Personeelsmagazine
SEPTEMBER 2019
Raad van Bestuur:
24 uur met... Dossier:
Betrek de cliĂŤnt bij medicatiebeoordeling HRM:
Gastdocenten op het ROC van Twente
n e r e d n a r e v n e m a S e jk li o r v n e ie g r e n e r e Me gesprekken
| VOORWOORD
Samen muziek maken
Christien Rippen
Het houdt je scherp
B
ij het thema “scherp zijn op zorg” moest ik denken aan het prachtige boek ‘Singing in
the brain’ van Erik Scherder dat ik afgelopen zomer heb gelezen. Scherder schets in
Piet
het boek de unieke samenwerking tussen
heeft
muziek en onze hersenen. Ongelofelijk wat
een
er allemaal in het brein gebeurt als we naar
jaar lang elke
muziek luisteren, zingen of een instrument
dinsdagavond met
spelen. Allerlei hersengebieden zijn dan actief
ons orkest meegespeeld. Hij
en worden gestimuleerd: op het gebied van
had er plezier in en voor de rest
motoriek, concentratie, emoties. Muziek
van het orkest was het een geweldige
kan de slaap ondersteunen, concentratie
verrijking.
vergroten, mensen verbinden, en ga zo maar door.
Scherder besteedt een hoofdstuk van zijn boek aan muziek en dementie. Muziek is een
Het boek staat vol met bijzondere
van de hersengebieden die het langst in tact
ontwikkeling.
verhalen: mensen met dementie die oude
blijft en ook kan helpen bij het terug halen
Nieuwe inzichten
herinneringen hervinden en blij worden als
van herinneringen. Bij Piet hebben we dat
toepassen. Dat vraagt
ze naar muziek uit hun jeugd luisteren. Een
kunnen zien en horen.
scherpte op de gebieden
meisje met een beperking dat zich prachtig
waar we misschien van nature wat
ontwikkelt in de muziek. Hoe muziek helpt bij
Voor mij betekent muziek ook vitaliteit en
minder in thuis zijn, het thema van deze
het hanteren en verwerken van emoties.
verbinding. Het mooie van viool spelen is
Spigul
dat je samen met anderen muziek kunt Mijn verhaal gaat over Piet. Piet kwam twee
maken. Het geheel is altijd meer dan de
Mieke en Fleur laten ons kennis maken
jaar geleden mee spelen in het amateurorkest
som der delen. Als ik thuis aan het oefenen
met het vak van Arts Verstandelijk
waar ik lid van ben. Ik speel viool. Piet speelde
ben, klinkt het soms niet zo aantrekkelijk.
Gehandicapten. Veronica vertelt over
cello. Piet was beroepsmusicus geweest,
Maar samen ontstaat er muziek. En zelfs als
goede zorg in de laatste levensfase.
maar kon vanwege Altzheimer zijn werk als
ik op dinsdagavond moe ben, kom ik na de
Fleur pleit vanuit haar onderzoek voor
cellist in een symfonieorkest niet meer doen.
orkestrepetitie vrolijk en vol energie thuis.
het meer betrekken van cliënten bij
Toen ik Piet bij onze orkestrepetitie voor
Ik ontdekte dat Aveleijn ook investeert in
medicatiebeoordeling. Hoe bewaken we
het eerst ontmoette, was hij erg verward.
muziek, onder andere met Aveleijn’s got
zorgvuldig medicatiegebruik? Wat doen
De grote groep van 40 onbekende mensen
talent. Daar wil ik volgende keer graag
vitamines en mineralen voor vitaliteit?
was door zijn ziekte moeilijk te hanteren.
bij zijn! Ik heb me maar alvast bij Bureau
Maar zodra hij op zijn plek zat tussen de
evenementen aangemeld als vrijwilliger voor
En een mooi verhaal over de belevenissen van
cellisten, was er weinig meer te merken van
de volgende editie.
Anne en Willem die maar liefst 24 uur met
zijn beperking en speelde hij prachtig cello.
2
elkaar optrokken. Veel leesplezier!.
Hij kende ook alle muziekstukken uit zijn
We zijn voortdurend op zoek naar nog
hoofd en kon andere cellisten adviseren en
betere zorg: een stap verder zetten in de
Christien Rippen, Manager Zorg,
begeleiden.
ontmoeting, in de ondersteuning, in de
Ondersteuning en Behandeling.
REAGEREN? Dat kan via communicatie@aveleijn.nl
INHOUDSOPGAVE |
08
18 18
28
24
Inhoud03 SEPTEMBER 2019
02 Voorwoord Christien Rippen 18 One to watch laat je inspireren 04 Raad van Bestuur 24 uur met... 20 Innovatie ‘vertellen’ wat je wilt 07 Actueel medimo 22 Kort nieuws 08 Dossier medicatiebeoordeling 23 Digitaal vaardig, ben jij dat? 11 In de spotlight AVG-artsen 24 HRM gastdocentschap op het ROC van Twente 12 Agenda wat staat er op de kalender 26 Vitaliteit vitamines en mineralen 13 De kwestie van twee kanten belicht 16 Actueel palliatieve zorg
28 Partner Marleen Hassing, Apotheek Dana
Colofon Redactie communicatie@aveleijn.nl Redactie Elles Kamp, Leah Masselink, Inge Masselink, Marianne Exterkate, Miranda Asbroek, Heleen Jagers, Jessica Groen, Bente Niesink, Boy de Haan. Met bijdragen van en dank aan Raad van Bestuur, Christien Rippen, Anne Goossink, Marije Kamphuis, Fleur Boot, Mieke Bouma, Lenneke van Asperen, Rebecca Holtkamp Hagreis, Veronica Fledderman, Jaap, Pim Beld, Ilse Groote Punt, Leonie Oude Luttikhuis, Eddy van den Broek, Marleen Hassing Beeldmateriaal Marlie Koggel Fotografie Leah Masselink Ontwerp, eindredactie en realisatie Leah Masselink Druk GI Business Promotors
3
| RAAD VAN BESTUUR
24 uur met... Binnen de brancheorganisatie VGN wordt nagedacht over de toekomst van de gehandicaptenzorg in 2030. Een zogenaamd ‘dreamteam’ van bestuurders werkt samen aan dit vraagstuk, Willem is een van deze bestuurders. Vanuit het team is hem gevraagd zich goed te verdiepen in het leven van een cliënt bij Aveleijn door 24 uur met elkaar door te brengen. Op 12 augustus meldde Willem zich om 15.00 uur bij Amaliahof in Denekamp waar hij enthousiast werd ontvangen door Anne Goossink en senior begeleider Marije Kamphuis.
ANNE
“
Ik wist eerst helemaal niet
dingen laten zien en uitgelegd,
wie Willem was. Toen ik
maar we hebben het toch ook
erachter kwam dat hij de
nog aan iemand van de winkel
Een goed gesprek
directeur van Aveleijn is, vond
gevraagd. Die zei eigenlijk precies
In de avond hebben we samen
ik het heel gaaf en een hele eer
hetzelfde, dus dat was wel mooi.
in mijn huisje gegeten. Ik zit
dat hij langs kwam. Hij is heel
altijd op een vaste stoel, maar
aardig. We gingen eerst een kopje
Op de terugweg vroeg Willem
nu maakte het me niet uit dat
koffie drinken bij mij thuis. Ik
mij of ik van bloemen hield en
Willem daar ging zitten. We
ben jarig geweest en had twee
mocht ik voor mijn verjaardag een
hebben heel veel gepraat. We
gebakjes overgehouden, één voor
mooie bos bloemen uitzoeken.
hadden het eten daardoor nog
Willem en één voor mij. Hij stelde
Van die bloemen heb ik ook zelf
niet eens op toen Marije al kwam
allemaal vragen, daar heb ik geen
een mooie foto gemaakt om
voor ons dagelijkse gesprekje. Het
problemen mee. Ik vind het juist
te bewaren. Het was niet echt
onweerde die avond, normaal ben
gaaf dat ik geïnterviewd word.
anders dat Willem nu met mij
ik daar heel erg bang voor. Maar
mee ging naar het dorp in plaats
deze avond had ik het niet eens
Naar het dorp
van de begeleiding, want hij kan
door!
We gingen samen het dorp
ook heel goed helpen.
in want ik mocht van mijn
4
mee.’
Willem vroeg hoe ik de toekomst
verjaardagsgeld nog wat dingen
Marije: ‘Ze konden zich prima
zag. Ik zei dat ik hier wil blijven
kopen. Ik wilde graag een
redden met z’n tweeën. Anne is
wonen omdat ik me hier op mijn
fotolijstje bij de Action halen,
redelijk zelfstandig en gaat altijd
gemak voel en nog dingen kan
maar wist niet zo goed welke ik
zelf naar het dorp om bijvoorbeeld
leren. Zo zou ik over een tijdje
moest hebben bij de foto die ik
boodschappen te doen. Alleen als
nog graag zelf willen koken in het
had. Willem heeft me toen wat
ze iets lastig vindt gaat er iemand
weekend en leren omgaan met
RAAD VAN BESTUUR |
een mobiele telefoon. Ik ben heel
dat vond Willem heel goed van
kamers schoongemaakt. Iedereen
leergierig dus waar het kan wil ik
mij.
was enthousiast en vond het
graag nieuwe dingen leren.
interessant dat Willem mee was. Bed & Breakfast
Marije: “We hebben hier ‘De
De volgende dag had ik eigenlijk
Marije: “Ik vond het wel bijzonder
ontmoeting’, een soort inloop waar
vakantie, maar ik vond het zo
om te merken hoeveel cliënten
ook een collega zit die trainingen
leuk dat Willem er was dat ik toch
hem kenden of herkenden.’Hij is
en cursussen organiseert op wens
maar naar mijn werk ging. Zodat
van de drie o’s, zeiden ze.’
van de cliënt. Als Anne er aan toe
hij dat ook kon zien. Een van de
is haar doelen invulling te geven
collega’s daar had haar moeder
Aan het einde van de dag hebben
dan gaan samen kijken welke
verloren. Voor haar wilde ik graag
we hem samen uitgezwaaid. Ik
training daar bij past.”
een kaartje kopen, dat heb ik
vond het hele speciale dagen,
samen met Willem gedaan. Deze
Willem paste zich aan en gaf mij
werkdag was heel leuk, het was
de kans heel veel te vertellen. Daar
best druk. We hebben samen de
ben ik echt trots op.”
Een goed voornemen vraagt
dag mee te draaien, nu met een
Ieder zijn uitdaging
soms een extra zetje om
client en niet met ons. Er hing ook
Eerst een fotolijstje kopen bij
werkelijkheid te worden. De
Sinds kort kan ik ook op Tegeltv,
WILLEM
“
meteen een ontspannen sfeer hier
de Action. Goed om te zien
vraag vanuit het dreamteam was
en bij Anne thuis. We hebben het
hoe Anne rustig uitzocht of
voor mij een mooie aanleiding
dagritme zo normaal mogelijk
ze een horizontale familiefoto
om een eerder voornemen nu
gelaten, dat wilde Willem ook.
toch in een verticaal lijstje zou
ook echt in actie om te zetten.
Dus dat betekende dat ze heel
kunnen krijgen. Ze stapte zelf
Bij aankomst bij Amaliahof werd
veel met z’n tweeën waren want
op het personeel af om hierover
ik door senior begeleider Marije
Anne heeft in principe maar één
uitsluitsel te krijgen. Leuk om te
meegenomen naar een mooi
begeleidingsmoment per dag.”
zien, die alledaagse interacties
ingericht en keurig opgeruimd
met wederzijds respect ook van
appartement waar Anne met
We spraken af dat Anne zoveel
koffie en gebak op me zat te
mogelijk haar ding zou doen en
wachten. Ik voelde me direct
ze mij maar vooral wat moest
Daarna heeft Anne me opgeleid
welkom. Marije bleef even en liet
laten meehobbelen. ‘Gaat het wel
in het scannen van producten
Anne en mij daarna alleen om
Willem?’, vroeg ze af en toe. Want
in de supermarkt. Voor mij een
nader kennis te maken.
Anne had de pas er steeds flink
nieuwe ervaring, beken ik met
in, voor mij een mooie training na
enige schaamte. Ontwikkelen, een
een recente heupoperatie.
uitdaging voor iedereen.
Marije: “Heel mooi dat Willem
het personeel daar.
als bestuurder open staat om een
5
| RAAD VAN BESTUUR
Professioneel
Marije: “Ik werk hier zelf al negen
ook gasten. Wel of niet doen?
Marije hield op subtiele wijze
jaar, voor mij is het al zo gewoon.
Storen we ze niet? Doordat haar
onze interacties in de gaten. Na
Nu voelden we echt weer even
werkbegeleider Sjoerd steeds
terugkomst werd ik uitgenodigd
die waardering en hoe speciaal
een lijntje met haar houdt kan ze
voor koffie met het team. Dan kon
het is om met deze doelgroep
even afstemmen voordat het een
Anne voor het eten even rustig
te werken. Wat ik vooral heel
groot vraagstuk voor Anne wordt.
bijkomen. Met veel waardering
mooi vind is dat Willem ook echt
Nabijheid die voor veiligheid zorgt
nam ik die subtiele interventie,
hier heeft geslapen, erbij was
als spanningen dreigen op te
evenals het steeds maar weer
met het opstaan en dat hij de
lopen. Ik weet het, maar vind het
met alle geduld beantwoorden
ochtendroutine heeft meegedraaid.
tegelijkertijd bijzonder om het in
van een zelfde voor Anne zeer
Zo heeft hij goed kunnen zien wat
het hier en nu in actie te zien.
belangrijke vraag. Het zijn de
het werk hier inhoudt en wat het
kleine dingen die het doen. Maar
van ons vraagt.
de professionaliteit zit natuurlijk
dat is wat ik heb gezien. Een mooi
in het weten wat die kleine dingen
Nabijheid
huis, fijne contacten, waardering
zijn.
Na het ontbijt met Anne gingen
en aandacht. Steun als het lastig
we met een busje vanaf het
wordt en je daardoor veilig
Ik heb weer meer bewondering
Kulturhus naar haar werk bij B&B
voelen. Een mobiele telefoon
voor het dagelijks werk in onze
De Oale School. Daar hoort Anne
en daarmee leren omgaan als
organisatie gekregen. In de avond
dat een van de eigenaressen er
volgende uitdaging. Een mooi
nam ik afscheid van Anne met de
niet is omdat haar moeder is
leven vol betekenis. Het team van
afspraak de volgende dag samen
overleden. Voor Anne aanleiding
de Amaliahof zet zich ervoor in
te ontbijten. De rest van de avond
direct naar de winkel te willen om
met professionele ondersteuning.
ben ik opgetrokken met Marije
voor haar een kaartje te kopen
Prachtig om zo’n organisatie
en het team. Ook hier een fijne
namens het Aveleijn team. Ook
een dagje aan het werk te zien.
sfeer en welkom gevoel. Geen
ik word gevraagd mijn naam
Dankbaar om Anne te ontmoeten.
moment heb ik het gevoel gehad
toe te voegen. Wat een attente
Een mooi mens.”
een pottenkijker te zijn, maar veel
vrouw is Anne; mooi en oprecht
meer een welkome gast met wie
medeleven.
indrukwekkende praktijkverhalen
6
Het gewone leven kunnen leven,
werden gedeeld. Na een
Onderweg praten we over haar
laatste controle rondje naar de
leven, haar plannen en haar
slaapwachtzolder om te slapen.
gesprekken met haar vriendin
Om 05.30 uur was ik uit de veren
Joyce. Ik ben vereerd hoeveel ze
om samen met de begeleiders het
met me deelt. Bij terugkomst
rondje langs de appartementen te
bij de B&B wil ze de kamer
doen.
stofzuigen, maar er zitten
ACTUEEL |
Verbeteren farmaceutische zorg en medicatieveiligheid Het veilig en verantwoord omgaan met medicatie vinden we erg belangrijk.Vanuit de wens om de medicatieveiligheid te verhogen en de kwaliteit van de farmaceutische zorg te verbeteren maken we dit jaar een belangrijke professionaliseringsslag.
lijn en dat kon nog wel eens voor verwarring of onduidelijkheden zorgen. Door het nieuwe systeem maken we minder fouten en kost het medicatie delen minder tijd waardoor we tijd over hebben voor andere dingen. Het nadeel is dat we bij de Riet de medicatie deelden in de inloop op een bepaald moment. Dat contactmoment is er nu niet meer, daar willen
Samenwerkingsovereenkomst Coöperatie
systemen van de huisarts, Aveleijn en
we een alternatief voor zoeken. Doordat het
Twentse Apothekers Organisatie
de apotheek. Met de implementatie van
nu een systeem en in samenwerking met de
We willen werken volgens de richtlijn ‘veilige
het elektronische voorschrijfsysteem (EVS)
verschillende apothekers is, gaat het contact
principes in de medicatieketen’. Door goede
Medimo komt daar nu verandering
met de apotheek nu ook sneller en soepeler.” -
afspraken te maken met de samenwerkende
in. Medimo maakt het mogelijk om het
medeweker van de Riet in Almelo.
apothekers die hierin ervaren zijn, kunnen
toedienen van medicatie elektronisch
we een belangrijke verbeterslag maken
te registreren, waardoor er minder
De pilot is inmiddels succesvol afgerond.
en voldoen aan de wet- en regelgeving
medicatiefouten ontstaan. Daarnaast
Op basis van de resultaten is gekozen voor
voor instellingen. De samenwerking en
biedt deze module altijd een actueel
de implementatie van Medimo als EVS
gemaakte afspraken zorgen voor een betere
medicatieoverzicht en een bestelmodule
binnen heel Aveleijn. Hierdoor kunnen we
kennisoverdracht tussen apothekers, artsen
waardoor medewerkers eenvoudig medicatie
(zorg)processen op een eenduidige manier
en begeleiders van Aveleijn en maatwerk
kunnen bijbestellen.
inrichten, uniformeren en standaardiseren
voor de cliënt. De coöperatie zorgt ervoor
waardoor de kwaliteit verbetert.
dat de aangesloten regionale apothekers de
Pilot
medicatie leveren volgens de afspraken die
In de afgelopen maanden is er bij de Riet, de
Het systeem nemen we gefaseerd in gebruik
gemaakt zijn. Door het aangaan van deze
Wonde, Rohaan en de Kloosterhof een pilot
binnen de gehele medicatieketen van arts
samenwerking zijn de cliënten verzekerd van
uitgevoerd met Medimo. Tijdens de pilot
tot cliënt. Eind 2019 wordt de medicatie
goede farmaceutische zorg dichtbij huis. De
ruilden deze vier locaties de mappen met
voor alle cliënten van Aveleijn op wie dit van
taakhouders medicatie zijn binnen Aveleijn
aftekenlijsten in voor iPads met de Medimo
toepassing is voorgeschreven en toegediend
het aanspreekpunt voor dit proces.
app.
vanuit het EVS. Met het gebruik van het EVS willen we een zogeheten ‘closed loop’
Nieuw elektronisch voorschrijfsysteem:
“Hiervoor deden we alles in mappen met
realiseren. Een veilig, efficiënt en effectief
Medimo
aftekenlijsten. Op alfabet. Iedereen die
medicatieproces op elke locatie en in elk
Een van de verbeterpunten is het realiseren
medicatie deelde schreef dat daarin op zijn of
team hierdoor dezelfde werkwijze.
van een ‘gesloten systeem’ tussen de
haar eigen manier op. Hier was niet echt een
REAGEREN? Dat kan via communicatie@aveleijn.nl
7
| DOSSIER
Betrek de cliënt bij medicatie beoordeling Fleur Boot is Arts voor Verstandelijk Gehandicapten (AVG) en sinds dit jaar in dienst bij Aveleijn. Naast haar werk als AVG is Fleur ook onderzoeker. In 2015 en 2016 was ze betrokken bij een onderzoeksproject over medicatiebeoordelingen bij mensen met een verstandelijke beperking. Over dit onderzoek is eerder dit jaar een artikel gepubliceerd in het vaktijdschrift Huisarts & Wetenschap. Een van de belangrijkste uitkomsten is volgens Fleur de meerwaarde van het actief betrekken van de cliënt bij de medicatiebeoordelingen. “Nog te vaak wordt er over de cliënt gesproken in plaats van met de cliënt, ook door arts en apotheker.”
P
olyfarmacie, langdurig gebruik
en antipsychoticagebruik. De combinatie
medicatiebeoordeling echter zelden uit bij
van vijf of meer medicijnen
van meerdere chronische aandoeningen
mensen met een verstandelijke beperking.
tegelijk, komt veel voor bij
en polyfarmacie zorgt voor een verhoogde
En als het gebeurt wordt de cliënt meestal
kwetsbaarheid.”
niet actief betrokken. Met het oog op de
mensen met een verstandelijke beperking. Van de Nederlanders met een
8
genoemde risico’s en kwetsbaarheid is het
verstandelijke beperking ouder dan 50
Medicatiebeoordeling zelden uitgevoerd
wenselijk dat huisartsen bij mensen met een
jaar heeft ongeveer 40% polyfarmacie.
bij VG patiënten
verstandelijke beperking liefst al vóór hun 50e
“Bij mensen met een verstandelijke
Bij ouderen zonder verstandelijke beperking
een medicatiebeoordeling uitvoeren”, stelt
beperking gaat polyfarmacie samen
met polyfarmacie vindt jaarlijks een
Fleur.
met gezondheidsrisico’s die vaak al jong
medicatiebeoordeling plaats. Op een
beginnen”, legt Fleur uit. “Tot die risico’s
systematische en stapsgewijze manier
Onderzoeksproject in de huisartsenpraktijk
behoren niet alleen psychiatrische en
wordt naar de medicatie gekeken en zo
In 2015 startte Fleur vanuit de afdeling
gedragsproblemen of epilepsie, maar ook
nodig wordt deze aangepast. Zo’n medicatie
Geneeskunde voor Verstandelijk
vroege diabetes en risico’s voor hart- en
beoordeling voert de huisarts samen
Gehandicapten van het Erasmus MC, in
vaatziekten door een ongezonde leefstijl,
met de apotheker uit en de patiënt zelf is
samenwerking met het huisartsennetwerk
een chronisch verstoord slaap-waakritme
actief betrokken. “Huisartsen voeren zo’n
PrimEUR en het SIR Institute for Pharmacy
DOSSIER |
Practice and Policy, een onderzoeksproject.
ontbreken van een indicatie, bijwerkingen en
Aansluiten bij het niveau van de cliënt
In het onderzoek werd een gestructureerde
onjuiste dosering. De meest gegeven adviezen
Na afloop van de medicatiebeoordelingen
medicatiebeoordeling getest voor patiënten
waren staken van medicatie en dosisverlaging.
interviewde Fleur een aantal betrokken
met een verstandelijke beperking en
“Dat de indicatie voor een bepaald middel
cliënten. Ze vroeg daarbij naar eerdere
polyfarmacie in de huisartsenpraktijk.
niet is te vinden, kan verschillende oorzaken
medicatiebeoordelingen, zelfstandigheid,
“Negen huisartspraktijken voerden bij 28
hebben”, legt Fleur uit. “Veel mensen met
begrip en tevredenheid. Geen van de cliënten
patiënten een medicatiebeoordeling uit”,
een verstandelijke beperking gebruiken hun
bleek ooit eerder direct betrokken te zijn
licht Fleur toe. “Voorafgaand aan het consult
medicijnen al zo lang dat de oorspronkelijke
geweest bij een medicatiebeoordeling. “Ze
vulde de patiënt en/of diens begeleider een
indicatie niet in een elektronisch dossier
vonden het echter erg belangrijk dat dit wel
vragenlijst in. De medicatiebeoordeling
is vastgelegd, maar alleen op papier. Ook
gebeurde”, geeft Fleur aan. “Een aantal was
omvatte een gesprek, lichamelijk onderzoek
speelt mee dat medicatie voor psychiatrische
zelfstandig naar de huisarts of apotheker
en laboratoriumonderzoek. Voor advies kon de
diagnoses, gedragsproblemen of epilepsie in
gegaan voor het gesprek, anderen hadden een
huisarts overleggen met een AVG.”
eerste instantie niet door de huisarts wordt
begeleider bij zich. Niet alle cliënten hadden de
voorgeschreven, maar door de specialist. De
uitleg tijdens het gesprek volledig begrepen:
Resultaten van het project
huisarts zal dan moeten nagaan of de patiënt
de helft gaf aan dat ze maar een deel van de
De teams van huisarts, AVG en apotheker
nog onder controle is bij deze specialist.”
informatie hadden meegekregen. Huisartsen
stelden gemiddeld vijf medicatie gerelateerde
en apothekers zullen hun best moeten doen
problemen per cliënt vast. De drie meest
om in taalgebruik en uitleg aan te sluiten bij
voorkomende problemen waren het
het niveau van de client.”
| DOSSIER
“Huisartsen en apothekers zullen hun best moeten doen om in taalgebruik en uitleg aan te sluiten bij het niveau van de cliënt”
De deelnemende huisartsen, apothekers
Medicatiebeoordeling bij Aveleijn
en AVG’s vonden onder meer dat de
Uit dit onderzoekproject is gebleken dat een
multidisciplinaire samenwerking onmisbaar
systematische medicatiebeoordeling van
is. Input van de AVG was met name belangrijk
cliënten met een verstandelijke beperking
wanneer de patiënt antipsychotica of
veel oplevert. Samen met de apothekers
anti-epileptica gebruikte, of wanneer de
gaat Aveleijn dan ook aan de slag om deze
communicatie met de patiënt moeizaam verliep.
medicatiebeoordelingen ook binnen onze
Overigens vonden de geïnterviewden de actieve
organisatie structureel toe te passen. Het
inbreng van patiënten zelf zeer waardevol. Ze
is hierbij van belang dat cliënten zelf actief
waren verrast dat er zo’n groot aantal medicatie
betrokken worden en hun ervaringen met
gerelateerde problemen werd gevonden.
medicatie kenbaar maken. Zo ontvangt de huisarts de juiste informatie en kunnen er gepaste adviezen worden gegeven.
BIJVOORBEELD:
10
Peter woont sinds een paar jaar bij Aveleijn.
worden gestopt, omdat hij dit als volwassene
Hij heeft hiervoor bij meerdere organisaties
niet meer nodig heeft. Ook weet Peter weer
gewoond en vele behandelaren gehad. Hij
goed waarvoor hij welk medicijn gebruikt.
gebruikt al sinds de kinderleeftijd verschillende
Het was waardevol dat Peter tijdens de
medicijnen voor zijn gedrag, maar ook voor
medicatiebeoordeling zelf kon vertellen dat hij
zijn suikerziekte en astma. Hij weet eigenlijk
sinds het gebruik van een bepaald medicijn erg
niet goed meer door wie en wanneer alle
was aangekomen. Hierdoor besloot de arts dit
medicatie gestart is. Peter vertelt dat er na
medicijn te vervangen. voor een ander medicijn
de medicatiebeoordeling een medicijn kon
die deze bijwerking minder heeft.
IN DE SPOTLIGHT |
Fleur Boot
Mieke Bouma
AVG-arts bij Aveleijn
B
ij Aveleijn werken twee AVG-
revalidatie en motoriek. Ook
en paramedici, zoals een
artsen (Arts Verstandelijk
zijn AVG-artsen betrokken bij de
logopedist. Bij gedragsproblemen
Gehandicapten). Fleur Boot
medicatie. Zij zoeken uit waarom
worden bijvoorbeeld eerst
en Mieke Bouma. In heel Nederland
cliënten bepaalde medicatie krijgen,
lichamelijke klachten uitgesloten
zijn er daar maar 230 van. Je wordt
of het nog nodig is dát ze het krijgen
door de AVG. Daarnaast kijkt de
AVG-arts na een 6-jarige studie
en of de dosering nog klopt. Voor
gedragswetenschapper naar de stijl
medicijnen, en dan nog 3 jaar
‘algemene’ lichamelijke vragen heeft
van de begeleiding en de omgeving.
specialisatie AVG. Een AVG-arts
elke cliënt zijn of haar eigen huisarts.
Het hele plaatje is belangrijk.
wordt ingeschakeld wanneer een patiënt vragen heeft die met een
Huisartsen werken doorgaans vraag
verstandelijke beperking, syndroom
gestuurd, maar AVG-artsen willen
of ontwikkelingsachterstand te
graag preventief werken en periodiek
maken hebben. Of wanneer het
geneeskundig onderzoek doen.
complexe of zeldzame vragen zijn. Daarbij doen ze specifieke medische Fleur en Mieke houden zich o.a. bezig
controles die bij de cliënt en/of
met gedragsproblemen, psychiatrie,
het syndroom passen. Bij Aveleijn
slaapstoornissen, zintuigstoornissen,
werken AVG-artsen multidisciplinair,
genetica, neurologische problemen,
samen met gedragswetenschapper
REAGEREN? Dat kan via communicatie@aveleijn.nl
Wil jij ook iemand in de spotlight zetten? Laat he t ons weten via: communicatie@aveleijn .nl
11
| AGENDA
Agenda 2019
Bekijk de evenementen voor de komende periode 1. )
1 ) START OPLEIDING TEAM SAM 30 september Bestuurscentrum, Borne 2. ) WORKSHOPAVOND VRIJWILLIGERS 09 oktober de Marke, Oldenzaal 3.) VAN KOETSVELDLEZING 05 november Hotel Lumen, Zwolle
2. )
4. ) WAARDENDADG 07 november Grolsch Veste, Enschede 5. ) EINDEJAARSONTMOETING 12 december locatie volgt!
12
5. )
DE KWESTIE |
Het belang van een goede overdracht Lenneke van Bureau Evenementen heeft bij de ouderensoos wel eens te maken met een niet volledige overdracht. Dat kan soms zorgen voor onduidelijke situaties, die vervelende gevolgen kunnen hebben. Het belang van een goede overdacht is groot, bevestigt ook verpleegkundige Rebecca. Zeker als de cliĂŤnt medische ondersteuning nodig heeft als hij iets buitenshuis gaat doen. Hoe bewust ben je van wat je overdraagt?
13
| DE KWESTIE
Lenneke van Asperen Medewerker Bureau Evenementen
I
k organiseer al acht jaar de ouderensoos Het is superleuk om te doen maar ook hard werken. Want de animo groeit en de hulpvraag wordt steeds complexer.
De overdracht is hierbij heel belangrijk. . Tijdens zo’n dag of middag ben ik ineens de begeleider die alles over neemt. Zelf heb ik wel een agogische opleiding, maar omdat ik geen persoonlijk begeleider ben kan ik niet in Cura kijken om te zien wat er allemaal speelt bij individuele cliënten. Het is geen doen om iedereen steeds apart te bellen over wat ze nodig hebben. Bovendien hoeven we ook niet alles over iemand te weten. De cliënten die aan onze activiteiten meedoen willen we onbevooroordeeld benaderen in hun vrije tijd. Dat opent vaak deuren tot het opdoen van nieuwe ervaringen en contacten. Maar als er een speciale zorgbehoefte is, bijvoorbeeld bijzonderheden in gedrag, ziekte of medicatie die gegeven moet worden, dan moét ik dat natuurlijk wel weten. Omdat ik niet in Cura kan ben ik voor deze informatie afhankelijk van collega’s. Toch wordt de vraag over bijzonderheden of medicatie heel vaak niet of niet specifiek genoeg ingevuld. En dat kan voor onduidelijke situaties zorgen. Ik vind dat heel frustrerend. Laatst stond er bijvoorbeeld iemand voor me met een zakje medicijnen die ze eigenlijk een uur daarvoor al in had moeten nemen. Als ik die tijden vooraf door krijg, kan ik daar samen met de cliënt op letten. Ook als er wel doorgegeven wordt dat iemand hulp nodig heeft, is het belangrijk dat de informatie zo specifiek mogelijk is. Zo had ik op het formulier gelezen dat een meneer op de ouderensoos hulp nodig had bij het naar het toilet gaan. Als ik dat lees denk ik aan de rits openmaken of helpen
“Tijdens zo’n dag of middag ben ik ineens de begeleider die alles overneemt.”
met afvegen of iets dergelijks. Het bleek dat deze meneer de kracht niet had om zelf te gaan zitten. Stond ik daar alleen, heel naar voor hem. Als ik dat had geweten had ik iemand mee gevraagd om me te helpen. Vaak sluit ik bij CWO’s aan om een goede overdracht zoveel mogelijk onder de aandacht te brengen. Andersom wil ik ook graag geïnformeerd worden. We moeten samen
14
onze verantwoordelijkheid pakken.
DE KWESTIE |
Rebecca Holtkamp - Hagreis Praktijkverpleegkundige
E
en goede overdracht is niet alleen bij activiteiten of evenementen een belangrijk aandachtspunt. We herkennen het bijvoorbeeld ook van dagbesteding
naar wonen en andersom. Bij de medische dienst proberen we het overstijgend denken te bevorderen, bijvoorbeeld als het gaat om medicatie toedienen. De medicatiemomenten van een cliënt moeten zo overzichtelijk mogelijk zijn. Als iemand medicatie neemt op zijn woonlocatie, werkt dat op de dagbesteding nog steeds. Iedereen die de client begeleidt moet daarom weten welke medicatie hij gebruikt en wat daar gevolgen van kunnen zijn. Bedenk welke route de client af legt op een dag als hij medicijnen krijgt of iets heeft dat bijvoorbeeld besmettelijk zou kunnen zijn. Waar komt hij? Met wie heeft hij contact? Deze plekken en de mensen daar moeten ingelicht en waar nodig geïnstrueerd worden. Tijdens taakhoudersbijeenkomsten hebben we het hier met de taakhouders medicatie over. Een fout met bijvoorbeeld medicatie kan gelijk voor grote gevolgen zorgen. Deze risico’s willen we zo klein mogelijk hebben en houden. Om medische handelingen te verrichten en met medicatie te werken moet je bevoegd en bekwaam zijn. In het belang van de cliënt, jezelf en de organisatie. Bevoegd ben je door kennis op te doen in je opleiding of interne scholing op dit gebied. Bekwaam ben je als je over voldoende kennis en vaardigheden beschikt om de handeling goed uit te voeren. Om bekwaam te zijn moet je ervaren blijven en de handeling minimaal een keer per half jaar uit te voeren. Het toedienen van medicatie of het verrichten van medische handelingen en zorgen voor een goede overdracht, daarvoor ben je als medewerker verantwoordelijk en ook aansprakelijk. Als je je niet zeker voelt of je twijfelt over een bepaalde handeling, doe het dan niet en bel ons voor ruggespraak. We komen in de praktijk ook tegen dat medewerkers in opdracht van bijvoorbeeld de huisarts bepaalde handelingen verrichten. Dan moet je toch jezelf afvragen of je wel bekwaam bent. Heb je vragen over bevoegd- en bekwaamheid of
“Om met medicatie te werken moet je goed weten wat je doet en mag doen. In het belang van de cliënt, de medewerker en de organisatie.”
een goede overdracht? Wij, de medische dienst, helpen je graag! 15
| ACHTERGROND
Goede zorg in de laatste levensfase Palliatieve zorg wordt gestart wanneer de verwachting is dat iemand binnen een jaar komt te overlijden. Met de toename van het aantal ouder wordende cliënten en een visie gericht op kwaliteit van leven in elke levensfase, is palliatieve zorg binnen Aveleijn een belangrijk thema. Op een aantal punten verschilt palliatieve zorg voor mensen met een verstandelijke beperking van deze zorg voor mensen zonder een verstandelijke beperking. Zo hebben mensen met een verstandelijke beperking vaak een combinatie van aandoeningen en kunnen ze in veel gevallen niet zodanig communiceren dat ze gemakkelijk door anderen begrepen worden.
V
anuit de werkgroep palliatieve zorg
Een verbindende rol
Pijn is een braakliggend terrein
is Veronica Fledderman actief om dit
Veronica begon haar Aveleijn loopbaan bij
Veronica legt uit dat het zeker bij ouderen
thema binnen Aveleijn op de kaart te
ouderenlocatie De Wielewaal. Ze volgde de
belangrijk is om niet alleen vanuit de
zetten. Veronica (57) startte haar loopbaan in
opleiding consulent palliatieve zorg en nam
agogische of pedagogische, maar ook vanuit
1980 bij ‘s Heeren Loo. Ze maakte uiteindelijk
zitting in de werkgroep binnen Aveleijn.
de medische kant te kijken.
een overstap van de gehandicaptenzorg
“Ik voel me gezien in mijn expertise, zowel
naar de ouderenzorg en raakte gefascineerd
op mijn eigen locatie als ook steeds meer
door de eindigheid van het leven. “Na mijn
daarbuiten. Als verpleegkundige gaf ik
verhuizing van Harderwijk naar Hardenberg,
instructies, nu adviseer ik vooral de PB-ers en
begon ik als docent verpleegkunde bij het
bespreken we samen hoe de begeleidingsstijl
ROC”, vertelt Veronica. “Daar kreeg ik een
het beste aansluit bij de palliatieve vraag. Via
klas met studenten van Aveleijn. Ik werd
ZOB geef ik trainingen en ik kijk regelmatig
geraakt door de motivatie van de studenten
mee op andere clusters. Daarbij zit ik niet
om een leven lang goede zorg te bieden aan
op de stoel van de gedragskundige of de
mensen met een verstandelijke beperking.
medische dienst. Als consulent palliatieve zorg
Hierdoor werd ik opnieuw aangetrokken tot
heb je een verbindende rol. Hoe stemmen we
de gehandicaptenzorg en voelde dat ik de
met elkaar af, bieden we vanuit verschillende
overstap moest maken.”
disciplines goede zorg en wie betrekken we daarbij.”
“Als consulent palliatieve zorg heb je een verbindende rol. Hoe stemmen we met elkaar af, bieden we vanuit verschillende disciplines goede zorg en wie betrekken we daarbij?”
“Het lichaam geeft signalen en het is belangrijk om die goed te kunnen interpreteren: ligt er wellicht een medische
16
ACHTERGROND |
oorzaak onder bepaald gedrag?” Op dit
hebt van begeleiders, verzorgenden en
moment volgt Veronica de opleiding
verpleegkundigen en gebruik maakt van
Pijnconsulent.
elkaars expertise gebeuren er hele mooie dingen.”
Ze wordt daarin begeleid door klinisch neuropsycholoog Micaela Sluis, verbonden aan ZOB. “Pijn is een van de symptomen van palliatieve zorg. Het is een braakliggend terrein in de gehandicaptenzorg. Ik ben de eerste uit deze sector die de opleiding volgt. Vanuit somatische aandoeningen kunnen cliënten specifiek pijngedrag laten zien. Als je alleen vanuit een agogische bril kijkt kan het zijn dat je de pijn niet herkent.
“Pijn is een van de symptomen van palliatieve zorg. Het is een braakliggend terrein in de gehandicaptenzorg.”
Het gevaar bestaat dan dat de cliënt medisch wordt onderbehandeld. Het is dan ook belangrijk om allereerst de medische oorzaak voor bepaald gedrag uit te sluiten.” De juiste mix in het team Om goed te kunnen inspelen op palliatieve zorg bestaat binnen Aveleijn de wens om een palliatief team op te starten. “We bezoeken andere zorginstellingen om te kijken hoe zij dit hebben ingericht”, aldus Veronica. “Binnen Twente functioneert al een goed palliatief netwerk waarbij we als Aveleijn zijn aangehaakt. Persoonlijk vind ik het heel prettig om dicht bij de cliënten te zijn en te functioneren in een team op een ouderenlocatie zoals de Wielewaal. Wanneer je daar de juiste mix
17
| ONE TO WATCH
Waarom wordt een lied een hit? Singin in the brain
Waarom wordt een lied een hit? Waarom houden we van droevige muziek? Dit boek van Erik Scherder, waar Christien over vertelt in haar voorwoord, beantwoordt alle vragen over hersenen en muziek. Een aantal bijzondere mensen komt voorbij in zijn boek. De violist die een aardbeving overleefde, het meisje dat uit een coma ontwaakt door haar lievelingsmuziek, de verlamde gitarist die componist werd en de eeneiige tweeling die geen melodie kan volgen maar ritmisch geniaal is. Bestel het boek op bol.com.
Medimo
Medicatie delen met een app Met de Medimo app kunnen medewerkers van Aveleijn zien welke medicatie voorgeschreven is en hoe ze deze moeten toedienen. Je vindt er ook linkjes naar kennisportalen en belangrijke informatie zoals bijvoorbeeld online bijsluiters. Je ziet met Medimo snel wat de status van de medicatietoediening is binnen een team of cluster. Wil je meer informatie of uitleg? Kijk dan op de community of vraag de taakhouders medicatie van je cluster.
One to 18
Heb jij inspiratie voor je collega’s? Laat het weten via communicatie@aveleijn.nl
ONE TO WATCH |
Steffie legt uit
www.naarjehuisarts.nl Op www.naarjehuisarts.nl legt Steffie in makkelijke taal uit hoe iemand bijvoorbeeld een afspraak maakt bij de huisarts. Dit is een initiatief van Leer Zelf Online. Deze stichting zet zich iedere dag in om kwetsbare mensen te helpen in de huidige digitale doch ingewikkelde wereld. Probeer het zelf op www.naarjehuisarts.nl.
Luchtzuiverend kantoor Verbeter het binnenklimaat
Ongezonde lucht in huis kan leiden tot klachten zoals hoofdpijn, slaapproblemen, huidklachten en longproblemen. Omdat we veel tijd binnen doorbrengen, is het belangrijk om eens stil te staan bij de lucht op je werkplek. Sommige planten hebben een luchtzuiverende werking. Schonere én frissere lucht op kantoor. De bladeren nemen schadelijke stoffen op uit de lucht en slaan deze op in de wortel of plant en worden vervolgens afgebroken. Het binnenklimaat verbetert, waardoor je je prettiger voelt.
Ik hoor hier niet thuis Docu
Peter Schuster woont in een instelling voor verstandelijk gehandicapten. Met drummen en pianospelen probeert hij vat te krijgen op zijn problemen. Peter droomt van een geliefde uit de gewone maatschappij. Maar dan verandert de situatie voor iedereen. Integreren is het nieuwe credo. Er komen nieuwe woningen zodat verstandelijk gehandicapten en ‘normale mensen’ naast elkaar komen te wonen. Peter is in eerste instantie erg blij met de ontwikkelingen, maar al snel ontstaat er bij hem en bij zijn groepsgenoten onzekerheid, angst en stress. Je bekijkt de documentaire op 2doc.nl 19
| INNOVATIE
Veilig en comfortabel naar bed Jaap, Ilse en Pim testen het flexobed Begin dit jaar is er met een aantal cliënten en medewerkers een pilot uitgevoerd met het Flexobed. Een bed dat makkelijk kan roteren van een lig- naar een zitstand. Hierdoor is het in en uit bed gaan voor cliënten die daar moeite mee hebben een stuk veiliger en comfortabeler. Ook voor medewerkers is het een uitkomst.
Alleen naar bed Ilse: “Tot begin dit jaar ging Jaap in zijn eentje naar bed. Pim en ik vonden dat niet veilig genoeg gaan. Jaap stapte uit zijn rolstoel, om met een aantal stapjes bij de grijppaal aan te komen om zich dan vervolgens alleen in bed te draaien. Al met al duurde dat wel een half uur. Pim: “Op een gegeven moment vonden wij dat het echt anders moest. Als Jaap valt kan hij zich bezeren. Voor ons is het best zwaar om hem op te tillen omdat hij zelf niet mee kan werken.
J
Toen Jaap begin dit jaar last kreeg van een aap (51) woont al tien jaar bij de
houdt ervan om dingen te ondernemen.
longontsteking kon hij een aantal dingen niet
Amaliahof in Denekamp. Hij gaat naar
Zoals bijvoorbeeld even naar het dorp, of
meer zelfstandig doen. Dat was echt best
de dagbesteding bij het Kulturhus.
zelfstandig richting Enschede. Ilse en Pim
vervelend voor hem. Ook het zelfstandig naar
begeleiden Jaap.
bed gaan lukte niet meer. Wij moesten hem
Jaap zit in een rolstoel en is beperkt in zijn motorische mogelijkheden, maar
uit zijn rolstoel tillen, om hem vervolgens in bed te leggen. We hebben dat uiteindelijk twee weken moeten doen, maar dat werk houd je echt niet lang vol. Het is zwaar en heel slecht voor je rug.” Innovatiemarkt Ilse: “Tijdens de Aveleijn innovatiemarkt zag ik het Flexobed voor het eerst. Ik wilde na deze eerste indruk graag meer weten over het bed. Op de Rohaan werd een demonstratie gegeven, daar ben ik naartoe geweest. Toen ik de demonstratie zag leek het Flexobed dé oplossing voor Jaap. Met de afdeling Innovatie hebben we vervolgens geregeld dat de leverancier ook op onze locatie kwam demonstreren. Iedereen was enthousiast. Omdat bij Aveleijn nog niet precies bekend was wat het bed voor cliënten kon betekenen
20
INNOVATIE |
hebben we eerst meegedaan aan een pilot.” Samen met Ilse en Pim. Jaap: “Ik vond het heel spannend om het bed te gebruiken. Het ging allemaal best snel, want begin dit jaar kon ik nog zelfstandig mijn bed in. Nu ik het bed gebruik houd ik meer energie over en ben ik minder prikkelbaar. Het kostte me toch wel veel moeite in mijn eentje. Ik heb nu meer zin om leuke dingen te doen.” Pim vindt dat ook: “Jaap is veel energieker en vrolijker sinds het Flexobed er is. Ook de gesprekken die we voeren zijn positiever.”
“Nu ik het bed gebruik houd ik meer energie over en ben ik minder prikkelbaar”
Jaap: ”Ik heb wel het gevoel dat ik minder zelfstandig ben. Ik vond het best wel prettig om mijn eigen ding te kunnen doen en zelf te bepalen wanneer ik naar bed ging. Hoe lang het soms ook duurde. Nu komen er altijd mensen over de vloer om me in bed te stoppen. Daar moet ik nog steeds aan wennen. Ik vind het bijvoorbeeld heel lastig om de begeleiding te moeten bellen als ik ’s ochtends uit bed wil omdat ik naar het toilet
Ook bij de Elsmors hebben ze het Flexobed
bed duwen en tillen en dat was voor ons
moet.”
getest. Begeleider Lia Bannink-Goossen
geen oplossing. Toen het bed bij ons op de
kwam een dergelijk bed tegen op Facebook
locatie kwam werkte alles meteen zoals het
Ilse: “Jaap voelt zich soms bezwaard als hij
en heeft vervolgens de afdeling Innovatie
moest. De cliënt was heel enthousiast en
ons voor kleine dingen moet vragen. Dat is
ingeschakeld. “Een cliënt bij ons op de
vertelde iedereen over zijn nieuwe bed. Hij
natuurlijk nergens voor nodig. Al met al is
locatie kwam altijd erg moeilijk uit zijn
gaat nu rustiger in en uit bed. Hij is vrolijker
zo’n nieuw bed echt wel een proces waar
bed. Dit was niet alleen voor hem een
en meer ontspannen, wat iedereen ten
je samen doorheen moet. Het gaat steeds
grote belasting, maar ook voor ons als
goede komt. Het opstaan en naar bed gaan
beter. Misschien duurt het nog wel een tijdje
begeleiding. We gebruikten altijd een glij-
gaat nu makkelijker, met minder inspanning
voordat hij helemaal gewend is. Wij zijn
laken. Dat vond de cliënt niet fijn. Als we
voor cliënt en begeleider.”
vooral blij dat hij nu veilig zijn bed in gaat.”
dat niet gebruikten moesten we hem in
21
| KORT NIEUWS
Kort nieuws Terugkoppeling medicatiebijeenkomsten
et kan zijn dat deze editie van de Spigul wat anders
I
is. Deze scholing bestaat uit de
in overleg met de arts is de
aanvoelt. Hij is namelijk gemaakt op duurzaam
e-learning over bijwerking en een
medicatie verschoven naar een
papier! Dat blijft ook zo.
themabijeenkomst over medicatie
later tijdstip.
Duurzame Spigul
H
Dit leverde mooie verbeterpunten
gekomen op de medicatie
op:
scholing die in 2016 ingezet
- Medicatie van 12.00 uur werd
op de clusters. De bijeenkomsten
- Medicijnkasten waren
Bij Aveleijn vinden we het belangrijk om te denken aan het
werden geleid door een aantal
toegankelijk
milieu en de maatschappij. Alle kleine beetjes helpen. Heb jij
taakhouders medicatie die
voor iedereen die op de locatie
tips over duurzaamheid of worden er op jouw locatie leuke
gespreksleider willen zijn en de
werkt: dit wordt aangepast zodat
acties ondernomen? Laat het ons weten via
praktijkverpleegkundigen van
de medicijnkast alleen
communicatie@aveleijn.nl
de medische dienst samen met
toegankelijk is voor medewerkers
de taakhouder(s) van het eigen
die bevoegd en bekwaam zijn om
cluster.
medicatie te delen.
Nieuwe lichting team SAM
22
n 2018 is er een vervolg
B
Op de meeste clusters heeft er
Er werden casussen besproken en
innen Aveleijn hebben we in 2018 cliënten opgeleid
inmiddels een themabijeenkomst
een Kahoot (online kennisquiz)
tot ervaringsdeskundigen. In augustus 2019 zijn er
over medicatie plaatsgevonden. De
gedaan waardoor medewerkers
opnieuw gesprekken gevoerd met cliënten die tot
inhoud van de themabijeenkomst
in gesprek gingen met elkaar. Dit
ervaringsdeskundige willen worden opgeleid. Vanaf eind
was verschillend per cluster. De
leverde mooie verbeterpunten op.
september start hun opleiding en begint ook deze groep
taakhouders medicatie van de
aan een bijzondere ontwikkeling voor zowel zichzelf als voor
clusters hebben in een vooroverleg
Wat hebben de bijeenkomsten
Aveleijn. De cliënten leren in hun opleiding een presentatie
aangegeven wat er speelt op de
uiteindelijk opgeleverd?
te geven, in gesprek te gaan, te netwerken, om activiteiten
clusters rondom medicatie zodat
- Meer bewustwording op de
te begeleiden, etc. Zij kunnen adviseren, meepraten of uitleg
daarop ingespeeld kon worden.
clusters rondom medicatie
geven over thema’s als autisme, pesten, dagbesteding,
Hierdoor werden dit hele mooie
- Eenduidige, praktische afspraken
tandzorg, grenzen aangeven, etc. Samen brengen zij als
bijeenkomsten specifiek voor het
- Medicatie beleid beter onder de
ervaringsdeskundigen het cliëntperspectief nog meer onder
betreffende cluster. Twee weken
aandacht.
de aandacht.
lang werd op clusters bijgehouden
- Bekendheid van het bestaan van
welke risico’s er gesignaleerd
de medische dienst, uitleg over
Op wereldzonderverschil.nl staat alle informatie over Team
werden. De terugkoppeling werd
onze werkzaamheden.
SAM uitgebreid beschreven. Wil je hen inzetten? Mail dan
dan in de themabijeenkomst
naar teamsam@aveleijn.nl of kijk op aveleijn.nl/teamsam/.
gedaan.
DIGITALE VAARDIGHEDEN |
Ga met de muis naar de rechterbovenhoek Hoe digitaal vaardig ben jij? Kijk voor meer informatie op het portaal bij de themapagina ‘digitale vaardigheden’
23
| HRM
De praktijk naar het klaslokaal Gastdocentschap op het ROC van Twente Afgelopen jaar zijn er voor het eerst door meerdere medewerkers van Aveleijn gastlessen gegeven op het ROC van Twente. Leonie en Eddy deden dat samen. Tijdens de lessen probeerden zij de praktijk naar het lokaal te brengen, met verhalen over hun dagelijkse werk.
24
HRM |
In gesprek met Leonie en Eddy
D
oor middel van deze gastlessen
van Aveleijn kwamen voorbij. Veel van
Om de aandacht erbij te houden probeerden
kunnen scholieren de theorie die
de leerlingen dachten dat we bij Aveleijn
we onze les zo interactief mogelijk te maken.
ze leren koppelen aan de praktijk.
alleen met mensen met het Syndroom van
Met een quiz en ander spel.” Leonie: “De
Gastdocenten van Aveleijn, de Twentse
Down werken. Door te vertellen over onze
winnaar van de quiz kreeg een cadeautje
Zorgcentra, JP van den Bent en Bureau
functies kwamen ze daar toch wel op terug.
gemaakt door een van onze cliënten. Toen ik
Jeugdzorg dragen hun kennis en expertise
Ik probeerde ook te vertellen over dat je je
dat aan de cliënt vertelde zei hij: ‘Ze gooien
over aan eerstejaars studenten niveau 3
kunt opwerken in een organisatie. Dat je
het vast weg nadat je het hebt gegeven’. Zijn
en tweedejaars niveau 4 Maatschappelijke
kunt groeien in je werk wilden we ze ook
reactie vertelde ik aan de klas, die reageerde
Zorg. In totaal heeft Aveleijn 21 gastlessen
meegeven.”
heel anders. Ze gingen echt voor de winst,
verzorgd in het schooljaar 2018 – 2019.
en voor het cadeautje. Dat heb ik vervolgens De lessen
ook teruggegeven aan de cliënt, hij werd daar
Samen les geven
Eddy vult aan: “Tijdens het vertellen over
echt even vrolijk van. Na deze twee keer zijn
“Iets meer dan een jaar geleden konden we
situaties uit de praktijk hingen de studenten
we nog steeds gemotiveerd om gastlessen
reageren op vacatures voor gastdocenten.
echt aan onze lippen. Ik vond het wel leuk
te geven. De volgende keer doen we zeker
Vervolgens werden we uitgenodigd voor een
om zo voor de ROC klas te staan, vooral
weer mee. Het is waardevol om aan nu al aan
informatiebijeenkomst en waren de eerste
omdat je ook vertelt over iets wat je dagelijks
studenten te laten zien wie wij zijn en wat
gastlessen in februari” vertelt Leonie. Eddy:
doet. Ik heb ook de introductie voor nieuwe
we doen.”
“Bij deze bijeenkomst wisten we nog niet wat
medewerkers en stagiaires gegeven, maar
we gingen doen. Leonie en ik kozen ervoor
dit vond ik toch leuker. Wij hadden twee
om het samen te doen. Achteraf was dat
groepen, een van de groepen was niveau 4.
heel fijn. We kenden elkaar niet maar vulden
De andere groep was niveau 3. Je merkte
elkaar tijdens de lessen goed aan.
echt wel verschil. Groep 1 had net een stageperiode achter de rug. Hierdoor waren
Het contact met het ROC verliep bij ons
zij nieuwsgieriger en herkenden ze meer uit
prima. Ze waren gastvrij, alles wat we
de praktijk.
“Het is waardevol om nu al aan studenten te laten zien wie wij zijn en wat we doen.”
nodig hadden stond klaar en we konden zelf bepalen wat de invulling was van onze
Wil je meer weten over het gastdocentschap
gastlessen. We hebben er uiteindelijk twee
bij het ROC van Twente? Mail dan naar
gegeven. We hadden niet eerder voor een
Gonneke van de Leerwijzer
klas gestaan, maar dat is juist leuk.”
(g.vanveen@aveleijn.nl).
De praktijk naar het lokaal Leonie: “We hebben vooral verteld over wat wij zoal bij Aveleijn meemaken, ik als jobcoach en Eddy als ambulant belegeider. We hebben het gehad over de moeilijkheden
“Tijdens het vertellen over de situaties in de praktijk hingen de studenten echt aan onze lippen.”
van het vak, hoe een dag eruit kan zien en waar we tegenaan lopen. Ook de sociale kaart, de driehoek en werkwijzen
25
| VITALITEIT
Een goed functionerend, gezond lichaam en gezonde geest Wat doet een tekort aan vitamines en mineralen met je? 26
VITALITEIT |
Voor een goed functionerend, gezond lichaam en een gezonde geest hebben we vitamines en mineralen nodig. Een tekort hieraan kan veel met ons doen. Niet alleen fysiek, maar ook mentaal. Bij gezondheids- of mentale klachten kijken we al snel naar medicatie of andere oplossingen, ook bij cliënten. Maar de oplossing voor sommige klachten kan ook in voeding of voedingssupplementen liggen.
in onze cellen energie te produceren en je afweersysteem op een normale manier te laten werken. Je merkt dat je een tekort aan ijzer hebt als je vermoeid bent, je futloos voelt, een bleke huid of rusteloze benen hebt, je duizelig voelt, hoofdpijn of snel buiten adem. Ijzer zit in vlees, volkorenbrood, roggebrood, volkoren pasta, zilvervliesrijst, broccoli, spinazie, sperziebonen en bloemkool. Vitamine B6
S
Dit is belangrijk voor je stofwisseling, vooral ymptomen als vermoeidheid, zware
of -zwakte, zware armen en benen,
voor de afbraak en opbouw van aminozuren.
arme of benen, verwardheid en
depressieve gevoelens, slapeloosheid, broze
Dat zijn bouwstenen van eiwitten.
neerslachtigheid kunnen wijzen op
botten, regelmatig verkouden of griep, slap,
Vitamine B6 reguleert de werking van
vitaminetekort. Met een bloedonderzoek
lusteloos en overgewicht. Je kunt een tekort
bepaalde hormonen en is nodig voor groei,
weet je zeker of dat het geval is. Cliënten
voorkomen met voldoende blootstelling
bloedaanmaak en een goede werking van
vinden het soms moeilijk om aan te geven
aan zonlicht en een gezond en gevarieerd
het immuunsysteem. Symptomen van een
waar ze precies last van hebben.
voedingspatroon. Zitten jouw cliënten
tekort aan B6 zijn: verwardheid, depressie,
voldoende buiten?
aandoeningen aan het zenuwstelsel,
Vermoeidheid kan zich bijvoorbeeld uiten
vermoeidheid, ontsteking van je huid of
in prikkelbaarheid en agressief gedrag.
Vitamine B12
tong. Bij baby’s kan een tekort nog zorgen
Het is goed om hierbij stil te staan, want
Dit is nodig voor de aanmaak van rode
voor braken, stuipjes en gewichtsverlies.
een oorzaak kan dus ook liggen een
bloedcellen. Deze zijn nodig om zuurstof
vitamintekort.
in je bloed te vervoeren, daarnaast zorgt
Je voorkomt een tekort door vlees,
vitamine B12 voor een goede werking
aardappelen, banaan, eieren, vis, noten,
Wat zijn symptomen van een tekort aan
van je zenuwstelsel. Als je en te kort hebt
volkoren brood, graanproducten,
vitamines en mineralen? (Voedingscentrum,
aan deze vitamine kun je dat merken
peulvruchten, groente, melk en kaas te eten.
2019).
aan vermoeidheid, gebrek aan eetlust, ademnood, bloedarmoede, schade aan
Foliumzuur (B11)
Vitamine D
de zenuwen en geheugenproblemen. Een
Vitamine B11 is nodig voor de groei en goede
Deze vitamine is nodig om calcium uit
tekort voorkomen doe je door vooral dierlijke
werking van het lichaam en voor de aanmaak
voeding in het lichaam op te nemen. Het
producten te eten, zoals eieren, melk, vlees
van witte en rode bloedcellen. Symptomen
is belangrijk voor groei en het behoud van
en vis. Als je geen dierlijke producten eet, is
zijn verminderde eetlust, gewichtsverlies en
stevige botten en tanden. Daarnaast speelt
het verstandig om supplementen te slikken.
vermoeidheid. Je kunt een tekort voorkomen
vitamine D een rol bij een goede werking van de spieren en het immuunsysteem.
door groene groente, fruit, volkoren Ijzer
producten en melk te nuttigen.
Ijzer is belangrijk voor de vorming van Gevolgen van tekort aan vitamine D zijn
hemoglobine, dat is een onderdeel van rode
Heb je vragen over vitamines en mineralen?
symptomen als vermoeidheid, spierkrampen
bloedcellen. Daarnaast is ijzer nodig om
Mail vitaliteit@aveleijn.nl
27
| PARTNER AAN HET WOORD
Marleen Hassing
Apotheker en Implementatiecoördinator Samenwerkende Apothekers Twente
Op de achterpagina van de Spigul lees je elke uitgave een column van iemand die van buitenaf betrokken is bij Aveleijn. Dit keer Marleen Hassing, Apotheker en implementatiecoördinator Samenwerkende Apothekers Twente. Deze organisatie vertegenwoordigt apothekers die medicatie leveren aan Aveleijn.
A
l ruim 23 jaar werk ik als apotheker, waarvan de laatste 12,5 jaar vanuit Service Apotheek
Dana in Borne. Het leveren van medicatie aan speciale groepen patiënten heeft altijd mijn aandacht gehad in mijn werk als apotheker. Aveleijn is daarin een fijne samenwerkingspartner. Het contact met de taakhouders medicatie en managers van de locaties verloopt altijd prettig. Ik ken de mensen aan wie we medicatie leveren graag persoonlijk. Daarom bezoek ik wel eens Aveleijn locaties. Dat vind ik altijd heel speciaal. Ik heb bewondering voor de zorg en aandacht die medewerkers van
Van een samenwerking leren
Aveleijn hebben. Ik word altijd hartelijk ontvangen, ook door de cliënten. Zoals die
afspraken en facturering. Elke locatie van
aan afspraken met een overkoepelende partij,
keer in Oldenzaal, waar we bij gebrek aan
Aveleijn heeft een vaste apotheek met een
zijn we allemaal gaan samenwerken. Omdat
lunchtijd een groot stuk appeltaart kregen.
vast aanspreekpunt. Dat zorgt voor helderheid
ik betrokken ben geweest bij dit gehele proces
Daar hebben we het nu nog steeds over.
en zo blijft de kwaliteit van de farmaceutische
mag ik de implementatie begeleiden. Er zijn
zorg bij Aveleijn gewaarborgd. Het is erg
inmiddels vijf regiobijeenkomsten geweest
Samenwerking
belangrijk om de samenwerking tussen
met apothekers, taakhouders van Aveleijn en
Op dit moment is er een
apothekers en Aveleijn goed te houden. Zo
managers om alle afspraken toe te lichten.
samenwerkingsovereenkomst tussen
voorkom je medicatiefouten, bewerkstellig
Veilige principes in de medicatieketen spelen
Aveleijn en de Samenwerkende Apothekers
je uniformiteit en verbeter je de kwaliteit.
hierbij een belangrijke rol.
Twente. Hierin staat dat we lokaal medicijnen
Voorheen maakte Aveleijn afspraken met veel
blijven leveren en gebruik maken van goede
verschillende apothekers die apart leverden.
Door de samenwerking leren we van elkaar.
communicatie en korte lijnen tussen Aveleijn,
Omdat er vanuit alle partijen behoefte was
We weten waar we goed in zijn en waar
arts en apotheek. De ‘closed-loop’ is hierin erg belangrijk. Dat betekent dat bij iedereen in het zorgproces dezelfde medicatiegegevens bekend zijn. Bij Aveleijn, apothekers en de arts. Het in gebruik nemen van Medimo is hier een onderdeel van. Alle apothekers van de Samenwerkende Apothekers Twente leveren onder dezelfde voorwaarden en veilige principes. Er is uniformiteit in levering,
28
REAGEREN? Dat kan via communicatie@aveleijn.nl
we het soms nog lastig mee hebben. Om
“Ik vind het altijd speciaal om Aveleijn locaties te bezoeken. Ik heb bewondering voor de zorg en aandacht van de medewerkers.”
de lijnen kort te houden ben ik daarom ook gevraagd om in de medische commissie van Aveleijn te gaan zitten. Zo blijf ik goed op de hoogte en kan ik mijn kennis delen. Hier bespreken we alles rondom medicatie en onze samenwerking, die natuurlijk altijd te verbeteren is. We zijn samen goed op weg!