VASTENACTIE
e n i z a mag
Nummer 5 | 3e kwartaal 2019
4 VOORWOORD
Graag wil ik u vertellen over de ontmoeting die ik in juli had met twee bijzondere mensen: Hans en pater Avent van de paters SVD. Ik sprak hen op het eiland Flores in Indonesië, tijdens een bezoek aan een project dat we steunen. Het bijzondere of liever gezegd verbijsterende aan Hans is, dat hij een grote ijzeren ketting draagt om
8
zijn linkervoet. Jarenlang zat hij daarmee – dag en nacht – vastgeketend aan een muur. Omdat zijn familie bang voor hem was. Hans kreeg namelijk jaren geleden een psychose, waardoor hij erg in de war raakte en soms agressief werd. Dankzij de bezoeken en de zorg van pater Avent is hij bevrijd. Dat wil zeggen, overdag. ’s Nachts wordt Hans nog steeds vastgezet. Pater Avent is een bevlogen jonge pater, die de woorden uit het evangelie – ‘Ik ben gekomen om gevangenen vrij te zetten’ – serieus neemt en in de praktijk brengt. Vijf jaar geleden kwam hij in aanraking met een man die vastgeketend zat wegens een psychische stoornis. Dat raakte hem diep. Hij ging met deze man en zijn familie op weg, zorgde dat hij de juiste
12
medicatie kreeg en praatte veel met de man en zijn familie. Uiteindelijk werd deze man bevrijd, zowel van de ketens als van het stigma. Ook Hans zit in zo’n proces om zijn ketens helemaal kwijt te raken. Inmiddels heeft pater Avent in Indonesië al zeventig mensen van hun ketens weten te bevrijden en heeft hij ongeveer tweeduizend mensen met een psychische stoornis begeleid naar goede hulp. De ontmoeting met Hans en pater Avent laat mij opnieuw zien waar wij ons met elkaar voor inzetten. Peter van Hoof Directeur Vastenactie COLOFON Vastenactie Magazine is een
n a v d j i r v e B ketens
uitgave van Vastenactie. TEKSTEN Vastenactie FOTO’S Vastenactie, I-Stock VORMGEVING EN OPMAAK Novente creatief en digitaal bureau, Nunspeet
2
UPDATE ABC EILANDEN
VOEDSELPAKKETTEN VOOR VLUCHTELINGEN UIT VENEZUELA IN JUNI HEEFT VASTENACTIE GELD INGEZAMELD VOOR HUMANITAIRE HULP AAN VLUCHTELINGEN UIT VENEZUELA, DIE ONDER MOEILIJKE OMSTANDIGHEDEN OVERLEVEN OP BONAIRE EN CURAÇAO. MEDE DANKZIJ UW STEUN KUNNEN WE DEZE MENSEN HELPEN. DAAR WILLEN WE U HARTELIJK VOOR BEDANKEN: UW HULP BETEKENT VEEL VOOR HEN. De ongeveer tienduizend vluchtelingen op Curaçao hebben geen verblijfsdocumenten en mogen daarom officieel niet werken. Ook hebben ze niet of nauwelijks toegang tot goede woonruimte en medische zorg. Caritas heeft een systeem opgezet voor het registreren van vluchtelingen, om beter inzicht te krijgen in hun situatie en behoeften. Inmiddels zijn al meer dan 360 families geïnterviewd. Uit die gesprekken blijkt er onder meer grote behoefte te zijn aan levensmiddelen. Vrijwilligers hebben de afgelopen periode 150 boodschappentassen kunnen vullen met eten voor 15 dagen en verzorgingsproducten als zeep en tandpasta. De tassen zijn uitgedeeld aan de allerarmste gezinnen met kinderen. HULPVERLENERS DOEN WAT ZE KUNNEN Op Bonaire zijn de vluchtelingen, net als op Curaçao, bang voor deportatie: wie geen papieren heeft wordt het land uitgezet. Veel mannen werken in de bouw, vrouwen doen veelal schoonmaakwerk. Werkgevers zijn steeds minder bereid om hen werk te geven, omdat ze het risico lopen om een boete te krijgen van de overheid. Afspraken met hulpverleners maken vluchtelingen het liefst op straat, zodat ze hun verblijfplaats niet prijs hoeven te geven. De hulpverleners van Caritas doen wat ze kunnen en hebben al ruim honderd mensen zonder papieren ondersteund met voedsel en kleding, psychologische hulp, juridische bijstand en medische zorg. Mensen zoals Yovi (34), Maria (29) en Delvi (29), die ‘wonen’ in een piepklein kamertje in een pakhuis. Ze zoeken werk, maar zijn voortdurend bang om opgepakt te worden. Caritas helpt hen met voedselpakketten en kleding. Ook krijgen deze jonge mensen juridisch advies.
3
VERSLAG INDONESIË
BEZOEK AAN EEN WATERPROJECT IN INDONESIË, POSITIEVE VERANDERINGEN OVER HOBBELIGE ZANDPADEN EN LANGS TALLOZE RIJSTVELDEN REDEN VASTENACTIE-COLLEGA’S PETER VAN HOOF EN MEREL VAN ANDEL AFGELOPEN ZOMER NAAR HET AFGELEGEN DORPJE DETUKELI. ZE GINGEN ER OP BEZOEK BIJ EEN WATERCAMPAGNE PROJECT OP HET BERGACHTIGE EILAND FLORES. FATHER SIPRI, DIRECTEUR VAN CARITAS ENDE, BRACHT HEN ERHEEN MET ZIJN JEEP. In Detukeli wonen 83 gezinnen, die sinds kort allemaal toegang hebben tot schoon drinkwater. Hogerop in de bergen is een waterbron gevonden en van daaruit zijn waterleidingen aangelegd naar het dorp. Elke groep van drie huizen kreeg een eigen aftappunt. In Detukeli ontmoetten we Josafat. Hij woont samen met twaalf familieleden en zij delen een watertappunt met de buren. Josafat en zijn familie zijn heel blij met het schone water, zo dicht bij huis. SCHONER EN GEZONDER De waterleidingen zijn ook doorgetrokken naar de drie scholen in de buurt van Detukeli. Op basisschool Gaibhabha vertelt Fransisca uit groep 7 ons hoe blij ze is, dat ze nu niet meer elke dag twee uur hoeft te lopen om water te halen uit de rivier. Haar klasgenoot Rivaldus vindt het fijn dat hij zich nu elke dag kan wassen, voordat hij naar school gaat. Volgens hun leraar zien de kinderen er
4
Josafat bij een watertappunt
Rivaldus
schoner en gezonder uit sinds er schoon water is
niet langer uren kwijt aan water halen, de gezond-
in het dorp. Tot voor kort hadden de kinderen vaak
heid van alle dorpsbewoners is verbeterd, kinde-
last van infectieziektes, een slechte huid en buik-
ren kunnen zich hierdoor beter concentreren op
pijn door het drinken van verontreinigd water. Dat
school en vrouwen hebben meer tijd voor werk of
is nu gelukkig verleden tijd.
hun gezin. Deze resultaten gaan levenslang mee. Die wetenschap geeft ons een goed gevoel, waar-
LEVENSLANG RESULTAAT
mee we over de eindeloze slingerwegen terugke-
Wij zijn onder de indruk van de vele positieve
ren naar de stad.
veranderingen die dit project in Detukeli teweeg heeft teweeggebracht: vrouwen en kinderen zijn
Merel in gesprek met Fransisca
Merel van Andel en Peter van Hoof
5
UPDATE CONGO
VROUWEN ACTIEF BETROKKEN BIJ WATERMANAGEMENT DE VASTENACTIE CAMPAGNE VAN 2019 STOND IN HET TEKEN VAN WATER. EEN VAN DE PROJECTEN DIE WE STEUNEN RICHT ZICH OP HET VERBETEREN VAN WATERBEHEER, BODEMBESCHERMING EN HYGIËNE IN ZES DORPEN IN HET MASISI GEBIED IN CONGO. WAT IS ER TOT NU TOE GEREALISEERD?
Het watercomité vergadert onder leiding van mevrouw Rose. Naast de voorzitter telt het comité zes vrouwen en een man. Zij beheren de Nyumbani bron. De mannen uit de gemeenschap erkennen dat vrouwen deze rol het beste kunnen vervullen, omdat water halen vooral hun verantwoordelijkheid is.
Vanaf het begin zijn vrouwen actief
water) te managen en het milieu te
betrokken bij alle onderdelen van het
beschermen. Tijdens de trainingssessies
project. In de praktijk blijkt namelijk
werden zes watercomités opgericht;
dat participatie van vrouwen essen-
drie van de zes voorzitters daarvan zijn
tieel is om duurzame resultaten te
vrouw. Nog eens zestig mensen kregen
garanderen. Het was de eerste keer dat
training op het gebied van hygiëne,
deze zes dorpen te maken kregen met
waterverbruik en -hergebruik. Extra
het versterken van de rol van vrouwen
aandacht werd besteed van vrouwelijke
in de gemeenschap. Hoewel één tradi-
hygiëne.
tioneel dorpshoofd het hier niet mee eens was, werden zes vrouwenvereni-
LATRINES
gingen opgericht met elk tenminste
Onderdeel van het project was de bouw
tachtig leden.
van een groot aantal latrines in de zes dorpen. De inwoners waren heel blij
TRAININGEN
met het voorstel om hiervoor bakstenen
In totaal kregen zestig vrouwen en man-
te gebruiken. Die konden ze namelijk
nen een training in watermanagement.
zelf maken van klei en water en op die
Ze leerden hoe waterbronnen ontstaan
manier hoefden ze geen hout te kopen.
en wat het belang van regen daarbij is.
6
De deelnemers realiseerden zich voor
Uiteindelijk heeft het project 480
het eerst dat het belangrijk is, zeker
huishoudens bereikt (60 meer dan
met het oog op klimaatverandering, om
gepland): 1.500 vrouwen en 1.380
de watercyclus (van regen naar grond-
mannen.
ACTUEEL
KLOOSTER KLUNEN JAARVERSLAG ONLINE BESCHIKBAAR
Houdt u van bezinning, goede
Mede dankzij uw inzet hebben we in 2018 63 projecten
mooie omgeving? Dan spreekt onze
ondersteund. Zo kregen dankzij ‘onze’ projecten bijvoorbeeld
driedaagse Pelgrimstocht u vast
bijna 15000 mensen toegang tot schoon drinkwater en
aan. Op 2, 3 en 4 april 2020 maken
hebben 1500 mensen een beroeps-of landbouwopleiding
we drie rondwandelingen rond het
gevolgd. Wilt u meer lezen over wat de Stichting in 2018
Karmelklooster in het afwisselende
heeft bereikt? U kunt ons jaarverslag op onze website
Friese land. Wandelt u mee? Dat kan
downloaden www.vastenactie.nl/jaarverslagen.
ook voor een of twee dagen. Meer
gesprekken en wandelen in een
informatie vindt u medio november op onze website.
NIEUWE WEBSITE Achter de schermen hebben we er hard aan gewerkt: onze nieuwe website. Hierop brengen we alle informatie over Vastenactie en Adventsactie bij elkaar. Wel zo praktisch en overzichtelijk. Tot voor kort hadden we twee aparte campagnesites en dat vonden veel mensen onduidelijk. U vindt de nieuwe website op het vertrouwde adres www.vastenactie.nl. Neem snel eens een kijkje op de nieuwe site en ontdek hoe overzichtelijk deze is. We plaatsen geregeld nieuws en verhalen, dus het is de moeite waard om er regelmatig een bezoekje te brengen. We hopen dat u nog gemakkelijker de informatie vindt die u zoekt.
7
INTERVIEW GUUS PREVOO
MISSIONAIR VELDWERKER GUUS PREVOO GAAT MET PENSIOEN: “IK WIL MEEWERKEN AAN EEN BETERE WERELD VOOR IEDEREEN” NA 36 JAAR ‘VASTENACTIE’ NEEMT MISSIONAIR VELDWERKER GUUS PREVOO BINNENKORT AFSCHEID: HIJ GAAT IN OKTOBER GENIETEN VAN EEN WELVERDIEND PENSIOEN. EEN GOED MOMENT OM STIL TE STAAN BIJ HET VERLEDEN, HET HEDEN ÉN DE TOEKOMST VAN VASTENACTIE! Was het toeval? Onderdeel van het Grote Plan? We weten het niet, maar feit is dat collega Guus Prevoo op zoek was naar werk, 36 jaar geleden. “Er was een vacature voor een jongerenpastor, maar tijdens de sollicitatieprocedure daarvoor belde Vincent Hermans,” vertelt Guus. “Vincent ‘deed’ Vastenactie in Brunssum. Hij vroeg me zijn baan over te nemen, want hij ging voor een half jaar naar de Filippijnen. Eerlijk gezegd lag mijn hart meer bij het jeugd- en jongerenwerk, maar de baan bij Vastenactie was een betere. En hoewel het aanvankelijk maar voor een paar maanden was, is het 36 jaar geworden.” Het werk is in de loop der jaren flink veranderd, vertelt Guus: “In de beginjaren werkte ik alleen in Limburg, maar vanaf 1998 vroeg Vastenactie me lespakketten voor basisscholen te schrijven. En in 2004 werd mijn werkgebied uitgebreid tot heel Nederland. Toen heb ik ook geprobeerd de theologisch gelovige basis van Vastenactie verder uit te werken. Die is gestoeld op het Evangelie van Aswoensdag: je vast, bidt en geeft aalmoezen vanuit dezelfde deemoedige houding.”
Guus blijft hameren op het belang van de MOV-vrijwilligers: “Zij belichamen de ziel van Vastenactie.”
8
PACHT BETALEN
dingen die eruit sprongen, zoals de
Een van de periodes waar Guus met veel
jaarlijkse Pelgrimstocht: “Een van de
plezier op terugkijkt, zijn de jaren tot en
eerste staat me het meeste bij. Ik heb
met 2001: “Ik gaf les op basisscholen. We
toen geholpen de routes uit te zetten.
lieten kinderen onder meer een Indiaas
Dat was een heel spirituele ervaring: ik
dorpsfeest naspelen. Tijdens het feest
zag dingen die ik nooit eerder zag en
vanwege de goede rijstoogst kwam de
ik leerde met aandacht te lopen. Hella
grootgrondbezitter echter zijn aandeel
van der Wijst zei: ‘Het mooie van de pel-
van 70% van de oogst opeisen. Wat nu te
grimstocht is dat je samen loopt, praat
doen? Die aanpak sloeg erg goed aan.”
en onderweg bent, terwijl je elkaar niet
Vastenactie is niet ‘zomaar’ een actie
aankijkt en niet op elkaar bent gericht.
om geld in te zamelen vindt Guus: “De
Je kijkt samen waar je naar toe wilt gaan,
ziel van Vastenactie ligt voor mij in het
naar je gezamenlijke doel.’ Dat vind ik
geloven, in de opdracht van Jezus om het
een mooie metafoor van ons werk,” aldus
Koninkrijk God te zoeken. Ik voel me erg
Guus.
thuis bij de oproep die Jezus in Matheus 25 doet: wat deed je voor de naakten,
Ondanks de krimpende, vergrijzende
de hongerigen, de dorstigen?” Guus laat
kerk ziet Guus de toekomst met vertrou-
AFSCHEID GUUS PREVOO
zich zelf ook leiden door deze oproep:
wen tegemoet: “De paus roept in Laudato
OP 17 OKTOBER
“Op mijn eigen bescheiden manier wil ik
Si op snel werk te maken van een recht-
Op donderdag 17 oktober 2019
meewerken aan een betere wereld voor
vaardige en meer duurzame wereld. Het
organiseren we ’s middags
iedereen. En dat is meer dan een ethi-
lijkt me goed daarbij aan te sluiten en
een afscheidsbijeenkomst met
sche opdracht. Ik doe dat omdat God dat
van daaruit nieuw elan te vinden. Ik ben
aansluitend een hapje en drankje
van ons vraagt. De ziel van Vastenactie
ervan overtuigd dat mensen buiten de
als officieel afscheid van Guus
ligt voor mij in de mogelijkheid daarop te
kerk daar ook voor open staan. Daarvoor
Prevoo. U bent van harte welkom.
kunnen aansluiten.”
moeten we wel naar buiten, naar mensen
Tijd: 15.00 - 17.30 uur. Locatie:
luisteren en ons engageren voor een
Parnassos Cultuurcentrum Utrecht.
FLITSKERK
betere wereld. Ook de paus maakt deze
Aanmelden:
Na 36 jaar Vastenactie zijn er naast het
beweging en Jezus deed niet anders, dus
petra.janssen@vastenactie.nl
lesgeven op de basisscholen een paar
waarom zouden wij dat niet kunnen?”
Guus vindt de jaarlijkse pelgrimstocht een mooie metafoor van ons werk: je loopt, praat en kijkt samen naar je gezamenlijke doel.
Voor Guus vormden de jaarlijkse Startdagen hoogtepunten in zijn carrière.
9
TRAUMAVERWERKING IN ZUID-SOEDAN
n e v e l n e r e l n e am
s m a a Vreedz
NA TIENTALLEN JAREN VAN CONFLICT WERD DE ZUIDELIJKE REGIO VAN SOEDAN IN 2011 EEN ZELFSTANDIG LAND, MET DE NAAM ZUID-SOEDAN. IN 2013 BRAK HELAAS OPNIEUW EEN BLOEDIGE OORLOG UIT. INMIDDELS IS HET LAND ZO VERDEELD EN ZIJN DE MENSEN ZO GETRAUMATISEERD, DAT ER GEMAKKELIJK NIEUWE BRANDHAARDEN ONTSTAAN.
10
Samen met de organisatie RECONCILE wil Vas-
RECONCILE brengt de verschillende partijen in
tenactie gemeenschappen helpen de cyclus van
Yei met elkaar in gesprek. Ze helpt hen conflicten
geweld te doorbreken. In de stad Yei is geweld nog
vredig op te lossen, kennis en vaardigheden op te
steeds aan de orde van de dag: moord, verdwijnin-
doen om de trauma’s te verwerken en verzoening
gen en verkrachtingen komen nog dagelijks voor.
te realiseren. RECONCILE laat mensen ervaringen
uitwisselen, leert hen hoe ze vreedzaam kunnen samenleven en hoe ze met hun eigen trauma’s én die van anderen kunnen omgaan. Onderlinge relaties verbeteren hierdoor, zodat de mensen hun gemeenschap weer kunnen opbouwen. WAT WILLEN WE DOEN? Vastenactie steunt het werk van RECONCILE in Yei. We willen hulpverleners en religieuze leiders leren hoe ze binnen hun eigen gemeenschap kunnen bijdragen aan het oplossen van conflicten. Het is de bedoeling om deze groep na
‘Mensen van verschillende stammen leven in relatieve vrede naast elkaar, maar binnen vijf minuten kan hier de hel losbarsten. Een gerucht of uit de hand gelopen ruzie is al genoeg.’
de training nog enige tijd te begeleiden.
Guido Versloot - medewerker Rode Kruis
Tenslotte willen we via radiotalkshows en -spotjes uitleg geven over trauma’s. Dat alles moet binnen de gemeenschappen een veilige omgeving creëren, waarin mensen hun emoties kunnen uiten en leren omgaan met hun trau-
HOE KUNT U DE MENSEN IN ZUID-SOEDAN HELPEN?
ma’s. Uiteindelijk moet dat leiden tot een afname van het geweld. RECONCILE zorgt ter plaatse voor de uitvoering.
• Voor € 19 per keer bezoeken medewerkers van RECONCILE lokale en religieuze leiders thuis om hen te adviseren over de voortgang na de training.
OVER RECONCILE Het Resource Centre for Civil Leadership (RECONCILE) International is een
• Voor € 65 kan iemand een vierdaagse workshop over traumaverwerking volgen.
Zuid-Soedanese oecumenische organisatie, die conflicten tussen gemeenschap-
• Voor € 100 kan RECONCILE een radio talkshow in Yei
pen, stammen en provincies wil helpen
County uitzenden over het ontstaan van trauma’s, het ef-
oplossen, om zo bij te dragen aan de
fect daarvan op mensen en hoe je er mee om kunt gaan.
wederopbouw van het land. Ze komt op voor de zwakkeren in de samenleving en werkt onder meer samen met de missie
• Voor € 142 per dag leert een trainer mensen om te gaan met trauma’s of vreedzaam samen te leven.
van de Verenigde Naties in Zuid-Soedan, lokale autoriteiten en religieuze gemeenschappen.
r
klik hie
HELP MEE 11
WEDEROPBOUW IN MALAWI NA ORKAAN IDAI
HERBOUW VAN HUIZEN EN WATERPUTTEN OP 15 MAART 2019 RAASDE ORKAAN IDAI MET
natuurrampen. Al direct begonnen de ambachtslie-
VERWOESTENDE SNELHEID OVER GROTE DELEN
den met de bouw van een aantal modelwoningen,
VAN MOZAMBIQUE, ZIMBABWE EN MALAWI. DEZE
waarbij zij ook mensen uit de gemeenschap be-
LANDEN WERDEN VERVOLGENS GETROFFEN DOOR
trokken.
EEN ONGEKENDE WATERSNOODRAMP. VASTENACTIE VERLEENDE DIRECT NOODHULP. WE WERKEN
De 450 meest kwetsbare huishoudens komen als
HIERVOOR SAMEN MET DE NEDERLANDSE CARITAS
eerste in aanmerking voor een huis. Inmiddels
ORGANISATIE CORDAID.
hebben de eerste gezinnen hun nieuwe woning betrokken. Metalen dakplaten vervangen de tra-
De eerste noodhulppakketten bevatten onder
ditionele strodaken. Ook krijgen de huizen aparte
meer hygiëneproducten, keukengerei, dekens en
latrines, die zo ver mogelijk van de woning worden
klamboes, waarmee de mensen hun leven weer
gebouwd.
enigszins op konden pakken. Daarna richtte de
12
hulp zich vooral op het herbouwen van huizen
Een ander aandachtspunt van het hulpproject is
van gezinnen die alles waren kwijtgeraakt. In vier
het herstellen van beschadigde waterputten, zo-
districten in Malawi kregen plaatselijke ambachts-
dat de watervoorziening weer op gang komt. De
lieden instructie om huizen te bouwen volgens
comités van 55 waterpunten hebben een training
de methode ‘building back better’. Deze methode
gekregen in gemeenschappelijk waterbeheer. Ook
werd ontwikkeld door de Verenigde Naties, om
zijn onderdelen beschikbaar gesteld voor het repa-
huizen te bouwen die beter zijn bestand tegen
reren en onderhouden van de waterpunten.
DE EBOLA-UITBRAAK IN DRC HELPEN BEPERKEN Al ruim een jaar is het gevreesde ebola-virus weer terug in het oosten van de Democratische Republiek Congo (DRC). Het is de tiende uitbraak sinds 1976. De recente uitbraak is begonnen in Beni en heeft zich inmiddels verspreid over een groot aantal dorpen en gemeenschappen in de provincies Noord Kivu en Ituri. Het aantal besmettingen neemt gestaag toe, vooral in afgelegen gebieden waar weinig tot geen medische voorzieningen zijn. Zo werden er in juli 2019 253 ebola-besmettingen geconstateerd in verschillende gebieden. De recente uitbraak levert serieuze gezondheidsrisico’s op voor de naastgelegen provincies én voor buurlanden als Oeganda, Burundi en Zuid-Soedan. Het oosten van Congo is namelijk een onrustig gebied, waar veel gewapende conflicten en geweld plaatsvinden. Dat maakt de gezondheidszorg moeilijk én verdrijft mensen uit hun dorpen: er zijn naar schatting 4,5 miljoen Congolezen binnen de DRC op de vlucht voor het geweld. Dat vergroot het risico op de verspreiding van ebola naar naburige provincies en buurlanden aanzienlijk. Ook traditionele begrafenisrituelen en gebrek aan kennis over besmettingsgevaar en nieuwe vaccins werken verspreiding van de ziekte in de hand. Ebola heeft grote gevolgen voor de lokale gemeenschappen: mensen worden ziek en kunnen overlijden, maar het kan ook leiden tot voedseltekorten en prijsstijgingen omdat de productiviteit van de bevolking afneemt en grenzen gesloten worden. Daardoor wordt import van voedsel uit andere gebieden onmogelijk. WAT WILLEN WE BEREIKEN? We willen binnen de gemeenschappen in Goma en Bukavu meer bewustzijn en kennis over ebola realiseren. Daarnaast willen we de mensen in door ebola aangetaste gemeenschappen helpen zelf weer in hun levensonderhoud te voorzien. In de omgeving van Pygmy tenslotte, willen we mensen voorzien van schoon water. Daar is nu gebrek aan. HOE DOEN WE DAT? We (her)bouwen waterpunten, zorgen voor hygiënepakketten en leren lokale leiders het belang van goede hygiëne. Daarnaast helpen we de meest kwetsbare leden van de gemeenschappen in hun levensonderhoud te voorzien. Dit gebeurt op verschillende manieren, afhankelijk van de lokale en individuele omstandigheden. Verder zorgen we in gebieden waar ebola heerst voor publiekscampagnes en leiden we lokale leiders op, zodat er meer kennis en bewustzijn ontstaat over de infectie. We werken hiervoor samen met de Engelse caritasorganisatie Cafod.
13
g n i d i e r p s r e v e d e e Help m en van ebola g l o v e g e d en n i n e s n e m e d r o o v . n e k r e p e b e t DRC OOK MET EEN KLEIN BEDRAG MAAKT U AL VERSCHIL!
klik hier
HELP MEE
14