Oranje Boven 1 Lente 2023

LENTE-EDITIE 2023

1

Door de troon verbonden

kleu rt j e dag m et smaak SINDS 1 9 4 8

Kijk. Daar neem je de tijd voor.

Roomyoghurt met echt fruit.

nieuw

Ga je voor Kwarktaart Kers, Aardbei Kwarktaart of Lemon Cheesecake?

Ga er even goed voor zitten. Want met onze roomyoghurt is het écht genieten! Stukjes biscuit door de yoghurt. Echt f ruit onderin.

Zo lekker… daar maak je tijd voor.

ook verkrijgbaar in de smaken:

Gemaakt met de rust van de Zuivelhoeve.

78 KCAL 0% TOEGEVOEGDE SUIKER

LAAG IN VET

PER 100 GR

GEWELDIGE SMAAK

BRON VAN MAGNESIUM

20 GRAM PROTEINE

DEZE MAAND

12 Terugblik op bezoek aan de Cariben

30

CHARLES EN DE LOKROEP VAN DE TROON

61 70 Charlène blijft verrassen 6 OR ANJ E BOVE N

10 0 jaar WillemAlexander

22

Máxima: van stiletto naar platte schoen

8 Royaal Journaal 22 Modekoningin Máxima 36 Duitse adel: folklore of gevaar?

48 Stamboom Oranjes 54 Hebbedingen 58 Prinsjes en prinsesjes 65 Column Jeroen Snel 78 Koninklijke bibliotheek 88 Koninklijke puzzel 93 Strip Willem en Max

82

Monument voor de stamhouders van Oranje

Koninklijk spektakel Geachte lezers, De wereld maakt zich op voor één van de grootste mediaspektakels van deze eeuw: de kroning van koning Charles. Charles staat al aan het hoofd van het Verenigd Koninkrijk en een aantal landen in het Gemenebest sinds het overlijden van koningin Elizabeth, afgelopen 8 september. Maar zaterdag 6 mei wordt hij met veel ceremonieel officieel op de troon gezet.

En reken maar dat deze gebeurtenis niet alleen in het Verenigd Koninkrijk, maar ook elders in de wereld met belangstelling wordt gevolgd. Want deze oude monarchie heeft wereldwijd een magische aantrekkingskracht.

Neem alleen al de Verenigde Staten, een van de oudste republieken ter wereld; deze is tot stand gekomen na een onafhankelijkheidsstrijd met… Groot-Brittannië. Toch zien de Amerikanen de Windsors een beetje als ‘hun’ koninklijke familie. Alles wat de Windsors doen, wordt er op de voet gevolgd. Vooral als er gedoe is, zoals bijvoorbeeld rond Charles’ jongste zoon Harry en diens echtgenote, de Amerikaanse actrice Meghan.

In deze Oranje Boven een verslag van Hans Jacobs. Hij reisde voor ons naar Schotland waar hij een kijkje nam bij de ‘Stone of Destiny’, een grofkorrelige, rozegele zandsteen met een eeuwenoude geschiedenis. Schotse vorsten werden geacht bij hun kroning op de steen plaats te nemen.

Ook bij de kroning van Charles heeft de steen een hoofdrol. Opmerkelijk, want niets aan de steen heeft grandeur. Maar royaltyfans hoeven zich geen zorgen te maken, want er blijft op 6 mei nog genoeg pracht en praal over om je aan te verlekkeren.

Jan-Kees Emmer

O RAN JE BOVEN 7

Charles is ook maar een mens!

Jubilerende Koning trakteert op feestlunch Wie wat te vieren heeft, trakteert. En dat is precies wat Willem-Alexander gaat doen! Op 30 april is het precies tien jaar geleden dat hij Koning werd, en dat jubileum viert Willem-Alexander met een feestelijke lunch waarvoor hij honderd burgers zal uitnodigen.

Alle genodigden zijn mensen die in de ogen van anderen ‘een 10 verdienen’. De Koning: „De afgelopen tien jaar heb ik heel veel mensen ontmoet die zich fantastisch inzetten voor anderen, voor de buurt of het algemeen belang. Voor hun inzet voor Nederland wil ik die mensen bedanken. Eind april hoop ik tien jaar uw Koning te zijn. Ik wil dan graag trakteren op een feestelijke lunch. Voor mensen die een 10 verdienen vanwege hun inzet voor anderen.” De koninklijke lunch, waarbij ook Máxima aanwezig zal zijn, is op 26 april in de Oranjezaal in Paleis Huis ten Bosch.

De Britten smullen van een 'alles' onthullende foto, waarop is te zien dat zelfs een koning weleens een gat in zijn sok heeft. Dat bleek tijdens een bezoek van Charles aan een moskee in Oost-Londen.

Op de nieuwe Britse postzegels staat hij gelukkig zonder sokken afgebeeld, én zonder kroon.

Opvallende gasten bezochten de vorst, onder wie de president van Oekraïne Zelensky, maar ook zangeres Skin van popgroep Skunk Anansie.

Zij ontving van koning Charles op Buckingham Palace de Orde van het Britse Rijk voor haar bijdrage aan de muziek. Charles in uniform, en Skin gehuld in een cape en op torenhoge laarzen.

BLOEMETJESLOGO KRONING ONTHULD Het officiële campagnebeeld voor de kroning van Charles is een hommage aan de natuurliefde van de koning.

Het embleem stelt de flora voor van de vier naties van het Verenigd Koninkrijk: Engeland, Wales, Schotland en NoordIerland. Ze zijn gebundeld in de kroon van Sint-Eduard, die Charles opgezet krijgt. Het design is van Sir Jony Ive. 'Hoog' bezoek voor Charles.

8 OR ANJ E BOVE N

HUWELIJK MARGARITA OP DE KLIPPEN Prinses Margarita gaat scheiden van Tjalling ten Cate, met wie ze in 2008 in het huwelijk trad. Margarita en Tjalling, die samen dochters Julia en Paola hebben, laten weten: 'Enige tijd geleden hebben wij gezamenlijk en in vriendschap besloten uit elkaar te gaan. Na een prachtige tijd van ruim zestien jaar samen, waarin wij lief en leed hebben gedeeld, zal ieder van ons nu een eigen weg gaan. Tegelijkertijd zullen wij altijd samen een pad blijven bewandelen als vrienden en liefdevolle ouders van onze twee prachtige dochters. Wij vragen eenieder om ons gezin tijd en rust te gunnen om aan de nieuwe situatie te wennen.' Het is Margarita's tweede scheiding. In 2001 gaf ze haar jawoord aan Edwin de Roy van Zuydewijn. Over dat turbulente huwelijk: ,,Ik was mezelf goed kwijtgeraakt in die relatie. Wat ik ook deed, het was nooit goed, leek het wel."

Prinses Margarita en Tjalling ten Cate met hun twee dochters Paola en Julia (rechtsachter).

BEATRIX MEER ZICHTBAAR? Het was prinses Beatrix die ervoor zorgde dat Willem-Alexander en Máxima na een lastige periode er weer vertrouwen in hebben. Dat meldt het Duitse royaltyblad Adel heute, waar de foto van een lachende Máxima de cover siert. De negativiteit rond de Oranjes wordt in dit blad nogal uitvergroot, waarbij het magazine meldt dat het Oranje-echtpaar ‘fouten’ heeft gemaakt. „De monarchie was in groot gevaar”, overdrijft het blad schromelijk. De 'gedwongen' terugkeer uit Griekenland, in het begin van de coronaperiode, wordt ook aangehaald.

Wales koninklijk goedgekeurd!

De Spaanse koning Felipe en zijn vrouw Letizia hebben besloten om ook hun jongste dochter Sofía (15) naar het bekende Atlantic College in Wales te sturen. Dat is de school waar ook prinses Alexia de afgelopen twee jaar doorbracht. Ook prinses Leonor, de andere dochter van het Spaanse koninklijk paar, is er student. Koning Willem-Alexander werd destijds door zijn ouders Beatrix en Claus eveneens naar Wales gestuurd. Dat geldt ook voor de Belgische prinses Elisabeth.

Alexia keert trouwens deze zomer terug naar Nederland. Er wordt gefluisterd dat de prinses in Groningen gaat studeren.

Maar zeker weten doen we dat nog niet...

Spaanse Sofía treedt in de voetsporen van onze Alexia.

O RAN JE BOVEN 9

SPA Fruit ®

Minimale calorieën.

Altijd natuurlijk.

Beter drinken. Beter leven.

Zó maakte Amalia kennis met Caribisch Nederland! door Hans Jacobs

12 ORANJ E BOVE N

BONAIRE

BONAIRE Aanvankelijk was het voor prinses Amalia nog wat onwennig.

BONAIRE De Prinses van Oranje werd met veel enthousiasme verwelkomd.

Maar liefst twee weken duurde het kennismakingsbezoek aan Bonaire, Aruba, Curaçao, Sint Maarten, Sint Eustatius en Saba. Koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prinses Amalia kijken er met voldoening op terug.

E

en beetje onwerkelijk was het allemaal, vertelde prinses Amalia aan het einde van de reis langs de zes eilanden van wat nu ‘het Caribisch deel van het Koninkrijk’ wordt genoemd. ,,Het was af en toe ook een beetje raar dat de aandacht zich nu op mij richtte.

Dat iedereen mijn naam riep in plaats van die van mijn ouders. Ik dacht ook hoe reageer ik hier op?” Aanvankelijk wat schuchter en onwennig zocht Amalia een beetje de bescherming van haar vader en moeder op.

Ze had te maken met een enthousiast en soms opdringerig publiek, maar ook met de nadrukkelijk aanwezige media.

Onbevangen Wie weet, misschien heeft Amalia gedacht: Als ik weinig doe, kan ik weinig fout doen.

Het duurde enkele dagen voordat die bedachtzaamheid werd afgeschud. Daarna nam de prinses ook zelf het initiatief, stapte op mensen af en voerde haar eigen gesprekken

O RAN JE BOVEN 13

ARUBA ARUBA Amalia was verheugd over het enthousiaste onthaal op het Caribische deel van het koninkrijk.

in plaats van mee te luisteren wanneer haar vader of moeder het woord namen. Al snel wist Amalia zich meer te ontspannen en praatte ze onbevangen, moeiteloos overschakelend van Nederlands naar Engels en Spaans.

Trotse vader

Prinses Amalia: ,,Ik heb me vooral laten verrassen,,

Willem-Alexander en Máxima steunden hun oudste dochter zoveel mogelijk. ,,Het was een heel groot avontuur om met z’n drieën alle zes de eilanden te doen. Ik heb me er met name op geconcentreerd dat zij zoveel mogelijk die eilanden zou leren kennen, dat zij op haar gemak zou zijn”, vertelde Máxima. En Willem-Alexander liet weten: ,,Ik hoop dat onze dochter net als mijn

14 ORANJ E BOVE N

vrouw hier helemaal thuis is, maar ik maak me daar geen zorgen over. (…) Ze heeft fantastisch meegedraaid in een heel lang bezoek aan zes eilanden.

Ik glim van trots als ik mijn dochter zie.” Vooraf had Amalia met wetenschappers gesproken en dikke dossiers gelezen. ,,Maar de praktijk bleek toch anders. Wat je leest en de werkelijkheid liggen heel erg uit elkaar, dus ik heb me vooral laten verrassen.” Waarna de prinses er enthousiast aan toevoegt: ,,En blij laten verrassen.”

Eerste stap Prinses Amalia zei dat het voor haar allemaal eerste indrukken waren. ,,Ik heb jaloers naar mijn ouders gekeken die iedereen begroetten en meteen wisten wat er aan de

CURAÇAO

ARUBA Natuurlijk wilden enthousiaste bewoners graag een selfie met de prinses maken.

CURAÇAO - Liefde Willem-Alexander en Máxima bezegeld met een slotje.

AMALIA EN SCHILDPAD MOJITO Prinses Amalia vond het een mooie ervaring om op Curaçao schildpad ‘Mojito’ zijn vrijheid terug te geven. ,,Je voelde gewoon dat hij de oceaan in wilde. Hij zwom ook meteen weg.

Je bent er wel op een bijzonder moment voor zo’n dier. Dat raakte me.” Mojito was door vervuild zeewater ziek geworden. Bij het dier waren dankzij de inzet van ‘Sea Turtle Conservation Curaçao’ vijf tumoren verwijderd.

O RAN JE BOVEN 15

CURAÇAO Het duurde even voordat Amalia 'los' kwam, maar toen het zover was, danste ze enthousiast mee.

16 ORANJ E BOVE N

SINT MAARTEN

SINT MAARTEN ,,Ik heb jaloers naar mijn ouders gekeken die iedereen begroetten en meteen wisten wat er aan de hand was", aldus prinses Amalia.

hand was. Voor mij was het zó veel. Ik moest het nog op een rijtje zetten.” Willem-Alexander zag overeenkomsten met de reis die hij zelf in 1987 had gemaakt met zijn ouders. Ook dat was een kennismakingsbezoek en een eerste stap in de voorbereiding op het latere koningschap. ,,Ik herken een heleboel dingen vanuit die tijd. Uiteindelijk was het een bezoek van mijn ouders aan de eilanden waarbij ik meeging.

Maar omdat je er de eerste keer bent, is het toch wat bijzonders.”

Groot hart

Ze zei: ‘Ik ben stiekem ergens wel jaloers dat jij gaat. Ik had ook heel graag willen gaan’."

Volgens Amalia zijn ze op de eilanden prinses Beatrix ook zeker niet vergeten: ,,Het was heel verrassend hoe op elk eiland wel iemand naar me toe kwam die zei: zou u de groeten kunnen uitbrengen aan uw grootmoeder?”

Oma Beatrix was stiekem een beetje jaloers op Amalia

Vanuit Nederland had oma Beatrix met enige jaloezie de verrichtingen van haar kleindochter gevolgd, zo verklapte Amalia. Zelf had prinses Beatrix in 1958 zo’n zelfde reis gemaakt, maar dan alleen. Amalia vertelde: ,,Mijn grootmoeder heeft ook een groot hart voor de eilanden.

Studententijd

Amalia vertelde dat ze heeft genoten van haar vrijheid. In Nederland wordt ze dermate ernstig bedreigd dat niet in Amsterdam op kamers kan wonen. ,,Mijn studententijd verloopt heel anders dan gedacht. Ik ga door een heel moeilijke tijd, dat kan ik rustig zeggen. Gewoon op straat lopen of een winkel ingaan is er niet bij." Maar ze krijgt ook steun. ,,Ik wil mijn

O RAN JE BOVEN 17

SINT EUSTATIUS

SINT MAARTEN Amalia: ,,Ik ben een beetje verliefd geworden en hoop snel terug te mogen komen.”

dankbaarheid uitspreken over alle steun die ik heb gekregen van zowel vrienden als familie, maar ook vanuit alle delen van het Koninkrijk, dus zowel uit Nederland als uit het Caribisch gebied.”

Beetje verliefd De zes eilanden hadden elk een gevarieerd programma opgesteld voor Amalia, waarbij cultuur, sport, natuurbehoud, sociale problemen en ontmoetingen met zowel oudere als jongere inwoners elkaar in hoog tempo afwisselden.

Prinses Amalia: ,,We zien in Nederland beelden van mooie prachtige witte stranden en turquoise zeeën en alles, maar achter elk eiland schuilt een bruisende wereld van cultuur en mensen die het beste voor hun eiland willen en er hard voor willen werken. Ik ben er een beetje verliefd op geworden en hoop er snel terug te mogen komen.”

18 ORANJ E BOVE N

SABA

BONAIRE Alexandra van Huffelen geniet volop van het bezoek aan de Cariben.

DANCING QUEEN...

CURAÇAO De staatssecretaris bleek een heuse 'Dancing Queen'.

Alexandra van Huffelen is als staatssecretaris verantwoordelijk voor Koninkrijksrelaties. Ze vergezelde de Oranjes op het bezoek aan de Cariben.

De bewindsvrouw wist meerdere keren alle aandacht op zichzelf te vestigen.

Zo danste ze onder andere in een kort jurkje, heupwiegend met de premier van Curaçao, Gilmar Pisas.

Het filmpje van haar zwoele dans stond diezelfde dag nog op Twitter (zie de foto hiernaast). De staatssecretaris volgde eerder een cursus Papiaments en dat kwam haar nu goed van pas.

Voorafgaand aan het bezoek liet de D66-bewindsvrouw weten dat de mensen in het Caribisch gebied enorm uitkeken naar het bezoek van de Oranjes. ,,Met name naar onze kroonprinses. Het wordt een bijzondere reis.” En dat werd het. Niet in de laatste plaats voor Alexandra zelf.

Fotobijschrift

O RAN JE BOVEN 19

Extra verfrissend Extra zachte smaak

NIEUW

Met trots voor u gebrouwen.

Geen 18, geen alcohol.

Modekoningin

MÁXIMA Josine Droogendijk

Van stiletto naar platte schoen!

22 ORA NJ E BOVE N

Aan het Britse hof zijn ze doorgaans keurig, maar sneakers van het Franse merk Veja kunnen rekenen op goedkeuring.

Schijnbaar moeiteloos loopt ze rond op de allerhoogste hakken.

Maar ook Máxima’s voeten kennen grenzen. In haar kast zijn dan ook steeds meer flatjes te vinden.

E

r zijn veel regeltjes aan het hof, maar in geen enkel handboek staat iets vermeld over een verplichte hakhoogte. Dat zou ook gek zijn, zeker anno 2023. Maar wie de beelden bekijkt van koningin Máxima en haar collega’s, zou bijna anders vermoeden. Uren en soms zelfs dagenlang lopen de dames rond op de meest ingewikkelde pumps. Een hak van zo’n 8 tot 10 centimeter is eerder regel dan uitzondering, en dan het liefst ook nog een heel dunne. In de koninklijke walk-in closet moet je dus goed zoeken voor je een flatje (platte schoen) tegenkomt, maar ze zijn er wel. Soms sméékt een situatie namelijk om comfort.

Spekglad Neem de poseersessie bij de Akropolis van Athene, die plaatsvond op de eerste dag van het staatsbezoek aan Griekenland. Door de vele bezoekers zijn de rotsen daar spekglad geworden. Máxima wilde natuurlijk voorkomen dat ze zou uitglijden. Gelukkig was ze goed voorbereid door haar hofdames, die ruim voor het staatsbezoek al een kijkje hadden genomen bij de toeristische trekpleister. Buiten het zicht van de media wisselde de koningin haar sneeuwwitte naaldhakken snel even om voor bruine ballerina’s. Zowel qua kleur als comfort een verstandige zet. Bij een streekbezoek staat er vaak een wandeling door een natuurgebied op de planning. Aanvankelijk bleef Máxima gewoon haar hakken dragen, maar door de

Spekgladde rotsen?

Dan is Máxima wel te porren voor een snelle schoenwissel.

O RAN JE BOVEN 23

Modekoningin MÁXIMA A jaren heen bleef ze zó vaak haken en deden haar voeten rs of ballerina’s zo’n pijn, dat er tegenwoordig steevast loafers in de kofferbak klaarliggen. Slippers zijn, mits de situatie het toelaat, ook koninklijk goedgekeurd. Zeker alss de koningin n tegen te gaan per vliegtuig op reis gaat. Om zwelling en pijn en, maar die draagt ze bij lange vluchten compressiekousen, pers kunnen lossen natuurlijk niet al het ongemak op. Slippers dan een voetvriendelijke oplossing zijn, zekerr als er ook nog sprake is van tropische temperaturen.

Sneakers Met sneakers zul je de koningin dan weer niet et zo snel rp van zien. Terwijl haar collega’s gerust een ontwerp g van Nike of Veja aantrekken, blijft Máxima ver weg middels de sportieve afdeling. Koningin Letizia is inmiddels ele wel om en dat moest ze ook wel. Door het vele gebruik van naaldhakken is haar voorvoet namelijk overbelast. Deels lost ze dat op met een extra zooltje in haar pumps, maar er worden ook steeds meer flatjes aan haar schoencollectie toegevoegd. Bij prinses Beatrix speelt de ouderdom een rol. Haar hakken – van zo’n 4 centimeter – maken langzaamaan plaats voor ballerina’s. Het n liefst zwarte exemplaren met een bescheiden strikje. Uiteraard glanzend gepoetst, want hoge hak of niet: Beatrix weet hoe ze verzorgd voor de dag komt.

Na een lange vliegreis bieden deze jeansslippers van Gianvito Rossi comfort.

Tijdens V VN-reizen trekt Máxima vaak het land in om projecten met eigen ogen te bekijken.

Zeker op stoffige plekken komen haar flatjes goed van pas.

24 ORANJ E BOVE N

Door alle hakken heeft Letizia haar voorvoet overbelast.

Deze stoere veterschoenen vormen een goed alternatief.

Platte schoenen bieden helaas geen succesgarantie….

Sporten op hakken is natuurlijk een beetje gek. Máxima droeg tijdens de Koningsspelen dan ook ballerina’s. Door de zwarte neus viel haar schoenmaat 42/43 minder op.

Amalia Am A mal aliia ad draagt ssneakers sn nea eak ke ers rs van het du d uu urrzam za z am merk Veja. duurzame O RAN JE BOVEN 25

*dan gewone aardappelchips

De lekkerste pannenkoeken bak je zelf!

Met de pannenkoekmixen van Koopmans maak je alle soorten pannenkoeken die je maar wilt. Van pannenkoeken met volkorenmeel, tot pannenkoeken met een vleugje kaneel. Altijd lekker veel keuze. Veel bakplezier!

Dan ben je thuis.

30 ORA NJ E BOVE N

door r Hans Jacobs

Z AT ER D A G 6 M EI IS HET ZOVER VER

CHARLES GEKROOND OP ‘GESTOLEN’ SCHOTSE STEEN Schotland kijkt met spanning naar de kroning van koning Charles III. De Schotten leveren namelijk een essentieel onderdeel van de kroningstroon: een enorme steen.

De geschiedenis heeft geleerd dat ze er niet gerust op kunnen zijn dat deze ook weer retour komt.

S

chotland stuurt de ‘Stone of Destiny’ (Steen van het Lot) naar Londen voor de kroningsceremonie van koning Charles III op 6 mei.

Tot die tijd ligt die veilig opgeborgen in de kamer met de Schotse kroonjuwelen in Edinburgh Castle. ,,De steen gaat pas enkele dagen voor de kroning in mei naar Westminster Abbey in Londen,” verzekert de toezichthouder.

De ‘Stone of Destiny’ is een grofkorrelige, rozegele zandsteen met een eeuwenoude en deels in nevelen gehulde geschiedenis.

Maar onderzoek heeft uitgewezen dat de zandsteen uit Schotland afkomstig is. Schotse koningen gebruikten de steen om op te zitten bij hun inhuldiging. Erg comfortabel was dat niet, maar de symbolische waarde was groot.

sindsdien gebruikt bij alle kroningen van Britse monarchen. Charles zet die traditie op 6 mei voort.

Studenten De Schotten hebben diverse malen geprobeerd de 152 kilo wegende steen, die onder een houten zitplank is geplaatst, terug te krijgen. In 1950 lukte het vier studenten uit Glasgow met enig kunst- en vliegwerk de steen los te wrikken en uit Westminster Abbey te ‘ontvoeren’. ,,De Stone of Destiny is het icoon van Schotland", vertelde Ian Hamilton, een van de studenten, vele jaren later.

Stelen Reden te meer voor de Engelse koning Edward I (1239-1307) om de steen in 1296 in beslag te nemen – te stelen, zeggen de Schotten – en mee te nemen naar Westminster Abbey in Londen. Daar liet hij er speciaal een houten troon of kroningsstoel omheen maken. Die troon is

De ‘Stone of Destiny’

O RAN JE BOVEN 31

,,De Engelsen hebben tijdens een van hun vele invasies in Schotland het symbool van onze natie weggenomen. Het terugbrengen was een heel symbolisch gebaar."

Klopjacht Een klopjacht van de politie leverde niks op.

De vier studenten, van wie Hamilton vorig jaar als laatste overleed, plaatsten de ‘Stone of Destiny’ uiteindelijk drie maanden later in de ruïne van de abdij van Arbroath. Daar hadden de Schotten zich in 1320 onafhankelijk verklaard.

De steen ging terug naar Londen, maar het viertal kreeg geen straf. Het duurde tot 1996 alvorens de steen definitief terugkeerde naar Schotland. Dat gebeurde met instemming van koningin Elizabeth. Het is dus begrijpelijk dat de terugkeer van deze steen naar Engeland sterke gevoelens oproept in Schotland.

wordt gekroond. De kroning behelst zowel de symbolische religieuze ceremonie als de fysieke handeling waarbij een kroon op het hoofd van een vorst wordt geplaatst. Het gaat om de St Edward’s kroon, die voor de gelegenheid is aangepast voor het hoofd van koning Charles.

De kroon is vernoemd naar een heilige koning uit de 11de eeuw en er zijn al verschillende exemplaren van geweest. Later in de plechtigheid en bij de balkonscène wisselt Charles overigens van kroon en draagt hij de Imperial State Crown.

Wie op het balkon mag staan, is onderwerp van speculatie en weddenschappen

Symbolisch Het Verenigd Koninkrijk is overigens de enige Europese monarchie waar de koning nog

Camilla wordt ook gekroond.

32 ORA NJ E BOVE N

Kortere ceremonie

Een kroning is niet per se noodzakelijk om koning te worden. Charles werd immers op 8 september 2022 al koning, na het overlijden van zijn moeder, koningin Elizabeth. Inmiddels is duidelijk dat Charles een kortere en soberder ceremonie wil dan zijn moeder destijds. Bij koningin Elizabeth duurde de ceremonie meer dan drie uur.

Aantal gasten De kroningsceremonie van Charles duurt naar verwachting iets meer dan een uur, maar de Britten trekken drie dagen uit voor het kroningsfeest. Het gaat om het weekeinde plus de aansluitende maandag. Bij de kroning van Elizabeth waren in 1953 maar liefst meer

Wie er straks op het balkon mogen staan, is vooralsnog een grote verrassing.

De kroning van Elizabeth in 1953.

PLECHTIGHEID De kroningsplechtigheid bestaat uit verschillende onderdelen. dan 8.000 mensen aanwezig. Deze keer worden ook een stuk minder gasten verwacht in Westminster Abbey (zo’n 2200) .

Op de kroningsdag gaan de koning en koningin (Camilla wordt ook gekroond) in de ‘King’s Procession’ van Buckingham Palace naar Westminster Abbey. Na afloop is er een rijtoer die wordt afgesloten met de balkonscène. Wie van de koninklijke familie straks op het balkon mag staan, is onderwerp van speculatie en weddenschappen. Prins Harry heeft nog niet toegezegd dat hij naar Londen komt.

ERKENNING: terwijl hij naast de kroningsstoel staat, wordt Charles door de aartsbisschop van Canterbury gepresenteerd aan de aanwezigen.

Iedereen roept ‘God Save the King!’.

DE EED: de koning zweert de wet en de Church of England te handhaven.

ZALVING: het ceremoniële gewaad van de koning wordt uitgedaan en hij neemt plaats op de kroningsstoel. De aartsbisschop van Canterbury zalft de handen, borst en hoofd van de koning met heilige olie.

INHULDIGING: de koning krijgt items aangeboden, waaronder de Royal Orb, die religieuze en morele autoriteit vertegenwoordigt; de scepter, die macht vertegenwoordigt; en de Scepter van de Soeverein, een gouden staaf met daarop een wit geëmailleerde duif, een symbool van gerechtigheid en barmhartigheid.

Tenslotte plaatst de aartsbisschop de kroon van St. Edward op het hoofd van de koning.

De kroning is ceremonieel, want sinds het overlijden van zijn moeder is Charles al koning.

TROONSBESTIJGING EN EERBETOON: de koning verlaat de kroningsstoel en gaat naar de troon. De adel brengt dan hulde aan de koning. De koningin (-gemalin) wordt vervolgens op dezelfde manier gezalfd en gekroond.

O RAN JE BOVEN 33

Dat is wel zo lekker.

NU MET EEN NIEUW DESIGN

Prins Heinrich XIII, ver familielid van de Oranjes, werd opgepakt in Frankfurt wegens samenzwering tegen de Duitse Staat.

N A M I S LU K TE S TAATS G R EEP

Duitse adel, folklore of gevaar?

Het nieuws over een mislukte staatsgreep van Heinrich XIII Prinz Reuss zu Köstritz (71) en zijn machtige trawanten, ging eind 2022 als een schokgolf door Europa.

Wat is er aan de hand met deze gefrustreerde vertegenwoordiger van de Duitse adel, die terugverlangt naar de hoogtijdagen van het Duitse keizerrijk en een coup wilde plegen?

36 ORA NJ E BOVE N

Georg Friedrich Ferdinand, prins van Pruissen, die ten strijde trekt tegen de Duitse overheid, met zijn echtgenoot Sophie prinses Caroline.

O

ndanks dat de Duitse monarchie aan het einde van de Eerste Wereldoorlog in 1918 werd afgeschaft, zijn er bij onze oosterburen welgeteld nog steeds tachtigduizend edelen afkomstig uit de oude families.

Deze Duitse adel verloor met de afschaffing van de adelstand zijn privileges; alle Duitsers werden in 1919 voor de wet gelijkgesteld. Heinrich Prinz Reuss zu Köstritz, die eind vorig jaar een staatsgreep zou hebben willen plegen, hunkerde kennelijk naar dat verleden. Een verleden waarin machtige Duitse families de dienst uitmaakten.

Maar sinds 1918 mogen de

edelen zich alleen nog in naam Graf of Prinz noemen.

Mondiale society Een aantal van die edelen streek neer in de omgeving van het Spaanse Marbella.

Alfonso Prinz zu Hohenlohe, richtte er de mondaine Marbella Club op. Samen met Rudolf Graf von Schönburg bouwde hij dit uit tot een enorm succes. Graaf Rudolf trouwde met de Duitse prinses Maria Louisa van Pruisen, verre familie van de laatste Duitse keizer Wilhelm II. Wie het Spaanse magazine Hola erop naslaat, leest dat de Duitse adel behoort tot de mondiale society. Ander

voorbeeld is Ernst August Prinz van Hannover, de officiële pretendent van de Hannoveraanse troon. De playboy en alcoholverslaafde prins hertrouwde in 1999 met prinses Caroline van Monaco, na een eerder mislukt huwelijk met een dochter van een Zweedse chocoladefabrikant.

Grootvaders Andere leden van Duitse adellijke dynastieën hebben zich door de eeuwen heen ook elders geworteld. Er zijn ook sporen die naar het Huis van Oranje leiden.

Wilhelm von Amsberg, de opa van prins Claus, is zo'n Duitse edelman.

O RAN JE BOVEN 37

Prinses Juliana met haar ouders: koningin Wilhelmina en prins Hendrik.

1932: de Duitse ex-keizer Wilhelm II met zijn tweede vrouw prinses Hermine.

Claus von Amsberg trouwde met Beatrix, onze latere koningin. Ook prins Bernhard, de echtgenoot van koningin Juliana kwam uit Duitsland.

Prinz zur Lippe-Biesterfeld was zijn adellijke titel. Bernhard mocht dan populair zijn onder de veteranen; een brave huisvader was hij allerminst.

De prins-gemaal had buitenechtelijke affaires.

Voorvaderen Ook twee eeuwen geleden waren er al banden tussen de Duitse adel en de Oranjes.

Sophie van Oranje-Nassau (1824-1897) was de enige dochter van koning Willem II en Anna Paulowna van Rusland. Ze trouwde met Carl Alexander van SaksenWeimar-Eisenach, een van de voorvaderen van de Duitse 'coupprins' Heinrich XIII. Na Sophie trouwde haar

38 ORA NJ E BOVE N

nichtje Wilhelmina (18801962), de latere koningin en grootmoeder van Beatrix, met Hendrik van MecklenburgSchwerin. Hendrik was de Duitse broer van Adolf Frederik van MecklenburgSchwerin, de grootvader van 'putsch-prinz' Heinrich.

Door zijn vermeende nazisympathieën wilden de Oranjes niets te maken hebben met Adolf Frederik.

De frustratie over de afschaffing van de adelstand gaat verder dan alleen de inmiddels gevangengezette Prinz Reuss, die vanuit zijn jachtslot Bad Lobenstein in Thüringen opereerde.

Fout verleden De familie Hohenzollern bijvoorbeeld, trekt al decennialang ten strijde tegen de Duitse overheid.

De leden eisen kastelen,

geld, archieven en kunst op die volgens hen de familie toebehoren. Nazaat Georg Friedrich Ferdinand Prins von Pruissen eist ook het permanente woonrecht op voor zijn familie in een paleis in Potsdam. De uitkomst van het geschil hangt af van de vraag of de familie Hohenzollern in het verleden Adolf Hitler wel of niet aan de macht heeft geholpen.

Deugdzaamheid Inmiddels geven rapporten geen eenduidig uitsluitsel over de rol van de adellijke familie Hohenzollern in het Derde Rijk. Het staat inmiddels wel vast dat de geconfisqueerde bezittingen alleen teruggaan naar de familie als aan de ‘eis van deugdzaamheid’ kan worden voldaan. Dezelfde familie Hohenzollern zorgde in 2014 overigens voor de

Claus von Amsberg met zijn moeder Gösta von Amsberg tijdens een bezoek aan Paleis Soestdijk.

Nog een jonge prins Bernhard met zijn vader, prins Bernhard zur Lippe.

nodige beroering toen ook Huis Doorn, waar de laatste keizer Wilhelm II verbleef tijdens zijn ballingschap, door de leden werd geclaimd.

Het kabinet gaf namens de Nederlandse Staat niet toe aan de eisen van de familie. Huis Doorn was sinds de Tweede Wereldoorlog eigendom van de Staat.

Achter tralies Het zit de nazaten van de adellijke families nog steeds hoog, zo bleek uit de actie van Prinz Reuss. Er was overigens behoorlijke steun voor een staatsgreep, met vertakkingen tot in de Bondsdag en binnen het Duitse leger.

Door adequaat onderzoek van de inlichtingendiensten kon in een vroegtijdig stadium worden ingegrepen.

Prinz Reuss zit voorlopig (veilig) achter de tralies.

DE GESCHIEDENIS IN MUSEUM HUIS DOORN Huis Doorn beheert en exposeert de unieke nalatenschap van ex-keizer Wilhelm II van Duitsland. Het landgoed, diens kunstcollectie en de authentiek ingerichte woning. Door permanente en tijdelijke exposities en met activiteiten wordt duidelijk hoe bepalend de Eerste Wereldoorlog en de periode van het interbellum zijn geweest voor Nederland en de rest van Europa. Museum Huis Doorn verbindt het persoonlijke verhaal van de keizer aan de geschiedenis van de verwoestende en ingrijpende Eerste Wereldoorlog.

Naast Huis Doorn vind je in de voormalige garage het Paviljoen Eerste Wereldoorlog. Bekijk hier de tentoonstelling 'Tusschen twee vuren' over de geschiedenis van WO I en wat deze wereldoorlog voor Nederland betekende.

Museum Huis Doorn met op de voorgrond de buste van Wilhelm II .

O RAN JE BOVEN 39

Buiten het bereik van kinderen bewaren.

Ontdek meer op: www.keepcapsfromkids.eu

Ontdek ONZE w e r e e r d e n l d! o w

BRENG HAAR DARM MICROBIOOM IN BALANS. VERSTERK HAAR IMMUUNSYSTEEM.

Met cichorei, dat de balans van het darm microbioom verbetert Lactobacillus versterkt bewezen het immuunsysteem Een gezondere spijsvertering in 14 dagen

Zichtbare gezondheid voor vandaag en morgen

16 JAAR

44 ORANJ E BOVE N

VA N H A RT E

gefeliciteerd

10 APRIL 2007

Prinses Ariane, de onbezorgde Oranjevlinder

Kleine meisjes worden groot! Prinses Ariane, de vrolijke benjamin van het Oranjegezin, blaast op 10 april alweer zestien kaarsjes uit tijdens haar Sweet Sixteen.

Ze is de derde en jongste dochter van koning Willem-Alexander en koningin Máxima: prinses Ariane. Of voluit: Ariane Wilhelmina Máxima Ines Prinses der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau. Ariane werd op 10 april 2007 geboren in het HMC Bronovo in Den Haag. Ze kreeg de namen Ariane (uitgesproken als Ariaan), Wilhelmina naar de oma van haar oma, Máxima naar haar moeder en haar overgrootmoeder en Ines naar haar tante.

Net als haar zussen eerder zit ook zij op het Christelijk Gymnasium Sorghvliet in Den Haag. ,,Ariane doet het heel goed op school, is heel lief en etherisch.

Ze is heel vrouwelijk en heel krachtig. Ze heeft ongelooflijk veel talenten,” zo liet koningin Máxima eerder trots over haar jongste dochter weten.

Vergeleken met haar oudste zus heeft Ariane een bevoorrechte positie. Als eerste in de rij voor de troonopvolging moet prinses Amalia razendsnel volwassen worden. Bovendien wordt Amalia door bedreigingen vanuit het criminele circuit ernstig in haar bewegingsvrijheid beperkt. Ariane en Alexia leven veel meer in de luwte. Overigens krijgt ook Alexia steeds vaker te maken met media-aandacht. Zo werd een onschuldig nachtje in een Argentijnse nachtclub tijdens de feestdagen breed uitgemeten in de pers.

Nu ze ouder wordt, komt ook Ariane op een leeftijd waarop de ogen steeds vaker op haar gericht zullen zijn. Nu kan nog kan ze in alle anonimiteit hockeyen, tennissen, tekenen, zingen en gitaar spelen, maar dat gaat straks veranderen. Stiekem zal ze er misschien naar uitkijken, want voor de meeste tieners kan de tijd niet snel genoeg gaan. Maar ongetwijfeld komt er in de toekomst ook een periode dat de drie prinsessen de klok stiekem best even zouden willen terugzetten…

alia en Alexia.

Ariane (l) met Am O RAN JE BOVEN 45

Where there is a wine, there is a way.

Geen 18, geen alcohol

K R A D S R E S E T L A M

E R U P E D R O O V BBE R C

E H F E I L E D A H O CO L

W U E I N

©Mars Nederland B.V. 2023

Willem I 24 augustus 1772 † 12 december 1843

Wilhelmina van Pruisen 18 november 1774 † 12 oktober 1837

Willem II 6 december 1792 † 17 maart 1849

Anna Paulowna 18 januari 1795 † 1 maart 1865

Wilhelmina 31 augustus 1880 † 28 november 1962

Hendrik 19 april 1876 † 3 juli 1934

Willem III 19 februari 1817 † 23 november 1890

Emma 2 augustus 1858 † 20 maart 1934

Juliana 30 april 1909 † 20 maart 2004

Bernhard 29 juni 1911 † 1 december 2004

Beatrix 31 januari 1938 woont in kasteel Drakensteyn, Lage Vuursche

Claus 6 september 1926 † 6 oktober 2002

Irene 5 augustus 1939 Gescheiden in 1981 woont in Doorn

48 ORA NJ E BOVE N

Margriet Pieter 19 januari 1943 30 april 1939 wonen in 'Huis Het Loo', Apeldoorn

Christina 18 februari 1947 † 16 augustus 2019

= Leden van het Koninklijk Huis

Willem-Alexander Máxima 27 april 1967 17 mei 1971 wonen in Paleis Huis ten Bosch, Den Haag

Johan Friso 25 september 1968 † 12 augustus 2013

Mabel 11 augustus 1968 woont in Londen

Constantijn Laurentien 11 oktober 1969 25 mei 1966 wonen in Den Haag

Alexia 26 juni 2005

Ariane 10 april 2007

Luana 26 maart 2005

Zaria 18 juni 2006

Eloise 8 juni 2002

Claus-Casimir 21 maart 2004

Leonore 3 juni 2006

O RAN JE BOVEN 49

Foto's: Hollandse Hoogte, RVD, Instagram

Catharina-Amalia 7 december 2003

SCAN

RIBBEL,

SMAAK

Einde: 13.00 Binnenrotte

Erasmusbrug

Start: 11.00 Afrikanerplein

M AA S S TA D K L EU R T 2 7 APR IL O R AN JE

KONINGSDAG 2023 WORDT GROOTS ROTTERDAMS FEEST! Dertig jaar nadat zijn moeder Koninginnedag vierde in Rotterdam, is het de beurt aan Willem-Alexander. Zijn 10-jarig jubileum viert hij in 010. Op 27 april wordt de Koning door duizenden Rotterdamse ‘kings & queens’ verwelkomd in de Maasstad.

H

et centrale thema van Koningsdag 2023 luidt ‘Wij zijn allen kings & queens’.

De laatste keer dat Rotterdam een jarig staatshoofd mocht ontvangen was in 1992, toen koningin Beatrix de Maasstad bezocht. Beatrix deed toen onder andere de Afrikaanderwijk aan. Willem-Alexander treedt op 27 april letterlijk in haar voetsporen want de

52 ORANJ E BOVE N

koninklijke wandelroute begint ook voor hem in de Afrikaanderwijk, ter hoogte van de Afrikaandermarkt om precies te zijn.

Verwoeste stad Vanaf de hoek van Maashaven-Noord en -Oost vaart de familie vervolgens per watertaxi over de Maas. Ze passeert de ss Rotterdam (het

Burgemeester Aboutaleb en koning Willem-Alexander gaan er een feest van maken. Hier zijn ze samen bij de opening van Depot Boijmans Van Beuningen.

vlaggenschip van de Holland America Line), Hotel New York, en de Wilhelminapier en vaart onder de Erasmusbrug door. De oversteek eindigt bij de trappen voor Plein 1940, bij het oorlogsmonument ‘De verwoeste stad’.

Daarna wandelt de familie over de Blaak, richting de Laurenskerk om via de Markthal te eindigen op de Binnenrotte.

Willem-Alexander en Máxima worden straks verwelkomd door 'kings & queens' uit de Maasstad.

Warme belangstelling Burgemeester Ahmed Aboutaleb: ,,Alles zit in deze ene kilometer om de koninklijke familie onder te dompelen in alle geuren, kleuren en smaken van de stad. We gaan hen zeker verrassen met een prachtig programma en bijzondere ontmoetingen.” De burgemeester is verheugd dat Koningsdag in zijn stad wordt gevierd. ,,De Koning is tien jaar Koning en dat viert hij in 010. Rotterdam heeft altijd op de warme belangstelling van onze vorsten kunnen rekenen, in voor- en tegenspoed.”

Het thema ‘Wij zijn allen kings & queens’ is een keuze van de inwoners. Zij konden kiezen uit drie thema’s, waaronder ook ‘Wereldhaven, wereldburgers’ en ‘De straat is van iedereen’.

Maar ‘kings & queens’ was met vijftig procent veruit het populairst, vooral onder jongeren.

Verschillende keukens De gemeente: ‘Rotterdam denkt niet in hokjes en ziet tijdens Koningsdag de mooiste kanten van iedereen.’ Dat Rotterdam een groot feest kan organiseren, is bekend. De gemeente heeft het projectteam ingeschakeld dat eerder het Eurovisie Songfestival organiseerde.

Of bekende Rotterdammers als Lee Towers,

Koninginnedag dertig jaar geleden met toenmalig koningin Beatrix en burgemeester Bram Peper.

Afrojack of Melissa Lopes zijn benaderd om de Oranjes op de Binnenrotte te entertainen, kan de gaststad nog niet zeggen, maar het wordt sowieso een feest. Burgemeester Aboutaleb hoopt dat het Oranjefeest ook zal leiden tot meer verbroedering. Hij belooft dat alle kleuren en nationaliteiten én alle geuren van de verschillende keukens aan bod zullen komen. ,,Verbeeld je wat je ziet als je over Rotterdam vliegt, dát wordt Koningsdag!” Zelf de route lopen? Download de routekaart of boek een gids op koningsdaginrotterdam.nl/route.

O RAN JE BOVEN 53

HEBBEDINGEN VAN ORANJE Dat koningshuizen en het 'oranjegevoel' ook gewoon leuk zijn, bewijzen de gadgets op deze pagina's. Oranje Boven selecteerde onderstaande hebbedingen waar u deze lente veel plezier aan kunt beleven.

KRISTALLEN CORGI Chanel bracht een subtiele ode aan wijlen Queen Elizabeth tijdens Paris Fashion Week, door haar lievelingsdieren in de collectie te verwerken. Creatief directeur Virginie Viard van het Franse modehuis ontwierp onder meer dit tweedjasje met een kristallen versie van een corgi. Ook in andere ontwerpen keren de geliefde hondjes van de Britse koningin meermaals terug.

Pokerface

Koninklijke liniaal In de categorie schoolspullen: een heuse 'Oranjeliniaal'. Met portretten van ons koningshuis, van 1533 (het geboortejaar van Willem van Oranje) tot en met 2013 (het kroningsjaar van Willem-Alexander). museum-webshop.com

Geïnspireerd op het Britse kroningsfeest; pokerkaarten met Charles III naar Popart ontwerp. Handgemaakt en met een knipoog naar Charles’ grote dag. Elke set bevat 52 kaarten en 2 jokers en wordt geleverd in een witte doos.

Bestand tegen barsten en vouwen wanneer de spanning toeslaat! etsy.com

Prinseswaardig Deze pronkring is gemaakt van sterling zilver, verfraaid met fonkelende zirkonia's en afgewerkt met solide kraalwerk.

Draag hem solo of samen met andere kroonringen om een prinseswaardige uitstraling te creëren. pandora.net

54 ORA NJ E BOVE N

Iconische release:

Meghans geurtje

Nieuw Oranjevaasje Oranjevaasjes worden uitgebracht om een bijzonder moment voor de koninklijke familie te vieren. Glasblazer Marco Lopulalan eert met zijn nieuwste vaasje prinses Beatrix, die in januari haar 85ste verjaardag vierde. Ooit plaatsten mensen zo’n vaasje voor hun raam, om hun steun aan de ‘royals’ uit te spreken.

Tegenwoordig is het een gewild verzamelobject. Ontwerper van dit vaasje is kunstenaar Melvin Anderson. etsy.com

Ruik als een royal met een van de favoriete luchtjes van Meghan Markle. Het Britse merk Jo Malone staat bekend om zijn natuurgeuren, en Wood Sage & Sea Salt is een van zijn meest iconische releases.

Deze uniseks cologne is bedoeld om het gevoel n van frisheid en vrijheid van de zee over te brengen. jomalone.com

Klassieker Sommige dingen raken nooit uit de mode, zoals de baseballpet.

Deze klassieker zet koning Charles in het zonnetje en geeft een sportieve draai aan elke casual of streetwear look. etsy.com

Pluizige paleisbewaker Liefde o op het eerste gezicht! Deze als paleiswacht verklede teddybeer, geïnspireerd op de Household Troops T bij Buckingham Palace, is een echt hebbeding. Om cadeau te geven of te krijgen. Leuk item voor in de kinderkamer. royalcollectionshop.co.uk

O RAN JE BOVEN 55

Nieuw. Andrélon Mild & Zacht.

Voor een kalme hoofdhuid en gezond stralend haar.

*m.u.v. de dop.

SCHITTEREND SCHOON AFWASSEN IN

Was kouder en

BESPAAR

tot

*Van 44°C naar 23°C. Besparing gebaseerd op gemiddelde gasprijzen (inclusief belastingen) voor huishoudens in Nederland, eerste semester 2022. Bron: CBS

€30

op uw jaarlijkse gasfactuur*

PRINSEN & PRINSESJES

Zo blijven zij overal de show stelen!

Je hoeft maar met je ogen te knipperen of de jonge lichting blauw bloed is alweer uit de luiers gegroeid. Of, in het geval van prinses Gabriella en haar broertje prins Jacques van Monaco, hun scheve, zelf geknipte coupe zit weer in model. Prinses Leah heeft zich ondertussen ontpopt tot influencer-queen van Noorwegen – inclusief award!

Prinses Charlène van Monaco troonde haar tweeling Jacques en Gabriella (8) mee naar de viering rondom Sainte Dévote, de patroonheilige van het ministaatje.

Daarbij wordt jaarlijks een boot verbrand. De twee mochten hun moeder meehelpen het vuur aan te steken. Uit de kiekjes blijkt hoe dol ze op elkaar zijn!

Toen de Britse prinses Charlotte (7) haar oma vorig jaar verloor, vond deze Meredith dat zo verdrietig, dat ze haar een brief stuurde. ,,Ik heb een tekening gemaakt van je oma die haar honden uitlaat.

Ik ben 6 en zou op een dag de corgi’s willen voeren."

Opnieuw is Leah Isadora Behn (17), dochter van Märtha Louise van Noorwegen en wijlen Ari Behn, gekroond tot ‘beauty influencer van het jaar’. Die eretitel heeft ze te danken aan haar populaire make-up tutorials.

De prijs werd uitgereikt tijdens de Vixen Awards in Oslo. ,,Ik voel me gelukkig, omdat ik gegroeid ben door uit mijn comfortzone te stappen en nieuwe dingen te ervaren", juichte Leah.

58 ORA NJ E BOVE N

inning e een dubbele overw e koning, behaald ds ee Zw n twee hu de n en va fia on enige zo orp. Zijn vrouw So Prins Carl Philip, de avia races in Mant eheld rac din l an ya Sc ro p n Cu hu ra Carre (1), waren erbij om n lia tijdens de Porsche Ju en n.

(5) ige iel moed de prinsjes Gabr enthousiast aan te jongste kinderen,

Etiquette? De kids van Zara Phillips, dochter van de Engelse prinses Anne, en haar man Mike Tindall lapten de do’s en don’ts lekker aan hun koninklijke laarsje. Tijdens een paardenrace in het Engelse Cheltenham zetten zij de boel op stelten door de paarden luidkeels aan te moedigen, en gekke bekken te trekken naar de fotografen.

O RAN JE BOVEN 59

Worstelijk genieten

Elke hap koninklijk lekker Maak een staatsbanket van je lunch. Of een koningsbal van je borrel.

Met Gelderse kookworst van Zandvliet. In deze vorstelijke worst proef je de traditionele bereidingswijze en pure ingrediënten. Koninklijk lekker op ieder moment!

Ga voor meer informatie en inspiratie naar: www.zandvliet.com

Gelderse kookworst heeft het Beter Leven keurmerk met 1 ster.

ZE VE R B A A S T M O N A C O EN HAAR PR IN S …

DE WEDEROPSTANDING VAN CHARLÈNE! Geen stuiver gaven royaltywatchers afgelopen najaar nog voor hun huwelijk. Maar ze zaten ernaast.

Charlène (45) wordt steeds vaker gesignaleerd aan de zijde van echtgenoot Albert (65)...

I

k voel me zoveel beter dan de afgelopen jaren. Mijn familie en de mensen van wie ik hou, zijn mijn rots in de branding."

Prinses Charlène klinkt hoopvol en opgewekter dan ze in lange tijd leek. Het is nog niet heel erg lang geleden dat de echtgenote van prins Albert zowel psychisch als lichamelijk volledig aan de grond zat. ,,Ik heb een heel moeilijke periode doorstaan, maar ik heb het

geluk gehad dat ik gesteund en geliefd werd door mijn man, mijn kinderen en mijn familie."

Charlène verbleef in 2021 vele maanden in Zuid-Afrika, waar ze vanaf haar tiende woonde.

Tijdens dat bezoek liep ze een keel-, neus- en oorontsteking op. De prinses moest meerdere keren geopereerd worden. Al snel waren de speculaties niet van de lucht. Was Charlène echt ziek of was het een smoes om niet te hoeven

O RAN JE BOVEN 61

Boze tongen beweerden dat Charlène niet meer bij Albert wilde wonen, maar niets lijkt minder waar.

62 ORA NJ E BOVE N

Charlène met Albert en hun tweeling, Jacques en Gabriella.

terugkeren naar haar ongelukkige huwelijk in Monte Carlo? Paleisinsiders waren overtuigd van dat laatste. Al snel zwol het gefluister aan.

Boze tongen

Franse dorp La Turbie, op acht kilometer afstand en slechts twintig minuten rijden van Monte Carlo. Dat Charlène erg gesteld is op haar ouders, dat bevestigde haar vader al eens: ,,We hebben een heel goede band.

We telefoneren ook regelmatig."

Prins Albert zag zich genoodzaakt om te reageren. ,,Ze verliet Monaco niet omdat ze Privileges boos was op mij of wie dan ook." Maar de Dat haar ouders nu nabij wonen, zou voor buitenwereld trok zijn woorden in twijfel.

Charlène het verschil maken. Eerder maakte de Helemaal nadat Charlène na terugkomst in prinses er geen geheim van dat ze haar familie Monaco direct haar koffers pakte en naar soms enorm miste. ,,Ik heb de privileges van dit Zwitserland vertrok. In het Alpenland leven, maar ik mis mijn familie liet ze zich behandelen voor en vrienden in Zuid-Afrika. Het ‘ernstige fysieke en emotionele maakt me vaak verdrietig dat vermoeidheid’, zoals haar man Charlène: ik er niet altijd voor hen kan dat verwoordde. Maar boze tongen ,,Ik mis mijn zijn." Dat Charlène langzaam beweerden dat ze niet meer bij maar zeker opkrabbelt, blijkt ook Albert wilde wonen. Niemand gaf familie en uit het feit dat ze in mei met nog een stuiver voor het huwelijk. vrienden in manlief Albert haar opwachting Maar Charlène verrast vriend en Zuid-Afrika” zal maken bij de kroning van vijand door steeds vaker haar koning Charles. Prins Albert opwachting te maken in Monaco. was tijdens de uitvaart van Veel steun koning Constantijn van Griekenland nog Albert is daar blij mee: ,,Ik ben heel trots op mijn zonder Charlène, maar in Londen is zij van de vrouw. Charlène was actief aanwezig tijdens partij. Enthousiast liet Albert over de kroning een aantal evenementen en ze geniet er echt weten: ,,Ik weet zeker dat het een geweldige van om dingen samen met mij en de kinderen en ontroerende ceremonie gaat zijn." te doen. We zijn echt heel gelukkig met hoe het Te jong nu gaat. Ze heeft het roer echt op ongelooflijke De prins wilde overigens niet verklappen of wijze omgegooid.” Volgens de Britse Daily Mail krijgt Charlène niet alleen steun van haar gezin, hij ook de 8-jarige tweeling – Jacques en Gabriella – meeneemt. Albert: ,,Ik denk maar kan ze sinds kort ook vaker terecht bij dat ze nog een beetje te jong zijn voor dit haar ouders. Michael en Lynette Wittstock soort ceremonies. Maar we zullen het zien." zouden Zuid-Afrika hebben verruild voor het

63 OR A NJ E BOVE N

O RAN JE BOVEN 63

EN BESPAAR TOT

€3.5/DOOS OP JE ENERGIEKOSTEN

Altijd buiten bereik van kinderen bewaren. ©A.I.S.E KOM MEER TE WETEN www.keepcapsfromkids.eu

Bespaarde energiekosten bij het wassen op 30°C vs 60°C met Ariel Allin1 Pods 15 wasbeurten.

Besparing gebaseerd op gemiddelde elektriciteitsprijzen (inclusief belasting) voor huishoudens in Nederland, eerste semester 2022. Bron: CBS

ROYALTY KENNER aan het

woord JEROEN SNEL Royaltydeskundige Jeroen Snel volgt de Europese vorstenhuizen op de voet. In zijn column in Oranje Boven schrijft hij gepassioneerd over zijn belevenissen in de voetsporen van de Europese royals.

Moest Harry zo ver gaan door dit boek te schrijven?

H documentaire op Netflix Hun deed d me Harry en Meghan iets beter begrijpen. Vooral Harry had mijn sympathie weer gewonnen, nadat ik het eerder zwak van hem vond dat hij Engeland was ontvlucht.

Echter, met zijn boek Reserve overspeelt de prins zijn hand.

Harry en Meghan zagen voor zichzelf geen toekomst in het Verenigd Koninkrijk.

O RAN JE BOVEN 65

D

e Netflix-documentaire Harry & Meghan was absoluut geen verkeerde zet van Harry en Meghan. Na het horen van Harry’s verhaal werd het me duidelijk dat er voor hem en Meghan geen toekomst was in het Verenigd Koninkrijk. Harry voelde zich er niet meer veilig.

Niet in zijn land en niet binnen zijn eigen familie. Nu lijkt hij een heel gelukkig man, daar in Californië. Ver weg van alle intriges en tabloids. Eind goed, al goed? Nee, sinds zijn boek Reserve uit is, vind ik het lastig nog begrip voor hem op te brengen.

als piloot van Apache-helikopters. Hij heeft er geen berouw van dat hij vanuit de lucht Talibanstrijders doodde. Trots is hij er ook niet op. Hij vergeleek deze soldaten op hun brommers en motoren met de paparazzi die zijn moeder achter nazaten in de tunnel in Parijs.

Daar waar Diana het leven liet.

,,Harry wil zijn familie niet beschadigen, maar doet dat wél!’’

Piloot In meer dan vijfhonderd pagina’s vertelt hij over zijn leven tot nu toe. Absoluut mooie hoofdstukken over zijn tijd in het leger in Irak en Afghanistan. Op het laatst diende hij

66 ORANJ E BOVE N

Tienerjaren

Ontroerend is het hoofdstuk van de begrafenis van zijn moeder.

Harry vertelt dat zij in de kist een foto tussen haar handen geklemd heeft. Met daarop de enige twee mannen van wie zij ooit gehouden heeft: William en Harry. Nog tot in zijn late tienerjaren dacht Harry dat zijn moeder helemaal niet dood was en opeens wel weer tevoorschijn zou komen. Ook is er het verhaal hoe hij zelf een keer in Parijs is, en zijn chauffeur vraagt door de beruchte tunnel

COLUMN Het lijkt Harry en Meghan tegen de rest van de wereld.

Harry diende in Afghanistan als helikopterpiloot en nam ook deel aan gevechtsmissies.

De relatie tussen Harry en Meghan en William en diens vrouw Kate is al langere tijd ernstig verstoord.

te rijden met dezelfde snelheid als toen in 1997.

Om het te ervaren en te verwerken. Diezelfde avond glipt hij, zonder dat zijn bodyguards het merken, zijn hotel uit. Hij wandelt langs de Seine waar maar een paar mensen hem herkennen. Wat een moeite en strijd om een zo normaal mogelijk leven te leiden.

Ruzies Toch snap ik niet waarom hij zijn twee jaar oudere broer William zo uitgebreid benoemt in zijn boek. De heftige ruzies met hem, en die tussen zijn vrouw Meghan en Kate. Waarom moet de wereld dat weten? Harry schreef het allemaal op, zonder toestemming van William. Die laatste is woest, wat ik heel goed begrijp. Harry die zijn privacy zo bevecht, gooit nu zelf details uit hun privéleven en over de persoonlijkheid van zijn broer op straat. Terecht wordt hem dat ook in de vele interviews die hij gaf voorgelegd. Harry zegt daarop dat William en zijn vader met Camilla al talloze boeken hebben geschreven door steeds te lekken naar

de pers. Nu is het zijn beurt, zo vindt -ie, om voor eens en voor altijd zijn verhaal te vertellen.

Zijn boek was de enige manier.

Vergeven Harry zegt dat hij nog honderden pagina’s over ruzies met William had kunnen toevoegen, maar dat hij dat niet heeft gedaan omdat zijn broer hem dat nooit zou vergeven. Alsof William hem de al gepubliceerde pagina’s wel vergeeft? Harry houdt van zijn familie en wil ze niet beschadigen, maar dat doet hij dus wel.

Toch hoopt hij op verzoening. Op vruchtbare gesprekken voordat zijn vader op 6 mei als koning gekroond wordt. Dat zou prachtig zijn, maar ik zie het somber in. Wat Harry en Meghan is aangedaan, is heel erg. Zij werden in een kwaad daglicht gesteld ten gunste van het imago van de andere familieleden. Ze werden aangetast in hun eer en privacy. Maar moest Harry zo ver gaan door dit boek te schrijven?

O RAN JE BOVEN 67

Verruim je blik

2013 - De inhuldiging

Willem-Alexander, 10 jaar koning!

MONARCHIE IN GOEDE HANDEN 70 ORANJ E BOVE N

W

20

R DE A AN J A LEX 2 3 0 A 1 0 M- - 2 LE 13

IL

R

Hij wil het anders doen dan zijn moeder en voelt zich meer verwant met de stijl van zijn oma Juliana.

Op 30 april is Willem-Alexander tien jaar Koning van Nederland. Oranje Boven maakt de balans op.

A

ls Koning wil ik mensen aanmoedigen om actief gebruik te maken van de mogelijkheden die ze hebben.

Hoe groot de verscheidenheid ook is, hoe verschillend onze overtuigingen en dromen ook mogen zijn, waar onze wieg ook stond."

Willem-Alexander klinkt vastberaden tijdens zijn inhuldiging tot Koning op 30 april 2013.

Willem-Alexander wil als moderne koning ‘samenbinden, vertegenwoordigen en aanmoedigen’. Hij is een staatshoofd van deze tijd en kiest ervoor zijn eigen naam aan te houden. Door zich niet Willem IV te noemen, toont hij aan dat hij zich op de toekomst richt.

Illustratief neemt hij ook afscheid van de oudhollandse spelletjes op Koningsdag.

Wc-pot gooien De tijd van koekhappen, sjoelen en wc-potten gooien is voorbij. Over die laatste activiteit: ,,In Nederland zijn er dorpen waar ze voor de lol wedstrijden doen in het gooien met wc-potten.

Ik heb daar met een glimlach aan meegedaan,

maar niet zonder met enige schaamte te denken aan de 2,6 miljard mensen op deze aarde die zelfs niet beschikken over de meest basale structuur om op een waardige manier hun dagelijkse behoefte te kunnen doen.”

Aardbeving In 2018 ging Willem-Alexander op Koningsdag in Groningen in gesprek met slachtoffers van de aardbevingen. Het was een bewuste keuze: ,,Voor mij is het niets nieuws, maar we willen ook de rest van Nederland graag laten zien wat hier speelt." Dat Koningsdag door WillemAlexander een andere invulling heeft gekregen is echter bijzaak. Veel belangrijker is echter hoe hij zich een jaar na de troonoverdracht manifesteert als Koning. De ramp met de MH17 emotioneert Willem-Alexander en Máxima en die meelevendheid biedt troost.

De Koning spreekt over ,,een diepe wond in onze samenleving waarvan het litteken tot in lengte van dagen zichtbaar en voelbaar zal blijven.” Zoals zijn moeder in 1992 meeleeft

O RAN JE BOVEN 71

2016 - Olympische Spelen

2017 - 50 jaar 72 ORA NJ E BOVE N

W

20

R DE A AN J A LEX 2 3 0 A 1 0 M- - 2 LE 13

IL

R

met de slachtoffers van de Bijlmerramp, zo betrokken is Willem-Alexander met de slachtoffers van MH17. ,,We weten dat hun verlies niet meer goed te maken is.

Het verdriet is immens. Het enige dat wij vandaag kunnen doen, is bij hen zijn en luisteren naar hun verhaal.” Ook klinkt er ‘stil applaus’ als hij tijdens dodenherdenking in coronatijd op een lege Dam vraagtekens plaatst bij de rol van koningin Wilhelmina in de oorlog.

Moeilijke rol ,,Medemensen, medeburgers in nood, voelden zich in de steek gelaten, onvoldoende gehoord, onvoldoende gesteund, al was het maar met woorden. Ook vanuit Londen, ook door mijn overgrootmoeder, toch standvastig en fel in haar verzet. Het is iets dat me niet loslaat.”

Maar in 2021 bekent de Koning dat hij soms wel degelijk moeite heeft met zijn rol als 'verbinder' in de verdeelde samenleving die Nederland is geworden. ,,Sommige thema’s zijn zo gepolariseerd dat het heel lastig is om samen te binden. De noodzaak om samen te binden wordt daardoor alleen maar groter.”

Ook door zijn eigen toedoen verloopt dat ‘verbinden’ niet altijd naar wens. Aan het begin van de coronacrisis oogst Willem-Alexander bewondering met zijn televisietoespraak. Hij roept op tot 'alertheid, solidariteit en warmte'.

Ook steekt hij medisch personeel een hart onder de riem via videoconferenties. Maar als hij met zijn gezin voor een vakantie naar Griekenland vertrekt, terwijl de bevolking door het kabinet is opgeroepen om vanwege corona niet te reizen, is al dat krediet in één keer weg.

Niet onfeilbaar Vanwege de kritiek ziet Willem-Alexander zich genoodzaakt om halsoverkop naar Nederland terug te keren. In een videoboodschap trekt hij deemoedig en ‘met spijt in het hart’ het boetekleed aan. ,,Het doet pijn uw vertrouwen in ons beschaamd te hebben. (…) We zijn betrokken, maar niet onfeilbaar”, zegt de Koning. Een jaar later gaat het opnieuw mis.

Willem-Alexander komt voorafgaand aan een EK-wedstrijd van het Nederlands elftal onder vuur na een bezoek aan de ‘Oranjestraat’ in Den Haag. Willem-Alexander lapt de coronaregels aan zijn laars. Hij houdt niet voldoende afstand en schudt de handen van buurtbewoners. Premier Mark Rutte vindt dat we niet moeten overdrijven. ,,Niet goed, maar laten we het niet te zwaar maken. Kleine en

2018 - Koningsspelen soms wat grotere uitglijders mogen geen afbreuk doen aan het feit dat Willem-Alexander niet wegloopt voor ‘gevoelige kwesties’. Zoals de rol van zijn overgrootmoeder Wilhelmina tijdens de oorlog; de vorstin had weinig empathie getoond met de Joodse gemeenschap. Ook biedt de Koning tijdens een staatsbezoek aan Indonesië excuses aan voor Nederlands geweld tijdens de Indonesische onafhankelijkheidsstrijd.

Moedig initiatief Willem-Alexander is zich ook bewust van ‘de misdadigheid van de slavernij’. ,,Voor wat er toen aan onmenselijks is aangericht in de levens van mannen, vrouwen en kinderen, draagt nu niemand de schuld. Door de misdaad tegen de menselijkheid die de slavernij was te erkennen, leggen we een fundament onder een gezamenlijke toekomst.” Moedig neemt hij het initiatief tot een onafhankelijk onderzoek naar de rol van zijn eigen familie.

De Koning besluit dat de Gouden Koets vanwege het koloniale verleden niet meer wordt gebruikt op Prinsjesdag. Dat WillemAlexander zich bewust is van het soms pijnlijke verleden betekent niet dat hij geen oog heeft voor misstanden in het heden. Hij stelt kasteel Het Oude Loo, dat deel uitmaakt van het koninklijk domein, ter beschikking voor de opvang van Oekraïense vluchtelingen.

De Koning weet wat er speelt in de samenleving

O RAN JE BOVEN 73

2019 - NLdoet

2020 - Dodenherdenking

74 ORA NJ E BOVE N

W

20

R DE A AN J A LEX 2 3 0 A 1 0 M- - 2 LE 13

IL

R

2021 - Koningsdag en brengt troost waar hij kan. Maar al die inspanningen ten spijt, blijkt uit enquêtes dat zijn populariteit de laatste tijd afneemt.

Eigen middelen Die dalende populariteit heeft ook vaak te maken met geld. Zo wordt verontwaardigd gereageerd als blijkt dat de privévertrekken van de Koning in Huis ten Bosch met belastinggeld zijn opgeknapt, terwijl Willem-Alexander zelf voor die kosten had moeten opdraaien. Ook roept de aankoop van een peperdure boot, dat de Koning overigens uit eigen middelen betaalt, vragen op. Zoals eerder ook de aankoop van zijn Griekse vakantievilla tot veel gedoe leidde.

Mensen mopperen over ‘schaamteloos strooien met geld’ en ‘verspilling van belastinggeld’. Dat de Koning over voldoende financiële middelen beschikt om verre reizen te maken, een fraaie

vakantievilla in Griekenland en een duur jacht bezit, leidt kennelijk tot jaloezie. Daar kan Willem-Alexander weinig aan doen. Maar ook zijn eigen ‘koppige gedrag’ leidt soms tot slechte publiciteit. Zo weigert Willem-Alexander om kroondomein Het Loo het gehele jaar voor het publiek open te houden. Wie na tien jaar de balans opmaakt, komt tot de conclusie dat Willem-Alexander enorm zijn best doet.

Zijn moeder Hij wilde qua regeerstijl in de voetsporen treden van zijn oma. Dat lukt hem ook. Hij luistert naar geluiden uit de samenleving en probeert daar gehoor aan te geven. Maar soms trekt de Koning een grens en weigert hij te voldoen aan de wensen van de goegemeente. En daarmee lijkt koning Willem-Alexander meer op zijn moeder dan hij misschien zelf denkt.

2022 - De Floriade O RAN JE BOVEN 75

LEKKER SAMEN GENIETEN

DEEL EEN LEFFE MET JE VRIENDEN Geen 18, geen alcohol

Heerlijke Nasi zoals in Indonesië Heb jij ook wel eens groenten over? In Indonesië wordt Nasi van oudsher vaak gemaakt met overgebleven groenten en rijst, zodat er niets weggegooid hoeft te worden. Met de authentieke Nasi Goreng Boemboe van Conimex maak je een heerlijke Nasi met de groenten die je nog in huis hebt.

Ook benieuwd hoe jij de lekkerste Nasi maakt?

Kijk voor alle recepten op Conimex.nl/nasirecepten

Let’s eat more East

KONINKLIJKE BIBLIOTHEEK

VORSTELIJK lezen & kijken

Voor iedereen die zich wil verdiepen in de vorstelijke wereld van monarchen, adel en politiek, selecteert Oranje Boven een aantal ‘royale’ boeken, biografieën en naslagwerken.

Carlota De vrouw die rozen at

Bernhards oorlog

Graaf en gouverneur

Het leven van een prins in ballingschap

Nederlands-Brazilië onder Johan Maurits

Over prins Bernhard (1911-2004) zijn inmiddels boekenplanken vol geschreven. Toch duiken er nog steeds nieuwe feiten op over zijn lange en kleurrijke leven. Hij was dan ook een complexe figuur. Iemand die opportunisme paarde aan doodsverachting, die zijn eigen belang vooropstelde, tegelijk ook uiterst loyaal kon zijn aan vrienden, maar niet per se aan echtgenote Juliana.

Dik van der Meulen besteedt vooral aandacht aan de glorierijke en onbezonnen oorlogsjaren van de Prins der Nederlanden.

Prins Johan Maurits van Nassau-Siegen (16041679), de bouwheer van het Mauritshuis in Den Haag, heeft naam gemaakt als begunstiger van kunst en architectuur. Minder bekend – althans in ons land – is zijn optreden als koloniaal bestuurder in Brazilië. Namens de WestIndische Compagnie was hij in de periode 16361644 gouverneur-generaal van het noordoosten van dat land. De ‘periodeJohan Maurits’ was van groot belang voor Nederlands-Brazilië, de WIC en de Nederlandse slavernijgeschiedenis.

Dik van der Meulen ISBN 9789021470726

Erik Odegard ISBN 9789462498822

78 ORANJ E BOVE N

Carlota, de vrouw die rozen at is een meeslepende, historische roman die ongrijpbare werelden opent: die van het koningshuis, van de adelstand, van het feeërieke Mexico en van de menselijke geest die via eenzaamheid en verlangen flirt met de waanzin. Carlota is namelijk prinses Charlotte van België, dochter van koning Leopold I. Ze trouwde met aartshertog Maximiliaan van Oostenrijk, de zwager van keizerin Sisi. Ze volgt haar man naar Mexico als hij daar kortstondig keizer wordt. Het avontuur eindigt echter tragisch.

Kristien Dieltiens ISBN 9789463935852

Mathilde 50 10 jaar koningin

De adel en de nazi’s De collaboratie van de Duitse keizerlijke familie

Georg Friedrich Prins van Pruisen probeert familiebezittingen terug te krijgen die na de Tweede Wereldoorlog in het toenmalige Oost-Duitsland in beslag zijn genomen.

Na de hereniging van Duitsland zijn er wetten gemaakt die dat mogelijk maken, mits betrokkene of zijn familie niet heeft bijgedragen aan het nazibewind. Alles draait om de vraag: waren de Hohenzollerns goed of fout. Hebben zij Hitler aan de macht geholpen en in hoeverre collaboreerden zij met de nazi’s? In een grondig en meeslepend betoog opent de gerenommeerde historicus Stephan Malinowski de frontale aanval op vijf generaties van de familie Hohenzollern. Dit boek belicht voor het eerst de prominente rol die zij speelden op een keerpunt in de twintigste eeuw.

Stephan Malinowski ISBN 9789046829936

De Belgische koningin Mathilde geniet een solide reputatie. Zij heeft als echtgenote van koning Filip geen misstappen gemaakt en wist zijn imago en zelfvertrouwen alleen maar te versterken. In haar werk zien we een parallel met koningin Máxima betreffende de aandacht voorr ke muziek, geestelijke sarme gezondheid, kansarme k voor kinderen en werk de VN. Mathilde en ok hun Máxima delen ook er favoriete couturier ulen Edouard Vermeulen atan van modehuis Natan en de zorg voor hun kinderen.

Brigitte Balfoortt & Joëlle Vanden Houden 9166 ISBN 9789089249166

Ongemak Zes Caribische eilanden en Nederland

Het koninklijk bezoek aan de voormalige Antillen heeft de belangstelling voor het Caribisch deel

van ons koninkrijk weer vergroot. De eilanden zijn al bijna vier eeuwen verbonden met Nederland, maar veel kennis over hun geschiedenis, cultuur, problemen en uitdagingen is er niet. In Ongemak wordt de vaak ongemakkelijke relatie in verleden, heden en toekomst deskundig belicht. Amalia zal het wellicht ook hebben gelezen voor haar reis naar de Cariben.

Gert Oostindie & Wouter Veenendaal ISBN 9789044649260

O RAN JE BOVEN 79

‘T is ChoUffe !

Geen 18, geen alcohol.

Ú RN EE OB PR Probeer nú: suikervrije Fritessaus Remia Fritessaus Zero is heerlijk zacht en romig van smaak en bevat 0% suiker. Het is laag in calorieën.

Remia Fritessaus Zero heeft ruim 50% minder calorieën dan een gewone fritessaus, maar wel 100% smaak. Dé kenmerkende smaak die je van Remia gewend bent. * Na verwijderen van seal en sleeve.

FOTOG RAFE G E M MY WO U D-B I N N EN DI J K LE G T D RI E G E N ER AT I ES VA S T

MONUMENT VOOR DE STAMHOUDERS VAN ORANJE De foto's van Gemmy Woud-Binnendijk van drie generaties Oranjes schrijven geschiedenis. De 85ste verjaardag van prinses Beatrix was de aanleiding voor de fotosessie op Paleis Noordeinde.

Vele topfotografen gingen fotografe Gemmy Woud-Binnendijk voor, onder wie Jeroen van der Meyde, Erwin Olaf en Vincent Mentzel. Haar serie heeft echter een andere dynamiek én historische waarde, omdat de drie stamhouders van Oranje door haar samen werden vereeuwigd: de oud-koningin, onze huidige koning Willem-Alexander en onze toekomstig koningin Amalia.

Fotografe Gemmy, moeder van vijf kinderen, over het verzoek van het Hof: ,,Ik ben ontzettend vereerd dat ik het portret van drie generaties van de koninklijke familie mag delen. Zijne Majesteit de Koning Willem-Alexander en Hare Koninklijke Hoogheid prinses Beatrix en Hare Koninklijke Hoogheid prinses Catharina-Amalia, prinses van Oranje."

82 ORA NJ E BOVE N

De inwoonster van het Limburgse Oostrum heeft de afgelopen jaren een geheel eigen stijl ontwikkeld. Ze speelt met licht zoals de succesvolle meesterschilders dat ook deden: ,,Ik vergelijk mijzelf niet met Rembrandt, maar ik houd wel van het drama in het gebruik van schaduw en licht van de oude meesters.”

Privileges De fotografe studeerde aan de Goldsmiths universiteit in Londen en begon pas in 2016 met fotografie. De passie, het oog voor detail, de puurheid en de verstilling van het beeld waren voor de Oranjes aanleiding om Gemmy voor dit eervolle project te vragen. Het is voorlopig de kroon op het werk van de kunstenares, van wie de wereld nog veel gaat zien!

Fotografe Gemmy Woud-Binnendijk

O RAN JE BOVEN 83

Nr. 1

Drefts formule effectief zelfs in het

Schakel over van een normaal naar een kort programma en

BESPAAR

€6

*Platinum Plus 33ct, kort programma <55 min. Besparing gebaseerd op gemiddelde elektriciteitsprijzen (inclusief belastingen) voor huishoudens in Nederland, eerste semester 2022. Bron: CBS.

per verpakking op uw elektriciteitsfactuur*

ORANJE EXPOSITIE

KASTEEL DUIVENVOORDE

FRANJE EN ORANJE IN VOORSCHOTEN Bezoekers kunnen vanaf 7 april hun hart ophalen bij de tentoonstelling Franje & Oranje in kasteel Duivenvoorde bij Voorschoten. De Oranjes hebben een aantal voorwerpen in bruikleen gegeven, terwijl het kasteel ook een rijke collectie heeft.

De families die eeuwenlang op Kasteel Duivenvoorde woonden, hadden een nauwe band met de Oranjes. Dat blijkt wel uit de voorwerpen die te zien zijn op de tentoonstelling Franje & Oranje. Zoals de hofjaponnen die de dames droegen tijdens koninklijke ontvangsten; het originele jagerskostuum van Willem A.A.J, baron Schimmelpenninck van der Oye en verschillende cadeaus die de Oranjes gaven.

Zo schonk stadhouder-koning Willem III twee massiefzilveren vuurblokken met hun ‘alliantiewapen’ aan Arent IX van Wassenaer en Anna Margaretha Bentinck voor hun huwelijk in 1701. Ludolphine Henriette barones Schimmelpenninck van der Oye

werd in 1926 hofdame-honoraire van koninginregentes Emma. In die tijd verzamelde ze een zolder vol met prullaria, zoals jubileumborden, glazen, een asbak met de beeltenis van koning Willem III en maar liefst vijfhonderd prentbriefkaarten.

Bijzondere band Kasteeldirecteur Antoinette van Dorssen ontvangt de Oranjefans met open armen. ”De bewoners van het kasteel waren in dienst van de Oranjes maar veelal ook nauw bevriend.

We komen heel dicht bij hun bijzondere band. Een verhaal dat we niet eerder zó uitgebreid hebben verteld”, aldus Van Dorssen. kasteelduivenvoorde.nl.

O RAN JE BOVEN 85

GEBRUIK JE M AGIE GOED ETEN VERDIENT LURPAK

®

Geen 18, geen alcohol.

warsteiner.nl

facebook.nl/warsteinernl

Koninklijke

puzzels

© www.puzzelpro.nl

Woordzoeker

G T E N A I R A E F S L S E K

M R C N O F D N L I C A I O H

B W E O O N U N R O B A E R S K S I A A K J A A U P R L I P I E N A I B N T M A E G A R R

R R O A C B N A H G E M A R Y

D E U I N O A N S I A D A S A

N D L A R A H H A I T C R G I

A E M M A N U E L S S L T A M

F F L O R I S L E O A D E L E

E D U L S N I E F Y L L N A E

S C R M I W V N A A W T F A I R O R N C U U U S E R O R O F

H T H C E R S T A A T S I S E

E V E C H R I S T I N A L T L

De woorden zitten horizontaal, verticaal en diagonaal in alle richtingen in de puzzel verstopt.

Letters kunnen elkaar overlappen. Zoek de woorden op en streep ze af. De overgebleven letters vormen, achter elkaar gelezen, de oplossing.

ADEL AIMÉE ANDREW ARIANE CHRISTINA CORINNA

DINER EMMANUEL FEESTDAG FELICIA FILIP FLORIS

FONDS GALA GRAAF HAAKON HABSBURG HARALD

HARRY IRENE ISABELLA JULIANA KONINGSHUIS LUANA

LUCAS MARY MEGHAN MONACO NASSAU OSCAR

ROYAL SAKSEN SALUUT SINT MAARTEN SOFIA

STALLEN TROONREDE WILLIAM

Winterpuzzel:

REPRESENTATIEVE WERKZAAMHEDEN

Stuur de goede oplossing in vóór 30 mei 2023 via: www.oranje-boven.nl/koninklijkepuzzel

88 ORANJ E BOVE N

Sudoku

5 4 6 2 3 7 9 6 3 7

2

9

5 1 5 2 6 8 7 1

3 4 8 9 2 5 9 1 5 9 2 6

1 5 3

3

4 2

3 7 5 8 4 9 3 6 4

3 5

6 5 7 4 5 1 2 9 8 6 7

Liefdevolle verrassing

Gewoon een bijzonder museum Midden tussen de beroemde bloembollenvelden van Lisse ligt het LAM museum. Je vindt hier te gekke kunstwerken die je bijzonder laten kijken naar heel gewone dingen. Wat dacht je van de reuze bonbons met hapjes eruit? Of de kunstenaar die alles wat hij in een jaar at en dronk vertaalde naar duizenden porseleinen boterhammen, muffins, flessen wijn en nog veel meer? Heel bijzonder zijn de kijkcoaches.

Met hun kijktips komt de kunst tot leven.

Winnen!

Oranje Boven verloot 5x 2 kaarten. Stuur je oplossing van de woordzoeker in op www.oranje-boven.nl/koninklijkepuzzel

Ben je op zoek naar iets originelers dan bloemen of chocolade? Geef dan de Good4fun liefdes cadeaukaart, speciaal bedoeld voor iedereen van wie je houdt.

Voor je partner. Voor je beste vriendin.

Voor je ouders en ga zo maar door.

Online shoppen en te besteden bij de fun mogelijkheden, zoals parfum, uit eten, unieke overnachtingen, sieraden, fashion en circuitrijden.. good4fun.nl

Winnen!

Oranje Boven verloot een liefdescadeaukaart ter waarde van 50 euro. Stuur je oplossing van de woordzoeker in op www.oranje-boven.nl/ koninklijkepuzzel

O RAN JE BOVEN 89

Collections Capsules

De allerlekkerste!

PRINSES MARGRIET VIERT VERJAARDAG Prinses Margriet vierde haar 80e verjaardag in theater Orpheus in Apeldoorn en was daar het stralende middelpunt. Ze werd omringd door echtgenoot Pieter en hun zonen Maurits, Bernhard, Floris en PieterChristiaan. Ook zus Irene en veel neven en nichten waren naar de voorstelling van het dansgezelschap Introdans gekomen. Sinds jaar en dag is Margriet beschermvrouw van de dansgroep. Het meeslepende moderne ballet 'Carmen' maakte indruk bij de gasten.

Prinses Margriet en echtgenoot prof. mr. Pieter van Vollenhoven.

Bernhard en zijn vrouw Annette met hun dochter Isabella.

Magali (m.) en Eliane (rechts) met hun ouders prins Floris en Aimee.

92 ORANJ E BOVE N

Prins Pieter-Christiaan met dochter Emma.

Koning Willem-Alexander en zijn vrouw Máxima.

VOLGENDE KEER IN

De volgend Oranje B e o verschij ven nt in JUNI

Medewerkers Matthieu Slee, Hans Jacobs, Jeroen Snel, Josine Droogendijk, Anette de Vries

KONINGS N CH: WAT KOMTLU ER UIT DE KEUKEN N DE KONINGVA ?

Alexia viert 18e verjaardag Oranje Boven kalender Gravin Eloise (21)

ORANJE BOVEN Het grootste redactioneel onafhankelijke royaltymagazine van Nederland met een oplage van 650.000 exemplaren!

Gratis meenemen bij alle supermarkten van Dirk van den Broek, en bij de Dirck3-slijterijen.

Uitgever Brookland Productions, Sassenheim Concept, realisatie en redactie Trusted Media Publishers, Amsterdam

Terugblik Koningsdag Rotterdam

8 juni

Colofon

14 juli

Prinses Victoria (46)

Fotografie RVD/Jeroen van der Meyde, PPE, Hollandse Hoogte, (AP Photo etc.), Netflix, Jurjen Donkers, mk2films Thomas Schenk, ANP, Nationaal Archief.

Trusted Media Publishers BV Redactie Trusted Media Donauweg 10 1043 AJ Amsterdam Niets in deze uitgave mag, in welke vorm en op welke wijze dan ook, worden overgenomen zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Hoewel Oranje Boven met de grootst mogelijke zorgvuldigheid wordt samengesteld, staan uitgever en redactie niet in voor eventuele onvolkomenheden in de inhoud en kunnen hiervoor niet aansprakelijk worden gesteld.

5 augustuss Prinses Irene (84)

O RAN JE BOVEN 93

Stip en Streep Beschermt wit in gekleurde kleding

Heel veel soeps.

Lekker. Unox Goedgevuld.