Woensdag 27 september 2017 JAARGANG 01 NR 14
WWW.DELEYDENAER.NL
Vooruitblik op Leidens Ontzet (4)
Oude foto: olifant in de optocht
Hoppezak bestaat een eeuw 15
3
11
Columns n Natuur in de stad, Steeksleutels
lees op
3
Het aftellen is begonnen!
Busstation blijft toch op huidige locatie POLITIEK n Het busstation blijft
op de huidige locatie. Verplaatsing naar de achterzijde van het LUMC gaat definitief niet door. Dat heeft de gemeente vorige week bekend gemaakt. Over een mogelijke verplaatsing van het busstation is veel te doen geweest. Met het verplaatsen van de voorziening zou het stationsgebied een impuls hebben kunnen krijgen, maar een keuze voor de nieuwe locatie werd van veel kanten met hoon en woede ontvangen. Een jarenlange juridische strijd dreigde. Met het terugdraaien van de plannen en de keus voor de huidige locatie wil het college inwoners, stakeholders en marktpartijen niet langer in onzekerheid laten. Dit betekent dat de gemeente de huidige busstationlocatie zal ontwikkelen tot een volwaardig onderdeel van het Masterplan STEO, waarin de stedelijke ambities voor bereikbaarheid en ruimtelijk programmatische kwaliteit integraal worden gerealiseerd. Ook tijdelijk stilgelegde projecten in de binnenstad kunnen dan weer worden opgepakt.
ONTZET n De nieuwe start van de feestelijkheden rond Leidens Onzet is een
enorme hit geworden. Duizenden mensen stonden donderdag met vlaggetjes in de hand langs de route in het centrum om drie boten vol watergeuzen te ontvangen. Aangevoerd door admiraal Louis Boisot (Peter Lab-
rujère) werd er heel wat kabaal gemaakt met het afschieten van kanonnen. Aansluitend schoven de Leidenaren massaal naar De Waag om zich in te schrijven voor Haring & Wittebrood en de Hutspotmaaltijd. Het aftellen is eindelijk begonnen! | Foto: Fotobureau Monica van der Stap.
De Leydenaer geeft kermisboeken weg LEESPLEZIER n De verschijning van het boek ´De Leidse Kermis, een zaak van formaat´, is enthousiast ontvangen. De Leydenaer kon met dank aan de 3 October Vereeniging drie boeken onder lezers verloten.
LEIDENISOPEN.NL
De boeken werden uitgereikt aan mensen die op een originele wijze aangaven waarom het boek juist naar hen moest komen. Ook daarop is massaal gereageerd. De boeken gaan naar: Joyce Velthuysen, Krijn Schoonderwoerd en Pieter van der Berg. Joyce liet weten: “Van jongs af aan ben ik opgegroeid met de Kermis. Ik keek m’n ogen uit naar al die attracties. En het boek? Dat zal een leuke toevoeging zijn op de rest van m’n boeken over Leiden.” Krijn mailde een heel originele reden. “Waarom ik zo dol ben op de kermis? Eerlijkheidshalve ben ik dat niet! Waar ik wel dol op ben? Op Haring & Wittebrood, de Reveille en Koraalzang en de Optocht met de
vele gaten.” Pieter: “Toen ik klein was liep ik aan de hand van mijn vader over de kermis. Het had geregend en er lag stro
op de grond. En ik maar soppen. Onvergetelijk.” Gefeliciteerd namens De Leydenaer. De boeken worden thuis bezorgd.
Het CDA Leiden is blij dat de verplaatsing van het busstation naar de achterzijde van het LUMC niet doorgaat. Roeland Storm: “Wij hebben vanaf het begin de visie neergezet dat bij de ontwikkeling van het stationsgebied het openbaar vervoer centraal moet staan. De verplaatsing van het busstation naar het Terweepark past totaal niet in die visie. Het zou ten koste gaan van het aantal busreizigers, verkeersveiligheid op de Rijnsburgerweg en het schaarse groen wat aan de Rijnsburgerweg aanwezig is. Een bizar plan. Blij dat dit naar het rijk der fabelen is gewezen. “
Recordaantal porties hutspot Op 2 oktober worden er maar liefst 7704 gratis hutspotmaaltijden uitgeserveerd. Niet eerder werden zoveel hongerige Leidenaars gevoed met deze lekkernij . Een dag later zullen er in De Waag 3.000 haringen door Tonnières worden uitgedeeld en meer dan 8.580 ‘Geusjes’. In 2018 weer meer maaltijden, haringen en ‘Geusjes’?
Witte Prijzenslager
. t/m di. 2 okt.
Let op: Geldig van do
er: 3 oktob ontzet!! Leidens
S S E E E E L L V V R U N DD E RR!!!! P P A L K L K
!!
Stunt
Rosbief of Frikandeau erham Boerenacahr tkeuze 150 gr. na
500 gr.
6.
99
1 kilo
7.
4.
99
99
1 kilo
h
1 kilo
Hamlappen of -rollade
Sukadelappen
3.49
o éél kil
1 kilo
6.
6.
99
5.
99
99
1 kilo
Design: Axel Enthoven
Model Luca 2 zitsbank incl. 2 elektrische relaxfuncties in leder vanaf € 3.150,-
!
e Verse koratas varkensh
Klapstuklappen
2 zitsbank Felizia laag
in stof vanaf € 2.715,- in leder vanaf € 3.275,-
Het origineel
Origineekl klapstu
1 kilo
id ppen Vers gedrhaaakt Fijne ribla runderge
4.
9.
99
Sla i n v
99
99
500 gr.
to ber k o 3 r oo
pen
Magere riblap
6.
Luxe Rib-eye
Grillworr.st 99 500 g 3. st Paardenwor
1.99
WOONMAAND INSPIRATIE
KEUZE UIT RUIM:
Eetkamertafel Tree leverbaar in diverse maten. 220x100x77cm eiken natuur - wit matlak met poten metaal grijs vanaf € 1.779,-
• 700 BANKEN • 300 FAUTEUILS • 250 TAFELS • 200 EETKAMERSTOELEN • 150 BEDDEN • 250 KASTEN
Hoekbank Urban in stof Montello Silver incl. verstelbare hoofdsteunen en armleuning vanaf € 1.599,-
LEDERUPGRADE: ALLE LEDERS VOOR DE PRIJS VAN DE GOEDKOOPSTE Luca-B795 2-zitsbank & 3-zitsbank in leder incl. 2 elektrische relaxfuncties respectievelijk vanaf ¤ 3.150 en ¤ 3.499. Deze aanbieding is geldig tot en met 15 mei 2017. Vraag naar de volledige voorwaarden in de winkel.
Hoge Rijndijk 315
Nu tijdelijk met GRATIS schuifzitting.
2382 AP Zoeterwoude De Karat collectie kenmerkt zich door 071 589 93 46 • www.casba.nl een perfect gevoel voor verhoudingen. ma: 13.00-17.30, di-wo-vr: 10.00-17.30, do:10.00-21.00, Alle meubelen kunnen heel veelzo:maten, za:in 10.00-17.00, 12.00-17.00 kleuren en houtsoorten geleverd worden.
1.5 pond
Relaxfauteuil Lidia in stof Project vanaf € 1.729,-
DE BESTE MERKEN ONDER ÉÉN DAK, MET LAAGSTE PRIJSGARANTIE! Openingstijden: ma. 13.00 tot 17.30 uur di. t/m vrij. 10.00 tot 17.30 uur do. koopavond tot 21.00 uur zaterdag 10.00 tot 17.00 uur zondag 12.00 tot 17.00 uur
CASBA Wonen en Slapen Rijneke Boulevard Zoeterwoude Hoge Rijndijk 315 T. 071 - 589 93 46 www.casba.nl
! P R O D R E ID E L R E P M OPENING JU R U U 0 .0 9 0 F A N A V 7 1 0 4 OKTOBER 2
DE GANGMAKER VAN PRIJSVERLAGINGEN IN DIERVOEDERS EN -BENODIGDHEDEN!
Schelpenzand Zak à 20 kilo met vogelgrit en anijs.
• •
GRATIS parkeren! Een overzichtelijke winkel! Lage prijzen en de beste aanbiedingen! Beste service en advies! Meer dan 65 winkels in NL!
Openingstijden:
Multipack maaltijdzakjes. Doos à 12 x 85 of 100 gram. In I diverse varianten.
elders 5,19
elders 8,95
• • •
Whiskas
2,
3,
89
99
OPENINGSSTUNT
OPENINGSSTUNT
Cavom compleet
Hondenvoeding voor de volwassen hond. Zak à 20 kilo.
09.00 tot 18.00 uur
Woensdag 09.00 tot 18.00 uur Donderdag 09.00 tot 21.00 uur Vrijdag
09.00 tot 18.00 uur
Zaterdag
09.00 tot 17.00 uur
elders 39,95
32,
95
OPENINGSSTUNT
18,
95
OPENINGSSTUNT
Biokat's Classic
Devotion
20 liter klontvormende kattenbakvulling. Varianten Classic en Classic Fresh.
Hoogwaardige hondenvoeding voor alle rassen en levensfases. Zak à 12 kilo hondenvoeding in alle varianten.
Maandag 09.00 tot 18.00 uur Dinsdag
elders 34,95
elders 11,99
7,
49
OPENINGSSTUNT
Pedigree In diverse varianten. Zak à 13 of 15 kilo.
nu slechts
29,
95
OPENINGSSTUNT
Aanbiedingen zijn geldig zolang de voorraad strekt en niet geldig in combinatie met andere acties. Prijs-, model- en kleurwijzigingen voorbehouden. Aanbiedingen alleen geldig van 04-10-2017 t/m 15-10-2017 bij Jumper Leiderdorp.
Jumper Leiderdorp Zijlbaan 30 2352 BN Leiderdorp
JUMPER LEIDERDORP
stad
DE LEYDENAER
Steeksleutels
Deze maand las ik twee berichten die heel goed uit Leiden afkomstig hadden kunnen zijn: over keet trappende studenten en over een vechtpartij op de kermis. Het nieuws kwam echter uit Groningen en Den Haag. Studenten van Vindicat hadden all you can eat-restaurant Sushi Mall ‘met de grond gelijk gemaakt’ en de kermis op het Malieveld was stilgelegd na een ‘massale knokpartij’. Ik was er niet bij - ik heb weinig met sushi, nog minder met studentenverenigingen en alleen in Leiden ga ik naar de kermis -, maar het heeft er alle schijn van dat het nieuws in beide gevallen stevig was opgeklopt: Vindicat ontkent, het sushirestaurant ontkent en ook de kermisexploitanten ontkennen. Waar rook is, is vuur, zeggen ze dan. Maar dat nieuwsmakers bewust rookgordijnen legden om maar met een verhaal te kunnen komen dat als een lopend vuurtje de ronde zou doen lijkt wel zeker. Nepnieuws, hypes, broodjes aap, overdrijving, de waan van de dag... Van de kleinste mug wordt op internet, in kranten en op radio en tv steeds vaker een kolossale olifant gemaakt. En een olifant hoeft niet per se door een porseleinwinkel te banjeren om schade aan te richten.
Ruim 2.500 inwoners hebben meegewerkt aan dit onderzoek. Zij hebben vragen beantwoord over een groot aantal onderwerpen. Van dienstverlening en mobiliteit tot afvalscheiding, sport, cultuur en duurzaamheid. Sinds 2001 biedt dit vertrouwde onderzoek aanknopingspunten voor het beleid van de gemeente. OPVALLENDE RESULTATEN
Ook in Leiden neemt de digitalisering toe. Zo doet men meer aankopen via internet dan voorheen. Het contact met de gemeente verschuift langzaam: minder via de balie en meer digitaal. Informatie over werkzaamheden in de wijk willen veel mensen (45%) nog het liefst per brief. Hoewel de financiële situatie van veel mensen is verbeterd, kan 5 procent van de inwoners maar moeilijk rondkomen. Dit zijn voornamelijk, maar niet alleen, mensen met een laag inkomen. Glas wordt gescheiden van het overige afval door 87 procent van de mensen. Bij plastic is dit maar 36 procent, overigens wel meer dan bij de vorige meting twee jaar geleden.
Er zijn diverse redenen waarom afval niet wordt gescheiden. Dit verschilt per soort afval; 43 procent van de respondenten weet niet waar klein chemisch afval kan worden ingeleverd, 36 procent geeft aan kleding niet te scheiden vanwege te kleine hoeveelheden en bij glas en papier komt bij 30 procent gemakzucht om de hoek kijken. Ruim 40 procent van de Leidenaren is van mening dat buurtbewoners altijd voor elkaar klaar staan, 14 procent denkt dat dit niet het geval is. Dit is vergelijkbaar met 2015. In Leiden heeft 18 procent het afgelopen jaar mantelzorg verleend. Ook dit is vergelijkbaar met 2015 (17 procent). HOOGOPGELEID
Tot slot nog een paar losse bevindingen: 40 procent van de Leidenaren meldt het bij de gemeente als ze op straat iets zien wat om onderhoud vraagt.Leiden kent relatief veel hoog opgeleiden. Uit de nieuwste cijfers blijkt dat zij meer culturele voorstellingen bezoeken, vaker zelf een kunstzinnige activiteit beoefenen, meer belangstelling hebben voor cultureel erfgoed en vaker naar de Open Monumentendagen gaan.
Natuur is overal, ook in de stad. Dick de Vos, natuurgids bij IVN en raadslid voor de Partij voor de Dieren in Leiden, schrijft elke week over wat hem opvalt in de natuur in Leiden en omgeving. De storm van vorige week leverde heel wat afgebroken takken op in het bos: het dode hout voor later. In het Engels is ‘dead wood’ een uitdrukking voor iets wat waardeloos is, nutteloos, om weg te gooien. Denk aandelen die niets meer ‘doen’ of producten in het schap van de supermarkt die niet verkopen. Zo keken we vroeger kennelijk aan tegen dode stukken hout in het bos. Opruimen en opstoken die handel! Modern bosbeheer laat die dode stammen en takken gewoon liggen. Dat hoort bij een natuurlijk bos. Sterker nog: dood hout zorgt juist voor nieuw leven en daarmee de noodzakelijke vernieuwing van het bos. Egels en muizen verstoppen zich in takkenhopen. Zwammen breken het hout af en geven de mineralen in het hout terug aan de bodem. Het hout wordt zachter: ideaal voor torretjes en houtkevers om zich erin te vestigen, wat weer voedsel voor vogels aantrekt. In zacht hout kunnen spechten een hol uithakken. Van die holen profiteren later weer andere holenbroeders en vleermuizen. Ook sprokkelhout laten liggen dus. Hout stoken is so-wie-so slecht goed voor het milieu en de gezondheid. Twee uur hout sto-
DAT WAS TOEN
UITGEREKEND n 14.000 mensen zijn lid van de 3 October Vereeniging. Dat is veel en veel te weinig. “Een Leidenaar behoort lid van de Vereeniging te zijn,” vindt Michiel Zonnevylle, voorzitter van de 3 OV. Voor slechts 7 euro 50 hoor je er ook bij. Voor dat schamele bedrag krijg je de Feestwijzer thuis gestuurd, kun je het zilverkleurige 3 October-speldje ophalen bij het Servicepunt, heb je recht op 2 Hutspotmaaltijden en ben je welkom en stemgerechtigd tijdens de Algemene Ledenvergadering. Leiden telt ruim 118.000 inwoners.
ken levert net zoveel fijnstof op als een autorit naar Milaan. Een houtkachel stoot bovendien 20 keer zoveel kankerverwekkende stoffen uit dan een dieselmotor. Laten liggen dus die takken en stoppen met open haarden en houtkachels en barbecues. De eerdere gebundelde columns Dieren in de Stad en Natuur in de Stad zijn voor 12,95 te koop.
De storm van vorige week leverde heel wat afgebroken takken op.| Foto: Herman Berkhoudt.
Olifant in de optocht in 1978 NOSTALGIE n In deze rubriek plaatsen we foto’s van minimaal tien jaar oud. Ook een leuke foto? Mail die, met begeleidende tekst, naar redactie@deleydenaer.nl
Leiden is een studentenstad, maar over uit de hand gelopen ontgroeningen of overlast gaat het hier zelden. Zijn onze studenten dan van die lieverdjes? Zijn onze lokale media minder sensatiebelust? Of zitten Leidenaren gewoon niet op opgeklopte verhalen te wachten? In meer dan tien jaar Steeksleutels liepen de gemoederen hier nooit heel erg hoog op, waren er geen grote schandalen en deed het journaille - als er al iets speelde - altijd objectief en zakelijk bericht. Ik hoop van harte dat dat zo blijft, om te beginnen volgende week, tijdens een als altijd weer rustig verlopen editie van Leidens Ontzet. Zonder K&G, maar ook zonder olifanten...
Weekgetal: 14.000
3
Natuur in de stad Overlast meeuwen in binnenstad gehalveerd Dood hout ONDERZOEK n Het aantal inwoners uit de binnenstad dat veel overlast heeft van meeuwen, is gehalveerd. De plaatsing van ondergrondse containers heeft tot veel minder last van gescheurde vuilniszakken geleid. Dat blijkt uit de onlangs gepresenteerde stads- en wijkenquête.
Olifanten
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
Een olifant die meeloopt in de Grote Optocht van 3 oktober. Het is nu niet meer voor te stellen, maar in 1978 was het doodnormaal, zo blijkt uit deze foto, gemaakt op de Hoge Woerd door lezer Henk Nagtegaal (72). Het thema was destijds ‘Wonderbaarlijke reizen’. De Vereeniging vond het gepast daarbij een exotisch dier te laten opdraven. Van een Partij voor de Dieren kon niemand zich nog een voorstelling maken. Er waren geen protesten. Het publiek vond het fantastisch in die overigens roerige viering van Leidens Ontzet. Het feest werd ontsierd door vele vechtpartijen op diverse plekken in het centrum, vooral rond Minerva.
Leiden brengt monumentale kunst in kaart ERFGOED n Er zijn nog circa vijftig ‘monumentale kunstwerken’ uit de wederopbouwperiode in Leiden, vooral glas-in-lood, beelden en reliëfs. De gemeente wil ze gaan beschermen door ze in kaart te brengen. Monumentale kunst is gebouwgebonden kunst. Dit is een kunst-
vorm uit de periode van de wederopbouw, waarbij architect en kunstenaar samenwerkten. Gebouwen werden met kunstwerken verfraaid om de wereld een beetje mooier en beter te maken. De overheid stimuleerde en subsidieerde deze kunst vanuit de zogeheten percentageregeling. In het hele land - en ook in Leiden - zijn nog diverse van dit soort kunstwerken te vinden, in bijvoorbeeld scholen, kerken en
(semi)-openbare gebouwen. Steeds meer naoorlogse gebouwen verliezen op enig moment hun functie. Met het verdwijnen van het gebouw verdwijnt dan helaas ook de kunst. Gemeente Leiden is daarom blij met de rapportage van architectuur- en kunsthistoricus Yteke Spoelstra, die in opdracht van Erfgoed Leiden en in samenwerking met de Historische Vereniging Oud Leiden tot stand is gekomen.
Voor kunst in gemeentelijk eigendom is het college voornemens om voortaan in relevante gebiedsontwikkelingen een haalbaarheidsonderzoek te doen naar de mogelijkheden van behoud en herplaatsing. Wellicht blijkt herplaatsing niet altijd mogelijk, maar het verdient wel zorgvuldige aandacht. Alle kunstwerken zijn sinds kort te bekijken via de website van Erfgoed Leiden.
35% korting
ook op glazen en glasopties
op een complete bril
Geldig van 28 sept t/m 1 okt 2017
Ga naar specsavers.nl en maak nu een afspraak
Leiden Haarlemmerstraat 151 Tel. 071 513 6811
Dit aanbod is geldig op een complete bril vanaf €79. Niet geldig in combinatie met andere aanbiedingen of op al eerder gedane aankopen. Voor randloze monturen adviseren wij dunne glazen. Voor glasopties zoals dunne glazen gelden vaste toeslagen. Alleen geldig van 28 september t/m 1 oktober 2017. Meer informatie in de winkel of kijk op specsavers.nl. © Specsavers 2017. Specsavers en het Specsavers logo zijn merken van Specsavers.
Verkeershinder A4 Burgerveen – Leiden Weekendafsluitingen A4 knooppunt Burgerveen en Leiden richting Den Haag Haarlem
Almere
Amsterdam
Hoofddorp
Schiphol
A9
KNOOPPUNT
HOLENDRECHT
KNOOPPUNT
BURGERVEEN
Uithoorn
5 Roelofarendsveen
A2
Hilversum
Roelofarendsveen
6 Hoogmade
A44
Leiden
N11
Utrecht
Woerden
KNOOPPUNT
Den Haag
Maarssen
Alphen a/d Rijn
A4 PRINS CLAUSPLEIN Zoetermeer
A12
KNOOPPUNT
OUDENRIJN
Gouda Delft
A20
Rotterdam
Omleidingsroutes vanuit Amsterdam via A2 Afsluiting rijbaan Afsluiting, toe- en/of afrit
Werkzaamheden A4
Vrijdag 29 september 21.00 uur tot maandag 2 oktober 2017 05.00 uur Vrijdag 6 oktober 21.00 uur tot maandag 9 oktober 2017 05.00 uur Vrijdag 13 oktober 21.00 uur tot maandag 16 oktober 2017 05.00 uur Kijk voor meer informatie op www.rijkswaterstaat.nl/ A4-tweelaags-zoab-Roelofarendsveen-tot-Hoogmade of scan de QR-code hiernaast met uw smartphone.
Twitter @Rijkswaterstaat of bel 0800-8002 (gratis)
lokaal
DE LEYDENAER
Nominaties architectuurprijs Het Aalmarktgebied, Asian Library, Catharinabrug, De Brandmeester, Kooiplein Appartementen, Parkeergarage Lammermarkt, Studentenhuisvesting Langebrug, Student Campus Yours en de Woonfabriek staan op de lijst voor de Rijnlandse Architectuur Prijs 2017. 26 projecten afkomstig uit de tien deelnemende gemeenten in de Leidse regio zijn genomineerd Op 28 oktober wordt de shortlist bekend gemaakt en kunnen inwoners uit de regio online stemmen. De uitreiking is op woensdag 29 november tijdens een het Stadscafe in Scheltema.
Endegeest medisch park De gemeente Leiden en GGZ Rivierduinen hebben Landgoed Endegeest verkocht aan de Oudendal Groep, dat in het kasteel en de omliggende panden een medisch - maatschappelijk park wil creëren. De monumenten worden gerestaureerd en in stand gehouden. De overige panden worden verbouwd of aangepast zodat de parkachtige structuur van het landgoed wordt versterkt.
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
5
Raadsels rond moord in portiekwoning Tomatenstraat MISDAAD n De politie kan nog steeds geen duidelijkheid geven over wat er zondag in een portiekwoning in de Tomatenstraat is gebeurd. Vast staat dat er een man om het leven is gebracht, en dat er twee aanhoudingen zijn verricht. Het rijtje huizen in de Tomatenstraat tegen de Lammenschansweg aan, is een doorgangsplek. Starters op de woningmarkt worden afgewisseld met urgentiegevallen. Slechts een paar mensen wonen er langdurig. Sommigen huizen zijn keurig verzorgd, bij andere gaan de gordijnen nooit open, en hangen de reclamefolders uit de brievenbus. Buurtbewoners zijn niet happig om iets te vertellen over het drama. ‘’We kenden hem nauwelijks, hij woonde hier pas net, meer weten we niet’’, zegt een stel dat even verderop voor hun huis zit. Feit is dat politieagenten zondag 24
september rond 19.45 uur een man aantroffen die door een misdrijf is overleden. Na het aantreffen van het lichaam startte de politie direct onderzoek. Forensische rechercheurs onderzochten de woning en de omgeving van het plaats delict. Verder hoorden rechercheurs getuigen bij een buurtonderzoek. Een Team Grootschalige Opsporing is gestart. Dit rechercheteam doet, onder leiding van een officier van justitie, het onderzoek. De politie hield zondagavond twee personen aan voor mogelijke betrokkenheid bij het overlijden van het slachtoffer. De twee mannen, 30 en 45 jaar uit Leiden, zitten nog vast en zitten in ‘volledige beperkingen’. Zij mogen alleen contact hebben met hun advocaat. Maar vanwege de onduidelijkheid over de moord wil het rechercheteam getuigen horen. Wie iets gezien of gehoord wordt verzocht te bellen met de recherche via 09008844. Anoniem contact opnemen kan ook: 0800-7000.
De woning was maandag nog afgezet met grote zwarte schermen. Het onderzoek was nog niet klaar. |Foto: De Leydenaer.
Vloggers trekken veel publiek
Sportdag peuters
MEDIA n Niemand minder dan Rosalie Tacx en Joost Vullings waren zondag de gasten tijdens een vlogmiddag in de centrale bibliotheek aan de Nieuwstraat.
Op donderdag 21 september vond de eerste SPL sportdag plaats in Leiden Zuid-West. Op de sportvelden van GOL sport South Park en FC Boshuizen gingen 110 peuters samen met hun ouders sportief aan de slag.
Vloggen, waarbij iemand via youtube verslag van zijn dagelijks leven doet, is razend populair. Dat was te merken aan het bezoek. Opvallend veel ouders waren naar de Nieuwstraat gekomen, waar mediacoach Eliane Groenendijk uitleg gaf over vloggen en presentator Leendert Beekman kritische vragen stelde. Nu maar hopen dat er beelden zijn gemaakt voor een nieuwe vlog van de twee. | Foto: Fotobureau Monica van der Stap.
Stemmen per hand verleden tijd De Leidse raad is gestart met digitaal stemmen tijdens raadsvergaderingen. Tot voor kort verliep het stemmen in de raadsvergadering over raadsvoorstellen, amendementen en moties via het simpelweg opsteken en tellen van handen.
STRAATTAAL
3 oktober had eigenlijk een betere straat verdiend In de rubriek Straattaal gaan we op pad om meer te weten te komen over Leidse geografie. Welke betekenis heeft de naam van de straat, wijk of park? Wat is de geschiedenis? Wie wonen er? Deze week: De Drie Octoberstraat door: Eric Hoenson
3 oktober is in Leiden hét feest van het jaar, maar wat betreft straatnaam komt dit stuk geschiedenis er best karig van af. Waar 5 mei een fraaie lange laan en een Bevrijdingsplein heeft, moet 3 oktober het doen met een ietwat verborgen zijstraat van de Herenstraat. Ook andere verwachte namen refererend aan de bevrijding van de Spanjaarden zijn er nauwelijks gekomen. Géén Haring en Wittebroodkade, géén Hutspotgracht, géén Leids belegweg. Haaks op Drie Octoberstraat ligt nog wel de Valdezstraat, naar de Spaanse bevelhebber destijds, en ook zijn Leidse liefje Magdalena Moon
heeft in de buurt een eigen straat gekregen. En toegegeven, ook de Boisotkade heeft met het ontzet te maken. Enkele jaren geleden is de Watergeuzenstraat er bijgekomen dankzij aan stukje aanpalende nieuwbouw. Maar meer doet dit gebied niet aan Leidens Ontzet denken. Verderop in de stad heeft burgemeester Van der Werf nog wel een eigen park en straat. NATIONALISME
Overigens is de 3 oktobervereniging opgericht in 1886 in een tijd van opkomend nationalisme en nation building. De huizen in de 3 oktoberstraat en de omliggende straten zijn van ongeveer 20 jaar later. Waarschijnlijk hadden ze op
dat moment geen andere nieuwe buurt om te vernoemen naar het beleg. De Drie Octoberstraat is een gewilde plek om te wonen, en zeker niet alleen dankzij de naam. De knusse Vreewijk is de laatste jaren hip geworden bij mensen met kleine kinderen die niet in een doorsnee nieuwbouwwijk willen verdrinken. Ondanks de ligging in een wijk is de binnenstad op loopafstand en in de Herenstraat kunnen makkelijk de dagelijkse boodschappen worden gedaan. ROMMELIG
Jammer is wel het ietwat rommelige uiterlijk met geparkeerde fietsen op de stoep. In de straat beschikken de meeste huizen namelijk niet over een achterom. Door het ontbreken van voortuinen doet de straat een beetje ‘stads’ aan. De gezellige uitstraling met veel oude bomen maakt echter alles weer goed.
Waar 5 mei een fraaie lange laan en een Bevrijdingsplein heeft, moet 3 oktober het doen met een ietwat verborgen zijstraat van de Herenstraat. |Foto: De Leydenaer.
B R O U W E R
T R A V E L
T A X I
B R O U W E R
B R O U W E R
T O U R S
WEEKEND DEAL
ALTIJD AL WAT VAN DE WERELD WILLEN ZIEN?
DubbelFrisss bronwater met fruitsap Kiwi & munt of mango & appel 2 pakken van 1.5 liter
2 PAKKEN
Ruim
75 % KORTING
0.
50 PerPer literliter 0.17 0.17
Deze aanbieding geldt op vr 29, za 30 september en zo 1 oktober 2017
WIJ ZIJN OP ZOEK NAAR:
TOURINGCAR CHAUFFEURS! *
2.06
Bestel je boodschappen ook op hoogvliet.com Zet- en drukfouten voorbehouden
LAATSTE OPRUIMINGSWEEK!
* VRAAG NAAR DE OPLEIDINGSMOGELIJKHEDEN.
20% EXTRA KORTING Nu
op de reeds afgeprijsde opruimingsartikelen.
Wie het eerst komt heeft de grootste keus!
DE BESTE MERKEN ONDER ÉÉN DAK, MET LAAGSTE PRIJSGARANTIE! CASBA Wonen en Slapen Rijneke Boulevard Zoeterwoude Hoge Rijndijk 315 T. 071 - 589 93 46
WWW.WERKENBIJBROUWER.NL
www.casba.nl
Agenda oktober 2017
Op dinsdag 3 oktober zijn wij gesloten
ACTIEF
INFORMATIEF
Wandeling in de Wassenaarse duinen
Café Scarabee: Kanker als chronische ziekte. Deel 2: de naaste
donderdag 5 oktober 15:00 - 16:00
spreker: Wilma Jager,
CREATIEF
Cursus ‘Samen verder na borstkanker’ (vol)
Workshop Dromenvanger dinsdag 24 oktober 10:30 - 12:30
maandag 30 oktober inloop vanaf 19:45; aanvang 20:00 I.s.m. Alrijne Ziekenhuis, woensdag 11, 25 oktober 15:00 - 17:00
Workshop Heart Pillows
ONTSPANNING
maandag 16 oktober 13:30 - 15:00
Ontspanning door visualisatie
Fotograferen in de stad dinsdag 10 oktober 11:00 - 12:30
SCARABEE KIDS Woensdagmiddag kidsclub woensdag 4 oktober 14:30 - 16:00
De kids van de kids-club.
Openingstijden: ma. 13.00 tot 17.30 uur di. t/m vrij. 10.00 tot 17.30 uur do. koopavond tot 21.00 uur zaterdag 10.00 tot 17.00 uur zondag 12.00 tot 17.00 uur
donderdag 26 oktober 13:00 - 14:00 Massage (voetreflex-, handreflex- of stoelmassage) op afspraak op maandag 9, donderdag 19 oktober Dru Yoga dinsdag 10, 17, 24, 31 oktober 19:30 - 20:45
woensdag 4, 11, 18, 25 oktober 10:00 - 11:15
Met een groep vrijwilligers van het inloophuis werd een tocht gemaakt door de Leidse grachten. Deze tocht werd gesponsord door het LUMC en Jachthaven Marina uit Rijnsburg (zie foto).
Contactgegevens en activiteiten Tel: 06 5541 3824 info@inloophuisscarabee.nl www.inloophuisscarabee.nl Bezoekadres: Oude Vest 17, 2312 XP Leiden. Het inloophuis is geopend op maandag, dinsdag en donderdag van 10.00 - 15.00 uur en woensdag van 10.00 - 12.30 uur. U kunt zonder afspraak binnenlopen; er is op die uren altijd een gastvrouw aanwezig. Voor het meedoen aan activiteiten zoals yoga, wandelen of Scarabee Kids verzoeken wij u vooraf te bellen of te mailen. Zie voor data en aanvangstijden de kalender op onze website.
DE LEYDENAER
Leidens ontzet 2017
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
7
Nieuwe traditie Leidse Glibber Emile van Aelst slaat aan n Rood/Wit Wedstrijd rond de optocht ongekend populair NIEUWE tradities. Ze worden zo af en toe gemaakt. De Leidse glibber heeft de laatste verzonnen. Hij bedacht enkele jaren geldeen een foto-wedstrijd. Die is nu vaste prik geworden.
Penen en Uien… Vroeger begon de viering van Leidens Ontzet met het springen van de fontein aan de Vismarkt … In 1886 waren vrouwen als haringsnijders al betrokken bij de uitreiking van Haring & Wittebrood … Nu mogen vrouwen, Tonnières genaamd, haring uitdelen, de heren Commissarissen houden de handen schoon, ze delen de Geusjes uit … In 1974 maakte koningin Juliana de Herdenking van het Beleg en de Viering van het Ontzet mee, Beatrix at Hutspot met lange tanden … Drumfanfare FBL loopt en speelt aan het hoofd van de Optocht in nieuwe uniformen … De Slechte Band op 3 oktober van 14.30 tot 17.00 uur in tent bij L’ Espérance … Van 1940 tot en met 1944 werd Leidens Ontzet niet gevierd … Joost Bleijie is na Alexander den Tonkelaar en Jan Das, man van Brigitte Kaandorp, de 3e officiële redenaar in de Koraalgeschiedenis … In 1574 toen de Spanjaarden op de vlucht sloegen, bleek dat slechts 9000 Leidenaren de bezetting hadden overleefd … Tijdens de Franse overheersing mochten op 3 oktober geen Dankdiensten worden gehouden … Barry Badpak heeft een 3 oktoberlied uitgebracht: ‘Helemaal naar de toeter’ … De Vrije Geuzen, ontstaan na vertrek uit De Geuzen van Boisot bestaan niet meer. Ze heten nu Het Sleutelgenootschap en opereren vrij van Leidens Ontzet … Leidse feestvierders eten op 2 en 3 oktober zo veel verschillende lekkernijen, ze moeten een betonnen maag hebben … Rogier ten Hove en Arthur van Niggebrugge vervangen afgezwaaide Gerard Wisse en Bert de Jong in Commissie Haring & Wittebrood … Het officiële vaandel van de 3 October Vereeniging dateert uit 1921 … Burgemeester Henri Lenferink krijgt tijdens de Optocht bij Minerva een alcoholische versnapering aangereikt. Hij proost maar drinkt geen druppel … Waar is het feestorkest De Vrolijke Volendammers, dat spelend voor de Optocht uitliep, gebleven? … In 1945, pal na de oorlog, had de 3 October Vereeniging meteen 5000 leden ... Volgens Emile van Aelst/Leidse Glibber telt Leiden op 4 oktober (Dierendag) de meeste katers van het land … De Optochtfiguranten aten vorig jaar 1700 broodjes, dronken 250 flesjes fris, verorberden 560 plakken worst, 300 plakken ham en 900 plakken kaas … De 3 October Vereeniging zegt 14000 leden te tellen en drukte 13500 Feestwijzers. RaRa … Universiteit Leiden krijgt een nieuwe leerstoel Magdalena Moons. De ware rol van de vriendin van Valdez tijdens het Ontzet in 1574 wordt eindelijk uitgeplozen… Nergens te zien op 1-2-3 oktober: Tartuffe. Te druk met van alles. Jammer... Middenstand niet warm te krijgen voor rood/witte Etalagewedstrijd …
Er zijn meer recente voorbeelden van nieuwe tradities binnen de feestelijkheden. Eric Filemon verzon de Minikoraal. Nooit meer weg te denken. De kleintjes krijgen de traditie met de paplepel ingegoten op de Nostalgische Kermis, een ideetje van Martijn du Prie. Emile van Aelst, die zich de enig echte Leidse Glibber mag noemen voegde er enkele jaren geleden eentje aan toe. De fotograaf/blogger en medewerker van het Leidsch Dagblad (Lees zijn pagina op dinsdag!), die Emile allemaal is, is de bedenker van de Rood/Wit Wedstrijd. Hij zorgde ervoor dat een groeiend legioen in rood/wit het feest-derfeesten uitbundig viert. Jarenlang ging hij voor de Grote Optocht uit, om samen met juryleden als Moniek van Sandick, Henny Buschman, Frits Rijksen en Erick van
Zuylen de meest rood/witte feestgangers te selecteren en op de foto te zetten. Ook dit jaar wordt iedereen uitgenodigd in rood/wit de Grote Optocht voorbij te zien trekken. Vanaf nu niet op de kiek gezet door Emile van Aelst. Doordat de optocht een andere route volgt, kan Emile niet de foto’s schieten die hij wil. Wel staat hij aan de start van de Optocht. Hij vertelt: “Een uur voor de Optocht vertrekt, eten we Hutspot in De Vriend aan de Doezastraat. Daar vertel ik de fotograaf, wiens naam ik niet mag noemen, hoe hij het rood/witte publiek tot nog groter enthousiasme moet brengen.” Op 14 oktober worden de gelukkigen om 15.74 uur bekend gemaakt in Galerie De Rode Cirkel, Doezastraat 26. Zie pagina 53 van de Feestwijzer en, bezoek leidseglibber.nl
Tijdens de Herdenking van het Beleg en de Viering van het Ontzet schiet Emile van Aelst zo’n 2000 foto’s. | Foto J.P. Kranenburg.
Minikoraal met Jochem Myjer en Eric Filemon SUCCESVERHAAL n Wat Eric Fileman 25 jaar geleden voorzichtig lanceerde, is uitgegroeid tot een niet meer weg te denken programma-onderdeel van Leidens Ontzet, de Minikoraal. De groepen zeven en acht van de Leidse basisscholen hebben volop gerepeteerd en nu mogen ze, op het Terrein Sporting Trigon in plaats van de Garenmarkt (bouw parkeergarage), uit volle borst zingen. Filemon als Van der Werf gaat voor in de zang, de gouden kinderkeeltjes worden begeleid door het uit 10-tallen muzikanten bestaande K&G3, met dirigent René Leckie, en ondersteund door De Zingende Nachtegaaltjes Anneleen, Anne-Fleur en Lizette. Jochem Myjer komt zijn onsterfelijk Lalala Leiden zingen. Het
wordt een zangfeest van jewelste, dat is wel zeker. TIENERS
Heeft Martijn du Prie, bestuurslid van de 3 October Vereeniging, de Nostalgische Kermis voor de peuters geïntroduceerd, Filemon de Minikoraal voor de oudere basisschool leerlingen, vanaf nu wordt er ook ingezet om de tieners en jonge twens nog meer bij het feest te betrekken. Voor dit laatste heeft de 3 October Vereeniging de Pieter van der Werf Prijs ingesteld, een afscheidscadeau voor Eric Filemon. De prijs zal jaarlijks worden uitgereikt aan een school, klas of onderwijsinstelling die op bijzondere wijze een bijdrage heeft geleverd aan het bevorderen en herdenken van de viering van Leidens Ontzet bij scholieren van het voortgezet onderwijs. Aan
‘Meld je aan als lid’
de prijs is een geldbedrag verbonden, door de winnaar te besteden ter bevordering van de betrokkenheid van middelbare scholieren bij de viering en herdenking van Leidens Ontzet. Voorzitter van de jury? Eric Filemon! SLEUTELGEHEIM
De meer dan 3000 kinderen die de Minikoraal dit jaar tot een waar zangfestijn maken, ontvangen Het Sleutelgeheim, een boek van de Leidse schrijver Roland Mans over - wat denk je? - beleg en ontzet van Leiden.
Dat zeggen Frouke de Jong en Thea van Kooperen. Het altijd vrolijk lachende tweetal van de 3 October Vereeniging roept elke Leidenaar op om lid van de 3 October Vereeniging te worden. Dat kan via www.3october.nl of - heel persoonlijk - in het Servicepunt in de Stadsgehoorzaal, dat zondag 1 oktober open is van 13.30 - 15.30 en van 20.00 - 22.00 uur, en maandag 2 oktober van 10.00 - 16.00 uur. Zaterdag 30 september staan de 3 oktoberkramen op het Stadhuisplein en voor de Hartebrugkerk (Coelikerk) op de Haarlemmerstraat. | Foto Emile van Aelst.
Jasje goed, dasje goed? Gala!
Een beeld van de Minikoraal. |Foto 3 October Vereeniging.
Bewindslieden, ambassadeurs, captains of industry en heel bekend Leiden komen op 29 september naar de Pieterskerk. Daar wordt het Haring & Corenwijn Gala gehouden. Mannen in smoking, dames in hun mooiste en vaak blootste kleedje. Uitbundig wordt gevierd dat Leiden geen Spaanse stad is geworden. De genodigden krijgen een modeshow voorgeschoteld, ook treden bekende artiesten op en wordt er royaal voor de inwendige mens gezorgd. En er worden zaken gedaan. Het Gala is een belangrijk netwerkevenement.
ALMONDEHOEVE ALMONDEHOEVE ALMONDEHOEVE Lifestyle Antiek Lifestyle && Antiek
2m 2 m . 000 0 30 3.0
OokOok voorvoor uw uw vakkundige meubelrestauraties vakkundige meubelrestauraties Lifestyle & Antiek
2 m 0 3.00
Ook voor uw vakkundige meubelrestauraties
S S A A L ELE v van an a
antieknetieke m m en reepnl repliec ubeeluebnelen ica shoa show romomm w - o m vanro antiekeodelolednellen meub
SALE
belen en repl ica sho wroomm odellen
Van Almondeweg 2, 2343 AA Oegstgeest T 071-517 27 57 Almondeweg 2, 2343 Oegstgeest T 071-517 27 57 almondehoeve.nl VanVan Almondeweg 2, 2343 AA AA Oegstgeest T 071-517 27 57
almondehoeve.nl almondehoeve.nl
DE LEYDENAER
Leidens ontzet 2017
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
9
Historical Dolls in optocht Met gepoederde pruiken en gemaskerd geven de Historical Dolls met Carnaval in Venetië de Optocht allure. Hennie en Joke uit Leiden zijn hartsvriendinnen, ze zorgen voor de nodige opwinding bij manifestaties, bruiloften, high teas, boekpresentaties en openingen van exposities of winkels , wanneer zij die met hun aanwezigheid opluisteren. De Dolls zijn kleurrijk, charmant en door hen zelfde gemaakte Marie Antoinettejurken met glimmertjes, frutsels en fratsels, zijn de ahhh’s en ohhh’s niet van de lucht. De Historical Dolls, als tijdgenoten van Rembrandt, zijn een garantie voor een hoogtepunt van de Optocht. |Foto pr.
Ritje achtbaan? Weg nierstenen! Niersteenpatiënten hebben baat bij een ritje in de achtbaan. Dat zou uit nieuw onderzoek blijken, meldt Medisch Contact. Vastzittende nierstenen komen los en weg is de pijnlijke kwaal. Uroloog/ osteopaat David Wartinger van de Michigan State University gebruikte voor zijn onderzoek een doorzichtige namaaknier, waarin hij steentjes achterliet. Hij plaatste het geheel in een rugzakje op een achtbaan in Disney World en liet die meerijden. En jawel: direct na de rit bleken de steentjes bij het begin van de urineleider te zijn aangekomen. Of Zorg en Zekerheid de ritten vergoed, is vooralsnog twijfelachtig.
Leids volkslied
Vier regels uit het door Eric Filemon gecomponeerde en door Rens Heruer van tekst voorziene Leids Volkslied. Een Leidenaar heeft de tekst in steen gehouwen en naast de brievenplaats in de muur gemetseld. “Dit is pas een echte Leidenaar,” vindt ook de Leydenaer. Enig idee wie deze uiting van oprecht Leidenaarschap thuis heeft geplaatst? Stuur je reactie aan redactie@deleydenaer.nl.
Leiden op erfgoedlijst?
Joke van der Poel in actie. Voor 3 oktober moeten er nog een paar truien gebreid worden, waarvan een voor een baby. | Foto J.P. Kranenburg.
De truien van Joke zijn ‘ontzet’tend uniek Burgemeester Henri Lenferink heeft er een, Carel Stolker, Rector Magnificus van Universiteit ook. Verder voormalig slager Janneke de Groot (op 3 oktober jarig), Leidse Glibber Emile van Aelst en nog zo´n 20 gelukkigen. Joke van de Poel is een creatieve breister, die uit zichzelf zo´n rood/witte trui voor iemand, of op bestelling breit. Een recht, een averecht, is er niet bij. De truien zijn voorzien van teksten als Reveille, Koraal, Taptoe, Optocht,
enzovoorts. Op verzoek breit Joke elke gewenste tekst op het rugpand. Jij roept, zij breit. Voor exploitanten van de Nostalgische Kermis (Mien & Carla), die de attracties ballen gooien en touwtje trekken bemannen, heeft Joke ook truien gebreid die de dames uit Tilburg dit jaar showen. Op de truien staat: ‘Uw vermaak is onze zaak’. De vrouw van fotograaf Hielco Kuiper kreeg tijdens de repetitie Koraalzang een fraaie trui aangeboden.
Oorbellen? Koekoerrroe!
Henk is de man van de Hutspot Henk van ‘t Slot, eigenaar van Groeneveld Keurslager in Wassenaar, kookt dit jaar voor de 25ste keer de Hutspotmaaltijd voor de uitgehongerde Leidenaars. Dat hij in het zonnetje gezet wordt, staat vast, aldus Charles Schulpen, voorzitter van de Commissie Haring & Wittebrood en Hutspot. Het aantal uit te serveren maaltijden groeit elk jaar, en het lijkt of de Hutspot jaar na jaar nog lekkerder smaakt.
Amigo Actiever dan ooit en muzikaal op zijn best: Amigo Leiden. Te bewonderen tijdens de Pleintaptoe op 30 september. Ook om van te genieten wanneer de Taptoe op 2 oktober door de stad davert en - ter afsluiting van het feestweekend speelt Amigo tijdens de Optocht.
Alkmaars Ontzet en Gronings Ontzet staan op de nationale lijst van immaterieel erfgoed. Leidens Ontzet nog steeds niet, terwijl de 3 October Vereeniging daar al enige jaren haar best voor doet. Door welke omstandigheid hier nog geen sprake van een feit is, is onduidelijk. Leiden had immers als een van de eerste tradities op de lijst kunnen staan. Vorig jaar was de aanvraag nog niet de deur uitgegaan. Ariela Netiv, toen nog voorzitter van de PR-commissie, liet het Leidsch Dagblad optekenen: “De voorzitter is ermee bezig, Michiel Zonnevylle moet er even goed voor gaan zitten. Ik hoop dat we in oktober 2017 op de lijst staan. We horen erop. Leidens Ontzet is het grootste niet-religieuze feest dat al meer dan 400 jaar wordt gevierd.” Zie voor meer informatie: immaterieelerfgoed.nl |Foto: Fotobureau Monica van der Stap.
Met Leedvermaak worden heerlijke wijsjes gezongen. | Foto Ineke van den Broek.
Senioren zingen met Leedvermaak De ‘outfit’ van de echte Ontzetfeestganger wordt steeds completer. Hoedjes, petjes, sjaals, laarzen, paraplus, bretels, noem maar op, alles te koop om rood/wit uitgedost 3 oktober gepast te vieren. Er is iets bijgekomen: rood/witte oorbellen. Marca Stammers en haar zus Rini Wermink zijn de ontwerpers van deze nieuwe ‘gadget’. De zussen hebben een geëmailleerd plaatje in rood/wit met de Leidse sleutels ontworpen. Het resultaat? Fantastisch. De oorbellen zijn geschikt voor iedereen, voor groot en klein, mannen en vrouwen. De prijs? Slechts 6 euro per stel, te koop bij: Van Har-
teveld Drogisterij en Parfumerie Zeemanlaan 22; Kapsalon De Haarwinkel, Kennedylaan 118/A; PJOKK (zwangerschapsmode & baby); Doezastraat 20, Vintagewinkel Ratjetoe, Hogewoerd 65; Restaurant/Grand Café de Vriend, Doezastraat 43; Bruna, Vijf Meiplein 176 en Hoppezak, Pieterskerkgracht. Bestellen kan ook via www.koekoerrroe.nl. Een deel van de opbrengst gaat naar de Voedselbank. Op de foto: Marca Stammers (links) en zus Rini Werminik zijn de bedenkers van de Leidse Oorbellen. Hun devies: ‘In elke oorlel, een Leidse oorbel.’ Foto J.C. Kranenburg.
MEEZINGMIDDAG n Er wonen twee motten, Ja zuster nee zuster, Aan de Amsterdamse grachten, De glimlach van een kind en Ik stuur jou een boeketje rode rozen. Zo maar een handje vol liedjes dat iedereen kent en graag uit volle borst zingt. De Senioren van Leiden vullen zondag de Stadsgehoorzaal voor hun jaarlijkse meezingmiddag. VIERSTEMMIG
De 3 October Vereeniging biedt een prachtig programma aan de oudjes. Voor de pauze geeft het Leidse vierstemmige Nederlandstalige koor Leedvermaak onder leiding van Arjen Busscher een optreden. Borislava Petrova zit achter de piano.
De uitdrukking ‘Kun je zingen, zing dan mee’ is zelden zo van toepassing als op deze middag. Iedereen wordt gevraagd een steentje bij te dragen. BZN
Na de pauze gaan de laatste pannen van het dak. Daar zorgen Jan Keizer en Annie Schilder voor. Het tweetal dat furore maakte met BZN kan om een muzikale boodschap gestuurd worden. Ze treden nog steeds veel op, zelfs in het buitenland. “De belangstelling was zo groot, we hadden veel meer dan de 800 beschikbare kaarten kunnen uitgeven,” vertelt organisator Nel Bunnig van de Commissie Evenementen. Volgend jaar dan maar twee voorstellingen verzorgen? Veel oudere Leidenaars worden daarmee blij gemaakt.
lokaal
DE LEYDENAER
COLUMN n Een gastcolumn van Leidenaar Rémi van Zelst.
Zaterdag 2e klasse Voorschoten’97 - SVC’08 CVC Reeuwijk - Lugdunum DoCoS - RCL UVS - Valken’68
Er zijn best veel mensen in onze samenleving die vinden dat mensen die roken geen recht zouden moeten hebben op medische hulp. Of op z’n minst dat ze onderaan de lijst zouden moeten staan. Ik ben benieuwd of er tussen die mensen ook mensen zitten die afgelopen week op de gracht in Amsterdam stonden. Steun te betuigen aan Eberhard van der Laan.
Zaterdag 3e klasse LSVV 70 - Koudekerk DSVP - Leiden Zaterdag 4e klasse Meerburg - Alphia KSD-Marine - Roodenburg Wassenaar, s.v. - Oegstgeest WVC - Hazerswoudse Boys GOL Sport - Football Factory UDO - SEV
Zondag 3e klasse RKDES - FC Rijnland SJZ - WVC ASC - FC Aalsmeer Bernardus - DIOS Zondag 4e klasse Roodenburg is vrij
Trein gemist door fietsfile
VERVOER n Nikee Koenders reageerde op onze fotopagina van vorige week over fietsstad Leiden met een foto van een fietsfile bij het station.
Maandagochtend 08.00 uur. Vanwege de volle fietsstalling is er een lange rij van fietsers ontstaan die onrustig wachten (want de trein moet gehaald worden!) om de fiets goed weg te kunnen zetten in de stalling. De regel “één fiets eruit, één fiets erin” zorgt ervoor dat ik als een zwaan kleef aan moet meelopen met de persoon die in dit geval haar fiets komt ophalen. Gelukkig weet zij wel waar ze haar fiets geparkeerd heeft in de stalling (de fietsjungle) onder het station. Desalniettemin het leed is geschied. Trein gemist.
ASC zuigt Lugdunum leeg ASC heeft op het nieuwe complex in de Overveerpolder tweehonderd nieuwe leden gekregen. Slachtoffer is Lugdunum, waarvan tweeënhalve seniorenteams zijn overgestapt, veelal oud-leden van ASC. Door de uitloop dreigt Lugdunum onder de gemeentelijk norm te komen van levensvatbare voetbalclubs.
11
Het Leidse Laken
Voetbal komende weekeinde
Zondag 1e klasse VOC - FC Boshuizen
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
Eberhard van der Laan, burgemeester van Amsterdam. Henk Kraaijenhof is expert op het gebied van stress en stressmanagement. |Foto: PR.
Topsport Leiden haalt Henk Kraaijenhof MASTERCLASS n Topsport Leiden presenteert speciaal voor (top)coaches van alle Leidse sporten: Masterclass Traningsleer 2.0 door Henk Kraaijenhof. Henk Kraaijenhof is een grote naam in de internationale sport door zijn totaal eigen visie op hoe trainingen te geven. En hij is expert op het gebied van stress en stressmanagement. Naast het meten van stress en vermoeidheid vormen voeding en voedingssupplementen een integraal onderdeel van de behandeling hiervan. Als performance consultant is Henk Kraaijenhof begonnen met het adviseren van topsporters zoals sprinters Nelli Cooman, Merlene Ottey, Troy Douglas en tennister Mary Pierce. Ook stond hij Edgar Davids bij. Vooral de laatste jaren adviseert
Henk Kraaijenhof ook ‘peak performers’ buiten de sport, zoals managers en speciale eenheden van de krijgsmacht. Henk Kraaijenhof is auteur van het boek ‘De kunst van presteren’, is hij docent bij het NOC*NSF en co-auteur van de cursus ‘Voeding in de Sport’. Henk Kraaijenhof heeft vanuit zijn studie naar het menselijk lichaam en zijn ervaringen in het werken met topsporters een uniek beeld van de (on)mogelijkheden van de mens. Als trainer/coach wist hij uit zijn sporters het maximaal haalbare te halen. Zo liep Merlene Ottey haar beste wedstrijden toen ze de dertig al ver gepasseerd was. De Masterclass wordt gehouden op dinsdag 9 oktober Topsport Leiden om 20.00 uur in het Leonardo College aan de Noachstraat 2 in Leiden. Opgeven kan door een mailtje te sturen naar scheffer@topsportleiden.nl. Deelname is gratis.
Ik vraag me af als hij burgemeester van Apeldoorn zou zijn geweest, we ook allemaal met de Eberhard steunbetuigingen zouden zijn overladen. Of Youp, onze nationale nar, er net zo fragiel over zou schrijven. En DWDD er net zo fanatiek over zou berichten. En onze Nederlandse Omroep Stichting. Want who the fuck is Eberhard van de Laan nou eigenlijk helemaal? Kan iemand een wapenfeit noemen? Lullig voor hem dat hij longkanker heeft gekregen door te veel roken. Voor alle duidelijkheid, ik ben het niet eens met die enge mensen die vinden dat rokende mensen tweederangs burgers zijn. Maar hij gaat dood door verslaving. Weinig heroïek in dat plaatje. NEXT. Nee, ik zou eigenlijk een hele andere burgemeester op het podium willen hijsen. Onze eigen Burgervader aller Tijden, Pieter Adriaanszoon van der Werff. Kijk, dat was pas een burgemeester. En met 3 oktober in zicht is dit het moment om stil te staan bij
deze man, die velen nauwelijks kennen. Pieter had een moeilijke jeugd. Zijn vader was zeemtouwer en bovenal een utopist; hij verkondigde een soort van oersocialisme, gebaseerd op het geloof. Om die reden werd deze brave burger, toen Pieter 5 jaar oud was, onthoofd. Pieter zelf groeide op met zijn 3 broers en zus en werd zelf ook zeemtouwer. Toen het calvinisme in Nederland voet aan de grond kreeg en Spanje Alva stuurde voor wat serieuze razzia, vluchtte VDW naar Emden. Daar werd hij één van de vertrouwelingen van Willem van Oranje. Toen de geuzen Brielle innamen stuurde WVO VDW terug naar Leiden, als pion en burgemeester. Alwaar hij zijn finest hour mocht beleven; tijdens het Beleg door de Spanjolen bood hij de verhongerende en muitende bevolking zijn lichaam om te kunnen eten. De rest is geschiedenis. Kijk, dan ben je een Leienaar. Over Leienaars gesproken; afgelopen week ging van ons heen Cees Bergman. Beter bekend als Rubberen Robbie. Eigenlijk was het een Kattukker. Tekenend. Leiden, stad van immigranten met mensen als Descartes, Spinoza en Bergman. Robbie, de vleesgeworden Leidse antiheld. De Leidse Nachtburgemeester is niet meer. Op 3 oktober zullen we hem herdenken in de Morssstraat, als Henkie zijn jaarlijkse ode aan Robbie zal uitvoeren. Komt allen. Nog één keer In de goot. Want dan beste mensen, dan ben je pas echt een Leienaar. Net als Eberhard van der Laan trouwens. Geboren in 1955 te Leiden.
Expansie hockeyclub zet kwaad bloed in wijk SPORT
n Wat moet er gebeuren met hockeyclub Roomburg? De club wil uitbreiden in Park Roomburg, maar buurtbewoners zijn tegen.
De sportclub wil verspreid in het wijkpark enkele velden aanleggen om zo de enorme groei van de laatste jaren het hoofd te bieden. Zo moet ook worden voorkomen dat er verhuisd wordt naar sportpark De Vliet, waar het voetbal zo goed als verdwenen is. De gemeente lost zo twee problemen in één klap op.
De uitbreiding in Roomburg zou niet ten koste gaan van het groen in het park.De buurt heeft met gemengde gevoelens gereageerd. Enerzijds hoort de hockeyclub in de buurt en wanneer die weg is komen er ongetwijfeld woningen. Aan de andere kant wordt het park verkleind en zorgt Roomburg voor veel vervoersbewegingen in de wijk. Enkele scholen in de buurt zijn voor uitbreiding, bewoners uit de Moddermanstraat, Oppenheimstraat en Burggravenlaan zijn juist tegen.
Dartster Rilana Erades en het Katwijkse darts talent Lola Haddeman. | Foto: PR.
Dartstalent Haddeman (14) in stal Rilana Erades DARTS n Dartster Rilana Erades en het Katwijkse darts talent Lola Haddeman (14 jaar) hebben een overeenkomst met getekend waarin Rilana en haar man Mark Honsbeek Lola gaan begeleiden binnen de dartsport. Lola die afgelopen seizoen de overstap maakte van voetballen (waar ze zeer verdienstelijk keepster was) naar het darts, wil in de komende jaren de stap maken om aansluiting te vinden bij de Nederlandse top van de meisjes. Rilana en Mark hebben tussen 2005 en 2014 actief het Nederlandse en internationale circuit bezocht en weten welke weg Lola moet bewandelen om hogerop te komen.
Rilana: Vorige week benaderde Lola mij of ik interesse heb om haar te begeleiden, zij wil graag de stap richting de Nederlandse top bij de meisjes maken, ze beseft al te goed waar ze op dit moment staat en dat ze hard moet werken om haar doelen te bereiken. Mark en ik gaan Lola ondersteuning geven om hogerop te komen. Onderdeel hiervan is onder andere een vast wekelijks trainingsschema waarin Lola wisselend traint met mij of Mark.’’ LEREN
Lola zelf is erg blij met deze overeenkomst: ‘’Ik kijk erg uit naar de samenwerking met Rilana en Mark, zij hebben veel ervaring in de dartswereld en ik kijk er naar uit om veel te leren.
DROOM BADKAMERS
TEGELS VOOR HET HELE HUIS
VAKKUNDIGE INSTALLATIE
&
Laat u inspireren
ontdek de betere badkamer
www.sanidrome.nl/terlaak Gieterij 8, Noordwijkerhout (0252) 37 09 10
interview
DE LEYDENAER
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
13
Advocaat Roland Mans: ‘Ik besefte al snel dat ik van mijn pen niet volledig zou kunnen leven en dat ik ook iets anders moest zien te vinden.’ |Foto: PR.
Geschiedenis Leidens Ontzet is basis voor jeugdboek LITERATUUR n ‘Schrijven zat er al vroeg in bij Roland Mans. Als kind liet hij zijn fantasie de vrije loop en legde zijn gedachten vast op papier. Nu is de Leidenaar 48 jaar en presenteert hij zijn vierde jeugdroman, een bloedstollend verhaal dat zich afspeelt tijdens het Beleg van Leiden. Door: Pieter Appel
S
chrijven zat er er al vroeg in
Roland Mans dwaalt in gedachten af naar zijn kindertijd. In de beslotenheid van zijn kamertje schreef hij vellen papier vol en ontstond het besef van wat hij later wilde worden: schrijver. Mans daarover: “Dat wil overigens niet zeggen dat ik verder niks anders deed. Ik was actief bezig met atletiek, vooral speerwerpen. Maar lezen stimuleerde in mij de schrijver. Maar ik besefte ook al snel dat ik van mijn pen niet volledig zou kunnen leven en dat ik ook iets anders moest zien te vinden.” En dat werd uiteindelijk een keus voor
de studie rechten waarna hij terecht kwam bij de Bestuursrechtspraak van de Raad van State. Sinds 2016 heeft hij samen met een vennoot een advocatenkantoor, gespecialiseerd in bestuursrecht. Dramatiek “Misschien niet zo spannend als het strafrecht. Advocaten die daarin zijn gespecialiseerd halen ook sneller het nieuws en sommigen daarvan worden zelfs zeer bekende Nederlanders. Ik heb een groot vertrouwen in de Nederlandse rechtspraak. Rechters zijn heel doortastend en snel in staat om advocaten te doorzien die van de rechtszaal een theater maken. In het strafrecht, dat natuurlijk dramatischer is, kan die neiging ontstaan.” In het bestuursrecht, waarin Mans zich heeft gespecialiseerd, spelen zaken als bestemmingsplannen van gemeentebesturen. Particulieren die zich benadeeld voelen kunnen dan de gang maken naar een rechter. Geheim Roland Mans, getrouwd en vader van twee kinderen, woont in een lommerrijke straat van Leiden. Een mooi huis en een aangenaam ogende tuin vormen ongetwijfeld inspiratiebronnen als Mans zich aan de schrijftafel zet en werkt aan een nieuw jeugdboek. Eerder verscheen van hem het Verdwijnboek, De Gele Trui en De Uilenvlucht.
‘
Ik hoop vooral dat het verhaal de jeugd even wegvoert uit onze jachtige wereld
En dan is er nu Het Sleutelgeheim, een razend spannend jeugdboek dat zich afspeelt tijdens Beleg en Ontzet van Leiden. Zijn interesse in en kennis van geschiedenis leverden hem de ingrediënten op voor dit boek, waarin alles draait om de jongens Lourens en Faes en een groot geheim dat onder geen beding in handen van de Spaanse belegeraars mag vallen. Alleen bij de Prins van Oranje in Delft is het geheim uit het boek veilig. Magie Mans: “Kinderen moet je niet onderschatten als je een jeugdboek schrijft. Ook al hebben ze een rijke fantasie, ze doorzien heel snel wat niet of wel geloofwaardig is. De kracht van een jeugdboek ligt hem in de magie van het avontuur. Dat moet je weten over te brengen. Overigens schrik ik er in het boek niet voor terug om vreselijke gebeurtenissen tijdens het beleg te beschrijven. Zonder in al te nare details te vervallen.” De aanleiding om over het Leidens Ontzet te schrijven had te maken met de verbazing van Mans over de jaarlijks terugkerende intense bevrijdingsviering. Dat zette hem aan het denken over de gebeurtenissen in 1573 en ‘74. Twee belegeringen “Was het echt dan allemaal zo erg? Ik begon me dat steeds meer af te vragen en boeken van historici te verzamelen
en te lezen. Wat meteen opviel is dat - in tegenstelling tot wat menigeen beseft - Leiden niet een maar twee keer is belegerd. Tijdens die eerste belegering gebeurde er al veel. De tocht der Geuzen, die leidde tot het daadwerkelijke ontzet, is een verhaal op zich.” Eerst wilde Mans drie boeken aan dit onderwerp wijden. Mans: “Het is echter een boek geworden dat bestaat uit een drieluik. De hoofdpersoon heeft bestaan maar is een Vlaamse vluchteling die begraven ligt in Middelburg. Zijn naam heb ik gebruikt voor het verhaal. En uiteraard figureren in het boek ook historische figuren als Willem van Oranje.” Pleidooi Mans noemt zijn boek vooral een pleidooi voor vrijheid en verdraagzaamheid en tegen fanatisme en extremisme. Hierin ziet hij de verbinding met hedendaagse ontwikkelingen. Mans mijmerend: “Of ik een moralist ben? Zo zou ik mezelf niet willen noemen. Ik ben een schrijver met een zeker engagement.” Wat Mans vooral hoopt te bereiken? De schrijver tot slot: “Ik hoop vooral dat het verhaal de jeugd even wegvoert uit onze jachtige wereld. Lekker lezen in bed, de schemerlamp aan , het mobieltje uit, terwijl de herfstwind aan de dakpannen rukt.” Tijdens het interview gebeurde dat laatste ook. Grote kans dat de auteur in de rest van zijn opzet ook glansrijk slaagt.
Welkom in onze vernieuwde Auping Plaza He� ���� �����n� ma�rasa���e� do�� �y�����r���u� G��j���� Vi���!
Dekbed- en kussenpakket t.w.v. € 579,cadeau*
20% korting
op alle matrassen* Vier de feestelijke opening van onze vernieuwde Auping Plaza Vier feestelijke heropening van onzevan vernieuwde met onsde mee! Kom tijdens het openingsweekend zaterdag Ontvang een dekbedPlaza met ons mee. langs 30Auping september en zondag 1 oktober voor nu onafhankelijk matrasadvies van fysiotherapeut Gerjanne Daarnaast en kussenpakket naar keuze t.w.v.Visser. € 579,cadeau*. geeft zij tijdens deze dagen om 13:00 uur een presentatie over ‘goed en goed besteding proefliggen’. *Bij slapen een minimale van € 1.500,-.
Vraag naar de voorwaarden in de * Vraag naar de voorwaarden in de winkel.
winkel.
Auping Plaza Leiderdorp
Het grootste Auping testen adviescentrum Nederland! Elisabethhof 4 (Wooon van Leiderdorp) www.aupingplaza-leiderdorp.nl Openingstijden Auping Plaza Leiderdorp Auping Plaza Leiderdorp ma: 13:00 - 17:30 uur
Elisabethhof 4 (WooonT.Leiderdorp) Elisabethhof 4, Leiderdorp 071- 5820212 www.aupingplaza-leiderdorp.nl
www.aupingplaza.nl
di t/m vrij: zat: zon:
10:00 - 17:30 uur 10:00 - 17:00 uur 12:00 - 17:00 uur
uitgaan
DE LEYDENAER
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
Uitagenda
Start serie lunchconcerten
DO 28 SEPTEMBER
Gebr. De Nobel: Daan, 19.30 uur. Leidse schouwburg: Veenfabriek - So you think you can Dada?, 20.15 uur. Café Plantage: Komopjuh, 21.00 uur.
MUZIEK n Het eerste lunchconcert van het nieuwe seizoen wordt op donderdag 28 september gegeven in de Leidse Kapelzaal door het pianoduo Miroirs uit Italië. Op het programma staat het Kwartet opus 47 van Robert Schumann, dat door Johannes Brahms omgewerkt werd voor een uitvoering door twee pianisten. Vervolgens wordt van Maurice Ravel diens beroemde Rhapsodie espagnole uitgevoerd. Elke week zijn er klassieke concerten van 12.45-13.30 uur. De toegang bedraagt 6 euro, inclusief een kopje koffie, thee en garderobe. Kaarten verkrijgbaar vanaf 12.00 uur
Dag jeugdheld Rubberen Cees…
VR 29 SEPTEMBER
Gebr. De Nobel: Red Snapper, Prince Blimey Show 2017, 19.30 uur. Leidse schouwburg: Veenfabriek - So you think you can Dada?, 20.15 uur Café de Twee Spieghels: Gijs Idema trio ft special Giest, 21.00 uur. ZA 30 SEPTEMBER
Wim en Jantien Hoppezak. Onderaan het artikel staan de andere namen. Foto J.C. Kranenburg.
‘Grootste verkleedkist van Nederland’ 100 jaar n Bijzonder jubileum Hoppezak
AFSCHEID n Cees Bergman is 65 jaar geworden. Vorige week overleed hij aan de gevolgen van alvleesklierkanker. Met het overlijden van Cees Bergman is voor mijn een jeugdheld verloren gegaan. Als ventje uit Zoeterwoude keek ik behoorlijk op tegen de zanger van Catapult die via Toppop ons rijtjeshuis binnen kwam. En dat nog wel uit Leiden, de stad waar alles gebeurde, met internationale concerten in de Groenoordhal en topamateurvoetbal via UVS en Roodenburg. Catapult straalde seks, drugs en rock’roll uit. Iets wat werd gevoed door de sterke verhalen die rond gingen op mijn school, het Rembrandtcollege. Later bleek Cees ook de voorman te zijn van Rubberen Robbie, weer zo’n ongrijpbaar fenomeen, ook al stond ik ooit in de Hut van Ome Henne op twee meter van ze af. Robbie was zo’n act waar je als halve Leidenaar trots op kon zijn. Landelijke bekende hits scoorden ‘we ‘ zelden, maar Robbie flikte het op een kolderieke manier met ‘De Nederlandse sterre die strale overal’ en ‘Het Smurfenlied.’ Ondertussen was de naam Cat Music als productiebedrijf gevestigd. Vanuit hun studio in Rijnsaterwoude werden liedjes geschreven voor Patricia Paay, André van Duin, Rita Hovink, The Surfers. ‘Een beetje verliefd’ was dankzij Cees en collega’s toch ook een beetje een Leids succes. Het ontbrak mij en mijn bandleden van punkrockformatie The Happening aan het nodige lef om naar Cees te stappen om te vragen in te stal van Cat Music te kunnen komen. Wat er over is van Cees Bergman?’ Let your hair hang down’ staat op mijn iPod bij het lijstje van muziek uit de jaren zeventig. Het nummer blijft aanstekelijk door het enorme tempo, de hoge stem en het zeer sterke arrangement. Van Rubberen Robbie heeft zo’n beetje het hele repertoire het overleefd. Klaar om te worden afgespeeld in een gekke bui. Die gaat met 3 oktober in het vooruitzicht snel komen… Eric Hoenson
15
HOPPEZAK, grimeurs en verhuurders van kleding, bestaat op de kop af 100 jaar. De eeuweling is al tientallen jaren verbonden aan de Grote Optocht op 3 oktober. Ze grimeren en kleden de talloze figuranten, op en top. Door: Cees Mentink
‘Iedereen’ kent Hoppezak van naam. De beroemde zaak aan de Pieterskerkgracht wordt gerund door de derde generatie. Het is daar een komen en gaan van boeren, burgers en buitenlui, die zich willen uitdossen voor een speciale gelegenheid. Carnaval, huwelijk, themafeest (Toppers), bij Hoppezak worden klanten letterlijk op maat bediend. In de maand december komen de medewerkers handen te kort om (hulp)sinterklazen te helpen hun drukke programma’s te laten afwerken. Ze zijn niet van de echt te onderscheiden. Enkele weken later zijn het de kerstmannen die in bosjes stad en land worden ingestuurd. En met Pasen dartelen de hazen, fraai opgemaakt en uitbundig gekleed, het veld in. PRUIKEN
“Voor ons is geen thema te mal,” vertelt Wim Hoppezak (81), die de zaak van zijn vader, oprichter Gerard, overnam en tot een ongekende bloei bracht. “’Roept u maar zou ik zeggen’,” gaat Wim verder. “Een leger met generaals, luitenants, ma-
joors en ‘gewone´ soldaten’? Geen probleem.” Vanaf 1917 deed Gerard zaken op het gebied van kledingverhuur in de breedste zin van het woord, met een extra accent op de verhuur van toneelkostuums en pruiken. Het enthousiasme sloeg over op Wim de zoon van Gerard (geboren in 1936). Van school moest Wim niets hebben, wel van grimeren. “Het zat en zit nog in vingers,” klinkt het eenvoudig. Wim grimeerde en kleedde film- en toneelspelers, werd ingeschakeld bij televisieseries en ontwikkelde zich en passant tot toneelkapper. Altijd voluit bijgestaan door zijn echtgenote Jantien, die nog steeds de scepter zwaait over de afdeling Gala en Avondkleding. KISS
Sinds 1984 staat André van de derde generatie aan het roer, samen met Adrienne, zijn vrouw. Hij zegt: “Om maximaal aan de wensen van mensen te voldoen komt tegenwoordig veel kijken. Wil men als Rembrandt naar een feest, als piraat of Hollywoodster? Cowboyfeest, zeemanspartij, voetbalavondje? Rockgroep Kiss of punkers? Hoe dan ook, we moeten ons verdiepen in de karakters, het komt aan op de details, het komt honderd procent voor de bakker. De tijd van even de maat nemen, passen, afspelden en hup weer weg, is er bij ons niet bij. De metamorfose moet kloppen.” Of de 4e generatie even enthousiast het vak instapt, is nu nog niet
te zeggen. Max is veertien jaar, hij heeft nu ongetwijfeld andere zaken aan zijn hoofd. OPTOCHT
Wanneer straks de Optocht aan de vele tienduizenden voorbijtrekt, zullen zij verrast worden. De 150 figuranten zijn door zo´n acht medewerkers van Hoppezak gegrimeerd en gekleed. Er rijdt een extra Gouden Koets mee. Met daarin de familie Hoppezak. De jubilarissen worden voorafgegaan door de nodige figuranten - acteurs van TIG - die al wandelend een modeshow verzorgen. Dat vertelt Philip de Witt Wijnen. Hij is de voorzitter van de Commissie Optocht en Taptoe. Na 3 oktober staat een volgende tour de force te klaren: de Optocht in Alkmaar met zo´n 250 figuranten. “Een klus van jewelste,” aldus André. Maar dat is weer een ander verhaal. “Weet je,” wil de verrassend jeugdige en enthousiaste Wim Hoppezak nog kwijt: “Onze collectie is uniek, nee: goud. Daarom zeggen wij: Welkom bij de grootste verkleedkist van Nederland. Echt, wij zijn de grootste. “ FOTO
Al tientallen jaren grimeren en kleden Hoppezak en zijn medewerkers de figuranten in de Optocht. Op de voorgrond: Wim en Jantien Hoppezak. In de achterhoede: André Hoppezak, Patricia, Adrienne Hoppezak en Philip de Witt Wijnen, voorzitter Commissie Optocht en Taptoe van de 3 October Vereeniging.
Theehuis de Leidse Hout: De Rijnsons, 14.00 uur. Marekerk: Caroline Stam (sopraan) en Henk Gijzen (orgel), 16.00 uur. Café de Twee Spieghels: Ewald Ebings jamcakes, 16.00 uur. Imperiumtheater: Zevende Leidse Dialogenfestival, 20.00 uur. Leidse schouwburg: Veenfabriek - So you think you can Dada?, 20.15 uur Café de Twee Spieghels: Bernard Berkhout and friends, 21.00 uur. Stadsgehoorzaal: Daria van den Bercken - Rondom Scarlatti, 21.00 uur. ZO 1 OKTOBER
Cultuurzaal Sijthoff: Frederic Voorn, klassiek concert, 15.30 uur. Café Van der Werf: SLIQ Tabasco, coverband, 16.00 uur. Paulus Oegstgeest: James&Black, jazz, 16.00 uur. Leidse schouwburg: Veenfabriek - So you think you can Dada?, 20.15 uur MA 2 OKTOBER
Diverse cafés: life-muziek. DI 3 OKTOBER
Diverse cafés: life-muziek. DO 5 OKTOBER
Stadsgehoorzaal: Yentl en de Boer - In Concert, 20.15 uur. Café Plantage: Wouter Kiers and friends, 21.00 uur. VR 6 OKTOBER
Gebr. De Nobel: Hiphoplegende KRS-ONE, 19.30 uur. Cultuurzaal Sijthoff: Toon Roos & Karel Boehlee, jazzconcert, 20.00 uur. Gebr. De Nobel: Tante Joke Karaoke Band #5, 23.00 uur. ZA 7 OKTOBER
Stadsgehoorzaal: ScheidenvandeMarkt, klassiek, 16.00 uur. Stadsgehoorzaal: Amsterdam Sinfonietta - met Alexander Sitkovetsky, Maria Milstein, Rosanne Philippens & Jacobien Rozemond, 20.15 uur. Qbus: HothouseJazz: Maarten Hogenhuis Trio, 21.00 uur.
Kunstenaar geeft kijkje in keuken Afgelopen weekend stond Leiden in het teken van de jaarlijkse Kunstroute. Voor de 23e keer kregen bezoekers een kijkje achter de schermen bij professionele Leidse kunstenaars. Organisator Museum De Lakenhal kijkt terug op een zeer geslaagde editie, die door 6700 mensen werd bezocht. Verspreid over 83 locaties konden geïnteresseerden maar 161 Leidse kunstenaars, galeries en initiatieven bezoeken. | Foto: Fotobureau Monica van der Stap.
De Rijnsons, zondag, Leidse Hout.
advertorial
Kees Vlieland nationaal & internationaal Transport
Nieuw: De Kievit in Leiden Een probleem aan uw voeten is erg vervelend. Het wordt nóg vervelender wanneer u een afspraak probeert te maken bij de voetspecialist, maar u pas over een flink aantal weken, zo niet maanden terecht kunt. Dit terugkerende probleem in Leiden wordt voorzien van een passende oplossing. ‘De Kievit’ doet zijn intrede.
Wij zijn op zoek naar een
Wij zijn op zoek naar
CHAUFFEUR
Chauffeurs
die in het bezit is van het rijbewijs B/C/E + chauffeursdiploma. Wij vervoeren bloemen en planten naar Engeland, dus enige
met code 95 en groot rijbewijs voor transport Engeland.
Mensen laten lopen als een Kievit. Dat is de missie van drie samenwerkende specialisten uit Twente. Het nieuwe loopcentrum in Leiden is volledig ingericht op het behandelen van voetklachten. Podotherapeuten, orthopedisch schoenmakers en een specialistische schoenenwinkel slaan de handen ineen om de mensen in Leiden te voorzien van de beste voetzorg.
Interesse? Bel ons dan even op 06-53299532 of 071-4012980 of stuur een mail naar info@keesvlielandtransport.nl
Door de korte lijnen tussen de verschillen-
WEEKEND DEAL Lay’s sharing bag Paprika of naturel 2 zakken van 150 gram
2 ZAKKEN
Ruim
75 % KORTING
2.30
0.
50 Per Per literkilo 0.17 1.67
Deze aanbieding geldt op vr 29, za 30 september en zo 1 oktober 2017
Bestel je boodschappen ook op hoogvliet.com Zet- en drukfouten voorbehouden
de specialisten wordt er met aandacht een passende oplossing voor iedere voetklacht gevonden; of het nu gaat om comfortabele confectieschoenen, maatschoenen of podotherapeutische zolen. Niet meer wachten op verschillende afspraken, maar dezelfde dag nog bij de juiste specialist. De podotherapeuten van Voetencentrum Wender, de orthopedisch schoenmakers van Voetmax, en de schoenspecialisten van Kievit Schoenen staan voor u klaar in het Level gebouw in Leiden. Dit gebouw is gelegen naast het Centraal Station. Wilt u snel van uw voetklachten af? Dat kan! Maak een afspraak door te bellen naar 088 454 77 60 of loop eens binnen. Voor meer informatie kunt u ook terecht op www.mcdekievit.nl.
WÉL ALLEEN A-MERKEN, ÉCHT DE GOEDKOOPSTE!
HET IS FEeEvSesTti!ging!
5 3 g n i n e p o . i.v.m
Profiteer nu van eenmal
ig BTW voordeel!
R OOK VOO S EGEL AL UW T MER NKA EN WOO EN VLOER
*
Zondag 1 oktob er geopen d!
*Actie geldt niet op de netto aanbiedingen en lopende acties. Vraag naar de voorwaarden.
Koopzondag? Kijk voor alle 35 vestigingen en openingstijden op www.sanidump.nl SANIDUMP
SANIDUMP
SANIDUMP
SANIDUMP
SANIDUMP
Pieter Ghijssenlaan 16D
Arena boulevard 78
Meubelplein 4
Washingtonstraat 7
Julianaweg 147
Zaandam
Amsterdam
Leiderdorp
Almere
Volendam
SANIDUMP
Roelofarendsveen
(Naast Baby Dump) Conservenweg 193 (Lasso)
Aalsmeer - Almere - Amersfoort - Amsterdam - Bergen op Zoom - Breda - Capelle a/d IJssel - *Cruquius - Delft - Den Haag - Dordrecht - Drachten - Geel (België) Groningen - Hoogeveen - Leeuwarden - Leiderdorp - Merksplas (België) - Middelburg - Nuenen - Roelofarendsveen - Roosendaal - Rotterdam - Sliedrecht Spijkenisse - *Terneuzen - Tilburg - Utrecht - Veghel - Volendam - Wijchen - Zaandam - Zaltbommel - Zoetermeer - Zwolle * Cruquius opening medio oktober & Terneuzen opening medio december
service
DE LEYDENAER
WOENSDAG 27 SEPTEMBER 2017
Deze week
Proost! Vinoloog Titia Boxma over Leiden en wijn
Overwinningswijn bij Leidens ontzet
DONDERDAG 28 SEPTEMBER
* Fields of Wonder start reeks toneelstuk Spaanse Hoer, op de Burcht tot en met 3 oktober. * 3 October Vereeniging on tour bij zorginstellingen. VRIJDAG 29 SEPTEMBER
* Publieksdag E-Health in de Stadsgehoorzaal. * Haring & Corenwyn Gala in de Pieterskerk. * Lezing met live muziek ‘Vreeswijk en Bellman’ in Sijthoff. * Boekpresentatie: Het jaar 117, Rijksmuseum van Oudheden, 15.00 uur. * Lezing ‘De impuls van aartsengel Michael’ in Sijthoff. * Minikoraal op de Garenmarkt. ZATERDAG 30 SEPTEMBER
* College in de Stadsgehoorzaal: Naturalis After Dark - Kruisbestuiving: Kan Darwin de ethiek redden? - Edgar Karssing. * Start Expositie als schets, bij ARS. Tentoonstelling van Sylvia ten Kley, Marie-Christine Berk en Miranda Goddijn, nog tot 15 oktober. * Derby Docos - RCL. * Meet & Greet met Leids auteur Roland Mans, bij Van Stockum Boekverkopers, 14.30 uur. * Midden-Oosten Cultuurmarkt in Rijksmuseum van Oudheden, open van 10:00 tot 17:00 uur. * Zevende Leidse Dialogenfestival in Imperiumtheater, 20.00 uur. * Pleintaptoe op de sportvelden van Sporting Trigon. ZONDAG 1 OKTOBER
* Struinmarkt op Botermarkt / Vismarkt. * Filosofisch Café Leiden, Nieuwstraat 10, aanvang 13.00 uur. * Jeugdvoetbaltoernooi bij Docos * Thuiswedstrijd ZZ Leiden, tegen Leeuwarden. * Seniorenvoorstelling 3 October Vereeniging met Jan Keizer en Annie Schilder, Stadsgehoorzaal. * Lezing door Jacques Meerman over Kleine geschiedenis van de hutspot, Kooyker, 15.00 uur, MAANDAG 2 OKTOBER
* PROOLeiden en OBSG Leiderdorp vormen een personele unie. * Start feestelijke warenmarkt en 3 oktoberkermis, 13.00 uur. * Nostalgische kermis (Pieterskerkplein), van 14.00 tot 21.00 uur. * Hutspotmaaltijd Hooglandse Kerkgracht, 17.00 -18.30 uur. * Taptoe van 19:30 tot 21:00 uur. * DAK JUH! festival op parkeerdek parkeergarage Hoogvliet, ook dinsdag. DINSDAG 3 OKTOBER
* Reveille vanaf het bordes van het stadhuis, 7 uur. * Uitdelen van haring en wittebrood (De Waag), van 7.30 tot 9.30 uur. * Koraalzang (Van der Werffpark), van 8:00 tot 09:00 uur. * Kinderpark (Van der Werffpark), van 9:30 tot 12:15 uur. * Herdenkingsdienst (Pieterskerk), van 10.00 tot 11.00 uur. * Straattheater (Van der Werffpark), van 10:00 tot 13:30 uur. * Grote optocht, 13.00 uur. * Start feestelijke warenmarkt en 3 oktoberkermis, 13.00 uur, ook dinsdag. * Nostalgische kermis (Pieterskerkplein), 14.00 -21.00 uur. WOENSDAG 4 OKTOBER
* Boekpresentatie van Majoor van het menselijk leed, Rick Honings, Academiegebouw, Rapenburg, 16.00 uur. * Viering H.Franciscus in de Maria Middelareskerk, 19.30 uur.
19
Deze steen behoort met respect gekoesterd te worden. Gebeurt dat? Nee. Men start er van alles en nog wat op.
Weggestopte steen op het Stadhuisplein BIJZONDER
n Opvallend onopvallend. Leiden bulkt van details waar we dagelijks achteloos voorbij lopen, fietsen of rijden. Maar wat is de achterliggende betekenis? Een tip? Mail ons naar redactie@deleydenaer.nl. Deze week: een historische steen.
Tekst en foto: Cees Mentink
Opvallend onopvallend Op allerlei manieren wordt de geschiedenis rond Leidens Ontzet levend gehouden. Meestal gaat dat in woord en gebaar, met historische evenementen zoals de reveille, het
uitreiken van haring en wittebrood en de diverse hutspotmaaltijden. Maarv soms is het even zoeken naar een herkenningspunt. Zo ligt op het Stadhuisplein, in het hoekje onder de drie lantaarns de steen van ‘De Vrienden van de Reveilll-je’. Een steen met een verhaal en daarom ook uit een bijzonder kostbaar gesteente gehouwen. Zo’n steen behoort met respect gekoesterd te worden. Gebeurt dat? Nee. Men pleurt er van alles en nog wat op. Beschadigd? Het zal de ‘daders’ een zorg zijn. De gemeente heeft in haar 3 oktober draaiboek staan dat deze steen begin oktober opgeknapt moet worden, elk jaar weer. De Vrienden van de Reveilll-je zijn hiervoor de vroede vaderen van de stad dankbaar.
Leids ganzenbord is een landelijke hit Toen de makers van Groepswijzer. nl in 2007 een verrassende manier bedachten om kennis te maken met de historie van een stad en het Stadsganzenbord noemden, hadden ze geen idee dat deze citygame zo’n vlucht zou nemen. Begonnen in Leiden werd al snel besloten de formule los te laten op andere historische binnensteden zoals Delft, Haarlem, Amsterdam en Gouda. En in 10 jaar tijd groeide het spel uit tot een begrip, dat inmiddels door tienduizenden mensen gespeeld is. Het Stadsganzenbord kan inmiddels in acht steden gespeeld worden en de uitbreiding gaat gestaag door. Het Stadsganzenbord Leiden vertelt natuurlijk het verhaal van Leidens Beleg en Ontzet, maar ook over de jonge Rembrandt, over de eeuwenoude Burcht en de eerste universiteit van Nederland.
COLUMN n Rond 3 oktober ruikt het in Leiden naar peen en ui en bijna iedere Leidenaar eet hutspot, thuis, op school of in een sportkantine. Eerlijk is eerlijk, ik ben geen geboren Leidse maar na meer dan 25 jaar wonen in deze mooie stad, ben ik toch redelijk ingeburgerd. De rollende R zal ik als Groningse waarschijnlijk nooit aanleren maar rond 3 oktober komt ook bij mij Leidse Hutspot op tafel. En omdat we ‘ontzet’ zijn, hoort daar natuurlijk wijn bij. De wijnkeuze bij de hutspot hangt af van de bereidingswijze en wat je erbij eet. Traditioneel met klapstuk kun je goed combineren met een volle rode wijn, zoals een Nero D’ Avola uit Sicilië. Wil je helemaal aansluiten bij onze overwinning op de Spanjaarden, kies dan voor een Rioja van de tempranillo druif. Onze burgervader Lenferink, overigens ook zonder Leidse R, schijnt erg te houden van hutspot met hachee en een appeltje. Voor hem zou ik een lekkere witte Pinot Gris of Viognier opentrekken. En op z’n Spaans een Verdejo. Het is misschien vloeken in de kerk maar ik houd zelf erg van hutspot met een pittig stukje vlees zoals rendang en zelfgemaakte sambal door de hutspot. Pittig Leids zou ik zeggen. Ik drink daar een halfzoete Riesling uit Duitsland of de Elzas bij.
Houd je niet van wijn? Bier is ook een leuke combinatie. Neem dan een tripel, bijvoorbeeld Chimay Wit of een Leids Pronck Tripel of een wat zwaardere blonde, zoals Leffe blonde of La Trappe blond. Wat je natuurlijk ook niet over mag slaan, is het eten van haring en wittebrood of een Geusje. Bij de haring drink je traditioneel Corenwijn, maar we hebben de Spanjaarden niet voor niets verslagen dus schenk ook eens een Fino of Manzanilla Sherry, lekker ziltig en droog bij de vette vis. Inspiratie genoeg om ook op 3 oktober een lekkere fles wijn of bier open te trekken. Ik wens iedereen een smakelijke en gezellige 3 oktober! Titia Boxma is vinoloog,wijndocent en dol op wijn/spijs én bier! Met haar bedrijf Key to Wine verzorgt ze wijncursussen, proeverijen en workshops. Interesse? Kijk op keytowine. nl of 06 22035492
Tips voor de vrije tijd NATUUR
Het IVN Leiden biedt dit najaar de basiscursus Natuur. De cursus bestaat uit drie avonden en drie excursies. Informatie via Hans ter Mors 071 3617521.
Leiden voor DJ’s die meer bekendheid en boekingen willen, neem je DJ-gear mee en laat horen wat je kan. Muziekgenres: pop dance & pop rock Locatie: Hometown Lounge Boshuizerlaan 1, aanvang 20.00 uur.
BADKAMERZINGEN
POSTZEGELS
in de Cultuurzaal van Sijthoff is er op de tweede zaterdag (o.l.v. Maria Rosenmöller) en op de laatste zaterdag van de maand (o.l.v. Robert Vuijk) badkamerzingen. Aanvang 10.00 uur. Er wordt gezongen van klassiek tot pop, jazz of zeemansliederen, canon of madrigaal, van Bach tot Beatles. DJ
Op woensdagavond 11 oktober biedt showcase071 een open DJ podium in
Op vrijdag 29 sepetember geven De Postzegelvrienden een ruilmiddag voor postzegelverzamelaars in het buurhuis aan de Boshuizerlaan 5. Open van 14.00 tot 16.00 uur. KOOKLESSEN
Op donderdag 5 oktober start een reeks multiculturele kooklessen. in EpiCentrum Slaaghwijk op donderdagmiddag van 13.30 tot 15.00 uur. Informatie via 071-5232022 of thera@stichtingpiezo.nl
COLOFON De Leydenaer is een uitgave van de BDU is samenwerking met Uitgeverij Verhagen, Katwijk. Oplage 57.000 Verschijnt iedere woensdag
Inleveren kopij: De deadline voor het insturen van kopij is iedere maandag voor 10.00 uur. Insturen kan naar redactie@deleydenaer.nl Nagekomen stukken uitsluitend in overleg met de redactie
Redactie: Eric Hoenson M 06 83627261 redactie@deleydenaer.nl
Advertenties: Denise Dubbelman M 06 23081566 advertentie@deleydenaer.nl
Hoofdredactie: Teuntje van Delft M 06 12746478 t.v.delft@uitgeverijverhagen.nl
Binnendienst Rosita Eikelboom-Haasnoot, Vincent Roos 071 4091637
advertentie@uitgeverijverhagen.nl o.v.v. de Leydenaer Sluitingstijd advertenties maandag 13.00 uur Bezorgklachten: Reklamediensten, De Schakel b.v., Madame Curiestraat 20, 2171 TW Sassenheim 0252 241420 info@de-schakel.nl Leveringsvoorwaarden: Al onze opdrachten worden aanvaard en uitgevoerd overeenkomstig de Regelen voor het Advertentiewezen, zoals
laatstelijk vastgesteld door de Stichting ROTA en zoals gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel en Fabrieken te Amsterdam en ter griffie van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam. U kunt deze kosteloos opvragen. De Leydenaer wordt gratis huis-aan-huis bezorgd in Leiden en is gratis af te halen bij: Stadhuis, Stadhuisplein, Stadsbouwhuis, Langegracht 72 en de Bibliotheek, Nieuwstraat 4. BDU/Uitgeverij Verhagen behoudt zich ten aanzien van de inhoud van deze uitgave en/
of website zowel het auteursrecht voor conform artikel 15 lid 1 sub 4 van de Auteurswet als het databankrecht. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd zonder voorafgaande toestemming van de uitgever. www.deleydenaer.nl
9HUUDVVHQG ODJH SULM]HQ LQ ZLQNHOV
Sologic datakabel xxl diverse kleuren USB/micro-USB
CRPƬ EHGV VHL]RHQHQ GHNEHG vulling: 200+300 grams SRO\HVWHU PLFURƬ EHU 140x200 cm 200x200 cm
2.5 meter
240x220 cm
129 sweatjurk diverse kleuren katoen/polyester maten s-xl
OHJJLQJ maten xs-xxl
2.49
695
12-pack
1395 incl. strijkband om gordijn eenvoudig in te korten met 8 ringen of haken diverse varianten polyester 140x250 cm
Haribo happy hooray uitdeelzak 30 stuks
regular, light of zero 375 ml 1 l = 1.55
17.95 22.95
vHUGXLVWHULQJV JRUGLMQ
CRFD &ROD
dames jas met capuchon diverse kleuren polyester maten s-xl
6.96
058
299
Pedigree vHUZHQSDNNHW
dURQH PHW ZLƬ eQ FDPHUD
diverse varianten 590 gram 1 kg = 6.59
389
2995
tafelloper rib
OUDO % HOHNWULVFKH WDQGHQERUVWHO
LED auto met kerstboom
AdvancePower incl. batterijen
489 gram
dames bomberjack diverse varianten polyester maten s-xl
Maroussia eau de toilette 100 ml 1 l = 79.50
38 cm
995 diverse kleuren 35x130 cm
795
diverse varianten polyester of polyacryl maten 36-41
stuntprijs
1 kg = 5.71
279
dames homesocks oI VORƪ HQ
152
2UDO % RS]HWERUVWHOV simply clean set/2
5.49
ladekast met 3 lades
keramiek diverse varianten 23x12x15 cm
495 mHWDOHQ RSEHUJUHN
met zwenkwielen en silk ribbon lades ca. 35x28x57 cm
max. 175 kg per plank zonder schroeven te monteren gegalvaniseerd staal 80x40x180 cm
3XPD IRU PHQ 60 ml 1 l = 132.50
meisjes bomberjack diverse kleuren polyester maten 98-164
4.95
795
777
lijmpistool
Ariel Excel Gel wasmiddel
incl. 2 lijmpatronen 230 Volt, 40 Watt
Actilift regular of color 16 wasbeurten 592 ml
OLMPSDWURQHQ 10-pack
0.69
595
199
1 l = 4.88
1616
ZZZ DFWLRQ FRP Aanbiedingen geldig van woensdag 27 september t/m dinsdag 3 oktober 2017
289
1695
NL - Zet- en drukfouten voorbehouden.
7.95