HET MAGAZINE VOOR IEDEREEN DIE ALLES WIL WETEN OVER HET REILEN EN ZEILEN IN DE DOESHAVEN
NUMMER 26.1
Oude dromen en nieuwe tochten Onder andere in dit nummer: ALV 2026 | OP TIJD BETALEN | EEN COMPLIMENT | RONDJE LEIDEN NIEUWE GEZICHTEN IN DE DOESHAVEN | DE DOERAK | B0 OF B7? EEN ZACHTE LANDING AAN DE VINGERPIER | TE WATER IN DE HAVEN OUD WORDT ELEKTRISCH NIEUW
Colofon Opperdoes is het magazine voor iedereen die alles wil weten over het reilen en zeilen van Watersportvereniging Doeshaven. Het wordt geschreven voor en door leden van de vereniging en verschijnt twee keer per jaar in een oplage van 900 exemplaren.
REDACTIECOMMISSIE Voorzitter: Kees Wassenaar a.i., 06 – 464 410 37 Concept en fotografie: WE-R Vormgeving: Aadwork Teksten: InDetail Communicatie tot in detail Drukwerk: De Bink Opmeer
WATERSPORTVERENIGING DOESHAVEN www.doeshaven.nl
In dit nummer:
Havenmeesters: Rob Boel, Egbert Hekkelman en
Coverfoto – Tim van Remundt
Boomgaardlaan 16, 2351 CR Leiderdorp
Vincent van Uden, 06 – 268 491 12,
1
Van de Opper – Kees Wassenaar 3
havenmeester@doeshaven.nl
ALV 2026: de belangrijkste besluiten
Administratie: Hélène de Roode, 071 – 889 00 67
5
– Kees Wassenaar
BESTUUR
Op tijd betalen scheelt een hoop werk
Voorzitter: Kees Wassenaar, 06 – 464 410 37
8
– Harry Klünnen
Vice-voorzitter / Penningmeester:
Familieberichten 8
Harry Klünnen, 06 – 272 684 16 Secretaris: John Visser, 06 – 229 175 79
Een compliment dat we graag doorgeven
9
havencommissaris@doeshaven.nl
Rondje Leiden met verhalen aan boord
11
Verenigingscommissaris: Willem Dijksman,
– Mike Peels
Havencommissaris: Fred Moerland, 06 – 480 805 11,
verenigingscommissaris@doeshaven.nl Algemeen bestuurslid: Arnaud Wynia
FINANCIËLE ADVIESCOMMISSIE Voorzitter: Kees van Leeuwen
Nieuwe gezichten in de Doeshaven
20
De Doerak: Nederlands erfgoed met een persoonlijk verhaal
25
– Nicolette van Yperen
Leden: Kees Van en Jeroen Oldenhof
KASCONTROLECOMMISSIE Voorzitter: John Verhoogt Leden: Marc van den Belt en Peter van Arkel Reserve lid: Lia Montagne
TECHNISCHE ADVIESCOMMISSIE
B0 of B7. Wat tankt u in uw boot?
28
Een zachte landing aan de vingerpier
29
Te water in de haven. Kunt u er zelf weer uit?
30
Oud wordt elektrisch nieuw
32
– Mike Driehuys
Voorzitter: Rob Boel
WINTERBERGINGSCOMMISSIE Voorzitter: Frans van der Meer
HAVENRESTAURANT DE ROEF Voorzitter: Willem Dijksman
2
VAN DE OPPER Van zomerse hitte naar stortregen: het vaarseizoen liet zich weer van alle kanten zien. Kees Wassenaar blikt terug op het plezier aan boord en vooruit naar de herfst, de winter en het eerste jaarfeest. Water in balans
Veel te lezen
Op het moment dat ik dit schrijf, regent het
Ook deze Opperdoes staat weer vol wetens-
dat het giet. Dat is wel even iets anders dan
waardigheden. U leest verhalen van nieuwe
de hitte van de afgelopen weken. Het maakt
en andere leden, praktische informatie van
opnieuw duidelijk dat we niet zonder hemel-
de havenmeesters en een beknopt overzicht
water kunnen. De waterschappen hebben
van de Algemene Ledenvergadering van
moeite om voldoende water vast te houden
20 april 2026. Daar waren ruim zestig leden
en tegelijk de dijken veilig te houden. Ook
aanwezig. Met deze Opperdoes en de web-
de beroepsvaart merkt de gevolgen van
site houden we ook de leden op de hoogte
lage waterstanden en afgesloten sluizen.
die er niet bij konden zijn.
Mooi weer is prachtig, maar een waterhuishouding die in balans is, is minstens zo
Ik wens u veel lees- en kijkplezier. Succes met
belangrijk.
de werkzaamheden aan de boot en de voorbereiding op het winterverblijf. En hopelijk
Bootplezier in alle vormen
tot ziens op het jaarfeest op 10 oktober.
Dat mooie weer heeft ons gelukkig ook veel plezier aan boord gebracht. Iedereen geniet op zijn eigen manier: tijdens een grote vakantietocht of met korte vaartochtjes met kinderen en kleinkinderen. Wij kozen voor dat laatste. Het blijft geweldig om te zien hoe de
Kees Wassenaar
kleintjes met groot enthousiasme vanaf de
Voorzitter
boot het water inspringen.
Samen het seizoen afsluiten Als u dit leest, gaan we alweer richting herfst en winter. Daar horen de nodige werkzaamheden aan de boot bij, maar ook in deze periode blijft er genoeg te doen op de haven. Een bijzondere activiteit is het eerste jaarfeest op 10 oktober. Het idee ontstond binnen het bestuur om het einde van het vaarseizoen samen te vieren. Ik kijk ernaar uit en hoop dat veel leden zich inschrijven.
3
•
•
•
• •
•
• •
•
•
V ROUWGEESTWEG 71 - 2481 KM - WOUBRUGGE (NL) +31(0)172518113 - WWW. LAANYACHT . NL KVK 80363857 0000 - BTW NL861647737B01
ALV 2026
de belangrijkste besluiten Ongeveer zestig leden kwamen op 20 april naar de Algemene Ledenvergadering. Voor wie er niet bij kon zijn, zet Kees Wassenaar de belangrijkste besluiten en ontwikkelingen helder op een rij.
communicatiecommissaris bij hem past. Als bestuur hebben we daar goede hoop op.
ongeveer
afgelopen jaar zijn overleden. Met
Jaarrekening en begroting goedgekeurd
zevenhonderd leden. We zouden
een minuut stilte bewezen we hun
Penningmeester
dus kunnen concluderen dat alle
eer. Daarna werd het verslag van de
lichtte het financieel jaarverslag
afwezige leden volledig tevreden
vorige vergadering zonder bijzon-
2025, de begroting 2026 en het
zijn met het beleid en de gang van
dere opmerkingen vastgesteld.
meerjarenonderhoudsplan
Onze
vereniging
telt
Harry
Klünnen
toe.
Daarbij kwamen recente en toe-
zaken op de haven. Maar dat is wat al te gemakkelijk. De vereniging is
Ook het bestuursverslag over 2025
komstige
van ons allemaal. Daarom infor-
kwam aan bod. Secretaris John
zoals de toegangscontrole met
investeringen
voorbij,
meren we u graag over wat tijdens
Visser geeft daarin een overzicht
camera’s, onderhoud en vervan-
de ALV is besproken en besloten.
van de belangrijkste bestuursbe-
ging van de speeltuin en de kosten
Misschien is dat meteen een goede
sluiten. Daarbij vroegen we leden
voor het clubhuis. Ook legde Harry
reden om er de volgende keer zelf
om wijzigingen in hun e-mailadres
de wijzigingen uit in de opbouw van
bij te zijn.
of telefoonnummer zelf door te
de begroting, de bestemmingsre-
geven via de ledenpagina op de
serves en de risicoreservering.
Een waardig begin
website. Verder meldden we dat
Na het vaststellen van de agenda
Midas van Dam meedraait in het
Na het verslag van de kascontro-
stonden we stil bij de leden die in het
bestuur om te bekijken of de rol van
lecommissie, toegelicht door John
5
De Roef. Arnaud Wynia trad aan
kening 2025 en de begroting 2026
Nieuwe en vertrouwde gezichten in het bestuur
met
meerjarenonderhouds-
Na de pauze werd ik herkozen als
zich vooral met projecten bezig-
plan goed. Het bestuur kreeg ook
voorzitter. Willem Dijksman werd
houden. Willem en Arnaud stelden
decharge voor het gevoerde beleid.
aangesteld als verenigingscom-
zich kort aan de aanwezige leden
missaris en richt zich vooral op
voor.
Verhoogt, keurde de ALV de jaarrehet
als algemeen bestuurslid en gaat
Jubilarissen in het zonnetje Vlak voor de pauze feliciteerden we de leden die al lange tijd bij onze vereniging horen. De aanwezige jubilarissen ontvingen een pakket en een bos bloemen, gevolgd door een welverdiend applaus.
“Een vereniging leeft niet alleen van besluiten, maar van de betrokkenheid van haar leden.”
25 jaar lid P.T. van der Meer J.J.M. Stadt-Aniba P.C.J. Horree M.F. Koolmoes M.C. Cornet J.J.M. van Velzen A. Noppen
40 jaar lid(!) P.G. Scargo M. van Beveren G.M. Persoon
60 jaar lid(!!) J.H.T. van Hulst
6
Gebouw, haven en reddingsbrigade
uitgevoerd en welke nog lopen.
winterberging. Voor leden zonder
Fred vertelde ook over de even-
ligplaats die nu al gebruikmaken
Havencommissaris Fred Moerland
tuele komst van de Leiderdorpse
van de winterberging, geldt een
en Arnaud gaven een toelichting
Reddingsbrigade naar de haven. De
‘uitsterfregeling’.
op de voorgenomen aanpassingen
gesprekken en onderzoeken hier-
aan het gebouw. De plannen riepen
over zijn nog niet afgerond.
Meer weten? Dit waren de belangrijkste punten.
enthousiasme, vragen en bruikbare
Nieuwe regel voor de winterberging
Wilt u meer weten, lees dan het
De ALV stelde een wijziging van
op de website. Met vragen kunt
Havenmeester Rob Boel liet aan
het winterbergingsreglement vast.
u ook altijd terecht bij een van de
de hand van foto’s zien welke
Voortaan krijgen leden met een lig-
bestuursleden.
werkzaamheden op de haven zijn
plaats in de haven voorrang bij de
suggesties op. Het bestuur neemt die mee in de verdere ontwikkeling.
7
conceptverslag via de ledenpagina
Kees Wassenaar
Op tijd betalen scheelt een hoop werk Eind januari of begin februari ontvangt u de jaarlijkse rekening voor uw ligplaats en lidmaatschap. Door de meeste leden is de betaling snel geregeld. Toch kost een kleine groep late betalers onze administratie ieder jaar behoorlijk veel extra tijd. Een flinke administratie
Betalen binnen 14 dagen
WSV Doeshaven telt ongeveer 750 leden. Al die jaarreke-
Tijdens de laatste Algemene Ledenvergadering is onder
ningen op tijd verwerken is een flinke klus. Gelukkig betaalt
het agendapunt Financiën uitgebreid over dit onder-
80 tot 90 procent van de leden via automatische incasso.
werp gesproken. In onze statuten en ons huishoudelijk
Dat is prettig voor de leden en voor onze administratie.
reglement staat dat rekeningen binnen 14 dagen moeten worden betaald.
Leden die al voor 2010 lid waren, zijn niet verplicht om een machtiging voor automatische incasso af te geven.
Het bestuur beschouwt een rekening na vier weken als
Zij maken het bedrag zelf over.
te laat betaald. Vanaf dat moment gaat de vereniging een boete in rekening brengen. Deze boete is statutair
Meestal gaat het goed
vastgelegd en bedraagt in 2026 €57,-.
De meeste leden betalen binnen vier weken. Daar is niets op aan te merken. Toch zijn er ieder jaar 30 tot
Het liefst niet nodig
50 leden bij wie de betaling veel extra werk oplevert.
Het bestuur voert deze maatregel niet graag uit. De ervaringen van de afgelopen jaren laten zien dat
Een teruggeboekte incasso betekent bellen en mailen,
er iets moet veranderen. We hopen dan ook dat we de
afspraken vastleggen en controleren of de betaling als-
boete zo min mogelijk hoeven op te leggen. Het liefst
nog binnenkomt. Soms moet de incasso opnieuw bij de
helemaal niet.
bank worden aangeboden. Dat kost tijd en brengt extra Harry Klünnen
kosten met zich mee. Ook komt het voor dat een toege-
Penningmeester WSV Doeshaven
zegde betaling uitblijft.
FAMILIEBERICHTEN
Leden van onze vereniging die ons zijn ontvallen Dhr R.M. van Stokrom
Dhr H.A. de Haas
Dhr S. Ciere
26 september 2025
16 december 2025
10 januari 2026
Mevr F.J. Kuiper
Dhr Th. de Vogel
Dhr H. Beek
Namens de vereniging
16 oktober 2025
29 december 2025
21 januari 2026
wensen wij de nabestaan-
Dhr A. Van Driel
Mevr M. Kerkvliet
Dhr T. Plugge
29 oktober 2025
4 januari 2026
22 maart 2026
8
den veel sterkte. Het bestuur
Een complimentdat we graag doorgeven Op een haven praten we makkelijk over wat nog moet gebeuren. Daarom is het extra leuk als een lid juist even stilstaat bij wat goed gaat. Marc van den Belt zag het werk van de havenmeester en de vrijwilligers, maakte er foto’s van en stuurde een bericht dat we graag met de hele vereniging delen.
Chapeau Marc stuurde de vereniging het volgende bericht:
Beste Doeshavenmedewerkers, Vandaag heb ik een paar foto’s gemaakt van het goede werk dat wordt verr icht door de havenmeest er en zijn vrijwilligers. Ondank s de hoge temperaturen. Chap eau!
Positieve aandacht doet goed Er wordt op de Doeshaven veel werk verzet. Door de havenmeester, door vrijwilligers en door leden die op allerlei manieren bijdragen. Denk aan onderhoud en praktische klussen,
Marc van den Belt
maar ook aan de verzorging van de bloembakken en hanging baskets. Juist die combinatie zorgt ervoor dat onze haven netjes, verzorgd en prettig blijft.
Namens de harde werkers: bedankt, Marc. Dat werk wordt vaak gewoon gedaan, ook
En aan iedereen die zichtbaar of achter de
als het warm is en de omstandigheden niet
schermen bijdraagt aan de vereniging: dit
meewerken. Een compliment verandert het
compliment is natuurlijk ook een beetje voor
werk niet, maar laat wel zien dat de inzet
jullie.
wordt opgemerkt. Positieve feedback is nu eenmaal leuk om te krijgen. En dus ook leuk om te vertellen.
9
RONDJE Met verhalen a a LEIDEN n boord… 13 12
11 10 14
6
7
5 4
17 15 16 18
25
8
9
24 23 22
19
28
26 20 21 27 3
1. Doeshaven 2. Doesbrug 3. Leiderdorpse brug 4. Spanjaardsbrug 5. Schrijversbrug 6. Zijlpoort 7. Apothekersdijk 8. Museum De Lakenhal 9. Galgewater 10. Stadstimmerwerf
11. Molen De Put 12. Morspoort 13. Molen De Valk 14. Kweekschool voor Zeevaart 15. Doelenpoort 16. Groenhazengracht 17. Het Rapenburg 18. Academiegebouw 19. Café Barrera
20. Steenschuur 21. Van der Werfpark 22. Koornbrug 23. Stadhuis 24. De Waag 25. Universiteits bibliotheek 26. Hortus Botanicus 27. Vlietbrug 28. Meelfabriek
1
2
Leiden blijft een heerlijke bestemming voor een tocht met de sloep. Neem familie, vrienden of andere opstap pers mee en er is onderweg altijd iets te zien. Mike Peels stippelde vanuit de Doeshaven een rondje uit langs poorten, molens, musea en plekken met een sterk verhaal. Met deze vaar vertelling heb je aan boord meteen een interessant verhaal. Van de Doeshaven naar de stad We vertrekken vanuit de Doeshaven en varen stuurboord uit, de Does op. De naam Does verwijst naar begroeid moeras of veen. Het is een van de oudste
de Doesbrug
gegraven watergangen van Zuid-Holland. Toen de monding van de Oude Rijn bij Katwijk in de twaalfde eeuw
11
de Leiderdorpse brug
de Spanjaard sbrug
dichtslibde, ontstonden in Rijnland problemen met de afwatering. De Does werd gegraven om het water beter af te voeren. Na de Doesbrug gaan we stuurboord de Oude Rijn op. We varen hier over de vroegere hoofdloop van de Rijn. Vanaf het begin van onze jaartelling vormde deze rivier de noordgrens van het Romeinse Rijk, de Limes. Ook het Limesaquaduct onder de A4 herinnert aan die historische lijn door het landschap.
de Schrijversbrug De Leiderdorpse brug wordt ook wel Stierenbrug genoemd, naar het beeld dat kracht, robuustheid en strijdlust uitstraalt. Ter hoogte van het Waardeiland splitst de Oude Rijn zich in de Oude en Nieuwe Rijn. In het centrum van Leiden komen beide takken bij de Burcht (Annie’s Verjaardag) weer samen en heet het weer De Rijn.
Via de Spanjaardsbrug en Zijlpoort
de Zijlpoort
We houden de Oude Rijn aan en varen richting de Spanjaardsbrug. De naam herinnert aan een
12
stadswal als op de brug moest aansluiten, kreeg het een opvallend scheve vorm. Van de oorspronkelijke acht stadspoorten zijn alleen de Zijlpoort en Morspoort bewaard gebleven. Net voorbij de poort varen we het oude Leiden binnen. Aan bakboord liggen, niet overal goed zichtbaar vanaf het water, de Hooglandse Kerk en de Burcht. Die laatste staat op een kunstmatige heuvel bij de plek waar Oude en Nieuwe Rijn samenkomen.
de Apothekersdijk
Apothekersdijk, Lakenhal en Galgewater De Apothekersdijk is een sfeervolle kade midden in de historische binnenstad. Een blikvanger is het oranje
verdedigingsschans die hier tijdens het Beleg van
Leidse Volkshuis op nummer 33, met duidelijke invloe-
Leiden in 1573 en 1574 tegen de Spanjaarden lag. Via
den van de Amsterdamse School. Langs de dijk staan
de achterkant van de Lage Rijndijk varen we verder
ook panden die vroeger als brouwerij of statig woonhuis
naar de Schrijversbrug. De schrijvers in het bijbeho-
dienden.
rende accijnshuisje noteerden vroeger welke goederen de stad binnenkwamen en hoeveel belasting daarover
Na de Bostelbrug gaan we kort stuurboord uit en varen
moest worden betaald.
we onder de Blauwpoortbrug richting Oude Vest. Aan het begin ligt Museum De Lakenhal. In de zeventiende
Daarna verschijnt de Zijlpoort. De huidige poort
eeuw werkte meer dan de helft van de Leidenaren in
dateert uit 1667. De oudere poort stond ongeveer
de lakenindustrie. In dit gebouw keurden staalmeesters
driehonderd meter verderop, bij het begin van de
het laken. Toen de textielnijverheid terugliep, kreeg het
Haarlemmerstraat. Doordat het gebouw zowel op de
een nieuwe functie als museum.
Museum De Lakenhal 13
het Galgewater Molens en stadspoorten Onder de Rembrandtbrug door varen we langs molen De Put. Daar gaan we stuurboord de Morssingel op. De Put is een standerdmolen en maalt nog altijd koren.
de Stadstimmerwerf
Even verder staat de Morspoort. De naam Mors verwijst naar moeras. Het moet hier vroeger dus behoorlijk drassig zijn geweest.
We keren om richting het Galgewater. De naam is even
We varen langs het voormalige Museum Volkenkunde
luguber als de geschiedenis: hier werden veroordeelde
richting molen De Valk. Dit is de laatste van de negen-
misdadigers vroeger na hun terechtstelling als waar-
tien molens die ooit op de Leidse stadswallen ston-
schuwing tentoongesteld. Nu bepalen historische sche-
den. De molen is 29 meter hoog, maalvaardig en
pen het beeld. Aan stuurboord woont (of woonde tot voor kort) cabaretier Jochem Meijer. De Stadstimmerwerf uit 1612 bevindt zich eveneens aan stuurboordzijde. De rijk versierde rechtervleugel was het woonhuis van de stadstimmerman, links lag zijn werkplaats. Het gebouw stond model
Molen De Put
voor het 29e Delfts blauwe KLM-huisje.
14
de Morspoort tegenwoordig vooral museum. Hier keren we en varen we terug richting de Witte Singel.
Rembrandt, de Kweekschool en een rosse gracht
Molen De Valk
Vlak voor de Wittepoortsbrug ligt het Rembrandtpark. Achter de Kweekschool voor Zeevaart stond het geboortehuis van Rembrandt. Zijn vader was molenaar en eigenaar van molen De Rijn, waar mout voor de
bierbrouwerijen werd gemalen. Een plaquette herinnert aan het verdwenen huis. De Kweekschool voor Zeevaart leidde jongens uit arme gezinnen op voor de lagere rangen van de Koninklijke Marine. De Leidse kwekelingen werden ook wel de Jantjes van Leiden genoemd. Het gebouw was deels ingericht als een schip. Zo heeft de binnenkant van de kap de vorm van een omgekeerde kiel. In 1973 eindigde het militaire gebruik.
de Kweekschool voor Zeevaart
Na de Wittepoortsbrug varen we langs het voormalige gebouw van het Leidsch Dagblad en gaan we bakboord
15
de Groenhazengrach t
de Doelenpoort de Groenhazengracht in. Aan stuurboord liggen het
De nabijheid van de kazerne zal daarbij geen toeval zijn
voormalige arsenaal en de oude Doelenpoort van de
geweest.
verdwenen Doelenkazerne. In de stallen van het arsenaal was plaats voor 442 paarden. Later zat hier de mili-
Over het Rapenburg
taire koksschool.
Vanuit de Groenhazengracht gaan we bakboord het Rapenburg op. Op de kop staat de Gijselaarsbank, ook
De naam Groenhazengracht heeft een verleden om
bekend als de Werkelozenbank. De Leidse bevolking
rode oortjes van te krijgen. Volgens de overlevering ver-
schonk het monument in 1920 uit dankbaarheid voor de
wijst hij naar Groen Haasje, een bekende prostituee uit
inzet van burgemeester De Gijselaar tijdens de Eerste
de buurt die vaak groene kleding droeg. In de zestiende
Wereldoorlog. De bijnaam herinnert eraan dat werklo-
en zeventiende eeuw was dit de rosse buurt van Leiden.
zen hielpen bij de bouw.
het Academiegebouw
16
het Van der Werfpa rk
café Barrera We keren en varen het Rapenburg in de andere richting. Aan bakboord ligt het Rijksmuseum van Oudheden. Langs deze gracht woonden veel bekende mensen, onder wie prinsessen Beatrix en Margriet, prins WillemAlexander en de Franse filosoof René Descartes. Aan stuurboord staat het Academiegebouw, het oudste gebouw en het hart van de Universiteit Leiden. De poort
het Steenschuur
geeft toegang tot de Hortus botanicus. In het gebouw zit het Zweetkamertje, waar examenkandidaten vroeger op de uitslag wachtten. Afgestudeerden en promovendi
Huis ten Bosch inrichten als noodhospitaal. Zijn optre-
zetten er nog steeds hun handtekening op de muur.
den leverde hem de bijnaam Lodewijk de Goede op. In Tegenover het Academiegebouw ligt café Barrera,
de kade markeert een steen de plek waar het kruitschip
vroeger Huize Welgelegen. Op het balkon werd een
lag. Op een deel van het verwoeste terrein kwam later
bekende scène uit de film Soldaat van Oranje opgeno-
het Van der Werfpark.
men. Engelandvaarder en verzetsman Erik Hazelhoff Het park is genoemd naar burgemeester Van der Werf.
Roelfzema woonde hier in de eerste oorlogsjaren.
Tijdens het Beleg van Leiden bood hij volgens de overle-
De ramp aan het Steenschuur
vering zijn lichaam aan de hongerige inwoners aan, als
Na het Rapenburg komen we op het Steenschuur. Aan
zij maar bleven volhouden. Op 3 oktober 1574 bevrijd-
stuurboord ligt het Van der Werfpark. Deze plek herin-
den de watergeuzen de stad.
nert aan de ramp met het kruitschip in januari 1807. Een schip met bijna 18.000 kilo buskruit ontplofte midden
Nieuwe Rijn, Koornbrug en Waag
in de stad. Er vielen 151 doden en ruim tweeduizend
We varen onder het Gangetje door en gaan aan het einde
gewonden. De omgeving werd zwaar verwoest en de
bakboord de Nieuwe Rijn op. De Koornbrug dankt haar
knal was tot in Den Haag te horen.
naam aan de graanhandel die hier vanaf de vijftiende eeuw plaatsvond. In 1824 kwam er een overkapping om
Koning Lodewijk Napoleon kwam snel naar Leiden,
de koopwaar droog te houden. Het Leidse stadswapen
stelde geld en manschappen beschikbaar en liet Paleis
wordt er omringd door korenaren.
17
de Koornbrug We zien de achterzijde van het stadhuis. In februari 1929 brandde het gebouw bijna volledig af. De strenge vorst maakte het blussen extra moeilijk. Bij de her-
het stadhuis
bouw bleef een deel van de oude renaissancegevel behouden en kreeg ook de toren een nieuwe plaats. Verderop liggen het voormalige V&D-gebouw en De Waag. Daar werden goederen gewogen voor belasting en kwaliteitscontrole. Tegenwoordig heeft het gebouw een horecafunctie.
Langs Hortus, Sterrewacht en Leidens Ontzet We varen verder en gaan via de Rijn bakboord de Witte Singel op. Aan stuurboord ligt de Universiteits
het voormalige V&D-gebouw en De Waag
bibliotheek. Aan bakboord volgt de Hortus botanicus, opgericht in 1590 en de oudste botanische tuin van Nederland. Een van de opvallendste planten is de reuzenaronskelk, die soms meer dan drie meter hoog bloeit en daarbij een stevige lijkengeur verspreidt. De bijnaam Penisplant krijg je er gratis bij. Even verder staat de Leidse Sterrewacht, een van de
de Universiteitsbibliotheek
oudste nog bestaande observatoria ter wereld. Daarna varen we langs de Boisotkade, genoemd naar Lodewijk
18
de Leidse Sterrewacht
de Hortus botanicus
de Vlietbrug
van Boisot. Hij voerde de watergeuzen aan die Leiden
Via het Plantsoen terug naar de haven
op 3 oktober 1574 ontzetten.
Na de Jan van Houtbrug komen we bij het Plantsoen. Dit negentiende-eeuwse stadspark in Engelse land-
Bij de Vlietbrug voeren de watergeuzen de stad binnen.
schapsstijl ligt op de voormalige verdedigingswerken.
Zij deelden haring en wit brood uit aan de uitgehongerde
Daarna varen we langs begraafplaats Groenesteeg,
bevolking. In het verlaten Spaanse kamp werd een pan
waar veel Leidse wetenschappers en professoren
hutspot gevonden. Haring, wit brood en hutspot horen
begraven liggen. Ook Anna van Gogh-Carbentus, de
daarom nog steeds bij 3 oktober.
moeder van Vincent van Gogh, vond hier haar laatste rustplaats. Vervolgens komt de Meelfabriek uit 1883 in beeld. Het complex maakte productie op grote schaal mogelijk, eerst met stoom en later met elektriciteit. Na de sluiting in 1988 kreeg het gebied een nieuwe bestemming voor wonen, werken en recreëren. Net voorbij de Meelfabriek ligt het Ankerplantsoen. Daar draaien we stuurboord uit en varen we onder de Schrijversbrug door. Via de Oude Rijn en de Does keren we terug naar de Doeshaven. En met een beetje geluk is De Roef nog open voor een hapje of drankje. Na zo veel Leidse geschiedenis hebben schipper en opstappers
de Meelfabriek
dat wel verdiend. Mike Peels
19
Nieuwe gezichten in de Doeshaven Nieuwe leden brengen nieuwe boten, plannen en verhalen mee naar de Doeshaven. In deze editie stellen zes van hen zich voor, samen met de mensen met wie zij varen. Van een Merenkruiser, Storebro en Lowland tot een Doerak, RHEA en Van Wijk. We zijn blij met deze aanwinsten voor de vereniging. Tijd om kennis te maken.
Daniëlla en Thijs: VaarTuig en een verdwenen iPhone Ik ben Daniëlla Kleindijk, 64 jaar. Sinds vorig jaar zijn mijn man Thijs en ik eigenaren van een leuke Merenkruiser van bijna tien meter. Thijs is net met pensioen. Hij werkte 51 jaar, waarvan de laatste 25 jaar in de brandbeveiliging en bij de controle van blusmiddelen en brandmeldinstallaties. Nu mag hij van zijn boot gaan genieten. Door zijn diabetes heeft hij beroerde voeten. Dat maakt op vakantie gaan lastiger. Thijs had als jonge man al een bootje en wilde rond zijn pensioen graag weer gaan varen. De Merenkruiser lag bij de aankoop al in de Doeshaven en heette toen Paramariboot. Die naam paste niet bij ons. Na een verkiezing onder onze vier gezamenlijke kinderen won VaarTuig. Daarmee was de nieuwe naam geregeld. Tijdens een klusdag aan boord hoorde ik ineens: ‘ploemp’. Thijs keek me benauwd aan en zei: ‘Dat was mijn mobiel.’ Onze zoon Ben ging direct plat op zijn buik op de steiger liggen en begon met een schepnet te dreggen. We verlengden het net nog met een pikhaak en ducttape, maar zonder succes. De havenmeester vertelde dat het bij steiger K ongeveer negen meter diep
gebracht. Nu kan Thijs weer aan boord komen om te
is. K26 werd daarmee de formele begraafplaats van de
relaxen, wat te rommelen of zijn hengel uit te gooien. Of
iPhone 16 van Thijs. Een dure les: een mobiel in je zak is
om even aan mijn gezeur te ontsnappen, want ik moet
niet genoeg, de rits moet ook dicht.
zelf nog een paar jaar werken.
Vorige maand brak Thijs bij een val zijn heup. Steiger
Veel werk heeft VaarTuig niet nodig. Schoonmaken,
K was daardoor voorlopig niet meer goed bereikbaar.
iets aan de elektra doen en als het aan Thijs ligt een
We vroegen of er een plek dichter bij het parkeerterrein
cabriotent. De nieuwe gordijnen zijn al klaar. Ook ons
vrij zou komen. Niet veel later konden we onverwacht
Labrador-meisje van vier begint te wennen aan de boot
naar C11. Met hulp uit de haven is VaarTuig daarheen
en de wiebelende steiger. We hebben er zin in!
20
Gerard en Marja: ieder tochtje een klein vakantiegevoel Wij zijn Gerard Geuke en Marja Siera en wonen op korte afstand van de Doeshaven. We werken allebei bij een gemeente en zijn graag actief. We klussen in en om het huis, pakken graag samen projecten aan en trekken er bij mooi weer op uit. We varen met een Lowland 5.9.
Onze Lowland is nog vrij nieuw voor
Het is een fijne sloep waarmee we
ons. We vinden het leuk om haar
ontspannen en genieten van alles
goed te onderhouden en netjes te
wat het water te bieden heeft. Voor
verzorgen. We varen graag door de
ons draait varen niet om snelheid,
grachten van de stad, waar altijd iets
maar om rust, natuur en gezellig-
te zien is. Ook de Braassem en de
heid onderweg. Omdat de haven
Kagerplassen blijven favoriet. Daar
het water te bezoeken en vanuit
op een steenworp afstand van
zoeken we een mooi plekje om aan
de Doeshaven mooie seizoenen te
ons huis ligt, kunnen we op een
te leggen en genieten we van de rust.
beleven. We kijken ernaar uit om een aanlegplaats te krijgen. Voor
mooie avond of in het weekend zo voor een paar uurtjes aan boord
We hopen nog veel nieuwe vaarge-
ons geeft iedere vaart, kort of lang,
stappen.
bieden te ontdekken, terrasjes aan
een klein vakantiegevoel.
Maurits en Merel: op weg naar de Doeshaven Mijn naam is Maurits van Brakel. Samen met mijn vriendin Merel Bruijnzeels woon ik sinds maart in Alphen aan den Rijn. We ruilden Utrecht in voor wat meer ruimte en rust. In het dagelijks leven werken we allebei als communicatieprofessional. We houden van natuur en water. Zonder Merel ben ik ook vaak op de golfbaan te vinden. Ik vaar met een RHEA 430, een polyester bootje met buitenboordmotor en stuurconsole. Ik kocht hem vlak voor corona. Daarvoor was hij van een visser en hij zag er ook uit als een vissersbootje. Ik heb hem opgeknapt en aangekleed als sloep. Een naam had hij niet. Na een seizoen nadenken werd het Welvarend. Jarenlang lag mijn boot met veel plezier in Culemborg.
Ik sta nu op de wachtlijst voor een ligplaats. Daarom
Vanaf de Lek voer ik naar Wijk bij Duurstede, Utrecht
bleef de boot dit seizoen binnen. Volgend jaar hoop ik
en zelfs een keer naar Leiden. Na onze verhuizing werd
de omgeving vanaf het water te ontdekken. Ik kijk uit
Culemborg te ver. Via een online zoektocht kwamen we
naar de Leidse grachten en een zomerse dag op de
bij de Doeshaven uit. Na een prettige kennismaking en
Kaag. Later lijkt een iets grotere boot me mooi, zodat
een rondje door de haven wisten we genoeg: dit moet
we langere tochten kunnen maken.
het worden.
21
Ratan en Marije: een boot die niet op de planning stond Wij zijn Ratan en Marije Biekram Hoogendijk. Sinds ongeveer anderhalf jaar wonen we aan de Oude Rijn, midden in Leiden. Na onze verhuizing vanuit Bodegraven hebben we daar onze plek gevonden. We houden van de levendigheid van de binnenstad en stilzitten doen we niet graag. We reizen en sporten veel. Ratan vult zijn vrije tijd met padel, boulderen, volleybal, kitesurfen, muziek maken en schilderen. IJsland is een van onze favoriete plekken. We komen er bijna ieder jaar voor de natuur en natuurlijk de walvissen. Met ons Doerakje tussen de bultruggen varen zou een droom zijn. Of een Doerak 600 daar het juiste schip voor is, betwijfelen we. Voorlopig houden we het bij de
goed onderhouden. Misschien passen we het keuken-
Nederlandse wateren.
blokje nog aan.
Een boot stond helemaal niet op onze planning. Maar
Fanatieke vaarders zijn we niet en dat zullen we ook niet
als je de hele dag bootjes over de Oude Rijn ziet varen,
snel worden. We vinden het heerlijk om in de haven te
begint het toch te kriebelen. Toen onze jongste dochter
zijn en varen zo nu en dan een stukje. Inmiddels maak-
met ons mee naar Leiden verhuisde, zochten we voor
ten we een rondje via Alphen aan den Rijn en varen we
haar een rustig plekje buiten de stad. Zo kwamen we bij
af en toe richting het Braassemermeer. Ook onze doch-
de Doeshaven terecht. Daar vonden we een fijne plek
ter en haar vriend gaan graag met de Doerak op pad.
voor haar en voor ons, en ook een bootje: een Doerak 600 uit 1974. Laat dat nu net Marijes geboortejaar zijn.
Na verschillende tijdelijke plekken hebben we met hulp vanuit de haven een mooie ligplaats aan de L-steiger
De Doerak heet nog Moby Dick, maar die naam gaan
gekregen. Daar zijn we erg blij mee. We zochten nooit
we aanpassen. Veel hoeft er niet te gebeuren. De vorige
echt naar een boot, maar ze kwam toch op ons pad.
eigenaar, ook lid van de vereniging, heeft haar altijd
Soms zijn de dingen waar je niet naar zoekt het leukst.
Mike, Daphne, Olivia en Teun: een boot die Toet heet Sinds kort zijn wij, Mike, Daphne,
nog niet goed kon uitspreken, werd
moeder, die inmiddels 78 is, mak-
Olivia en Teun, nieuwe leden van
het Toet. Inmiddels past die naam
kelijk mee en plezier aan de boot
de vereniging. Natuurlijk hoort
perfect bij de boot.
beleven.
We kozen bewust voor een Van Wijk
De liefde voor varen is niet van gis-
De naam is een soort vernoeming
621 vanwege de fijne vaareigen-
teren. Er is eigenlijk altijd gevaren,
naar Teun. Toen hij zijn eigen naam
schappen. Daardoor kan ook mijn
vooral met buitenboordmotoren en
daar ook onze boot bij: Toet.
22
Rob en Marije met de Ol’ Lady Ik ben Rob Barendse, 57 jaar alweer. In mijn werk houd ik me bezig met IV-architectuur bij lokale overheden. Ik heb een meissie, Marije, twee kinderen, Mark en Daniëlle, en een eigenwijze Siamese kat, Pipo. Naast het bootleven doe ik aan schietsport. Ook bouw ik graag praktische oplossingen op de computer, zoals een digitaal dashboard voor de stroomhuishouding aan boord. Mijn boot is de Ol’ Lady, een Storebro Royal Cruiser 31 Adriatic uit 1984 van 9,30 meter. In de jaren negentig
begonnen te smelten. Met de fabrieksschema’s erbij
werkte ik bij Kempers Watersport, destijds importeur
heb ik het hele systeem gecontroleerd en verbeterd.
van deze boten. Toen wist ik het al: later wil ik zo’n boot. De bouwkwaliteit, ruimte en handelbaarheid spraken
De naam Doeshaven kende ik al uit mijn tijd bij Kempers.
me aan. Tijdens corona kon ik mijn vorige boot goed
Daar leerde ik Ton van Hove kennen, die hier toen al lag.
verkopen en stond deze Storebro te koop. Toen heb ik
Toch kwam ik pas vorig jaar voor het eerst in de haven.
mijn slag geslagen.
We kwamen alleen diesel tanken, maar de ontvangst gaf de doorslag. De havenmeester ontving ons hartelijk
Iedereen kent de uitspraak ‘Koop een boot, werk je
en nam alle tijd voor onze vragen. De vriendelijke sfeer
dood’. Veel tijd heb ik er nog niet voor, maar de nood-
en het gevoel dat mensen naar elkaar en elkaars boot
zakelijke zaken pak ik wel aan. Het elektrische systeem
omkijken, worden steeds opnieuw bevestigd. We liggen
was door de jaren heen op verschillende plekken aan-
nu zelfs schuin voor Ton.
gepast. Dat leidde soms tot vreemde en gevaarlijke situaties. Toen Marije iets opwarmde op de elektri-
Voor later is het plan eenvoudig: eerst gezond de pen-
sche kookplaat, stond de kajuit plots vol rook. De
sioenleeftijd halen en daarna met mijn meissie een
accu’s waren zwak en tussen de omvormer en accu’s
paar maanden per jaar op reis. Het buitenland hoeft
zat een veel te zware zekering van 400 ampère. Niet
niet. We willen vooral veel door Nederland varen.
de zekering sloeg door, maar de houder en bekabeling
kleine bootjes. Tijdens de coronape-
ligplaats was niet langer
riode hielp ik voor het eerst bij het
beschikbaar. We waren
opknappen van een Van Wijk. Met
daarom erg blij toen we
die ervaring kochten we later zelf
hoorden dat Toet in de
een Van Wijk met wat cosmetisch
Doeshaven terechtkon.
achterstallig onderhoud.
Zo konden we alsnog genieten van een prach-
Met aandacht, tijd en liefde knapten
tig vaarseizoen.
we haar helemaal op. Onze vorige
23
Nieuwe buiskappen voor de meeste populaire sloepen. Eenvoudig te bestellen op perfectboatcover.nl. Of bel 06-17711713. De originele maatvoering en detaillering van de befaamde buis kappen van Fred Schot Zeilmakerij. Nu gedigitaliseerd gesneden en seriematig geassembleerd. Het resultaat is een perfecte kap, die door onze monteurs op locatie wordt gemonteerd.
www.perfectboatcover.nl
06-177 117 13
De Doerak
Nederlands erfgoed met een persoonlijk verhaal
Elders in deze Opperdoes vertelt nieuw lid Marije over ‘het Doerakje’ dat onverwacht op haar pad kwam. Voor Nicolette van Yperen begon de liefde voor dit eigenwijze schip al in haar tienerjaren. Die persoonlijke band bracht haar terug naar Nederhemert, waar een gestolen roeiboot het begin vormde van een bijzonder Nederlands watersportverhaal.
Nederhemert-Zuid als belangrijke bron dook ik in het verhaal van dit Nederlandse erfgoed.
Het begon met een gestolen roeiboot Rond 1958 nam Maurits Ernst Leopold
baron
van
Wassenaer
Een liefde die bleef
De liefde bleef. Vele jaren later koch-
Mijn vader kocht een van de laatste
ten wij er zelf een: een dame op leef-
van een failliet constructiebedrijf
Doerakken die van de werf kwa-
tijd van ongeveer vijftig jaar.
uit Oss over. Hij begon Landgoed
men. Wij woonden in Zaltbommel
de boedel en drie werknemers
Nederhemert afdeling Constructie.
en ik kwam vaak op het eiland
Mijn nieuwsgierigheid naar de
In een schuur kwam een werkplaats
Nederhemert, de geboortegrond
geschiedenis was gewekt. Met het
voor het onderhoud en de reparatie
van het bootje. Toen mijn vader
boek Revolutie op het water, de
van landbouwwerktuigen. De ver-
overleed, werd de Doerak verkocht.
geschiedenis van de Eista-werf in
wachte klanten bleven alleen weg.
25
Toen werd op een ochtend de roei-
Een reclamebureau bedacht aan-
sierlijke Italiaanse jachten. In 1961
boot van zijn echtgenote gestolen.
sprekende namen en advertenties.
bouwde de werf enkele knikspant-
De dief had geen idee wat hij daar-
Wie het aankoopbedrag niet in één
kajuitboten met lijnen die snelheid
mee in gang zette. In de omgeving
keer kon betalen, mocht in termij-
suggereerden. De Cesam, Valiant
bleek geen vervangende roeiboot
nen afrekenen. Naast de roeiboot
en Arthur stonden dat jaar naast
te koop die aan de wensen van de
kwam al snel een zeilvariant, ont-
elkaar op de HISWA.
familie voldeed. Van Wassenaer,
wikkeld met hulp van een ervaren
technisch tekenaar en sleutelaar,
zeilschipper.
Toch was Van Wassenaer niet tevreden. Hij vond dat er te veel luxe op
besloot er zelf een te bouwen. Met zijn lasapparaat maakte hij een
Van Wassenaer wist ook dat zijn
zat waar je weinig aan had. Hij wilde
stabiele roeiboot die ook nog eens
kennis grenzen had. Hij haalde ont-
een betaalbare boot zonder flau-
opvallend licht roeide.
werper Dick Lefeber naar de werf.
wekul. Eind 1964 kwam de Doerak
Binnen korte tijd konden klanten
op de markt: eigenzinnig, praktisch
Al snel kwamen de eerste verzoeken
kiezen uit verschillende formaten.
en gebouwd als een caravan op het
binnen. Van Wassenaer bouwde er
De prijs-kwaliteitverhouding viel
water.
tien en verkocht ze allemaal. Dat
op. Daarbij zat het tij mee: de vrije
werd het begin van de Eiland Staal
zaterdag deed haar intrede en de
De platbodem was eenvoudig te
recreatiemarkt groeide in de jaren
bouwen, kon ondiep water aan en
zestig snel.
kon bij laag water droogvallen. Dat
Werf, beter bekend als de Eista-werf.
Watersport voor de kleine beurs
laatste was volgens Van Wassenaer
Van Italiaanse lijnen naar een caravan op het water
ook handig om snel te kunnen schil-
Wassenaer boten bouwen voor
Tijdens
mensen met een bescheiden beurs.
Wassenaer
Vanaf
het
begin
wilde
Van
vakanties
deren. De hoekige bouw leverde
raakte
Van
veel binnenruimte op en hield
gecharmeerd
van
de productiekosten laag. Precies
26
“De Doerak bracht voor veel mensen een eigen motorboot binnen bereik.”
nog maar dertig nieuwe Doerakken van stapel. In 1981 volgden twee openbare verkopingen.
Doerak Detie ligt in de Doeshaven
daardoor bracht de Doerak voor
en het voorschip was bereikbaar via
Juist in 1981 kochten mijn ouders
veel mensen een eigen motorboot
een deur in het voorfront. Datzelfde
hun Doerak voor een aangepaste
binnen bereik.
jaar nodigde Van Wassenaer alle
prijs. Zij voeren er jaren mee en
Doerakbezitters uit voor een reünie.
wij, hun kinderen, gingen vaak mee.
Een hele familie Doerakken
De grote opkomst leidde tot de
Noem het jeugdsentiment, maar
De oorspronkelijke Doerak kreeg al
oprichting van de Doerakclub.
sinds twee jaar hebben wij zelf weer
snel familie. Op de HISWA van 1965
een Doerak. We hebben het nodige
verscheen de Superdoerak van elf
Barstjes in het succes
aangepast om haar naar onze zin te
meter. Daar werd er maar één van
De Eista-werf groeide uit tot een
maken. Klaar zijn we niet. Een oude
gebouwd, omdat het dikkere staal
groot bedrijf en bouwde later ook
boot vraagt nu eenmaal aandacht
de boot duur maakte. In 1965 volg-
zeewaardige schepen en polyester
om haar in ere te houden.
den een lichtere Doerak van 10,50
boten. Maar de concurrentie uit
meter en een kleiner model van
het buitenland werd steeds sterker.
Onze boot is vernoemd naar mijn
zeven meter.
De werf zocht samenwerking met
moeder en heet Doerak Detie. Ze ligt
andere bedrijven om het hoofd
te pronken in de Doeshaven. Zie je ons voorbijvaren, zwaai dan gerust.
In 1968 kwam de Doerak 650. Dit
boven water te houden. In 1979 wer-
type had geen gangboorden. De
den nog ongeveer honderd boten
kajuit liep door tot aan de zijkanten
gebouwd. Een jaar later liepen er
27
Nicolette van Yperen
B0 of B7. Wat tankt u in uw boot? Water in de tank, bacteriegroei of een verstopt filter. Daar zit u tijdens een vaartocht niet op te wachten. Aan de pomp in de Doeshaven tankt u daarom Diesel Traxx B0, zonder biocomponent. Wat is het verschil met gewone B7-diesel en waarom is dat voor watersporters belangrijk? B0, zonder biocomponent
B0 biedt ook bescherming tegen bacterieproblemen en
De diesel aan onze pomp is B0. Dat betekent dat de
roestvorming in de dieseltank. De brandstof vermindert
brandstof geen biocomponent bevat. Aan de diesel is
wateremulsie en veroudering, heeft reinigende eigen-
het additief TRAXX toegevoegd. De brandstof is geschikt
schappen en is geschikt voor koud weer en langdurige
voor dieselmotoren volgens NEN-EN 590.
opslag. Daardoor is de kans op een verstopt filter of andere brandstofproblemen kleiner.
Volgens de aangeleverde productinformatie zorgt Diesel Traxx B0 voor een gemiddeld vier procent lager
Wat is B7-diesel?
brandstofverbruik. Ook worden lagere uitstootwaarden
De standaarddiesel die u langs de weg tankt, bevat
genoemd van vier procent CO2, 5,3 procent fijnstof en
doorgaans zeven procent biodiesel en wordt daarom
9,5 procent NOx. Daarnaast vermindert de brandstof de
B7 genoemd. Die biocomponent heet FAME en wordt
uitstoot van zwaveloxiden.
gemaakt van plantaardig materiaal en dierlijk vet.
28
Een zachte landing aan de vingerpier Wilt u uw boot bij de vingerpier net wat veiliger aanmeren? Via de haven kunt u fenders op de steiger laten aanbrengen. De mogelijkheden en kosten staan hieronder op een rij. Belangrijk: leden mogen niet zelf
extra zekerheid bij het aanmeren.
Laat het regelen door de havenmeesters
Daarom biedt de haven de moge-
Heeft u belangstelling? Neem dan
de steiger aanbrengen. Daarvoor
lijkheid om fenders op de vinger-
even contact op met de haven-
geldt dus altijd: eerst even overleg-
pier te laten plaatsen. U kunt kie-
meesters. Zij regelen de plaatsing
gen met de havenmeesters. Kleine
zen uit twee uitvoeringen:
makkelijk en goed.
moeite, betrouwbaar resultaat.
Een fender aan de steiger geeft
fenders of andere materialen op
Eén grote fender op de
Drie smalle fenders langs
kop van de vingerpier
de zijkant van de vingerpier
€ 110
samen € 90
Biodiesel heeft andere eigenschappen bij opslag en kou
Meer onderhoud. Filters die sneller verstoppen, moeten
dan diesel zonder biocomponent. Bij lage temperatu-
vaker worden vervangen. Water, slib en verouderingspro-
ren kan de brandstof geleren of kunnen bestanddelen
ducten kunnen ook de verneveling verstoren. De motor
bezinken. Ook kunnen bacteriën zich makkelijker in de
kan daardoor ruwer lopen, meer roken en sneller slijten.
tank nestelen. Dat is vooral vervelend als de boot lanCorrosie en terugkerende vervuiling. Water in de
gere tijd stilligt.
brandstof kan leidingen en filters aantasten. Het bevor-
Wat kan er misgaan?
dert ook microbiële groei en slibvorming, met terugke-
Als brandstof stolt of vervuild raakt, kan dat verschil-
rende storingen als mogelijk gevolg.
lende gevolgen hebben voor de dieselmotor.
Waarom B0 bij de Doeshaven? Verstopte leidingen en filters. Geleerde brandstof,
Voor een boot heeft B0 dus een aantal praktische voor-
paraffine of bezinksel kan de brandstofleiding, filters of
delen. De brandstof is geschikt voor koudere perioden
inspuitpomp gedeeltelijk blokkeren. De motor start dan
en langdurige opslag. Ook is er minder risico op bacterie-
moeilijk, gaat stotteren of valt uit.
groei, roestvorming, filterverstopping en startproblemen na langere stilstand. Wie bij de Doeshaven tankt, krijgt
Minder vermogen. Een dichtslibbend filter beperkt de
Diesel Traxx B0. Daarmee kiest u voor brandstof die past
doorstroming naar de injectie. Dat kan zorgen voor ver-
bij het gebruik van een boot.
mogensverlies en een onregelmatige verbranding.
29
De havenmeester
Te water in de haven. Kunt u er zelf weer uit? Een zwemvest houdt u boven water Een zwemvest kan in zo’n situatie het verschil maken. Het helpt u drijven en zorgt dat u minder energie verbruikt. Daardoor houdt u langer de mogelijkheid om hulp te roepen, naar een veilige plek te bewegen of op hulp te wachten. Ook als zwemmen niet meer lukt, blijft het vest ondersteuning geven.
Niet alleen voor kinderen
Zwemtrappen
Voor kinderen, ouderen en mensen die niet goed kunnen zwemmen is een zwemvest extra belangrijk. Maar ook wie goed kan zwemmen, kan worden verrast door kou, natte kleding of de inspanning die nodig is om weer uit het water te komen. Ervaring helpt, maar voorkomt niet
Een misstap, een ver keerde beweging of een plotselinge windvlaag is genoeg. Het water in de Doeshaven is ruim zes meter diep. Staan is dus geen optie en zwem-
dat u onverwacht te water raakt. vaak bij en was goed te doen. Maar in de haven valt, moet u misschien
Denk erover na voordat het nodig is
naar de kant zwemmen of naar een
Het dragen van een zwemvest is
boot met een trap of zwemplateau.
misschien nog geen gewoonte. Toch
Daarna moet u ook nog voldoende
is het een kleine moeite met een
kracht overhouden om uit het water
groot effect. Vraag uzelf af of u na
te klimmen.
een onverwachte val nog naar een
lukt dat jaren later nog steeds? Als u
men met kleren aan kost meer
veilige plek kunt zwemmen en zelf-
Koud water maakt het zwaarder
standig uit het water kunt komen.
inneren. Een zwemvest houdt u boven water, bespaart energie en
In de zomer kan de watertempe-
zwemvest u de ondersteuning die u
geeft u tijd om veilig uit het water te
ratuur nog meevallen. In de winter
nodig kunt hebben.
komen of op hulp te wachten.
is de situatie heel anders. Bij een
kracht dan veel mensen zich her-
watertemperatuur van ongeveer
Zwemmen met kleren valt tegen
vijf graden en met winterkleren aan
Veel mensen haalden als kind een
neemt het risico op onderkoeling
zwemdiploma. Een baantje zwem-
toe. Zelfs een ervaren zwemmer
men met kleren aan hoorde daar
kan dan in de problemen komen.
raakt u veel sneller vermoeid. Ook
30
Twijfelt u daarover, dan geeft een
De havenmeester
• • • • • • •
Dé speciali st in watersport verzekerin gen
Eerlijk advies Duidelijkheid Belang van de klant staat voorop Persoonlijk contact Zeer scherpe premies! Kennis van zaken Goede dekking tegen lage premie
Vraag vrijblijvend een offerte aan op: www.suydersee.nl of bel 0227 712 034
Elektrisch varen krijgt steeds meer aandacht. In de maritieme sector wordt gewerkt aan schonere schepen, batterijsystemen en laadinfrastructuur. Ook in de pleziervaart komt de elektromotor vaker in beeld. Mike Driehuys wachtte die ontwikkeling niet af. Hij gaf zijn oude bakdekker een volledig elektrische en off-grid toekomst.
OUD WORDT ELEKTRISCH NIEUW
‘Acht uur varen zonder dieselgeluid’
6 kW 16 kWh 8 KM/U motor
accu’s
kruissnelheid
32
Een prachtig scheepje met gebruiksaanwijzing
kruissnelheid van 8 km per uur was
Onze oude bakdekker, bouwjaar
koelde elektromotor van 6 kW bood
onbekend, is inmiddels drie jaar van
dus voldoende ruimte.
slechts 1,9 kW nodig. Een waterge-
ons. Met wat kunst- en vliegwerk heb ik haar al die tijd varend gehou-
Dieselmotoren worden vaak ruim
den. Bij het minste zuchtje wind ligt
bemeten, onder meer doordat ze
ze achterstevoren, de motor was te
bij lage toerentallen minder koppel
klein, luxe ontbrak en ze maakte een
leveren. Ik kan dat tot in detail uit-
hoop herrie. Maar wat een prachtig
leggen, maar dat bewaren we voor
scheepje. Het is een zegen en een
een andere keer.
vloek dat ik daar gevoelig voor ben.
Lang leve de papadag
Ach, het is een hobby.
Kind naar de opvang, papa naar de Dit jaar was het eindelijk zover. Een
boot. De oude motor was binnen een
gewone opknapbeurt zou de lading
uur los. De havenmeester had vijf
niet dekken. De dieselmotor uit de
minuten nodig om hem eruit te hij-
jaren zeventig moest plaatsmaken
sen. Daarna besteedde ik drie dagen
voor een volledig elektrisch, off-grid
aan het schilderen van de bilge en
systeem. Het idee was er. Nu de uit-
de fundatie. De nieuwe motor kon
voering nog.
vervolgens worden geplaatst en uitgelijnd. Ook het stuwdruklager en de
Motor eruit, accu’s aansluiten en varen?
homokineet kregen nieuwe lagers en afdichtingen.
Hoe moeilijk kan het zijn? Ik moet er wel bij vertellen dat ik al ruim
Toen het mechanische werk klaar
twintig jaar als werktuigkundige
was, begon voor mij het leukste
in de zeevaart en offshore werk.
deel: de elektronica en de accu’s.
Tegenwoordig werk ik bij een bedrijf nieuwbare brandstoffen. De ener-
De echte schok zit in de accu’s
gietransitie is dus dagelijks onder-
Wie ooit een offerte voor een elek-
deel van mijn werk. De jachtsector
trische ombouw heeft aangevraagd,
beweegt
ook
herkent het. De elektromotor is
daar komt elektrisch varen steeds
vaak goedkoper dan een nieuwe
nadrukkelijker in beeld.
dieselmotor. De accu’s en laders
dat schepen ontwikkelt voor her-
langzamer,
maar
zorgen voor de echte schok. Via Toch is ombouwen niet simpel-
contacten in de maritieme sector
weg een kwestie van motor eruit
kwam ik terecht bij een leverancier
en motor erin. Eerst berekende ik
van thuisaccu’s. De nieuwste serie
de weerstand van de boot. Daarna
was ook geschikt voor maritieme
volgden het benodigde toerental en
toepassingen.
het vermogen voor de bestaande schroef. Mijn team op het werk keek
Ik heb ervaring met het bouwen van
mee. Voor een schip van zeven meter
lithiumaccu’s, maar koos bewust
en twee ton bleek 5,3 kW genoeg om
voor
de rompsnelheid te halen. Voor een
Een fout in de instellingen kan
gecertificeerde
33
LFP-accu’s.
Niet veel later kwamen de definitieve accu’s met een totale capaciteit van 16 kWh. Na de installatie stelde ik de systemen in en begonnen de zonnepanelen met laden. Zonnepanelen op zo’n klassiek bootje voelen een beetje als doodzonde. Dat moet mooier kunnen. Een project voor volgend jaar.
levensgevaarlijk zijn en gevolgen
Twee dagen inbouwen
Acht uur varen zonder dieselgeluid
hebben voor de verzekering. Dit is
Met het voorjaar in zicht ging het
Het resultaat is acht uur zorgeloos
dus geen uitnodiging om zonder de
ineens snel. Na twee autoritten vol
varen, zonder dieseldampen en bij
juiste kennis zelf een accupakket te
onderdelen kon alles aan boord.
na geruisloos. De oude bakdekker
bouwen.
Eerst plaatste ik de ramen, zodat de
is klaar voor de toekomst en heeft
boot weer waterdicht was. Daarna
ineens alle moderne gemakken. Via
Sneeuw en een gescheurde dektent
volgden de accuframes en de elek-
een app houd ik de installatie in de
tronica. Omdat alle modules vooraf
gaten. Sensoren geven automatisch
Toen kwam januari. De papadagen
waren getest, duurde het inbouwen
een melding bij een afwijkende tem-
liepen ten einde en een dik pak
en aansluiten twee dagen.
peratuur of water in de bilge.
dektent scheurde los en de ramen
Toen kwam het spannende mo
En wat kost dat?
lagen in stukken in de boot. Ik zag
ment: de motor voor het eerst
In totaal kostte de ombouw onge-
dat ik niet de enige was en voelde
inschakelen. Alles werkte meteen.
veer 9.000 euro. Daarin zitten verf,
me daar gek genoeg iets beter door.
Ik hield zelfs tijd over om in de vrij-
materialen, elektronica, bekabeling
Gelukkig waren de koelwaterdoor-
gekomen ruimte van de motorkist
en zelfs nieuwe boordverlichting.
voeren nog niet gemonteerd, zodat
een klein keukentje met induc-
De opbrengst van de oude motor
het water makkelijk uit de boot kon
tiekookplaat te bouwen. Met een
heb ik al van dat bedrag afgetrok-
lopen. Tijd voor een winterslaap en
3 kW-omvormer en de uitgebreide
ken. Goedkoop is het niet. Maar
werk op zolder.
Victron-installatie veranderde het
vergelijk het met een nieuwe die-
spartaanse bootje langzaam in een
selmotor, inclusief keerkoppeling
hightech jacht.
en homokineet. Zonder extra’s als
sneeuw legde Nederland stil. De
Nieuwe ramen maken, accuframes lassen en de elektronica bouwen. Het
zonnepanelen en sensoren kan de
leek eindeloos. Ik mat alles nauwkeu-
De eerste meters
rig in en bereidde thuis zo veel moge-
Met hulp van de kundige vrijwilli-
lijk voor. De installatie werd verdeeld
gers ging de boot te water. Alleen
Soms vraag ik me af waarom ik full-
in een 48V-, 12V- en 230V-systeem. Het
de definitieve accu’s waren er nog
time op kantoor ben gaan werken,
48V-deel kwam in industriële scha-
niet. Daarom stelde ik tijdelijk een
terwijl ik met mijn handen zulke
kelkasten met dubbele zekeringen en
pakket samen uit een ander pro-
mooie dingen kan maken. Een goede
Victron-monitoring. Het 12V-systeem
ject en ging de knop om. De korte
functie verruilen voor een prachtige
bouwde ik op een multiplexplaat die
tocht naar de ligplaats voelde als
baan waarin ik de hele dag kan bou-
in één keer in de console kon. Ook de
een oceaanoversteek. Klopten de
wen? Voorlopig blijft het een hobby.
230V-installatie met laders en schei-
berekeningen? Werkte alles volgens
Maar wie weet wat de toekomst
dingstrafo werd een aparte module.
schema? Zouden er geen storingen
brengt.
Alles is volgens de geldende Europese
ontstaan? De zorgen bleken niet
norm gebouwd en gecertificeerd.
nodig.
ombouw ook wat voordeliger.
Mike Driehuys
34
De beste zorg voor uw boot Een thuishaven voor u en uw boot. Vlietland Jachtservice is een complete jachthaven met stalling, reparatie en onderhoud in het mooie natuurgebied van Vlietland. Rietpolderweg 2-6 2266BM Leidschendam Info@vlietlandjachtservice.nl 071-5613616 / www.vlietlandjachtservice.nl / www.supmoves.nl
Reparatie en
Winterklaar maken / service binnen- en buitenboordmotoren / boegschroeven / elektrisch varen
onderhoud van houten, stalen , polyester zeilen motorboten Zomer-, winteren korte stalling te water, buiten en binnen
Watersportwinkel en supverhuur
Elektrawerk / schilderwerk / timmerwerk / polyesterreparaties