd glas Vissen, water en zon (1973), ontworpen door G. van Iersel (Rotterdam). Naast de bezoekersingang staat het beeld de De Klinker of ‘De Dorpsomroeper’ (1979) van Gerard Brouwer. In het gemeentehuis bevindt zich in de hal een model van de oude Uitwateringsluizen (1999) geschonken en gemaakt door de Katwijker Jacques Ouwehand. In de Trouwzaal bevinden zich de Gebrandschilderde ramen (1932) van Paul Blom. Het is een afbeelding van de drie deugden van het huwelijk: ‘Arbeid’, ‘Vertrouwen’ en ‘Toewijding’. Verder hangt er een aantal schilderijen waaronder In het Weeshuis te Katwijk - Binnen (1890) door D.A.C. Artz.

Op 21 september 1932 is het gebouw officieel geopend door prinses Juliana. Bij de ingang die wordt gebruikt door bruidsparen, staan twee leeuwen met de wapenschilden van de gemeente Katwijk. Het interieur en het exterieur tonen verwantschap met het raadhuis van Hilversum van architect Dudok. De Rotterdamse architecten Hooykaas en Van Lockhorst hebben zich laten inspireren door het mo- Prinses Juliana derne bouwen van Frank Lloyd Op de eerste verdieping zijn Wright. Dit is vooral te zien aan de Gebrandschilderde ramen (1932) van Paul Blom niet te de overstekende dakranden. In 1973 ontwierp G. van Iersel missen. Op het rechterraam een nieuwe zijvleugel en werd staat Prinses Juliana met boede ingang voor bezoekers ver- ken in haar hand onder een plaatst naar de Julianalaan. boom met appels van Oranje. De tweede uitbreiding (1999) Dit raam schonk zij bij de opeis gebouwd naar een ontwerp ning van het gemeentehuis. van I’M architecten uit Deven- Op het linkerraam staat de ‘Vrouwe van Wassenaer’, grater. vin de Ligne, met haar woonhuis ‘t Sandt. Het middelste Kunst Het gemeentehuis herbergt raam toont het bedrijfsleven in veel kunstwerken. Zo is aan de Katwijk aan Zee; de visserij en

het bedrijfsleven in Katwijk aan den Rijn, de tuinbouw. Naast het gemeentehuis ligt

het Burgemeester De Ridderpark (1915). In het plantsoen staat het monument voor gevallenen in WO II, De Leeuw (1948),van L. O. Wenckebach. Ook is er de gedenksteen te vinden Ter herinnering aan hen die vielen na 5 mei 1945 in voormalig Nederlands Indië of waar ook ter wereld. In het plantsoen staat een hardstenen Grenspaal, de officiële grens tussen het gemeentedeel van Katwijk aan den Rijn en Katwijk aan Zee. Tijdens Open Monumentendag 2020 is het Gemeentehuis gesloten.

OUDE BEGRAAFPLAATS KATWIJK AAN ZEE Een beetje verborgen, in de schaduw van de Nieuwe Kerk aan de Voorstraat, ligt de Oude Begraafplaats. Officieel de “Algemene Begraafplaats” aan de Zuidstraat. Deze begraafplaats is een Rijksmonument. Het is een begraafplaats en geen kerkhof. Kerkhoven zijn verbonden aan een kerk, maar de begraafplaats en de Nieuwe Kerk hadden vroeger niets met elkaar te maken. De begraafplaats dateert van 1791. De bouw van de Nieuwe Kerk begon pas in 1884. Men noemt het de “’Oude Begraafplaats”, omdat het de oudste van Katwijk is. Het is zelfs een van de oudste openlucht begraafplaatsen van ons land. Het mooie van het “Oude Graf”, zoals de Oude Begraafplaats vaak wordt genoemd, is dat het

ook nu nog steeds als begraafplaats in gebruik is. Het bijzondere van deze begraafplaats is dat je, als je goed luistert, overal verhalen hoort rondzingen. Verhalen over de mensen die hier begraven liggen en over de bijzondere grafmonumenten. Lukt het u niet om deze zelf op te vangen, dan vertellen de aanwezige vrijwilligers ze u graag. Het gaat om de verhalen over Kneppelhout, de Leidse professoren, de verdwenen Engelse marinemensen en ga zo maar door. Uit de aanwezige monumenten kan deels de geschiedenis van verschillende bouwstijlen afgeleid worden. Natuurlijk is het ook leuk om te weten dat deze begraafplaats, die tegenwoordig ingeklemd ligt tussen de bebouwing, ooit in de middle of nowhere lag.

Dit jaar is er geen mogelijkheid om een grafkelder te bezoeken in verband met de regels rond Covid-19.

Om recht te doen aan het thema “leermonumenten” vertellen wij wat meer over de graven van oorlogsslachtoffers.

HISTORISCH MATERIAAL IN DE BRANDWEERSTALLING De voormalige brandweerstalling is in 2013 weer in gebruik genomen in zijn oude functie door enkele fanatieke brandweerlieden die zich bezig houden met historische brandweermateriaal.

Daarvoor werd de stalling gebruikt door de gemeente voor enkele voertuigen. Momenteel zit in het pand Stichting Historisch Brandweermateriaal Katwijk (SHBKW) met enkele historische

voertuigen en historisch brandweer materiaal, alsmede het historische voertuig van de Noordwijkse brandweer, eigendom van de personeelsvereniging van de huidige brandweer uit Noordwijk.

Tijdens de Open Monumentendag is er weer veel te zien, zoals een keur aan brandweermateriaal en diverse brandweerwagens.

DE SOEFITEMPEL EEN VINDPLAATS VAN VREUGDE “De Soefitempel: een merkteken op het land, een baken vanuit zee. Een ontmoetingsplaats, voor alle mensen die ongeacht hun geloof, ras of klasse verlangen naar liefde, harmonie en schoonheid.” Het gebouw de Universel Murad Hassil (de “Soefi tempel”) is in 1970 in gebruik genomen en staat vlak naast de duinpan waar de stichter zijn bijzondere ervaring had. Het betreft een van de laatste en beste ontwerpen van de gerenommeerde architect / stedenbouwkundige prof. ir. S.J. van Embden (1904 – 2000). Hij ontwierp de tempel volgens de ideeën van Hazrat Inayat Khan. Het moest een vierkante zaal zijn met een koepel en zonder ramen maar wel met lichtvensters. Het vierkant stelt stabiliteit en kracht voor en de lichtdoorlatende koepel symboliseert het men-

selijk hart dat, gericht op de hemel, zich openstelt voor het goddelijk licht. De zaal is 13 bij 13 meter en biedt plaats aan circa 120 personen. Stiltezone Het omliggende duinlandschap is bij het plan betrokken. Aan de westzijde, is als beschutting

tegen de wind, een hoge wal gemaakt en op de helling een amfitheater gerealiseerd. De duinpan waar Inayat Khan zijn bijzondere ervaring had is nu een stiltezone waar men kan mediteren. Op het terrein staat, overigens verscholen in een duinpan, nog

een tweede gebouw, het Wakilhuis waarin zich een eetzaal bevindt en de woning van de permanente beheerder. De Soefietempel is tijdens Open Monumentendag 2020 gesloten, maar wel aan de buitenzijde te bezichtigen.

VUURBAAK EN HET VUURBAAKPLEIN De vuurbaak van Katwijk aan Zee, ook wel Vierboet genoemd, is na de Brandaris het oudste bewaard gebleven vuurtorengebouw van Nederland. De toren heeft een hoogte van 14 meter en staat achter de boulevard bij het Vuurbaakplein, aan de zuidwestkant van het dorp. Tegen kinderen in Katwijk werd niet verteld dat zij door de ooievaar werden gebracht, maar dat zij uit deze Vierboet kwamen. In de zomermaanden is de toren geopend voor publiek. Geschiedenis Het verzoek een vuurbaak te bouwen werd in 1605 ingediend bij stadhouder Prins Maurits. Uiteindelijk werd hier pas in 1628 goedkeuring aan gegeven. In navolging van Katwijk kreeg elke vissersplaats aan de kust zijn eigen vuurto-

ren of vuurbaak. Op het platte dak lag een rooster waarop een houtvuur werd gestookt, later een kolenvuur en halverwege de 19e eeuw werd een olielamp met reflector in een lichthuis geplaatst. Het visserslicht werd alleen ontstoken als er schepen van de eigen vloot waren uitgevaren. Katwijk heeft nooit een vissershaven gehad, hoewel er een waterweg was

van de Haarlemmertrekvaart naar zee en deze door Katwijk liep. De bomschuiten lagen echter gewoon op het strand. De Vierboet staat dus niet bij de monding van die waterweg, maar een stuk zuidelijker. Sinds 1913 is de vuurbaak niet meer in werking, omdat er toen geen schepen meer in Katwijk aan land kwamen.

Mitrailleurspost Tijdens de Eerste Wereldoorlog werd de toren door de Koninklijke Marine als uitkijkpost gebruikt. Na de oorlog werden veel huizen in de nabijheid van de Vierboet gebouwd, die tijdens de Tweede Wereldoorlog weer afgebroken moesten worden toen de Atlantikwall gebouwd werd. In de Vierboet werd toen een mitrailleurspost geplaatst. Na de oorlog werden er nieuwe huizen gebouwd, maar ten noorden van de Vierboet werd ruimte overgelaten voor het langwerpige Vuurbaakplein. De Vierboet is sinds 1971 een rijksmonument. De vuurtoren is tijdens Open Monumentendag 2020 gesloten, maar wel aan de buitenzijde te bezichtigen.

OUDE OF ANDREASKERK LAAT WOORD DOOR DE WERELD GAAN De Andreaskerk staat pal aan de Boulevard en is vernoemd naar de apostel Andreas, onder meer schutspatroon van de vissers. Het wapen van de gemeente Katwijk is een azuurblauw Andreaskruis op een zilver fond. Historie Plaatselijk is de kerk ook bekend onder de naam Oude Kerk en in grotere mate als Witte Kerk. Het orgel is een Van den Heuvelorgel. De kerk heeft 1.400 zitplaatsen en is nu van de Protestantse Kerk in Nederland (Nederlands hervormd). De kerk werd om-

streeks 1640 gebouwd, nadat de voorgaande kerk in 1572 door de Spanjaarden was verwoest. De klok dateert uit 1594. De kerk had een spitse toren, maar tijdens de storm op 29 november 1836 werd de punt zo beschadigd dat deze moest worden afgebroken. Het jaar daarop kwam er een achtkantige koepel voor in de plaats. Omdat in 1885 de Nieuwe Kerk was gebouwd aan de Voorstraat werd de Oude Kerk in 1890 voor 6000 gulden verkocht. Tot 1921 deed het gebouw dienst als rederijschuur van N.V. Rederij Katwijk, die eigenaar was van een aantal bomschuiten. Het gebouw diende als opslagplaats voor scheepsbenodigdheden en zout. Ook werden er netten gerepareerd door een ploeg boetsers. Dit eindigde, omdat de (trage) bomschuiten werden vervangen door (snellere) loggers, die niet op het strand konden liggen. In 1921 werd het gebouw voor 45.000 gulden te-

ruggekocht. In 1924 werd de kerk opnieuw in gebruik genomen. Renovatie Tijdens de Tweede Wereldoorlog gaf de Ortskommandant opdracht de kerk evenals de huizen langs de boulevard af te breken. Een slimme aannemer redde het gebouw. Hij sloopte alleen de toren tot dakhoogte en beschouwde de klus als klaar. Het interieur (inclusief het orgel) was al eerder in veiligheid gebracht. In 1952 werd de toren in ere hersteld. Voor de kerk staat het standbeeld “Vissersweduwe met zoon” van Louis van der Noordaa. Het orgel is in 1995 gebouwd door de firma J.L. van den Heuvel (Dordrecht). Vanaf medio 2009 is de kerk grondig gerenoveerd. Lange tijd is er onder meer met de Rijksdienst voor Monumenten, het TNO te Delft en de gemeente Katwijk overlegd hoe de kerk het best kon

worden opgeknapt. De muren zaten vol zout. Na verwijderen van de witte verf, werden de muren behandeld. De kerk was roodbruin van kleur. Na de renovatie kreeg de kerk weer zijn witte kleur terug. De binnenkant van de kerk is ook opgeknapt. Voor alle bezoekers van de kerk gelden de volgende regels: van 10.00 - 16.00 uur worden in de kerk max. 20 personen per uur toegelaten. Er is één ingang open en er wordt een looproute aangegeven. Bij binnenkomst desinfecteert elke bezoeker zijn/ haar handen en schrijft zijn/haar naam en telefoonnummer/emailadres op een lijst. Mocht er in de weken na de OMD corona geconstateerd worden, dan worden de bezoekers hiervan op de hoogte gebracht. In het gebied rondom de Oude Kerk en in de parkeergarage is betaald parkeren.

DE NIEUWE KERK, ONTWERP VAN JESSE De Nieuwe Kerk aan de Voorstraat 79 in Katwijk is een zeldzaam voorbeeld van Nederlandse protestante kerkbouw en kerkinrichting uit de late 19e eeuw. Dat was de mening van de deskundigen over het ontwerp en uitvoering van de Nieuwe Kerk. De Leidse architect H.J. Jesse (1860-1943) won in 1884 een prijsvraag waaraan 31 architecten hadden deelgenomen. Eisen De jonge Jesse koos voor de neo-renaissancestijl en voldeed goed aan de gestelde eisen voor een kerkgebouw met ruim 1.500 zitplaatsen, dat niet meer dan fl 75.000,- mocht kosten. Dit bedrag werd tijdens de bouw ruimschoots overschreden, doordat de aannemer failliet ging. Naderhand moesten verschillende plaatselijke aannemers het werk afmaken wat al gauw fl 10.000,- meer ging

kosten. De kerk heeft ondanks de grootte geen pilaren en geeft een overzichtelijke ruimte vanuit de hoofdingang op de preekstoel. Verder valt op de zogenaamde baronnenbank met het wapen van de adellijke familie Van Wassenaar van Catwijk. Orgeldag Het orgel werd in 1983 grondig vernieuwd en uitgebreid tot 80 stemmen, waardoor dit orgel het op een na grootste in Nederland is. Het instrument heeft een Franse inslag, waarop vele concerten worden gegeven door vermaarde organisten en georganiseerd door het actieve orgelcomité. Orgelconcerten waren zeldzaam in het land dit jaar. De reden is bekend. Katwijk ontsprong die dans helaas ook niet, op één videostreamconcert in april na. Toch gaan de deuren open van de Nieuwe Kerk voor het traditionele populaire orgel-

concert als afsluiting van Open Monumentendag in de Katwijkse Nieuwe Kerk. Net als voorgaande jaren verzorgen organisten uit de Gemeente Katwijk het programma. Dit jaar zijn dat Willem Guijt en Jan de Vreugd. Het programma van het afsluitende concert vindt u elders in dit magazine, onder ‘concerten’. De kerkdeuren zijn van 10.00 - 16.00 uur geopend. Er kunnen per uur max..20 personen

worden toegelaten. De hele dag zijn er orgelbespelingen door plaatselijke organisten. Dit jaar is er i.v.m. de veiligheid wat het coronavirus betreft, voor bezoekers geen gelegenheid om het orgel te bekijken of te bespelen. Bij binnenkomst desinfecteert elke bezoeker zijn/haar handen en schrijft zijn/haar naam en telefoonnummer/emailadres op een lijst. Mocht er in de weken na de OMD corona geconstateerd worden, dan worden de bezoekers hiervan op de hoogte gesteld.

VREDESKERK MET HISTORISCH BÄTZORGEL Na het succes van architect Jesse, bij het ontwerp en de bouw van de Nieuwe Kerk, kwamen er spoedig meer opdrachten voor hem los. Zoals voor het huidige Museum waar vroeger reder Meerburg woonde en enkele andere huizen. Zo ook voor de Vredeskerk. Bij het binnen gaan ervaart men de halvormige ruimte, typerend voor de architectuur van Jesse rond de eeuwwisseling. Het dak wordt gedragen door houten spanten, die op en aan de metselwerkmuren rusten. De kerk kwam gereed in 1905, heeft verschillende keren een restauratie ondergaan en is onlangs geheel vernieuwd. Bätzorgel Wat echt de moeite waard is, is het Bätzorgel. Deze is inmiddels al 250 jaar oud. De bouwer van het orgel, Johan Heinrich Hartman Bätz, werd in 1709 geboren en is de eerste van drie generaties Duitse orgelbouwers. Het

orgel heeft verschillende eigenaars gehad, zoals de Doopsgezinde kerk in Utrecht. In 1859 kwam het orgel in handen van de Hervormde Gemeente van Katwijk aan Zee die het orgel in de Oude kerk aan een zijmuur heeft ‘gehangen’. Bij de bouw van de Nieuwe Kerk werd het orgel verkocht aan de Gereformeerde kerk. Activiteiten In de hal treft u info aan. Er is de mogelijkheid om met een gids het gebouw door te gaan en de verschillende ruimten te bezichtigen. Vanwege de veiligheid voor iedereen in deze coronatijd hanteren we voor bezoekers de volgende regels: vanaf 10.00 13.30 uur worden er in de kerk max 20 personen per uur toegelaten. - Er is één ingang open en er wordt een looproute aangegeven. - Bij binnenkomst desinfecteert elke bezoeker zijn/haar handen

en schrijft zijn/haar naam en telefoonnummer/emailadres op een lijst. Mocht er in de weken na de OMD corona geconstateerd worden, dan worden de bezoekers hiervan op de hoogte gesteld. Nationale Orgeldag Alleen de eigen organisten zullen optreden op zaterdagmiddag 12 september. De bespelingen zijn van 13.30 u tot 16.00 uur. We hanteren de volgende regels: - Graag tijdens het concert blijven zitten tot het einde.

- De bezoekers krijgen een plaats toegewezen door de organisatie op 1.5 m. afstand. - Heeft u gezondheidsklachten: blijf thuis! - Er is een korte pauze tussen de spelers, omdat registers en klavieren gereinigd moeten worden. U kunt dan de kerk verlaten maar we hopen dat u naar alle drie de organisten blijft luisteren. - Houd na afloop van het concert afstand en neem de tijd de kerk te verlaten. Het orgelbalkon blijft deze dag gesloten voor publiek.

‘FRANSCHE SCHOOL’/K&O-GEBOUW In 1881 liet Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland het Katwijkse gemeentebestuur weten dat het meer dan noodzakelijk was dat er een school voor meer uitgebreid lager onderwijs zou worden gesticht.

werk uit en in december 1883 was de openbare Burgerschool gereed. Op de school werd als voorbereiding op het voortgezet onderwijs, ook les gegeven in het Frans, zodat de school in de volksmond al snel de ‘Fransche School’ werd genoemd.

Er zat voor het gemeentebestuur weinig anders op dan aan de wens van GS gevolg te geven. Derhalve werd bij raadsbesluit van 11 mei 1882 een commissie aangewezen die moest nagaan waar het nieuwe schoolgebouw zou komen. Als gevolg van het rapport besloot de raad op 4 september 1882 tot aankoop van duingrond aan het begin van de ‘Grindweg van het Dorp Katwijk aan Zee naar de Sluis’. Nu de Sluisweg. Architect J.I. van Waning uit Rotterdam kreeg opdracht een school te ontwerpen voor 144 kinderen. De aannemers Gerrit de Best en Johannes Verloop voerden het

Opheffen In het vissersdorp Katwijk was er echter weinig belangstelling voor dit soort onderwijs. Zo telde de school in 1893 slechts 5060 leerlingen: nog niet eens een halve bezetting! Al snel wilde de gemeenteraad de school daarom al weer opheffen. Dit stuitte op weerstand uit Den Haag. Pas in 1914 gaf GS toestemming tot opheffing nadat het gemeentebestuur had verzekerd dat op twee bestaande openbare scholen een gelijksoortig onderwijs kon worden gevolgd. Het gebouw werd gebruikt door de Visscherijschool samen met de Katwijkse Naaischool. In 1920

kwam de school in gebruik van de Vereniging voor Christelijk Onderwijs op Gereformeerde Grondslag. Deze breidde het eerste gebouw van 3 lokalen (het middendeel) uit naar 7 lokalen: 2 zijvleugels met elk 2 lokalen en een hoektoren. Tot september 1963 ging de school verder onder de naam ‘Franse- of Sluiswegschool’. In dat jaar werd het de ‘Gaspard de Coligny School’. Dit duurde tot 1983 toen deze school naar een nieuw gebouw aan de Meerburgkade ging. Hierna werd het pand door de Gemeente Katwijk ter beschikking gesteld aan de

Stichting Volksuniversiteit K&O (Kunst en Ontspanning) Katwijk, die er nu nog is gehuisvest voor het geven van cursussen aan volwassenen. Hiermee is Sluisweg 16 in Katwijk een van de weinige gebouwen dat al meer dan 100 jaar gebruikt wordt voor het doel waarvoor het is gebouwd: het geven van onderwijs. Dit monument is tijdens Open Monumentendag 2020 alleen aan de buitenzijde te bezichtigen.

HET KATWIJKS MUSEUM Nog nooit in het Katwijks Museum geweest? Dan is dit de kans om hiermee kennis te maken! Het Katwijks Museum, authentiek en een bron van historie Wat is er te zien…? Een bijzondere collectie schilderijen van Nederlandse en buitenlandse schilders en een fraaie collectie lokale en streekgebonden bezienswaardigheden. Botenhal In de botenhal staan talloze scheepsmodellen en authentieke materialen waarmee de ontwikkeling van het leven op zee en het belang van de visserij voor Katwijk van 1600 tot 1950 in beeld wordt gebracht. De modelbouwgroep toont hier haar vaardigheid bij het opengewerkte model van het Hospitaalkerkschip ‘De Hoop’ en wordt ook de brik ‘Doesborgh’, die ooit de wereldzeeën bezeilde, getoond. Een aantal verdwenen ambachten is hier uitgebeeld zoals het kuipen, zeilmaken en nettenboeten. Tentoonstellingen De permanente exposities zijn in de Meerburgzaal, waar de eigen collectie getoond wordt in wisselende samenstelling.

Het museum heeft een flinke collectie schilderijen uit de kunstenaarskolonie Katwijk aan het begin van de 20e eeuw. De bedrijvigheid op het Katwijkse strand trok schilders zoals Jan Toorop, Willy Sluiter en B.J. Blommers, maar ook buitenlandse kunstenaars zoals Hans von Bartels en G. Morgenstjerne Munthe. De meeste werken dateren uit de periode 1870-1914. Regelmatig wordt de collectie uitgebreid met hedendaagse kunstenaars. Bottema Op de eerste verdieping is de Bottemazaal ingericht ter na-

gedachtenis aan de schilderetser-illustrator Tjeerd Bottema (1884-1976) die vele jaren in Katwijk woonde en die door een legaat de inrichting van het Katwijks Museum, in 1983, mede mogelijk heeft gemaakt. Op de bovenverdieping Katwijk in vogelvlucht. Van de vroege historie uit de tijd van de Romeinen, de Friezen en de Franken, het Hoogheemraadschap door de eeuwen heen, de impact van de Tweede Wereldoorlog (de Engelandvaarders), de opkomst van het toerisme, tot aan de het architectuurprijzen winnende Kustwerk Katwijk van recente datum.

Er is hier tevens een scheepsbrug van een logger uit de jaren vijftig en de mogelijkheid om Katwijks dialect te beluisteren. Neem een kijkje naar de zogenaamde kaart van Konrad Peutinger, een middeleeuwse kopie van een Romeinse reiskaart. Of de pracht en praal van de oude klederdracht, die geheel uit het straatbeeld is verdwenen. Open van 13.00 tot 17.00 uur. Het musieum is uitsluitend tegen betaling te bezoeken.

CANON VAN KATWIJK IN WEBSITE EN BOEKVORM De Canon van Katwijk geeft in woord en beeld de geschiedenis weer van de gehele gemeente Katwijk; dus Katwijk, Rijnsburg en Valkenburg. De uitgebreide geschiedenis wordt getoond op de website en is sinds vorig jaar ook in boekvorm verkrijgbaar. Zowel op de website als in het boek prachtige foto’s en een uitgebreide beschrijving van de geschiedenis. Het boek bestaat uit ruim 100 pagina’s en geeft een overzicht van de geschiedenis van het hedendaagse Katwijk, Rijns-

burg en Valkenburg in acht tijdvakken en 34 vensters.

drie de historische verenigingen.

Van 5000 v. Chr. tot de fusie van de drie dorpen in 2006. Vanaf de prehistorie en oudheid met jagers, boeren en Romeinen, tot en met de moderne tijd met televisie en computers. De verhalen in het boek zijn voorzien van honderden illustraties en foto’s.

De website geeft eveneens aan de hand van de 34 zogeheten vensters, een inkijk in de geschiedenis van Katwijk, Rijns-

Het boek Canon van Katwijk is voor €14,95 te koop bij het Katwijks Museum, Museum Oud Rijnsburg, Museum Valkenburg en de lokale boekhandels. De Canon is een initiatief van alle

burg en Valkenburg. De Canon vormt daarmee de tijdlijn van de gemeente Katwijk en geeft antwoord op vele vragen. Wilt u meer weten? Kijk ook op: www.canonvankatwijk.nl

DE ‘PADDESTOEL’ OF ‘THEEMUTS’ De ‘paddestoel’ of de ‘Theemuts’ op de hoek Duinoord/Zeeweg op nummer 105, stamt uit 1937 en is een ontwerp van de architect Jesse. Architect H.J. Jesse (18601943) heeft In zijn bijna 60 jarige, bouwkundige carrière, veel ontworpen voor Katwijk, denk aan de Rooie Buurt, Secr. Varkevisserstraat, Commandeurslaan en Nieuwstraat. Zijn 1e grote opdracht was de Nieuwe Kerk (1884-1887) aan de Voorstraat. Zijn allerlaatste ontwerp was het landhuis ‘Duinoord’ (1935-1942) dat in Katwijk beter bekend is als ‘De Theemuts’ of ‘Paddestoel’. Hij ontwierp de ‘Theemuts’ voor Arie Jacob Ouwehand, de zoon van zijn vriend Rein Ouwehand. Het gemeentebestuur liep in eerste instantie niet warm voor het ontwerp, maar na een door Jesse gegeven college, ging men akkoord. Katwijk heeft daarmee een zeer bijzonder pand qua architectuur in haar gemeente.

Het interieur is deels door Jesse ontworpen. Kenmerkend is het hergebruik van oude materialen. De diverse verdiepingen worden ondersteund door ‘oude’ balklagen met prachtige consoles. Bijzonder is het ontbreken van dakgoten om het regenwater af te voeren. Rondom ‘de Paddestoel’ was rond 1937 alleen duin, waardoor verstopping van dakgoten door zand een groot probleem kon worden en dat wilde de architect vermijden. In het pand bevindt zich een speciale schoorsteen die tot in het hoogste punt van de 6 meter hoge zolder wordt geleid. Het daglicht wordt opgevangen via glas-in-loodramen. Deze zorgen elk dagdeel voor een zeer bijzondere lichtval in het huis. ’s Morgens aan de voorzijde, ’s middags aan de zijkant en ’s avonds aan de achterzijde waardoor een zeer speciale ’lichtsfeer’ ontstaat. Het huis bevat ook twee kelders waarvan een met buitenlicht.

Dit pand ligt op een bijzonder punt. De verhoogde kruising van de Zeeweg met de Parklaan (tegenwoordig Duinoord) zorgde ervoor dat de bewoners aan alle kanten vrij uitzicht hadden. Het huis heeft ook een oorlogsverleden. Eigenaar Arie Jacob Ouwehand was een van de drie personen die aan de basis van het Katwijks verzet stonden. Hij was een van de vertegenwoordigers van Katwijk in de Landelijke Onderduikorganisatie, zat in de Jodenhulp en zorgde ervoor dat onderduikers vervalste persoonsbewijzen, bonkaarten en onderduikadressen kregen. Tijdens de oorlog zat bijvoorbeeld in de kelder van ‘de Paddestoel’ een Katwijkse arts ondergedoken die door de Duitser vanwege illegale activiteiten gezocht werd. Gelijktijdig werden in dit pand, op last van de Duitsers, twee Duitse officieren ingekwartierd. In 1944 overleed Arie Jacob onverwacht. Zijn weduwe Mevr. Ouwehand-Boekee, zette zijn

verzetswerk voort. In dit huis vergaderde aan het eind van de oorlog de illegaliteit van Katwijk. In 1988 overleed Mevr. Ouwehand-Boekee. Bij testament was bepaald dat het huis na haar overlijden zou vervallen aan het Diaconessenhuis in Leiden, met de bedoeling dat de directeur hierin zou gaan wonen. Dit is echter nooit gebeurd. Het pand is diverse keren verhuurd geweest en een aantal jaren geleden verkocht aan de huidige eigenaar, die al een ‘Jessepand’ bewoonde. Hij liet dit bijzondere pand restaureren om er zelf te gaan wonen.. Helaas wordt dit bijzondere pand dit jaar niet opengesteld vanwege de ‘Corona’ maatregelen!

PRACHTIGE H. JOANNES DE DOPERKERK rivier de Ourte en heten daarom ‘Petit basalt d’Ourte’. Zoek naar de fossielen van beestjes en schelpen. Ook graag uw aandacht voor het ‘Rococoaltaar’ van rond 1760 en afkomstig uit het R.K. Jongensweeshuis in Amsterdam. Werkelijk een icoon op zich. Voor het Hoofdaltaar staat nog een altaar, waarom, dat hoort u tijdens de rondleiding.

Deze H. Joannes de Doperkerk is gebouwd in 7 maanden tijd. De Eerste steenlegging vond plaats in oktober 1910 en de ingebruikname was mei 1911. Het is de laatste neo-gotische kerk boven de rivieren, naar het ontwerp van de architect Jean Groenendael. Hij was een leerling van de grote bouwmeester Cuyper. Interieur U zult zich verbazen over het interieur van de kerk, neem de glas-in-lood ramen boven het hoofdaltaar, van de Maastrichtse glazenier Huub Levigne, uit 1948 en het glas-in-lood in de kruiskapellen van Balendong uit 1950. Veel bezoekers hebben bewondering voor de ‘Kruiswegstaties’, geschilderd door de bouwpastoor Hendriks in de jaren 1916-1920. De fi-

In de kerk is een nieuw orgel, geplaatst, een zogenaamd Reil orgel dat voorheen in de Katholieke Kerk te Voorschoten stond.

guren op de doeken zijn parochianen die model hebben gestaan. Zoekplaatje: de pastoor heeft zichzelf meegeschilderd.

Op welke van de 14 staties kun je hem zien. Kijk ook even naar de pilaren, deze komen uit de steengroeven van de

Het orgel zal tijdens Open Monumentendag op regelmatige tijden bespeeld worden door de organist Niek van de Meij. De kerk staat open van 10.0017.00 uur.

FIETSROUTE OPEN MONUMENTENDAG 2019 aan de linkerkant: De route begint en eindigt bij het gemeentehuis van Katwijk, 4. Oude Begraafplaats, Zuidzodat u op ieder gewenst punt straat kunt starten en eindigen. De Bij het verlaten van de monumenten zijn (onder voorbe- • begraafplaats rijdt u terug houd) op zaterdag 12 september de Zuidstraat in. geopend van 10.00 tot 17.00 uur. • U slaat meteen links af, de Schoolstraat in. 1. Gemeentehuis, Kon. Julianalaan 3, Katwijk 5. Brandweerstalling, t.h.v. (niet open) Bij het verlaten van het gemeen- Schoolstraat 2a • Bij het verlaten van de tehuis via de hoofdBrandweerloods slaat u ingang slaat u rechtsaf en linksaf de Schoolstraat in. meteen weer rechtsaf het Deze helemaal uitrijden tot fietspad op. Zo rijdt u onder het de Parklaan. gemeentehuis door. Bij de eerste Bij de Parklaan rechtsaf gelegenheid weer rechtsaf slaan, • richting de duinen en de de Willem de Zwijgerlaan op. Sportlaan. Deze ligt in het • Het fietspad maakt een verlengde van de Parklaan. flauwe bocht naar links en u U volgt de Sportlaan tot u steekt bij de oversteekplaats • recht voor u, op de top van de Zeeweg over. Meteen de duinen, de Soefitempel links afslaan bij het bereiken ziet liggen: van de overkant. U rijdt nu richting zee. Tegenover het marktterrein ziet u Duinoord. 6. Soefitempel, Zuidduinseweg 7 (niet open) • Bij het verlaten van de 2. Struikelstenen voor Tempel linksaf de ZuidduinDuinoord 38 seweg verder uitrijden. Hier liggen op de ventweg 3 zgn. Meteen linksaf slaan de Struikelstenen, herdenkingsste- • Sportlaan op. U rijdt nu nen ter herinnering aan de vanuit richting zee en komt uit op dit huis weggevoerde en in de de Zuid-Boulevard. concentratiekampen omgeko• De Boulevard uitrijden men Joodse personen. U rijdt richting de Vuurtoren, links terug naar de Zeeweg ziet u: 2A. De Paddestoel, Duinoord/ 7. Oorlogsmonument EngeZeeweg 105 landvaarders en bijbehorend • en slaat hier links af. Informatiepaneel. Boulevard • Bij de rotonde ter hoogte t.h.v. Seinpoststraat. van de Karel Doormanlaan Even verder, aan de rechvervolgt u de weg rechtdoor • terkand ziet u: op de Zeeweg. • U neemt de eerste zijstraat 8. De Vuurtoren, naar links, de Voorstraat in. Vuurbaakplein (niet open) • Tot de hoek van de tweede Weer op de Boulevard rijdt zijstraat links, daar staat het • u in noordelijke richting naar huis van de Fam. Kraaijenhet volgende monument. oord.

• • • •

Meteen weer rechtsaf slaan het Baljuwplein op Rechtsaf de Louwestraat in. En de eerste straat rechtsaf de Schippersdam op. Terug naar de Louwestraat

10. Melkwinkel/Bakkerij, Louwestraat 10 (niet open) • Bij het Baljuwplein rechtsaf de Elleboogstraat in • Linksaf de Zuidstraat in. Deze helemaal uitrijden. • Linksaf weer de Voorstraat in en naar de hoofdingang rijden van de Nieuwe Kerk.

(1901), Boulevard 1 thans weer Villa Allegonda (niet open) Rechtsaf de Rijnmond op. 16. School voor de Zeevisvaart, Sluisweg 98 (niet open) • Bij de rotonde fietst hier rechtdoor. U blijft op de Rijnmond. 16A. De Oude Redschuur • Net voor de brug ziet u aan uw linkerhand de Oude Redschuur. Hiervoor moet u de straat oversteken. • U blijft aan de kant van de Oude Redschuur en fietst terug richting Boulevard.

11. Nieuwe Kerk, Voorstraat 79 • Uit de kerk komende linksaf 17. Koning Willem-Alexandergemaal, Binnensluis ((niet de Voorstraat in. open) • De kruising rechtdoor Bij de rotonde slaat u oversteken en de Voorstraat • rechtsaf. Voorbij het gemaal verder uitrijden. slaan we rechtsaf en nemen • Aan uw rechterhand ziet u het fietspad tot de Kalkoven. het Katwijks Museum. 12. Katwijks Museum, Voorstraat 46 • Komende uit het museum, fietst u rechtsaf, 50 meter richting zee naar huisnummer 35. 13. Vredeskerk, Voorstraat 35 • Vanaf de Voorstraat gaat u rechtsaf de Badstraat in. • Aan het eind van de Badstraat linksaf de Koningin Wilhelminastraat in. • Daarna meteen de eerste rechts . U bent nu op de Sluisweg en rijdt met de bocht mee naar rechts.

14. ‘Franse’ school (K&O gebouw), Sluisweg 16 (niet open) • Uit het K&O gebouw gaat u terug naar de Sluisweg en houdt rechts aan en gaat de bij de T–splitsing rechtsaf de Burgersdijkstraat in. Deze gaat over in de E.A. 9. De Oude Kerk en toren, 3. Huis Fam. Kraaijenoord, Borgerstraat. Deze uitrijden Boulevard 109 Annastraat 2 hoek Voorstraat tot de Te Brittenstraat. • U steekt het Andreasplein (niet open) Daar slaat u linksaf en rijdt over en voor het Biologisch • • U vervolgt uw weg in de door naar de Boulevard. Restaurant De Bonte Kraai Voorstraat. Op de Boulevard rechtsaf slaat u linksaf de Weeshuis- • • Bij de splitsing Voorstraat/ slaan en doorrijden tot het straat in. Zuidstraat slaat u vóór de einde van de Boulevard. Vervolgens rijdt u rechtsaf kerk linksaf de Zuidstraat in. • 15. Voormalig Hotel Savoy naar de Baljuwstraat. Meteen aan het begin treft u

18. Kalkoven, Reygersberglaan (niet open) • Nu het viaduct onderdoor en naar links langs het parkeerterrein. • Na het parkeerterrein gelijk linksaf het fietspad op. • Dan weer gelijk linksaf richting Roversbrug. • Over de Roversbrug, het Roversbrugpad volgen richting de Rooms Katholieke Kerk. • De Zeeweg oversteken en linksaf voor het hekwerk van de begraafplaats langs. 19. R.K. Kerk Joannes de Doper, Kerkstraat 70, Katwijk aan den Rijn • Uw weg vervolgen de Kerkstraat in. • De Achterweg passeren. • Rechtdoor de Van Egmondstraat in, links passeert u het 20. Transformatorhuisje, Van Egmondstraat 4 (niet open) • De Van Egmondstraat uitrijden tot u op de Turfmarkt bent. 21. De Roskam, Turfmarkt 2, • Uw weg vervolgen door de

15

17 14

16

16 A

12 18 13 9

11

10

4 3 5

7

8

2

1

36

35

START- EN EINDPUNT GEMEENTEHUIS KATWIJK

19 34

20

6 21

22

33

32

1.

24

24 A

23 25 27 26

28 30

31 29

Het Gemeentehuis Katwijk (1932), Kon. Julianalaan 3, Katwijk (niet open) 2. Struikelstenen voor Duinoord 38 2A. De Paddestoel of Theemuts, Zeeweg 105 (niet open) 3. Huis van Fam. Kraaijenoord, Annastraat 2 (niet open) 4. De Oude Begraafplaats (1791), Zuidsstraat 5. Brandweerstalling, Schoolstraat 2 6. Soefi Tempel (1969), Zuidduinseweg 7 (niet open) 7. Oorlogsmonument Engelandvaarders Boulevard 8. Vuurtoren (1605), Vuurbaakplein (niet open) 9. Oude Kerk en Toren (1461), Boulevard 109 10. Melkwinkel / Bakkerij, Louwestraat 10 (niet open) 11. Nieuwe Kerk (1887), Voorstraat 79 12. Katwijks Museum (1913), Voorstraat 46 13. Vredeskerk (1905), Voorstraat 35 14. ‘Franse’ school (K&O gebouw) Sluisweg 16 (niet open) 15. Voormalig Hotel Savoy (1901), Boulevard 1 thans weer Villa Allegonda (niet open) 16. Voormalige Visserijschool, Sluisweg 98 (niet open) 16A. Oude Redschuur, Rijnmond 200 17. Koning Willem-Alexandergemaal, Binnensluis (niet open) 18. Kalkoven, Reigersberglaan (niet open) 19. RK Kerk Joannes de Doper (1911), Kerkstraat 70 20. Transformatorhuisje 21. De Roskam (1560), Turfmarkt 2 22. De Wilbert (1722), Overrijn 7 23. Het Spinozahuis, Spinozalaan 29, Rijnsburg 24. Maranathakerk, Burg. Hermanstraat 40 (niet open) 24A. Merovechpark, Karel de Grotelaan 25. Grote of Laurentiuskerk 1122) / Mausoleum, Burg. Koomansplein 26. Museum van het Genootschap Oud Rijnsburg, Oude Vlietweg 6 27. Gedenkteken uit 1925, Kamerlingh Onnesstraat 62 28. Pontje Valkenburg, Valkenburger Veerpad 29. TorenMuseum Oud Valkenburg, Castellumplein, Valkenburg (niet open) 30. De oorlogsgraven, Broekweg 31. Burgemeesterswoning/gemeentehuis ‘t Boonrak (niet open) 32. Bezoerkscentrum Vliegkamp Valkenburg Marinevliegkamp 250 33. Korenmolen ‘De Gerechtigheid’ (1740), Molenweg, Katwijk aan den Rijn (niet open) 34. Ned. Herv. Kerk en begraafplaats (1231), Kerklaan 12 35. De Joodse begraafplaats (1758), Rijnstraat 151 (niet open) 36. Struikelstenen, t.h.v. Zeeweg 133

VERVOLG FIETSROUTE •

Roskambrug over te gaan. Over de brug rechtsaf slaan. U bent nu op de Overrijn. Hier kunt u een wandelroute voor de tuinen van de Wilbert ophalen.

22. De Wilbert, Overrijn 7 • Aan het eind van de Overrijn linksaf de Burggravenlaan in. • Vrijwel aan het eind van De Burggravenlaan rechtsaf en direkt daarna links • U bent nu in Tolhuisstraat, aan het eind ziet u de toegang tot de tuin van de Wilbert. • Terug op de Tolhuisstraat gaat u meteen links de Baron van Wijckersloothstraat in. Deze komt uit op de Sandtlaan. • De weg oversteken en linksaf de Sandtlaan op, totdat u aan uw linkerkant het Wellantcollege passeert. • Hier meteen bij de stoplichten linksaf, oversteken en de Spinozalaan in. • Deze volgen met de bocht mee naar rechts. U ziet aan uw rechterhand het Spinozahuis. 23. Het Spinozahuis, Spinozalaan 29, Rijnsburg • Aan het eind van de Spinozalaan links de Katwijkerweg en de Kanaalstraat op. • De vierde zijstraat rechts is de Burgemeester Hermansstraat

• • •

•

en steekt Brouwersstraat weer over en gaat voorbij de school links af het Noordeinde op. Weg vervolgen op de Koestraat tot de Vliet. Langs De Vliet Noordzijde richting het centrum. Bij de Wilhelminaboom linksaf de Kerkstraatbrug over en de Kerkstraat in. U komt uit op het Burg Koomansplein.

25. Grote of Laurentiuskerk/ Mausoleum, Burg. Koomansplein • Aan de zuidkant van het Burg. Koomansplein is de Oude Vlietweg 26. Museum van het Genootschap Oud Rijnsburg, Oude Vlietweg 6 • U fietst langs het museum en slaat linksaf de Tramstraat in. • Steekt de Oegstgeesterweg over en vervolg uw route over de Oranjelaan • Rechtsaf de Christinalaan op, sla rechtsaf om op de Christinalaan te blijven. • Sla linksaf naar de Kamerlingh Onnesstraat richting Christinalaan.

27. Gedenkteken uit 1925, Sandtlaan / Kamerlingh Onnesstraat 62. • Bij de Begraafplaats is het Gedenkteken. • Ga noordoostelijk op de Kamerlingh Onnesstraat richting Christinalaan. • Sla rechtsaf naar de Val24. Maranathakerk, Burg. kenburgerweg. Hermanstraat 40 (niet open) • U rijdt deze op en volgt de • Aan het eind links aanhouweg. den richting Brouwersstraat. • Waar de weg samenkomt • Rechts aanhouden en met de Waterboslaan direct oversteken naar de houdt u links aan. Korte Voorhouterweg • Na het Waterbospark slaat • U neemt de 2e mogelijku rechtsaf het Valkenburgheid om rechtsaf te gaan. se veerpad op en neemt u De weg gaat over in een het pontje naar Valkenburg. onverhard pad, dat u helemaal uitrijdt tot het park. 28. Het ruim 400 jaar oude Valkenburgs pontje, Veerpad 24A. Merovechpark • Recht over steken de • Vanuit het Merovechpark Broekweg in. fietst u dezelfde weg terug

•

Bij het Castellumplein aan de Broekweg staat de kerk met de toren.

29. Toren Museum Oud Valkenburg, Castellumplein, Valkenburg (niet open) Naast de Kerk en toren vindt u de oorlogsgraven.

•

•

Historie Vliegveld Valkenburg. U rijdt dezelfde weg terug tot de kruising bij de Tjalmaweg, steek deze recht over, houdt links aan dan komt u op de Hyacintstraat en vervolg deze weg tot de kruising Molentuinweg/ Wassenaarseweg. Sla rechts af de Molentuinweg in tot de volgende kruising u ziet dan rechts de molen staan.

30. De oorlogsgraven, Broekweg • Na het verlaten van het museum / oorlogsgraven gaat u op het Castellumplein rechtsaf richting de Middenweg. • Aan het eind van de Middenweg naar links en de Hoofdstraat oversteken. • U komt uit bij ’t Boonrak, deze loopt in een U-vorm. Ga bij de eerste kruising linksaf. Hier ligt het oude gemeentehuis aan de Rijn.

•

31. Burgemeesterswoning en latere Gemeentehuis, Hoofdstraat 6 (niet open) • U rijdt ‘t Boonrak weer uit tot u op de Hoofdstraat bent. • Dan naar links richting Leiden. • Rechtsaf de Marinus Poststraat in. • Voor het Marinus Postplein gaat u linksaf de Achterweg in. • Rechtsaf het viaduct over,. • Sla rechtsaf en rij op de Kooltuinweg (parallel langs de N206 Tjalmaweg) richting Watertoren-Katwijk,

34. Ned. Herv. Kerk en begraafplaats, Kerklaan 12 • U kunt nu terugrijden naar de Rijnstraat en deze vervolgen, tegenover de R.K. Kerk Joannes de Doper zien we rechts de ingang van de Joodse begraafplaats.

32. Bezoekercentrum (Museum) Vliegkamp Valkenburg, Marinevliegkamp 250 • Rij door tot de kruising, hier slaat u links af de Wassenaarseweg op • .Volg de borden die verwijzen naar de Theater Hangaar (Soldaat van Oranje). • Bij de ingang van het vliegveld slaat u linksaf • Volg deze weg tot de slagboom (die is open). • 50 meter na de slagboom ziet u links het bezoekerscentrum van Stichting

33. Korenmolen ‘De Geregtigheid’, Molenweg, Katwijk aan den Rijn (niet open) • Terug op de Valkenburgseweg komt u bij de kruising met de Molentuinweg. • Deze oversteken naar de Rijnstraat. Deze vervolgen tot de Kerklaan aan de linkerkant.

35. Joodse begraafplaats, Rijnstraat 151, (niet open i.v.m. sabbat) • Vanaf de begraafplaats slaan we rechtsaf de Zeeweg op richting gemeentehuis. • Voor u bij het gemeentehuis bent ziet u aan de linkerkant 2 witte huizen, het linker is Zeeweg 133. 36. Struikelstenen, Zeeweg 133 Hier liggen op de ventweg zes zgn. Struikelstenen, herdenkingsstenen ter herinnering aan de van hieruit weggevoerde- en in de concentratiekampen omgekomen Joodse families. •

Einde fietsroute

DE ROSKAM HET MIDDELPUNT VAN BINNEN De Roskam en Katwijk aan den Rijn zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. De voormalige herberg is hét zenuwcentrum van het Katwijkse verenigingsleven en wordt beschouwd als dé huiskamer van de kern. De Roskam wordt voor het eerst genoemd in het jaar 1560. Het pand is ooit midden in het dorp gebouwd aan een knooppunt van doorgaande wegen. De bebouwing is ruim opgezet, omzoomd met veel akkers en groen. Het is immers een agrarisch dorp. Gegoede families hadden hier hun buitenplaatsen. De Roskam doet rond 1560 dienst als regthuys met gevangenis. De Heer van beide Catwijcken en ‘t Sandt is van oudsher eigenaar. Schout en Schepenen hebben hier hun

onderkomen. Herberg De Roskam is naast regthuys en gemeentehuis een pleisterplaats voor mensen op doorreis om er uit te rusten of te eten. Je kon de paarden stallen en ze te eten geven. Ze werden gereinigd met borstel en kam, het zogeheten rossen. Regthuys Dominee Pars schrijft in 1697 in zijn beschrijving van de beide Katwijken over De Roskam het volgende: een fray Dorps Raad en Regthuys met een galerij voor in de gevel. De raadkamer en de secretarie worden sinds jaar en dag door de gemeente gehuurd van de logementhouder. De Roskam is in feite het eerste gemeentehuis van Katwijk. Overigens heeft in 1875 ook notaris mr. Karel de Koning hier zijn kantoor. In 1877 verlaat de

gemeente De Roskam om het raadhuis verderop te vestigen in de Rijnstraat. In 1881 gaat de stoomtram naar Leiden rijden voor De Roskam langs over de Roskambrug door de Bruggestraat. De Roskam doet tot 1891 dienst als tramhalte. Daarna rijdt het voertuig over de nieuwe trambrug aan de Sandtlaan en wordt wachtlokaal ’t Wachtje in de Rijnstraat in gebruik genomen. Ontmoetingsplaats In 2000 dreigt het Etablissement De Roskam zijn functie als onderkomen voor verenigingen en als de ontmoetings-

plaats voor de bevolking te verliezen en wordt verkocht. Omdat een aantal inwoners wil voorkomen dat De Roskam als huiskamer verdwijnt, wordt een stichting opgericht. Stichting De Roskam koopt het eeuwenoude pand en zorgt ervoor dat het wordt gerestaureerd. Het is absoluut moeite waard dit prachtige pand, wat nu weer een actieve locatie is, te bezichtigen.

LEERMONUMENT ‘HET HEERENHUYS’ ‘Katwijk’ stond voor voortreffelijk Katholiek onderwijs De tuin achter de Wilbert draagt talloze herinneringen met zich mee uit diverse periodes van onze lokale geschiedenis. In de 13e eeuw behoorde dit gebied tot het grondgebied van de Graaf van Holland en stond er een klein kasteeltje, Huijs ‘t Sant. Eind 17e eeuw legde de Heer van Catwijck er een lustoord aan; het Heerenhuis aan de Overrijn en daarachter een schitterende tuin die was geïnspireerd op de beroemde Franse tuinen. Deze buitenplaats ligt er nog steeds! De laatste twee periodes van dit bijzondere gebied sluiten goed aan bij het thema ‘leermomenten’ van Open Monumentendag 2020. In 1831 werd de buitenplaats namelijk gekocht door een katholieke baron om er een katholiek gymnasium te stichten. Dit gymnasium heeft een prominente rol gespeeld in de emancipatie van het katholicis-

me. Hoe zit dat precies? Katholieken konden sinds de reformatie hun geloof niet meer vrijelijk en openbaar uitoefenen. Ook mochten zij geen hoger onderwijs aanbieden waardoor het voor katholieken vrijwel onmogelijk was om hoge maatschappelijke posities te bemachtigen. Men werd als het ware dom gehouden! Dat veranderde in de Franse Tijd aan het begin van de 19e eeuw. Indachtig het gelijkheidsideaal van de Franse Revolutie en de scheiding van kerk en staat kregen de katholieken stapsgewijs dezelfde rechten als de protestanten. Eind jaren 1820 herkregen zij het recht om voortgezet onderwijs te organiseren. Op dat moment had de katholieke Baron van Wijkerslooth gewacht. De buitenplaats aan de Overrijn stond toevallig te koop en bleek een uitstekende plek om zijn gymnasium te stichten met maar één doel: De katholieke zaak! Jongens van goede komaf werden opgeleid

tot een nieuw katholiek kader om zo haar plek in de samenleving te heroveren. Het werd het eerste ‘wereldse’ katholieke gymnasium van Nederland. De strategie lukte! Het vooraanstaande Sint Willibrorduscollege werd een begrip in Nederland en Vlaanderen en het instituut heeft vele jongens uit Nederland en Vlaanderen opgeleid tot prominente katholieken. Het gymnasium leidde talloze knapen op die later minister, eerste- en tweede kamerlid, burgemeester, ondernemer of advocaat zouden worden. ‘Katwijk’ was een begrip in katholie-

ke kringen en wie aan ‘Katwijk’ mocht studeren had een mooie toekomst voor zich! De historische tuin werd in deze periode uitstekend onderhouden en benut om te debatteren, toneelstukken op te voeren en de jongens hadden er hun moestuinen. Wil je ervaren hoe de jongens en hun leermeersters door de tuinen wandelden, zien wat er herinnert aan vroeger tijden en ontdekken welke beelden er staan en stonden? Haal dan de wandelfolder op bij de Roskam!

GEDENKTEKEN ALGEMENE BEGRAAFPLAATS RIJNSBURG Op de algemene begraafplaats aan de Sandtlaan, die door de Stichting Begraafplaatsen Rijnsburg wordt beheerd, staat een gedenkteken uit 1925 ter herdenking van de schenking van de begraafplaats in 1893. Het betreft een torenvormig bakstenen monument in zakelijk-expressionistische stijl met vier zitbankjes en vier bloembakken.

Verder is daar de vroegere aula te bekijken en twee grote beuken, die ook op de gemeentelijke monumentenlijst staan.

Gedenkteken Algemene begraafplaats Toegankelijk vanaf de Sandtlaan of Kamerlingh Onnesstraat

SPINOZAHUIS RIJNSBURG, EEN ICOON IN HET DORP De wereldberoemde filosoof Barurch Spinoza werd in 1632 in Amsterdam, in de wijk Vloedenburg (nu Waterlooplein-buurt), geboren. Het huis van zijn ouders bleef niet bewaard, wel zijn er drie huizen waar Spinoza enige jaren heeft gewoond, in Rijnsburg, Voorburg en Den Haag. Spinoza vestigde zich in 1661 in Rijnsburg. Dit dorp stond in die tijd bekend als een ontmoetingsplaats voor Collegianten, een vrijzinnige Protestantse stroming, waaronder Spinoza vrienden had. In de woning van de chirurgijn Herman Homan had hij als kostganger een kleine kamer, waar hij lenzen voor optische instrumenten sleep en zijn overpeinzingen met de ganzenpen neerschreef. Een heelmeester uit de achttiende eeuw, Johannes Monnikhoff, liet een aantekening na, waaruit blijkt dat het huisje waarin Spinoza van 1661 tot 1663 verbleef, een

gevelsteen had met een vers van Dirck R. Camphuysen: Ach! waren alle Menschen wijs, En wilden daarbij wel! De Aard waar haar een Paradijs, Nu isse meest een Hel. Bibliotheek Toen er in 1896 in Rijnsburg een oud daglonershuisje, met in de muur dit moeilijk leesbare versje, te koop kwam, herinnerde de Spinozakenner Willem Meijer zich het oude verhaal van Monnikhoff. Meijer kon zo het verwaarloosde pand identificeren als de woning van Spinoza. Er werd een vereniging opgericht die het pand na aankoop herstelde en een bescheiden museum inrichtte dat kon functioneren als een middelpunt voor de studie van leer en leven van de wijsgeer. De bibliotheek, die Spinoza volgens de in diezelfde tijd ontdekte boedelbeschrijving van een notaris bij zijn dood in 1677 bezat, werd grotendeels gere-

construeerd. De perkamenten en leren banden vormen nu een boekenverzameling die uniek is in de wereld. In deze en in de andere museumkamers treft men onder andere portretten aan, evenals facsimile’s van brieven en documenten en een lenzenslijpmachine voor het slijpen van microscopen en telescopen. Tot 2001 bestond het museumgedeelte uit twee kamers. De overige ruimtes werden bewoond

door een huisbewaarder. Na een ingrijpende restauratie werd op 27 maart 2012 het hele huis, als modern museum, voor het publiek heropend. Openingstijden Het museum is gevestigd aan de Spinozalaan 29 in Rijnsburg en is doorgaans geopend van dinsdag t/m zondag van 13.00 - 17.00 uur. Tijdens Open Monumenten Dag gratis toegankelijk.

MAUSOLEUM RIJNSBURG HISTORISCHE GEDENKPLAATS In en rond de Grote Kerk in 1949 worden tijdens opgravingen de aan Floris V en zijn familie toegeschreven skeletten gevonden. Een onverwachte vondst: historisch lijkt vast te staan dat de laatste rustplaats van de Graven van Holland in de zestiende eeuw zijn verwoest door fundamentalistische aanhangers van Oranje. Bij opgravingen onder leiding van professor Glasbergen van het instituut voor Prae- en Protohistorie van de Universiteit van Amsterdam op het terrein van het abdijcomplex worden in de fundamenten van het dwarsschip voor het koor (ereplaats van de abdijkerk) een aantal skeletten blootgelegd die op één na alle door dr. Dijkstra uit Groningen worden geïdentificeerd als de stoffelijke resten van de Graven en Gravinnen van Holland. Later zou Prof.

Maat na onderzoek aangeven, dat het wellicht om andere stoffelijke resten zou gaan. Dit is niet bewezen. Graven en Gravinnen Bijgezet zijn; Simon, Floris de Zwarte; Petronella van Saxen, stichtster van de Abdij en weduwe van Floris III, graaf Floris IV, graaf Floris V en graaf Jan I. Het laatste skelet, wordt door Dijkstra vastgesteld, als dat van Dirk I, de elfhonderd jaar geleden overleden aartsvader van het Gravenhuis.

Het Mausoleum en het gebied er omheen zijn gerestaureerd en hebben de uitstraling gekregen die het toekomt. Op dat grondgebied is namelijk Rijnsburg ontstaan in het jaar 975 en heeft Petronella van Saksen in 1133 de beroemde Abdij gesticht. Jaap Smit, Commissa-

ris van de Koning, onthulde in 2018 de prachtige herinrichting en restauratie. Het Mausoleum is gevestigd achter de Grote Kerk op voormalig grondgebied van de Abdij. Een historische plek met een rijke geschiedenis. Er is uitgebreide informatie aanwezig.

Herbegrafenis Na deze identificatie worden de Graven van Holland en hun aanhang tijdelijk ondergebracht bijgezet in het mausoleum. In aanwezigheid van Koningin Juliana wordt in 1975, het jaar van het 1000-jarig bestaan van Rijnsburg, vindt de onthulling van het Mausoleum plaats.

DE GROTE- OF LAURENTIUSKERK. EEN HISTORISCH MONUMENT Historische parels in vloer van Laurentiuskerk Wie tijdens de Open Monumentendag de Grote- of Laurentiuskerk bezoekt, zal zich verbazen over de grote grafmonumenten onder de houten vlonder in het middenschip. Alleen op deze dag wordt de houten vlonder verwijderd. Ook vinden er deze dag regelmatig orgelbespelingen plaats en zijn er suppoosten om alles over

de kerk te vertellen. De kerk is in 1577/1578 gebouwd met materialen afkomstig van een voormalige kerk uit de Hoofdstraat (toen Dorpsstraat) in Noordwijk. De kerk is achter de romaanse toren uit de 12e eeuw gebouwd. Een restant van de Abdij van Rijnsburg die in 1133 door Petronella van Saksen, douairière Graaf Floris II van Holland werd gesticht en tijdens het Leids beleg verwoest. In het koor bevinden

zich fragmenten van grafmonumenten voor leden van het grafelijk huis van Holland. Na de ingebruikname in 1578 is de kerk vijfmaal uitgebreid: 1633, 1660, 1903, 1910 en in 1923. In 1980 werd de kerk geheel gerenoveerd. Zoals vele oude kerktorens is ook de Rijnsburgse toren eigendom van de burgerlijke gemeente.

brek werd de kerk in 1903 uitgebouwd met de zuiderzijbeuk naar ontwerp van H.J. Jesse, in 1910 met het noordertransept en in 1923 met het zuidertransept naar ontwerp van W.I. Fontein. Zo ontstond het huidige gebouw met de driebeukige opzet met transepten. Over de restauratie in 1980-1981 verscheen een gedenkboek.

Carillon In de Romeinse tufstenen toren uit de 12e eeuw, de enige overgeblevene van een tweetal dat het front van de oude Abdijkerk sierde, bevindt zich een prachtig carillon. Waarschijnlijk had de Abdijkerk twee torens waarvan de zuidelijke bewaard is gebleven. De kooromgang kwam vermoedelijk tot stand in 1660. Tegen de kooromgang is een consistorie gebouwd. De lantaarn en de naaldspits van de toren dateren uit 1830 en zijn herbouwd bij de restauratie van 1964. Vanwege plaatsge-

Orgel Het orgel is in 1975 gebouwd door de firma Jac. van der Linden & Co. (Leiderdorp). Daarbij is gebruik gemaakt van het front en enig pijpwerk van het vorige orgel in deze kerk, dat in 1924 was gebouwd door de firma G. van Leeuwen en in 1953 door diens zoon Willem van Leeuwen was gewijzigd. In 1989 restaureert de firma Pels & Van Leeuwen het orgel en wijzigt de dispositie. Vanwege corona is er geen torenbeklimming mogelijk.

UW NIEUWE VLOER? Mooi, duurzaam en onderhoudsarm ’t Heen KATWIJK

g en/of Vloerverwarmin ? tegels plaatsen

het juiste adres! nt u bij ons aan be or vo er hi k Oo n. de mogelijkhede Informeer naar

✔ Lokaal ✔ Persoonlijke service ✔ Hoogwaardige kwaliteit

RUIME KEUZE WAND- EN VLOERTEGELS EN VEEL UIT VOORRAAD LEVERBAAR! Kijk alvast voor inspiratie op

www.cerados.nl Taanderstraat 18-A (boven DW Kozijnen) 2222 BE Katwijk W www.cerados.nl | E info@cerados.nl T 085 130 44 39

DE GESCHIEDENIS VAN HET MEROVECHPARK RIJNSBURG Merovech was een Frankische koning die regeerde van 447 tot 458. Naar hem is de Merovingische dynastie vernoemd. In deze periode na de Romeinse overheersing kwam het Frankische Rijk, het West-Europa van nu, tot bloei. Het park en de straatnamen in deze buurt zijn vernoemd naar het gevonden grafveld uit de Merovingische tijd. Opgegraven schatten Het grafveld, gelegen binnen de oude meander van de Vliet ten zuiden van het Oegstgeesterkanaal, werd in 1913 ontdekt bij het dieper omspitten van een perceel tuinbouwgrond. Een tuinder wilde zijn grond verbeteren en begon deze om te spitten. Tot zijn grote verrassing kwam hij op zijn perceel potten tegen met daarin resten van verbande botten, kralenkettingen en andere sieraden. Later zijn nog veel meer graven met schatten gevonden. In het grafveld werden mensen begraven tussen 550 en 675. Een groot deel van de schatten is te zien in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden en in het Museum Oud Rijnsburg. Graven met status Niet iedereen werd zomaar op dit grafveld begraven. Vooral belangrijke personen kregen er een plaats. Volwassen vrouwen werden begraven met kleurrijke kralenkettingen. Mannen werden vaak begraven met een wapenuitrusting. In een van de graven is een zwaardkraal gevonden. Dit is een geluksteen die aan een koord bij het zwaard hing. Een gouden gesp is de meest bijzondere vondst. Rijkversierde gespen en andere sieraden lieten zien dat je bij een belangrijke groep mensen hoorde. De gevonden gesp is versierd met gouddraad en granaten (rode edelstenen). Uit onderzoek blijkt dat de granaten helemaal uit India kwamen! Waarschijnlijk was de drager

van de gesp iemand die de koning vaak ontmoette. Het kralenveld Centraal in het park liggen kralen die doen denken aan de schatten die in de graven gevonden zijn. Het zijn uitvergrote kralen van keramiek. Het koord van de ketting is altijd verteerd als dit soort kralenkettingen wordt gevonden. De kralen liggen dan ook nogal rommelig. Maar als je goed kijkt, kun je wel de vorm van de kralenketting herkennen. Ook de zwaardkraal ligt ertussen. Deze is van natuursteen gemaakt. Het patroon van de gevonden gouden gesp is op een bank aangebracht. Vanaf die bank heb je een mooi zicht op het kralenveld. Rijksmonument Er is veel gevonden, maar er ligt nog veel meer onder de grond. Daarnaast is dit grafveld uit de Merovingische tijd echt uniek. Daarom in deze plek een beschermd Rijksmonument. Het grafveld is ingepast in de bouwplannen en met de aanleg van het Merovechpark is deze opgehoogd met grond. Hierdoor wordt het grafveld beschermd.

MUSEUMSTUKKEN De vondsten, bestaande uit een negental potten, werden aan het Rijks Museum voor Oudheden in Leiden verkocht. Het museum kreeg de gelegenheid kreeg een kleine opgraving uit te voeren. In 1924 vond een tweede opgraving plaats. Toen deed men een absolute topvondst met het vinden van een gesp van goud en filigraa. De in Engeland gemaakte gesp dateert uit de 7e na Christus en werd aan een dode meegegeven in diens graf. In de jaren daarna werden nog enkele potten door het museum aangekocht. Tot een volledige publicatie is het destijds niet gekomen. Pas in 1986 kwam het tot een eerste overzicht van de vondsten in een doctoraalscriptie van Dr. W.H.Wimmers (1986). Plannen voor woningbouw door de gemeente Rijnsburg in het bestemmingsplan “de Horn�

leidden in 1998, 2002 en 2005/2006 tot nieuw onderzoek in de vorm van boringen en proefsleuven, onder begeleiding van Drs. M.F.P. Dijksta en Drs. J.P. Flamman. Dit onderzoek was gericht op het bepalen van de kwaliteit van de resterende sporen en de afbakening van de grenzen van het grafveld. Naar aanleiding hiervan is de omvang van het rijksmonument aangepast. Het grafveld is ingepast in de bouwplannen. Wie meer wil weten over het Merovingisch grafveld kan terecht in het Museum van het Genootschap Oud Rijnsburg. www.genootschapoudrijnsburg.nl Wim de Beer / Henk de Mooij Bron: University of Amsterdam

Chinees Indisch Restaurant

Tramstraat 3 – Rijnsburg – TEL. 071-4025048

Het restaurant is alleen geopend voor a la carte en afhaal. Reserveren is aanbevolen om teleurstelling te voorkomen. U kunt bij ons de heerlijkste gerechten afhalen op bestelling. Dus graag eerst uw bestelling doorgeven op 071-4025048

Ook dit najaar! La

pto

U kunt al onze gerechten vinden op www.kwangtung.nl Stel zelf uw me nu samen, kie hieronder 3 ve s rschillende ge rechten:

AFHAAL KEUZEMENU ± 3 personen 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Babi pangang Tjap tjoy met kip Ajam ketjap Thaise kip 4 stokjes saté Tipan kai (kip in zoetzure saus met ananas) 7. Foe yong hai met kip

8. 9. 10. 11. 12.

ps

Smartphone reparatie

Koe loe kai (8 stuks) Babi pangang spek Kip in kerriesaus Kip in balisaus 2 soorten rundvlees (kerrie- en ketjapsaus)

Tablet reparatie

Co

mp

rs

te

in

Pr

nd

vo

ga

da

ij Vr

ute

rs

€ 25,75

+ Mini loempia’s (4 stuks) en 2 nasi of bami

MENU VOOR 2 2 personen

DE SNACK BOX voordeelbox

€ 18,45

€ 5,25

Babi pangang Thaise kip Tjap tjoy kip of Foe yong hai met kip Mini loempia’s (4 stuks) 1 grote nasi of bami

6 mini loempia’s en 4 koe loe kai Incl. zoete saus

Bij een afhaalbestelling van minimaal € 30,- krijgt u van ons een gratis portie kroepoek!

In de Hoftuin

• Anjelierenstraat 40 • T. 071 8895060 • I. www.itshoprijnsburg.nl

RELAXT ZITTEN? KIJK SNEL OP ONZE GLOEDNIEUWE SHOP:

BAALBERGENKATWIJK.NL

GLX-023 Relaxfauteuil, leer Polo Cognac, handbediend, small/medium/ large van € 1.599,- voor € 1.299,-

OF BEL ANDRIES: 071 - 403 31 79

VOOR ADVIES OP MAAT

SORAYA Sta-op fauteuil, stof deluxe 260 bruin 1-motorig van € 1.099,- voor € 2-motorig van € 1.299,- voor €

ER IS MAAR ÉÉN ECHTE RELAXFAUTEUIL SPECIALIST Als het om relaxed zitten gaat dan belt u met Andries Baalbergen! Hij is met zijn jarenlange meubel ervaring de specialist die ervoor zorgt dat uw relaxfauteuil naadloos aansluit bij uw wensen.!

telefoon 071 - 4033179 • info@baalbergenkatwijk.nl • www.baalbergenkatwijk.nl ALLEEN OP AFSPRAAK: WALSERIJ 37 • NOORDWIJKERHOUT

899,1.099,-

MUSEUM OUD RIJNSBURG Aan de voet van de toren van de Grote of Laurentiuskerk, staat het Museum Oud Rijnsburg, Oude Vlietweg 6. Het museum is sinds 1979 gevestigd in een prachtig gerestaureerd achttiende-eeuws woonhuis aan de Oude Vlietweg, de ontstaansgrond van de beroemde Abdij van Rijnsburg. Het museum wordt beheerd door het Genootschap Oud Rijnsburg. Het bestuur doet er alles aan de geschiedenis van het dorp te bewaren en levend te houden. Door het museum te beheren, rondleidingen en exposities te organiseren, vondsten te bewaren en boeken en verhalen uit te geven. Het museum herbergt belangrijke vondsten van omstreeks 600 tot 1700. Op de benedenverdieping van het museum vertelt een vaste expositie over de geschiedenis van Rijnsburg in de Middeleeuwen. Er liggen

waardevolle vondsten in de vitrines en er is zelfs een vitrine van de Orde van St. Jacob. Deze gaat over de geschiedenis van Floris V. Digitaal Het museum is volledig gerenoveerd en aangepast aan de eisen van deze tijd. Naast de diverse voorwerpen kan men op flatscreens, verdeeld in drie verschillende tijdsfasen, zelf de geschiedenis opzoeken en doorlezen. Vooral voor de jeugd is het aantrekkelijk dit zelf te doen.

Bibliotheek Op de eerste etage is de expositie van kunstenares Annie Noort met prachtige schilderijen te bezichtigen. Naast de steeds wisselende expositieruimte is een ruimte ingericht als bestuurskamer waarin alles over bestuurlijk Rijnsburg met meubilair van het oude

gemeentehuis. Het museum herbergt een uitgebreide historische bibliotheek, waaronder diverse exclusieve boeken, die nergens in de wereld meer terug te vinden zijn.

zien bij het Veerpad. In dat jaar komt er een een gemotoriseerde pont. Deze komt echter tot zinken en in 2005 wordt de huidige elektrisch aangedreven pont in gebruik genomen.

De oude pont is dit jaar niet bedrijf, maar is wel te bezichtigen

Tijdens Open Monumentendag is er dit jaar geen torenbeklimming mogelijk.

Op de flatscreens staan vele foto’s en verhalen. Zoals over de beroemde Vrouwenabdij, de Collegianten, Spinoza en de ontstaansgeschiedenis van Rijnsburg. Er is een leeshoek en een mogelijkheid om koffie te drinken. Een computer met maar liefst 14.000 foto’s, voor iedereen in te zien, geeft inzicht in de rijke historie van het dorp.

HET VALKENBURGS PONTJE In 1619 vraagt de Heer van Valkenburg Johan de Hertoge aan de Staten van Holland toestemmning om een tarief voor het Valkenburgse Veer vast te stellen. De oude penning is geen wettig betaalmiddel meer en er onstaan “kijvagiën en vegterijen” rond het pontje. Met andere woorden: er wordt gescholden en gevochten. 400 jaar later is dat wel anders. Geschiedenis Het veer is veel ouder dan 400 jaar. Al in 1372 wordt het genoemd, wanneer de Sint Pancraskerk te Leiden anderhalve morgen land koopt “bij het veer te Valkenborch”. Vanouds waren er drie veerverbindingen over de Rijn te

westen van Leiden: het Haagsche Schouw, het Valkenburgse Veer en het veer in Katwijk aan de Rijn. Het Haagsche Schouw wordt als veer in 1802 vervangen door een brug. Hetzelfde was in Katwijk al in 1612 gebeurd. Het Valkenburgse veer is dus het enige van de drie veren te westen van Leiden, dat nog bestaat en is een van de oudste nog bestaande veerverbindingen in ons land. Tot 1850 wordt er met een roeiboot overgezet. Daarna is het een echte veerpont. In 1898 wordt het tot dan toe houten vaartuig vervangen door een ijzeren. In 1938 komt er opnieuw een ijzeren pont. Dit laatste pontje vaart tot 1998 en is nu als varend monument te

WAT HOUT JE TEGEN?

MEDEWERKER MEDEWERKER BINNENDIENST BINNENDIENST BARNWOODWEB BARNWOODWEB Als medewerker binnendienst ben je het gezicht van onze webshop(s)binnendienst Barnwoodweb.nl enhet Steigerhoutweb.nl. Je Als medewerker ben je gezicht van helpt klanten met allerlei informatieve, technische en onze webshops Barnwoodweb.nl en Steigerhoutweb.nl. commerciĂŤle vraagstukken! Spreek je Duits en Nederlands en Je helpt klanten met allerlei informatieve, technische lijktcommerciĂŤle het je wat onze klanten iedere dag en opnieuw blij te en vraagstukken! Spreek schrijf weer je goed maken? Kom dan bij ons werken! Nederlands en liefst ook een beetje Duits en Frans en lijkt het je wat onze klanten iedere dag opnieuw weer blij te maken? Meerdan weten of solliciteren? Kom bij ons werken! Kijk op Barnwoodweb.nl/medewerker-binnendienst of mailweten arjan@barnwoodweb.nl Meer of solliciteren? Kijk op Barnwoodweb.nl/medewerker-binnendienst of mail arjan@barnwoodweb.nl

OVER BARNWOODWEB Barnwoodweb is Barnwoodweb is een een leuke leuke club clubvan vanmeer meerdan dan20 25handige handigeen onhandige mensen, die die samen duizenden klanten per maand en onhandige mensen, samen honderden klanten per blij maken leuke enhout staalen producten, zoals zoals maand blij met maken methout leuke staal producten steigerhout,schuifdeursystemen, loftdeuren, wandhoutBarnwood van Barnwood en en loftdeuren, planken schuifdeursystemen. wandhout, steigerhout en -buis en Eiken tafels. Gemiddeld scoren Gemiddeld scoren we we bij bij klanten klanteneen een9,3 9,3en endat datwillen willenwe we graag zo houden. Help jij ons de klanten blij te maken? graag zo houden. Help jij ons de klanten blij te maken? Meer weten weten of of solliciteren? solliciteren? Meer Kijk op Barnwoodweb.nl/medewerker-binnendienst Kijk op Barnwoodweb.nl/medewerker-binnendienst of scan scan de de QR QR code. code. of

Barnwoodweb bestaat uit een leuke club eigenwijze, handige en onhandige mensen. Dankzij de gezellige vrijdagmiddag borrels ga je altijd met een goed gevoel het weekend in.

BARNWOODWEB Tel. 071-4084746 Taanderstraat 13

2222 BG Katwijk

barnwoodweb.nl

MUSEUM OUD VALKENBURG EN OORLOGSGRAVEN Het Torenmuseum in Valkenburg is gevestigd aan het Castellumplein. Het museum, dat vier étages telt, is voorzien van een lift en vanaf de trans heeft u een mooi uitzicht op de wijde omgeving en de oude dorpskern. Op en rond het plein zijn de contouren van het castellum met ronde bronzen doppen in de bestrating zichtbaar gemaakt. Naast de toren vindt u een monument ter nagedachtenis aan hen die omkwamen tijdens de meidagen van 1940, omringd door 35 graven van Nederlandse gesneuvelden.

legerplaats of castellum Preatorium Agrippinae bloot te leggen. Zeven castella bleken in de periode van 40 tot 260 na Christus achtereenvolgens op de overblijfselen van de vorige legerplaats te zijn gebouwd. De grootschalige opgravingen kregen internationale bekendheid en hebben veel nieuwe kennis opgeleverd over het leven in een legerplaats aan de grens van het Romeinse rijk. Met bronzen doppen zijn op en rond het plein de contou-

Contouren In de meidagen van 1940 is de dorpskern van Valkenburg grotendeels in puin geschoten. Ook de kerk en de toren werden onherstelbaar beschadigd. Daardoor ontstond een unieke kans om de Romeinse

ren zichtbaar gemaakt van het laatste castellum en geeft een verhoogd tufstenen plateau de plek en plattegrond van het poortgebouw aan. Museum Aan de dramatische gebeurtenissen in 1940 is een tentoonstelling gewijd op de eerste verdieping van het museum. Het vliegveld Valkenburg was op 10 mei 1940 door de Duitsers veroverd maar aan het eind van de eerste dag werd het door de Nederlanders heroverd. Daarna is 4 dagen gestreden rond het dorp. De Duitsers hadden zich in het dorp verschanst. Zij werden door Nederlands vuur bestookt waarbij het dorp grotendeels verwoest is. De tentoonstelling geeft daarover informatie, maar ook over de wederopbouw, de bezetting en het verzet. Op twee etages een permanente tentoonstelling gewijd aan de Romeinse

geschiedenis van Valkenburg. Een etage besteedt in het bijzonder aandacht aan het castellum. De betekenis van het castellum als fort in de verdediging van de limes, de grens van het Romeinse Rijk die langs de Rijn liep, is een van de onderwerpen. Er worden delen van wapenrustingen, werktuigen en gereedschappen getoond, die ter plaatse opgegraven zijn. De tentoonstelling op de andere verdieping belicht meer het dagelijkse leven in de omgeving. Er is een geheel nieuwe tentoonstelling over de Romeinen in Valkenburg en een vernieuwde tentoonstelling over de geschiedenis van Valkenburg. Vanwege de herinrichting van het museum is het tijdens Open Momentendag gesloten.

BEZOEKERSCENTRUM VLIEGVELD VALKENBURG; EEN BRON VAN INFORMATIE Nog even en het Bezoekerscentrum Vliegveld Valkenburg kan officieel worden geopend. De voormalige telefooncentrale van het vliegveld Valkenburg “gebouw 250” is veranderd van een jarenlang leegstaande telefooncentrale in historisch Informatiepunt. De Stichting Historie Vliegveld Valkenburg, die op 1 februari 2016 is opgericht met als doelstelling het zo breed mogelijk onder de aandacht brengen van de geschiedenis van het voormalige vliegveld Valkenburg, is bijna klaar met de inrichting. Er is de afgelopen jaren hard gewerkt om het bezoekerscentrum te realiseren. De historie van het vliegveld heeft een betekenis die diep geworteld zit bij mensen uit de omgeving en mensen die op het vliegveld hebben gewerkt en geleefd. Een van de hoofd-

doelstellingen van de Stichting Historie Vliegveld Valkenburg is het realiseren en in stand houden van een informatiecentrum op of in de omgeving van het voormalige vliegveld. Verzamelde collectie In het kader van Open Monumentendag 2020 stelt de Stichting Historie Vliegveld Valkenburg haar bezoekerscentrum in wording voor één dag open voor publiek en verstrekt ze informatie. De bezoekers kunnen dan zien hoe ver de vrijwilligers al zijn gevorderd. Natuurlijk staat het bestuur geïnteresseerden graag te woord. Wie de Stichting Historie Vliegveld Valkenburg ook financieel wil ondersteunen kan zich aanmelden als donateur, voor een bedrag van € 10,00 per jaar. Ook kan de stichting de hulp van vrijwilligers op allerlei gebied goed gebruiken: men-

sen die de collectie onderhouden en beheren, gastheren en -vrouwen die in de toekomst het bezoekerscentrum kunnen bemannen, mensen die onderhoud kunnen verrichten of zitting willen nemen in het bestuur of in een van de commissies. Aanmelden voor SHVV werk-

zaamheden kan via historie@ vliegveldvalkenburg.nl. Iedereen is zaterdag 12 september van harte welkom. Voor het Bezoekerscentrum wordt een terras ingericht, zodat bij teveel mensen binnen, even rustig kan worden gewacht.

MOLEN DE GEREGTIGHEID Dutch engineering met gietijzer en hout Korenmolen De Geregtigheid is een van die monumenten waar je ogen te kort komt en het liefst nog een keertje terug zou komen. Dat is niet voor niets, want molenaar Jack Bouma en zijn vrouw Carita Wikman doen er alles aan om het de bezoeker naar de zin te maken. Bouma, molenbouwer van beroep en beheerder van de molen is van jongs af aan al geïnteresseerd in onze lokale geschiedenis. Als zoon van een molenaar groeide hij op in een woonboot achter de Wilbert. Met Huijs ‘t Sant en het oude tolhuisje als ‘achtertuin’ raakte hij al jong gefascineerd over de verhalen die zich rondom de oude molen van zijn vader hadden afgespeeld. In de loop der jaren heeft hij een enorme kennis vergaard

over de geschiedenis van ons dorp en haar omgeving. Hij groef letterlijk en figuurlijk in het verleden en veel van zijn vondsten liggen tentoongesteld in de oude molen. Neem ook eens de tijd om zijn schilderingen te bewonderen. Zijn meesterwerk is een meterslang beschilderd molendoek met de naam ‘500.000 jaar klimaat, mens en dier’, een prachtige en leerzame tijdlijn die de lokale geschiedenis vertelt aan de hand van een klimaatlijn die terug gaat tot in de ijstijd. De kleine schilderingen langs de rode klimaatlijn vertellen iets over de periode in de geschiedenis. Beneden staat Carita klaar met een kopje koffie of thee en een lekkere versnapering. Uiteraard is alles zelf gemaakt en dus extra lekker. Natuurlijk is er voor de kinderen ook iets lekkers. (Een kleine vergoeding wordt op prijs gesteld en de opbrengst

gaat naar het goede doel) En dan is er nog de molen zelf. Een technisch wonder met indrukwekkende mechanieken, enorme houten assen, krakende tandwielen en het zoevende geluid van de lange wieken in de wind. Klim de houten ladders op en maak kennis met de befaamde ‘Dutch engineering’ van eeuwen geleden.

De huidige molen werd gebouwd in 1740 en kent ook talloze prachtige verhalen. Vraag Bouma maar eens naar het spookverhaal van de katten en de klapperman, of toen de brandweer voor niets uitrukte omdat… vraag dat maar aan de molenaar! De molen is deze Open Monumentendag helaas niet geopend.

DE OUDE REDSCHUUR U bent er vast talloze keren voorbij gereden of gewandeld. Langs die loods aan de Rijnmond met z’n opvallende blauwwitte strepen op de deuren. Misschien heeft u zelfs, als de grote overheaddeur open stond, een glimp van binnen kunnen opgevangen. Maar bent u er ooit in geweest? In die loods die in 1951 is gebouwd voor de reddingsboot van KNRM Katwijk. De botenloods, een gemeentelijk monument, is al twintig jaar niet meer in gebruik als standplaats voor die reddingboot. De KNRM heeft sinds de eeuwwisseling een nieuwe botenloods naast het parkeerterrein Noordduinen, een stuk dichterbij zee. De loods aan de Rijnmond, in de volksmond De Oude Redschuur, biedt in de wintermaanden wel onderdak aan de bomschuit KW88, die

in het toeristisch seizoen ligt te pronken aan de Boulevard bij de Vuurbaak. De Oude Redschuur is van de gemeente, die lang getwijfeld heeft over de toekomst van de loods. Vorig jaar is besloten om die te behouden, te restaureren en een nieuwe toekomst te geven. Daarom ziet de loods er van buiten én van binnen weer fantastisch uit. In januari van dit jaar was de officiële heropening en een week later werd de loods gebruikt voor een voorstelling van het Warm Winter Fest 2020. Dat was eerste keer dat inwoners van Katwijk de gerestaureerde botenloods aan de Rijnmond konden bezoeken. Sinds enkele maanden is de Oude Redschuur in beheer bij Stichting Kattekse CultUren, organisator van o.a. Warm Winter Fest. Die stelt de botenloods

graag open voor iedereen die daar gebruik van wil maken. Een voorstelling, een vergadering, een concert, een expositie, etc. Oude Redschuur, Rijnmond 200, zaterdag 12 september, 10.00 – 16.00 uur. Reserveren niet nodig.

Optreden van Duo Enjoy met Ierse ballads; foto-expositie. www.deouderedschuur.nl FB: De-Oude-Redschuur info@kattekseculturen.nl Foto: De Oude Redschuur aan de Rijnmond. © Iris Ooms

HISTORISCHE DORPSKERK MET BIJZONDER KERKORGEL De Dorpskerk in Katwijk aan den Rijn werd gesticht in de 13e eeuw (1231). Het is een van de oudste kerken in de omgeving van Katwijk. In de 13e eeuw werd er een kapel gebouwd, die toebehoorde aan een leprozerie, een verpleegtehuis voor melaatsen. Het was de eerste kerk in Katwijk. Het was oorspronkelijk een katholieke kerk, maar is thans een protestantse kerk. De bouwstijl is in de loop der eeuwen flink veranderd en uitgebreid. Het hoofdkoor, toren en middenbeuk zijn de oudste delen van de kerk. De consistorie is er later tegenaan gebouwd. De huidige hoofdingang behoort tot het jongste gedeelte. In de periode 1974-1977 is de dorpskerk volledig gerestaureerd. De toren is eigendom van de gemeente Katwijk. De kerk is gebouwd op een oude strandwal. Deze ondergrond is

waarschijnlijk de reden dat de kerk niet in het midden van het vroegere dorp is gebouwd. Doopkapel De doopkapel, daterend uit de eerste helft van de 16e eeuw, was oorspronkelijk eigendom van de burgerlijke gemeente, maar werd bij de laatste restauratie voor een symbolisch bedrag overgedragen aan de kerkvoogdij. In deze kapel hangt een koperen kaarsenkroon in laatgotische stijl met twee rijen van elk zes armen. De bekroning wordt gevormd door een klein Mariabeeldje in stralenkrans. De doopkapel is als zodanig niet meer in gebruik. De doop vindt nu voor de preekstoel plaats, in het midden van de gemeente. Monument Rombout Verhulst Tien jaar voor haar dood gaf Maria van Reygersbrergh, echtgenote van Willem van Lyere, aan

Rombout Verhulst opdracht een grafmonument voor hen beiden te maken. Maria van Reygersbergh had de wens uitgesproken uitgebeeld te worden in het monument. Tegenwoordig is het grafmonument en de kapel waarin het staat eigendom van de Staat (Rijksgebouwendienst).

is dit instrument uitgebreid en gewijzigd. Op het orgel is een uurwerk aangebracht waarvan een wijzer voor de hele uren gekoppeld is aan het uurwerk in de toren.

Het orgel Het orgel is in 1765 gebouwd door de Leidse orgelbouwer Pieter Assendelft in de zogenaamde Rococo-stijl. De Baron van Wassenaer van Catwijck, burggraaf van Leiden en Heer van Katwijk, heeft dit orgel aan de Hervormde gemeente geschonken. In de loop der eeuwen

JOODSE BEGRAAFPLAATS EEN EIGEN PLEK (NIET OPEN) Binnen de Leidse Joodse gemeenschap heeft altijd de behoefte bestaan aan een eigen begraafplaats.

de erfpacht. Dat stuk grond aan de Rijnstraat in Katwijk, is nog steeds als Joodse begraafplaats in gebruik.

De Joden moesten hun doden vroeger op afgelegen plaatsen buiten de stadsmuren begraven, omdat christenen geen Joodse begraafplaats in de buurt wilden. In 1719 kregen de Joden toestemming van de Leidse vroedschap hun doden te begraven op het ‘Blauwe Bolwerk’ op de stadswal. Maar in de jaren 1750-1760 waren de grafschendingen daar zo hevig, dat naar een andere begraafplaats werd uitgezien. Die kregen de Joden in 1758 toen Frederik Hendrik, Baron van Wassenaer, Heer van beide Catwijcken, aan hen een stuk grond verhuurde voor tien gulden per jaar, als begraafplaats. In 1835 werd de Joodse Gemeente van Leiden volledig eigenaar, door het afkopen van

Rustplaats Toen de gemeente Leiden in 1869 op het Bolwerk bij Molen de Valk een algemene begraafplaats inrichtte, kreeg de Joodse gemeente daar ook een stuk grond, die als tweede begraafplaats en vooral de arme Leidse Joden als laatste rustplaats diende. Deze begraafplaats werd in 1961 opgeheven en de graven werden naar de begraafplaats in Katwijk overgebracht. Daar is ook een monument opgericht ter nagedachtenis aan de Joden uit Leiden, Katwijk en Noordwijk, 151 personen, die in de oorlog zijn vermoord. De begraafplaats is aan drie zijden ommuurd. Het oudste gedeelte telt 75 zerken, het nieuwere 354. De van elders

afkomstige graven zijn in een derde veld geplaatst, terwijl een vierde deel het graf vormt voor de Joode kinderen die in 1807 bij de ontploffing van het kruitschip in Leiden werden gedood. Restauratie De begraafplaats is 77 bij 47 meter groot. In 1977 werd de Joodse begraafplaats in Katwijk door de minister op de lijst van beschermde rijksmonumenten geplaatst, waardoor met medewerking van de gemeente Katwijk, plannen konden worden gemaakt voor de restauratie. In 1982 werden de opstallen van de begraafplaats gerestaureerd en in 2006 kreeg de begraafplaats zelf een ingrijpende opknapbeurt. Zerken werden gerepareerd, na jaren rechtop gezet en opnieuw stevig verankerd in de grond. De smeedijzeren hekwerken

werden gerestaureerd. De buitenmuur om de begraafplaats werd voor een deel opnieuw gevoegd. Herdenkingszerken werden onthuld op de plaatsen, waar de stoffelijke resten van de voormalige Joodse begraafplaats Alphen aan den Rijn en de voormalige Joodse begraafplaats bij Molen de Valk in Leiden werden herbegraven. Per jaar vindt er gemiddeld één Joodse begrafenis plaats. Joodse Begraafplaats Rijnstraat 151, 2223 EA Katwijk a/d Rijn Niet open in verband met sabbat.

KATWIJKSE CULTUURHISTORIE “OP DE KAART” IN HET KORT De genummerde panden zijn tijdens Open Monumentendag (onder voorbehoud) geopend van 10.00 uur tot 17.00 uur. 1. Gemeentehuis (1932), Koningin Julianalaan 3, Katwijk (niet open) Het gemeentehuis ligt op de grens van Katwijk aan Zee en Katwijk aan den Rijn. Het gebouw is ontworpen door de architecten Hooykaas en Van Lockhorst. Op 21 september 1932 is het officieel geopend door prinses Juliana.

Naast het gemeentehuis ligt het Burgemeester De Ridderpark (1915). In het plantsoen staat het monument voor gevallenen in WO II, De Leeuw (1948),van L. O. Wenckebach. Ook is er de gedenksteen te vinden Ter herinnering aan hen die vielen na 5 mei 1945 in voormalig Nederlands Indië of waar ook ter wereld. In het plantsoentje staat een hardstenen Grenspaal, de officiële grens tussen het gemeentedeel van Katwijk aan den Rijn en Katwijk aan Zee. 2. Struikelstenen voor Duinoord 38 Tegenover het marktterrein is de ingang van Duinoord, in de ventweg liggen voor nr. 38 sinds 2018 3 Struikelstenen, dit zijn herdenkingstenen ter herinnering aan Joden die van hieruit weggevoerd en in de concentratiekampen omgekomen zijn. 2A. De Paddestoel, Zeeweg 105 (niet open) Op de hoek Duinoord/Zee-

weg staat op huisnummer 105 de villa bijgenaamd Paddestoel (1937) ook bekend als Theemuts, een ontwerp van de architect H.J. Jesse. Tegenover de Meester C. Fockstraat , aan de Voorstraat (links) op Hogeweg 1 staat het huis Ons Prinsesje (1903), naar een ontwerp van H.J. Jesse. Hier woonde o.a. Jan Toorop die les heeft gegeven aan de Katwijkse kunstschilder Willem Wassenaar. 3. Huis van de Fam. Kraaijenoord, Annastraat 2 (niet open) Dit woonhuis dateert uit 1903 en is ontworpen door de architect H.J. Jesse. Even verderop staat in de Stationsstraat het appartementencomplex De Wissel. Dit is gemaakt in de voormalige ‘Boorsmaschool’, een lagere school ontworpen door Van der Klaauw in het midden van de jaren 30 van de vorige eeuw. Links in het plantsoentje staat het borstbeeld van schilder, etser en illustrator Tjeerd Bottema (1978) naar ontwerp van Jaap (Jacques) Hartman. 4 Oude Begraafplaats (1791), Zuidstraat De namen van de kerkmeesters staan op een ingemetselde steen naast het toegangshek van deze bijzondere begraafplaats. Katwijk aan Zee was de derde gemeente in Nederland die het begraven in de kerk afschafte en overging op het buiten de kerk begraven. Deze begraafplaats werd geopend voor het begraven van personen uit alle rangen en standen. Zo zijn er grafstenen van diverse professoren, burgemeesters, dichters/schrijvers, kapiteins, maar ook van de gewone Katwijker.

enkele fanatieke brandweerlieden die zich bezig houden met historische brandweermateriaal. Daarvoor werd de stalling gebruikt door de gemeente voor enkele voertuigen. Momenteel zit in het pand Stichting Historisch Brandweermateriaal Katwijk (SHBKW) met enkele historische voertuigen- en historisch brandweer materiaal-alsmede het historische voertuig van de Noordwijkse brandweer, eigendom van de personeelsvereniging van de huidige brandweer uit Noordwijk. Tijdens de Open Monumentendag zullenl weer veel brandweermateriaal te zien zijn en diverse brandweerwagens te zien zijn. 6. Soefi Tempel (1969), Zuidduinseweg 7 (niet open) Een prachtige plek voor een tempel, zo op de top van de duinen. Het is een ontwerp van S.J. van Embden. De tempel is in beton gegoten en aan de buitenzijde bepleisterd. Aan de binnenzijde lijkt de koepel doorschijnend en laat deze een zacht gefilterd licht door in de ruimte. Deze tempel is uniek omdat het de enige tempel van de Soefibeweging is in de hele wereld.

7. Oorlogsmonument Engelandvaarders en het bijbehorende Informatiepaneel (2018). Boulevard t.h.v. de Seinpoststraat. Het informatiepaneel vermeldt in het kort: 1. Het verhaal van Katwijkers of mensen die vanuit Katwijk tegen de wil van de bezetters naar Engeland gevlucht zijn om zich daar in te zetten tegen de Duitse overheersing van ons land. 2. De geschiedenis van het Zeehospitium en het tunneltje waardoor in de oorlog diverse personen hebben geprobeerd naar Engeland te ontsnappen! 3. De geschiedenis van de 5. Brandweerstalling, SchoolDuitse verdedigingswal, de zgn. straat 2a De voormalig brandweerstalling ‘Atlantikwall’ die hier stond en is in 2013 weer in gebruik ge- waarmee de Duitsers probeernomen in zijn oude functie door den te voorkomen dat de geal-

lieerden vanuit zee Nederland zouden binnenvallen. 8. Vuurtoren (1605), Vuurbaakplein (niet open) De oude vuurtoren was door landafslag op het strand beland. Dit exemplaar is een rijksmonument dat in 1989 is gerestaureerd. De vuurbaak is, op de Brandaris na, de oudste van Nederland en heeft tot 1913 dienst gedaan. Omdat er geen schepen van het strand af- en aanvoeren en de lichten van de vuurtorens van Noordwijk en Scheveningen het hele kustgebied bestreken, werd de vuurbaak overbodig. De toren wordt beheerd door vrijwilligers van het Genootschap Oud Katwijk. Er is een permanente tentoonstelling over Katwijk ingericht en op de toren krijgt u een prachtig uitzicht over de zee en het dorp. Op het Vuurbaakplein staat de KW 88 ‘Zorg en Hoop’ (1911), de enig overgebleven originele bomschuit (garnalenboot) ter wereld. Ook ligt er een 200-jaar oud anker, dat door een Katwijks vissersschip uit de Noordzee is opgevist. Terug op de Boulevard staat in de zeereep het beeld ‘Vrouw in ligstoel’ (2004) door Guido Metsers en links daarvan staat voormalig Cafe Restaurant ’t Zwaantje. Dit restaurant vervangt het in de Tweede Wereldoorlog, op last van de Duitse bezetter, afgebroken eeuwenoude Restaurant het Zwaantje, welke gelegen was op de hoek Voorstraat / Boulevard. Het nieuwe restaurant heeft de stormramp van 1953 doorstaan doordat voor het gebouw als fundament een bunker uit de Tweede Wereldoorlog is gebruikt en deze door de storm niet is weggeslagen. Het gebouw staat momenteel leeg. 9. Oude Kerk en Toren (1461), Boulevard 109 De kerk werd door de Spanjaarden en/of de Watergeuzen

in brand gestoken. Rond 1600 is de kerk weer herbouwd. Op oude afbeeldingen is goed te zien dat de kerk oorspronkelijk midden in het dorp stond. Stormen hebben in de loop der tijd zoveel grond weggeslagen dat de kerk sinds ongeveer150 jaar op de Boulevard staat. In de oorlogsjaren (1940 - 1945) is het bovenstuk van de toren door de bezetter afgebroken. Omstreeks 1953 is de toren opgebouwd en voorzien van een carillon. Katwijkers noemen de kerk ook wel de Oude Kerk of Andreaskerk. Voor de kerk staat het beeld ‘ter nagedachtenis aan de stoere vissers die gedurende de oorlogsjaren 1914 - 1918 zijn omgekomen’ (1930) van Louis Simon Willem van der Noordaa. Het stelt een vissersweduwe met haar zoon voor. Het beeld werd geschonken door Prinses Juliana. Zij gaf het aan de Katwijkse bevolking bij haar afscheid van Katwijk.

De Weeshuisstraat is een nagebouwd buurtje waar kleine (vissers) woningen in oude stijl zijn gecreëerd. Op de Schippersdam staat een mooie waterpomp in oude stijl en op nummer 2, zien we een eenvoudige visserswoning uit 1901 zoals ze rond die jaren talrijk in Katwijk voorkwamen. De Louwestraat behoort met onder andere de Zuidstraat, Baljuwstraat en Voorstraat tot de aller oudste en meest karakteristieke straten van Katwijk. 10. Melkwinkel / Bakkerij, Louwestraat 10 (niet open) Deze voormalige boerderij annex bakkerij is heel lang in

bezit geweest van de Familie medeverantwoordelijk voor de Verdoes. De gemeente besloot inrichting. In het museum bein 1974 het gebouw op de mo- vindt zich dan ook een speciale numentenlijst te zetten.In 1994 ‘Bottemazaal’, waar materiaal is het pand door dhr. P. Verdoes van hem, zijn kunstzinnige verkocht aan bouwbedrijf D. van vrouw en beide dochters zijn Duijvenbode. De Rijksdienst tentoongesteld. Het museum voor Monumentenzorg heeft kent wisselende tentoonstellineen restauratieplan opgesteld. gen. Vaste onderdelen zijn een Aan de hand van dit plan is het keur aan schilderijen, klederdrachten, stijlkamers, scheepspand gerestaureerd. De herkomst van de naam modellen, oudheidkundige Louwestraat is niet helemaal voorwerpen en diorama’s. duidelijk, maar is waarschijnlijk zo genoemd omdat de straat in 13. Vredeskerk (1905), Voorde luwte (’t Loutje’) lag. Vroeger straat 35 stond deze straat in het kadas- Architect H.J. Jesse ontwierp de Vredeskerk. Het is van de ter vermeld als ‘Middelstraat’ . gereformeerde gemeente, die zich in 1834 afscheidde van de 11. Nieuwe Kerk (1887), hervormde gemeente van KatVoorstraat 79 De kerk is gebouwd naar ont- wijk. In de kerk bevindt zich het werp van architect H.J. Jesse in al evenzo befaamde Bätz orgel de Neo-Renaissance stijl. Het (1765), gebouwd door Johann gebouw diende ter vervanging Henrich Hartman Bätz. Oorvan de te klein geworden Oude spronkelijk werd het gemaakt Kerk. Het is de enige kerk van voor de Doopsgezinde kerk in deze afmeting, die gebouwd Nederland in Utrecht. In 1859 is zonder pijlers en ongeveer is het aangekocht voor de Oude 1.800 zitplaatsen biedt. Interna- Kerk en na sluiting hiervan is tionaal bekend is het Van den het in 1886 verkocht aan de GeHeuvelorgel (1983) dat behoort reformeerde kerk. tot een van de grootste van ons land.’s Zomers vinden er orgel- Het ‘Witte Schooltje’ is in 1848 concerten plaats van internatio- gebouwd als bewaarschool, naal befaamde organisten. De van 1906 tot 1948 gebruikt als prachtige lampen van de kerk ‘gemeentezaal’ en in 1949 verheeft de schilder C. Jetses op bouwd en vergroot en weer in een van de door hem geïllus- gebruik genomen als kleutertreerde schoolplaten afgebeeld. school. In 1994 werd het wederOok bevindt zich in de kerk de in om verbouwd en is sindsdien Renaissancestijl vervaardigde als winkel in gebruik voor de Baronnenbank, met het wapen verkoop van radio’s en tv’s. van de familie Van Wassenaer De Badstraat is helemaal gevan Catwijck. Het uurwerk in de moderniseerd. Bij het verboutoren werd geschonken door wen van het pand op de hoek Baron en Baronnesse van Was- Badstraat / Tramstraat werden onder de vloer de spanten van senaer van Catwijck. een vroeger Bomschuit (houten vissersschip) terug gevonden. 12. Katwijks Museum (1913), Deze spanten staan nu opgeVoorstraat 46 steld in het Katwijks museum. Het gebouw is ontworpen door H.J. Jesse. Deze kapitale 14. ‘Franse’ school (K&O gerederswoning is gebouwd in bouw), Sluisweg 16 (niet open) opdracht van de Katwijkse Dit is een school voor het lareder F.E. Meerburg. Het werd ger onderwijs, met bouwjaar van 1953 - 1981 gebruikt als 1883, naar ontwerp van J. van politiebureau. Vanaf 1983 doet Woningh. De school werd in het dienst als museum. Op 10 1914 uitgebreid met hoektorens. mei 1984 werd het museum Deze school staat bij de Katdoor Prinses Juliana feestelijk wijkers bekend als de ‘Franse’ geopend. Kunstenaar Tjeerd school (de zogenaamde BurBottema (1884-1978) is

gersschool, hier werd in het begin van de vorige eeuw al onderwijs gegeven in talen, onder andere in de Franse taal). Ook de bekende kunstenaar- en schrijver Rien Poortvliet heeft hier op school gezeten. In de Burgersdijkstraat heeft links op nummer 14 (uit 1898) Herman Heijermans tussen 1901 -1904 gewoond, de befaamde schrijver van tientallen toneelstukken, onder andere van het bekende ‘Op Hoop van Zegen’ (dat gedeeltelijk in Katwijk werd verfilmd). Het pand nummer 12, uit ongeveer 1900, is het vroegere woonhuis van reder Lammens, op de gevel bevindt zich een groot tegeltableau waarop een voorstelling is afgebeeld ontleend aan het vissersleven. Huis van familie Freke-van der Sluis, E.A. Borgerstraat 1. (“Het grote gele huis met de poort”. ) (niet open) Dit huis werd omstreeks 1906 gebouwd. De architect was Hendrik Johannes Jesse (18601943). Opdrachtgever was aannemer (en wethouder) Rein Ouwehand (1862-1940), die eerst in 1888 een passend huis voor zichzelf bouwde op de Burgersdijkstraat 8. Eind 1905 kreeg hij een bouwvergunning voor een groter pand aan het begin van de E.A. Borgerstraat, waar overigens een aantal kleine huizen voor moesten verdwijnen. Er is nog een kopie van de ontwerpschets aanwezig. 15. Voormalig Hotel Savoy (1901), Boulevard 1 thans weer Villa Allegonda (niet open) Gebouwd door de Katwijkse aannemer J.A. de Best als het woonhuis Villa ‘Sigrid’. Hier woonde schilder G.M. Munthe. In 1916/1917 is het door J.J.P. Oud (een van de oprichters van De Stijl) verbouwd tot villa in de kubistische stijl. Het huis kreeg toen de naam ‘Allegonda’, vernoemd naar de vrouw van de Rotterdamse eigenaar/ theehandelaar Trousselot. De Moorse kamer in het pand werd

ontworpen door Menso en zijn Zuid Holland. Hier stonden oor- in bedrijf. In de muur ziet men zoon Harm Kamerlingh Onnes. spronkelijk twee ovens. Deze de ringen nog zitten waaraan Het pand werd wereldberoemd. heeft tot 1971 dienst gedaan de paarden vastgezet werden Na het overlijden van de zoon als oven van schelpkalk. Sinds tijdens het beslaan van de hoevan eigenaar Trousselot werd 1992 is het een gemeentelijk ven. Nr. 4,6,8 en 10 zijn in 1857 de villa verkocht en kreeg uit- monument dat diverse malen gebouwd als ‘Weeshuis’, op de fundamenten van het oude eindelijk een bestemming als gerestaureerd is. weeshuis (van voor 1500). Het hotel. In 2015 is het pand weer verkocht en krijgt het weer een 19. RK Kerk Joannes de weeshuis heeft tot 1927 (of 1929) dienst gedaan. Doper (1911), Kerkstraat 70 woonbestemming. Het gebouw is ontworpen door 16. School voor de Zeevis- J.H. van Groenendael, een leer- Op de ingesloten driehoek, vaart (1953), Sluisweg 98 (niet ling van Kuijpers. Opmerkelijk is naast Bakkerij Van Maanen, dat de kerk in slechts 9 maan- staat de Oranjeboom. Rondopen) Het gebouw is ontworpen door den is gebouwd met behulp van om de kastanjeboom staat een ir. J. Jonkman en P. van Dorp de werkloze bewoners van Kat- ijzeren hekje waarop in gouduit Leiden. Al in 1888 werd er wijk aan den Rijn. De aangren- kleurige letters O.V. 93 is aanin Katwijk zeevaartkundig on- zende begraafplaats werd al gebracht. Om de boom heen derwijs gegeven. Grondlegger rond 1860 aangelegd. De glas is sierbestrating aangebracht. hiervan was Cornelis Boorsma in lood ramen dateren uit 1948 Links van de boom, op de lin(1825-1915), directeur van en zijn in 1999 helemaal geres- kerhoek, kruising Kerkstraat / Achterweg, staat een rechthoede eerste visserijschool. Om- taureerd. kig huis wat gebouwd is op een streeks 1909 werd deze in gebruik genomen. In 1951/1952 is In de Kerkstraat zijn ook een ‘Communicatiebunker’ uit de deze vervangen door het huidi- aantal monumentale panden Tweede Wereldoorlog. te zien. Nr. 60, 62 de oude ge gebouw. Bank van Lening uit 1786. La- 20. Transformatorhuisje ter was er een schoenmakerij (1927/1928), Van Egmond16A. De Oude Redschuur De loods werd in 1951 is ge- in gevestigd. Op nr. 58 is een straat 4 (niet open) bouwd voor de reddingsboot oud boerderijtje, vermoedelijk Het electriciteitsgebouw is ook van KNRM Katwijk. De Oude uit de 19e eeuw. Nr. 47 is ge- vanwege het ervoor liggende Redschuur is van de gemeen- bouwd in 1805 en betaald uit pleintje bijzonder. In 2015 is op te, die vorig jaar is besloot deze de nalatenschap van Antonia initiatief van de Wijkraad Katte behouden, te restaureren en Jacoba Koning. Het hofje was wijk aan den Rijn, het smeedbestemd voor alleenstaande ijzeren hekwerk in oude stijl teeen nieuwe toekomst te geven. dames uit de gegoede stand. ruggebracht. Wat het geheel tot 17. Het Koning Willem-Alex- De entree wordt gevormd door een zeer bijzonder pand maakt. een hek met opschrift ‘ANNO ander Gemaal (1805), KONINGSHOF - 1805’ Num- 21. De Roskam (1560), Binnensluis (niet open) Het huidige boezemgemaal mer 54 was in de periode 1844 Turfmarkt 2 heeft het oude gemaal, uit 1805, - 1853 een instituut voor jonge- Het gebouw was van oudsher vervangen en is het grootste dames, met onderwijs in de eigendom van de baronnen gemaal van Rijnland. Het wordt Franse en Duitse taal, die kan van Wassenaer van Catwijck. gebruikt voor het lozen van het worden gerekend tot een van In het verleden deed het dienst overtollige water naar zee. Het de meest belangrijke van het als herberg. Zo komt het gezorgt er voor dat de waterstand dorp. Nr. 35 is een woonhuis uit bouw ook aan zijn naam: men binnen het Rijnland op het juis- de 18e eeuw, dit was de woning kon er paarden stallen die werte niveau blijft. In 2009 zijn de van pastoor B.C. van Straelen den geborsteld en gekamd. Lapompen vervangen en is het en de (koopvaardij) kapitein ter heeft het gebouw jarenlang gemaal uitgebreid. Het gebouw Maarten Spaanderman, wiens dienst gedaan als gerechtsgezelf is een Rijks monument en ‘dagboek’ is verfilmd en Pieter bouw en gemeentehuis. Het staat op de lijst van 100 topmo- Rosier. Nr. 33 is een 18e eeuw- is recent verbouwd tot vereninumenten in Nederland uit de se woning. Nr. 30 is een van de gingsgebouw. wederopbouwperiode (1940- alleroudste pandjes van Katwijk aan den Rijn, vermoedelijk 17e 22. De Wilbert (1722), 1958). eeuws, de vorige eigenaar heeft Overrijn 7 (niet open. Het bijbhet gerestaureerd. Nr. 31 is een horende park is wel open) 18. Kalkoven (1934), 18e eeuwse woning en voor- Het toenmalige ‘Hof van KatReygersberglaan (niet open) Dit is een van de weinige indus- heen het woonhuis van de smid. wijk’ werd in 1831 aangekocht triële monumenten die onze ge- Nr. 29 was de smederij (1832). en in gebruik genomen als meente rijk is. Het is de laatste Deze was in de zestigerjaren Rooms-katholiek gymnasium nog bestaande kalkoven van van de vorige eeuw nog steeds voor jonge heren, St. Willebrord

genoemd. In het begin van de 20e eeuw was het een opleidingsinstituut voor de paters Jezuïeten en later de paters Franciscanen. Het werd bekend onder de naam Missiecollege. Sinds 1966 wordt het pand gebruikt als bejaarden- en verzorgingstehuis. Eveneens deel van het geheel is gebouw Mutua Fides (1851) ontworpen door M.G. Tetar van Elven. Het Heerenschoolbos is de tuin die oorspronkelijk bij de buitenplaats ‘Hof van Katwijk’ hoorde en waarvan de 17e eeuwse aanleg met middenas en vijvers nog grotendeels herkenbaar is. In het park ligt de begraafplaats van katholieke geestelijken. 23. Het Spinozahuis, Spinozalaan 29, Rijnsburg De wereldberoemde filosoof Benedictus de Spinoza woonde van 1661 tot 1663 in dit huisje. Hij had er een kleine kamer waar hij lenzen voor optische instrumenten sleep. Hier schreef Spinoza verschillende werken. Zijn voornaamste werk was de Ethica. In 1896 werd de woning aangekocht door de vereniging Spinoza. In1899 werd het museum in de woning geopend. In de vorige eeuw is het huisje door veel beroemheden bezocht, waaronder de geleerde Albert Einstein. 24. Maranathakerk, Burg. Hermanstraat 40 (niet open) De kerk heeft in de zijmuren glas in loodramen met mooie voorstellingen, waarin het Onze Vader wordt uitgebeeld. De kerkbanken zijn allen voorzien van houtsnijwerk. U komt door de Koestraat. In de Koestraat en op de hoek Koestraat/Vliet NZ staan enkele panden die stammen uit het begin van de vorige eeuw. Ze zijn de afgelopen jaren gerestaureerd. De Koestraat is een van de oudste straten van Rijnsburg. Rijnsburg is destijds ontstaan langs de Vliet. Eeuwenlang werden via de Vliet goederen

af- en aangevoerd. Aan de Vliet Noord- en Zuidzijde staan nog enkele fraaie gerestaureerde woningen. De Vliet zelf werd in de jaren 80 gerestaureerd.

aard en er is een verzameling agrarische gereedschappen te zien. Het museum heeft een interessante tentoonstelling over de middeleeuwen.

24A. Merovechpark, Karel de Grotelaan Het Merovechpark is een uniek stukje Rijnsburg In De Horn ligt dit archeologisch rijksmonument, een begraafplaats van de vroeg-middeleeuwse Merovingers. Bij opgravingen zijn grafvondsten gedaan, waaronder kralenarmbanden en een gesp. Het grafveld is nu een groen park binnen de nieuwe woonwijk, waarbij het straatmeubilair, onder andere in de vorm van kralen, verwijst naar wat er onder de grond zat en zit.

27. Gedenkteken uit 1925, Kamerlingh Onnesstraat 62 Op de begraafplaats, die door de Stichting Begraafplaatsen Rijnsburg wordt beheerd, staat een gedenkteken uit 1925 ter herdenking van de schenking van de begraafplaats in 1893. Het betreft een torenvormig bakstenen monument in zakelijk-expressionistische stijl met vier zitbankjes en vier bloembakken.

25. Grote of Laurentiuskerk (1122) / Mausoleum, Burg. Koomansplein De abdij en de abdijkerk zijn gesticht door Petronella van Saksen. In 1574 werden kerk en klooster verwoest. In 1578 is men begonnen met de herbouw van de kerk. De kerk is verschillende malen verbouwd en vergroot, voor het laatst in 1981. In de kerk zijn eeuwenoude graven te vinden. Naast de kerk staat het standbeeld van Graaf Floris, daarnaast is er het mausoleum waar de graven van Holland hun laatste rustplaats hebben gekregen. Aan de achterzijde van de kerk zijn de fundamenten van de kloosterkerk te zien. 26. Museum van het Genootschap Oud Rijnsburg, Oude Vlietweg 6 In 1979 heeft het museum zijn intrek genomen in dit 18e eeuwse woonhuis. Er zijn belangrijke vondsten te zien van omstreeks 600 tot 1700. Er is een maquette van het vroegere abdijcomplex, er zijn voorwerpen van typisch dorpse

28. Het ruim 400 jaar oude Valkenburgs Pontje, Veerpad, Valkenburg Het pontje legt aan bij het Veerpad. Links ziet u ‘t Wapen van Valkenburg. In de voorganger van dit gebouw, vroeger de herberg het “Wapen van Valkenburg”, werd tot de Franse tijd recht gesproken. Valkenburg vormde tot 1864 een Heerlijkheid en was in het bezit van een ambachtsheer, die de lage rechtspraak kon uitoefenen. Ter gelegenheid van het ruim 400-jarig jubileum bij het pontje zijn hier extra activiteiten in de maritieme sfeer. 29. Torenmuseum Oud Valkenburg, Castellumplein, Valkenburg (niet open) Sinds de vroege middeleeuwen stond hier een kerk waarvan de eerste versie opgetrokken werd uit tufsteen. De een na laatste versie werd in de Tweede Wereldoorlog verwoest. Vanwege de opgravingen werd pas na de oorlog aan de laatste versie begonnen. De toren werd om financiële redenen pas in de jaren negentig van de 20ste eeuw gebouwd. De toren biedt een prachtig uitzicht over de regio. 30. De oorlogsgraven, Broekweg De graven herinneren aan de gesneuvelde Nederlandse militairen die in Valkenburg bij zware gevechten tegen de Duitsers

omkwamen. De Duitsers waren gedropt boven het vliegveld. Dit was eind jaren dertig aangelegd als militair vliegveld, maar was nog niet helemaal gereed in mei 1940. Het vliegkamp werd gebruikt door de marine tot het in 2006 werd gesloten. 31. Burgemeesterswoning en latere gemeentehuis, Hoofstraat 6 (niet open) Aan de Rijn staat het voormalige gemeentehuis, gebouwd door de Leidse architect H.J. Jesse. Het deed eerst dienst als burgemeesterswoning. Het werd door particulieren gebruikt tot het de functie van gemeentehuis kreeg (tot 2006). In 2014 kreeg het de naam “Herberg Welgelegen” en wordt het gebruikt als trouwlocatie, voor retraiteweekenden en als vergaderlocatie, tevens zorghotel. 32. Bezoekerscentrum (Museum) Vliegkamp Valkenburg, Marinevliegkamp 250 Met het doel de geschiedenis van het voormalig vliegveld Valkenburg onder de aandacht te brengen heeft men een informatiecentrum met een museale functie op het voormalig vliegkamp ingericht. U kunt hier, in haar voorlopige opslagruimtes, een groot deel van de tot nu toe verzamelde collectie bekijken. 33. Korenmolen ‘De Gerechtigheid’ (1740), Molenweg, Katwijk aan den Rijn (niet open) De molen heeft tussen 1933 en 1968 diverse verbeteringen ondergaan. In 1963 raakte de molen door brand inwendig zwaar beschadigd en in 1968 gerestaureerd. Op de buitenmuur bevindt zich een gebeeldhouwde steen met opschrift. De molen stond vroeger bekend als ‘De spookmolen’. Dit wordt uitgebeeld door de kat op de draai inrichting. Rijnstraat 13 is het Vleeskeuringsgebouwtje, uit circa 1920. Op de nrs. 38 en 40 zien we het voormalige ‘Raadhuis’ uit de 18e eeuw, dat in 1902 werd

verbouwd. Nr. 44, was de voormalige burgemeesterswoning. Nr. 58a/Grootesteeg 2a uit 1891 van H.J. Jesse werd gebruikt als Postkantoor. 34. Ned. Herv. Kerk en begraafplaats (1231), Kerklaan 12 In de kerk bevindt zich het marmeren Praalgraf van Willem van Liere (1663), ontworpen door Rombout Verhulst. Hij ontwierp o.a. praalgraven van Michiel de Ruyter (Amsterdam), Maarten Harpersz. Tromp (Delft) en die van de gebroeders Evertsen (Middelburg). Het grafmonument in Katwijk wordt gerekend tot zijn mooiste ontwerp. Tegen de oostwand in de kerk bevindt zich de ingemetselde grafsteen van de eerste dominee van Katwijk, Wouter van Barneveld, en twee zeldzame tekstborden uit 1609 en 1610. Rechts van de kerk bevindt zich de grafkelder van de Familie Van Wassenaer tot Catwijck (1858). De toegang hiertoe ligt aan de oostzijde. De laatste keer dat de kelder geopend werd, was in 1996 toen het stoffelijk overschot van Mr. Arent Jacob Otto, baron van Wassenaer tot Catwijck werd bijgezet. 35. Joodse begraafplaats, Rijnstraat 151 (niet open i.v.m. sabbat) De hier begraven Joden woonden voornamelijk in Leiden. In 1807 ontplofte er in Leiden een schip geladen met buskruit. Binnen het ommuurde gedeelte liggen schoolkinderen begraven die bij de Kruitramp omkwamen. 36. Struikelstenen, Zeeweg 133 Hier liggen op de ventweg zes zgn. Struikelstenen; herdenkingstenen ter herinnering aan de van hieruit weggevoerde en in de concentratiekampen omgekomen Joden.

hoog-laag bedden

gede-

Care BUISBoxspring MEUBELENPURE EN SLAPEN

Relaxfauteuils Meubelset Comfortable hoog-laag bedden - Dressoir - TV dressoir - Salontafel - Eettafel - 4 eetkamerstoelen Verschillende modellen, maten en kleuren. Sommige ook - Grote loungebank als bankstel verkrijgbaar, in stof en leer. Elektrisch verstelbaar incl.- div. kleuren Comfort sta-op functie Elektrische hoog-laag bedden bieden allerlei moge- div. stoffen lijkheden om de til-, verzorgings- of transferhande-

PEN

g-

- Dressoir - TV dressoir - Salontafel - Eettafel - 4 eetkamerstoelen - Grote loungebank - div. kleuren - div. stoffen

€ 4.995,den pringEN Care BELEN SLAPEN

ele

NU lingen V.A.te€vergemakkelijken. 995,-

Setprijs

Het Care bed is maar liefst 45 centimeter in hoogte verstelbaar waardoor het bed traploos in elke gewenste hoogte te verstellen is. Een lage stand Grote voorraad….direct leverbaar…. vereenvoudigd het in- en uitstappen. De hogere geen wachttijden!!! stand zorgt voor een gemakkelijke en comfortabele verzorging. Zelfstandigheid

Meubelset € 4.995,einehoog-laag beddenEiken meubelset

Door de vele mogelijkheden blijft men een grote De essentie van stijl Dressoir voorraad….direct leverbaar…. Alles watGrote meer is dosis zelfstandigheid houden. -Denk hierbij bijDressoir De kracht van eenvoud. geen 2 salontafels Ø 65wachttijden!!! en Ø 80 leidt af van waar het in feite om gaat. Geen vanaf voorbeeld aan het zelfstandig in en uit een rolstoel - TV dressoir Complete Boxspringset van M-Line - en TV-meubel ruimte voor concessies daardoor juist alle Zelfstandigheid stappen.

• toelen mogeeebank

1.599,-

- Salontafelruimte voor kwaliteit, - comfort Div. houtkleuren en uitstraling. blijft men een Door de vele mogelijkheden €grote -magzelfstandigheid Hoekbank Een stijlvol karakterdosis wars zijn microleder houden. Denk hierbij bijEettafel Sfeer (Afmeting: 140 x 200 cm.) van profi•lering en laat hij voorbeeld aan het in en uit een rolstoel - zien Div.wat stoff enzelfstandig en kleuren 4 eetkamerstoelen Ondanks het feit dat iemand hulpbehoevend e inishuis stappen. te zijn. De AS heeft door er Rkan MATzonU 2loungebank Nbehouden - Grote men toch een sfeervolle slaapkamer Cinderella Pure boxspring staat Vaste der tussenkomst van een ziekenhuisbed. Hierdoor - div. kleuren Sfeer in zijn voor kwaliteit en comfort uitvoering Ondanks het feit dat iemand hulpbehoevend is kan blijft de eigenwaarde behouden- en gestimuleerd. zuiverste vorm. e div. stoffen 2 MATRAS

hande-

oering

hooglke naf nd ere rtabele

995,899,-

al voor de biedt een gen een

Setprijs

HALVE* € 3.795,JS I1.899,P€€R4.995,HALVE* PRIJS Seniorenledikant Zorgbed U men toch een sfeervolle slaapkamerNbehouden zonder tussenkomst van een ziekenhuisbed. Hierdoor blijft de eigenwaarde behouden en gestimuleerd.

Setprijs Nu vanaf

De essentie van stijl Zorgbed Ecofit S Plus is een speciaal voor de

grote Voordelenleidt vaneetkamertafel Care ,M-Line af van waar het in feite om gaat.Seniorenledikant Geen Industriële vanaf Zelfstandigheid j bij• Elektrisch in hoogte verstelbaar

rolstoel

thuiszorg zorgbed en biedt eenmeer is De kracht vanontwikkeld eenvoud. Alles wat

• • • • • •

aste nd is kan tvoering MATRAS

hoog comfort en functionaliteit tegen een

zeer scherpe prijs. Diverse kleuren 7-zone pocketruimte voor concessies eneen daardoor juist alle Door de vele mogelijkheden blijft men grote Leverbaar instelbaar v.a. • Rug en benen afzonderlijk veer matras • Diverse kleuren dosis zelfstandigheid houden. Denk hierbij bijruimte voor kwaliteit, comfort en uitstraling. elek. • Inbodem alle standen verrijdbaar • 7-zone pocketvoorbeeld aan het zelfstandig in en uit een rolstoel matras veer matras • 4 geremde wielen Een stijlvol karakter mag wars zijn • elek. bodem beschermer stappen.onder te reinigen • Eenvoudig • matras SL OWlering MOTION en laat zien wat hij ledikant van profi beschermer nu•ook lever- van een sfeervolle slaapkamer Behoud • ledikant in huis heeft door er te zijn. De Sfeer baar op 120cm • Combineerbaar met verschillende modellen • nu ook leverbreed Ondanks baar op 120cm het feit datPure iemand hulpbehoevend is Rkan Cinderella boxspring staat e • Hoofden Voetborden S A Incl. bezorging breed De perfecte combinatie van N drukverdeling, U 2 MAT

€ 1.390,-

Nieuw N ieuw

LVE* A1.899,R85,-IJS € 895

den zon- • men toch sfeervolle slaapkamer behouden vooreen kwaliteit en comfort in zijnzonierdoor ondersteuning en ventilatie. 90/200 der tussenkomst van een ziekenhuisbed. Hierdoor vanaf Boxspringzuiverste Care naf vorm. leerd. Uit voorraad leverbaar Van € 1295,Nu vanaf blijft de eigenwaarde behouden en gestimuleerd.

HALVE* RIJS € 895 P€ 785,-

Raadpleeg uw Care dealer meer informatie. *vraag naarvoor de voorwaarden www.mline.nl voor

n

u vanaf

Incl. bezorging

90/200 Van € 1295,voor

(Afmeting: 140 x 200 cm.)

Nieuw N ieuw

SL OW MOTION

De perfecte combinatie van drukverdeling, ondersteuning en ventilatie. Uit voorraad leverbaar

*vraag naar de voorwaarden www.mline.nl

Nieuw N ieuw SL OW SLUISWEG 25MOTION • 2225 XH KATWIJK AAN ZEE • T (071) 40 129 64 • F (071) 40 719 99

K AAN ZEE • T (071) 40 129 64 • F (071) 40 719 99

w.buismeubelen.com

•

1.599,-

€

www.buismeubelen.com

De perfecte combinatie van drukverdeling, ondersteuning en ventilatie.