BK_week_03_13

Ketenbreed in de bloemenwereld

UITGEVERIJ VERHAGEN BV POSTBUS 3066 2220 CB KATWIJK

JACO GEURTS(CDA)

TUINBOUWWOORDVOERDER

SPECIAL



’

Dit regeerakkoord is kwartettend tot stand gekomen

interview P4

Alles over de IPM

P5

REPORTAGE



JAARGANG 28 • 15 JANUARI 2013 • WWW.BLOEMENKRANT.NL

actueel P2

opinie P15

Sierteelt: Vertrouwen groeit

Ecuador

Column Bernadette

P14

Holland duurzaam naar IPM  Internationale Pflanzen Messe van 22 tot en met 25 januari in Essen ESSEN  Plant Publicity Holland mag zijn opgeheven en Bloemenbureau Holland in zwaar weer zitten, toch presenteert de Nederlandse sierteelt zich eensgezind met collectieve stands op de IPM in Essen. De nationale bloemkwekerij inzending, voorheen onder de vlag van BBH, wordt nu georganiseerd door FloraHolland. De veiling presenteert zichzelf, samen met achttien kwekers, op een beperkt deel daarvan. De totale Nederlandse inzending omvat 26 stands, inclusief dat FH-kwekerspaviljoen van honderd vierkante meter. De andere stands komen van exporteurs, veredelaars, BBH, grotere kwekers en toeleveranciers. Onder meer van Waterdrinker, Ciccolella, Florist Holland, de Nieuwkoop Groep, Duif’s Florist Articles, KP Holland en Koppe. “Wij vinden IPM een belangrijke beurs en willen daar een sterk Holland sierteeltcollectief neerzetten en faciliteren”, zegt beurscoördinator Maaike Koop van FloraHolland. Dat wil ook de boomkwekerij. Maar de collectieve deelname van die sector kon niet meer zoals voorheen door PPH worden verzorgd, omdat die promotieorganisatie per 1 januari – moest sluiten. De collectieve

Topteam kan verdwijning PT niet opvangen DEN HAAG  Het private budget van ruim 36 miljoen voor innovatie in de sector is ontoereikend. Zelfs als het rijk negen miljoen euro bijlegt, kan het totale budget van 45 miljoen euro het wegvallen van de financiële steun vanuit het Productschap Tuinbouw niet opvangen, zegt Saskia Goetgeluk van P2 het Topteam.

Kort nieuws Westland wil aanpak schijnconstructie WESTLAND  In het Westland is grote zorg over een zogenoemde schijnconstructie met arbeidsmigranten. Wethouder Anne Weverling gaat dit deze week aankaarten bij minister Asscher.

Het Holland paviljoen in 2012. Dit jaar is Nederland opnieuw goed vertegenwoordigd in Essen. inzending werd overgenomen door Stichting Vakbeurs voor de Boomkwekerij die ook Plantarium organiseert, en gaat verder onder de naam Bizz Holland. Met 45 stands, waarop zich 64 bedrijven presenteren, is de deelname ongeveer gelijk aan die van vorige jaren. De Dutch Flower Group maakt net

als vorige jaren geen deel uit van de collectieve Nederlandse inzending. Het bedrijf voegt zich op de beurs bij de collectieve inzending van de Duitse brancheorganisatie voor de groothandel BGI. Daar introduceert CEO Marco van Zijverden van DFG op de donderdag Floriculture Sustainability Initiative (FSI), be-

doeld als internationale rode draad die door de bestaande - vaak onderling concurrerende - keurmerken voor duurzaamheid moet gaan lopen. In het FSI-platform werken publieke en private partijen samen. Meer over de beurs in Duitsland in de IPM-special vanaf pagina 5.

Tariefverhoging van de baan door Johan Th. Bos

AALSMEER  De sterk verhoogde heffingen van FloraHolland voor de handel gaan voorlopig niet door. Dat heeft de veiling besloten. Een groep handelaren wilde, met steun van de VGB, een rechtszaak starten. “Inleggeld, serviceheffing, KOA-taAalsmeer Nieuw-Vennep Alphen a/d Rijn Amsterdam Woerden

rief en transactieheffing op de drie exportlocaties blijven nu gelijk aan die in 2012”, zegt directeur Robert Roodenburg van de VGB. Volgens FloraHolland ging het om harmonisatie van de kloktarieven voor alle exportlocaties. Maar zij koos daarvoor wel het hoogste (Aalsmeerse) bestaande niveau, klaagde de handel. De verhogingen in Naaldwijk en Rijnsburg (voor sommige han-

delaren tot honderden procenten) zouden in twee fasen, beginnend 1 januari 2013, worden doorgevoerd. Dat wordt nu een jaar uitgesteld. Een uit veiling en handelaren bestaande commissie komt voor april met voorstellen daarvoor. VGB en FloraHolland zeggen in een gezamenlijk persbericht dat ‘een aantal aspecten van de tariefswijzigingen nog onvoldoende in beeld zijn.’

slimme

Plant dis disPlay 60 x 40 x 120 cm

Voor het beste personeel!

www.antennagroep.nl uitzenden • werving & selectie payrolling • hr advies & coaching

&

super sterke display volledig van karton prachtige presentatie

DISPLAY GIGANT

check de eindstand op: www.twinpack.nl

Arbeidsmigranten worden in Polen of Oekraïne in dienst genomen en ontvangen een loon naar Poolse begrippen. Vervolgens worden zij in Nederland gedetacheerd en ontvangen bovenop het Poolse loon een ‘belastingvrije’ uitkering van circa duizend euro. Deze uitkering is in Nederland weliswaar onbelast, maar moet in Polen alsnog worden afgerekend met de fiscus. Aangezien de Poolse belastingdienst traag werkt, worden uitzendkrachten vaak drie jaar later verrast met hoge naheffingen. “Wij krijgen steeds meer signalen dat het ernstig is”, zegt Weverling. “De constructie is misschien rechtmatig, maar P3 absoluut niet wenselijk.”

‘Greenport plan bijstellen’ AALSMEER  De door Greenport Aalsmeer als onderdeel van de economische regio Amsterdam, ontwikkelde plannen moeten nu wel eens ‘naar beneden worden vertaald’. Dat zei CEO Timo Huges van FloraHolland, tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst (10 januari) van de Greenport. De boodschap moet landen bij en worden uitgevoerd door de bedrijven en hun medewerkers, vindt Huges, die zelf voorzitter is van het nog vrij nieuwe cluster Flowers & Food binnen de Economic Board van Metropool Regio Amsterdam (MRA). De nieuwjaarsbijeenkomst, waar de Noord-Hollandse gedeputeerde (en voorzitter van de stuurgroep GP Aalsmeer) Jaap Bond de visie en strategie voor de komende jaren presenteerde, werd voornamelijk bezocht door bestuurders van overheden en organisaties.

2

dinsdag 15 januari 2013

actueel Kort nieuws Status topsector in gevaar door wegvallen PT Vervolg van voorpagina n Het bedrijfsleven in de sector tuinbouw en uitgangsmaterialen zoekt momenteel naar een oplossing om toch topsector te kunnen blijven nu de financiële steun van het PT in een klap is weggevallen. “Feit is dat dankzij de collectiviteit de sector zich op wereldniveau van onderzoek en innovatie begeeft en daarmee een sterke economische voorsprong heeft”, laat voorlichter Saskia Goetgeluk van het Topteam Tuinbouw & Uitgangsmaterialen desgevraagd weten. “Dat niveau zou minimaal behouden moet blijven. Het topsectorbeleid draagt wel bij maar collectiviteit in welk model dan ook helpt meer.” Minister Henk Kamp stuurde op 14 december een brief aan de Tweede Kamer waarin hij de bijdragen van het rijk bekend maakte. Volgens het Topteam is de financiële informatie in die brief onvolledig. De bijdrage van het bedrijfsleven is in werkelijkheid vijftien miljoen euro hoger dan in de brief wordt genoemd.

Sierteelt heeft meer vertrouwen in toekomst n Enquête: met name in snijbloemen en potplanten floreert het optimisme BLEISWIJK n Nederlandse siertelers hebben het afgelopen jaar opmerkelijk meer vertrouwen in de toekomst gekregen. Dit is de conclusie van een enquête van LTO Noord-Glaskracht, LLTB en ZLTO. Twee van de drie ondernemers ziet 2013 met een goed gevoel tegemoet. Slechts 12 procent denkt het bedrijf binnen vier jaar te beëindigen, veel minder dan het aantal bedrijfsbeëindigers in de afgelopen tien jaar.

Kentering

Aan de peiling nam ruim 35 procent van de 1700 aangesloten leden deel. Dat betekent dat 600 leden verspreid over alle sectoren de toegezonden vragen hebben beantwoord. Van hen denkt 53 procent in het seizoen 2012/2013 een positief bedrijfsresultaat te halen. Dat is

aanzienlijk meer dan een jaar geleden. Met name in snijbloemen en potplanten floreert het optimisme. 57 procent van bloementelers verwacht een goed bedrijfsresultaat. “De uitslag van de enquête is niet helemaal een verrassing voor mij”, zegt voorzitter Nico van Ruiten van LTO Noord-Glaskracht. “Ik heb telers gesproken die een uitstekend jaar aan de rug hebben. Het is echt een kentering ten opzichte van het voorafgaande jaar. Er is weer vertrouwen in de toekomst van het eigen bedrijf. Nederland mag dan economisch in zwaar weer zijn maar de tuinbouw heeft zijn eigen dynamiek. Er wordt wel later betaalt en de kredietverlening verloopt moeizaam maar in 80 procent van de exportlanden gaat het beter’’.

Energiekosten

Dat betekent niet dat er geen problemen zijn maar deze zijn anders van aard geworden. “Ondernemers

Exportbedrijf gevestigd in bloemenveiling Aalsmeer zoekt voor uitbreiding van bestaande klantenkring:

Verkoper kamerplanten Frankrijk en Spanje Profielvoorwaarden: - Beheersing van Franse en/of Spaanse taal in woord en geschrift. - Kennis van kamerplanten. - Eigen klantenkring is een pré. - Teamspeler. - Bereid om te reizen. - Goede communicatieve vaardigheden. Wij bieden: - Zeer prettige werksfeer. - Grote vrijheid in zelf handelen. - Goede secundaire arbeidsvoorwaarden. Ben jij geïnteresseerd in deze nieuwe uitdaging, schrijf dan je sollicitatiebrief naar Uitgeverij Verhagen, Brief onder nummer 51, Ambachtsweg 72, 2222 AH Katwijk.

G.J. van Zuijlen is gespecialiseerd in de export van bloemen, planten en boeketten vanuit de bloemenveiling Flora Holland te Naaldwijk. Om ons team te versterken zijn wij op zoek naar een enthousiaste:

Inkoper planten (fulltime)

Voor deze functie vragen wij: - Een positieve en flexibele werkinstelling - Een gedegen plantenkennis - Meerdere jaren ervaring op de plantenklok - Zelfstandig en accuraat kunnen werken Wij bieden een uitdagende functie, waarin u mede verantwoordelijk bent voor de inkoop van planten, het samenstellen van het assortiment en het doen van aanbiedingen. Bent u geïnteresseerd in deze functie en/of wilt u meer informatie, neem dan contact op met: G.J. van Zuijlen Bloemenexport B.V. Marco van der Aart, Tel. 0174 – 614189, marcovda@vanzuijlen.nl

geven aan dat zij zich het meeste zorgen maken over de ontwikkeling van de energiekosten”, zegt Van Ruiten. ”Vorig jaar maakten zij zich nog zorgen over de prijs en opbrengsten. Die verschillen per gewas. De lelie deed het dit jaar slecht maar de chrysant heeft een goed jaar achter de rug. Er zijn verschillen tussen de gewassen en de bedrijven binnen een gewas. Er is weer geen verschil tussen grote en kleine bedrijven. Het bedrijfsresultaat is gerelateerd aan de inkoop van energie, de financieringslasten en de marktpositie. Dat geldt zowel voor de groenten als de sierteelt.”

Investeringen

De helft van de tuinders blijft investeren. Het gaat hoofdzakelijk om investeringen in de noodzakelijke vervanging, energiebesparing en verduurzaming. Dat is van belang gezien de stijgende gasprijzen. “De energiebelasting is wel verhoogd maar niet extreem”, zegt Van Rui-

ten. “Ik vrees dat de gasprijs verder gaat stijgen met of zonder belasting.” De schaalvergroting in de sector zal minder snel gaan. Slechts een op de tien ondernemers investeert in bedrijfsuitbreiding.”

Kabinetsbeleid

LTO Noord-Glaskracht heeft de leden niet gevraagd wat zij van het kabinetsbeleid vinden. “Op onze ledenbijeenkomst in december waren de reacties op het regeerakkoord overwegend positief met uitzondering van de opheffing van het productschap en de verhoging van de assurantiebelasting”, zegt Van Ruiten. “ Die laatste ombuiging geldt echter voor iedereen. Het belangrijkste dat wij hebben bereikt is dat er geen hogere btw van 21 procent komt voor sierteeltproducten en dat het speciale goedkopere energietarief voor glastuinbouwbedrijven blijft gehandhaafd. Ik constateer dat het kabinet daarvoor heeft gekozen.”

DINSDAG 15 JANUARI 2013

3

actueel Kort nieuws Directiewisseling bij uitgeverij Verhagen KATWIJK  Dirk Bouman is de nieuwe directeur van Uitgeverij Verhagen. Hij heeft per 1 januari 2013 het directiestokje overgenomen van Guido Verhagen. Verhagen vervulde ruim zeventien jaar het directeurschap met plezier. Guido Verhagen gaat zich richten op andere taken. “Uitgeverij Verhagen is bij Dirk Bouman in sterke en vakbekwame handen”, zegt de scheidende directeur. “Hij kent de organisatie als geen ander en is reeds vele jaren als manager sales het commerciële gezicht. Hij heeft Verhagen mee uitgebouwd en zal de lijn die is ingezet om vooral lokaal, betrokken en betrouwbaar te zijn, verder doortrekken.” Dirk Bouman ziet de toekomst met vertrouwen tegemoet. “Die lokale betrokkenheid is een succesformule van de ruim 90-jarige organisatie, waar een team van mensen met hart en ziel aan werkt. Wij gaan dat in de toekomst nog meer ontwikkelen.”

Naam business center gezocht

Bedrijven in sierteelt houden weer geld over  Gemiddeld inkomen op 79.000 euro  Glasareaal onder 10.000 hectare door Frank de Klerk

DEN HAAG  Het gaat beter met de sierteelt in Nederland. Na jaren van ontsparing houden bedrijven voor het eerst weer geld over om hun financiële positie te verbeteren. Dat blijkt uit cijfers die het LEI aan het einde van het afgelopen jaar presenteerde. Het gemiddelde bedrijfsinkomen lag de eerste tien maanden van 2012 op 79.000 euro. Tegelijk daalde het glasareaal in Nederland voor het eerst sinds 1991 onder de 10.000 hectare.

BETERE PRIJZEN

Hoewel het nog steeds crisis is, heeft de sierteelt een redelijk stabiel en relatief goed jaar achter de rug. De verbetering is toe te schrij-

ven aan de betere prijsvorming bij veiling FloraHolland. Door lagere importen stegen de prijzen met 3,5 procent. De totale exportwaarde van de snijbloemen steeg met 6 procent tot 2,8 miljard euro. Tegenover de betere prijzen stonden nagenoeg gelijk gebleven kosten op de bedrijven. De rentelasten daalden door een lagere rentevoet en de lonen stegen slechts licht. De daling van het aantal bedrijven in de sierteelt ging door. Afgelopen jaar daalde het aantal bedrijven met 6,5 procent tot 1360 en nam het areaal met 120 hectare af. De gemiddelde omvang van een bedrijf bedroeg 1,7 hectare.

ROZEN

Door de concurrentie uit het buitenland daalde het areaal rozen tot 410 hectare. Daardoor heeft de chrysant de roos ingehaald als teelt met het grootste areaal. Ondanks

een daling van het areaal bleef de roos de belangrijkste bloem qua omzet. Ook het areaal chrysanten nam af en wel met een procent. Er resteerden 500 hectare chrysanten in ons land. Met name troschrysanten deden het goed in het Verenigd Koninkrijk en Rusland.

TULPEN

Het aantal verkochte tulpen bleef nagenoeg gelijk. De vierde bloem in de top vijf van de veiling, de lelie deed het minder. De prijzen daalden. De gerbera met name de kleinbloemige deed het beter qua prijsvorming. De omzet steeg met bijna 11 procent. Bij de uitvoer van snijbloemen deden vooral Duitsland (+8 procent), het Verenigd Koninkrijk (+12 procent) en Rusland (+35 procent) het goed. De overige Oostbloklanden vertoonden een wisselend beeld. De Oekraïne en Letland deden het beter dan in het

De Westlandse wethouder Weverling vindt het een goede zaak als minister Asscher met zijn Poolse collega in gesprek gaat om de constructie aan te pakken. “Het is echt belangrijk om het probleem aan te pakken omdat straks de grenzen voor de Roemenen en Bulgaren opengaan”, zegt hij.

Eric Moor van Sion Orchids heeft vorige week de Tuinbouw Ondernemersprijs 2013 gewonnen. De prijs werd uitgereikt in Keukenhof door staatssecretaris Sharon Dijksma (economische zaken). Foto: PR

Pesterij

Z

Column Johan

Het areaal orchideeën daalde met negentien procent. Niettemin groeide de veilingomzet aan orchideeën met elf procent. Daarmee is de omzet aan orchideeën hoger dan de vier andere kamerplanten uit de top 5. Het totale areaal aan pot- en perkplanten daalde met 3,1 procent maar door de betere opbrengsten groeide de omzet aan de veiling met drie procent. De export groeide met 3,5 procent tot 1,8 miljard. Duitsland blijft met een groei van drie procent verreweg de belangrijkste afzetmarkt voor Nederlandse pot- en perkplanten. Binnen de tuinbouw zijn de pot- en perkplanten al jarenlang de best renderende bedrijven.

VERVOLG VAN VOORPAGINA  Het probleem van de hoge Poolse naheffingen voor arbeidsmigranten, zou kunnen worden aangepakt door middel van een verdrag tussen Nederland en Polen dat controle op de boekhouding van uitzendbureaus regelt.

Weer pluktuin op de Dam

oals een soapserie betaamt, wordt ook bij die over Bloemenbureau Holland aflevering na aflevering geschreven. Met FloraHolland (FH) in de hoofdrol waren er verrassende wendingen. Maar de hoofdrolspeler blijkt ook regisseur, die de soap naar eigen inzicht laat verlopen. Even de verhaallijn. De veiling zou samen met de VGB in BBH participeren, met gelijke zeggen-

ORCHIDEEËN

Wethouder wil af van hoge naheffingen

De kroon op de orchidee

AALSMEER  Green Park Aalsmeer is op zoek naar een passende naam voor haar nieuwe business center aan de Hornweg. Zij nodigt daarbij iedereen uit om mee te denken. Voor de inzender van de winnende naam ligt een prijs klaar: een Apple I-pad 4-16 G of een jaar lang om de week een boeket bloemen thuis. Suggesties zijn welkom op info@greenparkaalsmeer.com. De sluitingsdatum is 8 februari.

AMSTERDAM  Om de start van het tulpenseizoen te markeren kunnen consumenten op de Dam in Amsterdam hun eigen bos tulpen plukken. De Nederlandse tulpenkwekers en Bloemenbureau Holland zetten op zaterdag 19 januari ruim 200.000 tulpen klaar in een megapluktuin. De eerste Nationale Tulpendag in 2012 trok meer dan 10.000 consumenten.

voorafgaande jaar. Tjechië deed het minder. Ook de afzet in de ZuidEuropese landen daalde door het lagere consumentenvertrouwen.

schap. Een kind kon voorspellen dat zoiets niet lukt. Van oudsher wil FH - evenals voorloper VBA - louter als solist op het sierteeltpodium staan. Die one man show is zéker op het lijf geschreven van de door fusie ontstane monopolist. Toen twee jaar geleden werd gezegd dat de coöperatie (of wat daar praktisch van overbleef) het ab-

solute koningschap wil over de sector, dus inclusief overname van BBH, sprak zij dat tegen. Zoals zij altijd haar te vroeg gesignaleerde werkelijke drijfveren ontkent. Wat BBH betreft, zijn die nu duidelijk. Eerst toverde zij opeens een ultimatum voor de VGB uit de hoed: medefinanciering door de handel mocht niet meer via een naar omzet gedifferentieerde heffing, zoals het altijd was geweest. Overrompeld gingen VGB-leden voor één jaar akkoord, hopend op compensatie via HBAG-heffing

voor (grote) bedrijven die tonnen meer aan BBH kwijt zouden zijn. Maar HBAG valt weg. Ook mislukte een poging het PT nog een jaar de handelsheffing te laten verzorgen. Gelukkig, moet FloraHolland hebben gedacht: die is van de VGB af en lijft BBH gewoon in. Zoals steeds de bedoeling was. Strategie, heet dat. Of pesterij. Johan Th. Bos is redacteur van deze krant en geeft tweewekelijks zijn mening over de sierteelt.

De aanpak van de wethouder krijgt steun in de gemeenteraad. Tijdens de raadsvergadering van 22 januari wordt een motie ingediend, geïniteerd door LPF Westland, waarin een strenge aanpak van de schijnconstructie wordt bepleit. Dinsdag 8 januari werd overigens meteen ook de nieuwe Westlandse nota arbeidsmigranten besproken in een commissievergadering. Uit de inschrijving in de gemeentelijke basisadministratie blijkt dat er 1500 arbeidsmigranten langer dan een jaar het Westland wonen. In de commissievergadering werd voorgesteld om een sessie met arbeidsmigranten te organiseren om te kijken hoe zij het Westland ervaren en hoe zij tegenover zaken als het leren van de taal en deelname aan het verenigingsleven staan. De gemeente benadrukt dat iedereen die wil werken, welkom is in het Westland. “Arbeidsmigranten dragen voor een groot deel bij aan het in stand houden van de economische kracht van het Westland’’, concludeert de nota. “De gemeente Westland streeft naar een eerlijk woon- en werkklimaat.”

4

dinsdag 15 januari 2013

interview

Het regeerakkoord is kwartettend tot stand gekomen, en de tuinder is de dupe. Dat is de mening van de nieuwe CDA-woordvoerder tuinbouw Jaco Geurts.

‘Tuinders moeten in de wereld meekunnen’ Jaco Geurts heeft als verantwoordelijk CDA-kamerlid voor land- en tuinbouw met een aantal lokale CDA’ers een zogeheten agronetwerk opgesteld. Dat netwerk moet de partij haar zichtbaarheid in de tuinbouw teruggeven. U had een zelfstandig varkensbedrijf. Daar ben ik mee gestopt. Dat was een bewuste keuze want het kamerlidmaatschap is meer dan een fulltime baan. Ik heb een opleiding MTS werktuigbouwkunde en heb in de staalwereld gewerkt als inkoper en kwaliteitsmanager. Mijn vrouw is een boerendochter en mijn schoonvader had meer bedrijven met varkens. Wij hadden een eigen varkensbedrijf, een jong gezin en geen interesse in politiek. Dat veranderde toen ons bedrijf in Kootwijkerbroek in 2001 werd geruimd tijdens de monden klauwzeercrisis. Zelf hadden wij geen enkel ziek dier. Ik ben toen voor de Nederlandse Vakbond Varkenshouders actief geworden in de agrarische belangenbehartiging in Den Haag en Brussel. Belangenbehartiging is echter nog steeds geen politiek. In 2008 kwam het kamerlid en varkenshoudster Annie Schreijer-Pierik naar mij toe en zei: ik ga ermee stoppen. Ga jij het overnemen? Ik heb er driekwart jaar met mijn vrouw over gesproken of ik het zou doen, want ik wist wat het betekende. Uiteindelijk heb ik de knoop doorgehakt en besloten ervoor te gaan. U komt uit de varkenswereld. Wat is uw affiniteit met de tuinbouw? In Stroe op de Veluwe zijn kassen met sierteelt. Er worden onder andere kerststerren gekweekt. De glastuinbouw is er echter niet zo grootschalig als in het Westland. In de campagne heb ik al een aantal werkbezoeken afgelegd in de tuinbouw. Begin volgend jaar ga ik nog meer werkbezoeken houden in de tuinbouw want het is een belangrijke groep. Ik wil mij onderdompelen in de materie. U hebt onlangs in Lansingerland afspraken gemaakt met lokale

CDA’ers en vertegenwoordigers uit de sector. Ik ben nu 80 dagen kamerlid. Ter ondersteuning van mij en de fractie is een agronetwerk opgesteld van actieven in de land- en tuinbouw. Zij zullen ons gevraagd en ongevraagd van adviezen voorzien. In Lansingerland hebben wij afgesproken om meer samen te werken. Wij willen van elkaar leren. Er zitten mensen uit gemeenten, provincie en de Kamer in dat netwerk. Bij het CDA is het normaal dat wij dit voor de tuinbouw doen. Wij kwamen er alleen echter niet mee naar buiten. Wij gaan die zichtbaarheid verbeteren. Verklaart die slechte zichtbaarheid het verlies bij de laatste verkiezingen? Het is een landelijk trend waar de mensen in de tuinbouw in zijn meegegaan. Het CDA is echter een partij van en voor ondernemers in de land- en tuinbouw. Als je de peilingen nu weer ziet, dan krijg je een ander beeld. Ik heb de staatssecretaris van Economische Zaken gevraagd om met koopkrachtplaatjes voor de land- en tuinbouw te komen. Het beleid van het kabinet pakt niet goed uit voor ondernemers. Wat moet er veranderen? Den Haag heeft geen invloed op de opbrengstprijs, maar wel op de kostprijs. Het gaat erom om de ondernemers geen onnodige remmen op te leggen zodat de tuinders in de wereld mee kunnen. Zij maken een lastige tijd mee met stijgende energieprijzen. Het ingezette kabinetsbeleid maakt het nog lastiger voor en tuinders. Denk bijvoorbeeld aan de assurantiebelasting waardoor tuinders met hun hoge schadeverzekeringen zwaarder worden getroffen dan u en ik. Ook het voornemen om de zelfstandigenaftrek af te schaffen bestaat nog steeds. Er moet ruimte komen voor de tuinders om te ondernemen.

Paspoort Naam: Jaco Geurts Woonplaats: Voorthuizen Leeftijd: 42 jaar Functie: woordvoerder land – en tuinbouw CDA in de Tweede Kamer Loopbaan: werkzaam in staalindustrie, zelfstandig varkenshouder Opleiding: MTS en HBO rentmeesterij Privé: getrouwd, dochter (13) en zoon (12)

‘

We moeten geen onnodige remmen opleggen

Reageert het kabinet goed op de economische crisis? Het kabinet laat de lastige periode langer duren. Het regeerakkoord is kwartettend tot stand gekomen. Dat vind ik erg. Het gaat om mensen in onze samenleving en het aanzien van de politiek in het algemeen. Dat aanzien wordt beschadigd als het kabinet zo snel met een revisie moet komen. Nu is er weer een staatssecretaris binnen een maand vertrokken. De man was net voorgesteld in Brussel en is nu weer weg. In het buitenland heeft een inkrimping op de ambassades plaats waardoor veel landbouwattachés sneuvelen. De tuinbouw exporteert over de hele wereld. Die handelraden maakten het mogelijk in het buitenland zaken te doen. Ik heb zorgen bij dit afbraakbeleid. Hoe staat het CDA tegenover de afschaffing van het Productschap Tuinbouw per 1 januari 2014? Ik snap dat een hele groep tuinders moeite heeft met het PT. Zij moesten duizenden euro’s aan heffingen betalen en zagen daar weinig voor terug. Het CDA is niet voor afschaffing van het PT maar ziet bij gebrek aan draagkracht geen reden om zich in te spannen voor handhaving. Nu het besluit genomen is, hebben veel tuinders in de glasgroenten daar moeite mee, omdat bundeling van krachten nu meer dan ooit nodig is voor prijsvorming en behoud van de koppositie van Nederland. Het is ook jammer in het buitenland. De benoeming van de voorzitter van het PT geschiedt door de Kroon. Zo iemand zien ze in China als een vertegenwoordiger van de Kroon. Een minister is daar lager. Een burgemeester, ook benoemd door de Kroon, heeft daar weer meer aanzien. Dat kan in handelsrelaties toegevoegde waarde hebben. Het kind wordt met het badwater weggegooid.

Zijn er alternatieven voor het PT? Er zijn al initiatieven om een en ander te regelen maar ik laat dat graag aan de tuinders zelf over. Als ze hulp nodig hebben, moeten wij ze helpen. Ik ga de ministeries erop wijzen welke taken zij moeten oppakken. De tuinbouw was bezig om een collectief platform op te zetten om plantenziekten te bestrijden. Dat wordt nu moeilijker. Ziet u teelten verdwijnen naar het buitenland? Ik geloof niet dat de bloemen naar Afrika zullen verdwijnen. Ik ben jaren geleden bij een rozenkweker geweest en ben nog steeds onder de indruk hoe hij de logistiek in orde had. In het verleden moest de kweker de rozen opzoeken, nu kwamen zij via een inventief logistiek systeem naar de medewerkers toe. Ik ben er trots op dat wij dat in Nederland allemaal kunnen. Als je in New York bent, zie ik Nederlandse bloemen op de hoek van de straat en ze zien eruit alsof ze net uit de kas geplukt zijn. Heeft de politiek voldoende oog voor telers? Er zitten bijna geen ondernemers in de Tweede Kamer. Er zijn in september meer dan 50 nieuwe kamerleden gekozen maar er zitten slechts twee ondernemers tussen. Het is de kracht van het CDA om de taal van de bevolking te spreken en ideeën om te zetten in benodigde wetgeving. Het CDA is geen randstad-partij. Zelf woon ik hier anderhalf uur reizen vandaan en ga iedere dag op en neer. Het PvdA/VVD kabinet is een randstadkabinet dat de regio’s vergeet. Ik vrees dat die er bekaaid afkomen. Voor de tuinbouw zijn investeringen in wegen belangrijk, maar ik maak mij zorgen of het kabinet daarin voldoende investeert. De Blankenburgtunnel onder de Nieuwe Waterweg is een begin, maar ik hoor dat er tol voor betaald moet gaan worden. Dat slaat aan bij ondernemers, die dan weer een nieuw probleem hebben.

ipm-essen special UITGEVERIJ VERHAGEN BV 2220 CB KATWIJK HOLLAND

uitgave van de bloemenkrant

www.bloemenkrant.nl

Toe aan een nieuwe uitdaging? Ben jij de vrouw of man? Voor een relatie zijn wij, op korte termijn, op zoek naar een enthousiaste

retail accountmanager in de bloemen- en plantenbranche.

Passend profiel? • Beheersing van Duitse en Engelse taal in woord en geschrift • Franse taal is een pré • MBO/HBO niveau • Computervaardigheden Word, Excel, Power Point • Affiniteit en ervaring met de branche • Teamspeler • Bereid om te reizen • Representatief

29, 1 3 & 30 JAN

Past deze bovenstaande functie en profiel bij jou? Stuur dan je sollicitatiebrief en c.v. naar: p.janmaat@experientiabv.nl Meer info: 0615869200

Line BV is een inkooporganisatie van snijbloemen en potplanten voor diverse bloemenlijnen op Scandinavië.

Voor de bloemenlijn op Zweden zijn wij per direct op zoek naar:

een enthousiaste

Garden Plant nodigt u van harte uit voor de ‘Via Venlo Euregiobeurs’. Deze beurs vindt dit jaar plaats in de hallen aan de Hollandlaan op Flora Trade Parc Venlo. Op één beurs vindt u een compleet assortiment aan tuinplanten. Meer dan honderdvijftig (Euregionale) kwekers presenteren middels een lagenbeurs en een kwekersplein het complete assortiment.

CHAUFFEUR/VERKOPER

Wij vragen: - in bezit van rijbewijs en chauffeursdiploma - affiniteit met de bloemenhandel en het lijnrijden U vertrekt op zondagavond naar Zweden en bent donderdagochtend terug in Nederland. Op vrijdag werkt u een dag op de bloemenveiling in Aalsmeer. Wij bieden een goed salaris en een prettige werksfeer. Heeft u interesse stuurt u dan een mail met volledig CV naar: stephantrt@line-bv.com Voor verdere informatie tel. 06-52 32 12 39

‘Lagenbeurs’

Op de Via Venlo Euregiobeurs presenteert Garden Plant de lagenbeurs (orderbeurs). Op deze lagenbeurs vindt u meer dan 1200 verschillende boomkwekerijproducten en tuinplanten. Deze zijn door u direct te bestellen en worden uitgeleverd op een door u te bepalen datum.

‘Kwekersplein’

Meer dan vijftig kwekers presenteren zich hier in een stand. Netwerken, inkopen en het leggen van nieuwe contacten zijn hier volop mogelijk. Laat u verrassen door de vele mogelijkheden van de Euregio.

Data en tijden

Dinsdag 29 januari Woensdag 30 januari Donderdag 31 januari

08.00 – 20.00 uur 08.00 – 20.00 uur 08.00 – 13.00 uur

Via Ve nlo E u re g i Beurso

Via Venlo Euregiobeurs Hollandlaan 23 • 5928 RX Venlo 3915

www.garden-plant.nl

De Vreede Holland is een vooruitstrevend en dynamisch bedrijf, dat zich richt op de productie en afzet van Phalaenopsis Multiflora. Flexibiliteit en inspelen op de wensen van de klant staan bij ons hoog in het vaandel. Ons bedrijf is recentelijk ingrijpend vernieuwd, waarbij een hoge mate van mechanisering, automatisering en een nieuw kantoorpand doorgevoerd is om de wensen van onze klanten en het werkklimaat voor onze medewerkers verder te optimaliseren. Ter uitbreiding van ons verkoopteam zoeken wij op korte termijn een

Accountmanager (binnen- / buitendienst) (fulltime) Functie omschrijving Voor deze uitdagende functie zoeken wij iemand die reeds ervaring heeft opgedaan in de verkoop van planten, bij voorkeur naar exporteurs van bloemen en planten. Na een intensieve inwerkperiode, waarin je met alle afdelingen kennis zult maken, krijg je de verantwoordelijkheid voor een aantal klanten / exporteurs. Je sluit orders af, ondermeer termijnorders, en je rapporteert aan de manager verkoop. Jij beschikt over • MBO+ / HBO werk- en denkniveau • Een sterke commerciële drive • Ervaring in verkoop - bij voorkeur van planten - op argumenten en toegevoegde waarde • Een uitgebreid netwerk bij exporteurs is een belangrijke pré • Uitmuntende communicatieve eigenschappen • Uitstekende beheersing van de Nederlandse, Engelse (en eventueel Duitse taal), zowel in woord als geschift. • Goede computervaardigheden Wij bieden • Een afwisselende functie waarin zelfstandigheid en verantwoordelijkheid centraal staan • Een marktconform salaris aangevuld met een uitgebreid pakket aan secundaire arbeidsvoorwaarden • Uitstekende arbeidsvoorwaarden en een salaris conform de CAO glastuinbouw. • Een prettige werksfeer in een ambitieus team met een no nonsense mentaliteit • Het werken in een organisatie met ambitie Geïnteresseerd? Stuur dan je reactie (motivatie en C.V.) naar Cécile van Nieuwkoop, personeelszaken@devreedeholland.nl of naar: De Vreede Holland, Krokussenweg 15, 2665 ND Bleiswijk t.a.v. Afdeling PZ. Voor meer informatie of vragen kun je tijdens kantooruren contact opnemen met Rob van Adrichem, manager verkoop, telefoonnr. 010-5218728. Bezoek ook onze website: www.devreedeholland.nl Acquisitie n.a.v. deze advertentie wordt niet op prijs gesteld.

dinsdag 15 januari 2013

7

special ipm Kort nieuws IPM ESSEN INTERNATIONALE PLANTENBEURS ESSEN 2013 Planten | Tuinbouwtechniek | Floristiek | Uitrusting - alleen voor vakbezoekers Datum n Dinsdag 22 t/m vrijdag 25 januari 2013 Plaats n Beursterrein Essen, Norbertstraße, 45131 Essen Openingstijden n Dagelijks van 9.00 tot 18.00 uur Expositieoppervlak n 105.000 vierkante meter Organisator n Messen Essen GmbH in samenwerking met de regionale verenigingen Gartenbau Rheinland e.V. en WestfalenLippe e. V. en het federale Fachverband Deutscher Floristen e. V. Bundesverband onder de ideële verantwoordelijkheid van het Zentralverbandes Gartenbau e.V. (ZVG) Entreeprijzen n Volwassenen € 21,Tweedagskaarten € 32,Duurkaart € 57,Groepen vanaf 20 personen: p/p € 12,Leerlingen/Studenten € 12,Catalogus € 16,Ticketshop n Koop uw ticket in de online-shop van de Messen Essen en u bespaart zo tijd op weg naar de beurshallen. Ticket bestellen, thuis afdrukken en gewoon de IPM Essen bezoeken Messen Essen infotel. n +49. (0) 1805/ 221514 Internet n www.ipm-essen.de ROUTE Met de auto n Via de Rhein-Ruhr-snelwegen A52/A3 en A40/42 / Vanuit richting Düsseldorf via de A52 tot de afslag Essen–Rüttenscheid / Vanuit richting Dortmund bij de driehoek Essen-Ost op de A52 richting Düsseldorf, afrit Essen-Haarzopf / Vanuit richting Duisburg snelweg A40 afrit Essen-Frohnhausen of Essen-Zentrum, dan de borden “Messe/Gruga” volgen ROUTE Met de metro n Metrolijn U 11 vanaf Essen-CS tot Messen West/Süd/Gruga en Messen Ost/ Gruga ROUTE met de trein n Voor de IPM is er een gezamenlijke aanbieding van de Messen Essen en de Deutsche Bahn. Het treinticket, dat in heel Duitsland geldig is, kost voor heen- en terugreis naar de IPM Essen € 99,- in de 2e klasse en € 159,- in de 1e klasse. Het spoorkaartje is geldig tussen 20 en 27 januari 2013 en verkrijgbaar via het servicenummer +49 (0)1805-311153 (trefwoord “IPM”). ROUTE Met het vliegtuig n Luchthaven Düsseldorf International, IPM-airportcounter/terminal B, airport-expressbus in 20 minuten naar de Messen Essen. Ritprijs heen- en terug € 20,-

1500 exposanten uit meer dan 40 landen n Wereldbeurs staat garant voor omvangrijk marktoverzicht Essen n Meer dan 1500 exposanten uit meer dan 40 landen geven dit jaar vanaf 22 januari acte de présence op de toonaangevende wereldbeurs voor de groene branche die IPM heet. Van de complete rijkdom aan planten en bloemen, via de floristiekhighlights tot en met de nieuwste trends uit techniek, uitrusting en dienstverlening – van 22 tot en met 25 januari 2013 opent de IPM in Essen weer haar poorten.

Kaderprogramma

Behalve het continu groeiende internationale karakter van zowel exposanten als bezoekers bewijzen een omvattend aanbod evenals een eersteklas kaderprogramma opnieuw de toppositie van dit evenement, zegt de organisatie. Voor 2013 verwacht het branche-ontmoetingspunt in de Messen Essen rond de zestigduizend vakbezoekers, die zakelijke contacten aanknopen en verder uitbreiden en zich willen laten informeren over noviteiten, marktkansen en toekomstperspectieven in de groene branche. Ilse Aigner, de Duitse minister voor voeding, landbouw en consumentenbescherming, is beschermheer van de vakbeurs.

Internationaler

Volgens de organisatie breiden dit jaar veel buitenlandse deelnemers hun gemeenschappelijke stands verder uit. Voor het eerst is Korea aanwezig met een gemeenschappe-

Topdrukte op de editie van 2012. Dit jaar verwacht de organisatie meer dan 60.000 bezoekers. Foto: PR lijke stand op het gebied van techniek. Daarnaast is Sri Lanka voor het eerst met een officiële landdeelname aanwezig. Daarnaast zijn de Baltische staten Litouwen, Letland en Estland partners van het internationale tuinbouwforum Oost-Europa. In het vakforum informeren experts over nieuwe marktkansen voor de tuinbouw- en planteneconomie in Oost-Europa.

Ontmoetingspunt

De Green City in hal 1A is het belangrijke ontmoetingspunt voor verenigingen, instituten en dienstverleners in de groene branche.

Hier vinden vakbezoekers actuele branchethema’s samengebald onder het dak van één beurshal. Onder het motto “Stress? Komm mal runter!” (Stress? Ontspan je eens!), informeert onder meer de ZVG-instructie-expositie op interessante wijze over de vakkundige omgang met planten die stresssymptomen vertonen. Vast onderdeel van hal 1A is de noviteitenetalage: internationale plantenkwekers presenteren hier hun innovaties tijdens de volledige duur van de beurs. De beste noviteiten worden tijdens de openingsfestiviteiten van de beurs door een vakjury bekroond.

De internationale Colour your Lifeaward behoort tot de wedstrijdhoogtepunten. Gezocht worden struiken en heesters met een duidelijke meerwaarde. Na de succesvolle première vorig jaar looft de Messen Essen in samenwerking met het Bloemenbureau Holland opnieuw de publieksprijs uit. Tijdens de beurs worden alle genomineerde planten op een gemeenschappelijk expositieoppervlak tentoongesteld. Drie dagen lang kunnen de vakbezoekers hun persoonlijke favoriet kiezen, voordat op donderdag 24 januari 2013 de vakjury haar stem zal uitbrengen.

Dutch Flower Group komt met FSI Vervolg van voorpagina

Aalsmeer n Dutch Flower Group (DFG) presenteert op de beurs een nieuwe certificeringstool. Dutch Flower Group (DFG) vindt de beurs een goede internationale ontmoetingsplaats voor zowel zijn klanten – retailers en importerende

groothandelaren – als kwekers. Het bedrijf maakt - net als vorige jaren - geen deel uit van de collectieve Nederlandse inzending. “Dat had te maken met de strategische locatie die wij wensten voor de stand wensten en in het verleden bij de collectieve inzending niet mogelijk was”, zegt DFG-wordvoerder Marcel Zandvliet. Op de beurs presenteert DFG het

nieuwe overkoepelende keurmerkinitiatief Floriculture Sustainability Initiative (FSI). De FSI-stuurgroep, waarvan Herman de Boon (VGB) voorzitter is, noemt zich een coalitie van grote spelers in de sierteelt, die een eenduidig antwoord wil geven op de naar verwachting toenemende roep op de consumentenmarkt om duurzaamheid. Initiatiefnemers zijn, behalve be-

drijven als DFG en Fleura Metz, organisaties als Union Fleurs, VGB (en diverse van haar buitenlandse zusters), LTO, MPS, FFP en andere clubs. FSI moet een ketenbrede ‘certificeringstool’ worden, zeggen zij. Volgens De Boon zouden bijvoorbeeld in de toekomst bestaande labels een tekentje kunnen meekrijgen als zij voldoen aan de FSIafspraken.

Topfloristiek beleven in Green City Het FDF FloristEvent Center is het toneel voor de nieuwste trends en technieken uit de wereld van bloemendesigns Het FDF Florist Event Center is te vinden in de Green City, en is ontmoetingspunt voor floristen uit de hele wereld. Hier presenteert de vakvereniging voor Duitse floristen

FDF zich samen met haar partners. Spectaculaire evenementen op het toneel in de FDF-arena en verschillende speciale tentoonstellingen en tentoonstellingsspecials completeren het aanbod in advies en informatie. Internationale sterren uit de branche maken hun opwachting op het toneel en trekken daarmee floristen uit de hele wereld aan: de winnares van de Europacup 2011, Natalia Zhizhlo, evenals de runner-

up Niina Minkinnen uit Finland en Araik Galstyan, die in de Europese titelstrijd werd bekroond tot publiekslieveling, presenteren hun floristieke kunstwerken bij de FDF. Daarnaast zal de top drie van het Duitse floristiekkampioenschap winnaar Jürgen Herold, runner-up Stefan Göttle en de nummer 3, Victoria Salomon - een door bloemen geïnspireerde voorjaarsshow presenteren.

Het FDF-toneel: mondiaal ontmoetingspunt voor floristen

Plattegrond IPM ESSEN 2013 Australië Tesselaar Plants 2E39 België A.V.B.S. 12C15 A.V.B.S. 2B25 Adriaenssens 2B25 Allaert Nurseries 12C20 Andesch Flower 1B11 Anrob NV 12C15 ARBOR Nurseries NV 10B17 Arboral 2B25 Block Jules - Luc Block 12C15 Bonar Technical Fabrics 3A72 BVBA J.DE MEULEMEESTER 8A40 Calle Plant C.V. 2D30 CRV - Plants 2B25 Dataflor - Johan David 2B25 De Croock BVBA 2B25 De Martelaer BVBA 12C15 De Nolf Willy BVBA 10F17 Decofora bvba 7D16 DEFORCHE CONSTRUCT NV 3C29 Degramec BVBA 3D22 Demtec - Demaitere b.v.b.a. 3B33 Denis Plants BVBA 2B25 ERIC-PLANT 2B25 Exotic Plant B.V.B.A. 2B25 FLORARBO bvba 12C16 Gediflora BVBA 2B25 Het Wilgenbroek 2B25 Heyeveld 12C15 Hortinno/Hortibreed NV 2B25 Laurica Plants 2B25 LEYBAERT BVBA 2D30 Mertens Piet Handelskwekerij 2B25 Microflor 2B25 Neyt - van Sante 12C15 Pelargonium Decock 2B25 Phytesia SA 2E11 Plantemo 2B25 Raes Bloemzaden NV 2B25 Rimbaut & Zonen BVBA 2B25 Sylma 8A42 Sylva Boomkwekerij B.V.B.A. 12C15 Union Fleurs 1D11 Van Hulle B & C 2B25 Van Poecke & ZN BVBA 2B25 Van Speybroeck 2B25 Vande Moortel 7A37 Vandeputte N.V. 12B19 Vermeulen NV 2B25 VIRIDAXIS S.A. 3A10 Canada Canadian Nursery 8B41 Derco Horticulture Inc. 7D18 Dutchman Industries Inc. 8A25 Fabworks Inc. 3E69 Planteck International Inc. 9A50 Premier Tech Chronos 3C72 China Beijing Dafang Horticulture Co., Ltd. 9A56 Dysun International Development Ltd. 8.1A36 Nif Agri Support Co. Ltd. 9A61 Xiamen Green Zmp. & Zxp. W., Ltd. 9.1B27 Zhangzhou Banruo Import & Export 8A51 Zhangzhou Longjiang 9A54 Zhejiang Boren Industry & Trade Co. 8A35 Costa Rica PROCOMER, Costa Rica 1D21 Denemarken 3Kanten A/S 5A23 7’eren 5A23 Aarhus University 1AB30 AC POTS ApS 4A16 Aqua-Hort 5B11 ARBODANIA A/S 8B46 Broløkke ApS 5A23 Certified Original Nordmann 5B41 Combipot A/S 3C26 Container Centralen A/S GA42 Dalina Genetics 5A27 DanBlumen A/S 5B35 Danplanex A/S 8B49 Dymak A/S 5B17 Ecke Europe APS 1E41 Ellegaard A/S 3C21 Elmerprint A/S 5A12 Ester & Erik A/S 7A36 Euroflora 5A23/28 Ex-plant 5A23 Family Plants 5A23 Fashion Flowers 5A23 Feldborg Tropical Plants A/S 5A23 Flemming Kofoed 5A23 Floradania Marketing 5A19 Floradania Marketing 5A23/33 Fools for Flowers 5A23 Gårslev 5A23 Gartneriet 4Klover 5A23 Gartneriet Dugfrisk 5A23 Gartneriet Ellelund 5A23 Gartneriet Fuglebjerglund 5A23 Gartneriet Hjortebjerg 5A23 Gartneriet Kaerby 5A23 Gartneriet Kaerby ApS 5A17 Gartneriet Knoppen 5A23 Gartneriet Krebs 5A23 Gartneriet Lammehave 5A23 Gartneriet Lundegaard 5A23 Gartneriet Nordfyn 5A23 Gartneriet Pemo 12C14 Gartneriet Pemo 5A23 Gartneriet PKM 5A23/26 Gartneriet Roslil 5A23 Gartneriet Skovbrynet 5A23 Gartneriet Sunny aps 5B34 Gartneriet Tingdal 5A23 Gartneriet Toftly 5A23 Gartneriet Tvillingegaarden A/S 5A15/23 Gartneriet Vestdal 5A23 GASA BØG Denmark A/S 5B19 Graff Kristensen A/S 5A23 Graff Kristensen A/S 5B29 Green Product A/S 5A30 Green Team Holding A/S 5A10 Hawaii A/S 5A23 HedeDanmark a/s 5A34 Henningsen A/S 12C12 Højgaard Planteskole 12B17 Højgaard Planteskole 5A23 Hortea A/S 5B15 Jackpot 5A11 Jebjerg Gartneri 5A23 Kildegårdens Gartneri 5A23 Kirsten Pedersen 5A23 Knud Jepsen A/S 5A23 Knud Jepsen A/S 5B33 Larsen A/S 5A18/23 Leif Larsen 5A23 Living Colours ApS 5A21 Midtfjords Planteskole 5A23 Multigreen A/S 5A23 Munk anno 09 5A23 Naeldebakken Aps. 5A23 Offer Madsen ApS 5A23 Offer Madsen ApS 5B16 Ove Lundager 5A23 Ove Lundager 5B27 Papegoje Import 5B36 Per Kortegaard A/S 5A23 Pindstrup Moseburg A/S 5A14 PLA International ApS 1E41 Plant Partners A/S 5A29 Poul Riber 5A23

Poulsen Roser A/S 5A13/23 Råhøj 5A23 Rosa A/S 5A23 Rosa-Danica A/S 5A16/23 Rosborg 5A23 Roses Forever ApS 5A24 SCAN-POT asp 7A25 Senmatic A/S DGT - Volmatic GA36 SOGO Team 5A23 SOGO Team 5B18 Svend Nielsen 5A23 Timmermann A/S 5A23 Topia by Roll 5A23 Torben Uffe Henriksen 5A23 VD-Technique ApS 3C77 W.E.T by POT OLE APS 5A41/43 Duitsland La-plant 11B10 A.r.t associated researchers + 1AA20 A.S. Exclusiv 4A10 ABAKA 11A25 Abakus solar AG 3C50 Addicks Pflanzen GmbH & Co. KG 11A13 Agrimedia GmbH 3A48 Aid infodienst GA41 Albert Helmes 1AA30 Aldenhoff GbR 2A32 Alpha plant print GmbH 1D30 Anton Plattner Baumschule 11A15 Arbeitsgemeinschaft 4AA10 Arbeitsgemeinschaft der Friedhofs- 1AB30 Argobusiness Niederrhein 1AB30 ARPO 3B31 ARPOLITH GmbH 8.1A20 Artevos GmbH 11D17 ASB-Grünland 3C27 AsiaStyle GmbH 7E35 Auerbach Ltd. 3A46 Azaleen Eriken Vertrieb Silber oHG 2A10 B.E. de Lier B.V. 3B40 BADEKO GmbH 7A31 BALSTER Einheitserdewerk GmbH 3C57 Bambach GbR 3B63 Bambus-Informationszentrum 7A20 Baum- u. Rosen Reinhard Noack 11E25 Baumschule Enno Hinrichs 11D19 Baumschule Fredo Schröder 11A16 Baumschule Krämer 11B10 Baumschulen Lehmann GmbH & Co. 10C10 Baumschulen Oberdorla GmbH 10A14 Bee Bloom 4A12 Begonien Rieger 2E25 Behrens Pflanzen 11A18 Bellissa GmbH 4C23 Berufsgenossenschaft Handel 8.1A11 Beuth Hochschule für Technik Berlin 1AB30 BGI -Verband des Deutschen Blumen 1D12 BGV - Bayerischer 1AB30 Binhold GmbH 7C26 Biofa AG 3D65 Biofibre GmbH GA18 Bioplant Naturverfahren GmbH 3A63 BKN Strobel GmbH & Co.KG 10D17 BLOOM’s GmbH 1AA30 Blu-Blumen GbR 1E35 Blumengroßmarkt Düsseldorf eG 1E42 Blumenhaus Wilco 4C39 Blütenpracht Frischblumen GmbH 1E11 Böker Jungpflanzen GbR 2D23 Bosse Gartenbaubedarf e.K. 3D82 BO-Wi Outdoor Living 8.1A12 Brandkamp GmbH 2C31 Braun GmbH 1AA20 Braun GmbH 7D25 Brückner Systemhaus für 1E05 Bruno Nebelung GmbH 2A33 Bruns-Pflanzen-Export GmbH & Co. 11C20 BTS BauTechnischeSysteme 3D19 Buchstelle für Gartenbau und GA40 Bund deutscher Baumschulen 11D16 Bund deutscher Staudengärtner 11D16 Bundesanstalt für Landwirtschaft GA21 Bundesministerium für Ernährung, GA21 Bundessortenamt (BSA) 2B23 Bundesverband der Hochschulabsolv. 1AB30 Bundesverband DEULA e.V. GA13 Bundesverband Einzelhandelsgärtner 1AB30 Bundesverband Zierpflanzenbau 1AB30 Burger Planzen & Mehr GmbH & Co. 1E08 Carsten Oestmann 7F29 CCG DE Logistik GmbH 1D16 Chaps & More e.K. 3D10 Classico Winterhagen GmbH 7D21 Clemens Brokemper 2E24 Collection bauholz 1AA20 COMPO Expert GmbH 1C37 ComputerWorks GmbH 11B13 DATAflor AG 11C20 Dataverde GmbH 11D15 Dauergrabpflege-Gesellschaft 1AB30 Decker GmbH 9.1B53 Decorama GmbH 7C13 Degardo GmbH 7F13 Dekoprojekt 1AA30 DELGER 11E16 Delta Vertriebs GmbH 7F31 Detia Garda GmbH 8B20 Deutsche CUXIN Marketing GmbH 2E13 Deutsche Saatgutgesellschaft mbH 2A34 DH Licht GmbH 3A54 DHG Vertriebs3B49 Diderk Heinje Baumschulpflanzen- 11A21 Die 3 Barmstedter 11E13 Die Vogelvilla GmbH 4C27 Dietrich Gärtnerei Technik GmbH 3A47 Doll Wärmetechnik GmbH 3A64 Dominik GmbH & Co. 11D21 döpik Umwelttechnik GmbH 3E43 Doris Ehrhardt 11C21 DRL GmbH 8.1A06 Druckpunkt GmbH & Co. KG 8.1A38 Dümmen GmbH 1AA30 Dümmen GmbH 2A31 Dürr Samen 11E29 E. Kirschke GmbH 4B11 E.A. Stöckmann Handels GmbH & Co. 11A22 Ebbing-Lohaus Vertriebsgesellschaft 2A14 Ebinger GmbH 3C43 Edm. Romberg & Sohn 3E74 Eich Jungpflanzen Vertriebs GmbH 2E25 Einheitserde Werkverband e.V. 3C57 Einheitserdewerk Hameln-Tündern 3C57 Einheitserdewerk Uetersen 3C57 Einheitserdewerke Patzer 3C57 Ekaflor Einkaufs- und Marketingverb.7B35 Ekaflor Einkaufs- und Marketingverb.8.1A40 ELAU Elektro- und 3E30 Elbers GmbH / Eurofleurs 1E31 Elem Candle 4A11 Elsner pac 2A27 EMSA GmbH 4B23 Entente Florale 1AB30 Erco Christ GmbH & Co. KG 7A29 Ernst Stöckmann Baumschulen 11C17 Etiketten-Becker GmbH & Co. KG 1D43 ETISYS Etikettierlösungen GmbH 8.1A24 Euflor GmbH 2B31 Euroflorist Deutschland GmbH 7E27 Europlant Candes GmbH 11F26 Everris GmbH 3B57 Evonik Röhm GmbH 3A64 Exner GmbH 7D29 Fachgruppe Jungpflanzen 1AB30 Fachhochschule Erfurt 1AB30

Fachschule für Gartenbau Essen 1AB30 Fachverband Deutscher Floristen 1AA10 Fachverband Raumbegrünung und 1AB30 Fäco Fährenkämper GmbH & Co. 7C20 Fairtrade Deutschland 1C06 Fausto GmbH & Co. KG 7D19 FDF GmbH 1AA10 Fehrle Stauden 10A11 FELCO Deutschland GmbH GA17 Ferrum Art Design GmbH & Co. 7C12 Fischer Wärmetechnik GmbH 3B62 FISKARS Germany GmbH 7B23 Fleurop AG 7F21 FLORA Blumenimport- und Handels 1E10 Floragard Vertriebs GmbH 2D37 Floral Creative Concepts GmbH 1AA30 FloralDesign Edition 01A33 Floramedia Deutschland GmbH 2E23 Florasan GmbH 2C17 Florensis Deutschland GmbH 2A17 FLORISSIMA GmbH 1AA30 FloristMeisterschule Gelsenkirchen 1AA10 Flux Design Products GmbH 7D17 Foerster-Stauden GmbH 10A11 Folitec 3D60 Forschungsanstalt für Gartenbau 1AB30 Franke und Krippner GbR 1AA10 Frankfurter Rollenpapier - Industrie 7E17 Franz Schumann GmbH 3D49 Fresh Logistics System GmbH 1E21 Friedl + Menzer Klimatechnik 3B67 FVG Folien-Vertriebs GmbH 3B23 G. Borchers, Pflanzenhandels 11C16 Garden Girl Deutschland 9.1A52 Gartenbau Georg Hanka 2B28 Gartenbau Rednitzhembach 1C23 Gartenbau Schmeußer GbR 2E41 Gartenbau-Berufsgenossenschaft 1E27 GartenBaumschulen BdB (GBV) 11D16 Gartenbauverband 1AB30 Gartenbauverband Nord e.V. 1AB30 Gartenbau-Versicherung VVaG 3E59 Gartenbauzentrale eG 1D39 Gartenbauzentrum Straelen/Auweiler1AB30 Gartenland GmbH Aschersleben 1D31 GartenMedien GmbH & Co.KG GA29 Gärtnerei Friderich 6.1A37 Gasa Germany GmbH 1E03 GBF Grünberger 1AB55 Gebr. Brill Substrate GmbH & Co. 2D22 Gebr. Cox GmbH 1E09 Gebr. Geelen GmbH 3C66 GEFOMA GmbH 3A56 Geobra Brandstätter GmbH & Co. 7D27 Geranien Endisch GmbH 2D19 Gernert GmbH 3E70 Gerstenkorn-Baumschulen 11A17 GIA Gartenbau Internet Agentur 1AB30 Glaskoch 7A12 GMS Handel und Dienstleistung 2B15 Goldina Loy GmbH & Co. KG 1AA30 Görges GmbH & Co. KG 1AA20 Görges GmbH & Co. KG 7A24 Götsch & Fälschle GmbH 3A25 GPI Green Partners 3C45 Gramoflor GmbH & Co. KG 3B45 Green Solutions Software 2D37 Greenfield Solar Europa GmbH&Co. 3D14 GreenTrend Marx GmbH 1C17 Greenware 9.1A18 Griebling Keramik GmbH 1AA30 Grünplan - Claudia Schneidawind GA38 GUB - Gartenbau-UnternehmensGA40 Güse Verlag GmbH 10B10 Gütegemeinschaft Substrate für 2D32 H. Nitsch & Sohn GmbH & Co.KG 3A28 H. U. Scheulen GmbH & Co. KG 7A21 H.W. Mrotzek oHG 3C50 Haaga Kehrsysteme GmbH 8A16 Häberli Fruchtpflanzen GmbH 12C11 Hachmann Baumschulen 10F13 Hajo Borchers Pflanzen GmbH 11C25 Handelshaus Dittmann GmbH 11E18 Hans Grätz 3C10 Hans Miller 11E13 Hans Reinke GbR, Baumschulen 11E13 Hans van Bebber 3C81 Hans-Jürgen Helbig GmbH 3D29 Hassinger Orchideen 1AA20 Hauert Günther Düngerwerke 3A66 Haupt derdeckolieferant 7F35 Haus Freudenberg GmbH 8.1A23 HAWITA - Gruppe GmbH 3B41 Haymann GmbH & Co. KG 1AA30 Haymarket Media GmbH & Co. 1AA10 Haymarket Media GmbH & Co. 1AA20 Haymarket Media GmbH & Co. 11E22 Haymarket Media GmbH & Co. 2B35 Haymarket Media GmbH & Co. 3B52 Haymarket Media GmbH & Co. 4B10 Heidezüchtung Kurt Kramer 2A11 Heinr. Süggel & Co. 9.1B51 Heinz Schutz GmbH 3D25 Heinz von Danwitz GmbH 2B28 HELIX Pflanzen GmbH 11C13 Hellmuth Bahrs GmbH & Co KG 3E27 Helmut Bork 7F19 Helmut Habermann Verkaufsförder. 9.1A26 HerkuPlast Kubern GmbH 2C10 Hermann Meyer KG 10D13 Hess GmbH & Co. KG 4C19 Hesse Maschinen- und 8A21 Hethor Flowers 2A30 HGV Hessischer 1AB30 HHG mbH 3C62 Hochschule für Technik und 1AB30 Hochschule Geisenheim 1AB30 Hochschule Osnabrück 1AB30 Hochschule Rhein Main 1AB30 Hochschule Rhein Main 3E71 Hochschule Weihenstephan-Triesdorf 1AB30 Holsteintanne- Nordmanntannen 11B25 Hombach Wärmetechnik GmbH 3B74 Hortensien Steiniger 2B28 Hörter GmbH 1AA20 Hortigate 1AB30 HS Handelshaus 9.1A39 Hubert Goumans Söhne 3B43 Humboldt-Universität zu Berlin 1AB30 Humintech GmbH 3D74 Hutzel Hydrokulturen GmbH 7C19 IGEBA Gerätebau GmbH 3D32 INDEGA 3A64 Industrieverband Garten (IVG) GA23 INOQ GmbH 3B73 Intermarkt Thielen Vertriebs GmbH 1C25 Isybe 4C21 Jäger’s 11B23 Johannes Halfmann 10A16 Josef Benedikt 9.1A47 Josef Heuger 1B27 Julius Kühn-Institut (JKI) GA21 Jungpflanzen Grünewald GmbH 2D27 K & S Industriebedarf GmbH 9.1B29 K.U.L.T. Kress 3E76 3D31/33 Kahler-Transportgeräte e.K. Kano - Fahrzeugbau GmbH 3D61 KANO Stahlbau 3D61 KANO Stahlbau 3E56 Karl Heinrich 11E13 Katz Biotech AG 3C74 Kientzler GmbH & Co. KG 2A21 Klarmann Bewässerungstechnik 3C69 Klasmann - Deilmann GmbH 2D17

Klaus Kuba GmbH 3B81 Kleeschulte Erden GmbH & Co. 3D75 Kleo Montforts 11F20 Kloer Gartenbau 2B25 Knecht GmbH 3E49 Kohout’s Baumschule und Gartenc. 11D12 Kolibri GmbH 7A19 KOPA Vereinigte Papier7F39 Kordes Jungpflanzen Handels 11E13 Kötterheinrich 1B33 KRAEGE 11E24 Kräss GlasCon GmbH 3A13 Krause Ladenbau GmbH 3E82 Krenz GmbH 7D33 Krines Rattan 7E31 Krumpholz Werkzeuge 3B36 KS21 Software und Beratung 11E20 KTBL GA41 Kühne Jungpflanzen 2D38 KÜPPER 2A25 Kuratorium für Technik und Bau1AB30 LA’BIO! GbR 1AA20 Lagertechnik Hahn & Groh GmbH 4C13 Landesbetrieb 1AB30 Landesverband Gartenbau 1AB30 Landgard Blumen und Pflanzen 1E21 Landwirtschaftl.-Gärtner. Fakultät 1AB30 Landwirtschaftsk. Niedersachsen 1AB30 Landwirtschaftskammer NRW 1AB30 Landwirtschaftsk. Schleswig-Holstein 1AB30 Langen - Hax 3A12 Lanz GmbH 3E70 LBO Lärmschutz GmbH 9.1A46 Lehei GmbH 11F22 Lehr- und Versuchsanstalt 1AB30 Leibniz Universität Hannover 1AB30 Leibniz-Institut für Gemüse1AB30 Leibniz-Institut für GemüseGA21 lentse potgrond b.v. 1D35 Lichtspiel Boog 9.1A25 LOCK Antriebstechnik GmbH 3C13 LODDER - UNTERLAGEN GmbH 11B21 Logec OHG 1E14 Luxusinsektenhotels c/o R. Behr 9.1A41 LWK Niedersachsn 1AB30 M&G Badura GmbH 9.1A54 Mack bio-agrar GmbH 3A63 Manfred Sprünken 3B66 Mania GmbH 1AA30 MANTIS ULV-Sprühgeräte GmbH 3D76 Marken Pflanzen Export GmbH 11A10 Marktverband für Azaleen 2D20 Markus Schauer GmbH 9A66 Maschinenbau Leidolt 3B15 Master Gartenhandgeräte 9.1B21 Master-Stauden GmbH & Co.KG 11B20 Mayer GmbH & Co. KG 3A42 Mayer GmbH & Co. KG 3A44 Mecondo GmbH 9.1A32 Mediflora Lehrhuber GmbH 1D27 Medium Mirror 4C25 Medusa 4B31 Menno Chemie-Vertrieb GmbH 2B39 Merholz Gartenbaubedarf GmbH 3C33 Mexxsoft GmbH & Co. KG 11E27 MMM - tech support 3E39 Modahum GmbH 3E77 Motorbiene GmbH GA6 MSB GmbH 3A77 MSD GmbH 3B59 MTM - Spindler & Schmid GmbH 3B11 Münder-Email GmbH 7A30 M-W-technics Michael Wolf 3D77 N.L. Chrestensen/ Erfurter 2C19 Nextplant UG 9.1A38 Nolting Holzfeuerungstechnik 3E81 Nordwest-Blumen Wiesmoor 1B17 Nova - Flore 11B17 NOVAVERT GmbH & CO. 3D27 OBS Objekt-Begrünungs-Systeme 11B15 Omni Solutions GmbH GA47 Omniflora GmbH 1D10 On Tech GmbH & Co. KG 9B50 Optimal-Vertrieb Opitz GmbH 3E28 OSCORNA-DÜNGER GmbH & Co. 2A40 Otte Metallbau GmbH & Co. KG 3D38 P.O.S. Verkaufstechnologie GmbH 1AA10 P.O.S. Verkaufstechnologie GmbH 7B35 Palettino-Hawita Gruppe GmbH 3B41 Pellens Hortensien 2E25 Perishable Center GmbH & Co. 1C07 Peter Fuchs Steinfiguren 4A37 Peter Schatten 9.1A27 Peter Schwermer 10A11 Pfeiffr Decoration GmbH 1AA20 Pflanzenhandel 11B19 Pflanzenhandel Lappen 11A20 Piccoplant GmbH 11D13 Planta - Düngemittel GmbH 3D66 Planto GmbH 3E73 Planungsbüro Borowski 3B67 Plonka GmbH 3B53 Plug Plant Software GmbH 2C37 Plusplants - for a green Planet 1C42 PM-Atemschutz GmbH 3C70 Pöppelmann GmbH & Co. KG 2D31 Pöppelmann GmbH & Co. KG 2E37 Poppen Gewächshausbau 3C35 Posiwio GmbH & Co. Vertriebs 7C29 Prenzler 4B42 Projekte u. Warenwirtschaft 9.1A29 Provinzialverband Rheinischer 1AB30 pulsFOG Dr. Stahl & Sohn GmbH 3C70 Pure Public Relations 1AA20 R & B Grab- und Designkerzen 9.1A30 R. Hieble 3C51 Raiffeisen Handelsgesellschaft 3C69 RAM Mess- und Regeltechnik 3A20 Rathmakers 3A35 Raum in Form Ladenbau 7E33 Reimann 3E52 Renolit Ondex S.A.S. 3A64 Rheinischer LandwirtschaftsGA15 Richard Weber GmbH . 3D63 Rimeco Deutschland GmbH 8A20 Ringoplast GmbH 3D12 Rita Bosse Software GmbH 11B13 Ronkenstein Keramik oHG 7E29 Roozen GmbH & Co. KG 2A15 Rosen Tantau Vertrieb GmbH & Co. 11F12 ROSEN-UNION e.G. 11E12 Rotaris Marketing GmbH 7B36 Rudolf Girstmair GmbH & Co. 7A18 SABTEC GmbH 3A61 SagaFlor AG 1E22 Sämann Pflanzenkontor GmbH 10B15 Sandra Rich GmbH 1AA30 SAREMO 4B19 Saterplant GmbH 11A19 Sautter & Stepper GmbH 2C39 Schachtschneider 10A11 Schell GmbH 3E51 Scheurich GmbH & Co. KG 1AA30 Scheurich GmbH & Co. KG 7C25/28 Schick & Bieber 3E54 Schmitz Baumschulen 11C12 SCHNEIDER GOLZE Ladenbau 3C59 Schomaker Gartenprodukte 7B21 Schurig Jungpflanzen Handels 11E13 Schuster Staudenkulturen 10A11 Schwab-Stirnadel KG 2D18 Schwarz-Technik 4A38 Schweiss Staudenkulturen 10A11 Selecta Klemm GmbH & Co. 1AA30

Selecta Klemm GmbH & Co. Siedenburger Stahl+Glasbau & Co. SIEDRA-Leitern GmbH SIEGARDIE® Siemens AG Sigmund Produktdesign GmbH SILEX GmbH Smithers-Oasis Germany GmbH Smithers-Oasis Germany GmbH Soendgen Keramik GmbH Soendgen Keramik GmbH Soendgen Keramik GmbH SOFRADECOR GmbH Sondergruppe AZERCA im ZVG Sovisol GmbH Soziale Arbeitsstätte (WfbM) Spang GmbH Spiess-Urania Chemicals GmbH Spilker’s Jungpflanzen OHG Sroka Verarbeitungssysteme Staatliche Fachschule für Staatliche Lehr- und Versuchsanst. Stadt Westerstede Stahl Baumschulen GmbH Stars for Europe GbR Stauden Forum GbR Stauden Köster Stauden Siebler Stauden-Gärtner Staudengärtnerei Schnell Stauden-Ring GmbH Stelzner/ Pronova Stender AG STEP Systems GmbH Stephan Schmidt KG Stratmann Industrietechnik Surrey Gartenfiguren Susanne Boerner Syngenta FloriPro Services Tangoo TEAK & DEKO Trading GmbH

2D25 3D42 3E33 3D36 3A64 7A38 7D37 1AA30 7B25 1AA20 1AA30 7C33 4A22 1AB30 8A31 8.1A09 7C21 10E19 11E13 3A55 1AA10 1AB30 11A11 11E13 1AA30 11C21 11C21 11C21 11C21 11C21 10A11 3B71 2B31 3E66/67 GA27 3C11 7C17 7F20 1C29 7C10 7F26

Verlag Eugen Ulmer 7F33 Verlag Eugen Ulmer 9.1A22 Videx Meyer-Lüters GmbH & Co. 4B33 Viemose-Driboga GmbH 3C77 VOEN Vöhringer GmbH & Co. 8A19 Vogteier Erdenwerk GmbH 3A33 GA53/54 Volkswagen AG Nutzfahrzeuge Volmary GmbH 2A35 W. Eberts OHG - Jungpflanzen 11E13 W. Kordes Söhne 11E21 Wanzl Metallwarenfabrik GmbH 3C78 WeGa - Kompetenznetz Gartenbau 1AB30 Wentus Kunststoff GmbH 1E39 Werner & Werner 1B25 Westhoff Vertriebsgesellschaft 2D29 WIBO Kunststofftechnik GmbH 7F10 Wilhelm Alves Baumschulen 1E13 Wilhelm Haug GmbH & Co. KG 3D47 Wilhelm Ley GmbH 11B12 Wirtschaftsverband Gartenbau 1AB30 Württembergischer Gärtnereiverband 1AB30 Yara GmbH & Co. KG 3C17 Zauberblume GmbH 7A40 Zentralverband Gartenbau e.V. 1AB30 Zentrum für Betriebswirtschaft GA21 Zillmer 11C24 ZINEG Zukunftsinitiative 1AB30 zu Jeddeloh Pflanzenhandels 11B16 ZUWA-Zumpe GmbH 3E61 Ecuador Native Blooms 1E13 Estland Mikskaar AS 3E25 Finland Green Automation Export Oy 3B42 Kekkilä Oy 3A51 Valoya Oy 3B42 Frankrijk Agripolyane 3E37 André Briant Jeunes Plants 10B14 Barthelemy Emballages 8A29

Pepinieres de Kerisnel Pépinières Minier S.A. Pépinièrs Rogalski Pierre Turc Plan Ornemental SAS Plandorex Polypap - SA PRINTACK Richel Group Roseraies Guillot Salon du Végétal / BHR Sauve-Guittet Sicamus Productions Soparco SPID SPPL - Chambre d’Agriculture Stepping Stones Nursery NZ VAL’HOR

10A17 10C19 6.1A34 2B17 2B17 2D36 8.1A13 9.1A23 3C22 2B17 2B17 2B17 2B17 3D40 3B21 2B17 2D36 10A17

Sirane Solufeed The Guernsey Clematis Nursery Tyne Moulds & Machinery Co. VERTIGARDEN Whetman Pinks Guadeloupe Fleurs Tendance Hongarije Alsótekeresi Faiskola Berger Trio Kocsis Flora Szoreg Maroti diszfaiskola Nyugat-dunántúli Díszfaiskolások Prenor Kerteszeti es Parkepitö Profi Partner 2003 Kft. Szoregi Virag-Disznoveny Afesz Tahi Faiskola Kft.

7C09 3B37 10C13 10C17 3C49 10C17 01A33 10D10 10D11 10D11 10D10 10D10 10D11 10D10 10D10 10D10

Eurofleurs Junior Championchip Worldskills Germany 2013 IPM WETTBEWERBE IPM C O M P E T I T I O N S

Eurofleurs Junior Championchip Worldskills Germany 2013

OST

IPM WETTBEWERBE IPM C O M P E T I T EAST IONS

SERVICE OFFICE

OST

Gartenbauforum Osteuropa International Horticultural Forum on Eastern Europe

EAST Award 2013

MITTE

GALERIA

SERVICE OFFICE

MIDDLE

Gartenbauforum Osteuropa International Horticultural Forum on Eastern Europe

Award 2013

MITTE

GALERIA

MIDDLE HALLE 1A

SÜD

SOUTH HALLE 1A

WEST WEST

SÜD

SOUTH

WEST WEST

Pflanzen / Verkaufsförderung Plants /Sales Promotion Technik / Verkaufsförderung Technolog y /Sales Promotion Floristik / Verkaufsförderung Pflanzen / Verkaufsförderung Floristr y /Sales Promotion Plants /Sales Promotion Technik / Verkaufsförderung

Technische Universität München Technoplant -Kunststofftechnik TEK-West GmbH TERRA Data GmbH Terracult GmbH TGU GmbH & Co. KG Thermo-System Krötz Tontopf-Pinguin Treepacker GmbH Trioflor Pflanzenhandel GmbH TuEs! Ulke Figuren Discounter Ulpts & Schütte Union Chemie-Erzeugnisse Universität Hannover Unternehmensber. Lutz Schnalke Urbania GmbH Uwe Witt Vahldiek AG Veiling Rhein-Maas GmbH & Co. Verb. Badischer Gartenbaubetriebe Verband Deutscher Gartencenter Vereinigung Verlag Eugen Ulmer Verlag Eugen Ulmer Verlag Eugen Ulmer

1AB30 3B41 9.1A48 9.1B47 2D11 3A14 3A71 9.1A40 11B25 1C05 7A32 7C11 1D39 1AA20 1AB30 9.1A43 9.1A20 3B19 1C14 1E21 1AB30 GA25 1AA10 1C39 12A14 3C28

Boos Hortensia CEP Agriculture Challet Herault SAS Chauvin Diffusion S.A.S. Clause Community Plant Variety Office Comptoir Paulinois Dosatron International S.A.S. Engandou Pepinieres (D’) Ernest Turc Fertil International FIBERWEB France S.A.S. Filclair SAS Gaignard Fleurs SA Graines Voltz SA Groupe Larbaletier S.A.S.U Hortensias France Production SARL Marchegay S.A. Meilland International Morel Diffusion s.a.s. New Zealand Liners NIRP International S.A. Orchidees de Prestige Pépinière Javoy Pepinieres & Roseraies Pépiniéres Chatelain SARL

2B17 VAL’HOR Technolog y /Sales Promotion 3A39 Vegepolys 2B17 VIGOUROUX S.A.R.L. 2B17 Vilmorin Jardin / Suttons Floristik / Verkaufsförderung 2E33 Wattelez SAS Flowall 2B23 Griekenland Floristr y /Sales Promotion 2B17 NATURALIA GARDENING GROUP 3B41 THRACE Nonwovens & 10A17 Xilogiannis Bros 2B17 Groot Brittannië 2C20 Agralan GA39 Belstane 8B21 Botanicoir 2B17 Caledonian Tree Company 2A17 Cambridge HOK 7A33 Commercial Horticultural 2B17 Commercial Horticultural GA35 Commercial Horticultural 2C35 David Austin Roses 2B17 Hamilton Design 2D36 Hotbox International 10C18 Joseph Noblett. COM 9.1A11 Pennine Manufacturing 10A17 Plant Marketing International 10A17 PPC Labels 10A17 Proven Winners Europe

2B17 2B17 3C71 GA31 4A39 8A18 8A24 6.1A23 3B37 3E73 3B37 10C13 3B37 10C13 10C17 3B37 10C13 3B37 3B37 10C13 8A23 10C13 10C13 2A24

India Sivanthi Joe Coirs 2D11 Ierland Bord na Móna GA52 Fitzgerald Nurseries Ltd. 2E18 Israël Agrexco Carmel 1D15 Cohen Propagation Nurseries 2B15 “Danziger “”DAN”” Flower Farm” 2D40 Hishtil Export Office 2B15 Hochberg Export Ornamental Plants 2B15 Isaacson Flowers Farm 2B15 Jaldety Plant Propagation Nursery 2B15 Schwartz Nursery 2B15 Italië Aeffe Floricoltura SRL 6A12 Agraria Checchi Silvano & C. S.R.L. 6A30 AGRI Vivai srl 6E18 Albani Vincenzo & Ruggieri 2E15 ALTIFLOR Società Agricola Semplice 6D30 Ammazzini Piante 6F14 Arca S.p.A. 3D47 Arcangeli Gino Di. 6B34 Arrigoni S.p.a. 3C60 Associazione Floravivaisti di Pescia 6F14 Az. Agricola F. lli Sironi 6C35

Az.Agr. Del Ministro Giampiero Az.Agr. Vivai Rosellini Riccardo Biancheri Creations Blumen Riviera - Sanremo Bruschi Sandro Vivai Camera di Commercio di Savona Carlesi Vivai soc.agr.semp. Catania Marcello Chiti Piante Ciesse Flower Export S.r.l. Compagnia del Lago Consorzio Florcoop Sanremo Coplant s.s. di Arcari Antonella Covili Franco Vivai Piante Del Golfo soc. coop. a.r.l. Di Martino S.p.A. DIEM SRL EPE Edizioni S.R.L. Erba SRL F.lli Gorini piante s.s. Farmet New S.R.L. Felga Etichette S.R.L. Flora Toscana Florama Florcoop Floricoltura Gagliolo Floricoltura LUCA MAFFUCCI Flormercati Soc. Coop. Agricola Florovivaistica del Lago Maggiore Franchi Bonsai-Viva Ghelardeschi Piante Gruppo Padana I.DE.L. S.r.l. Idealpiante S.R.L. Idromeccanica Lucchini SRL Innocenti & Mangoni Export s.r.l. JARDISERVICE SRL La Felce Di Ivo Egizil LA/ES S.P.A. Lanari Aldo Floricoltura LAZZERI Trading SNC Lazzerini Carlo Lorenzetto SRL L’Ortofrutticola S.C Magni Piante Marchioro Spa Martinico Ornamental Plants Mates Piante Societa Matteini Piante S.R.L. MB Plant srl Meristema SRL Societa Agricola MERLOFLOR S.A.S. Nippon SARL NUOVA PASQUINI E BINI SPA Organizzazione Orlandelli S.R.L. Oro Verde Floricoltura Oscar Tintori vivai P.TRE srl Padovafiere Spa Piante Faro Piazzetta Italia Plastecnic SPA Proflora Service SNC R.O.M.E. Plant Italia S. Rabensteiner GmbH RB plant s.r.l. Reali Umberto Vivai Rolando Innocenti & Figli Sentier Az. Agr. SICIL - IMPEX Soc. Agr. Giorgio Tesi Vivai s.s. Soc.Agr. Nannini Vasco & F.lli Societa Agricola Niccolai Piante Societa’ Agricola Righetti Piante TEA Projects Srl. Techmek S.r.l. Tecnopiante Azienda Vivaistica Teraplast SpA TERRAALTA S.R.L. Terrecotte Poggi Ugo Srl Tesi Ubaldo & Figli Thalia Flor SNC Torsanlorenzo Gruppo Tufitalia S.R.L. Urbinati SRL Vannucci Piante VIFRA Srl. Vigo Gerolamo S.R.L. Vivai Capecchi Enio & Figli di Vivai Cinelli Luca VIVAI DEL PONTE VIVAI GILARDELLI s.s. di Giordano Vivai Innocenti Fidelio Vivai Piante Di Cipriano Rosaria Vivai Pirovano di Pirovano Faure Vivaio dei Molini Zelari Piante s.s. Japan CHIKAMASA Co. Conceptre International Teachers Japan JTB Central Japan Corp. KANEYA Co., LTD Ministry of Agriculture Kenia Horticultural Crops Letland AMK Baltic Sia CompaQpeat, Sia Litouwen “AB “”Rekyva””” Seklos-The Agricultural Joint Stock SULINKIAI UAB Nederland A & N Luiten BV Aardam Planten B.V. Aardse Orchideeen BV About Plants Zundert B.V. Addenda Adomex International B.V. Adriaan van de Bijl Agro AdviesBuro b.v. Agrolux Europe B.V. Air So Pure ALLPlant bv Allsenza ALWECO Scherminstallaties INT. Ammerlaan Construction B.V. Antens Domen Anthura BV Anton Buitenhuis Vof Aphrodite Orchidee Arend-Sosef International B.V. Aris B.V. Aris B.V. Armada International B.V. Artvizo Holland B.V. BALTUS Bloembollen B.V. BALTUS Bloembollen B.V. Bamboo exporter Bartels Stek Bato Plastics B.V. Batouwe Boomkwekerijen BV Beauty plants Beekenkamp Plants B.V. Benfried International B.V. BIZZ HOLLAND BIZZ HOLLAND Bloemenbureau Holland Boerma Instituut International Boomkwekerij Arno van Nunen Boomkwekerij Bloemendaal VOF Boomkwekerij E. de Jong Boomkwekerij F. van Eyken BV

6F14 6F14 2C33 1E12 6D36 6A10/12 6C27 6F20 6C14 6A12 6A31 6A12 6B24 6A32 2E15 7B33 2A20 6F34 1D27 6F26 6E34 GA26 6F19 6A33 6C28 6A12 6E11 6D24 6D18 6B36 6C25 2C40 6A24 6D27 3B44 6D15 6C33 6F22 3B46 6A37 2B11 6A35 6A12 6A12 6F10 6B16 6D11 6F18 6A36 6C18 6B25 6A12 6D16 6E10 6B12 6F32 6C22 3B48 6B33 6E28 6C24 3C60 6A22 6D28 3C61 1D27 6C32 6E22 2A28 6C10/11 6A18 6F14 6E14 6D10 3B37 3D73 6F30 7B19 6A12 6F21 6A39 6C30 6D20 6D21 3D80 6B28/32 3B61 6C36/40 6E17 6F14 2A18 6D26 6F36 6B31 6A27 6E20 6B20 GA32 8.1A08 01A33 2A19 3E80 2A19 1C12 8.1A16 3C65 8A33 2A16 8B34 3B29 2E42 1B11 12A13 1A25 1C06 12A13 3A16 3A59 1C11 2A22 1E32 3D72 3A34 6.1A14 1C11 12A13 1B11 3A73 2D13 3D20 2A12 7A27 10A10 10A12 12B13 2D10 3A49 12A13 1B11 2C15 3A76 12A13 12A22 1A22 01A33 6.1A35 10D16 12A13 12A16

Boomkwekerij F.N. Kempen BV Boomkwekerij Frowein Export BV Boomkwekerij Gerrit Luiten Boomkwekerij is van Hassel BV Boomkwekerij Poppelaars B.V. Boomkwekerij Richard Dorst Boomkwekerij Support Venlo Boomkwekerij W. Theuws Boomwekerij Ebben Borkent Plant B.V. Bosman BV Brand Plaza Breure PlantDeco bv Brinkman B.V. Broekhof Verpakkingen Bromelia Specialist B.V. C. Steenvoorden B.V. C.H. van den Berg B.V. Capi Europe BV Chrysal International B.V. Ciccolella CNB New Plants Codema Systems Group BV Cogas Installatiegroep Cogas Zuid B.V. Combinations BV Cravo Dalsem Greenhouse Technology Damcon BV DAMESPLANTS B.V. Darwin Plants De Gier B.V. De Jong Plant BV De Wit Kornhorn BV De Zonnebloem jonge planten Debets-Schalke B.V. Decorum Plants DecoWraps Europe B.V. DecoWraps Europe B.V. Deliflor Chysanten B.V. Desch Plantpak B.V. Designstar bv Dillewijn Zwapak DLV glas & energie BV Duif’s Florist Articles B.V. Dutch Flower Group Dynaplant EazyCut / Hortihands Elburg Botanic Media b.v. Emceepack BV Engrow BV. ErfGoed bv Erik de Boer Evergreen Home Decoration EXPO TCO Tree Centre Opheusden Fa. Gebr. van Velden Ficus Forever Sales Fides B.V. Fleuroselect Flier Systems B.V. Floor van Schaik Flora Holland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland FloraHolland Floralis Boskoop BV Florimex Group Florist Holland BV FNK Young Plants Fokkens Coniferen Frans van Zaal Totaal Techniek Frans Veugen Bedrijfshygiene Freek van der Velden Fresh Latitude G.J. Stijf Vatenhandel G.J. Roelofsen en Zn. G.J. van Zelderen B. V. Gakon B.V GardenPalms Europe BV Gebr. Ezendam BV Gebr. Seuren Rozenkwekerijen G-Fresh Globe Plant bv Gobo Deco BV Gobo Deco BV Gova B.V. GP Plants Green Dutchman BV Green Products B.V. Green Sales & Promotions Green Synergy B.V. Green Works International B.V. H&B Plant BV Hakbijl B.V. Handelskw. G. Hoogenraad Handelskwekwekerij De Buurte Handelsonderneming Schrauwen Harry Menkehorst Kwekerijen HAWE Systems Europe B.V. HECO Stekcultures bv Hendriks Deco B.V. Henk Braam BV HilverdaKooij B.V. Hoftech-Stutzmaschinen Hogendoorn Hogervorst Tabben BV Home and Garden Hoogeind Laanbomen Hoogeveen Plants Horticoop B.V. HORTI-INNOVATIONS BV Hortilux Schréder b.v. HortiMax B.V. Howitec Netting bv Hulst Tuinplanten BV Huverba B.V. Hydrangea Breeders Assosiation Indal Indigo Solutions BV Instore Building Holland (IBH) Int. Horti Fair Inter Service Coevorden International Plant Service Iso Group, IG Agrisystems B.V. Jacaranda BV Jan Boomkamp Boomkwekerijen Jansen’s Overseas B.V. Jatoplant bv Javo B.V. Jiffy Products International BV Jodeco Glass BV

12A13 12A13 6.1A10 12D12 12A13 12A13 12A13 12A13 10E13 12A13 GA4 1C11 1A24 3D34 1A20 1C11 1D26 GA31 4A19 1E19 1A23 1E38 3B40 3D79 3C23 2E35 8B25 8A38 3D46 1B07 2A26 3E75 12A13 3B36 2B10 3E31 1C11 1AA20 1E18 7F25 1E43 12C19 1C08 3A37 1A10 1E17 1B11 3E70 8A50 4C31 12A13 GA24 1B11 7A28 12A13 1C44 1A15 2D10 2B13 3D20 10D13 8A37 1A10 1A12 1A14 1A15 1A16 1A17 1A18 1A20 1A22 1A23 1A24 1A25 1A26 1B01 1B03 1B05 1B07 1B09 1B10 1B11 1B13 1B15 1C10 1C11 1C13 1C15 12A13 1C21 1A26 12A13 12A12 GA4 3D44 1B11 1C18 4A25 12C25 9B60 3D50 9A63 3A53 12A13 1D18 1B11 4A13 4C13 12A13 10E17 6.1A34 GA45 1A17 9A60 1B18 12A13 7B29 12A11 12A13 3B22 10E12 3B40 12A18 4A24 2B10 2C11 GA46 12A13 3C73 2C15 12A13 12A13 1D35 3B54 3D69 3D35 3B20 12A13 10F18 1B31 8B12 3D20 GA44 1A14 3A75 8C45 3B13 8.1A18 12A13 GA28 2D43 3D43 2A23 4A13

Joh. Stolwijk & Zonen BV K.G. van Vliet Handelsmij B.V. Kapiteyn BV Kébol B.V. Kees Greeve b.v. KieftSeed Koen Pack B.V. Koen Pack B.V. Kolster BV Komeco B.V. Könst Alstroemeria B.V. Koppe B.V. Koppert Kortmann Miniplant B.V. KP Holland KP Holland KP Holland Kwekerij Zeurniet Leen Huisman bv Leuveld Boomkwekerijen LEVOPLANT LG Flowers Lights Interaction Agro B.V. Limex Machine Exploitatie B.V. Lodders Boomkwekerijen B.V. Logiqs Agro International bv Logitec Plus B.V. Lommers - v. Eijken Ludvig Svensson B.V. M. Thoolen B.V. M. van Veen B.V. Maarel Orchids Magical Plants Mardenkro B.V. Martin Stolze B.V. MeeGaa Substrates BV Memon B.V. Metazet / Formflex Meteor Systems B.V. Minichamp BV MJ-Tech BV Modiform B.V. Moerheim New Plant bv Mosselman Holland BV MPS Sustainable Quality MTS Schrijnwerkers Mulder Boomteelt BV NDT International BV Nieuwkoop Europe B.V. Nieuwkoop Europe B.V. Nifem BV Nijssen Junior B.V. Nobutec bv gewachshausbau Nolina Kwekerijen Nophadrain BV Notkamp Boomkwekerij NP Plastics B.V. Oerlemans Plastics B.V. Olij Breeding B.V. Olsthoorn BV OPEX B.V. Opti-Flor B.V. Oriental Group Ornamentex BV Outdoor Growers Group P. Braspenning B.V. P.L.J. Bom Greenhouses B.V. Pagter Innovations B.V. PanAmerican Seed Patio plants Patron Agri Systems International Pelgrum Vink Materialien BV Perkgoed Partners/Beddingplant P. Peter Dekker Installaties B.V. Phalaenova Phenospex B.V. Phenospex B.V. Philips Lighting B.V. Pieterpikzonen B.V. Plant Planet B.V. Plantarium Plantipp BV PlantMatch Potplantenkwekerij Sjaloom BV Pres-Tige Plant BV Prins Group Priva B.V. Producx B. V. PT-Creations B.V. Quickhedge B.V. Radder-van der Stam B.V. Raymax. b.v. Ridder Drive Systems B.V. Rijnbeek and Son Ronald Lamers Ronald Moerings BV Root Barrier BV Rötjes young plants Rovero Systems B.V. Royal Van Zanten RVC Industriele Verpakkingen B.V. Saarlucon BV Sakata Ornamentals Salixkwekerij Peter Bontekoe Sande Calla Supply SAP Holland Satter Roses BV Schellevis Beton B.V. Schneider B.V. Schoneveld Breeding Schreurs SDF Tuinbouwautomatisering B.V. Serpla B.V. Siere Handel B.V. Sjaak van Schie BV Slingerland Potgrond Smiemans Projecten bv Smit Kwekerijen BV Sneeboer Manufacturing bv So Natural Special Plant Zundert BV Steijn Damen Stekbedr Bergs Vermeerderingstech. Stekbedrijf Gerard van der Loo Stolk Quality Colors Stolze Agro Int’l B.V. Straathof Plants B.V. Suntory Suntory Collection Europe SVCO T.C. van den Dool B.V. Takii Europe B.V. Ten Have plant TENAX Ter Steege bv Thoolen International B.V. Topbuxus B.V. Torn Broers Boomkwekerijen Treeport Zundert Tropical Seeds B.V. Tuinbouw Technisch Atelier(TTA) Twenthe Plant B.V. U Gaat Bouwen b.v. Ubink BV v.o.f Hoof Zevenaar Van de Bijl Lienden BV Van den Berk Baumschulen Van der Knaap Group van der Starre Van Krimpen B.V. Van Meerten Boomkwekerijen Van Nifterik Holland b.v. Van Son en Koot B.V. Van Tuijl Pots Trays Sticks

12A13 3A17 1B20 2C30 3D16 2B29 1C10 1E04 2E31 8B38 1D26 1B15 3D51 12A13 1AA20 1A16 1D20 1B11 3E45 8B42 1A18 1B11 3A74 3D21 12B21 3E45 3A78 3E23 3C63 2A25 1B05 1C15 12A13 3C39 GA8 3A16 3C47 3A36 3B72 9A58 8B21 3A29 1B35 12A13 1C09 8B51 12A13 4A31 1B10 9.1B12 3D28 1C14 3A59 1B03 11B15 9.1A08 8B32 3A22 1E34 3A30 1C43 1B11 1B13 1D38 12A13 12A13 3A37 1D34 2B29 1B11 8B21 10B13 1A12 3A30 1B11 1AB30 3B64 GA11 1B39 2B21 12A13 2E17 12A13 9.1A13 12A13 3E20 3C31 10A15 12D10 12A13 12B18 3D69 3E36 12A13 1A19 12A13 8A26 10E15 3A31 2E22 3B65 3C30 1C33 12A13 1E36 12A13 2B12 3C66 1D47 2D21 2C23 3B40 12A13 2E21 1B11 1D35 3D71 1C11 8.1A31 1E40 12A13 1B11 12A13 12B21 1C13 3B61 2D10 1B38 1E15 1B11 8B11 2C12 1B11 12A13 4A35 1E46 6.1A16 10F11 12A13 2E42 GA10 12A20 3C32 1A19 12B11 12A13 10B19 3D18 12C19 12A10 12B21 9A61 12A13 GA48

Van Vliet New Plants B.V. 12A13 VARINOVA B.V. 1E28 Vase The World 7E25 VDA Plant - Plantambiance 1B01 VDH Foliekassen BV 3B81 VEKA Installetietechniek b.v. 8A15 Verhagen B.V. Transportbedrijf 1D14 VERSCHUREN ROSEN 10F16 Visser ITE B.V. 3D30 Vitro Westland B.V. 1E38 Viva la Vida BV 8B47 Vromans Boomkwekerijen 12A13 VTI Horst b.v. 3A52 Waterdrinker Aalsmeer 1B09 WBD bv 1C44 Wetering Potlilium.nl 1B11 Wevab B.V. 3B40 Willburg Projecten B.V. 3A42 WPS Horti Systems 3D26 Zabo Plant 1E37 Zwirs-Knijnenburg Export B.V. 3A43 Noorwegen GAVITA A/S 3A21 VEFI AS 3A21 Oostenrijk Baumschule Steiner GmbH 10F14 Concept Data Systems GmbH 2C37 CWL Lungenschmied 7A10 Fresner Peter Handels GmbH GA30 Herneth Gartenbau KG 2A13 Josef Binder 3E19 Lehner Wolle_ GmbH 1AA30 PV Products 8B15 4C16/17 Renner Print + Media GmbH Staudengärtnerei Hameter 10A11 Pakistan Floral Art Society of Pakistan 01A33 Peru Agro Floral Peru S.A.C 1C44 Polen Agencja Promocji Zieleni Sp. 9A65 Agencja Promocji Zieleni Sp. 9B59 Bór Szkólka Drzew I Krzewów 9A65 Bracia Debscy 9B59 Ceramik 7E16 Clematis sz. Marczynski 9B59 Fehling-Polska Wydawnictwo Sp. 1D30 Gospodarstwo Jedrzejewski 9A62 Gospodarstwo Ogrodnicze 9A65 Gospodarstwo Szkólkarskie 10C11 J.B. Szmit Trees and Shrubs Nursery 9B59 Kokos GA34 MARTEX - Private Enterprise 3A45 MZ Forma 3E41 “P.P.H.U “”Kloda”” Tomasz Kloda” 3A68 P.P.H.U. CDM Sp. z o.o. 9A64 Sutkowscy Szkólka Drzew I 9A65 Szkóla Drzew / Krzewów Fryszkow. 9B59 Szkólka Krzewow Ozdobnych Bielicki 9B59 Szkólka oslin Ozdobnych 9B59 Szkólki Kurowscy 9B59 Szkólki Róslin Ozdobnych Wazyn. 9A65 TEK Sp. z o. o. 2D34 Z.P.T.S. Don-Kwiat GA19 ZYMON 9B59 Portugal VIPLANT - Viveiros do Algarve 9A59 Roemenië AGROSEL SRL 9.1B10 Rusland Flower Jet LTD 1D32 Intrans-servis 6.1A12 MICROBIOSINTEZ 8B30 Zwety yuga 6.1A12 Servië FRUTI-COMERC, DOO 9A52 Slovenië Unichem d.o.o. 3A50 Spanje ASTHOR Agricola S.A. 8B22 Botanica Levantina, S.L. 9B62 Cactus Toni Moreno S.L 6.1A11 Conic System S.L. 3D55 CULTIVOS DIAZ S.L 8A46 Federación Espanola de Asociac. 12D11 Federación Espanola de Asociac. 9A11 Fito, S.A.V Semillas 6.1A13 Herstera Garden, S.L. 4A29 Labin Label S. Industrial, S.L. 4A33 Maresme Planteles 1E30 New Plants Motril S.A. 2E19 Plantanova S.L. 8C43 Productos Flower S.A 8B13 PROVAL, S.A.T. N 362 C.V. 12C23 Vista Jardin S.L. 3B50 Viveros Angel S.L 8C43 Viveros Dura S.L. 8A44 VIVEROS IRIS, S.L.U 12B10 Sri Lanka Asian Cuttings Pvt. Ltd. 1E20 Coco Tech 8.1A29 Coconut Development Authority 8B23 Hardy Export Co. Pvt. Ltd. 4A40 Sri Lanka Export Development Board 8A36 Tsjechië Plastia s.v.o. 3B27 Tunesië Med Garden and Ceramic 4A36 Turkije CYF Fuarcilik A.S. 6.1A30 SMS MARMARA GROUP 8B50 TROAS MINERALS AS 4C10 U.S.A. Fleurizon LLC 2D13 Florida Department of Agriculture and 2D13 Foremostco & Co 2D13 Grow-Tech LLC. 8B40 Heather Farms Nursery Inc. 2D13 HortisUSA, LLC 2D13 J. Frank Schmidt & Son Co. 12C10 Liriope Factory, Inc. 2D13 OFA -The Association of 8B40 Southern United States Trade 2D13 Tennessee Department of Agriculture 2D13 The Ohio Program / OSU 8B40 VISTA FARMS SE 2D13 Wonder Soil - Madappatt GA37 Verenigde Arabische Emiraten Alissar Flowers International 7F23 Gulf Agriculture 3E29 Zuid Afrika South African 1E07 Zuid Korea Boojun Co., Ltd. GA1 Byoung Jue Agricultural Co. GA1 Chung-On Engineering Co., Ltd. GA1 Deltex Screen Co., Ltd. GA1 Green Supplies Co. Ltd. GA1 J´T House, Inc. 3E35 Jeong-Il Glochem Co. GA1 Kamico Korea Agricultural GA1/2 Namkyung Co., Ltd. GA1 SGT CO., LTD. GA1 SHINAN Green-Tech Co., Ltd. GA1 URI Seeds Co. 9.1A14 Woosung Hitec Co., Ltd. GA1 YUK-IL Agrow Spun Curtain Co. GA1 Zwitserland BACHMANN PLANTEC AG 2B37 Birchmeier Sprühtechnik AG GA43 Frikarti Stauden AG 10A11 Koubachi GA20 LUBERA AG 8B43 RICOTER Erdaufbereitung AG 8B19

10

dinsdag 15 januari 2013

special ipm Kort nieuws Exposanten Planten n Bloeiende potplanten, bloembollen, jonge planten, groene planten, hydroculturen, groente, boomkwekerijplanten, palmen, bonsai, heesters, snijbloemen, zaaigoed; verkoopbevorderende producten.

Techniek zwaarder dan ooit vertegenwoordigd n Kwart deelnemers actief in techniek n Extra beurshal ingericht

Techniek n Kassenbouw, meeten regeltechniek, verwarmingstechniek, machines en apparatuur, aardesoorten, turfsoorten en substraten, plantenbescherming, potten, irrigatie- en drainage- installaties, koeltechniek, transport- en hefapparatuur, bedrijfswagens en aanhangers, techniek voor fruit- en groenteteelt, techniek voor boomkwekerijen, techniek voor tuin- en landschapsbouw, verkoopbevorderende producten.

Essen n De IPM in Essen breidt de sector tuinbouwtechniek verder uit. Meer techniek-exposanten dan ooit tevoren zullen hun producten en dienstverleningen presenteren dan ooit tevoren. Er is dit jaar zelfs een extra hal voor nodig om de techniek te huisvesten.

teren deze exposanten substraten. Ook is er dit jaar weer een groot UKpaviljoen, waar leidende leveranciers uit de Britse sierteelt ontmoet kunnen worden. De Britten houden een informele receptie op woensdag 23 januari vanaf vijf uur.

Floristiek n Floristbenodigdheden, rouwbloemstukken, kunstnijverheid/ kunsthandwerk, decoratie, wenskaarten, kaarsen, droogbloemen/zijdebloemen, rietwaren, stempelmachines, handgemaakt keramiek, siervazen van glas, keramiek, porselein, kunststof en emaille, verkoopbevorderende producten.

Naast de traditionele techniekhal 3 is daarom voor het eerst de aangrenzende Galeria ook helemaal compleet gevuld met exposanten uit de sector tuinbouwtechniek. Daarnaast tonen andere onderne-

mingen uit deze sector hun producten in beurshal 8. De exposanten op de Messe Essen komen uit 44 landen en voor het eerst is Peru aanwezig. Nieuw is bovendien een gemeenschappelijke stand van Koreaanse exposanten, die gezamenlijk de vakbezoekers in de Galeria de technische producten en dienstverleningen van hun land presenteren. Ook voor de gemeenschappelijke stand van Sri Lanka is het een première, in hal 8 presen-

Dan is er ook nog het kaderprogramma, volgens de organisatie net zo veelzijdig als de plantenvakbeurs zelf. Volgens traditie nodigen de ‘groene verenigingen’, in samenwerking met de Messen Essen, weer uit tot een dag van de opleiding. Onder het motto “I love Green – Grüne Berufe live erleben” (I love Green - live kennismaken met groene beroepen) kunnen Duitse scholieren uit de klassen 9 en 10 van scholen met algemeen vormend onderwijs

Welgeteld 26 procent van de meer dan 1500 deelnemende ondernemingen en instellingen is voornamelijk actief in de sector tuinbouwtechniek. Dat is een nieuw record.

Hal 8

Feest voor het oog

Uitvoering n Tuinmateriaal, verkoopbevorderende producten, verpakkingsmateriaal, prijskaartjes, fonteinen, beroeps- en werkkleding, klein gereedschap, tuinbenodigdheden, winkelbouw en winkelinrichtingen, automatisering/automatiseringsadvies, diversen/dienstverleningen.

Hotelboekingen n Touristikzentrale Essen, Am Hauptbahnhof 2, 45127 Essen / telefoon: +49. (0)201.8872046 / touristikzentrale@essen.de / www.essen.de / HRS – Hotel Reservation Service / Robert Rogge GmbH / Hotelkamers online boeken: http://partner.hrs. com/messe-essen.de

Voor de bezoekers van de IPM heeft de beursorganisatie ook een app gemaakt voor alle soorten telefoons. Een interactieve beursplanner helpt bezoekers en standhouders hun weg te vinden op de immense beursvloer. De app biedt een overzicht van standhouders en er kan gezocht worden op standhouder of product. Ook de plattegrond is interactiever gemaakt. Posities van stands op de plattegrond, een overzicht van de hallen en het uitlichten van bepaalde standhouders als favoriet; het is allemaal mogelijk met de IPM-app.

Smile like a crocodile...

Bizz Holland neemt de rol van PPH over

Directieafdeling beurzen en presentaties

Boskoop n De collectieve beursdeelname van de Nederlandse boomkwekers en handelaren aan IPM Essen gaat verder onder de naam Bizz Holland.

Afdelingsmanager n Sabina Großkreuz Direct nr. +49.(0)201.7244-539 E-mail: sabina.grosskreuz@ messe-essen.de Directrice n Andrea Hölker Direct nr. +49.(0)201.7244-512 E-mail: andrea.hoelker@messeessen.de

Exposanten begeleiding Afd. Planten n Nina Schnabel Direct nr. +49.(0)201.7244-226 E-mail: nina.schnabel@messeessen.de

Internet n www.messe-essen.de

App

Boskoop n Het is een veelgehoorde klacht van retailers. Consumenten verwisselen op de winkelvloer plantetiketten met alle gevolgen vandien. Designstar, een marketingbureau uit Boskoop, biedt hier nu de oplossing voor: de Croc-original. Met krokodillenbek van de Croc-original wordt het etiket stevig aan de potrand vastgeklikt. “Bites like a crocodile” luidt de slogan voor het product dan ook. Hiermee voorkom je verwisseling van etiketten. De eenduidige bevestigingswijze zorgt voor een strakke presentatie op de winkelvloer. Designstar presenteert de Croc-original voor het eerst op de IPM in Essen (stand 12C19, hal 12).

Hotels

Afd. Techniek n Irina Muravska Direct nr: +49 201.7244-532 E-mail: irina.muravska@messeessen.de

weer uitgebreid worden geïnformeerd over het beroep van tuinier en florist.

ESSEN De IPM, dat is praten, informatie inwinnen, contacten aanhalen en nieuwe mensen ontmoeten. Maar ook: kijken, en je laten verrassen. Want bovenal is de IPM een feest voor het oog. Foto: PR

De Stichting Vakbeurs voor de Boomkwekerij heeft de organisatie van deze collectieve deelname overgenomen van Plant Publicity Holland, dat met ingang van 31 december 2012 haar deuren heeft gesloten. Op de International Pflanzenmesse in Essen, Duitsland wordt vanaf 22 januari een volgens betrokkenen ‘grootse’ presentatie in hal 12 neergezet (standnummer 12A13). De inzending wordt bevolkt door 45 stands die 64 Nederlandse bedrijven vertegenwoordigen. De regio’s Boskoop, Opheusden, Venlo en Zundert zijn allen, via de individuele bedrijven, present in de Nederlandse inzending. In de Bizz HOlland-stand worden tevens twee Nederlandse vakbeurzen aangekondigd: Plantarium en Expo TCO.

DINSDAG 15 JANUARI 2013

11

markt Kort nieuws Online bloemen verkoop vooral voor geliefden ROTTERDAM  De verkoop van bloemen via het internet moet het vooral hebben van de geschenkboeketten aan geliefden. Er worden zelden bloemen besteld voor eigen gebruik. Ook wijkt de online bloemen verkoop af van de verkoop buiten het internet, waarbij de meeste boeketten gegeven worden bij verjaardagen. Dit blijkt uit onderzoek onder de bezoekers van onder andere www.bloemenbestellenbezorgen.net. Op internet zijn hoofdzakelijk geschenkboeketten verkrijgbaar. Verreweg de meeste geschenkboeketten worden gegeven bij een verjaardag. Bloemen zijn bij uitstek geschikt als cadeau en bijna iedereen vindt het leuk om bloemen te krijgen. Opvalledn is verder dat via internet de meeste boeketten worden gestuurd naar geliefden. Dit zijn vaak combinatieboeketten die bestaan uit meerdere soorten bloemen en bladgroen. Daarbij speelt het gemak van internetbestellen mee en is het een meerwaarde dat het boeket bezorgd wordt, zodat de verrassing des te groter is.

Tuinbouw laat EHEC-echec achter zich ZOETERMEER  De productie van de Nederlandse tuinbouw is in 2012 met vier procent tot een waarde van 7,9 miljard euro gegroeid. De exportwaarde van tuinbouwproducten bleef stabiel met 16,5 miljard euro. Dit blijkt uit ramingen van het PT. De stijging van de productiewaarde is voor een groot deel te danken aan de groentensector, die een licht herstel vertoonde na de EHEC-crisis van 2011.

Meer openstaande vacatures in tuinbouw  Bijna 400.000 mensen werkzaam in tuinbouw  Meer flexibele krachten ZOETERMEER  De werkgelegenheid in de tuinbouw in personen gezien blijft stijgen en het aantal openstaande vacatures is toegenomen. Dat blijkt uit de Arbeidsmarktmonitor 2012 van het PT. De achtste editie van de Arbeidsmarktmonitor geeft actueel inzicht in de ontwikkelingen op de arbeidsmarkt voor zowel de Topsector Tuinbouw en Uitgangsmaterialen in zijn geheel als voor de deelsectoren afzonderlijk. Andere opvallende trends zijn de enorme stijging van het aantal flexibele krachten en het feit dat er nog steeds sprake is van een kloof tussen kennis en vaardigheden van schoolverlaters en de behoeften van het bedrijfsleven.

LOONLIJST

Het aantal bedrijven in de tuinbouwsector als geheel is gedaald tot 29.400. Alleen in de hovenierssector nam het aantal bedrijven toe. De totale werkgelegenheid in

Top 15 Generatorsets Generatorsets

verkoop & verhuur verkoop & verhuur

A. van Rijn BV

• Nieuwe en gebruikte • Geluidgedempte

H

1

Nieuwelaan 4 NL-2691 NS ‘s-GRAVENZANDE T +31 (0)174-512335 F +31 (0)174-514817 E info@generatorsetsvanrijn.nl I www.generatorsetsvanrijn.nl

vooral zakelijke klanten geraakt in de gas- en elektriciteitmarkt. Door het wegvallen van Endon zijn vooral de WKK-bezitters geraakt. Deze moesten van de ene op de andere dag een nieuwe leverancier kiezen voor de verkoop van hun elektriciteit. Uiteindelijk hebben de grootverbruik-gasklanten alweer een nieuwe leverancier gevonden. De grootverbruik-elektriciteitsklanten hebben een APX-voorstel van PVNED gekregen, maar kunnen binnen een dag naar een nieuwe leverancier. De groep kleinverbruikaansluitingen van Trianel zullen op zijn vroegst vanaf 1 maart weer een nieuwe leverancier kunnen kiezen.

Bij de werving van personeel hebben vooral de bedrijven in de glastuinbouw en open teelten last van een negatief imago als werkgever. De meeste werkgevers in deze branches geven aan dat het slechte imago van hun bedrijfstak als werkgever de werving van geschikt personeel moeilijk maakt. Inzet van personeelsinstrumenten

(scholing, verzuimbeleid/gezondheidsmanagement, ontwikkelingsplannen en loopbaanbegeleiding) komt relatief weinig voor bij kleine bedrijven en bij bedrijven zonder inzet van uitzendkrachten. De Arbeidsmarktmonitor Tuinbouw 2012 monitor is in opdracht van het Productschap Tuinbouw uitgevoerd door Ecorys.

■ Snijbloemen

14 jan. - 18 jan. Klok Stuks 2013

Productgroep Rosa grootbloemig

Pr. Marianneplein 1 aggregaten generatorsets 2 Chrysanthemum trs kas 2676 BB Maasdijk •Verdeelkasten 3 Hippeastrum T : 0174-512335/513045 • Verdeelkasten M : 06-53263448 • Voedingskabels 4 Tulipa enkel F : 0174-514817 • VoedingsE : info@generatorsetsvanrijn.nl A. van Rijn BV 5 Lilium (Oriental Grp) I : www.generatorsetsvanrijn.nlkabels

D-day energieleveranciers

et jaar 2013 begon met drie energieleveranciers die in december waren omgevallen. Vlak voor de Kerst hoorden wij van Orro Energy. Orro is van een Turkse ondernemer in Nederland, die multimiljonair was geworden met prepaid telefoonkaarten voor het buitenland. Wat hij opbouwde in de telecommunicatie wilde hij dupliceren in de energiemarkt, maar dat pakte dus anders uit. Waar klanten voor een pre-paid kaart eerst moeten betalen voordat zij kunnen bellen, is het in de energiemarkt zo geregeld dat je eerst energie krijgt voordat je betaalt. De klanten van Orro vonden dit wel makkelijk: krijgen en niet hoeven betalen. Door deze praktijken is in het kielzog van Orro ook de Nederlandse vestiging van Trianel en uiteindelijk ook Endon meegetrokken. De Duitse moeder Trianel heeft letterlijk de stekker uit hun Nederlandse dochters getrokken. Door het omvallen van Trianel zijn

personen gezien is blijven stijgen en komt uit op 396.000 werkzame personen. Sinds 2000 is het aantal flexibele krachten (uitzendkrachten en mensen met een tijdelijk dienstverband) in de tuinbouwsector als geheel met tachtig procent toegenomen. Het maakt nu bijna de helft uit van het totaal. Het aantal personen werkzaam in de vaste kern (ondernemers en vaste krachten) is met meer dan tien procent afgenomen. Ruim een derde van alle bedrijven in de tuinbouwsector maakt gebruik van uitzendwerk. Het aantal openstaande vacatures binnen de tuinbouwsector is licht toegenomen. Werkgelegenheidsprognoses tot en met 2015 geven een per deelsector wisselend beeld. De helft van de ondervraagde werkgevers zelf verwacht niet dat de werkgelegenheid in de sector over vijf jaar aanzienlijk gedaald zal zijn. In 2013 verwacht ruim een derde van de werkgevers nieuwe werknemers in dienst te nemen. Zij ramen dat dit zal gaan om veertien procent van het totaal aantal werknemers dat zij momenteel op de loonlijst hebben staan.

Mutatie 2012

Totaal Opbrengst 2013

Mutatie tov 2012

Prijs 2013

Prijs 2012

Opbrengst 2013

33.881.642

-11,9%

8.539.070

-27,3%

0,25

0,31

10.853.343

-23,0%

11.827.520

-12,7%

3.233.529

-17,4%

0,27

0,29

4.714.586

-12,8%

3.945.249

-8,3%

3.258.064

-12,3%

0,83

0,86

3.994.506

-9,9%

9.142.800

-49,7%

1.537.096

-12,7%

0,17

0,10

1.774.108

-11,1%

1.775.400

-13,8%

1.142.172

-28,2%

0,64

0,77

1.724.203

-21,5%

6

Gerbera mini

6.536.320

-20,0%

966.670

-36,8%

0,15

0,19

1.515.782

-22,8%

7

Ilex

2.249.260

-6,4%

1.286.391

19,7%

0,57

0,45

1.462.198

17,2%

8

Rosa kleinbloemig

2.962.358

-32,3%

225.803

-50,4%

0,08

0,10

1.322.382

1,4%

9

Cymbidium grootbl. p. tak

287.502

-32,1%

863.473

-35,8%

3,00

3,18

1.051.727

-32,8%

10

Chrysant. geplozen kas

3.031.670

17,5%

890.726

-30,3%

0,29

0,50

1.043.883

-30,7%

11

Cymbidium verpakt

34.281

-53,6%

15.081

-71,4%

0,44

0,71

803.155

-28,3%

12

Gerbera grootbloemig

1.213.705

-12,3%

376.114

-35,7%

0,31

0,42

792.294

-16,0%

13

Chrysanthemum trs santini

2.391.625

-1,8%

458.524

-26,7%

0,19

0,26

620.353

-26,3%

14

Anthurium (Andreanum Grp)

804.303

-29,9%

441.654

-43,1%

0,55

0,68

483.616

-42,9%

15

Freesia enkelbloemig

1.343.750

-29,0%

246.377

-24,9%

0,18

0,17

470.893

-14,3%

Totaal Top 15

81.427.385

-19,7%

23.480.743

-23,7%

0,29

0,30

32.627.030

-18,5%

Top 10 ■ Kamerplanten

14 jan. - 18 jan. Klok

Productgroep

Stuks 2013

Mutatie 2012

Totaal Opbrengst 2013

Mutatie tov 2012

Prijs 2013

Prijs 2012

Opbrengst 2013

Column Jan Lokkers

Mutatie tov 2012

1

Phalaenopsis

340.406

-4,2%

1.198.463

-14,0%

3,52

3,92

10.341.035

-5,3%

2

Euphorbia pulcherrima

1.495.306

63,1%

913.903

7,3%

0,61

0,93

3.607.925

12,0%

3

Hyacinthus

1.423.900

-6,9%

600.294

-8,6%

0,42

0,43

2.229.107

1,8%

4

Arrangementen

150.192

1,1%

424.207

0,5%

2,82

2,84

1.663.495

28,0%

5

Hippeastrum

155.644

-21,7%

236.343

-1,8%

1,52

1,21

1.363.587

64,9%

6

Anthurium

110.020

-22,1%

306.812

-19,9%

2,79

2,71

1.003.084

-11,6%

7

Bromelia

232.783

-8,6%

228.059

-26,2%

0,98

1,21

837.865

-19,6%

8

Kalanchoe

501.664

-4,8%

194.870

-11,4%

0,39

0,42

743.548

-0,8%

9

Overig orchideee

17.808

-47,3%

34.954

-51,3%

1,96

2,12

632.720

-7,2%

10

Cyclamen

402.364

1,1%

282.154

-16,9%

0,70

0,85

626.831

-18,5%

Totaal Top 10

4.830.087

7,2%

4.420.060

-9,6%

0,92

1,09

23.049.199

1,0%

14 jan. - 18 jan.

Top 5 ■ Tuinplanten

Deskundige Jan Lokkers van E4pro geeft zijn visie op de energie markt.

Mutatie tov 2012

Klok Product gewas

Stuks 2013

Mutatie 2012

Totaal Opbrengst 2013

Mutatie tov 2012

Prijs 2013

Prijs 2012

Opbrengst 2013

Mutatie tov 2012

1

Helleborus

78.542

-57,8%

166.359

-35,9%

2,12

1,40

837.516

17,6%

2

Decoratiemateriaal

497.694

15,9%

399.899

10,1%

0,80

0,85

673.099

5,9%

3

Chamaecyparis

146.576

87,6%

64.957

42,2%

0,44

0,58

353.673

70,1%

4

Picea

77.084

14,0%

148.229

25,8%

1,92

1,74

249.842

44,0%

5

Gaultheria

193.468

47,7%

84.676

-8,6%

0,44

0,71

142.299

-13,6%

Totaal Top 5

993.364

11,4%

864.120

-1,7%

0,87

0,99

2.256.428

19,2%

Sterke genetica Compacte groei Minimaal remstoffen nodig Lagere productiekosten

Een vernieuwd Primula acaulis met alle vertrouwde eigenschappen waar onze producten bekend om staan. Bekijk onze Paradiso op de IPM: 22 - 25 Januari Hal 2 Stand 2D21

Onze ‘Paradiso-partners’: Beekenkamp Plants B.V. Combinations B.V. Gruppo Padana Ortofloricolura Az. Agr. Sentier Peter Sprünken Schneider B.V.

! ! w nne0ew1313 220

Schoneveld Breeding • t +31 (0)571 271717 • www.schoneveld.nl • www.primula-paradiso.com ADV Paradiso 264x390_DEF.indd 1

11-01-13 16:34

dinsdag 15 januari 2013

13

bedrijf

ADVERTORIAL Veredelaar en kwekers over de vernieuwde Primula acaulis Paradiso

Gegroeid op het verleden, veredeld voor de toekomst Back to the future met de Primula acaulis Paradiso Soms zit vernieuwing in iets heel alledaags en bekends. Je hoeft niet altijd het wiel opnieuw uit te vinden om verder te komen. Met dat idee ging Schoneveld Breeding aan de slag met de Primula acaulis, en met succes.

W

ie Primula acaulis zegt, denkt aan die leuke compacte bloeiende planten die al generaties lang gekoesterd worden door kwekers en consumenten. Aan vrolijke bloemen met de helderste kleuren die het huis opfleuren, juist in een tijd dat er weinig andere bloeiende planten beschikbaar zijn. Kortom, je denkt aan een plant die een hele historie met zich meedraagt.

Besparen

Maar dat niet alleen. Want wie Primula acaulis Paradiso zegt, denkt ook aan kosten besparen, duurzaam telen en milieuvoordelen. Kortom, bij de Paradiso denk je aan een plant met historie die óók een feestelijke toekomst in zich draagt. Account- en productmanager Gert Meijer van Combinations, een jongeplantenkweker uit ‘s-Gravenzande ziet de potentie van de nieuwe Primula ook. “De uniformiteit van de serie, zowel in kleur als in plantopbouw, is groot. Dat zijn alvast hele mooie eigenschappen om mee te beginnen”, zegt Meijer. Bij Combinations worden jonge planten opgekweekt uit de zaden die onder andere geleverd worden door Schoneveld Breeding uit Twello.

Proefveld

In 2012 zaaiden ze bij Combinations een klein proefveld in met de nieuwe Paradiso en de resultaten sluiten aan bij de hoge verwachtingen. “De planten zijn duidelijk compacter en hebben veel minder groeiregulatoren nodig dan andere primulasoorten”, zegt Meijer. Bepaald niet onbelangrijk, want dat is wel een wens die bij veel kwekers leeft. “Wat dat betreft verzetten ze bij Schoneveld Breeding goed werk. Ze zijn altijd op zoek naar verbeteringen.” Meijer verwijst ook naar de cyclamenseries van de veredelaar uit Twello, waarvan hij en zijn collega’s ook een aantal soorten opkweken. “De contacten zijn al jaren

buitengewoon prettig. Met hun visie op veredeling zitten ze zeker op de goede weg.”

Teeltvoordeel

Ook bij Diego Poot van Kwekerij Poot uit Vierpolders stond er de afgelopen twee jaar een proefveld met de Primula acaulis Paradiso. Hij bevestigt dat het een makkelijke plant is die beduidend minder behandeling met remstoffen nodig heeft dan normaal het geval zou zijn met de acaulis. “Dat maakt het kweken veel makkelijker. Je hoeft minder te doen, en bespaart kosten op arbeid en op remstof.” Primula’s zijn typisch potplanten waarbij de kweker met weinig marge genoegen moet nemen. Elke besparing is dan waardevol en maakt het kweken van zulke planten toekomstbestendiger. Is dat uiteindelijk ook leuker? Dat vindt Poot wel. “Natuurlijk is het even wennen, zo’n nieuwe plant. Want minder remstof oké, duidelijk, maar hoeveel minder precies? Je moet rekening houden met een veelvoud aan factoren: temperatuur, het moment in het jaar… Maar we krijgen het steeds beter in de vingers.” Hij is dan ook heel tevreden over de resultaten tot nu toe. “Het teeltvoordeel is enorm groot! De Paradiso is een mooie harde, compacte plant. De veredelaars hebben goed hun best gedaan”, zegt Poot. De komende jaren zal de vraag naar planten die minder chemische middelen nodig hebben bij het telen alleen maar toenemen, verwacht hij. “Wat dat betreft is Schoneveld Breeding goed voorbereid op de toekomst.”

Gelijkmatige opbouw

Ook bij Schoneveld zelf noemen ze het minimale gebruik van groeiregulatoren een belangrijke reden voor de introductie van de Primula acaulis Paradiso. Dat er nog relatief veel met remstoffen gewerkt wordt bij de productie van primula’s is niet meer van deze tijd, stelt de veredelaar. “De Paradiso is van na-

Wie Primula acaulis Paradiso zegt, denkt dankzij Schoneveld Breeding tegenwoordig ook aan kosten besparen, duurzaam telen en milieuvoordelen. Foto’s: PR

ture een compacte plant met een heel gelijkmatige opbouw en hoeft daardoor veel minder geremd te worden”, zegt Jeroen Star, salesmanager bij Schoneveld Breeding. Niet remmen heeft -naast het kostenbesparende effect voor de kweker - nog meer voordelen. Allereerst bloeit de plant beter door bij de consument. Een goede doorbloei wordt namelijk nogal eens belemmerd vanwege de bij de kweker toegediende remstoffen. Die maken de plant bovendien gevoeliger voor allerlei ziekten zoals botrytis. Dat is bij de Paradiso verleden tijd. “Dus ook de verkopende bloemist en de consument profiteren uiteindelijk daadwerkelijk mee.”

Vrolijke kleuren

Dit jaar introduceert Schoneveld Breeding van de Primula acaulis Paradiso de Mid Early in een minien een midi-variant, waarvan de potmaten respectievelijk 9 en 10,5 cm zijn. De mini wordt gekweekt in acht verschillende kleuren: lemon, geel, wit, rood, violet, blauw, appleblossom en pink with edge. De midi is er vooralsnog in zes verschillende kleuren: geel, wit, rood, violet bicolor, blauw en appleblossom. De varianten Late en Early van de Paradiso komen in 2014 en 2015 op de markt. Schoneveld Breeding heeft zes jongeplantenkwekers in Europa geselecteerd die de Primula acaulis Paradiso gaan opkweken. “Het gaat om Beekenkamp en Combinations

uit Nederland, Spruenken uit Duitsland, Gruppo Padana en Sentier uit Italië. Voor de afzet in Polen en Rusland zet Schneider Youngplants zich nadrukkelijk in”, aldus Star.

Assortiment

De Primula acaulis Paradiso Mid Early is geschikt voor het oppotten van week 34 tot en met week 37 en bloeit dan van week 1 tot en met week 6/7. De Paradiso Mid Early is beschikbaar in twee potgroottes. De mini is het best geschikt voor productie in een 9 cm pot en de midi kan het best gebruikt worden in een 10,5 cm pot. De midi komt in zes verschillende kleuren, de mini in acht. Voor 2014 staat de introductie van de Paradiso Late gepland, en in 2015 komt de Paradiso Early.

‘

Het teeltvoordeel is enorm groot

Primula acaulis Paradiso op de IPM Samen met de selecte groep Europese jongeplantenkwekers zet Schoneveld Breeding de Paradiso in 2013 wereldwijd in de markt. “Onze koudeminnende en compact groeiende acau-

lis vraagt weinig energie en vrijwel geen remstoffen. Dat vergt minder handelingen en dus ook minder productiekosten. De sterke genetische eigenschappen resulteren in een lage uitval. Allemaal plusjes voor de kweker”, aldus Jeroen Star, salesmanager van

Schoneveld Breeding. Op de IPM in Essen domineert de Paradiso de stand van Schoneveld Breeding. Ook biedt een aantal van de jongeplantenkwekers die met Schoneveld samenwerken de Paradiso op de IPM nadrukkelijk een podium.

14

dinsdag 15 januari 2013

interview

Nederlandse en Ecuadoriaanse rozen zijn concurrenten en partners tegelijk. Waar eindigt dat? Tekst en foto: Isabelle Brus

Ecuador: partner of toch concurrent? Het aantal hectare met snijrozen in Ecuador groeide de afgelopen jaren spectaculair; dat is ook te zien aan het groeiende exportcijfer. Wat betekent dat voor Nederlandse telers? En zijn er grenzen aan de Ecuadoraanse groei?

L

ouis van Weerdenburg van Welyflor -rozenkweker in Ecuador- is er stellig over: het is een gelopen race. “In 1990 had Nederland nog zo’n 900 hectare snijrozen, tegen circa 700 in Ecuador. Inmiddels zijn de rollen omgedraaid: waar in Nederland het areaal in twintig jaar bijna is gehalveerd tot ongeveer 500 hectare nu, is het in Ecuador verviervoudigd tot zo’n 3000 hectare.” Hij verwacht dat die trend - in beide landen - verder doorzet.

Andere roos Toch beschouwt hij Nederland en Ecuador niet als echte concurrenten. “Daar is ook nooit sprake van geweest. Ecuador produceert gewoon een compleet andere roos.” Dat laatste wordt bevestigd door andere telers en veredelaars, uit Nederland en uit Ecuador. Volgens John Nevado van Nevado Roses vullen de rozen uit de twee landen elkaar prima aan. “De Nederlandse rozen worden geproduceerd voor een afzetmarkt die perfectie wenst, de Latijns-Amerikaanse rozen zijn bestemd voor klanten die op zoek zijn naar grote rozen en lange stelen.” Hij ziet juist kansen voor Nederlandse kwekers. “Zij kunnen een Latijns-Amerikaanse selectie toevoegen aan hun aanbod, en profiteren dan optimaal van hun bestaande en uitgebreide zakelijke netwerk.” Örjan Hulshof van De Ruiter vindt het overdreven om te zeggen dat er een wijdverbreide angst bestaat onder Nederlandse kwekers voor rozen uit Ecuador. “Feit is dat voor beide type rozen een markt is. Zorg als Nederlandse kweker gewoon dat je je op kwalitatief vlak blijft onderscheiden.” Nederlandse kwekers ondervinden volgens Van Weerdenburg sinds een aantal jaren vooral concurrentie uit Afrika. Zelf verkocht hij in 1995 zijn kwekerij in Nederland en emigreerde naar Ecuador om daar opnieuw te beginnen. “Om de toekomst van het

bedrijf zeker te stellen”, aldus zoon Lars. Van Weerdenburg senior vond na onderzoek dat de omstandigheden in Ecuador -hoogte, daglicht, temperaturen- het beste waren voor de rozenteelt. Welyflor begon met tien hectare, inmiddels staan er 102 rozenvariëteiten op vijftig hectare. In twee landen kweken was voor Van Weerdenburg nooit een optie. Veel andere kwekers doen dat wel, en hebben ook kassen in bijvoorbeeld Kenia of Ethiopië. Van Weerdenburg ziet daar niets in, en is kritisch over de toekomstperspectieven voor de rozenkwekerijen in Nederland. “Rozen moet je telen op de plek waar ze het best geteeld kunnen worden; je moet niet met allerlei omslachtige en dure technieken proberen negatieve seizoenseffecten te minimaliseren. Waarom zou je?” Lastig Hebben die rozentelers die nog ‘gewoon’ in Nederland zitten het dan helemaal mis? Bij Van der Arend Roses -teler van Avalanche+ rozen- hebben ze er bewust voor gekozen om alleen in Nederland te telen, en dat gaat naar eigen zeggen prima. Remco van der Arend denkt wel eens na over het buitenland, maar tot nu toe winnen de mogelijke voordelen het niet van de verwachte nadelen. “De afstand maakt het lastig, je moet er toch altijd bovenop zitten.” In de huidige drie kassencomplexen van Van der Arend in Maasland en Almere -bijna 150.000 vierkante meter in totaal- worden voldoende rozen geproduceerd om als bedrijf te renderen. Van der Arend geeft toe dat het wel lastiger is dan vroeger om een goede omzet te halen, maar is zeker niet negatief. “Dankzij de uniformiteit en de constante kwaliteit van onze rozen is er tot nu toe steeds voldoende vraag naar.” Die conclusie trok ook de Stichting Marktonderzoek Tuinbouw in april dit jaar na onderzoek naar het

Ecuador Rozenteelt in Ecuador is booming business. In 1990 had Nederland nog zo’n 900 hectare snijrozen, tegen circa 700 in Ecuador. Inmiddels zijn de rollen omgedraaid: waar in Nederland het areaal in twintig jaar bijna is gehalveerd tot ongeveer 500 hectare nu, is het in Ecuador verviervoudigd tot zo’n 3000 hectare. Het minimum maandloon ligt in Ecuador rond de 300 dollar per maand.

‘

Rozen moet je op de beste plek telen

imago van Nederlandse snijbloemen. Bloemisten -in Nederland en in het buitenland- associëren Nederlandse snijbloemen met kwaliteit, versheid, houdbaarheid en ruime keuze. Nederlandse bloemisten hebben bovendien zelfs een uitgesproken voorkeur voor Nederlandse producten. Lage lonen Een cruciaal voordeel voor kwekers in Ecuador -en ook in Afrika trouwenszijn de lage lonen van de arbeiders. Het minimum maandloon ligt in Ecuador rond de 300 dollar per maand. Nederlandse kwekers kunnen daar vanzelfsprekend niet tegenop. Nederlandse snijbloemen worden bij vrijwel bij alle kwekers machinaal gebost, en bij een enkeling staat zelfs een oogstrobot. Dat vergt een forse investering, maar je bespaart op loonkosten en de geleverde kwaliteit is constant, zeggen de machinebouwers. “Eén bosmachine kan, afhankelijk van het type, het werk van honderd mensen doen”, zegt Gregor van den Oetelaar, exportmanager bij Bercomex. Salesmanager Erik Wekking van Jentjens merkt dat de belangstelling bij Nederlandse telers voor met name de snijrozenoogstrobot die Jentjens in 2003 met EU-subsidies ontwikkelde, nu op een heel laag pitje staat. “Zodra de economie weer aantrekt, verwacht ik een hernieuwde interesse voor de oogstmachine. Alles wordt hier machinaal, dat is zeker. De Nederlandse snijbloemensector heeft anders simpelweg geen bestaansrecht.” Bosmachines Dat is in Ecuador wel anders. Oogsten en bossen wordt vrijwel overal met de (vrouwen)hand gedaan, al noteert Van den Oetelaar ook vanuit Zuid-Amerika een groeiende belangstelling voor bosmachines. “De lonen stijgen daar ook steeds harder.” De Ecuadoraanse kwekers spreken zich desgevraagd niet zo stellig uit over de toekomstige inzet van machines. Van Weerdenburg en

Nevado benadrukken dat er wel naar gekeken wordt, maar dan puur vanuit oogpunt van kwaliteitsverbetering. “De loonkosten zijn hier zoveel lager dan in Europa dat dat beslist geen reden kan zijn om te overwegen een deel van het productieproces eventueel te automatiseren”, zegt Nevado. Voor Nederlandse kwekers is er dan ook nog de hoge energierekening. “Sinds 2008 stijgen de energiekosten harder dan de kosten voor arbeid”, zegt Wekking en ook Van der Arend laat weten dat energie tegenwoordig de hoogste kostenpost is. Ook al iets waar ze in Ecuador minder mee te maken hebben, al zit de Nederlandse glastuinbouwsector op dat vlak bepaald niet stil. LTO constateerde recent weer dat Nederlandse glastuinders investeren in semi-gesloten kassen die niet langer meer energie gebruiken, maar juist duurzame energie leveren. Proactief De rozenveredelaars lijken in dit hele plaatje nog het beste aan te haken bij het groeiende internationale karakter van de rozenteelt. Er is geen zichzelf respecterende veredelaar die niet test of zelfs al veredelt op locatie. “Elke grote veredelaar heeft een agent of een bedrijf in Afrika of in Zuid-Amerika. Testen op locatie is een absolute must”, zegt Hulshof van De Ruiter Innovations, met eigen vestigingen in Nederland, Ecuador en Kenia. In Ecuador zijn nu twee of drie ‘nationale’ veredelaars actief, maar de kwekers daar kopen het overgrote deel van hun soorten van buitenlandse veredelaars, waaronder veel Nederlandse, zegt Alejandro Martínez van Expoflores. “Ik verwacht dat de samenwerking tussen Nederlandse en Ecuadoraanse bedrijven intensiever zal worden. Daarvan kunnen de ondernemers in beide landen profiteren, maar dan moeten we daar wel proactief naar handelen. Op dit moment neigt het over te hellen naar meer concurrentie.”

DINSDAG 15 JANUARI 2013

15

service

Brieven kunnen gestuurd worden naar: redactie@bloemenkrant.nl of naar Redactie Bloemenkrant, postbus 8888 3752 XM Katwijk. Reacties kunnen zonder overleg worden geweigerd, ingekort of anderszins geredigeerd.

30 miljoen euro

D

de woonhuis en zelfde gezinssituatie. Ik las een artikel dat veel echtparen na het winnen van een grote prijs in de problemen raken. Vrienden kwijt, huwelijk op de klippen, wat een ellende. Toch zou een paar ton wel handig zijn. Typisch voor een ondernemer om zo te denken. Wij schrikken niet van grote bedragen. Gasrekeningen met vijf nullen horen erbij. Weekomzetten van de Balkenende-norm zijn ook

e hoofdprijs van de Oudejaars Staatsloterij was 30 miljoen euro. Ik heb niks gewonnen, want ik doe nooit mee. Om logische redenen; de kans dat je een substantieel bedrag wint, is veel te klein. Om onlogische redenen; je hebt geluk in de liefde of in het spel. Dan kies ik voor de liefde. Bovendien, wat zou ik doen met 30 miljoen? Mijn bedrijfsschuld aflossen, maar verder? Zelfde baan, zelf-

Column Bernadette

GE NIPT



niet gewoon, maar zelfs daar vallen we niet van achterover. Ik moest daaraan denken toen een medewerker om loonsverhoging vroeg. Om mijn weigering te verklaren, vertelde ik over het rendement van de chrysantenteelt. Hoe veel moeite ik had om de rekeningen te betalen. Ik zag het ongeloof in zijn ogen. De kerstweek was heel goed geweest. Hoe had ik al dat geld opgemaakt? Ik ben maar gestopt met uitleggen.

Bernadette maakt een doorstart met een chrysantenkwekerij in Heerhugowaard

GEFLITST

‘

Het Nederlandse marktleiderschap in bloemen en planten zal door het ontbreken van goede marketing internationaal aan marktleiderschap inboeten. De concurrentie zal dit met verbazing en blijdschap omarmen: weer een concurrent minder voor parfum, flesje wijn, chocolade etc. Het Bloemenbureau in een statement over de problemen rond haar financiering en het tekort op haar miljoenenbegroting

‘ ‘ ‘

Fotograaf: Gert Janssen, vaste medewerker

Camera: Canon EOS 5D Mark III Datum: 10-1-2013; 10.15 uur Locatie: Arnhem Lens: Canon ET-73 Mcr. 100 mm Sluitertijd: 125 Diafragma: 5.6 ISO: 1600 Aanleiding: Tijdens een fotoklus wees een medewerker van Burgers’ Zoo in Arnhem mij op een bijzonder fenomeen in het overdekte tropisch regenwoud van de dierentuin. Namelijk: de kleinste veehouderij van Nederland. Op het blad van een heliconia episcopalis, een tropische plant uit Zuid-Amerika, houden mieren wolluizen als melkkoe. Wolluizen stoten suikerstoffen af waar mieren verzot op zijn. Burgers’ bezit de grootste heliconia’s van Nederland. In de Bush bevinden zich tienduizenden planten, verdeeld over 1200 soorten.

Het loopt gesmeerd en ik hoor alleen positieve geluiden van de standhouders SMTB-voorzitter Hennie Groothedde over de verhuizing van de Mechanisatietentoonstelling naar Vijfhuizen, op Nieuwe Oogst Slechts twee procent van de ondernemers vindt dat de regering in 2012 het economisch herstel heeft gestimuleerd. Conclusie uit de achtste eindejaars ondernemersenquête van Flynth Adviseurs en Accountants onder ruim 1.800 respondenten De tuinbouwsector staat voor de opgaaf te verjongen. De oudere generatie van pioniers vraagt om opvolging. Om die nieuwe generatie voldoende kansen te geven is investeren in kennis en innovatie ontzettend belangrijk. Burgemeester Van der Tak (Westland) in zijn nieuwjaarstoespraak

BRIEVEN ‘Zolang Timo aan de knoppen zit, komt het wel goed’ Op de ALV in december heb ik iets gezegd over de nieuwe structuur van Flora Holland. Gedeeltes herhaal ik en ik voeg iets toe. Eén van de argumenten van het bestuur is dat de huidige structuur niet meer van deze tijd is. Hiermee wordt gesuggereerd dat alles wat van deze tijd is, goed is. Daarmee ben ik het pertinent oneens. Scholen, ziekenhuizen, zorginstellingen, lokale gasbedrijven, woningbouwverenigingen, banken: alles moest zo nodig aansluiten bij de huidige tijd en van

COLOFON Oplage 20.000 Verschijnt 1 x per 14 dagen Bloemenkrant Uitgeverij Verhagen Postbus 3066 2220 CB Katwijk Tel: 071-402 2901 Hoofdredactie: Peter Voskuil 06-20013117 redactie @bloemenkrant.nl

Verslaggevers: Johan Th. Bos Isabelle Brus Erik van Huizen Frank de Klerk Hans van der Lee Leni Paul Wilma van Velzen Fotografen: Frank Bonnet Jur Engelchor Gert Janssen Thierry Schut Arjen Vos Cees van ’t Wout Vormgeving: Drukkerij Verhagen

Advertenties: Wiro Gerards 06 22 66 85 55 wiro.gerards@ bloemenkrant.nl

die per email worden aangeleverd dienen vergezeld te gaan van een proefdruk (per fax of per post).

Joeri Broekhart 06 22 24 56 12 joeri.broekhart@ bloemenkrant.nl

Leveringsvoorwaarden: Al onze opdrachten worden aanvaard en uitgevoerd overeenkomstig de Regelen voor het Advertentiewezen zoals laatstelijk vastgesteld door Stichting ROTA en zoals gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel en fabrieken te Amsterdam en ter griffie van de Arrondissementsrechtbank te Amsterdam. U kunt onze leveringsvoorwaarden kosteloos bij

Abonnementen: Lieke Geerlings lieke@bloemenkrant.nl Traffic: Vincent Roos advertentie @bloemenkrant.nl Advertenties dienen voor vrijdag 10.30 uur ingeleverd te zijn. Advertenties

deze tijd zijn. Als schapen liepen en lopen ze elkaar allemaal achterna. Bestuurders stuurden niet maar lieten zich sturen. Door hun directies en veelal het bos in. Besturen op afstand betekent in de praktijk: toezichthouders op veilige (=grote) afstand houden. En als ze toch te dicht bij komen dan heel veel zand in de ogen strooien. Voor veel directies een fantastische gelegenheid om hun megalomane idealen uit te voeren. In alle genoemde voorbeelden werden de klanten ondergeschikt gemaakt aan het belang van het bedrijf of de instelling. Ik ben van mening dat bij

ons opvragen. Uitgeverij Verhagen behoudt zich ten aanzien van de inhoud van deze uitgave en/of website zowel het auteursrecht voor conform artikel 15 lid 1 sub 4 van de Auteurswet als het databankrecht. Abonnementen: Bloemenkrant wordt gratis verstuurd naar alle bedrijven in de sierteelt. Belangstellenden kunnen zich aanmelden voor een abonnement. De kosten hiervoor bedragen € 89,50 per jaar. Indien zes weken voor het verstrijken van de

abonnementstermijn geen schriftelijke opzegging is ontvangen, wordt het abonnement automatisch verlengd. Auteursrechten voorbehouden © 2012 Uitgeverij Verhagen BV

FloraHolland bestuur, directie en medewerkers het binnen de huidige organisatiestructuur (hartstikke) goed doen. Het kan beter, uiteraard, maar waar niet? Een resultaat zoals FloraHolland neerzet kan alleen met een goede directie, een goed bestuur en betrokken medewerkers. Helaas vallen er wel slachtoffers in onze sector. Maar het is zeer de vraag of dit aan FloraHolland verweten kan worden. Wel ben ik van mening dat sommige belangrijke groepen/ stakeholders onvoldoende antwoord vinden bij onze coöperatie, maar daar wil ik nu niet op ingaan. Vandaar dat

Te koop gevraagd

KOOIKARREN

071 - 40 90 900 www.cjvianen.com

ik herhaal hetgeen ik op de ALV heb gezegd: “Zolang Timo maar aan de knoppen zit en het bestuur meestuurt dan zal het wel goed komen.“ Maar geef het bestuur geen ruimte om een statutenwijziging erdoor te drammen. En als er nu dingen gebeuren die niet zouden mogen gebeuren volgens de huidige statuten dan betekent dit dat de Raad van Commissarissen zit te slapen. Ik denk dat dit niet zo is, en als het wel zo is, wie garandeert dan of en wanneer ze wakker worden? Jacob van Zijverden Aalsmeerderbrug

lobularia Silver Stream

tm

T S E E F T C A P EEN COM ! R E M O Z E D VOOR Snelle groeier een rijk bloeiende, bolvormige plant een heerlijke zoete honing geur WarmtebeStendig, groeit de hele zomer door ideaal alS opvulling in gemengde potten, bloembakken of hanging baSketS