Business Traveller juli/augustus

BUSINESS TRAVELLER

J U L I / A U G U S T U S 2 0 2 3 €4.95

HET BESTE IN DE LUCHT SkyTrax deelt weer de ‘Oscars’ voor airlines uit

BIJZONDER BELIZE Een schitterende reis om nooit meer te vergeten

THE OCEAN RACE

PLUS

Ga mee aan boord met ATPI

• Madrid • Fiat 600e • TravDay • Los Angeles • Luxe Lifestyle

JULI/AUGUSTUS 2023 FRANKFURT  HOTELNIEUWS  AIRLINE UPDATES  BRUSSEL  COLUMN

Culinaire extase

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 1 BT Cover.indd 1

BP

De beste keukens ter wereld…

27-07-2023 15:16 26-7-2023 15:33:36

AMS__208x275mm.pdf

1

2023. 8. 3.

16:18

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 seb.indd 66

7-8-2023 13:50:55

INHOUD

JULI/AUGUSTUS 2023

F E AT UR E S THE OCEAN RACE

30 M A D R I D

Waar kun je allemaal heen om het live te beleven?

34 L O S

FRANKFURT  HOTELNIEUWS  AIRLINE UPDATES  BRUSSEL  COLUMN

A.I. KOMT ERAAN

42

J U L I / A U G U S T U S 2 0 2 3 €4.95

HET BESTE IN DE LUCHT SkyTrax deelt weer de ‘Oscars’ voor airlines uit

BIJZONDER BELIZE Een schitterende reis om nooit meer te vergeten

THE OCEAN RACE

PLUS

Ga mee aan boord met ATPI

• Madrid • Fiat 600e • TravDay • Los Angeles • Luxe Lifestyle

JULI/AUGUSTUS 2023

16

In gesprek met Chat GPT en Google Bard

20 G E O R G I Ē

Een van de lekkerste landen ter wereld, en veel meer

OP D E C OVER BUSINESS TRAVELLER

12

Mee met ATPI het water op

BE STEMMINGEN

DE BESTE 50 R E S TA U R A N T S TER WERELD

Culinaire extase De beste keukens ter wereld…

ANGELES BP

Film, sterren, zon

BT Cover.indd 1

26-7-2023 15:33:36

LIF E S T Y LE 58 G I M M E ,

3

GIMME

De mooiste nieuwe producten 60 B E L I Z E

Een luxe ontdekking in Midden-Amerika

58

60 businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 3

26 46

SKY T R A X

F R ANKFUR T JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

Voordelig zakendoen met bluebiz Reist u voor uw onderneming naar het buitenland?

Of gaan uw collega’s regelmatig op zakenreis?

Voor elke zakenreis met KLM of partners ontvangt u blue credits. Deze blue credits kunt u gebruiken voor onder meer gratis vliegtickets of upgrades. Deelname is kosteloos. Kijk voor alle voordelen op bluebiz.com

JULI/AUGUSTUS 2023

AIR FRANCE KLM AFKL Group logo

BT4 back up.indd 4

File : 18J3067E Date : 04/12/2018 AC/DC validation : Client validation :

WHITE

27-07-2023 15:16

VOORWOORD

Culin(Air)

I

n deze zomerse maanden doen we het deze editie ietwat luchtiger, of beter, lekkerder. Want laten we eerlijk zijn, goed eten wordt vaak geassocieerd met zakenreizen. Wereldberoemde chefs delen hun geheimen voor de maaltijden in Business Class, en op de bestemming wordt zakelijk toch ook vaak op niveau gedineerd. Het leek ons aardig daar eens bij stil te staan. We kijken naar wat experts ‘de 50 beste restaurants ter wereld’ noemen en staan stil bij de maaltijdbereiding aan boord, een tak van sport op zich. We bezoeken twee erkende culinaire hotspots: het heerlijke Madrid en de ontdekking Tbilisi in het mooie Georgië. Maar uiteraard is dat niet alles. We hebben weer volop airline- en hotelnieuws en reizen naar het prachtige Belize, varen mee tijdens The Ocean Race en trekken naar het altijd bijzondere Los Angeles. Het lijkt me een ideaal nummer om heerlijk van te genieten op het strandbedje of aan boord onderweg daarheen. Of gewoon thuis, met een kopje koffie. Dat kan ook natuurlijk. Veel leesplezier!

5

Tijn Kramer Hoofdredacteur

COLOFON

J U L I / A U G U S T U S 2 0 2 3 €4.95

HET BESTE IN DE LUCHT SkyTrax deelt weer de ‘Oscars’ voor airlines uit

BIJZONDER BELIZE Een schitterende reis om nooit meer te vergeten

THE OCEAN RACE

PLUS

Ga mee aan boord met ATPI

• Madrid • Fiat 600e • TravDay • Los Angeles • Luxe Lifestyle

JAARLIJKS ABONNEMENT: Bespaar 5 procent op een abonnement van 2 jaar en 10 procent op een abonnement van 3 jaar.

JULI/AUGUSTUS 2023 FRANKFURT  HOTELNIEUWS  AIRLINE UPDATES  BRUSSEL  COLUMN

Culinaire extase De beste keukens ter wereld…

BP

CONTACT REDACTIE 035-6728848 EMAIL redactie@travmedia.nl SALES tel 035-6728855 of 035-6728852 EMAIL sales@travmedia.nl

ABONNEMENT tel 035-6728830 email redactie@travmedia.nl

BUSINESS TRAVELLER

UITGEVER Tom van Apeldoorn HOOFDREDACTEUR Tijn Kramer REDACTEUR Arjen Lutgendorff, Dylan Cinjee, Theo de Reus, Rahanna van Stapele, Sharon Evers en redactie UK Business Traveller COMMERCIEEL DIRECTEUR TJ van Apeldoorn SALES Dennis Ebbers, Dennis de Groot en TIna Bakker ART DIRECTOR Iris Beenen

BT Cover.indd 1

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 5

PANACEA 10 JOHN STREET, LONDON WC1N 2EB TEL +44 (0)20 7821 2700 BUSINESSTRAVELLER.COM

NEDERLAND: 1 jaar, €42.95 2 jaar, €79 3 jaar, €115

26-7-2023 15:33:36

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

ADVERTORIAL

Tom Meyer en Marianne Suy bespreken AirPlus Corporate Cards: Zakelijke uitgaven stroomlijnen en efficiëntie maximaliseren In een exclusief interview delen payment experts bij AirPlus International, Tom Meyer en Marianne Suy, waardevolle inzichten in de AirPlus Corporate Cards, een eenvoudige oplossing die bedrijfsuitgaven transformeert en veiligheid garandeert. Ontdek hoe dit innovatieve financiële instrument bedrijven en hun reizigers ten goede komt.

6

Wat onderscheidt de AirPlus Corporate Cards van traditionele betaalmethoden voor bedrijfsuitgaven?

Tom: “In de eerste plaats de volledig digitale gebruikerservaring voor zowel kaarthouders als travel managers. Zij kunnen hun kaart en portfolio’s volledig online beheren, vantransactie- en statementinformatie tot het managen van limieten en het blokkeren van kaarten.

Door de integratie in mobile wallets zoals Apple Pay en Google Pay, komt er zelfs geen fysiek plastic meer aan te pas. Ook de Strong Customer Authentication (SCA) loopt via onze mobiele app, waardoor kaarthouders snel en eenvoudig online transacties kunnen valideren. De kaarten worden uitgegeven op het Mastercard-netwerk en zijn daarmee wereldwijd een van de meest geaccepteerde digitale betaalmiddelen.“

Hoe vergemakkelijkt het het leven voor een bedrijf en zijn zakenreizigers?

Marianne: “AirPlus Corporate Cards geven bedrijven gecentraliseerde controle en real-time inzicht. Zakenreizigers profiteren dankzij de mobiele integraties en hoeven geen zakelijke kosten meer eerst uit eigen zak te betalen. Het AirPlus Corporate Card programma kan ook gecombineerd worden met een uitgebreid verzekeringspakket en extra’s als hotelkortingen en toegang tot VIP-lounges op luchthavens.”

Veiligheid is van het grootste belang voor bedrijven.

Hoe zorgt AirPlus voor de veiligheid van transacties en gegevens?

Tom: “AirPlus heeft veiligheid als prioriteit met geavanceerde versleuteling en fraudedetectietools. Chipen pin-technologie gecombineerd met SCA bieden extra beschermingslagen.”

Voor welk soort bedrijven is deze oplossing interessant?

Tom: “Een corporate card programma kan interessant zijn voor verschillende soorten bedrijven, vooral als ze veel zakelijke uitgaven hebben en behoefte hebben aan een gestroomlijnde en gecontroleerde manier om deze uitgaven te beheren.”

Welke zaken moeten bedrijven overwegen bij het implementeren van een Corporate Card programma?

Marianne: “Begrijp allereerst uw doelstellingen. Wilt u betere kostenbeheersing? Verhoogde naleving van uw travel compliance? Tijd en geld besparen? Uw processen optimaliseren? Een sterkere leveranciersrelatie? Dan is een corporate card programma de juiste oplossing. Betrek de juiste stakeholders bij het besluitvormingsproces en maak gebruik van de consultatie en ondersteuning van AirPlus.”

In conclusie, AirPlus Corporate Cards vereenvoudigen uitgavenbeheer en bieden ongekend gemak en veiligheid voor bedrijven en hun reizende werknemers.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 6

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

VOORIN

KLM toont nieuwe Business Class KLM HEEFT HAAR VERNIEUWDE WORLD BUSINESS CLASSSTOELEN GEÏNTRODUCEERD. De bredere stoelen beschikken over een

schuifdeur voor meer comfort en privacy. Dankzij innovatieve ontwikkelingen zijn de stoelen, inclusief alle bijbehorende technologie, gemiddeld 10 - 15 procent lichter dan Business Class-stoelen in hetzelfde segment. Dit draagt bij aan de duurzaamheidsdoelstellingen van KLM. KLM heeft op basis van klantonderzoek de vernieuwde World Business Class-stoel laten ontwerpen. De nieuwe stoelen bieden passagiers alle ruimte en comfort: alle passagiers hebben direct toegang tot het gangpad.

Elke stoel is voorzien van een lichtgewicht schuifdeur die eenvoudig te openen en te sluiten is. Zo kan de stoel afgesloten worden voor meer privacy tijdens werken, relaxen en/of slapen. Er zijn tevens meer persoonlijke instelmogelijkheden en handige functionaliteiten, waaronder een instelbare ondersteuning voor de onderrug en een relaxmodus met subtiele rugmassage. De stoel is te verstellen naar een comfortabel bed van twee meter (198 cm) en er zijn diverse oplaadmogelijkheden voor apparatuur op een handige locatie in het zicht van de passagier. Ook is er de mogelijkheid om draadloos op te laden. Overige World Business Class-services, zoals bijvoorbeeld het cateringconcept en SkyPriority blijven ongewijzigd. Voor de nieuwe World Business Class koos KLM de Jamco Venture stoel in een 1-2-1-opstelling, dus met directe toegang tot het gangpad voor elke passagier. De Jamco Venture stoel is al in gebruik in de World Business Class van de Boeing 787-toestellen. Op basis van uitgebreid klantonderzoek heeft KLM in samenwerking met de leverancier de stoel verder verbeterd.

7

DRIE MISVATTINGEN OVER MOBIEL BETALEN

BETALEN MET JE PINPAS, MOBIELE TELEFOON of wearable kan over de grens net zo makkelijk als in Nederland. Al denken veel mensen daar anders over. Jos van de Kerkhof, Country Manager bij Visa, van de creditcards, bespreekt én ontkracht veelvoorkomende misvattingen over mobiel betalen met je telefoon of wearable zoals smartwatch.

1) ‘Mobiel betalen werkt alleen als ik netwerkverbinding heb’ Als je aan mobiel betalen denkt, denk je al snel aan je telefoon of smartwatch die (via je telefoon) verbonden is met een netwerk. Toch is het niet zo dat deze verbinding er op het moment van betalen altijd hoeft te zijn. Ook wanneer je niet verbonden bent met een netwerk, werkt de technologie om mobiel te betalen.

2) ‘Mobiel betalen is minder veilig dan betalen met een fysieke pas’ Terwijl consumenten bij nieuwe betaalmogelijkheden vooral op zoek zijn naar gemak en snelheid, doen banken en andere financiële instellingen er alles aan om betalingen niet alleen heel handig, maar ook veilig te houden.

3 ‘Bij mobiel betalen kunnen fraudeurs mijn persoonlijke gegevens stelen’ Wanneer je met je telefoon of wearable betaalt worden er geen persoonlijke gegevens vrijgegeven, zoals je naam of kaartnummer. Je kaartgegevens worden tijdens zo’n betaling vervangen door een digitale ‘token’ - wat betekent dat je kaartgegevens niet worden opgeslagen op het apparaat.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 7

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

AirPlus Virtual Cards:

Eenvoudig. Geïntegreerd. Geautomatiseerd.

Voordelen in één oogopslag:

✓ ✓

Wereldwijde acceptatie door het hele Mastercard-netwerk Maximale veiligheid dankzij het aanmaken van een apart virtueel kaartnummer per individuele transactie

✓

Eenvoudig en snel kaarten maken - online of mobiel

Meer informatie?

Neem zeker contact op?

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 2

27-07-2023 15:16

VOORIN

VOORAF MENUKEUZE BIJ EMIRATES VOORIN EMIRATES ZET DE EERSTE STAPPEN RICHTING een nieuw initiatief om maaltijden Emirates vooraf te bestellen. Passagiers kunnen straks vanaf 14 dagen tot 24 uur voor hun vlucht hun warme maaltijd selecteren. Dit geeft hen garantie dat ze hun voorkeursmaaltijd kunnen nuttigen tijdens hun vlucht en gaat bovendien ook voedselverspilling tegen.

Dit initiatief zal vanaf 25 juli beschikbaar zijn in Business Class, op alle vluchten tussen Dubai en London Heathrow, London Gatwick en London Stansted. Vanaf 14 dagen voor een vlucht kunnen passagiers een kijkje nemen op de on-board menukaart op Emirates.com of in de Emirates app. Hier kan gekozen worden uit een selectie van regionaal geïnspireerde gerechten met lokale ingrediënten. Het is nog niet bekend wanneer het op de route naar Amsterdam wordt gebracht.

Eurostar start met biometrie EUROSTAR KONDIGT DE UITROL AAN VAN SMARTCHECK, een contactloos fast-track inchecksysteem met biometrische gezichtsherkenning. Het SmartCheck-systeem zorgt ervoor dat Eurostars Business Premier-reizigers en klanten met een Carte Blanche slechts één paspoortcontrole moeten doorlopen in plaats van twee.

Hierdoor kan men tijd besparen en wachtrijen vermijden bij de ticketen uitreiscontrole aan de Britse grens in het station. De klanten kunnen hun ticket, paspoort en gezicht veilig voor aanvang van de reis registreren via hun mobiele toestel. Zo genieten ze van een contactloze, ticketloze en veilige reiservaring.

9

SCHIPHOL DRUKKER DAN VORIG JAAR ER REISDEN RUIM 5,6 MILJOEN passagiers van, naar of via Schiphol in juni 2023. Dat is een toename ten opzichte van 2022 (+8%) en 2021 (+238%). Het aantal vluchten van en naar Schiphol was 38.912. Dat is een stijging ten opzichte van 2022 (+5%) en 2021 (+103%). Van de ruim 5,6 miljoen passagiers in juni, hadden iets meer dan 2 miljoen reizigers een overstap op Schiphol. Dit zijn circa 1 miljoen unieke passagiers.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 9

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

COLUMN

H. KERSTEN BELONINGEN

Het is weer transfertijd in onder andere het voetbal en het lijkt wel of het steeds gekker wordt met de beloningen van spelers en de vaak bijbehorende transfersommen. Dat wordt voornamelijk veroorzaakt door het Midden-Oosten, waar sinds kort de clubs zich danig roeren op de Europese markt. Benzema verdient 100 miljoen euro per jaar, Ronaldo 200 miljoen. N’Golo Kanté moet het met een schamele 25 miljoen doen. Netto wel te verstaan. Om dat bruto met een loonslaaf in Nederland te vergelijken mag je de bedragen verdubbelen, of de Nederlandse salarissen halveren.

10

In Saoedi-Arabië verdienen de voetballers gemiddeld tussen de 1 en 1,5 miljoen euro per jaar, netto. Dat is dus tussen de 2 en 3 miljoen euro per jaar bruto, uitzonderingen daargelaten zoals aangegeven. In Engeland is het gelukkig nog beter, het gemiddelde salaris ligt er rond de 3 miljoen pond per jaar. Daarvoor heb je wel regen in plaats van zon, maar ja, de vergoeding is er dan ook wel naar. In Nederland zijn de beloningen veel lager.

Het gemiddeld salaris in de eredivisie ligt op zo’n € 300.000 bruto per jaar. De toppers echter vele miljoenen (hoogste: 4,6 miljoen bruto per jaar).

En dan stellen we vast dat de Nederlander het buitensporig vindt wat een CEO van een beursgenoteerde onderneming verdient. Dat kan maar zo tussen de 1 en 15 miljoen euro per jaar zijn (top 10: tussen de 6 en 15 miljoen). En die CEO’s zijn verantwoordelijk voor duizenden en

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 10

vaak vele tienduizenden werknemers, evenzovele producten of diensten, klanten en toeleveranciers.

En dan vergeten we nog de aandeelhouders, waar uiteindelijk de CEO (mede-)verantwoordelijk is voor de resultaten, en dus het dividend alsmede de koers van de aandelen. Uiteraard is hij/zij omringd met kundige mensen, maar dat is een voetballer ook. Immers, één sterspeler en 22 matige voetballers hebben nog nooit een prijs gewonnen.

Ik snap enerzijds wel dat er geluiden zijn die de hoge salarissen van de CEO’s verwerpelijk vinden, maar in relatie tot de salarissen van voetballers vind ik het echt zwaar meevallen. Misschien zijn ze wel onderbetaald. Even voor de beeldvorming: CEO Ahold (Albert Heijn c.s.) verdiende in 2020 zo’n 6 miljoen euro per jaar en had de verantwoordelijkheid voor 400.000 werknemers.

Dat is €15 per werknemer…

Ja natuurlijk, een voetballer speelt natuurlijk slechts van z’n 19e tot en met z’n 36ste, dus hij moet het in zo’n 17 tot wellicht 20 jaar verdienen.

Maar ja, je kunt op je 36ste in deze maatschappij nog altijd gaan werken, studeren en een andere carrière maken. Daar heb je dan nog ruim 30 jaar de tijd voor. Maar dat schijnt absoluut te gek voor woorden te zijn. Nu ja, wie wil er niet met 36 met pensioen en in zijn arbeidzame leven daarvoor dus meer dan dubbel te verdienen om dat te kunnen?

Ik wilde het niet, of kon ik het me financieel niet permitteren? Of was het toch beide?

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

VOORIN

FOODMARKT NIEUWE TREKKER VOOR DEN BOSCH Het was het wachten meer dan waard. Na een gigantische verbouwing, met hier en daar wat tegenslagen, is het eindelijk zover: Foodmarkt DE FAM in Den Bosch is open!

De eerste originele foodmarkt van de leuke studentenstad heeft even op zich laten wachten, maar ‘dan heb je ook wat’. Met de

opening van het nieuwe concept heeft Den Bosch er een topper van een hotspot bij. De urban uitstraling, A-locatie en het uiteenlopende aanbod aan foodconcepten maken deze gloednieuwe spot de parel van de stad.

Eigenaresse Stephanie Schulte weet precies hoe ze het foodmarkt-concept een Brabants sausje moet geven. Geen ellenlange, ongezellige tafels en piepers voor je eten, maar eclectische neon signs, knusse eethoekjes én gastvrij personeel. Logisch, want met twee succesvolle horecazaken op haar naam weet Stephanie precies hoe ze etend Den Bosch blij moet maken. Aan de Korenbrugstraat bouwde ze een geheel nieuw concept: een foodmarkt mét gastheerschap en oer-Brabantse gezelligheid.

CULINAIR DE WERELD ROND Niet alleen de overvloed aan kleuren maakt dit concept uniek. Ook het ruime aanbod aan keukens dat zich in de foodmarkt heeft gevestigd, maakt dat tout Brabant er aan wil schuiven. Met de zes verschillende keukens wordt het mogelijk om in een avond een culinair rondje om de wereld te maken of juist die specifieke keuken uit te kiezen waar jouw foodhart ligt. Zo kunnen bezoekers genieten van Mexicaans tot Aziatisch en van fish en seafood tot grill & burgers. En bij al die verschillende concepten kijk je zó de keuken in voor een extra stukje beleving.

11

Culturele samenwerking Anantara Krasnapolsky ANANTARA GRAND HOTEL KRASNAPOLSKY Amsterdam lanceert een samenwerking met de in Amsterdam gevestigde Arden Visuals, die kleurrijke fotografie van Amsterdam laat zien, op bijzondere wijze vastgelegd door de getalenteerde fotograaf Arden. Hij is gespecialiseerd in luchtfoto’s, architectuur, kleurrijke patronen en reflecties. Voor de komende maanden is het recent gerenoveerde Anantara Grand Hotel Krasnapolsky de thuisbasis van een collectie van Arden’s kunstwerken om hotelgasten te inspireren om de stad en de omgeving te verkennen. Zijn werk is meerdere keren gepubliceerd door media en musea zoals bbc, EuroNews, Louvre Museum, Travel + Leisure en Condé Nast Traveller en is te zien geweest op de grootste reis- en fotografie social mediakanalen.

Met meer dan 625.000 Instagramvolgers inspireert hij dagelijks vele mensen die enthousiast zijn over fotografie, reizen en kunst.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 11

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:34

AT P I

EEN ONCE-IN-A-LIFETIME EXPERIENCE MET ATPI Stel je voor, een zonovergoten kuststad, bruisend van energie, terwijl zeilers uit alle hoeken van de wereld samenkomen om de ultieme uitdaging aan te gaan. De lucht is doordrenkt met het zout van de zee en het gejuich van de menigte. Al je zintuigen worden geprikkeld. Welkom bij The Ocean Race in Den Haag - Scheveningen, het spectaculairste maritieme evenement van het jaar.

DOOR DYLAN CINJEE

12

JSUE LP IT/ EAMU BG EURS /TOUKS T O2 0B E2 R3 2 0 2 2

BT4 back up.indd 12

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:35

Als toeschouwer dit event meemaken is bijzonder, maar als je dit ook nog mag doen vanaf het water op een paar Alles tijdens het meter afstand van de boten, dan is dat event daait om extra speciaal. Business Traveller werd duurzaamheid uitgenodigd door ATPI om The Ocean Race niet alleen te bekijken, maar ook te beleven. ATPI is namelijk dit jaar het officiële hospitality-bureau van The Ocean Race en biedt op maat gemaakte hospitality-programma’s aan, met een focus op duurzaamheid, op alle stopplaatsen voor The Ocean Race-partners, sponsors en leveranciers van de teams. The Ocean Race is een zeilwedstrijd om de wereld, die elke drie jaar wordt gehouden. De race bezocht negen iconische internationale steden gedurende een periode van zes maanden, beginnend in Alicante, Spanje in januari 2023 en eindigend in Genova, Italië aan het einde van juni. ATPI is al jaren verbonden met The Ocean Race. ‘We hebben de afgelopen edities van The Ocean Race veel verschillende rollen gehad. We stapten twaalf jaar geleden in, toen was ABN AMRO onze partner en deden we daar alle hospitality voor. Onze rol is steeds verder geëvalueerd binnen The Ocean Race en deze editie zijn we het officiële hospitality bureau Dat wil zeggen dat we samen met de Ocean Race hospitality-pakketten hebben mogen samenstellen en die aan kunnen bieden aan alle partners van de race’, laat John Bergmann (Commercial Head Corporate & Events bij ATPI) weten aan Business Traveller.

13

EXCLUSIEF ‘Deze pakketten worden aangeboden aan de sponsoren van de boten en partners van de race. Het is interessant om te zien hoe de partners van de boten en de race de verschillende stops activeren. Er wordt voorafgaand goed overlegd met de partners wie ze naar een stop willen sturen, hoeveel mensen dat zijn, wat ze willen bereiken en wat hun gasten prettig vinden. Het is heel fijn om aan het begin te staan van zo’n experience, want iedere markt heeft weer specifieke wensen. Zo ziet een ervaring voor een Deense groep er weer heel anders uit dan voor een Braziliaanse. Je kan natuurlijk overal hetzelfde doen, maar dat is niet wat de klant wil. Onze rol is om de partners exclusief

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 13

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:27

AT P I

te bedienen. The Ocean Race is namelijk meer dan alleen een zeilwedstrijd. Het is een totale beleving waarbij je de zeilsport van dichtbij op verschillende manieren kunt ervaren. Maar ook kan genieten van exclusieve VIP-lounges tot gastronomische hoogstandjes en stijlvolle feesten.

OP MAAT GEMAAKT Om de pakketten aan te bieden heeft ATPI een brochure gecreëerd als basis. ‘Niemand boekt een standaardpakket, omdat ze het allemaal naar hun eigen smaak willen aanpassen, op maat gemaakt. Dan wordt het eigenlijk pas echt leuk, omdat je de ervaring dan precies kan toespitsen op hun wensen. Wat wil een bedrijf bereiken? Waar staat hun merk voor? We gaan vaak al maanden van tevoren op inspectiereis met een partner en creëren op die manier samen een ervaring voor hun klant.’

BOTEN VAN DE TOEKOMST

14

Volgens Bergmann was dit een bijzondere editie van The Ocean Race. ‘Deze editie heb je namelijk de nieuwe IMOCA-klasse die meedoen, dit zijn echt boten van de toekomst. De boten zijn veel kleiner, sneller en veel van de actie vindt binnenin de boot plaats. De afgelopen drie edities werd er gevaren met VO65-boten. Deze zijn veel groter en minder snel en niet uitgerust om grote oversteken te maken. Een van de races tijdens deze editie was de langste ooit en die konden niet door de VO65-boten worden gemaakt vanwege de veiligheid. Wel doen ze mee aan races op kortere afstanden. Voor ons heel fijn omdat er ook een Nederlandse boot bij was, de Janssen de Jong, ook wel bekend als Team JAJO. Het is mooi om te zien dat ze deze twee klassen nu naast elkaar laten varen, het is daardoor wel een ander event geworden. ‘We zijn heel trots dat we partner zijn van The Ocean Race en ik hoop dat we dit nog heel veel edities mogen doen.’

en evenementen. Ook The Ocean Race heeft duurzaamheid hoog in het vaandel staan. Als ondertekenaar van het initiatief ‘Sports For Climate Action’ van de VN neemt The Ocean Race deel aan de Race to Zero en streeft het ernaar om de uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 te halveren en tegen 2040 klimaatneutraal te worden. ‘Alles tijdens het event draait om duurzaamheid’, zegt Janneke van Aartrijk (Program Manager bij ATPI). Elke gast die hier via ons is, draagt automatisch daaraan bij omdat er in de prijs een fee is berekend. De Race to Restore Carbon Compensation Fee. Als ATPI worden we ook door haar uitgedaagd om te kijken naar duurzame hotels, transport et cetera. Daar hebben we dus strikt naar gekeken.’

11TH HOUR RACING TEAM Om zelf een goede indruk te krijgen van deze IMOCA-klasse mochten we een kijkje nemen op de boot van het 11th Hour Racing Team. Al direct aan boord werd duidelijk hoe klein de ruimte is waar het team dagenlang moet doorbrengen. Eten, slapen, sturen, navigeren en de boot onder controle houden.

Alles moet gebeuren op een paar vierkante meter, dag en nacht, door weer en wind. Vier uur slaap en vier uur keihard werken en dat afgewisseld tot het eindpunt is bereikt. Het moet een intense ervaring zijn die niet voor iedereen is weggelegd. Leuk om te weten is dat 11th Hour Racing Team de Ocean Race heeft gewonnen. Het is de eerste keer dat een Amerikaans team wint in de 50-jarige geschiedenis van de Race.

ONE BLUE VOICE

RACE TO RESTORE Duurzaamheid is een belangrijk onderwerp binnen ATPI, zo lanceerde het bedrijf in 2021 ATPI Halo, dat klanten helpt bij het verminderen van hun impact op het milieu tijdens reizen

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 14

FOTO’S: © Sailing Energy The Ocean Race

Op het evenemententerrein stond ook het ‘One Blue Voice’ paviljoen. In dit paviljoen kon je niet alleen meer te weten komen over de oceaan en hoe belangrijk de oceaan is voor onze planeet. Maar er kon ook een petitie worden getekend. Volgens The Ocean Race worden namelijk de rechten van de oceanen genegeerd. De petitie is een universele verklaring van oceanische rechten en wordt in september 2023 aan de leden van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties gepresenteerd.

‘Het is goed om te zien dat het niet allemaal om de race draait, maar dat er een veel groter verhaal achter zit. Voor ons is het heel gaaf om er vanuit de hospitality kant naar te kijken en hoe laat je een partner kennis maken met dat verhaal. Ik denk The Ocean Race het enige event ter wereld is waar duurzaamheid zo hoog in het vaandel staat.’

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:34

VIDEO - ONCE-IN-A-LIFETIME-EXPERIENCE Uiteraard is de dag niet compleet zonder de race zelf. In de haven van Scheveningen gingen we aan boord van een RIB-boot om mee te varen tijdens de race. Scan de QR-code om zelf te zien hoe deze once-in-a-lifetime experience verliep.

15

METEN IS WETEN Ook vanuit ATPI zelf wordt er steeds meer gedaan om duurzaamheid te meten bij events. ‘Dat is een stap die we nu aan het maken zijn. We deden dat al voor onze Corporate Travel-klanten. Elke klant die vanuit Corporate Travel een vlucht boekt, die krijgt al op de factuur te zien wat de CO2uitstoot is. Dit willen we nu ook gaan doorvoeren voor events.

Als we kunnen laten zien wat de uitstoot is van een event, dan kunnen we met de klant vooraf in gesprek gaan om te kijken of we nog iets kunnen aanpassen om die uitstoot te verminderen.

We hebben straks een tool waar we alle data kunnen invoeren.

De klant kan op basis van de resultaten aanpassingen maken.

Willen ze een duurzamer hotel? Willen ze een locatie dichterbij zodat er minder ver gevlogen hoeft te worden? Willen ze een hotel dichtbij het event zelf, zodat er minder transport nodig is?

We zetten de klant aan het denken om andere keuzes te maken.’

ATPI EVENTS ATPI Events is onderdeel van de wereldwijde zakenreis- en evenementenorganisatie, ATPI. Door meer dan 30 jaar samen te werken met de Olympische Spelen, Commonwealth Games, The Ocean Race, het Rugby Wereldkampioenschap en verschillende voetbal-, motorsport- en zeilevenementen en daarnaast de exclusieve reis- en eventspecialist te zijn voor internationale en nationale sportfederaties, sportorganisaties en organisatiecomités, begrijpt ATPI Events als geen ander de internationale wereld van sport.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 15

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

INTERVIEW

CHAT GPT VERSUS GOOGLE BARD OVER ZAKENREIZEN 16

De A.I. strijd is losgebarsten alsof het een stammenstrijd in de Schotse Hooglanden betreft. Chat GPT kent u, recent heeft Google ‘Bard’ gepresenteerd. We nemen de proef op de som en passeren meteen de laatste trends in zakenreizen. Wat leren we?

DOOR TIJN KRAMER

16

WAT ZIJN DE TRENDS IN ZAKENREIZEN? AAN HET WOORD: GOOGLE BARD! 1) Hybride zakelijk reizen. De COVID-19-pandemie heeft een grote impact gehad op het zakelijk reizen, met een aanzienlijke daling van het aantal zakenreizen. Naarmate de wereld zich openstelt, verwachten experts dat het zakelijk reizen zal herstellen, maar in een hybride vorm. Dit betekent dat werknemers vaker een combinatie van virtuele en persoonlijke bijeenkomsten zullen hebben.

2) Duurzaam zakelijk reizen. Bedrijven worden steeds meer zich bewust van hun impact op het milieu, en dit geldt ook voor zakelijk reizen. Bedrijven zoeken naar manieren om hun

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 16

zakelijke reizen te verduurzamen, bijvoorbeeld door te kiezen voor duurzamere vervoersmiddelen, hotels en vergaderlocaties.

3) Persoonlijke ervaring. Bedrijven willen dat hun zakenreizigers een positieve en persoonlijke ervaring hebben.

Dit betekent dat ze zich richten op het bieden van comfortabele en ontspannende accommodaties, goede catering en interessante activiteiten.

4) Gemak. Bedrijven willen het gemakkelijk voor hun werknemers maken om zakenreizen te boeken en te beheren. Ze doen dit door gebruik te maken van reismanagementsoftware en andere tools die werknemers in staat stellen om hun reizen zelf te plannen en te boeken.

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:26

C H AT G P T V S G O O G L E

5) Data-analyse. Bedrijven gebruiken steeds meer dataanalyse om hun zakelijke reizen te verbeteren. Ze gebruiken data om trends te identificeren, kosten te besparen en de klanttevredenheid te vergroten.

Dit zijn slechts enkele van de grootste trends in zakenreizen.

De manier waarop we zakenreizen is voortdurend aan het veranderen, en het is interessant om te zien hoe de industrie zich in de komende jaren zal ontwikkelen.

6) Nieuwe reisbestemmingen: Afhankelijk van geopolitieke verschuivingen en zakelijke kansen zochten bedrijven naar nieuwe opkomende markten en bestemmingen voor hun zakelijke activiteiten.

Houd er rekening mee dat na 2021 de trends in zakenreizen

EN NU, IN DE RECHTERHOEK, CHAT GPT: Als AI-model is mijn informatie bijgewerkt tot september 2021, dus ik kan je vertellen over de trends die tot die tijd prominent waren in zakenreizen. (Chat GPT laat dit bij iedere vraag weten, niet onbelangrijk als het gaat om laatste inzichten)

met de behoeften van hun werknemers, waarbij ze soms opties voor remote werk of flexibele reisarrangementen aanboden.

Chat GPT is weinig actueel, het analyseert niet verder dan september 2021...

1) Duurzaamheid en milieubewustzijn: Bedrijven en zakenreizigers toonden een grotere interesse in duurzaamheid en het verminderen van de ecologische voetafdruk van hun reizen. Dit omvatte het gebruik van milieuvriendelijke vervoerswijzen, het compenseren van CO2-uitstoot en het kiezen van duurzame accommodaties.

17

2) Technologische innovaties: Nieuwe technologieën hebben de zakenreiservaring verbeterd en geoptimaliseerd. Reizigers maakten gebruik van mobiele apps voor het boeken van vluchten en accommodaties, het volgen van reisuitgaven en het verkrijgen van realtime updates over vluchtvertragingen of wijzigingen.

3) Bleisure-reizen: Deze trend combineert zakenreizen met vrijetijdsreizen, waardoor zakenreizigers de gelegenheid krijgen om hun zakelijke reis te verlengen en de bestemming als toerist te verkennen. Hierdoor wordt het werk-levensevenwicht bevorderd en kunnen werknemers hun ervaringen maximaliseren.

4) Opkomst van virtuele vergaderingen: Met de verbetering van videoconferentietechnologieën en virtuele samenwerkingsplatforms verminderden sommige bedrijven hun reiskosten door vaker te kiezen voor virtuele vergaderingen in plaats van fysieke reizen.

5) Flexibel beleid voor zakenreizen: Bedrijven begonnen hun beleid voor zakenreizen aan te passen om rekening te houden

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 17

kunnen evolueren, vooral gezien de impact van gebeurtenissen zoals de COVID-19-pandemie die een aanzienlijke invloed had op de manier waarop mensen reisden en zakelijke bijeenkomsten bijwoonden. Voor actuele trends in zakenreizen is het raadzaam om recente rapporten en nieuwsbronnen te raadplegen. (zoals Business Traveller, met een knipoog van de redactie, red.)

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:22

C H AT G P T V S G O O G L E

VAN WELKE LANDEN GROEIT DE ECONOMIE HET SNELST? GOOGLE, WAT ZEGT U? De economieën van de volgende landen groeien het snelst: • India • China • Bangladesh • Vietnam • Rwanda • Ethiopië • Ghana • Tanzania • Nigeria • Marokko Deze landen hebben een aantal factoren gemeen die hun snelle economische groei bevorderen, waaronder: • Een jonge en groeiende bevolking • Een groeiende middenklasse • Een toenemende urbanisatie • Een gunstig investeringsklimaat • Een focus op export Deze landen zijn belangrijke spelers in de wereldwijde economie en hun groei zal naar verwachting de komende jaren aanhouden.

18

EN KOM ER MAAR IN, CHAT GPT? 1) China: China had al vele jaren een aanzienlijk hoge economische groei. Ondanks een vertraging in het groeitempo, bleef het land een van de snelstgroeiende economieën ter wereld.

‘Reizen naar nieuwe markten opent nieuwe zakelijke kansen’...

EN TOT SLOT EEN GEWETENSVRAAG: WAT IS HET NUT VAN ZAKENREIZEN? ZEG HET ONS, CHAT GPT:

Zakenreizen kunnen verschillende voordelen en doelen hebben, waardoor ze voor veel bedrijven en professionals een waardevol instrument blijven. Enkele belangrijke voordelen en het nut van zakenreizen zijn: 1) Persoonlijke interactie: Hoewel technologieën zoals videoconferenties en e-mails de communicatie op afstand mogelijk maken, biedt face-to-face interactie een diepere en persoonlijkere verbinding. Zakenreizen stellen professionals in staat om direct te communiceren met klanten, collega’s, partners en leveranciers, wat kan bijdragen aan betere samenwerking en vertrouwensopbouw.

2) Zakelijke kansen: Reizen naar nieuwe markten en regio’s opent deuren voor zakelijke kansen. Het biedt bedrijven de mogelijkheid om potentiële klanten te ontmoeten, marktonderzoek uit te voeren, nieuwe partnerschappen te smeden en uit te breiden naar nieuwe gebieden.

3) Klantrelaties: Voor het onderhouden en versterken van klantrelaties kunnen persoonlijke ontmoetingen essentieel zijn.

2) India: India was ook een economie met een sterke groei.

Het land had een grote bevolking en een snelgroeiende technologische sector, wat bijdroeg aan zijn economische expansie.

3) Vietnam: Vietnam maakte een indrukwekkende economische groei door en werd beschouwd als een van de opkomende economieën in Zuidoost-Azië.

4) Bangladesh: Bangladesh was ook een van de landen met een aanzienlijke economische groei, voornamelijk dankzij de textielen kledingindustrie.

5) Ethiopië: In Afrika stond Ethiopië bekend om zijn snelle economische groei, voornamelijk gedreven door sectoren zoals landbouw, industrie en diensten.

6) Filippijnen: De Filippijnen hadden een robuuste economische groei, ondersteund door sectoren zoals informatietechnologie, outsourcing en toerisme.

7) Kenia: In Oost-Afrika ervoer Kenia een aanzienlijke economische groei, vooral vanwege zijn bloeiende technologieen communicatiesectoren.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 18

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

C H AT G P T V S G O O G L E

Zakenreizen bieden de gelegenheid om klanten te bezoeken, hun behoeften beter te begrijpen en gepersonaliseerde oplossingen te bieden.

4) Conferenties en evenementen: Zakelijke evenementen, conferenties en beurzen zijn vaak waardevolle kansen om kennis te delen, op de hoogte te blijven van de laatste trends en nieuwe zakelijke contacten te leggen.

5) Teambuilding: Zakenreizen kunnen ook worden gebruikt voor teambuilding-activiteiten. Het brengt collega’s dichter bij elkaar, bevordert teamgeest en verbetert de samenwerking tussen teams die op afstand werken.

6) Onderhandelingen en contracten: Complexe deals en onderhandelingen kunnen vaak beter persoonlijk worden afgehandeld dan op afstand. Zakenreizen kunnen essentieel zijn voor het sluiten van belangrijke contracten en het afronden van zakelijke deals.

7) Cultuur en internationaal begrip: Zakenreizen stellen professionals in staat om verschillende culturen te ervaren en te begrijpen. Dit kan helpen om wederzijds begrip te bevorderen en de communicatie te vergemakkelijken bij internationale samenwerking.

Hoewel zakenreizen veel voordelen hebben, zijn er ook overwegingen zoals kosten, tijdsbesteding en milieu-

impact. Sommige bedrijven overwegen nu, mede dankzij technologische vooruitgang, het gebruik van zakenreizen te verminderen en vaker te kiezen voor virtuele vergaderingen en conferenties, vooral in het licht van duurzaamheidsoverwegingen en de COVID-19-pandemie. Uiteindelijk zal het nut van zakenreizen afhangen van de specifieke behoeften van het bedrijf en de aard van de zakelijke relaties die ze willen opbouwen of onderhouden.

ET TU, GOOGLE BARD? Zakelijk reizen is het reizen van werknemers voor het uitvoeren van zakelijke activiteiten. Dit kan omvatten het bijwonen van conferenties, het sluiten van deals, het bezoeken van klanten of het onderhandelen over overeenkomsten. Zakelijk reizen kan een belangrijke rol spelen in het succes van een bedrijf, omdat het het mogelijk maakt om relaties met klanten en partners op te bouwen, nieuwe markten te verkennen en nieuwe ideeën te verzamelen.

Hierzijn enkele van de voordelen van zakelijk reizen: • Het kan helpen om nieuwe klanten en partners te vinden.

Wanneer werknemers naar nieuwe plaatsen reizen, hebben ze de kans om nieuwe mensen te ontmoeten en nieuwe bedrijven te leren kennen. Dit kan leiden tot nieuwe zakelijke mogelijkheden.

19

• Het kan helpen om relaties met bestaande klanten en partners te versterken. Door regelmatig met klanten en partners in contact te komen, kunnen werknemers sterkere relaties opbouwen. Dit kan leiden tot meer loyaliteit en een grotere kans op succes.

• Het kan helpen om nieuwe ideeën te verzamelen. Door naar nieuwe plaatsen te reizen, kunnen werknemers worden blootgesteld aan nieuwe culturen en ideeën. Dit kan leiden tot nieuwe zakelijke inzichten en innovatie.

• Het kan helpen om de productiviteit te verbeteren. Zakelijk reizen kan werknemers helpen om zich beter te concentreren op hun werk en meer te bereiken. Dit komt omdat ze zich niet hoeven te bemoeien met dagelijkse taken, zoals het reizen van en naar het werk en het afhandelen van e-mail.

• Het kan helpen om de motivatie te verbeteren. Zakelijk reizen kan werknemers helpen om zich gewaardeerd en gewaardeerd te voelen. Dit komt omdat ze de kans krijgen om het bedrijf te vertegenwoordigen op een internationale schaal. Over het algemeen kan zakelijk reizen een waardevolle tool zijn voor bedrijven. Het kan helpen om nieuwe klanten en partners te vinden, relaties met bestaande klanten en partners te versterken, nieuwe ideeën te verzamelen en de productiviteit en motivatie te verbeteren.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 19

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

HET LEKKERSTE LAND IN DE KAUKASUS

GEORGIË IN GEDACHTEN Cultuur, natuur, warme mensen en een geweldige keuken. Georgië is geweldig. Een kennismaking voor alle zintuigen. Snel naar een van de oudste, hipste, vrolijkste en lekkerste landen ter wereld.

DOOR TIJN KRAMER

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 20

27-07-2023 15:16

21

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 21

27-07-2023 15:16

22

In den beginne was er wijn. Je zult het vaak horen maar dit eeuwenoude land in de Kaukasus geldt als het oudste wijnproducerende land ter wereld.

Maar laten we eerst naar de algemene geschiedenis kijken want dat helpt een beetje bij het begrip.

Want Georgië is een land met een rijke en complexe geschiedenis.

Gelegen op het kruispunt van Europa en Azië, heeft het land altijd een belangrijke geopolitieke rol gespeeld en is het vaak het toneel geweest van grote machtsstrijd. Het was een belangrijk centrum van de christelijke cultuur na de bekering tot het christendom in 337 n.Chr., wat het tot een van de oudste christelijke landen ter wereld maakt. Door de eeuwen heen werd Georgië geregeerd door verschillende dynastieën en onderging het invasies

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 22

door de Romeinen, Perzen, Arabieren, Mongolen en Ottomanen.

In de late achttiende eeuw, uit angst voor de groeiende invloed van het Ottomaanse Rijk en Perzië, werd Georgië een protectoraat van het Russische Rijk. Het bleef een deel van Rusland tot 1918, toen het zijn onafhankelijkheid verklaarde en de Democratische Republiek Georgië werd gesticht. Deze onafhankelijkheid was echter van korte duur; in 1921 werd Georgië door het Rode Leger veroverd en werd het een deel van de Sovjet-Unie. Met de ineenstorting van de Sovjet-Unie in 1991 werd Georgië opnieuw onafhankelijk van het een land (dat anno 2023) niet bepaald populair is.. Maar laat er geen misverstand over bestaan dat je met een gerust hart naar het overgrote deel van het land

BOVEN: Bruisende stad tussen de bergen

kunt afreizen. Van spanning is bijna nergens iets te merken en het land komt simpelweg als veilig en bijzonder gastvrij over. Georgië heeft sinds de jaren ‘90 aanzienlijke economische hervormingen doorgevoerd, waardoor het een van de gemakkelijkste landen in de wereld is om zaken te doen. Het heeft een vrijemarkteconomie, met relatief lage belastingen en minimale overheidsinmenging in de economie.

Het prijspeil, voor ons, is aangenaam.

COMPLEX Het moge duidelijk zijn, we bevinden ons hier in een bijzondere complexe mix van geuren en kleuren. Alles is een tikje anders: de keuken, de architectuur, de wijn, de meer dan gastvrije mensen.

Het heeft allemaal een bepaalde ‘je ne sais quoi’ dat veel meer tijd vereist om te

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

GEORGIË

de Oude Stad, waar pittoreske geplaveide straatjes en huizen die in het oog springen, en met hun prachtig bewerkte houten balkons de sfeer bepalen. Eet in andere wijken, want het is wel een beetje te toeristisch maar je moet er echt even slenteren. Bezoek de majestueuze Metekhi-kerk en wandel over de Vrijheidsbrug, voordat je de kabelbaan neemt naar het Narikala-fort. Op het gebied van musea heeft Tbilisi meer dan genoeg om te verkennen. Wie wil shoppen kan naar de Galeria Mall, waar ook een grote supermarkt is voor leuke (culinaire) souvenirs.

CULINAIR

Een heerlijk land, een fusie tussen oude cultuur en moderne innovatie...

radar. Voor covid kwamen er tien miljoen bezoekers op jaarbasis. Nu ligt dat nog even op twee miljoen. Ons advies is vooral snel te gaan en te genieten van de relatieve rust. Er zijn meerdere directe vluchten per week met KLM-partner Georgian Airways vanaf Amsterdam. In vierenhalf uur ben je er. Ideaal.

DE HEERLIJK HOOFDSTAD

kunnen doorgronden. Niet vreemd met zo’n oude cultuur. Levensgenieters, dat zijn ze wel, dat merk je zo. Een cultuur die tevens is opgepikt door de toeristische

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 23

Tbilisi, de zeer fraaie hoofdstad van Georgië, ligt aan de oevers van de Mtkvari-rivier en is het levendige hart van het land, waar een fusie van oude cultuur en moderne innovatie samenkomt. Het oogt bij tijd en wijle als een bruisend oord uit een sciencefictionfilm. Deze stad, rijk aan geschiedenis en doordrenkt van traditie, is een plek waar je je zowel in het verleden als in het heden bevindt, zoveel is duidelijk. Begin je avontuur in

Maar wie je ook spreekt over dit land, het gaat al snel om het eten. En dat is wereldberoemd. Niet zozeer in Nederland, maar net als de Libanese keuken (ook al super), is de Georgische keuken ook overal ter wereld te vinden.

En dat is niet alleen te danken aan de vele emigranten, maar omdat het simpelweg een fantastisch keuken is.

Ga niet weg zonder khinkali (spreek uit: ghinkali) te proeven. Heerlijke dumplings gevuld met vlees en kruiden die de locals per vijf stuks eten, maar vaak een meervoud daarvan. Voordat je het weet kun je niet meer zonder. En dan is er Georgische wijn, een traditie die dus meer dan 8000 jaar teruggaat. Vergeet alle druiven die je kent, want ook hier is Georgië weer heerlijk eigenwijs met druivenrassen waar je nog nooit van hebt gehoord. Maar reken op stevige wijnen!

Tbilisi staat regionaal ook bekend om een goed, Berlijn-achtig, nachtleven met zeer bekende clubs. Waarvan akte.

23

TOPHOTEL Als basis is een centraal gelegen hotel aan te raden. De ideale uitvalbasis voor ons was het Radisson Blu Iveria Hotel, dat bekend staat als een icoon van de skyline van Tbilisi met zijn unieke architectuur.

Het ligt in het centrum van de stad, op het Rozenrevolutieplein, en biedt een schitterend panoramisch uitzicht. Met

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:16

24

meer dan 200 ruime(!) kamers en suites biedt het hotel, gelegen tussen rivier en nabije bergen, een verscheidenheid aan accommodatie-opties, van standaard kamers tot luxe suites. De kamers zijn zeer modern en stijlvol ingericht en voorzien van gratis Wi-Fi, flatscreentv’s, minibars en andere voorzieningen.

Radisson is altijd al goed, maar dit is gewoon een zeer goede Radisson, ook binnen de familie. Het hotel beschikt over verschillende eetgelegenheden, waaronder het Filini Restaurant, dat een zeer geliefd terras heeft met prachtig uitzicht. Op het Filini terras is geregeld live muziek en de lokale mooie mensen weten het te vinden. Vergeet vooral niet te reserveren! Naarmate de avond vordert geniet je van de goede kaart met cocktails. Ook in de nabijheid is Republic 24, een mooi Georgisch 24uurs concept voor heerlijke khinkali.

De volgende dag waan je je weer een nieuw mens na een bezoek aan de Anne Semonin Spa (tegen schappelijke prijzen). Het luxe hotel beschikt ook over een fitnesscentrum en een erg aangenaam buitenzwembad. Zakelijk gezien heeft het hotel uitgebreide

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 24

conferentie- en evenementenfaciliteiten, waardoor het een populaire keuze is voor zakelijke bijeenkomsten en speciale evenementen.

NOG MEER… Hoewel we in zekere zin nog lang niet klaar zijn in de hoofdstad, loont het absoluut de moeite naar buiten te trekken. Er zijn fantastische dagtrips te ondernemen in dit land met vele gezichten en schitterende natuur. Ga naar Mtskheta, een van de oudste steden van het land, UNESCO Werelderfgoed en de voormalige hoofdstad van Georgië.

Bezoek de Svetitskhoveli-kathedraal, een van de heiligste plaatsen in Georgië, en het Jvari-klooster, dat een prachtig uitzicht op de stad en de samenvloeiing van de Mtkvari- en Aragvi-rivieren biedt. Ook bijzonder is Uplistsikhe.

Deze oude rotswoningstad dateert uit het IJzeren Tijdperk. Je kunt door de oude grotwoningen, kerken en tunnels wandelen terwijl je geniet van het uitzicht op de omliggende landschappen.

LUXE IN KAKHETI Maar wij kiezen voor wijn. En dan

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:45

BESTEMMING

het meest beroemde wijngebied van het land. Kakheti is een historische provincie in Oost-Georgië. De unieke wijnbouwmethode van Georgië waarbij wijn wordt gefermenteerd en opgeslagen in kleien potten genaamd ‘qvevri’, die in de grond zijn begraven, is door UNESCO aangemerkt als immaterieel cultureel erfgoed. De regio is vooral bekend om zijn rode en witte droge wijnen, gemaakt van inheemse druivensoorten zoals Saperavi en Rkatsiteli.

WIJNEN, WIJNEN Het bezoeken van Kakheti is niet alleen een reis naar de bakermat van de wijn, maar ook een kans om de rijke cultuur en gastvrijheid van Georgië te ervaren.

Aangezien wij maar kort hebben, kiezen we zonder enige twijfel voor het beste resort in de regio. Het Tsinandali Estate (een Radisson Collection Hotel) is een historisch landgoed en speelde een belangrijke rol in de geschiedenis van de Georgische wijnbouw. Het landgoed was eigendom van de adellijke familie Chavchavadze, een prominente naam in de Georgische geschiedenis.

Het was in het Tsindali Estate waar Prins Alexander Chavchavadze, de vader van de moderne Georgische wijnindustrie, moderne Europese wijnmaaktechnieken introcuceerde. Waarvoor dank!

OASE

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 25

De Georgische keuken is rijk en divers, met veel unieke en smakelijke gerechten die een afspiegeling zijn van de rijke cultuur van het land. Hier zijn enkele van de bekendste Georgische gerechten:

1) Khachapuri:

De wijnkelder omvat meer dan 16.500 flessen wijn op deze vineuze bakermat...

Misschien wel het bekendste gerecht van Georgië.

Het is een met kaas gevuld brood, dat in verschillende regio’s van het land op verschillende manieren wordt bereid. De beroemdste versie is de Adjarian khachapuri, in de vorm van een boot en bekroond met een rauw ei en een klontje boter.

2) Khinkali: Dit zijn Georgische dumplings, vergelijkbaar met Chinese jiaozi of oversized Italiaanse tortellini. Ze zijn meestal gevuld met vlees, maar er zijn ook versies met kaas, aardappel of paddenstoel. Het is gebruikelijk om khinkali met de hand te eten, door ze bij het knoopje aan de bovenkant te pakken. Eet dat nooit op! Een wijnland ten spijt, khinkali is ook geliefd met bier.

25

3) Chkmeruli: Dit is een populair Georgisch kipgerecht, gekookt met knoflook en melk.

hotel en de eigen wijngaard vormen een indrukwekkend decor voor evenementen. Het luxe hotel biedt gasten meerdere goede eetgelegenheden op het terrein. Wij genoten van de eigen wijnen in de Gaumarjos Wijnbar en een mooie brandy in de artistieke Library Bar. Er is ook een prima fitness- en wellnesscentrum, de Anne Semonin Spa. De maaltijden nuttigden wij in Natella, een serieus Georgisch restaurant met een open terras. Een van de hoogtepunten van het Tsinandali Estate is de historische wijnkelder. Het bevat een verzameling van meer dan 16.500 flessen (oude) wijn. Het Tsinandali Estate organiseert ook elk jaar in september het Tsinandali Festival, een viering van klassieke muziek.

Boek ruim op tijd! Een zeer stijlvolle en bijzondere plek om te koesteren en een unicum in Europa. Net als heel Georgië...

4) Lobio: Een stevige stoofpot van bonen, vaak geserveerd in een pot van klei en begeleid door maïsbrood (mchadi) en augurken.

5) Churchkhela: Traditionele Georgische snoep, gemaakt door noten aan een draad te rijgen en vervolgens te dippen in een dikke siroop gemaakt van druivensap, bloem en suiker. Het resultaat is een zoete, voedzame traktatie die eruitziet als een soort worst.

6) Satsivi: Kip of kalkoen in een rijke walnootsaus, meestal koud geserveerd.

7) Pkhali: Dit zijn koude voorgerechten gemaakt van verschillende groenten (zoals spinazie, bieten of aubergine) vermengd met een walnootpasta en specerijen.

8) Satsivi: De Georgische keuken is dus ook bekend om zijn wijnen. Er zijn honderden inheemse druivensoorten, en Georgische wijnen variëren van robijnrode droge tot zoete witte wijnen. When in doubt, ga voor de saperavi.

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:45

ONDREJ BOCEK/UNSPLASH

Het Estate is als een oase; veel privacy, schitterende historische gebouwen, topservice en alle mogelijkheden voor een meer dan geslaagd zakelijk of privéverblijf.

Een van de eyecatchers is het ruime dakterras met infinitypool dat uitkijkt over het Kaukasusgebergte. De vergaderfaciliteiten omvatten een indrukwekkend openlucht amfitheater voor maximaal 1.200 gasten. Geen wonder dat hier bijzondere A-merk productpresentaties worden gehouden door bedrijven uit buurtlanden.

De prachtige landschappen van het

DINE & DRINK THE GEORGIAN WAY

SKYTRAX

De 20 beste airlines (volgens SkyTrax dan) DOOR TIJN KRAMER

De lijst is niet geheel zonder discussie maar een indicatie van wie er op het juiste pad is geeft het zeker: de jaarlijkse SkyTrax Awards. Wie strijkt met de eer in 2023?

Never change a winning team. Singapore Airlines is opnieuw uitgeroepen tot ‘s werelds beste luchtvaartmaatschappij op de World Airline Awards 2023, alweer de vijfde keer dat de luchtvaartmaatschappij de titel Airline of the Year heeft gewonnen in de 23-jarige geschiedenis van de awards.

26

De World Airline Awards, die (met een klein korreltje zout) worden beschouwd als ‘de Oscars van de luchtvaartindustrie’, begonnen in 1999 en blijven volgens de organisatie volledig onafhankelijk en onpartijdig, waarbij alle kosten voor de klantenonderzoeken en het evenement

worden gedragen door de organisatoren, Skytrax. Waarvoor hulde.

Topman Goh Choon Phong, Chief Executive Officer van Singapore Airlines, nam namens de luchtvaartmaatschappij de prijs voor ‘s werelds beste luchtvaartmaatschappij.

‘Deze prijs getuigt van de onverzettelijke geest van onze mensen, die onvermoeibaar hebben gewerkt en veel hebben opgeofferd om ervoor te zorgen dat SIA klaar was voor het herstel in de luchtvaart. Hierdoor zijn we sterker en fitter uit de pandemie gekomen als een toonaangevende internationale luchtvaartmaatschappij,’ zei Goh. Andere klasbakken Qatar Airways, een zevenvoudig winnaar van de prestigieuze Airline of the Year-prijs, stond op de tweede plaats in de wereldranglijst voor 2023, met ANA All Nippon Airways op de derde plaats, Emirates op de vierde plaats en Japan Airlines op de vijfde plaats, uit een totaal van meer dan 325 luchtvaartmaatschappijen die zijn opgenomen in de enquêteresultaten.

De grote winnaars bij de awards waren Qatar Airways en Singapore Airlines, die beide negen prijzen in de wacht sleepten. In Noord-Amerika was Delta Air Lines succesvol met zes prijzen, terwijl Turkish Airlines in Europa de dominante kracht was met vier prijzen, waaronder de felbegeerde titel van beste luchtvaartmaatschappij in Europa.

Garuda Indonesia werd bekroond met een topprijs nadat het werd uitgeroepen tot luchtvaartmaatschappij met het Beste Cabinepersoneel ter wereld - dit is al de zesde keer dat het succes heeft behaald in deze categorie.

Cathay Pacific had een opmerkelijke prestatie in 2023, omdat ze voor de allereerste keer werden beoordeeld als de luchtvaartmaatschappij met het Beste Entertainment aan boord ter wereld.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 26

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

SKYTRAX

EVA Air won de prijs voor ‘s werelds Beste Premium Economy Class (de reisklasse die EVA meer dan 30 jaar geleden heeft uitgevonden). EVA Air won ook de prijs voor de Beste Catering in de Premium Economy Class.

Japan Airlines staat op nummer 1 in de Economy Class en heeft de prijs gewonnen voor ‘s werelds Beste Economy Class, evenals de prijs voor ‘s werelds Beste Economy Class Stoel.

En verder Fiji Airways werd voor de eerste keer bekroond als Beste Luchtvaartmaatschappij in Australië / Pacific en won ook voor de derde keer de prijs voor Beste Klantenservice bij een Luchtvaartmaatschappij in Australië / Pacific.

In de regio India / Zuid-Azië heerst Vistara en werd de airline opnieuw uitgeroepen tot winnaar van de prijs voor Beste Luchtvaartmaatschappij in India / Zuid-Azië, naast Beste Klantenservice bij een Luchtvaartmaatschappij voor de regio.

IndiGo, van CEO Pieter Elbers, handhaaft zijn nummer 1 positie als Beste Low-Cost Luchtvaartmaatschappij in India / Zuid-Azië.

Delta Air Lines werd uitgeroepen tot Beste Luchtvaartmaatschappij in Noord-Amerika, evenals Beste Klantenservice bij een Luchtvaartmaatschappij voor de regio. Sun Country Airlines wint voor het eerst de prijs voor Beste Low-Cost Luchtvaartmaatschappij in NoordAmerika.

Een relatieve nieuwkomer op de markt is FlyArystan uit Kazachstan, die heeft gewonnen als Beste Low-Cost Luchtvaartmaatschappij in Centraal-Azië / CIS-regio.

Ethiopian Airlines heeft voor de zesde keer de prijs voor Beste Luchtvaartmaatschappij in Afrika binnengesleept. In China werd Hainan Airlines voor de 12e keer uitgeroepen tot Beste Luchtvaartmaatschappij in China, evenals het ontvangen van de prijs voor Beste Klantenservice bij een Luchtvaartmaatschappij in China.

DE BESTE TWINTIG AIRLINES VAN SKYTRAX 1.

2.

3.

4.

5.

6.

7.

8.

9.

10.

11.

12.

13.

14.

15.

16.

17.

18.

19.

20.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 27

27

Singapore Airlines Qatar Airways ANA All Nippon Airways Emirates Japan Airlines Turkish Airlines Air France Cathay Pacific EVA Air Korean Air Hainan Airlines Swiss Int’l Air Lines Etihad Airways Iberia Fiji Airways Vistara Qantas Airways British Airways Air New Zealand Delta Air Lines

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:47

25 SEPTEMBER 2023 25 25 SEPTEMBER SEPTEMBER 2023 2023

travday travday Meld je aan!

Meld Meld je je aan! aan!

28

Hét vakevent voor de reisbranche, zakelijk en leisure leisure leisure en ente missen. zakelijk zakelijk reisbranche, reisbranche, de voor de vakevent voor Hét Hét vakevent Lustrum Lustrum Rijtuigenloods Rijtuigenloods in in Amersfoort Amersfoort niets niets hoeft hoeft te missen. De De

Lustrum Lustrum Lustrum TravDay TravDayviert viert vierthaar haar haareerste eerste eerste TravDay TravDay TravDay viert viert haar haar eerste eerste Lustrum Lustrum Lustrum lustrum. lustrum. lustrum. lustrum. lustrum.

TravDay viert TravDay TravDay viert vierthaar haar haareerste eerste eerste Op Op25 25 25september september september opent opent Op opent Op Op 25 25 september september opent opent lustrum. lustrum. lustrum.

TravDay TravDayvoor voor voorde de devijfde vijfde vijfdekeer keer keerhaar TravDay TravDay voor de vijfde keer TravDay voor de vijfde keer haar Op 25 september opent Op Op 25 25 september september opent opent haar haardeuren deuren deuren als als dé dé haar haar deuren als als dé dé deuren deuren als als dé dé ontmoetingsplek ontmoetingsplek TravDay voor keer TravDay TravDay voor voorde de devijfde vijfde vijfde keer keer haar haar ontmoetingsplek ontmoetingsplek voor voorde de de ontmoetingsplek ontmoetingsplek voor voor de voor voor de de Nederlandse Nederlandse haar haar haardeuren deuren deuren als als als dé dé dé deuren deuren als als dé dé ontmoetingsplek ontmoetingsplek Nederlandse Nederlandse reiswereld. reiswereld.

100+ 100+ Nederlandse Nederlandse reiswereld. reiswereld.

100+ reiswereld. reiswereld.

100+ 100+ standhouders standhouders ontmoetingsplek ontmoetingsplek ontmoetingsplek voor voor voorde de de100+ voor voor de de Nederlandse Nederlandse standhouders standhouders en en 500+ 500+ standhouders standhouders en enstandhouders 500+ 500+ en en 500+ 500+ bezoekers bezoekers ontmoeten ontmoeten Nederlandse Nederlandse Nederlandse reiswereld. reiswereld. reiswereld.

100+ 100+ 100+ reiswereld. reiswereld.

100+ 100+ standhouders bezoekers bezoekers ontmoeten ontmoeten elkaar elkaar bezoekers bezoekers ontmoeten ontmoeten elkaar elkaar elkaar elkaar weer. weer. standhouders standhouders standhouders en en en500+ 500+ 500+ en en 500+ 500+ bezoekers bezoekers ontmoeten ontmoeten weer. weer. weer. weer.

Gelijk Gelijk aan aan de de vorige vorige editie editie isis bezoekers bezoekers bezoekers ontmoeten ontmoeten ontmoeten elkaar elkaar elkaar elkaar elkaar weer. weer.

Gelijk Gelijk aan aan de de vorige vorige editie editie isis het Gelijk Gelijk aan aan de de vorige vorige editie editie is is Rijtuigenloods Rijtuigenloods in in Amersfoort Amersfoort weer. weer. weer.aan Gelijk Gelijk aan de de vorige vorige editie editie is is het Gelijk Gelijk Gelijkaan aan aande de devorige vorige vorige editie editie editieisisis het Rijtuigenloods Rijtuigenloods in in Amersfoort Amersfoort het

78

Rijtuigenloods Rijtuigenloods in in Amersfoort Amersfoort toneel toneel voor voor inspirerende inspirerende het het toneel toneel voor voor inspirerende inspirerende het het toneel toneel voor voor inspirerende inspirerende kennissessies, kennissessies, boeiende boeiende Rijtuigenloods Rijtuigenloods Rijtuigenloods in in in Amersfoort Amersfoort Amersfoort toneel toneel voor voor inspirerende inspirerende kennissessies, kennissessies, boeiende boeiende kennissessies, kennissessies, boeiende boeiende presentaties, presentaties, interactieve interactieve VRVRhet het het toneel toneel toneelvoor voor voorboeiende inspirerende inspirerende inspirerende kennissessies, kennissessies, boeiende presentaties, presentaties, interactieve interactieve VRVRpresentaties, presentaties, interactieve interactieve VRbelevingen, belevingen, waardevolle waardevolle kennissessies, kennissessies, kennissessies, boeiende boeiende boeiende VRpresentaties, presentaties, interactieve interactieve VRVRbelevingen, belevingen, waardevolle waardevolle belevingen, belevingen, waardevolle waardevolle netwerkmomenten netwerkmomenten en en presentaties, presentaties, presentaties, interactieve interactieve interactieveVRVRVRbelevingen, belevingen, waardevolle waardevolle netwerkmomenten netwerkmomenten en en netwerkmomenten netwerkmomenten en en verrassend verrassend entertainment. entertainment. belevingen, belevingen, belevingen, waardevolle waardevolle waardevolle netwerkmomenten netwerkmomenten en en verrassend verrassend entertainment. entertainment. verrassend verrassend entertainment. entertainment.

Het Het kloppende kloppende hart harten isis de de netwerkmomenten netwerkmomenten netwerkmomenten en en verrassend verrassend entertainment. entertainment.

Het Het kloppende kloppende hart hart is is de de Het Het kloppende hart hart isis de beursvloer beursvloer waar waar zowel zowel leisure leisure verrassend verrassend verrassend entertainment. entertainment. entertainment.

Het Hetkloppende kloppende kloppende hart isisde de de beursvloer beursvloer waar waarhart zowel zowel leisure leisure beursvloer beursvloer waar waar zowel zowel leisure leisure als als MICE-professionals MICE-professionals elkaar elkaar Het Het Het kloppende kloppende kloppende hart hart hart isisisde de de beursvloer beursvloer waar waar zowel zowel leisure leisure als als MICE-professionals MICE-professionals elkaar elkaar als als MICE-professionals elkaar elkaar ontmoeten. ontmoeten.

Alles Alleszowel overzichtelijk overzichtelijk beursvloer beursvloer beursvloer waar waar waar zowel zowel leisure leisure leisure als alsMICE-professionals MICE-professionals MICE-professionals elkaar elkaar ontmoeten. ontmoeten.

Alles Alles overzichtelijk overzichtelijk ontmoeten. ontmoeten.

Alles Alles overzichtelijk overzichtelijk in in één één grote grote ruimte ruimte waardoor waardoor je als als als MICE-professionals MICE-professionals MICE-professionals elkaar elkaar elkaar je ontmoeten. ontmoeten.

Alles Alles overzichtelijk overzichtelijk in in één één grote grote ruimte ruimte waardoor waardoor je je in in één één grote grote ruimte ruimte waardoor waardoor je je niets niets hoeft te te missen. missen.

De De ontmoeten. ontmoeten. ontmoeten.

Alles Alles Alles overzichtelijk overzichtelijk overzichtelijk in in één éénhoeft grote grote ruimte ruimte waardoor waardoor je je in in in één één éénhoeft grote grote grotete ruimte ruimte ruimte waardoor waardoor waardoor je je je niets niets hoeft te missen. missen.

De De

niets niets hoeft hoeft te te missen. missen.maken De De het aanwezige aanwezige rijtuigen rijtuigen maken het aanwezige aanwezige rijtuigen rijtuigen maken maken het het aanwezige aanwezige rijtuigen rijtuigen maken maken het het sfeervol sfeervol én én extra extra functioneel functioneel niets niets niets hoeft hoeft hoeftte te te missen. missen. missen.

De De De het aanwezige aanwezige rijtuigen rijtuigen maken maken het sfeervol sfeervol én énals extra extra functioneel functioneel sfeervol sfeervol én én extra extra functioneel functioneel deze deze keer keer als locatie locatie voor voor aanwezige aanwezige aanwezige rijtuigen rijtuigen rijtuigen maken maken makenhet het het sfeervol sfeervol én én extra extra functioneel functioneel deze deze keer keer als alslocatie locatie locatievoor voor voor deze deze keer als als locatie voor diverse diverse presentaties. presentaties. sfeervol sfeervol sfeervol én én én extra extra extra functioneel functioneel functioneel deze dezekeer keer keer als als locatie locatie voor voor diverse diverse presentaties. presentaties. diverse diverse presentaties. presentaties. deze deze deze keer keer keer als als alslocatie locatie locatievoor voor voor diverse diverse presentaties. presentaties.

Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend isis TravDay TravDay diverse diverse diverse presentaties. presentaties. presentaties.

Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend weer weertot tot tot in inde de de Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend weer weer tot in in de weer weer tot tot in in de de puntjes puntjes verzorgd, verzorgd, Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend is is TravDay TravDay puntjes puntjes verzorgd, verzorgd, waarbij waarbij puntjes puntjes verzorgd, verzorgd, waarbij waarbij waarbij waarbij drankjes drankjes en en hapjes hapjes Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend Vanzelfsprekend weer weer weer tot tot tot in in inde de de weer weer tot tot in in de de puntjes puntjes verzorgd, verzorgd, drankjes drankjes en en hapjes hapjes inbegrepen inbegrepen drankjes drankjes en en hapjes hapjes inbegrepen inbegrepen inbegrepen inbegrepen zijn zijn voor voor een een puntjes puntjes puntjes verzorgd, verzorgd, verzorgd, waarbij waarbij waarbij waarbij waarbij drankjes en en hapjes hapjes zijn zijn voor voordrankjes een een optimale optimale zijn zijn voor voor een een optimale optimale optimale optimale werkomgeving werkomgeving voor drankjes drankjes drankjes en en en hapjes hapjes hapjes inbegrepen inbegrepen inbegrepen inbegrepen inbegrepen zijn zijn voor voor een eenvoor werkomgeving werkomgeving voor voor zowel zowel werkomgeving werkomgeving voor voor zowel zowel zowel zowel standhouder standhouder als als voor zijn zijn zijn voor voor voor een een een optimale optimale optimale optimale optimale werkomgeving werkomgeving voor standhouder standhouder al al bezoeker. bezoeker. standhouder standhouder al al bezoeker. bezoeker. bezoeker. bezoeker. werkomgeving werkomgeving werkomgeving voor voor voorzowel zowel zowel zowel zowel standhouder standhouder als als standhouder standhouder standhouder al albezoeker. bezoeker. bezoeker. bezoeker. bezoeker. al

IS ISDE DE DETRAVDAY TRAVDAY TRAVDAYBEURSVLOER BEURSVLOER BEURSVLOERINTERESSANT INTERESSANT INTERESSANTVOOR VOOR VOORUW UW UWBEDRIJF? BEDRIJF? BEDRIJF? IS IS DE TRAVDAY BEURSVLOER INTERESSANT VOOR UW BEDRIJF? IS DEIS TRAVDAY BEURSVLOER INTERESSANT VOOR UW BEDRIJF? IS IS DE DE DETRAVDAY TRAVDAY TRAVDAY BEURSVLOER BEURSVLOER BEURSVLOER INTERESSANT INTERESSANT INTERESSANT VOOR VOOR VOOR UW UW UW BEDRIJF? BEDRIJF? BEDRIJF?

JULI/AUGUSTUS 2023

TM23.indd TM23.indd 20 20 TM23.indd TM23.indd TM25.indd TM25.indd 20 220 2

01-06-2023 01-06-2023 13:50 13:50 01-06-2023 01-06-2023 13:50 15-06-2023 15-06-2023 13:50 15:19 15:19

TM23.i TM23 TM25.

TM25 TM23.in TM23.i

TP 6.indd BT4 back 78 up.indd 28 TM23.indd TM23.indd TM23.indd 20 TM25.indd TM25.indd 220 220

21-06-2023 12:18 27-07-2023 15:16 01-06-2023 01-06-2023 01-06-2023 13:50 13:50 13:50 15-06-2023 15-06-2023 15:19 15:19

TP 6.ind

TM23.in TM23.i TM23 TM25.

TM25

,

,

WATC H E S

DATUM: DATUM:25 25 25SEPTEMBER SEPTEMBER SEPTEMBER DATUM: DATUM: 25 SEPTEMBER Langer open! open!

Langer 11:00 11:00 19:00 19:00 uur uur 11:00 11:00 ----19:00 19:00 uur uur DATUM: DATUM: DATUM: 25 25 25SEPTEMBER SEPTEMBER SEPTEMBER Direct naast het Langer Langernaast open! open!het Direct 11:00 11:00 11:00---19:00 19:00 19:00uur uur uur LOCATIE: LOCATIE: centraal station!

LOCATIE: LOCATIE: Direct Direct naast naast het het centraal station!

De De Rijtuigenloods Rijtuigenloodsin in inAmersfoort Amersfoort Amersfoort De De Rijtuigenloods Rijtuigenloods in Amersfoort LOCATIE: LOCATIE: LOCATIE: Gratis parkeren! centraal centraal station! station!

Gratis parkeren!

De De DeRijtuigenloods Rijtuigenloods Rijtuigenloodsin in inAmersfoort Amersfoort Amersfoort Gratis Gratis parkeren! parkeren!

DE DE HELE HELE DAG DAG NETWERKEN NETWERKEN DE DE HELE HELE DAG DAG NETWERKEN NETWERKEN Kom Kom live livein in in contact contact met metcollega’s, collega’s, collega’s,leveranciers, leveranciers, leveranciers, Kom Kom live live in contact contact met met collega’s, leveranciers, DE DE DEHELE HELE HELE DAG DAG DAG NETWERKEN NETWERKEN NETWERKEN vertegenwoordigers vertegenwoordigers en enandere andere andere branchegenoten. branchegenoten. vertegenwoordigers vertegenwoordigers en en andere branchegenoten. branchegenoten.

Kom Kom Komlive live livein in incontact contact contactmet met met collega’s, collega’s, collega’s, leveranciers, leveranciers, leveranciers, vertegenwoordigers vertegenwoordigers vertegenwoordigersen en enandere andere anderebranchegenoten. branchegenoten. branchegenoten.

ALL-INCLUSIVE ALL-INCLUSIVE ALL-INCLUSIVE ALL-INCLUSIVE Hapjes, Hapjes, drankjes drankjesen en eneen een eenwalking walking walkingdinner dinner dinnerinbegrepen. inbegrepen. inbegrepen.

Hapjes, Hapjes, drankjes drankjes en een walking dinner inbegrepen.

ALL-INCLUSIVE ALL-INCLUSIVE ALL-INCLUSIVE Hapjes, Hapjes, Hapjes,drankjes drankjes drankjesen en eneen een eenwalking walking walkingdinner dinner dinnerinbegrepen. inbegrepen. inbegrepen.

29

BE BETHERE! THERE! THERE! BE BE THERE! BE BE BETHERE! THERE! THERE! Bezoekers Bezoekers onder onder meer meer verkeersbureaus, verkeersbureaus, Bezoekers ondermeer meerverkeersbureaus, verkeersbureaus, Bezoekers Bezoekers onder onder meer verkeersbureaus, De bezoekers van TravDay zijn touroperators, accommodaties, De De bezoekers bezoekers van van TravDay TravDay zijn zijn touroperators, touroperators, accommodaties, accommodaties, De De bezoekers bezoekers van van TravDay TravDay zijn zijn touroperators, touroperators, accommodaties, accommodaties, Bezoekers Bezoekers Bezoekers onder onder onder meer meer meer verkeersbureaus, verkeersbureaus, verkeersbureaus, Bezoekers onder meer verkeersbureaus, de volgende werknemers uit de airlines, rentals, verzekeraars, de devolgende volgende volgendewerknemers werknemers werknemersuit uit uitde de de airlines, airlines,rentals, rentals, rentals,verzekeraars, verzekeraars, verzekeraars, de de volgende werknemers uit de airlines, airlines, rentals, verzekeraars, De De bezoekers bezoekers van van TravDay TravDay zijn zijn touroperators, touroperators, accommodaties, accommodaties, De De bezoekers bezoekers van van TravDay TravDay zijn zijn touroperators, touroperators, accommodaties, accommodaties, reisbranche: (zelfstandig) airports en ICT-bedrijven, die reisbranche: reisbranche: (zelfstandig) (zelfstandig) airports airports en enICT-bedrijven, ICT-bedrijven, ICT-bedrijven,die die die TravDay TravDay isis‘the ‘the ‘the place placeto to tobe’ be’ be’voor voor voorde de de airports presentaties. presentaties. reisbranche: reisbranche: (zelfstandig) (zelfstandig) en en ICT-bedrijven, die TravDay TravDay isis ‘the place place to be’ voor presentaties. presentaties. de de volgende werknemers werknemers uit uit de airlines, airlines, rentals, rentals, verzekeraars, verzekeraars, de devolgende volgende volgende werknemers werknemers uit uitde de dede airports airlines, airlines, rentals, rentals, verzekeraars, verzekeraars, reisadviseurs, reisadviseurs, zakenreisbureaus, zakenreisbureaus, uitgebreid uitgebreid de de mogelijkheid mogelijkheid reisadviseurs,zakenreisbureaus, zakenreisbureaus, uitgebreid uitgebreid de mogelijkheid reisbranche. reisbranche.

De Dedag dag dag wordt wordt vanzelfsprekend vanzelfsprekend reisadviseurs, reisadviseurs, zakenreisbureaus, uitgebreid de de mogelijkheid mogelijkheid reisbranche. reisbranche.

De De dag wordt wordt vanzelfsprekend vanzelfsprekend reisbranche: reisbranche: (zelfstandig) (zelfstandig) airports en en ICT-bedrijven, ICT-bedrijven, die die reisbranche: reisbranche: (zelfstandig) (zelfstandig) airports airports en en ICT-bedrijven, ICT-bedrijven, die die TravDay TravDay TravDay isisis‘the ‘the ‘the place place place to to toinkopers be’ be’ be’voor voor voorde de de airports presentaties. presentaties. presentaties.

MICE-agenten, CEO’s, krijgen om te komen vertellen MICE-agenten, MICE-agenten, CEO’s, CEO’s, inkopers inkopers krijgen krijgen om om te te komen komen vertellen vertellen Ontmoet Ontmoet collega’s collega’s en enleveranciers. leveranciers. leveranciers. afgesloten afgesloten met meteen een een waardevolle waardevolleen en en MICE-agenten, MICE-agenten, CEO’s, CEO’s, inkopers inkopers krijgen krijgen om omde te te komen komen vertellen vertellen Ontmoet Ontmoet collega’s collega’s en en leveranciers. afgesloten afgesloten met met een waardevolle waardevolle en reisadviseurs, reisadviseurs, zakenreisbureaus, zakenreisbureaus, uitgebreid uitgebreid de mogelijkheid mogelijkheid reisadviseurs, reisadviseurs, zakenreisbureaus, zakenreisbureaus, uitgebreid uitgebreid de de mogelijkheid mogelijkheid reisbranche. reisbranche. reisbranche.

De De De dag dag dag wordt wordt wordtvanzelfsprekend vanzelfsprekend vanzelfsprekend en productmanagers.

Voor hen over hun producten en en en productmanagers. productmanagers.

Voor Voor hen hen over over hun hun producten producten en en Praat Praat elkaar elkaar bij bij over over de de laatste laatste gezellige gezellige netwerkborrel. netwerkborrel. en en productmanagers. productmanagers.

Voor Voor hen hen over over hun hun producten producten en en Praat Praat elkaar elkaar bij bij over over de de laatste laatste gezellige gezellige netwerkborrel. netwerkborrel.

MICE-agenten, MICE-agenten, CEO’s, CEO’s, inkopers inkopers krijgen krijgen om om te te komen vertellen vertellen MICE-agenten, MICE-agenten, CEO’s, CEO’s, inkopers inkopers krijgen krijgen om om te tekomen komen komen vertellen vertellen Ontmoet Ontmoet Ontmoet collega’s collega’s collega’s en en en leveranciers. leveranciers. leveranciers. afgesloten afgesloten afgesloten met met meteen een een waardevolle waardevolle waardevolleen en en is toegang gratis. diensten. is is toegang toegang gratis. gratis. diensten. diensten. ontwikkelingen ontwikkelingen en en doe doe business business in in is is toegang toegang gratis. gratis. diensten. diensten.

Aanmelden Aanmeldenvia via via ontwikkelingen ontwikkelingen en en doe doe business business in in en en productmanagers.

Voor hen hen over over hun producten en en Aanmelden Aanmelden via en enproductmanagers. productmanagers. productmanagers.

Voor Voor hen hen over overhun hun hunproducten producten producten en en Praat Praat Praat elkaar elkaar elkaarbij bij bijover over overde de deVoor laatste laatste laatste gezellige gezellige gezellige netwerkborrel. netwerkborrel. netwerkborrel. een een informele informele setting. setting. een een informele informele setting. setting. www.travday.nl www.travday.nl is isis toegang toegang gratis. gratis. gratis. diensten. diensten. istoegang toegang gratis. diensten. ontwikkelingen ontwikkelingen ontwikkelingen en en endoe doe doebusiness business businessin in in diensten. www.travday.nl www.travday.nl Aanmelden Aanmelden Aanmeldenvia via via Standhouders Wij kijken er naar uit om jou weer Standhouders Standhouders Wij Wij kijken kijken er er naar naar uit uit om om jou jou weer weer Laat Laat je je inhoudelijk inhoudelijk informeren informeren op op de de Standhouders Standhouders Wij Wij kijken kijken er er naar naar uit uit om om jou jou weer weer Laat Laat je je inhoudelijk inhoudelijk informeren informeren op op de de een een een informele informele informele setting. setting. setting.

Standhouders tijdens TravDay te mogen verwelkomen tijdens Standhouders Standhouders tijdens tijdensTravDay TravDay TravDay te temogen mogen mogenverwelkomen verwelkomen verwelkomentijdens tijdens tijdens www.travday.nl www.travday.nl www.travday.nl dynamische dynamische beurvloer beurvloer of of tijdens tijdenseen een eente Standhouders Standhouders tijdens tijdens TravDay te mogen verwelkomen tijdens of ofscan scan scande de deQR-code QR-code QR-code dynamische dynamische beurvloer beurvloer of of tijdens tijdens een Standhouders Standhouders Wij Wij kijken er er naar uit uit om om jou jou weer weer of of scan de QR-code Standhouders Standhouders Wij kijken kijken er ernaar naar naar uit uitom om om jou jou weer weer Wijkijken ernaar uit jou weer Laat Laat Laat je je je inhoudelijk inhoudelijk inhoudelijk informeren informeren informeren op op op de de de zijn zijn vertegenwoordigers vertegenwoordigers van van deze deze boeiende boeiende dag. dag. zijn vertegenwoordigers van deze boeiende dag. van van de de vele vele interessante interessante zijn zijn vertegenwoordigers vertegenwoordigers van van deze deze boeiende boeiende dag. dag. van van de de vele vele interessante interessante Standhouders Standhouders tijdens tijdens TravDay te mogen verwelkomen tijdens Standhouders Standhouders tijdens tijdensTravDay TravDay TravDay te mogen verwelkomen tijdens temogen mogenverwelkomen verwelkomentijdens tijdens dynamische dynamische dynamische beurvloer beurvloer beurvloer of of of tijdens tijdens tijdenseen een eente zijn zijn zijn vertegenwoordigers vertegenwoordigers vertegenwoordigers van van zijnde vertegenwoordigers van van van van de de vele vele veleinteressante interessante interessante van

deze deze deze boeiende boeiende dag. dag. dezeboeiende dag. boeiendedag.

of of ofscan scan scande de deQR-code QR-code QR-code

RESERVEER RESERVEERSNEL SNEL SNELEEN EEN EENSTAND STAND STANDSALES@TRAVMEDIA.NL SALES@TRAVMEDIA.NL SALES@TRAVMEDIA.NL RESERVEER RESERVEER SNEL EEN STAND SALES@TRAVMEDIA.NL JULI/AUGUSTUS 2023 79 RESERVEER SNELEEN EEN STAND VIA SALES@TRAVMEDIA.NL RESERVEER RESERVEER RESERVEERSNEL SNEL SNEL EEN EEN STAND STAND STAND SALES@TRAVMEDIA.NL SALES@TRAVMEDIA.NL SALES@TRAVMEDIA.NL

businesstraveller.nl

023 023 13:50 13:50 23 13:50 13:50 023 023 15:19 15:19

TM23.indd TM23.indd TM25.indd TM25.indd 21 321 3 TM23.indd TM23.indd 21 21

01-06-2023 01-06-2023 13:51 15-06-2023 15-06-2023 13:51 15:19 15:19 01-06-2023 01-06-2023 13:51 13:51

23 12:18

TP 6.indd 79 BT4 back up.indd 29

21-06-2023 15:16 14:10 27-07-2023 01-06-2023 01-06-2023 01-06-2023 13:51 13:51 15-06-2023 15-06-202313:51 15:19 15:19

023 23 023 13:50 13:50 13:50 023 023 15:19 15:19

TM23.indd TM23.indd TM23.indd 21 TM25.indd TM25.indd21 321 3

30

FOTO: Salamanca; Parque del Retiro JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 30

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:16

MADRID

Machtig Madrid DOOR R AHANNA VAN STAPELE Madrid is zo’n stad waarvan iedere respectabele reiziger eigenlijk niet mag zeggen dat hij of zij er nooit geweest is. Oké, een tijdsvenster van 24 uur: wat te doen?

Gran Via, het Broadway van Madrid, altijd leuk...

Met ruim 3,2 miljoen inwoners en 15% van het jaarlijkse aantal bezoekers als zakelijke reizigers, is er in Madrid een overvloed aan vermaak en moet er een keuze gemaakt worden. Het grootste deel van het jaar (wellicht met uitzondering van hartje winter en hartje zomer) is het klimaat er zacht en aangenaam, en kun je er met wat geluk nog een biertje in het zonnetje op het terras meepakken.

31

VERPLICHTE NUMMERS Te beginnen met het afstrepen van de historische mustsee’s, die voornamelijk verzameld liggen in het Centro, rond pleinen Puerta del Sol en Plaza Mayor. Madrid stak er historisch gezien bovenuit door zijn fantastische nachtleven en enigszins anarchistische, grungy stedelijke sferen. Van grote hoeveelheden historische monumenten moet de stad het niet zozeer hebben, al kun je een heel leuk ochterprogramma samenstellen voor een inkijkje in het verleden en bijbehorende eclectische architectuur. Tussen de drommen toeristen werp je even een blik op het Beer en Aarbei-standbeeld op Puerta del Sol en wandel je naar het Koninklijke paleis. Op loopafstand liggen basiliek San Francisco el Grande en Cathedral de Sta Maria la Real de la Almudena, wellicht een kort bezoek waard voor de geschiedenis- en architectuurliefhebber. Een wandelingetje richting het noorden brengt je naar de PC Hoofdstraat en misschien wel het Broadway van Madrid, de Gran Via, altijd leuk om tussen de drukte, mooie gevels en straatanimatie te slenteren.

- In hartje centrum liggen enkele fijne hotels, waarvan de meeste rond de Gran Via. Met vijf sterren is het Four Seasons Hotel een geliefde optie, op de voet gevolgd door Palacio de los Duques Gran Meliá en Gran Hotel Inglés.

Voor uniek design boek je bij boetiekhotel Urban. Alle

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 31

27-07-2023 15:16

ruimtes zijn schitterend vormgegeven met serene, oosterse invloeden.

CULINAIRE ONDERBREKING

32

Of je je nou in een wit dorpje in Andalusië, Valenciaans strand of in de grootste steden bevindt, in Spanje kun je niet anders dan genieten van de eetcultuur. Niet alleen zijn er talloze smakelijke en beroemde gerechten, voor elke maaltijd wordt ruim de tijd genomen en geniet je van een even smakelijke wijn of verfrissend biertje. Liefst op een lokaal terrasje te midden van een kakofonie van Madrilenen. Als het om eten draait is een bezoekje aan de Mercado San Miguel zeker een goed idee. Deze historische etenswarenmarkt ligt naast Plaza Mayor en je wandelt er twintig tot dertig vaste, levendige kraampjes met vis, hammen, heerlijke dranken en zoetigheid. Je pikt hier een flesje voor thuis op en komt zelf even bij in de verschillende kleine marktbarretjes met verse gerechten van zeer vaardige chefs. Voor klassieke tapas en cocktails is het genieten bij El Sur de Moratín, zo’n twaalf minuten lopen van het centrale plein, en iets verderop, gelegen aan gezellig plein, geniet je bij Estado Puro van iets innovatievere fusion tapas en wordt er goede gin en whiskey geschonken. Uitgebreider mediterraans dineren kan perfect bij La Tape, met goede gerechten, leuke sfeer en vooral: een zeer uitgebreide selectie van handcrafted biertjes. La Chulapa de Alcalá, in het hart van de stad, is misschien zelfs nog een stapje hoger.

Ze serveren er een mix van typisch lokale gerechten, de moderne keuken en mediterrane inspiraties van elders.

KUNST KIJKEN Al heeft Madrid op kunstvlak behoorlijke concurrentie van Barcelona en Valencia, is het als hoofdstad dé museumstad bij uitstek. De belangrijkste gebouwen liggen allemaal in de zogenoemde ‘museumdriehoek’ van de stad. Het meest bezocht is het nationaal kunstmuseum Museo del Prado, dat gezien wordt als een van de meest uitgebreide collecties ter wereld, met zowel Spaanse meesters als Europese en internationale schilder- en beeldhouwkunst tentoongesteld uit bijna het volledige vorige millennium. Je bewondert er onder andere Velázquez, Monet, Rembrandt en Francisco de Goya. In Musea Nacional Centro de Arte Reina Sofia hangen nog eens meer dan 5000 schilderijen en beelden en maak je door afwisselende tentoonstellingen een duik in de 20e en 21e eeuwse kunst. Dé eyecatcher van dit museum is toch wel Guernica van Picasso. Binnen de driehoek ben je ook op korte afstand van de privécollectie van Baron Hans-Heinrich Thyssen-Bornemuszi in het gelijknamige museum. De baron verzamelde werken van onder andere Dalí, Rubens, Jan Steen en Picasso. Iets intiemer maar zeker een aanrader is het Sorolla Museum; alle werken van schilder

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 32

BOVEN NAAR BENEDEN: Mercado San Miguel © Mirko Kuzmanovic / Shutterstock.com; Plaza Mayor © Anton Gvozdikov / shutterstock

Joaquín Sorolla in zijn - compleet in onaangeraakte staat gelaten - herenhuis. Voor de enkeling die al die meesters liever aan zich gelegen wil laten liggen, is er uiteraard meer. Zo zijn er in dezelfde buurt een Museo de America (met collecties uit (Latijns-)Amerika), spoorwegmuseum (over onder andere de Spaanse industriële architectuur) of indrukwekkend en statig archeologisch museum gevestigd.

TROPISCHE WANDELING Afhankelijk van de tijd die je te besteden hebt, kun je voor een korte siësta een van de weelderige parken bezoeken.

In temperaturen als deze ben je verzekerd van wuivende palmen en tropische planten, en Madrid staat bekend om zijn groene oases die de locals maar al te graag opzoeken om even te ontsnappen aan de drukte van de stad. Het

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

MADRID

meest iconische park is Parque del Retiro, in het hart van de stad. Behalve kronkelende paadjes en tuinen heeft het een meertje waar roeiboten verhuurd worden. In het bijbehorende paviljoen worden regelmatig tentoonstellingen gehouden. Parque de El Capricho is iets minder bekend maar spreekt niet minder tot de verbeelding en is een goede optie als je toch al noordelijk van het centrum bent. De elegante tuinen bij het Koninklijk Paleis zijn vernoemd naar de architect Francesco Sabatini, verantwoordelijk voor het ontwerpen van het paleis. De Jardines de Sabatini herken je aan zijn geometrische patronen. Parque Juan Carlos I is iets dagelijkser en eigentijdser met een mooie Japanse tuin. Casa de Campo is iets ruiger, maar dat is niet gek: het diende lang geleden als jachtlandgoed voor de adel. Je kunt de bijna 21 vierkante kilometer goed per fiets verkennen, maar het is eigenlijk het leukst om op de kabelbaan Teleférico te stappen.

Geniet van

→

fusion tapas bij Estado Puro

SHOPPEN EN UITGAAN

REAL MADRID Je hoeft geen voetballiefhebber in hart en nieren te zijn om de tweede beroemdste Spaanse, en misschien wel wereldwijde, voetbalclubs te noemen: FC Barcelona en Real Madrid. Het Estadio Santiago Bernabéu, thuisbasis van die laatste club, biedt plek aan meer dan 81 duizend fans en is voor de sportliefhebber zeker een bezoekje waard. Uiteraard is het bijwonen van een wedstrijd de ultieme ervaring, maar voor eenieder die vastzit aan tijd en plaats kun je je een zelfstandige stadiontour boeken langs de belangrijkste plekken. Het stadion is gelegen in de rustige maar gezellige wijk Chamberí en Tetuán, rond het belangrijke zaken- en hoogbouwgebied Paseo de Castellana. Ondanks dat er veel Madrilenen wonen in deze buurt, vind je er ook cafés en restaurants.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 33

BOVEN NAAR BENEDEN: Paeseo de Castellana © Angel L / Shutterstock.com; Parque del Retiro

Souvenirs voor thuis vind je in het centrum en feitelijk overal, maar als je op zoek bent naar de mooiere hebbedingen kun je het best naar de wijk Salamanca afreizen. Hier huizen de exclusievere merken en is het algehele straatbeeld statiger, al vind je er ook wel reguliere ketens. Met name in de straten Serrano en Ortega y Gasset sla je je slag. Bernabeu Market is een traditionele markt in deze buurt. In de wijk Malasana hangt juist een alternatievere sfeer met uniekere winkels, waar jonge Madrilenen graag door vintagezaken snuffelen en ‘s avonds komen terrassen. Ook levendig maar net iets studentikozer is de buurt Universidad, met leuke terrassen op Plaza de les Comendadoras. In het van oorsprong Joodse Lavapiés, nu een gezellige lappendeken van culturen en afkomsten, zit je gegarandeerd goed voor een fijne afsluiter met livemuziek.

In de stad op een zondag? Dan heb je de kans de misschien wel beroemdste markt van Madrid, de vlooienmarkt El Rastro, te bezoeken. Met 3500 stalletjes trekt het bezoekers van heinde en verre met zijn authentieke en antieke goederen.

33

- Door te verblijven in Hotel Palacio del Retiro, ben je niet alleen op loopafstand van de verschillende musea, maar kun je je dag starten met een wandeling in het mooie Retiro Park. Noordelijker, meer richting het zakendistrict, ligt het tophotel Urso Hotel. Dit vijfsterrenhotel biedt alle luxe die je maar kunt wensen, maar het grote pluspunt is de luxe hotelspa. Met een prachtige indoor pool en breed aanbod wellness-arrangementen is de spa geliefd bij losse bezoekers.

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:17

LOS ANGELES

LINKS: De beroemde skyline

34

PEETER VIISIMAA/ISTOCK; LA TOURISM

O

nder een stralende hemel en tussen imposante palmbomen, lopen scenarioschrijvers met zonnebrillen op over de trottoirs van de studio’s, met borden waarop ‘Writer’s Strike!’ staat geschreven, versierd met kwinkslagen: ‘Ik vroeg ChatGPT om een stakingsbord te schrijven en het was waardeloos.’ ‘Spoiler alert: je hebt schrijvers nodig.’ Hier in Los Angeles heeft deze voortdurende staking delen van de entertainmentindustrie en de Californische stad in een lagere versnelling gezet. In mei heeft de Writers Guild of America (WGA) een staking geautoriseerd na het niet bereiken van een overeenkomst met de Alliance of Motion Picture and Television Producers (AMPTP), het organisatieverbond van Hollywoodstudio’s en streamingdiensten - Universal, Walt Disney Pictures, Amazon Studios en Netflix, onder anderen. Op het moment van

schrijven wordt verwacht Imposante dat SAG-AFTRA, de overeenkomstige vakbond palmbomen en voor acteurs, vergelijkbare scenarioschrijvers actie zal ondernemen als met zonnebrillen... er geen overeenkomst kan worden bereikt over vergelijkbare zorgen in het streamingtijdperk.

Deze geschillen gaan voornamelijk over kwesties met betrekking tot streaming royalties, de steeds kleiner wordende omvang van schrijfkamers en de dreiging van generatieve AI - kunstmatige intelligentie die inhoud kan creëren, zoals tekst en afbeeldingen. Dergelijke conflicten hebben de traditionele productie in het entertainmentcentrum van de wereld vertraagd, met gevolgen die zich door de economie en het zakelijke landschap verspreiden. Dit komt na een recordaantal uitzendingen in 2021 (559 scripted series volgens FX Research), businesstraveller.com

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 34

27-07-2023 15:17

LOS ANGELES

Theatrale tijden Terwijl stakingen de showbusiness in Los Angeles bedreigen, blijft de stad bloeien als een centrum van Californische creativiteit.

DOOR LINDSE Y G ALLOWAY

35

businesstraveller.com

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 35

27-07-2023 15:23

voornamelijk aangedreven door de snelle opkomst van streamingdiensten.

‘De WGA-staking heeft ongetwijfeld de gemoederen verhit in het levendige zakelijke ecosysteem van LA,’ zegt inwoner Laura Lynch, die ook eigenaar is van de reisblog Go Travel California.

‘Hollywood, normaal gesproken bruisend van constante creatieve bedrijvigheid, staat nu enigszins stiller, gevangen in een wachtstand.’ Maar de inwoners van Los Angeles zijn veerkrachtig. De creatieve geesten van de stad hebben zich gericht op het werken op digitale platforms of onafhankelijke producties en creëren ook nieuwe netwerkcentra in heel LA. Hoewel de entertainmentindustrie een van de meest prominente sectoren van LA is, is het zeker niet de enige die de economie stimuleert. ‘Net als onze gemeenschap is diversiteit het kenmerk van het bedrijfsleven in Los Angeles,’ zegt Adam Burke, CEO en president van Los Angeles Tourism and Convention Board. ‘Digitale media, technologie, gezondheidszorg, mode, sport, voedsel en kunst leveren allemaal een aanzienlijke bijdrage aan de economie.’

36

WARNER BROS STUDIO TOUR HOLLYWOOD/YURIHASEGAWA

Business boom Nu mensen na de pandemie weer naar kantoren terugkeren, heeft Downtown LA, lokaal bekend als DTLA, een renaissance van nieuwe activiteit en energie doorgemaakt. ‘De toename van het aantal bezoekers moedigt nieuwe hotels en restaurants aan om zich in dit gebied te vestigen als een duidelijk teken van vertrouwen,’ zegt Burke.

De vele musea, uitvoeringslocaties en sportstadions van het gebied, samen met het Los Angeles Convention Center (LACC), zorgen voor aanzienlijke vraag van toeristen. ‘Downtown LA is het kloppende hart van het commerciële leven van de stad,’ zegt Lynch. ‘De historische gebouwen dienen als achtergrond voor een mix van chique boetieks, cutting-edge galerijen en

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 36

wereldklasse restaurants.’ De historische voedselmarkt Grand Central Market omvat bijvoorbeeld de rijke culturele diversiteit van LA. Ondertussen heeft het Westsidegebied van de stad de bijnaam Silicon Beach verdiend vanwege de meer dan 500 tech-startups en bedrijven die het hun thuis noemen, als speelse verwijzing naar Silicon Valley, dat slechts 500 km naar het zuiden ligt. Met name Culver City is een populaire ontmoetingsplaats geworden voor tech en entertainment, met kantoren van Google, Facebook, Microsoft en YouTube naast productiestudio’s van Sony, Apple, Amazon en HBO. Ondertussen trekt Santa Monica, met zijn beroemde strand en pier, ook tech-bedrijven aan.

Hipsters en creatievelingen verzamelen zich vaak in Silver Lake, net ten oosten

VANAF BOVEN: Melrose Gate bij Paramount Pictures; de Warner Bros Studio tour

van Hollywood en ten noorden van het centrum, waar de beste koffieshops van de stad samenkomen met designer indie boetieks. Lynch vertelt me dat Dinosaur Coffee het beste is voor zakelijke bijeenkomsten en werknemers voorziet van Four Barrel Coffee uit San Francisco

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

LOS ANGELES

en lokaal geproduceerde gebakjes van de Farm Shop. ‘Als leuke kanttekening, de maker van Dinosaur Coffee is ook het genie achter het populaire spel Cards Against Humanity - een interessante en gespreksuitlokkende plek.’

Een stad van olympische proporties Natuurlijk blijft toerisme, met het hele jaar door zonneschijn en verleidelijke stranden, een van de belangrijkste drijfveren van werkgelegenheid, zakelijke omzet en belastinginkomsten in de regio. Los Angeles County heeft al bijna volledig hersteld van de pandemie, waarbij meer dan 50 miljoen bezoekers worden verwacht in 2023 - een herstel van 99 procent in vergelijking met 2019. Internationale bezoekers zullen naar verwachting 6,2 miljoen van deze bezoekers uitmaken (84 procent van

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 37

BOVEN: het niveau van 2019), voornamelijk Gaat open in 2024, uit Mexico, Canada, het Verenigd LA’s ‘Automated People Mover’ Koninkrijk en Frankrijk. Dergelijke bezoekersaantallen zullen over vijf jaar een piek bereiken, wanneer 15.000 atleten en miljoenen toeschouwers naar de stad zullen afreizen voor de Olympische en Paralympische Spelen van 2028. ‘Los Angeles is de hoofdstad van de verhalenvertellers van de wereld, waardoor het de perfecte plek is om de legendes van atleten LAX is bezig met die deelnemen aan een modernisering de Olympische en van 15 miljard Paralympische Spelen dollar van 2028 te vertellen,’ zegt Burke. LA is geen onbekende van het wereldwijde evenement, omdat het eerder de Spelen heeft georganiseerd in 1932 en 1984. Vandaag de dag is de stad de thuisbasis van meer dan tien professionele sportteams en heeft het een groot aantal stadions en arena’s klaar voor actie.

Terwijl de stad zich voorbereidt op de Spelen, wordt er gewerkt aan een verandering in het openbaar vervoer. De Los Angeles International Airport (LAX) ondergaat een moderniseringsprogramma van 15 miljard dollar, wat zal resulteren in

een nieuwe terminal, concourse en verbeteringen aan de wegen. Het middelpunt hiervan is de Automated People Mover (APM), een gratis elektrisch treinsysteem dat 24/7 langs een verhoogd traject van 3,6 km reist. ‘Dit zal de reiservaring van reizigers verbeteren, gasten gemakkelijke toegang geven tot de terminals en de langverwachte verbinding bieden met het regionale transportsysteem, inclusief rechtstreekse treindiensten naar Downtown LA,’ zegt Burke. Eenmaal in LA verbindt de stedelijke metro veel buurten, hoewel het een gemengde reputatie heeft. Als je snel of vaak door de uitgestrekte buurten en uitgestrekte snelwegen van de stad moet reizen, is het huren van een auto of het gebruik van een ritdeel-app vaak nog steeds de meest handige en betrouwbare manier om de stad te verkennen - zelfs met het wereldberoemde verkeer. Als voormalig inwoner van Los Angeles voegde ik altijd minstens 30 minuten toe aan mijn reis om rekening te houden met het verkeer en het parkeren.

De regio krijgt ook het eerste hogesnelheidsspoorweg van het land tegen 2027. In maart 2023 heeft de spoorwegexploitant Brightline West belangrijke recht-vandoorgangsakkoorden veiliggesteld om zijn volledig elektrische trein te laten rijden van net ten oosten van Los Angeles naar Las Vegas langs de Interstate I-15.

37

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:17

LOS ANGELES

WAT TE ZIEN IN LA? Naast heerlijke zandstranden en al het plezier van Disneyland, heeft Los Angeles nog veel meer te bieden:

Griffith Park Deze stedelijke natuurontsnap-ping is een favoriet onder zowel de lokale bevolking als bezoekers, met meer dan 1600 hectare terrein, waaronder de LA Zoo, het Autry Museum of the American West, het Griffith Observatory, en mijlenlange paden bedekt met chaparral.

Het is een perfecte weergave van het verleden en het heden van LA. laparks. org/griffithpark

The Academy Museum of Motion Pictures 38

Normaal gesproken duurt deze reis 3,5 uur met de auto, maar de trein zal slechts ongeveer 85 minuten duren voor de 351 kilometer, met een topsnelheid van 322 km/u.

Een voortdurende crisis Kijk achter het glanzende gordijn van LA en je zult nog steeds aanzienlijke sociale ongelijkheid zien. De stad heeft nu de hoogste bevolking van daklozen in de VS - ongeveer 69.000 mensen of één op elke vijf Angelenos. Helaas zal het aantal naar verwachting in de nabije toekomst blijven groeien, aangezien een tekort van 500.000 betaalbare woningen tientallen jaren zal duren om in te halen op basis van de huidige bouwsnelheid en ontwikkeling. Het probleem wordt deels veroorzaakt door de enorme omvang van Los Angeles. Het metropolitaanse gebied is de thuisbasis van meer dan 13 miljoen mensen, die verspreid leven over meer dan 10.000 vierkante kilometer. Naast het aanpakken van de behoeften van degenen die momenteel

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 38

Het wereldberoemde

geen huisvesting Hollywood-teken boven hebben, heeft op de Santa Monica LA County ook Mountains wordt dit aandacht besteed aan preventiestrategieën, jaar 100 jaar oud... waarbij ze een voorspellend instrument testen om degenen te identificeren en te helpen die het meest risico lopen om hun huizen te verliezen. De zakenwereld heeft ook een rol te spelen door werknemers die risico lopen te ondersteunen, flexibele werktijden aan te bieden, talentpools te diversifiëren om werkgelegenheidskansen uit te breiden en vaardigheidstrainingen te bieden.

Eeuwfeestvieringen Terwijl Los Angeles uitdagingen aangaat in voorbereiding op zijn toekomst, is het jaar 2023 ook een retrospectief jaar. Het wereldberoemde

Dit op film gerichte museum zal vanaf 12 november zijn ‘Hollywoodland’tentoonstelling presenteren, waarin de oprichting van grote studio’s en onafhankelijke filmproductie in LA wordt belicht. Tickets vanaf US $25. academymuseum.org

La Brea Tar Pits and Museum Nog steeds een actieve fossielopgravingssite, de teerputten transporteren je 50.000 jaar terug in de tijd naar het ijstijdperk. Meer dan 3,5 miljoen exemplaren zijn hier ontdekt, waaronder sabeltandkatten, mammoeten en prehistorische luiaards.

Tickets vanaf $15. tarpits.org

Het Hammer Museum bij UCLA Na een project van twee decennia om de campus te transformeren, heeft dit kunstmuseum nu een ingang op straatniveau, een nieuwe lobby, een beeldentuin en extra galerieruimte die gewijd is aan kunst en ideeën die kunnen bijdragen aan een rechtvaardigere wereld. hammer.ucla.edu

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

LOS ANGELES

Hollywood-teken bovenop de Santa Monica Mountains wordt dit jaar 100 jaar oud. Het herkenbare herkenningspunt stond oorspronkelijk bekend als ‘Hollywoodland’, als een advertentie voor een plaatselijk vastgoedbedrijf, maar werd uiteindelijk synoniem met de groeiende filmindustrie. De Hollywood Chamber of Commerce en het Voor het beste uitzicht LA Parks Department maakten op de skyline van de het vervolgens hun missie om het te behouden (en verwijderden het stad, probeer een ‘Land’ om het te scheiden van de begeleide wandeling huisvestingsontwikkeling). ‘Het door de paden van LA teken is een blijvend symbool van of een paardrijtocht Los Angeles als een plek waar magie mogelijk is en dromen elke dag uitkomen,’ zegt Burke.

Om de beste uitzichten op de stad te ervaren, stelt hij een begeleide wandeling door de paden van LA voor met Bikes & Hikes (bikesandhikesla. com), of als alternatief een paardrijtocht op de Mulholland Trail met Sunset Ranch (sunsetranchhollywood.com).

Als je niet zo actief bent, dan bieden dakterraslocaties zoals The Highlight Room in het Dream Hollywood Hotel ook prachtig uitzicht. Warner Bros.

Studio, het filmbedrijf dat ‘talkies’ naar het publiek bracht, viert ook zijn honderdjarig jubileum dit jaar, samen met het 50-jarig jubileum van zijn studio tour, met een gloednieuwe tentoonstelling met diverse producties, waaronder Casablanca en de Wizarding World of Harry Potter. Dergelijke jubilea dienen misschien als een tijdige herinnering aan de erfenis die de stad verschuldigd is aan haar schrijvers.

Hoewel hun staking naar verwachting minstens tot het begin van de herfst zal duren, blijven de bewoners hopen op een conclusie die creativiteit op de lange termijn blijft koesteren. Immers, Los Angeles heeft altijd de grote dromers aangetrokken. En soms, in een stad als deze, komen dromen echt uit.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 39

39

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:17

ONDREJ BOCEK/UNSPLASH

ROBERTO NICKSON/UNSPLASH; COURTESY OF THE HOLLYWOOD SIGN TRUST AND HOLLYWOODPHOTOGRAPHS.COM

LINKS De ‘Hollywoodland’ letters waren ooit een reclame voor een makelaar

4 UUR IN

BRUSSEL 40

DOOR HANNAH BRANDLER

1 2

5

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 40

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

4 UUR IN

1

3 Verken de groene gebieden, muzikale hotspots en extravagante marktpleinen van de Belgische hoofdstad.

BRUSSELS PARK

Begin je reis naar de Belgische hoofdstad met een bezoek aan het oudste openbare park van de stad.

Dit 13 hectare grote groene gebied, ook wel bekend als het Koninklijk Park, bevindt zich op het snijpunt van de monarchie en de regering het Koninklijk Paleis bevindt zich in het zuiden, terwijl het Belgische Federale Parlement zich aan de noordelijke kant bevindt. Het park is een prachtig neoclassicistisch ontwerp van de Franse architect GillesBarnabé Guimard en de Oostenrijkse landschapsarchitect Joachim Zinner.

Ontdek goed onderhouden lanen, standbeelden geïnspireerd op de Grieks-Romeinse mythologie, een rustige fonteinvijver en een versierde ijzeren muziektent verscholen onder een bladerdak van bladerrijke bomen.

2 DJ-SETS Genoten van rust en stilte? Volg het geluid van muziek uit zuidelijke richting. Hier vind je een houten hut die dienst doet als thuisbasis van een radiostation dat 24/7 muziek uitzendt voor zowel de lokale bevolking als bezoekers. Opgericht in 2017, promoot het door de gemeenschap gerunde Kiosk Radio lokale en internationale artiesten met een programma dat verschillende muziekgenres omvat, inclusief live DJ-sets samen met vooraf opgenomen mixen en interviews. Pak een biertje of natuurlijke wijn van de bar naast

4

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 41

de kiosk (open van 12.00 tot 22.00 uur) en ga zitten op een van de boomstammen om de muziekscene van Brussel te ervaren op deze unieke ontmoetingsplek voordat je de nacht in danst. Als je het feest niet wilt laten eindigen, neem dan een muzikale herinnering aan Brussel mee naar huis en luister via de website kioskradio.com.

3

BLOEMRIJK

Hoewel niet zo uitgestrekt als botanische tuinen in andere Europese hoofdsteden, is deze goed onderhouden zes hectare grote ruimte een oase in het overigens brutalistische gebied van SaintJosse-ten-Noode in het noorden van Brussel. Ingehuldigd in 1829, verwijzen de tuinen naar de status van de stad als Europees centrum, met Franse, Italiaanse en Engelse terrassen, terwijl kunstliefhebbers de 30 beeldhouwwerken verspreid over de ruimte kunnen bestuderen.

Slenterende paden worden geflankeerd door een verscheidenheid aan planten die leiden naar een grote open ruimte met aangelegde doolhoven en een glazen oranjerie.

Dit genoteerde neoklassieke gebouw was ooit gewijd aan wetenschappelijke en botanische studies, maar werd in 1984 een kunstencentrum.

Toepasselijk genaamd Botanique, biedt het culturele centrum van de Franse Gemeenschap van WalloniëBrussel ongeveer 300 concerten en tien tentoonstellingen per jaar in zijn prachtige concertzalen en galerieruimtes. Bloemstempels op de vloer bootsen de Walk of Fame van Hollywood na en vieren de artiesten die hier hebben opgetreden - van Jeff Buckley en Oasis tot Blondie.

Kunsttentoonstellingen zijn open van woensdag tot zondag van 12.00 tot 18.00 uur, en kaartjes voor concerten kunnen worden gekocht bij de receptie op 236 Rue Royale.

4

ETEN EN MODE

Er zijn maar weinig plaatsen waar je kunt dineren en tegelijkertijd je vaardigheden kunt verbeteren, maar Brussel heeft zo’n hybride locatie. Le C’Cube aan de Boulevard D’Ypres 13 is vernoemd naar zijn triple aanbod - café, couture en kantine - en heeft een zero-waste filosofie.

Gasten kunnen genieten van een dagelijks wisselend lunchmenu, met onder andere quiches, sandwiches, soepen en verschillende taarten, en daarna deelnemen aan een upcycling workshop om oude kleren nieuw leven in te blazen. Als je niet creatief bent, kun je in plaats daarvan wat tweedehands kleding kopen. Je zult vertrekken met nieuwe vaardigheden, een voldaan gevoel en misschien wel een nieuwe (duurzame) garderobe.

5

DE GROTE MARKT

Je kunt Brussel niet verlaten zonder een bezoek aan dit weelderige marktplein, omgeven door met goud vergulde gotische en barokke architectuur die voornamelijk uit de late 17e eeuw dateert. Het door UNESCO erkende Werelderfgoed was ooit het politieke en commerciële centrum van de stad en begon als een marktplein in de 12e eeuw. Het heeft geleden onder een bombardement door troepen van Lodewijk XIV in 1695, maar gelukkig werd het geplaveide plein volledig herbouwd en herbergt het gildehuizen zoals het Stadhuis (herkenbaar aan de 96 meter hoge klokkentoren) en het Maison du Roi, waarin het Stadsmuseum is gevestigd. Het prachtige plein organiseert het hele jaar door diverse evenementen, waaronder het Belgian Beer Weekend van 1-3 september, waar tipples van kleine en grote brouwerijen worden gepresenteerd. Het Tapis de Fleurs (bloementapijt) bloeit ook om de twee jaar op het plein en zal terugkeren in 2024 na het vieren van zijn 50-jarig jubileum vorig jaar.

41

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:17

Beste 50 restaurants ter wereld Wie o wie, of beter: waar vinden we de culinaire wereldtop?

42

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 42

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

DOOR TIJN KRAMER

Ok, op naar Schiphol. Om bij de winnaar te dineren dient u het vliegtuig naar Peru te pakken: Central uit Lima is uitgeroepen tot het Beste Restaurant ter Wereld 2023 en tevens het Beste Restaurant in Zuid-Amerika 2023.

43

tot het Beste Restaurant in het Midden-Oosten en Afrika, voorafgaand aan Orfali Bros Bistro (No.46).

Lage landen?

Helaas, Nederland staat niet op de lijst. Zelfs niet bij de best of Central, het vlaggenschiprestaurant van Lima, gerund door the rest (50-100). Er is gelukkig wel een Nederlands tintje: The chefs Virgilio Martinez en Pía León, wordt bekroond met de Jane in Antwerpen staat op een mooie 39e plek. En dat staat eerste plaats en neemt de positie over van de winnaar van 2022, onder aanvoering van chef Nick Bril (die voormalig partner Geranium uit Kopenhagen, die nu is opgenomen in de Best Jonnie Boer bij dit restaurant heeft uitgekocht). Maar de sterren of the Best Hall of Fame. In de 2022-lijst stond Central op de in Europa stralen vooral in andere landen. tweede plaats. Central is een eerbetoon aan Peru, met een menu De Gin Mare Art of Hospitality Award wordt toegekend dat de unieke biodiversiteit van inheemse ingrediënten van het aan Alchemist uit Kopenhagen (No.5). ‘Een bijna mystieke land viert, geleid door het onderzoekscentrum Mater Iniciativa, eetervaring in een afgelegen, industriële hoek van de stad, waar en tevens de tradities en geschiedenis van Peru ondersteunt, gasten van chef-kok Rasmus Munk en zijn team worden geleid terwijl duurzaamheid wordt bevorderd. Central wordt gevolgd door verschillende ‘acts’, met verschillende locaties, soorten door Disfrutar (No.2) in Barcelona en Diverxo (No.3) in kunst en momenten van storytelling, naast uitstekend eten dat Madrid. voortkomt uit Munks obsessieve zoektocht naar Zuid-Amerika versterkt verder haar positie in de beste ingrediënten’ aldus de jury. de wereldgastronomie, met in totaal negen Zuid-Amerika is restaurants op het continent, waaronder twee Pía Salazar van Nuema in Quito is de ontvanger meer en meer de nieuwe toevoegingen: Pía León’s Kjolle (No.28) van de prijs voor ‘s Werelds Beste Banketbakker. echte gastro-top in Lima en El Chato (No.33) in Bogotá. Azië Eerder al uitgeroepen tot de Beste Banketbakker volgt met zeven restaurants op de lijst, waaronder van Latijns-Amerika in 2022, zet de chef uit Odette uit Singapore, dat is uitgeroepen tot het Cuenca Ecuador op de culinaire kaart met haar Beste Restaurant in Azië (No.14), samen met experimentele creaties, waarbij fruit en groenten nieuwe toevoegingen Le Du (No.15) en Gaggan worden omgetoverd tot zoete meesterwerken, Anand (No.17) in Bangkok, en Sézanne in Tokyo (No.37). zoals kokosnoot met umami-rijke gist en zwarte Twee restaurants uit Dubai staan voor het eerst op de knoflook, of prei en vanille met cedrón, een kruid lijst, waarbij Trèsind Studio (No.11) is uitgeroepen dat lijkt op citroenverbena.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 43

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:17

BE S T E R E S TAU R A N T S

In het tweede jaar wordt de Beronia World’s Best Sommelier Award toegekend aan Miguel Ángel Millán, sommelier van Diverxo uit Madrid. Hij verzorgt deskundig de combinaties die passen bij het steeds veranderende menu van chef-kok Dabiz Muñoz en tilt het drankenprogramma van het restaurant naar een uitzonderlijk hoog niveau, waarmee hij zichzelf vestigt als een van de belangrijkste sommeliers in de internationale restaurantwereld.

De winnaar van de Highest New Entry Award, gesponsord door Aspire Lifestyles, is Table van Bruno Verjus (No.10). De autodidactische Franse chef serveert eenvoudige, seizoensgebonden en ongecompliceerde gerechten in dit restaurant in Parijs, dat een trouwe schare liefhebbers in de stad heeft opgebouwd en snel een internationale eetbestemming wordt.

44

Atomix (No.8) wordt onderscheiden met de Villa Massa Highest Climber Award en is uitgeroepen tot het Beste Restaurant in Noord-Amerika, nadat de favoriet uit New York 25 plaatsen is gestegen ten opzichte van de positie in de ranglijst van vorig

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 44

jaar. Het intieme restaurant met een proeverijmenu met 14 zitplaatsen, gerund door het echtpaar Junghyun ‘JP’ en Ellia Park, won eerder de Gin Mare Art of Hospitality Award als onderdeel van The World’s 50 Best Restaurants 2022 en is geprezen om zijn vooruitstrevende en unieke Koreaanse gerechten.

Julien Royer van Odette uit Singapore (No.14) wint de Estrella Damm Chefs’ Choice Award.

Deze speciale prijs wordt toegekend aan een chef die een significante positieve invloed heeft gehad op de culinaire gemeenschap. Royer’s restaurant, Odette, in de National Gallery van de stad, is ook uitgeroepen tot het Beste Restaurant in Azië 2023.

De Flor de Caña Sustainable Restaurant Award wordt dit jaar toegekend aan Fyn uit Kaapstad (No.75), waar oprichtend chefkok Peter Tempelhoff als missie heeft om grenzen te vervagen door Zuid-Afrika te interpreteren met technieken die grotendeels geworteld zijn in de Japanse keuken. Deze prijs wordt onafhankelijk gecontroleerd door

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

THE WORLD’S 50 BEST RESTAURANTS:

de Sustainable Restaurant Association, die etablissementen beoordeelt op een breed scala van criteria, waaronder milieu- en sociale verantwoordelijkheid, betrokkenheid bij de gemeenschap en het welzijn van het personeel.

De award-avond vierde ook degenen die werden geëerd met vooraf aangekondigde speciale prijzen, waaronder de Champions of Change-winnaars Nora Fitzgerald Belahcen (foto linksboven), oprichter van de Marokkaanse sociale onderneming Amal, en Othón Nolasco en Damián Diaz, het duo achter het voedselzekerheidsproject No Us Without You LA. Elena Reygadas, winnaar van The World’s Best Female Chef Award, Andoni Luis Aduriz van Mugaritz, winnaar van de Icon Award, en het New Yorkse restaurant Tatiana van Kwame Onwuachi, winnaar van de Resy One To Watch Award, ontvingen hun trofeeën op het podium.

Het stemproces De lijst van The World’s 50 Best Restaurants 2023 wordt gekozen door 1.080 internationale experts uit de restaurantindustrie en goedbereisde fijnproevers die deel uitmaken van de The World’s 50 Best Restaurants Academy. De evenwichtig samengestelde academie bestaat uit 27 afzonderlijke regio’s over de hele wereld, elk met 40 leden, waaronder een voorzitter. Geen enkele sponsor van het evenement heeft invloed op het stemproces. Het accountancybedrijf Deloitte beheert onafhankelijk de lijst van The World’s 50 Best Restaurants. (foto’s: theworlds50best.com)

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 45

1 Central Lima 2 Disfrutar Barcelona 3 Diverxo Madrid 4 Asador Etxebarri Atxondo 5 Alchemist Kopenhagen 6 Maido Lima 7 Lido 84 Gardone Riviera 8 Atomix New York 9 Quintonil Mexico City 10 Table by Bruno Verjus Paris 11 Trèsind Studio Dubai 12 A Casa do Porco São Paulo 13 Pujol Mexico City 14 Odette Singapore 15 Le Du Bangkok 16 Reale Castel di Sangro 17 Gaggan Anand Bangkok 18 Steirereck Wenen 19 Don Julio Buenos Aires 20 Quique Dacosta Denia 21 Den Tokyo 22 Elkano Getaria 23 Kol Londen 24 Septime Paris 25 Belcanto Lissabon 26 Schloss Schauenstein Fürstenau 27 Florilège Tokyo 28 Kjolle Lima 29 Boragó Santiago 30 Frantzén Stockholm 31 Mugaritz San Sebastian 32 Hiša Franko Kobarid 33 El Chato Bogotá 34 Uliassi Senigallia 35 Ikoyi Londen 36 Plénitude Paris 37 Sézanne Tokyo 38 The Clove Club Londen 39 The Jane Antwerpen 40 Restaurant Tim Raue Berlijn 41 Le Calandre Rubano 42 Piazza Duomo Alba 43 Leo Bogotá 44 Le Bernardin New York 45 Nobelhart & Schmutzig Berlijn 46 Orfali Bros Bistro Dubai 47 Mayta Lima 48 La Grenouillère La Madeleine-sous-Montreuil 49 Rosetta Mexico City 50 The Chairman Hong Kong

45

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:43

FRANKFURT

Coole buren...

Torenflats schieten de lucht in en de luchthaven ondergaat een enorme uitbreiding terwijl de financiële hoofdstad van Duitsland verandert in een coole kosmopolitische hub.

DOOR TAMSIN COCK S

46

I

n het centrum van Frankfurt am Main rijzen clusters van wolkenkrabbers op, die trots de positie van de stad als economisch centrum van Duitsland aangeven. Hoewel de hoeveelheid hoogbouw in vergelijking met steden als New York City misschien klein is (er zijn momenteel ongeveer 40 gebouwen die de 100-meter grens overschrijden), heeft dit toch de bijnaam “Mainhatten” opgeleverd. In feite bevindt slechts één van de 15 hoogste gebouwen van Duitsland zich niet in Frankfurt; het hoogste gebouw is de 56 verdiepingen tellende Commerzbank Tower van 300 meter hoog. Er staan ook nog genoeg indrukwekkende bouwwerken op stapel. Momenteel zijn er acht nieuwe wolkenkrabbers in ontwikkeling die ruim boven de 100 en 200 meter uit zullen torenen. Een belangrijke locatie is een verzameling van vier wolkenkrabbers in het hart van het financiële district, bekend

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 46

Frankfurt is de op twee na meest populaire bestemming voor bedrijven om personeel over te plaatsen vanuit Londen

als FOUR Frankfurt, dat tegen 2024 een nieuw stadsdeel zal vormen.

Het project is bedacht als een stedelijke oplossing om de scheidslijn tussen zakelijke gebieden en woongebieden te vervagen (en de woon-werkafstand te verkorten) door een samenhangende buurt te creëren waar mensen kunnen wonen en werken.

Toren 1, de hoogste met 233 meter, en Toren 4 (100 meter) zullen voornamelijk kantoorruimte bevatten, terwijl Toren 2 en 3 meer dan 600 wooneenheden zullen huisvesten, plus twee hotels (Hyatt House serviced apartments in Toren 2 en een Kimpton Hotel in Toren 3). Het complex zal ook restaurants, winkels,

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:17

DEZE PAGINA: Middeleeuwse vakwerkhuizen in de New Frankfurt Old Town.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 47

Frankfurt is een van de drukste knooppunten in Europa en verwerkte in 2022 48,9 miljoen passagiers (hoewel dit cijfer in het pre-pandemische jaar 2019 71 miljoen passagiers bedroeg). Het netwerk strekt zich uit over ongeveer 330 bestemmingen verspreid over 100 landen, van Buenos Aires tot Stockholm en Sydney. Dankzij de centrale ligging in het midden van Europa bedient de luchthaven meer internationale bestemmingen dan welke andere luchthaven ter wereld dan ook en is het een belangrijk knooppunt voor overstappend luchtverkeer.

Liefhebbers van vliegtuigen hebben ruime toegang tot het uitzicht op de start- en landingsbanen, met het Bezoekersplatform in Terminal 2 en drie observatiedekken bij het Berlin Airlift-monument, Runway 18 West en Northwest Runway.

In 2019 werd een van de belangrijkste luchthavenhotels opgeknapt en werd het hernoemd tot het Frankfurt Airport Marriott Hotel en het Sheraton Frankfurt Airport Hotel en Conference Center, met in totaal meer dan 1000 kamers. Maar de luchthaven is niet alleen gericht op mensen: het on-site hondenhotel heeft 45 verwarmde kennels en 17 buitenrennen, ontworpen om harige gasten van de ultieme luxe te voorzien.

In de buurt van CargoCity South bevindt zich een thuis voor 80.000 bijen, die elk jaar tot 150 kilogram honing produceren.

In 2005 werd een grote uitbreiding van de luchthaven Frankfurt International gelanceerd door Fraport, de exploitant van de luchthaven. Tot nu toe heeft dit geleid tot een verdubbeling van de winkelruimte in Terminals 1 en 2 tot 20.000 vierkante meter in 2007, plus de opening van een vierde start- en landingsbaan in 2011. Een meeslepend kijkje achter de schermen van de operaties van de luchthaven is nu ook mogelijk bij het Fraport Visitor Centre, dat in 2021 is geopend.

Nog in aanbouw is de voltooiing van Terminal 3 van 1,1 miljard euro, waarvan Fraport zegt dat het ontworpen is voor de toekomst van de luchtvaart. Deze terminal kan 25 miljoen passagiers verwerken, waardoor de capaciteit van de luchthaven wordt verhoogd tot 100 miljoen passagiers per jaar. De terminal zal bestaan uit drie pieren, een centrale marktplaats en nieuwe lounges. Incheckbalies worden ondergebracht in een nieuw modern architectonische landmark, met een hal van 250 meter breed en 16 meter hoog, gebouwd van staal en glas.

State-of-the-art technologie en slimme processen worden gecombineerd met een levendige omgeving en moderne retail-, eet- en entertainmentruimtes

47

voor een verbeterde passagierservaring.

De nieuwe terminal zou oorspronkelijk in 2023 geopend worden, maar is uitgesteld tot 2026.

Aangezien Terminal 3 enkele honderden meters verwijderd zal zijn van de andere terminals, wordt er momenteel een nieuw transportsysteem gebouwd om passagiers in slechts acht minuten over te brengen.

In de nieuwe cargohal in CargoCity South is ook een grootschalig fotovoltaïsch systeem gebouwd dat meer dan 1,5 miljoen kilowattuur elektriciteit per jaar zal genereren - het equivalent van het voeden van 450 huishoudens met vier personen.

FRAPORT AG

kinderdagverblijven en fitnessfaciliteiten bevatten.

Wolkenkrabbers met luxe residentiële appartementen zijn een relatief nieuw fenomeen voor de Duitse stad, en een gekte voor dergelijke hoogwaardige woningen deed de vastgoedmarkt van de stad tussen 2016 en 2021 met maar liefst 50 procent in waarde toenemen. In 2021 tekende Allianz AG een overeenkomst om Toren 1 van de FOUR Frankfurt-ontwikkeling te kopen voor €1,4 miljard, waarmee het het duurste afzonderlijke gebouw is dat ooit in Duitsland is verkocht.

De lokale bevolking rolt met hun ogen over de...

ONDERTUSSEN OP FRANKFURT AIRPORT...

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:18

FRANKFURT

ASERGIEIEV, OLLO KESSLER/ISTOCK; WALTER LUTTENBERGERPHOTOGRAPHY

48

....‘onhoudbare’ prijzen, en ze hebben misschien wel gelijk - Frankfurt stond op de tweede plaats op de UBS Global Real Estate Bubble Index 2022, wat betekent dat kopers nu 40 procent minder ruimte kunnen verwachten voor hun geld dan voor de pandemie. De huizenmarkt is sindsdien wat afgekoeld, maar omdat de stad nog steeds een gestage stroom internationale bedrijven en geschoolde werknemers aantrekt, blijven investeringsmogelijkheden een gezonde interesse wekken.

OVER OP ZAKEN De bijnaam ‘Mainhattan’ wordt vergezeld door een andere woordspeling - ‘Bankfurt’, dankzij de credentialen van Frankfurt als financieel centrum van Duitsland en het ...financiële

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 48

BOVEN NAAR BENEDEN: De wijk Sachsenhausen; Een glas apfelwein

knooppunt van Centraal-Europa. Het herbergt meer dan 200 banken, met 160 internationale bankhoofdkantoren en twee van ‘s werelds grootste centrale banken - de Deutsche Bundesbank en de Europese Centrale Bank, plus de Frankfurt Stock Exchange.

Na de Brexit is de status van Frankfurt alleen maar gegroeid, met grote financiële bedrijven die hun kantoren in Frankfurt hebben versterkt. Vorig jaar identificeerde Ernst & Young’s (EY) Brexit Tracker Frankfurt als de derde meest populaire bestemming voor bedrijven om personeel naartoe te verplaatsen vanuit Londen sinds het EU-referendum, met 23 bedrijven zoals Goldman Sachs en JP Morgan en ongeveer 1.800 medewerkers. In maart van dit jaar opende het vermogensbeheerbedrijf Blackstone een gloednieuw kantoor van 1.300 vierkante meter in de Omniturm-toren van de stad.

Naast zijn financiële kenmerken is Frankfurt een belangrijke speler in diverse sectoren, waaronder IT, auto- en life sciences industrieën. BioNTech ontwikkelde samen met Pfizer een van de eerste vaccins tegen Covid-19 en heeft zijn hoofdkantoor in het nabijgelegen Mainz. Frankfurt is ook geïdentificeerd als een van ‘s werelds top-opkomende startupecosystemen, met name op het gebied van cybersecurity, fintech en insurtech (technologische innovaties om verzekeringsmodellen te verbeteren). In 2021 produceerde de regio zijn eerste ‘unicorn’, een start-up gewaardeerd op meer dan $ 1 miljard, met het verzekeringsplatform Clark.

Een van de redenen waarom Frankfurt zo’n aantrekkelijke bestemming voor bedrijven is, zijn de uitstekende transportmogelijkheden.

Geografisch gezien ligt het in het centrum van Europa en is het verbonden met een sterk netwerk van infrastructuur. Frankfurt Hauptbahnhof (Centraal Station) is een van de drukste treinstations in Europa, met 25 perrons die jaarlijks ongeveer 170 miljoen passagiers bedienen. Belangrijke steden zoals Amsterdam, Berlijn, Parijs en Zürich zijn allemaal binnen ongeveer vier uur met de trein te bereiken. Bovendien maakt uitstekend openbaar vervoer het gemakkelijk om binnen de stadsgrenzen te navigeren.

WERK-PRIVÉBALANS Een toestroom van internationale bewoners heeft de stad ook geholpen om haar saaie zakelijke imago van zich af te schudden en stilletjes een reputatie op te bouwen als een geweldige plek om te wonen. In Mercer’s meest recente Quality of Living Index (2019, omdat de ranglijsten werden opgeschort vanwege

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:18

FRANKFURT

FOTO: uitzicht vanuit The Level Room in Meliá Frankfurt City

49

Covid-19) stond Frankfurt wereldwijd op de zevende plaats.

Het gebied rond Bahnhofsviertel, nabij het centraal station, is een goed voorbeeld van de transformatie van de stad. Net als Kings Cross in Londen stond dit gebied vroeger bekend om zijn duistere kant. Maar vandaag de dag is het red light district veranderd in een kosmopolitische omgeving met leuke bistro’s en eersteklas sushi-restaurants. ‘s Avonds hebben bezoekers exotische dansen ingeruild voor edgy internationale

FOTO: Junior Suite in Nhow Frankfurt

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 49

voorstellingen in locaties zoals het English Theatre voordat ze naar een coole bar of nachtclub gaan.

Een andere wijk die een grote evolutie heeft doorgemaakt - of moet dat evolutie zijn - is de New Frankfurt Old Town.

Tegenwoordig zouden bezoekers niet denken dat de schattige middeleeuwse vakwerkhuizen minder dan tien jaar oud zijn. In een hernieuwde poging om het toerisme te bevorderen en de architectuur die verloren is gegaan bij bombardementen tijdens de Tweede Wereldoorlog te herstellen, werd het Dom-Römer Project tussen 2012 en 2018 uitgevoerd om de oorspronkelijke oude binnenstad van de stad zorgvuldig te reconstrueren in al zijn oude pracht. Het gebied is ook bevolkt met een mix van traditionele en moderne restaurants, terwijl vlakbij de chique winkelstraat Goethestrasse te vinden is, vol met luxe merken zoals Louis Vuitton en Montblanc. Hier is ook de prachtige Alte Oper te vinden - de oorspronkelijke concertzaal werd ook vernietigd door bommen in 1944 - met zijn in 1981 geopende reconstructie.

Als alternatief kun je de rivier oversteken om de ontspannen wijk Sachsenhausen te bezoeken, met de riviermusea bekend als de Museumsufer, en schilderachtige geplaveide straatjes waar je kunt genieten van de typische gerechten van de stad, zoals Frankfurters of schnitzels met kruidengevulde groene saus. Spoel het weg met een glas apfelwein (appelwijn) in een van de vele levendige taveernes, zoals Apfelwein Adolf Wagner, waar het gul wordt geschonken uit aardewerken kannen terwijl je aan lange, gezellige banken zit.

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:18

AAN BOORD

Dineren in de wolken We gaan achter de schermen op Londen Heathrow!

Een blik op het complexe en boeiende proces van maaltijden aan boord...

NICK MORRISH

50

H

et is spitsuur als ik aankom bij het cateringcentrum van Gate Gourmet vlakbij vliegveld Heathrow. Een aantal trans-Atlantische vluchten is net geland en het is tijd om de apparatuur te laden. Auto’s worden vervangen door bumper aan bumper aluminium karren, terwijl piepende claxons worden vervangen door het kakofonische gekletter van serviesgoed. Trolleys worden in de richting van industriële vaatwassers gereden, waar containers in alle vormen, maten en materialen op transportbanden worden gedeponeerd die niet verschillen van die bij de beveiliging op een vliegveld. Binnen vijf minuten rollen ze er spik en span weer uit (kon ik thuis maar zo’n apparaat hebben). Dit klinkt misschien als het einde van een verhaal, maar het is nog maar het begin. Deze containers zijn gewassen en klaar om aan hun volgende reis te beginnen.

Ze worden vervoerd in karretjes met de luchthavencodes TLV (Tel Aviv), JFK (New York) en PVG (Shanghai).

Gate Gourmet, een dochteronderneming van het Zwitserse bedrijf gategroup, verzorgt klanten zoals Virgin Atlantic en joint venture-partner Delta, en bedient verschillende langdurige bezoekende luchtvaartmaatschappijen.

Uitgaande en inkomende maaltijden worden vaak geproduceerd door verschillende bedrijven, omdat de meeste luchtvaartmaatschappijen de voorkeur geven aan het opslaan van verse producten in plaats van een extra set maaltijden (en extra gewicht) te laden voor de terugvlucht.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 50

Gate Gourmet’s Precisie: Personeel heeft toegang tot maaltijdspecificaties op een iPad en volgt de richtlijnen nauwkeurig op.

Zonder dat ik het wist, had ik al Gate Gourmet-maaltijden ervaren aan boord van een Korean Air-vlucht naar Seoul (ironisch genoeg tijdens een bezoek aan de Korean Air Catering faciliteit - die op haar beurt voor 22 bezoekende luchtvaartmaatschappijen zorgt). Naast eten en alcohol zorgen luchtvaartcateringbedrijven ook voor alles, van toiletpapier en amenity kits tot kussens en dekens, waarbij hun faciliteiten op een hybride van Costco en Ikea lijken.

Keukenconsistentie In de keukens hangt een even bedrijvige sfeer. Het personeel is van top tot teen gekleed in scrubs en werkt aan meerdere assemblagelijnen om het voedsel voor te bereiden, waarbij ze zich houden aan een ‘gouden voorbeeld’, dat een visuele weergave is van hoe het gerecht eruit moet zien. Ik

VAN LINKS NAAR RECHTS: Personeel van Gate Gourmet op Heathrow; Het lentemenu aan boord van Virgin Atlantic

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:45

AAN BOORD

51

DOOR HANNAH BRANDLER

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 51

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:18

AAN BOORD

52

zag hoe het personeel maaltijdspecificaties op een iPad raadpleegde en de richtlijnen strikt volgde, waarbij ze met behulp van weegschalen het voedsel maten en op de borden schikten. Het is een hypnotisch, geometrisch proces, waarbij identieke maaltijden in grote aantallen worden neergelegd.

Nadat de maaltijden in de hete keuken zijn bereid, worden ze snel gekoeld en in gekoelde bestelwagens naar de koude keuken vervoerd. Hier worden de maaltijden verdeeld, gelabeld en opnieuw gekoeld voordat ze in gekoelde bestelwagens naar het vliegtuig worden vervoerd, klaar om in de ovens aan boord te worden verwarmd.

Luchtvaartmaatschappijen moeten strikte voedselveiligheidsnormen naleven om gevallen van voedselvergiftiging op 35.000 voet te voorkomen. Deze normen worden ontwikkeld door de International Flight Services Association (IFSA) en schrijven voor dat maaltijden binnen 72 uur moeten worden bereid en geconsumeerd. Het gouden

Gate Gourmet’s maandelijkse consumptie op Heathrow

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 52

2.000 zalmfillets

standaard is echter 48 uur. Dit betekent dat alles als een geoliede Belangrijkste trend: machine moet verlopen. Als één Lokale en seizoenstandwiel niet op zijn plaats zit, zou de hele operatie mislukken. gebonden producten Het is altijd een raadsel voor die een gevoel van mij geweest hoe maaltijden hun plaats bieden, van weg vinden naar het dienblad laksa tot tacos. aan boord. Misschien heb je ook stiekem een blik geworpen in de keuken, terwijl de cabinebemanning de voorbereiding voltooit als een gechoreografeerd gezelschap, terwijl ze identiek ogende trolleydeuren openen en sluiten in de smalle ruimte voordat ze veranderen in obers langs het gangpad.

Wat blijkt, is dat de achterde-schermen-actie in de lucht vergelijkbaar is - zij het op een veel kleinere schaal - met die op de grond.

Het cabinepersoneel heeft richtlijnen voor verwarming en presentatie om consistentie te waarborgen in het hele netwerk. In dit tijdperk van sociale media is het uiterlijk net zo belangrijk als de smaak, waarbij passagiers foto’s delen tijdens hun reis. “Dit drijft het niveau van passie en consistentie aan dat we aan boord van het vliegtuig willen zien,” legt Antony McNeil, wereldwijd directeur voedsel en drank bij Singapore Airlines (SIA), uit, en voegt eraan toe dat het “voedsel Insta-waardig moet zijn”.

Bovendien kunnen luchtvaartmaatschappijen vrijelijk de service van concurrenten in de gaten houden en ontdekken wie het beste presteert. Bij de meest recente Business Traveller-awards ging Qatar Airways

9.000 biefstukken

11.000 kippendijen

18.000 kipfilets

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:18

WATC H E S

had ingepakt, maar gelukkig zijn dergelijke geuren minder merkbaar in moderne cabines.

“Vroeger zeiden mensen dat zalm, knoflook en ui verboden waren,” beaamt McNeil. Hoewel er tegenwoordig meer speelruimte is met diverse ingrediënten, worden de keuzes nog steeds beïnvloed door de markt. Zo is zalm bijvoorbeeld momenteel een kostbaar goed in het Verenigd Koninkrijk, dus kan het zijn dat je witte vis aan boord ziet. Ook de brexit heeft zaken gecompliceerder gemaakt. “De voedselvoorzieningsketen werkt niet langer als één geheel,” legt Mark Turner, managing director voor gategroup, VK en Ierland, uit. “Er zijn extra controles met veel meer papierwerk, wat tijd, kosten en complexiteit toevoegt,” voegt hij eraan toe.

Van boer tot vliegtuig ervandoor met de prijs voor het beste aan boord geserveerde eten en drinken - maar dit jaar staat alles nog open.

Smaakprofielen Cateraars ontwikkelen doorgaans menu’s een jaar van tevoren en geven presentaties aan klanten, waarbij ze bankettafels opzetten met een scala aan gerechten om te proeven. De uitdaging is om gerechten te creëren die werken in een met druk gevulde cabineomgeving, waar de zintuigen van passagiers worden afgestompt.

Tijden veranderen echter, met cabines op Boeing 787’s, A350’s en A380’s die zijn gecomprimeerd tot een lagere hoogte en vriendelijker voor onze smaakpapillen. “Het stelt ons in staat om meer vocht in de cabine te injecteren, zodat je een meer realistische eetervaring hebt - zoals je zou hebben in een restaurant,” zegt McNeil. “Je sinussen en lichaam drogen niet zo snel uit, en het effect van de hoogte is niet zo ernstig,” voegt

20.000

dagelijkse maaltijden

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 53

42.000 yoghurt porties

hij eraan toe.

Airconditioning is een andere nuttige verbetering, omdat het voorkomt dat ongewenste geuren zich door de cabine verspreiden. We hebben allemaal met onze ogen gerold toen we ontdekten dat onze buurman een eiersandwich voor de vlucht

Ondanks dergelijke complexiteiten zijn cateraars tegenwoordig veel avontuurlijker dan vroeger.

De belangrijkste trend op dit moment is lokaal en seizoensgebonden voedsel dat een gevoel van plaats biedt. “Er gaat niets boven het nemen van je stoel in de cabine en het ervaren van lokale smaken,” zegt McNeil, terwijl SIA gerechten

53

VAN LINKS NAAR RECHTS: Korean Air’s montage van vliegtuigmaaltijden en nieuwe regionale veganistische maaltijden; Turkish Airlines’ nieuwe menu gebruikt voornamelijk lokale ingrediënten

210.700

apart verpakte broodjes

6.500 kg tomaten

10.000 kg aan salades

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:18

AAN BOORD

DE WOW FACTOR

Keer terug naar de gouden dagen van het reizen, toen grote braadstukken van rosbief klaar waren om aan boord met de hand te worden gesneden, samen met champagne en kaviaar.

Hoewel deze volledige glamour tot een andere tijd behoort, injecteren sommige luchtvaartmaatschappijen nog steeds een gevoel van speciale gelegenheid in de inflight-dineerervaring.

De kers op de taart

Delta houdt haar passagiers koel met de terugkeer van haar Delta One dessertkar op internationale vluchten, waar klanten hun eigen ijssundaes kunnen samenstellen, met keuzes uit toppings zoals slagroom, koekjeskruimels, vruchtencompote en chocoladeschilfers. United Airlines biedt ook deze service aan haar passagiers in de business class op langeafstandsvluchten.

Theehemel in de lucht

Misschien ga je naar het buitenland, maar Virgin Atlantic zal eventuele heimwee genezen met haar Mile High Tea, geserveerd in Upper Class en Premium. Passagiers krijgen drie vingersandwiches aangeboden, samen met een warme scone met room en jam en mini-patisseries, waaronder een rood, wit en blauw Battenburg-gebak, natuurlijk.

UNITED AIRLINES

54

aanbiedt zoals laksa Airlines herzien en kipsaté aan boord. verpakkings-materialen Omdat de vlucht het voor lichtere en begin van je reis inluidt, zou de eetervaring in herbruikbare opties de lucht je moeten Op maat gemaakte keuken laten kennismaken JetBlue is een partnerschap aangegaan met het restaurantgroep Dig in met de bestemming - of New York om haar passagiers in de economy class op transatlantische omgekeerd, je het laatste voorproefje van vluchten een “build-your-own menu” te bieden. Klanten kunnen een van de de keuken bieden voordat je drie hoofdgerechten kiezen, waaronder een vegetarische optie, samen met weer naar huis gaat. twee van de drie bijgerechten.

Tijdens recente trips met Virgin Atlantic liet Sterrenchefs ik me meeslepen door Passagiers aan boord van Singapore de Texaanse sfeer door Airlines-vluchten kunnen een onderweg naar Austin te genieten van maaltijd reserveren die is ontworpen butternut squash tacos en zette ik mijn Zuiddoor de International Culinary Panel Afrikaanse reis voort met malvapudding op de van de luchtvaartmaatschappij via terugweg vanuit Kaapstad. “Er is geen twijfel haar “Book the Cook” service, met mogelijk dat luchtvaartmaatschappijen steeds onder andere Matt Moran in Australië en meer ingrediënten specifiek voor bepaalde Georges Blanc in Frankrijk. SIA is niet de enige die routes kiezen,” verklaart Turner. Turkse samenwerkt met chefs voor haar aanbiedingen in eersteklascabines - zie onze luchtvaartmaatschappij heeft inderdaad een feature ‘Smart Traveller: onze gids voor beroemde chef-partnerships in de lucht’. nieuw in-flight menu gelanceerd voor economyen businesscabines, waarbij 80 procent van de Etiquettelessen ingrediënten afkomstig is van lokale boeren Weet je niet zeker hoe je bibimbap moet eten? Korean Air staat klaar om je te en producenten - gerechten zijn onder andere helpen. De luchtvaartmaatschappij heeft een reeks eetvideo’s geïnstalleerd op Adana kebab en lahmacun, een pizza-achtig het IFE (In-Flight Entertainment) over hoe je het best kunt genieten van de lokale platbrood bedekt met gekruid gehakt. Ook zijn keuken. Tegen de tijd dat het vliegtuig in Seoul landt, ben je een meester in het verzoeken voor speciale maaltijden toegenomen, eten ervan.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 54

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:18

WATC H E S

LINKS: De inflight-dineerervaring van Singapore Airlines in business class op een A350-vliegtuig.

Uitdaging: 20% van het inflight-voedsel blijft onaangeroerd, ofwel weggegooid of verbrand

waarbij luchtvaartmaatschappijen onlangs plantaardige opties hebben geïntroduceerd. Korean Air ging dit jaar nog een stapje verder en introduceerde een veganistisch menu dat ook regionaal is. De Koreaanse veganistische maaltijden van de luchtvaartmaatschappij worden geserveerd in alle cabines op internationale routes die vertrekken vanuit Zuid-Korea. Ik heb de maaltijden in april uit eerste hand ervaren (zie businesstraveller.com/ features/experiencing-korean-airs-veganmeals) met smaakvolle gerechten die goed op hun plek waren in de cabine. Mijn favoriet was de geroosterde shiitake-paddenstoelen, die een knapperige consistentie hadden.

Serviesgoed wordt ook herzien, waarbij lichtere en herbruikbare verpakkingsmaterialen de voorkeur hebben op het gebied van duurzaamheid. “Elke luchtvaartmaatschappij en voedseldienstverleningsbedrijf ter wereld zoekt mogelijkheden om het gebruik van eenmalig plastic te verminderen,” legt McNeil uit. In de hele branche vervangen luchtvaartmaatschappijen plastic door bamboe, kraftpapier en herbruikbare dienbladen. SIA heeft bijvoorbeeld serviceware geïntroduceerd dat is gemaakt van papier dat is gecertificeerd

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 55

door het Forest Stewardship Council voor haar economycabines op vluchten van minder dan drie en een half uur, terwijl Virgin Atlantic haar warme maaltijdcontainers in de economy class heeft gemaakt van materiaal van planten dat overblijft na het persen van suikerriet.

Verspil geen voedsel Een probleem bij het creëren van enorme hoeveelheden voedsel binnen krappe tijdschema’s is verspilling. Volgens brancheorganisatie IATA genereren passagiers jaarlijks zes miljoen ton afval - waarvan 20 procent onaangeroerd voedsel en drinken is. Ik grimaste toen hele dienbladen onaangeroerd voedsel met nog steeds intacte folie in een industriële afvalbak bij de faciliteit van Gate Gourmet werden gekieperd. Thuis zou je het bewaren voor de volgende dag, het aan compost toevoegen of doneren aan een voedselbank.

Helaas hebben luchtvaartmaatschappijen deze luxe niet, omdat het afval moet worden afgehandeld in overeenstemming met de EU-wetgeving, wat betekent dat het wordt weggegooid of verbrand. Slimme technologie biedt echter veelbelovende mogelijkheden.

“Betere data-inzichten kunnen je in staat

stellen om eerder te voorspellen wat de vraag is, zodat je de belading dienovereenkomstig kunt aanpassen,” legt Turner uit. Emirates Flight Catering heeft bijvoorbeeld in 2020 een partnerschap aangegaan met AI-technologieprovider Winnow om voedselverspilling te registreren en analyseren, en voedselproductie beter in te schatten. Sommige luchtvaartmaatschappijen leggen in plaats daarvan de verantwoordelijkheid bij de klanten.

De “Meal Skip Option” van Japan Airlines stelt passagiers in staat om zich 25 uur voor vertrek af te melden voor de hoofdmaaltijd op alle internationale routes. De initiatief kan echter niet aantrekkelijk zijn voor degenen die van Europa naar Japan vliegen, waarbij de magen ongetwijfeld zullen knorren tijdens de 14 uur durende reis.

Inderdaad, 78 procent van onze lezers zei dat ze geen in-flight maaltijd zouden overslaan om voedselverspilling te verminderen in een online peiling uitgevoerd door Business Traveller in mei. Een andere oplossing is vooraf bestellen, waarmee cateraars op de hoogte worden gebracht van de vraag aan boord en de hoeveelheid die op het vliegtuig wordt geladen wordt verminderd. Deze optie is populairder geworden sinds de pandemie, waarbij Gate Gourmet het aantal pre-orders in de afgelopen twee tot drie maanden heeft zien verdubbelen.

Air France heeft ook onlangs een optie voor maaltijdvoorselectie geïntroduceerd, die tot twee weken voor vertrek beschikbaar is. Weinig mensen krijgen een kijkje achter de schermen van het luchtvaartmaatschappij-cateringproces en begrijpen de logistiek, schaal en vaardigheid die erbij komt kijken. Zoals McNeil zegt: “Veel mensen zullen terugstappen en zeggen: ‘Ik had geen idee, ik besefte niet dat het zo moeilijk was!’” Misschien zul je de volgende keer dat je in-flight aan het eten bent (of je zelfgemaakte maaltijd op smaak brengt met de zout- en pepervaatjes die je schaamteloos van een Virgin Atlantic-vlucht hebt meegenomen!) het moment nog meer waarderen met een grotere waardering voor de complexiteit die erbij komt kijken.

55

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:18

WATC H E S

56

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 56

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:18

57

59

60

59 I O WONDERSCHOON

De nieuwe Fiat 600 komt eraan!

60 I OP NAAR BELIZE

Een beetje avontuur en heel hoop luxe

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 57

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:48

LIFESTYLE

Winters vaker genieten van de ABC Komende winter vliegt de luchtvaartmaatschappij TUI fly veertien keer vanaf Schiphol naar de ABC-eilanden, waarbij twee keer per dag naar Curaçao wordt gevlogen, vijf keer per week Bonaire en drie keer per week Aruba wordt aangedaan.

De komende winter vliegt TUI twee keer per dag op Curaçao waarbij er dagelijks non-stop gevlogen kan worden, zowel heen als terug. Bonaire wordt deze winter vijf keer per week aangedaan, iedere dag van de week met uitzondering van donderdag en zondag. De vluchten zijn zo gepland dat reizigers drie keer per week nonstop naar Bonaire kunnen vliegen en twee keer per week non-stop

naar Amsterdam. Aruba wordt drie keer per week aangedaan. Op de maandag, donderdag en zondag en altijd in combinatie met Curaçao.

Ook hier kan zowel op de heen- als terugvlucht non-stop gevlogen worden. Een andere noviteit start later op. Vanaf volgend jaar zomer heeft TUI er een nieuwe bestemming bij, namelijk Albanië. De reisorganisatie gaat het land breed in de markt zetten: met strandvakanties, losse tickets, rondreizen en citytrips naar de hoofdstad Tirana. Vanaf mei tot en met september 2024 vliegt TUI fly twee keer per week op hoofdstad Tirana.

58

Duurzamer op onvergetelijke expeditie Albatros Expeditions, een toonaangevende aanbieder van expeditiereizen heeft haar nieuwste schip Ocean Albatros in de vaart genomen.

Søren Rasmussen, oprichter en voorzitter van Albatros Expeditions was een van de eersten die aan boord ging van Ocean

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 58

Albatros voor zijn precruise van Tromsø naar Longyearbyen, waar het op 15 juni 2023 zijn eerste gasten verwelkomde.

De komst van Ocean Albatros markeert samen met haar zusterschip Ocean Victory een nieuw tijdperk van duurzaamheid en milieubehoud voor

Albatros Expeditions. Beide schepen zijn speciaal ontworpen om hun ecologische voetafdruk te verkleinen en hun impact op het milieu te minimaliseren, waardoor ze een ideale vloot zijn voor milieubewuste reizigers die het Noordpoolgebied en Antarctica willen verkennen.

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:18

LIFESTYLE

De razend populaire kleine hippe stedelijke FIAT krijgt een nieuw familielid FIAT gaat door op de weg van duurzame urban mobility en presenteert in dat kader de nieuwe Fiat 600e. Het betekent een comeback in het B-segment met een B-SUV die uitblinkt in interieurruimte, actieradius en een hoge mate van Dolce Vita-gevoel. De Fiat 600e staat garant voor een rijbeleving waarin plezier en genieten voorop staan, voortbordurend op het karakter en de kenmerken van de succesvolle compacte gezinsauto van weleer: de iconische Fiat 600 uit de jaren vijftig van de vorige eeuw.

De nieuwe Fiat 600e moet niet alleen in de stad uitblinken, maar ook daarbuiten.

Een vertolker van Italiaanse stijl en duurzaamheid die binnen een lengte van 4,17 meter opvallend veel ruimte biedt voor vijf inzittenden, met de grootste bagageruimte voorin in zijn klasse, toonaangevende veiligheidsvoorzieningen en een actieradius van meer dan 400 km (WLTP gecombineerd) en meer dan 600 km (WLTP city). De orderboeken zijn per 5 juli 2023 geopend. Medio 2024 volgt nog een nieuwe Fiat 600 hybrid.

Zomerse outfits van Helly Hansen Je associeert het stoere outdoormerk Helly Hansen allicht meer met een kletsnatte herfst of een ijskoude winter maar ook voor de zomer is er voldoende mooie outdoorkleding. De zomercollectie van Helly Hansen is ontwikkeld in samenwerking met onder meer reddingsprofessionals van over de hele wereld en bestaat uit innovatieve, prestatiegerichte en verantwoorde ontwerpen. Het aanbod van duurzame producten is deze zomer uitgebreid, onder meer door het gebruik van gerecyclede materialen, zoals hoogwaardig Ocean Bound gerecycled materiaal, dat dit seizoen in alle categorieën is ingezet.

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 59

Culinair genieten bij Regent Seven Seas Regent Seven Seas Cruises, een toonaangevende rederij voor luxe cruises, tilt de culinaire cruisebeleving naar ongekende hoogten met 128 nieuwe fascinerende culinaire landexcursies rondom de Middellandse Zee. Deze excursies, die zijn samengesteld in samenwerking

59

met lokale chef-koks en culinaire experts, beloven gasten een onvergetelijke reis door Frankrijk, Griekenland, Italië, Portugal, Spanje en Turkije en een kennismaking met de allerbeste regionale delicatessen en de geheimen van de authentieke keuken.

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:20

WBAETLCIHZ E S

60

Avontuur in Belize Eat, sleep, dive (& more)... and repeat “Nee, er zwemmen hier echt geen haaien, slangen of krokodillen. Alhoewel mijn collega laatst wel een krokodil dacht te hebben gezien, daar waar jullie nu staan…”, zegt onze gids, terwijl hij zijn gezicht in de plooi probeert te houden. Ralph van den Houten (Avila Reizen) schiet in de lach, maar ik zie een verloren gevecht met zo’n immens dier al helemaal voor mij en vraag me af hoe goed Avila Reizen hiervoor is verzekerd?

DOOR SHARON EVERS

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 60

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:20

WATC H E S

61

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 61

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:20

WATC H E S

Welkom in Belize. Het is een onafhankelijk land in Centraal-Amerika, lid van het Britse Gemenebest en heeft als staatshoofd de Britse koning Charles III. Het land grenst aan Mexico in het noordwesten, aan Guatemala in het zuiden en westen en aan de Caribische Zee in het oosten.

Het land heeft weinig hoogteverschillen. De Philip Goldson International Airport ligt ongeveer 15 km ten noordwesten van Belize-stad. In het land worden Engels (officieel), Spaans, Q’eqchi’, Mopan, Yucateeks Maya, Plautdietsch en Garifuna gesproken. Het land ligt aan de Caraïbische Zee, en heeft daar een aantal eilanden, waaronder Ambergris Caye, Caye Caulker en de Turneffe-eilanden. De meeste eilanden (maar niet het grootste eiland Ambergris Caye) zijn koraaleilanden. Dat is dat, nu gaan we het land ontdekken…

CAVE

62

We staan op het punt om een van ’s werelds beroemde grotten te betreden: de Actun Tunichil Muknal (ATM) Cave in het Tapir Mountain Nature Reserve in West-Belize.

Ook wel de ‘Grot van het Stenen Graf ’ die van grote betekenis is voor de oude Maya’s en in 1989 werd ontdekt.

Na jarenlang onderzoek door de Belizaanse archeoloog Jaime Awe en zijn team werd de ATM in 1998 opengesteld voor het publiek.

KRUIPEN EN KLIMMEN Ik geef het maar meteen toe, een beetje spannend vind ik het wel. Maar ach, wat kan mij nou gebeuren denk ik al snel. Ik ben niet alleen, heb een ervaren gids bij mij, een helm op mijn hoofd en een reddingsvest aan. Ik ben klaar voor dit Indiana Jones-avontuur. Een beetje giechelend van de spanning lopen we zo’n twee kilometer dwars door

de jungle, hier en daar wordt er gestopt en wijst de gids naar een boomtop: “Kijk, zie je dat vogeltje? Dat is een groene kaketoe, een hele bijzondere.” Of hij stopt opeens voor een overstekende mierenkolonne. Iets waar de durfal in mij uren naar kan kijken. Streng roep ik mezelf tot de orde: je moet door. Je moet dat water met duizenden krokodillen, giftige slangen en gevaarlijke haaien nog in, klimmen en klauteren in de grot en nog veel meer. Voor ik het weet staan we bij de ingang van dé grot. Het voelt een beetje alsof ik me als Grietje van Hans op gevaarlijk terrein begeef. Spannend, maar leuk spannend. En superstoer en lef hebben, en is het meervoud van lef niet leven? Ik kan er kort over zijn: wat een geweldige ervaring is de ATM Cave. Ongelooflijk, magisch en zo ontzettend bijzonder. Je moet er wel wat voor over hebben, want ik heb over rotsen geklommen en geklauterd en een paar keer moest ik me door een rots manoeuvreren, waarvan ik van tevoren niet had gedacht dat het me nooit zou gaan lukken. Momenten die achteraf hilarisch zijn, en die iedereen met een redelijk goede conditie kan doen. Foto’s heb ik er niet van, de camera mag niet meer mee naar binnen sinds iemand die van ‘m heeft laten vallen op een eeuwenoud skelet. Maar onze fantastische gids en de sfeer – en de vele kamers met oude potten en skeletten uit het bijzondere verleden - in de grot weten ons iets speciaals te laten ervaren.

LANG, LANG GELEDEN Om in de eeuwenoude en mystieke Mayacultuur te blijven,

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 62

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:20

BELIZE

reizen we naar Lamanai: één van de grootste Mayaruïnes van Noord-Belize en ‘ondergedompelde krokodil’ betekent.

Lamanai staat bekend om haar fascinerende architectuur en fraaie omgeving van dichtbegroeide wildernis met uitzicht op de afgelegen New River lagune. Dit Mayacomplex werd al in het jaar 1500 voor Christus bewoond en was een belangrijk ceremonieel centrum met imposante tempels.

Vanuit Orange Walk varen we zigzaggend over de New River en kijk ik mijn ogen uit naar de dichtbegroeide jungle langs de oevers en haar dierlijke inwoners. Ondertussen maak ik me klaar voor een fikse wandeling dwars door de jungle om een glimp op te vangen van een van de tempels die Lamanai rijk is. Niets is minder waar, bij aankomst vind je de tempels bij wijze van spreken bij het stoplicht rechtdoor en de volgende afslag linksaf. Zo dichtbij zijn we. En dat we zo snel dichtbij zijn, juich ik met tropische temperaturen juist toe. Van de vele indrukwekkende gebouwen valt de 38 meter hoge ‘Hoge Tempel’ het meeste op. Klim naar de top voor een adembenemend uitzicht over de weide omtrek vol weelderige jungle. Een andere bijzondere tempel is de Mask

Temple. Aan de zijkant van de tempel is een gedetailleerd masker te zien van een man met een hoofdtooi gemaakt van krokodillen. In totaal zijn er in Lamanai ongeveer 700 steles, gebouwen en andere structuren waarvan de meeste nog onder aarde en vegetatie zijn bedolven. Zodra we weer in ons bootje stappen om aan te meren in Orange Walk trapt de kapitein flink het gaspedaal in, zodat we letterlijk en figuurlijk weer in het hier en nu zijn.

HARTELIJK Dat hier en nu is Hopkins, dat één en al Caribbean ademt.

Zo ontspannen, zo fijn. Ik zou willen dat we in Nederland iets meer Caribisch zouden zijn. Nog niet zo lang geleden is Hopkins benoemd tot de vriendelijkste bestemming van Belize. Niets Ondertussen maak ik aan gelogen. Als we later in een van de vele me klaar voor een golfkarretjes die Belize rijk is, gaan toeren, fikse wandeling dwars worden we hartelijk begroet alsof we Kate en door de jungle William zijn, dat bekende koninklijke duo uit Groot-Brittannië. Daarover gesproken, Belize is een onafhankelijk land in CentraalAmerika, maar is ook lid van het Britse Gemenebest en heeft dus als staatshoofd koning Charles III. En daar zijn ze maar al te trots op. Zijn kinderen en aanhang komen we, later zal blijken, regelmatig tegen. Oké, op foto’s dan. Hopkins is overigens de perfecte uitvalsbasis om de ATM Cave en Lamanai te bezoeken, en nog veel meer.

63

POPULAIR Ook leuk en zeker door mij met net zoveel sterren gewaardeerd als Hopkins is Placencia. Vanaf Hopkins is het ongeveer een uurtje rijden. Onderweg passeer je het dorp Maya Center waar je de traditionele Maya-levenswijze kunt ervaren. Onze bus stopt er bij Che’il Mayan Chocolate, waar de eigenaar ons het proces van de cacaoboon tot heerlijke chocolade vertelt. Placencia dus. Dit is een gezellig en populair kustplaatsje, zonder dat het hysterisch is. Ik wandel langs kleurrijke, houten souvenirwinkels, maak af en toe een praatje met de eigenaar. Detail: hij haalt niet alles uit de kast om mij iets te laten kopen. Een nadeel daarvan kan zijn dat afdingen er niet inzit.

ZIEN EN GEZIEN WORDEN Shoppen kan natuurlijk overal, daarvoor hoef je niet per se naar Belize. Het is de onderwaterwereld die we willen én moeten zien. Om alvast te wennen aan de Belizaanse wateren stappen we aan boord van een catamaran voor een heuse sunset cruise en om hopelijk een glimp op te vangen van de zeekoeien die er leven. Helaas voor ons slaat het weer

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 63

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:20

BELIZE

om en lijken deze dieren zich er ook voor schuil te houden…

Eten doen we Hobbs Brew Brage; een oud schip met een goede keuken en zeer vriendelijke en zelfs vermakende gastheer.

‘LAST NIGHT I DREAMT OF SAN PEDRO I T A L L S E E M S L I K E Y E S T E R D A Y. . .’

Madonna zong in 1986 al over La Isla Bonita of wel het eiland Ambergris Caye met het stadje San Pedro. Hoogtijd om er zelf een kijkje te nemen. Dat doen we per vliegtuigje - voor de kenners: een Cessna 208B Caravan van Tropic Air - vanuit Placencia. Een tochtje van zo’n twintig minuten, dat ons verblijdt met de mooiste uitzichten over land en zee.

Het eerste wat opvalt in San Pedro zijn de vele golfkarretjes die er rondrijden. Het lijkt wel of we ter plekke in een rally zijn beland. Ik kan er niets aan doen, maar ik moet en zal ook in zo’n karretje rondrijden. Ook al is het maar voor een paar minuten. Ik kan je zeggen: het laat je weer kind zijn.

Eten doen we bij The Truck Stop; een gezellig pleintje met een stuk of vier containers waar je heerlijk eten en drinken kunt halen.

64

in oog met een prachtige schildpad, mooi koraal en hier en daar een kleine haai. Een haai! Maar de instructeur verzekert me dat deze niets doet. Een dag later maken we ons op voor een nieuw snorkelavontuur, dit keer gaan we onder meer naar Shark Alley. Een topnaam voor een topavontuur. Maar gezien mijn eerdere bewezen heldhaftigheid deins ik nergens meer voor terug én gezien mijn sterrenbeeld moet ik me als een vis in het water voelen. De boot zet eerst koers naar het Hol-Chan Marine Reserve waar ik opnieuw geniet van

T H E G R E AT B LU E H O L E Ik ben ook zo blij als een kind als we vanuit Ambergris Caye opnieuw plaatsnemen in het kleine vliegtuigje van Tropic Air, dit keer voor een rondvlucht boven The Great Blue Hole. Dit is een onderwatergrot met een diameter van 300 meter en een diepte van 124 meter, is beroemd gemaakt door Jacques Cousteau (ontdekkingsreiziger en onderzoeker van de zee, red.). Met zijn schip heeft hij in 1971 onderzoek gedaan naar de diepte. De opening die hij aan de rand heeft gemaakt, wordt tegenwoordig nog steeds gebruikt om alle duikers naar de juiste duikplek te brengen. Maar wij bekijken The Great Blue Hole vanuit de lucht en wow, wat enorm bijzonder is dit! Een privévluchtje van zo’n anderhalf uur kost 300 dollar per persoon, maar dit is het meer dan waard.

NAAR DE HAAIEN Nu we de knalblauwe zee vanuit de lucht hebben bewonderd, willen we natuurlijk nog maar één ding: erin.

Dat doen we bij Caye Caulker, te bereiken per bootje vanaf San Pedro. Er hangt een enorme lay back and relax-sfeer op dit eilandje. Als het vandaag niet komt, dan morgen.

Voorafgaand aan het onderwateravontuur slenter ik, zoals iedereen doet, over het eiland, maak foto’s en klets met de locals. Er hangt een fijne sfeer, hier voel en merk je dat je in de Caribbean bent. Maar we moeten door; naar een snorkelspot. Zodra ik mijn snorkel-gear aan heb, krijg ik koudwatervrees. Figuurlijk dan. Ken je de film Jaws? Maar ik wilde niet het watje van Caye Caulker zijn en sprong uiteindelijk de magische zee in. Niet veel later stond ik oog

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 64

businesstraveller.nl

27-07-2023 15:50

BELIZE

65

Een privévluchtje van zo’n anderhalf uur kost 300 dollar per persoon, maar dit is het meer dan waard

businesstraveller.nl

BT4 back up.indd 65

de prachtige en rustgevende onderwaterwereld. Het enige geluid dat ik hoor is mijn eigen ademhaling. Ik voel nietig tussen alle kleurrijke vissen, schildpadden en koraal. Wat is de wereld toch mooi! De kapitein maakt zich op voor de laatste stop: Shark Alley. Zodra we er aankomen, zie ik meteen donkere bewegende vlekken verschijnen in de knalblauwe zee. Haaien! Zodra ik mijn benen overboord gooi, vraag ik mezelf hardop af of ik gek geworden ben om in een zee vol haaien te springen. Ook al heb ik me laten vertellen dat er vooral nurse sharks en de black tip reef shark rondzwemmen, die er op het eerste oog gevaarlijker uitzien dan ze in werkelijkheid zijn. Er wordt me verzekerd dat dit soort haai de mens met rust laat. “Maar je moet ze niet willen aaien”, zegt de instructeur. Geen haar op mijn hoofd die daar aan dacht. “Can you push me?”, vraag ik hem. Dat laat hij zich geen twee keer zeggen. De eerste minuten in het water was het een beetje ongemakkelijk, zeker als deze vissen recht op je komen afzwemmen. Na een tijdje schrik je steeds minder van al die haaien die om je heen en kun je zelfs genieten van deze schitterende onderwaterwereld, want één ding is me duidelijk geworden: Belize is een leuke bestemming voor strandliefhebbers, maar de beste voor reizigers die houden van avontuur, dingen zien en doen, gezelligheid én snorkelen en duiken.

JULI/AUGUSTUS 2023

27-07-2023 15:52

VOLGENDE MAAND

Op avontuur in Taiwan

1 V

S

V

In G

*P vo

** elk

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 66

27-07-2023 15:20

Included air from REYKJAVÍK

Kangerlussuaq

Note: routing/ activity dependent on weather and ice conditions.

Tasiilaq

Nuuk Paamiut

Akranes Umivik Bay REYKJAVÍK Brattahlið/ ð/ Heimaey Tunulliarfik Skjoldungen Fjord Fjord Prince Christian

Qaqortoq/ Sund Tasermiut Fjord/ Hvalsey Nanortalik

Itilleq (Itivdleq)

Nuuk

Atlantic Ocean

The East Greenland Experience

Included air to REYKJAVÍK

Scoresby Sund

Kangerlussuaq Brattahlið/ Tunulliarfik REYKJAVÍK Fjord Skjoldungen

Paamiut

Fjord

Qaqortoq/Hvalsey

Aappilattoq

Prince Christian Sund

Atlantic Ocean

15-DAY GREENLAND & ICELAND: VIKINGS & VOLCANOES

14-DAY LEGEND OF THE ICELANDIC SAGAS

15-DAY ICELAND & GREENLAND WILD SHORES

Seabourn Venture | 17 juni; 29 juli 2023

Seabourn Venture | 2 juli 2023

Seabourn Venture | 16 juli; 13 augustus 2023

Van Kangerlussuaq, Groenland naar Reykjavik, IJsland

Rondreis Reykjavik, IJsland

vanaf € 9.009,-

*

Van Reykjavik, IJsland naar Kangerlussuaq, Groenland

vanaf € 10.629,-

Inclusief chartervlucht van Reykjavik, IJsland naar Kangerlussuaq, Groenland en een hotelovernachting in Reykjavik, IJsland** Inclusief economy class vlucht

vanaf € 9.569,-*

*

Inclusief chartervlucht van Kangerlussuaq, Groenland naar Reykjavik, IJsland en een hotelovernachting in Reykjavik, IJsland** Inclusief economy class vlucht

Inclusief economy class vlucht

SPECIAAL GEBOUWDE EXPEDITIESCHEPEN | LUXE SUITES MET ZEEZICHT ERVAREN EXPEDITIETEAM | 2 ONDERZEEËRS | ONTDEKKEN VAN NIEUWE WILDLIFE

Ontdek meer op Seabourn.com

Voor informatie, marketing- en salesactiviteiten neem contact op met ons Business Development Team: SalesNL@Seabourn.com.

Bezoek GoSeabourn.com, de bron voor het verkopen van ‘s werelds beste ultra-luxe reiservaring. *Prijzen zijn per persoon, op basis van tweepersoonsbezetting in de veranda categorie en zijn inclusief havengelden en andere toeslagen. De prijs is inclusief een economy class vlucht. Alle aanbiedingen zijn onder voorbehoud van beschikbaarheid en kunnen op elk moment zonder aankondiging worden gewijzigd of ingetrokken. Er kunnen andere beperkingen van toepassing zijn. **Vlucht- en hotelinformatie kan worden gewijzigd. Groepstransfers die passend zijn aan de chartervlucht- en hotelovernachting zijn inbegrepen. Alle aanbiedingen zijn op basis van beschikbaarheid en kunnen op elk moment zonder aankondiging worden gewijzigd of ingetrokken. Er kunnen andere beperkingen van toepassing zijn.

JULI/AUGUSTUS 2023

BT4 back up.indd 67

27-07-2023 15:20

Hey Sponsor Manager

Weet je nog die ene keer?

Het is tijd voor nieuwe herinneringen

Scan de QR-code om meer te ontdekken

atpi.com

BT4 back up.indd 68

27-07-2023 15:20