FOTO: DIMITRI KRUITHOF
WATER BAAN
IN DE SCHOUWBURG: MINI MUSEUM OF WATER Mocht je in september in de buurt van de Rotterdamse Schouwburg zijn, loop dan even de hal in. In het mini Museum of Water kun je de hoorn van een oude bakelieten telefoon opnemen en zes flesjes bellen om verschillende mensen te horen vertellen over het water dat ze kwamen brengen. Het mini museum staat ook op 5, 6 en 7 augustus bij festival Duizel in het Park, in het Vroesenpark.
BENIEUWD NAAR DE HELE COLLECTIE? Op de Britse website van Museum of Water vind je de hele collectie. Regelmatig worden nieuwe flesjes toegevoegd. Klik op de foto om er meer te lezen over de donatie. www.museumofwater.co.uk
IETS ETEN OF DRINKEN IN DE BUURT VAN GEMAAL OP ZUID? Op ons terras met eetbare bloemen en planten van Rotterdamse Munt vind je koffie en thee en versnaperingen uit de Wijkkeuken. Verder kun je op zaterdag je hart ophalen op de Afrikaandermarkt tegenover
het Gemaal. Als je die afloopt richting Rijnhaven vind je aan je rechterhand Koffiehandel espressobar Pretoria (Bloemfonteinstraat 78A) en daarnaast Rotterdamse confituur (Pretorialaan 6a) met broodjes en zelfgemaakte jam. Of ga naar Balkandelicatessenzaak Lekker op Zuid (Paul Krugerstraat 89 b.)
ROUTEBESCHRIJVING Het Gemaal op Zuid ligt op tien minuten lopen vanaf metrostation Rijnhaven tegenover het Afrikaanderplein. Het adres is Pretorialaan 141, Rotterdam. Parkeren is gratis.
Een twintig meter lange waterbaan ligt op het terras voor het Gemaal te wachten tot alle kinderen die er zin in hebben komen bouwen, sluizen openen en er hun bootjes door het water jagen. Welkom bij de afdeling Waterbouw van het Museum of Water. VR 16, ZA 17 & ZO 18 SEPTEMBER 11.00 - 17.00 UUR
WATER PROEFJES Kraanwater is duurzaam, lekker, gezond en goedkoop. In Nederland is het heel gewoon dat er elke dag schoon water uit de kraan komt. Maar hoe maak je water eigenlijk schoon? Evides Waterbedrijf daagt je uit: bouw je eigen ‘drinkwaterzuivering’ (…nou ja, bijna dan). Kom naar de watertafel op het terras en ga aan de slag. Voor kinderen van 9 t/m 12 jaar. ZA 17 & ZO 18 SEPTEMBER
16.30 UUR OVERZEES EN WATER FACULTEIT BUITENAARDS Kom luisteren naar zes sterke Hoe ver reikt onze verbeelverhalen over waterconflicten, ding? Kunnen we ons voorstelzeesteden en de zoektocht naar len dat we in drijvende steden water buiten onze planeet. gaan wonen? Waterpionier In de waterfaculteit delen zes Rutger de Graaf is er van wetenschappers hun kennis overtuigd dat een nieuwe en nieuwsgierigheid. Onder periode in de economie de leiding van ‘decaan’ Fransje technieken daarvoor ongekend Hooimeijer (Technische zal versnellen. We sluiten af Universiteit Delft) werken met mediawetenschapper we aan een ‘watercollectie Etienne Augé (o.a. Erasmus voor de toekomst’. Universiteit), die vertelt over de ZA 17 SEPTEMBER noodzaak de sluizen van ver14.00 – 18.00 UUR. beelding open te zetten. Hoe kan science fiction ons helpen DE DRIE BLOKKEN ZIJN na te denken en onze waterOOK LOS TE BEZOEKEN. toekomst vorm te geven? 13.00 - 16.00 UUR
GEMAAL OP ZUID Freehouse en de Afrikaanderwijk Coöperatie werken samen aan het zichtbaar maken en het bundelen van de krachten van de Rotterdamse Afrikaanderwijk. Door onder andere in Gemaal op Zuid ruimte te delen en opdrachten lokaal uit te voeren wordt de wijk een kapitaalkrachtiger en socialer gebied. Het Gemaal biedt een collectieve plek voor ontmoeting en productie. Het bestaat uit unieke ruimtes en een horecakeuken, die samen, maar ook afzonderlijk gehuurd kunnen worden.
15.15 UUR WATERLEIDINGEN EN MENSENSTROMEN Wat kunnen we managen, en wat niet? We beginnen bij waterkunstwerken van Hollandse ingenieurs, en bespreken hoe een gezonde en veilige stad ook een mooie stad kan zijn. Dirk van Peijpe vertelt over de Rotterdamse traditie die van de singels tot het waterplein voert en verder. Soms laat het water zich moeilijker beheersen. Water is grenzeloos, en kan een bron van conflicten zijn. Zaki Shubber, expert watergovernance en internationale betrekkingen neemt ons mee langs meanderende grenzen en vluchtelingenstromen.
GEMAAL OP ZUID PRETORIALAAN 141 VR 9 – ZO 11 VR 16 – ZO 18 VR 23 – ZO 25 SEPTEMBER
23 T/M 25 SEPTEMBER WATER MUZIEK
11 – 17 UUR OPENING DO 8 SEPT, 17 UUR
verkent hij de natuur en andere omgevingen, en maakt met dit materiaal nieuwe geluidscomposities. zo 25 september 10.30 uur, inloop 10.15 uur
WATER BAAN Kom bouwen aan een waterbaan en jaag je bootjes door de kanalen. Zie ook onder Water Faculteit. VR 23, ZA 24 & ZO 25 SEPTEMBER 11.00 - 17.00 UUR
WORKSHOP WATER MUZIEK 6+ Met componist, dirigent en multi-instrumentalist Keimpe de Jong maak je muziek met water in flesjes, pannen, glazen en buizen. Thema: het klotsmonster. De workshop besluit om 16.30 uur met een concert. Graag inschrijven via: museumofwaterrotterdam@ rotterdamseschouwburg.nl za 24 september 15.00-16.30 uur
SOUND OF WATER Op zondagochtend openen we een half uur eerder om te luisteren naar een intens en subtiel water-werk van de befaamde Britse geluidskunstenaar Jez riley French, die onder andere werk maakt voor Tate Modern. Met speciale opnameapparatuur
KAAPVERDIAANSE LIEDJES OVER HET MISSEN VAN DE ZEE Zangeres Jaqueline Fortes werd geboren in Senegal. Haar ouders kwamen uit Kaapverdië en haar moeder leerde haar al jong de muziek van de eilanden. Als afsluiting van Museum of Water zingt ze liedjes over het missen van de eilanden, de liefde en de zee. zo 25 september 15.30 uur
O Mar, detá quitinho bô dixam bai, Bô dixam bai spiá nha terra, Bô dixam bai salvá nha Mâe... O Mar Oh sea, please calm your waves and let me go, please let me go see my land once more, please let me save my Mother, oh sea O zee, word kalm en laat me gaan. Laat me mijn land bezoeken, laat me mijn Moeder bevrijden... O zee
s i t a r g museumofwaterrotterdam.nl
FOTO: MARIJN DE JONG
www.museumofwaterrotterdam.nl Museum of Water Rotterdam museumofwaterrotterdam@rotterdamseschouwburg.nl 010.4118110
14.00 UUR CELLEN EN LICHAMEN Wie zijn we zelf? Wij mensen bestaan voor 75% uit water, maar hebben een voorkeur voor droge voeten. Intensivist prof. Hans van der Hoeven vertelt hoe op de intensive care de ‘waterbalans’ op de schaal van het lichaam een precaire zaak is. Prof. René ten Bos, auteur van Water, een geofilosofische geschiedenis neemt ons mee in een culturele antropologie van water: hoe bepaalt een diepgewortelde angst voor water ons denken en menselijke interactie?
FOTO: SALIH KILIC
16 T/M 18 SEPTEMBER WATER FACULTEIT
FOTO: PHOEBE RILEY LAW
MEER INFORMATIE
Zeewater uit Vladivostok, sop uit iemands eerste wasmachine, water uit de Koran, ongezuiverd afvalwater, zweet of druppels uit een babybad. Museum of Water is een rondreizende collectie water van mensen van alle leeftijden en nationaliteiten. Het werd in 2013 opgericht door de Britse kunstenares Amy Sharrocks. De Rotterdamse Schouwburg nodigde haar uit om een jaar lang op straten en pleinen water met bijbehorende verhalen in te zamelen. De collectie bestaat uit meer dan 750 flesjes en potjes. Het water heeft alle kleuren, het heeft te maken met het lichaam, de liefde, ziekte, de wetenschap, de dood, het geloof, vriendschappen, doopen andere rituelen. Het is water van ver en van dichtbij, van bijzondere momenten en van alledag.
‘
It is extraordinary to be making this piece across Europe at a time when the flood of refugees escaping from a drought and a water war in Syria is bringing into question the coping and caring strategies of different countries, questioning our kindness and threatening the very coalition of Europe. I hope Museum of Water explores the boundary lines of our bodies and our thinking, and attempts to consider what it might be like to have a more fluid way of understanding the world and our inter-relations. - Amy Sharrocks
FOTO: RENE CASTELIJN
WATER VERHALEN IN DE ORANGERIE
Door de hoorn van een oude grammofoon klinken de VR 9 – ZO 11, VR 16 – ZO 18, verhalen van mensen die water VR 23 – ZO 25 SEPTEMBER naar het museum brachten. GEOPEND VAN Hoe maak je zelf zeewater? 11.00 TOT 17.00 UUR Wat neem je mee als je met de trein van Hoek van Holland In de grote zaal van het naar Vladivostok reist? En wat Gemaal kun je de collectie van heeft een vijfennegentig jarige Museum of Water verkennen. dame uit Hellevoetsluis ons Suppoosten vertellen de over water te vertellen? verhalen bij de flesjes en potjes AANVANG: 11.15, 12.15, 13.15, water die mensen naar het 14.15, 15.15 EN 16.15 UUR museum brachten. Met water DUUR: 30 MINUTEN uit het Rotterdamse deel van de collectie en stukken van over de hele wereld. In de orangerie achter het Gemaal zijn verhalen te beluisteren en op het terras zijn waterspelletjes voor kinderen en verzorgt de Wijkkeuken koffie, thee van Rotterdamse munt en versnaperingen.
ZELF WATER BRENGEN? Bij de Water Bar op de stoep voor het Gemaal wordt Rotterdams kraanwater geschonken. Hier kun je tijdens de openingstijden van het museum ook zelf water komen brengen. Denk na over welk water veel voor je heeft betekend, kies een potje of een flesje om het in te doen, doneer het aan Museum of Water en word deel van de collectie.
Het Museum of Water wordt feestelijk geopend met verhalen van water en verandering. Maak kennis met oprichtster Amy Sharrocks. Wat is haar fascinatie voor water? Wat is dit voor museum vol vitrines met vloeistoffen? En wat vertellen de Rotterdamse flesjes en potjes? Ontdek de waterkringloop en maak
9 T/M 11 SEPTEMBER
GESCHIEDENIS GEMAAL PRETORIALAAN Achter de muur waartegen de hele collectie flesjes te zien is, bevindt zich het rioolgemaal Pretorialaan. Dit werd in 1899 als het ‘Zuidoostelijk rioolgemaal’ opgericht. De pompen werden met stoom aangedreven, sinds 1926 gebeurt dit elektrisch. In
DE OPENING VAN MUSEUM OF WATER IS EEN SPECIALE WATER EDITIE VAN CLUB IMAGINE, HET TWEEMAANDELIJKSE PROGRAMMA DOOR ARIE LENGKEEK IN DE ROTTERDAMSE SCHOUWBURG DAT HET DEBAT OVER KLIMAATVERANDERING VERBINDT MET WERK VAN THEATERMAKERS, KUNSTENAARS EN DENKERS.
‘
Franse makers creëerden unieke machines van hergebruikt materiaal. Voor hun spelletjes is water net zo onontbeerlijk als voor het leven… Met onder andere: waterbasketbal, een waterorgel en boter, kaas en eieren in het water. Maximaal plezier met minimale waterverspilling. Voor alle leeftijden.
WATER SPELEN
VR 9 SEPTEMBER 13.00-17.00 UUR ZA 10 & ZO 11 SEPTEMBER FOTO: CHARLES CHRISTOPHE
Amy Sharrocks is een beeldend kunstenaar en filmmaker met een langdurige fascinatie voor water. Ze maakt ‘live art’. Bij het tot stand komen van haar werk nodigt ze mensen uit hun ervaringen en verhalen te delen en mee op ontdekking te gaan.
MUSEUM OF WATER
FOTO: SALIH KILIC
In september wordt in het Gemaal op Zuid aan het Afrikaanderplein een ruime keuze uit de verzameling van Museum of Water tentoongesteld. Drie weekends lang bieden we een uitgebreid en gratis programma en vieren we het water. Museum of Water biedt een weidse blik op water in een tijd waarin het zowel de weg naar een nieuw leven kan betekenen, als een belemmering, en waarin overstromingen en droogte aan de orde van de dag zijn. Met waterspelletjes- en proefjes voor kinderen, waterdeskundigen en watermuziek. Kom de flesjes bekijken, een watergevecht houden, de verhalen luisteren, je eigen rivier drinken en zelf water brengen.
DO 8 SEPTEMBER 17.00 19.00 UUR OPENING, DAARNA MUSEUM TE BEZICHTIGEN TOT 21:00 UUR
een wolk. Luister naar de Afhankelijksheidsverklaring van theatermaker Freek Vielen, die naar de smeltende ijskappen afreisde. Ga mee op expeditie in de onderwereld van het gemaal en duik op om samen te proosten met een speciale cocktail van Maidie van den Bos, met zwaar water, ijswater, Maaswater… wie durft? Het programma is vrij toegankelijk en er is soep, brood en water voor iedereen.
FOTO: JOHANNES VAN ASSEM
FEESTELIJKE OPENING MUSEUM OF WATER
JEUX D’O / WATER SPELLETJES Compagnie DUT presenteert de hele middag vijftien verfrissende waterspelletjes. Deze
11.30-15.30 UUR
WATER GEVECHT Samen met Thuis Op Straat sluiten we de dag spetterend af met een groot watergevecht in drie rondes: 3-5 jaar, 6-11 jaar en 12 jaar en ouder. Komt allen naar het Afrikaanderpark en neem droge kleren en een handdoek mee. ZA 10 SEPTEMBER 16.00 - 18.00 UUR
FOTO: RUTH CORNEY
Welk water wil je bewaren?
1984 besloot de gemeente rioolwater niet meer naar de Maas af te voeren, maar naar de afvalwaterzuivering. Het gemaal werd toen grondig verbouwd. Het werkt nu automatisch en wordt bewaakt vanuit de centrale meldkamer van Watermanagement van de Gemeente Rotterdam. Het heeft een netto berging van 17.342m3, circa 8,3 mm regen.
Woensdag 16 maart 2016, Afrikaander-markt, Pretorialaan: Een man die op Zuid opgroeide werd als kind door een Franse binnenvaartschipper in het water van de Maashaven gedonderd, een vrouw miste het koken en bracht water uit haar keuken, een man dronk nooit water uit plastic, een vrouw gebruikte een oud poppenbadje wat dienst doet als vogelvijvertje om banden te plakken, een jonge man gooide zijn leven om en begon op de Pretorialaan een espressobar, een vrouw vertelde dat in Aruba van zout water zoet water wordt gemaakt, een andere vrouw had thuis nog vijf liter uit Mekka staan, een man zei dat water als enige vloeistof lichter wordt als het bevriest. - Uit het logboek van Museum of Water
Museum of Water is een werk van Amy Sharrocks Curatoren Rotterdam Anouk Driessen en Sanneke van Hassel Productie Rianne van Hassel en Jolien Sanderse & Cat Harrison, Artsadmin Ontwerp Water Bar, mini Museum of Water en bouwadvies Dimitri Kruithof Lichtadvies Marty Langthorne Team Water Bar Simone van Hulst, Mark van de Koppel, Marel Jap Sam, Eva Nobbe, Bram Verhoef en uit Engeland ‘head custodian’ Allanah Pirrit. Water Faculteit Fransje Hooimeijer en Arie Lengkeek
Uitvoering gemodificeerde grammofoon en klankontwerp Fedde ten Berge Montage Water Verhalen Erik Post Technische coördinatie Marcel Janssen Publiciteit Nicole Bettonviel, Caroline van der Niet, Femke Cuijpers, Kris Veldhof Grafisch ontwerp Herman van Bostelen Gemaal op Zuid Annet van Otterloo en Radjesh Roepnairan Een productie van de Rotterdamse Schouwburg & Artsadmin London I.s.m. Freehouse, m.m.v. de Afrikaanderwijk Coöperatie