St David's Newsletter Issue 12 - Welsh

AWST ‘26

RHIFYN 12

DEWI SANT EIN CYLCHLYTHYR CHWARTEROL

TEULUOEDD YN TYFU O GWMPAS Y BWRDD

YMUNWCH YN Y SGWRS

YN Y RHIFYN HWN 1

LLYTHYR GAN EIN PRIF SWYDDOG GWEITHREDOL

2

CWRDD AG AELOD O’R STAFF: SHAUN HOUCKE

4

AFKA CYMRU

5

PRIDE 2026

7

BWYD A BYWYD TEULUOL

9

CINIO DYDD SUL

11

CHWEDLAU BACH

13

EIN GWASANAETH MAETHU

15

CWESTIWN AC ATEB TEULU A BWYD

17

TEULUOEDD YN TYFU O AMGYLCH Y BWRDD

LLYTHYR GAN Y PRIF SWYDDOG GWEITHREDOL Helo, Rwy'n falch iawn o gyflwyno'r rhifyn hwn o'n cylchlythyr, sy'n canolbwyntio ar rywbeth sydd wrth wraidd bywyd teuluol – bwyd, iechyd a realiti bob dydd amser bwyd.

I lawer o'r teuluoedd rydyn ni'n gweithio gyda nhw, mae bwyd yn ymwneud â llawer mwy na maeth. Mae'n ymwneud ag arferion,, cysur, cyswllt ac weithiau heriau.

Cartrefi prysur, anghenion gwahanol, sensitifrwydd synhwyraidd, arian, pwysau amser – mae'r rhain i gyd yn llunio sut mae amseroedd bwyd yn teimlo. Mae'r rhifyn hwn yn ymwneud â chadw pethau'n syml, yn realistig ac yn gefnogol, gan gynnig syniadau a all wir wneud bywyd ychydig yn haws.

Ochr yn ochr â hyn, byddwn yn cynnwys sesiwn Holi ac Ateb ymarferol, gan ganolbwyntio ar gwestiynau bob dydd y mae teuluoedd yn aml yn eu gofyn – o ddelio gyda bwyta ffyslyd a sefydlu arferion, i ddod o hyd i syniadau prydau bwyd fforddiadwy a chytbwys sy’n gweithio mewn bywyd go iawn, nid ar bapur yn unig. Y nod yw darparu cyngor cadarn a hygyrch y gall rhieni a gofalwyr ei ddefnyddio o ddydd i ddydd.

Rydym hefyd yn gyffrous i rannu y bydd Dewi yn ymddangos yn ein hadran Chwedlau Bach newydd, gan ddod â chyffyrddiad chwareus i'r mater, sy'n canolbwyntio ar blant, a'n helpu i ddathlu lleisiau, personoliaethau a dychymyg y plant rydym yn eu cefnogi.

Fel bob amser, mae'r cylchlythyr hwn yn cael ei lunio gan y bobl rydyn ni'n eu cefnogi a'r realiti maen nhw'n ei rannu gyda ni. Os oes pynciau yr hoffech chi eu gweld yn cael eu trafod mewn rhifynnau yn y dyfodol, neu os oes gennych chi syniadau neu brofiadau i'w cyfrannu, byddem wrth ein bodd yn clywed gennych chi.

Diolch i chi, fel bob amser, am fod yn rhan o Dewi Sant. Eich profiad, eich parodrwydd i fod yn agored, a'ch gofal sy'n llunio ein gwaith a chryfhau ein cymuned.

Yn gynnes,

Jason Baker

JASON BAKER, PRIF SWYDDOG GWEITHREDOL

CWRDD Â'R TÎM: SHAUN HOUCKE Ein Swyddog Marchnata ac Ymgysylltu newydd Shaun yw Swyddog Marchnata ac Ymgysylltu cyntaf Dewi Sant. Mae’n rôl a grëwyd i gryfhau sut mae'r sefydliad yn cysylltu â theuluoedd, i godi ymwybyddiaeth o fabwysiadu a maethu, a rhannu lleisiau a phrofiadau cymuned Dewi Sant.

Ymunodd â'r sefydliad yn 2023, gan ddod â chyfuniad unigryw o sgiliau proffesiynol a mewnwelediad personol gydag ef. Mabwysiadodd Shaun a'i ŵr drwy Dewi Sant yn 2020, profiad sy'n parhau i siapio ei safbwynt a'i ffordd o ddelio a phopeth y mae'n ei wneud.

“Ymunais â Chymdeithas Dewi Sant yn 2023; fodd bynnag, roedd gen i gysylltiad personol â’r gwasanaeth gan i mi fabwysiadu trwy Dewi Sant yn 2020,” eglura. “Mae’r profiad hwn wedi rhoi persbectif unigryw i mi ar gyfer teuluoedd sy’n edrych i fabwysiadu.”

Mae'r profiad byw hwnnw'n ganolog i'w rôl. Ar ôl lteithio'r daith fabwysiadu ei hun, mae Shaun yn deall yr emosiynau sy'n dod gyda phob cam—o'r ymholiad cyntaf hyd at fywyd teuluol ar ôl lleoli.

Mae'r ddealltwriaeth hon yn caniatáu iddo ymdrin â gwaith ymgysylltu gydag empathi, dilysrwydd, a ffocws cryf ar yr hyn sydd ei angen ar deuluoedd mewn gwirionedd i deimlo eu bod yn cael eu cefnogi.

2

Fel Swyddog Marchnata ac Ymgysylltu, mae Shaun yn arwain ym meysydd adrodd straeon, cyfathrebu ac ymgysylltu cymunedol. Mae ei waith yn cynnwys rhannu profiadau bywyd go iawn gan fabwysiadwyr a gofalwyr maeth, helpu i chwalu rhwystrau a chamsyniadau ynghylch mabwysiadu, a sicrhau bod negeseuon Dewi Sant yn glir, yn hygyrch ac yn groesawgar.

Mae'n canolbwyntio'n benodol ar sut mae teuluoedd yn dod ar draws Dewi Sant am y tro cyntaf—boed drwy gyfryngau cymdeithasol, digwyddiadau, neu ddeunyddiau gwybodaeth—a sut y gall y profiad hwnnw deimlo'n fwy dynol, cefnogol, a thawelu’r meddwl.

“Rwy’n benderfynol o gael effaith gadarnhaol ar fywydau’r rhai sy’n rhan o’r broses fabwysiadu,” meddai Shaun. “Rwy’n ymdrechu i greu profiad cefnogol a di-dor i deuluoedd.”

Fel Swyddog Marchnata ac Ymgysylltu cyntaf Dewi Sant, mae Shaun yn aml allan mewn digwyddiadau ac yn y gymuned. Efallai eich bod eisoes wedi cwrdd ag ef mewn digwyddiad teuluol gan Dewi Sant—os na, mae siawns dda y byddwch yn ei gyfarfod yn fuan. Os gwelwch chi ef, gwnewch yn siŵr eich bod chi'n dweud helo.

Mae hefyd yn awyddus i glywed gan deuluoedd a chymunedau am sut y gall Dewi Sant wneud mwy yn lleol. Os oes gennych awgrymiadau ar gyfer digwyddiadau, gweithgareddau, neu ffyrdd y gall Dewi Sant fod yn fwy egnïol yn eich ardal, gallwch anfon neges ato yn shaun.houcke@stdavidscs.org.

I Shaun, mae'r rôl hon yn ymwneud â mwy na chyfathrebu—mae'n ymwneud â chysylltu. Mae'n angerddol am wneud i'r daith fabwysiadu deimlo'n llai brawychus, yn fwy cefnogol, ac yn seiliedig ar ddealltwriaeth wirioneddol.

Yn y pen draw, ei nod yw helpu mwy o blant i ddod o hyd i gartrefi diogel, cariadus a sefydlog, gan sicrhau bod pob teulu sy'n dod i gysylltiad â Dewi Sant yn teimlo eu bod yn cael gwybodaeth, croeso a gwerthfawrogiad.

www.afkacymru.org.uk ADOLYGIADAU HYFFORDDI “RHANNU PROFIADAU’N DDA, DEFNYDDIO ASESIADAU, CYNGOR DA AR AWGRYMIADAU/STRATEGAETHAU AR GYFER Y PLENTYN”.

“CEFAIS FWY O WYBODAETH O’R CWRS HWN NAG A GAWSOM DRWY DROS 6 MLYNEDD O FAETHU.”

“HYFFORDDWR RHAGOROL GYDA RHAI ENGHREIFFTIAU GO IAWN O’I HYMARFER. YN BERTHNASOL IAWN, AC ROEDD HI’N GALLU EI WNEUD YN BERTHNASOL I BOBL AR BOB LEFEL AC MEWN GWAHANOL ROLAU WRTH FYNYCHU”.

info@afkacymru.org

LLYFRYN AR GAEL NAWR

PRIDE 2026 Roedd Pride Cymru eleni yn rhywbeth arbennig iawn i Dewi Sant — diwrnod yn llawn cysylltiadau, gwelededd a dathliad o'r teuluoedd a'r cymunedau yr ydym mor falch o'u cefnogi.

Dechreuon ni, fel rydyn ni bob amser yn ei wneud, gyda'n Brecwast Cyn-Pride Dydd Gŵyl Dewi blynyddol, gyda chefnogaeth hael gan Gaunt Francis Architects. Yng nghanol Caerdydd, daeth teuluoedd LHDTC+, ffrindiau, gofalwyr, staff a chefnogwyr ynghyd dros fyffins bacwn ac wy i ddechrau'r diwrnod gyda'i gilydd. Roedd yn fwy na brecwast yn unig - roedd yn foment o oedi a myfyrio cyn i'r dathliadau ddechrau.

O'r fan honno, ymunon ni â gorymdaith Pride Cymru, gan gerdded drwy'r ddinas ochr yn ochr â dros 1,000 o bobl. Roedd y strydoedd yn fywiog gyda lliw, cerddoriaeth ac egni, ond yn anad dim, gyda theimlad dwfn o undod. Roedd gweld ein plant, teuluoedd a chefnogwyr yn gorymdeithio gyda'i gilydd yn atgof pwerus o sut beth yw cynhwysiant ar waith - a pham ei fod mor bwysig yn y gwaith a wnawn bob dydd yn Dewi Sant.

Drwy gydol y dydd, roedd ymdeimlad llethol o lawenydd a balchder. Cipiodd ein ffotograffydd gymaint o eiliadau prydferth o deuluoedd yn dod at ei gilydd, yn dathlu'n rhydd ac yn agored. Mae'r delweddau hyn yn adlewyrchu nid yn unig y diwrnod, ond y neges - bod pob plentyn yn haeddu tyfu i fyny gan deimlo'n ddiogel, yn cael ei garu, a'i dderbyn am bwy ydyn nhw.

Rydym yn hynod ddiolchgar i bawb a ymunodd â ni, a’n cefnogi, ac a helpodd i wneud y diwrnod yr hyn ydoedd. Mae Dewi Sant yn falch o sefyll ochr yn ochr â’n teuluoedd a’n cynghreiriaid LHDTC+ — nid yn unig yn Pride, ond bob dydd o’r flwyddyn.

5

BWYD A BYWYD TEULUOL Gall bwyd fod yn un o weddau mwyaf cymhleth bywyd teuluol i blant sydd wedi cael eu mabwysiadu.

Er y gallai ymddangos fel angen syml, bob dydd, mae bwyd yn aml yn cario ystyr emosiynol dwfn sy'n gysylltiedig â phrofiadau cynnar plentyn. I rai plant, efallai na fyddai prydau bwyd wedi bod yn rheolaidd, yn ddiogel, nac yn feithringar yn eu bywydau cynnar.

Gall hyn lunio sut maen nhw'n ymateb i fwyta, rhannu bwyd, neu eistedd wrth fwrdd gyda'i gilydd.

I blant mabwysiedig, gall bwyd fod yn gysylltiedig â rheolaeth, diogelwch, prinder, neu hyd yn oed bryder.

Gall rhai plant orfwyta oherwydd eu bod yn ansicr pryd y daw'r pryd nesaf. Gall eraill fod yn ddetholus iawn, gan wrthod bwydydd newydd oherwydd sensitifrwydd synhwyraidd neu oherwydd bod blasau anghyfarwydd yn teimlo'n anniogel. Felly, gall amseroedd bwyd ddod yn bwynt tensiwn yn hytrach na phwynt cyswllt, gan adael rhieni'n teimlo'n ansicr sut orau i helpu.

Er gwaethaf yr heriau hyn, mae bwyd hefyd yn un o'r dulliau mwyaf pwerus i iacháu ac adeiladu ymddiriedaeth. Mae prydau bwyd a rennir yn creu rhythm, trefn ddiogel, ac ymdeimlad o berthyn. Mae eistedd gyda'n gilydd wrth fwrdd, gydag arferion cyson a disgwyliadau tawel, yn helpu plant i deimlo'n ddiogel. Dros amser, gall y profiadau cadarnhaol ailadroddus hyn ail-lunio perthynas plentyn â bwyd a bywyd teuluol.

Y gamp yw mynd ati i baratoi bwyd gydag amynedd, chwilfrydedd ac empathi yn hytrach na phwysau. Yn lle canolbwyntio ar beth neu faint mae plentyn yn ei fwyta, gall helpu i ganolbwyntio ar yr amgylchedd o amgylch bwyta. Mae amseroedd prydau bwyd a byrbrydau rheolaidd, sgwrs hamddenol ac agwedd ddi-bwysau tuag at roi cynnig ar fwydydd newydd i gyd yn cyfrannu at ofod emosiynol mwy diogel.

7

Gall cynnig dewis o fewn strwythur—fel gadael i blentyn ddewis rhwng dau opsiwn diogel—hefyd helpu i adfer ymdeimlad o reolaeth.

Dylai siarad am fwyd fod yn ysgafn ac yn anuniongyrchol lle bo modd. Yn lle gwneud sylwadau ar ymddygiad fel “dwyt ti ddim wedi bwyta digon,” ceisiwch ganolbwyntio ar deimladau a chysur, fel “mae hwn yn amser i ni eistedd gyda’n gilydd ac ymlacio.” I rai plant, gall eu cynnwys wrth baratoi bwyd hefyd leihau pryder a meithrin cysylltiadau cadarnhaol.

Mae hefyd yn bwysig i ofalwyr geisio cefnogaeth pan fo angen. Gall cyngor gan wasanaethau cymorth mabwysiadu, therapyddion, neu grwpiau cyfoedion helpu teuluoedd i ddeall y rhesymau dyfnach y tu ôl i ymddygiadau sy'n gysylltiedig â bwyd a datblygu strategaethau sy'n gweithio i'w plentyn penodol.

Yn y pen draw, nid yw bwyd yn ymwneud â maeth yn unig i blant mabwysiedig—mae'n ymwneud â diogelwch, ymddiriedaeth a chysylltiad. Gydag amser, cysondeb a gofal, gall amseroedd bwyd symud o fod yn her i ddod yn un o'r rhannau mwyaf sylfaenol ac iachusol o fywyd teuluol.

CINIO DYDD SUL Mwy na phryd o fwyd — angor wythnosol ar gyfer bywyd teuluol Yn aml, ystyrir y cinio dydd Sul fel traddodiad, ond mewn llawer o deuluoedd mae'n chwarae rhan llawer dyfnach yn dawel na phryd o fwyd a rennir yn unig. I gartrefi mabwysiadol a maeth yn benodol, gall ddod yn rhywbeth cyson a chysurlon — defod wythnosol syml sy'n helpu i feithrin cysylltiad, cysondeb a pherthyn.

Yn ei hanfod, mae cinio dydd Sul yn gyfarwydd. Cig neu ganolbwynt llysieuol, tatws, llysiau, saws - anaml y bydd yn newid yn sylweddol. Gall y cysondeb hwnnw fod o bwys. I blant a allai fod wedi profi ansefydlogrwydd neu ansicrwydd yn gynharach mewn bywyd, gall gwybod beth i'w ddisgwyl ddod â theimlad o ddiogelwch. Mae "cinio dydd Sul" yn dod yn llai am y bwyd ei hun a mwy am rythm yr wythnos.

Munud i ailgysylltu Mae bywyd teuluol modern yn brysur, a gall dyddiau'r wythnos deimlo fel cymysgedd o deithiau i’r ysgol, gwaith, a phrydau cyflym a fwyteir ar wahanol adegau.

Mae dydd Sul yn cynnig rhywbeth gwahanol. Hyd yn oed os yw'r diwrnod yn llawn, mae'r rhost yn tueddu i ddod â phawb yn ôl at un bwrdd ar yr un pryd.

Gall y foment a rennir honno greu lle i sgwrsio heb bwysau — siarad am yr wythnos i ddod, llwyddiannau bach, pryderon, neu gyfle i eistedd gyda'n gilydd mewn tawelwch cyfforddus. I rai plant, gall y sicrwydd presenoldeb hwnnw fod yr un mor bwysig â'r pryd ei hun.

9

Bwyd sy'n teimlo'n ddiogel, yn gyfarwydd — ac yn fforddiadwy Mae cinio rhost hefyd yn un o'r ffyrdd mwyaf fforddiadwy o fwydo teulu'n dda, yn enwedig o ran llysiau. Gall llysiau tymhorol a llysiau wedi’i rhewi fod yn anhygoel o rad - gall moron, bresych, pys, brocoli, pannas a thatws yn aml ymestyn dros sawl pryd am ychydig bunnoedd yn unig. Mae prynu mewn swmp neu ddewis opsiynau wedi'u rhewi yn helpu i leihau gwastraff ac yn cadw costau'n gyson, heb beryglu maeth.

Y peth prydferth am ginio rhost yw bod llysiau'n gwneud y rhan fwyaf o'r gwaith trwm: maen nhw'n llenwi, yn faethlon, ac yn hyblyg. Gall hambwrdd o foron a phannas wedi'u rhostio, padell o bys, neu fresych wedi'i ferwi'n syml droi pryd sylfaenol yn rhywbeth cynnes a chytbwys heb ychwanegu llawer o gost o gwbl.

Mae hefyd yn hyblyg. Gall llysiau dros ben ddod yn gawliau, bubble-and-squeak neu'n llenwyr bocs cinio ar gyfer yr wythnos i ddod — gan wneud pryd dydd Sul yn rhan o rythm ehangach, sy'n ofalgar o gyllideb.

I blant sy'n dal i archwilio ymddiriedaeth mewn bwyd, gall cael elfennau ar wahân ar y plât — neu'r opsiwn i roi cynnig ar bethau ar eu cyflymder eu hunain — hefyd helpu i leihau pryder ynghylch bwyta.

Mwy na thraddodiad — angor tawel Er y gall cinio dydd Sul gario traddodiad diwylliannol, mae ei werth gwirioneddol mewn llawer o deuluoedd yn emosiynol. Mae'n nodi diwedd un wythnos a dechrau un arall. Mae'n creu saib. Pwynt angor a rennir mewn amser.

Mewn teuluoedd mabwysiadol a maethu, lle mae arferion yn aml yn cael eu hadeiladu'n fwriadol yn hytrach na'u cymryd yn ganiataol, mae'r angorau hyn yn bwysig. Maent yn helpu plant i deimlo'n ddigon diogel i ymlacio i fywyd teuluol, nid dim ond bodoli ynddo.

Nid oes angen i'r cinio dydd Sul fod yn berffaith nac yn gymhleth. Mae ei gryfder yn gorwedd yn y ffaith ei fod yn gyfarwydd - ac yn y ffordd y gall rhywbeth mor syml fod mor hygyrch, maethlon, ac yn syndod o fforddiadwy hefyd.

CHWEDLAU BACH Rydym bellach wedi cynnal dau o'n sesiynau chwarae meddal cyn-ysgol Little Legends newydd, ac mae'r ddau ddigwyddiad wedi mynd yn anhygoel o dda.

Mae wedi bod yn hyfryd gweld cymaint o deuluoedd yn dod draw, yn cymryd rhan, ac yn helpu i ddod â'r lle newydd hwn yn fyw o'r cychwyn cyntaf.

Mae Dewi wedi dod yn llysgennad bach perffaith ar gyfer y sesiynau, gan helpu i ddangos beth yw pwrpas y boreau hyn - chwarae, chwilfrydedd a hyder. Wedi'i gynllunio'n arbennig ar gyfer ein plant ieuengaf, mae Little Legends yn rhoi lle diogel a chroesawgar i rai bach archwilio, symud a thyfu, tra bod rhieni a gofalwyr yn cael cyfle i gysylltu ag eraill sy'n deall eu taith yn wirioneddol.

Mae'r amgylcheddau'n hamddenol, yn gynhwysol, ac yn ddelfrydol ar gyfer plant cyn-ysgol sy'n dysgu ac yn ffynnu trwy chwarae a rhyngweithio. Cefnogir y sesiynau gan ein Swyddog Plant a Phobl Ifanc, rôl a wnaed yn bosibl diolch i gyllid gan BBC Plant mewn Angen. Mae'r buddsoddiad hanfodol hwn yn ein helpu i feithrin perthnasoedd cynnar a chyson â theuluoedd ar gam allweddol yn eu taith, gan sicrhau nad oes neb yn teimlo ar ei ben ei hun yn ystod y blynyddoedd cynnar hynny o fod yn rhiant.

Yn fwy nag unrhyw beth, mae Little Legends eisoes yn profi i fod yn gymuned gynnes a chefnogol i deuluoedd — nid dim ond sesiwn chwarae, ond lle i berthyn, rhannu profiadau, a meithrin hyder.

Rydym bellach wedi cael dau ddigwyddiad gwych, y ddau yn llwyddiant ysgubol, a dim ond y dechrau yw hwn. Cadwch lygad ar eich negeseuon e-bost am fanylion y sesiynau nesaf sy'n dod yn fuan - byddem wrth ein bodd yn eich gweld chi yno!

Lawrlwythwch Daflenni Lliwio Dewi YMA 11

CEGIN DEWI

Dewi's Sticky 15s (Perffaith ar gyfer Chwedlau Bach 3+ oed gyda chynorthwyydd oedolyn!) Mae'r danteithion melys, gludiog hyn yn un o fy ffefrynnau oherwydd does dim pobi yn gysylltiedig â nhw!

Bydd angen i chi 15 bisgedi diggestive 15 o farshmallows mawr 200–300ml o laeth cyddwys Cnau coco sych Hambwrdd pobi canolig Papur pobi Clingfilm Oedolion Torrwch bob marshmallow yn chwarteri gyda siswrn cegin.

Leiniwch yr hambwrdd pobi gyda cling film a phapur pobi.

Chwedlau Bach ac Oedolion 1.Rhowch y bisgedi digestive i mewn i fag bwyd cryf a'u malu'n ofalus gyda rholbren nes eu bod nhw'n friwsion yn bennaf (mae ychydig o ddarnau bach crensiog yn eu gwneud hyd yn oed yn fwy blasus!).

2.Tywalltwch y briwsion bisgedi i fowlen gymysgu ac ychwanegwch y malws melys llond llaw ar y tro, gan eu cymysgu drwy'r bisgedi.

3.Arllwyswch tua 200ml o laeth cyddwys i mewn a chymysgwch, cymysgwch, cymysgwch! Os yw'r cymysgedd yn dal i deimlo ychydig yn sych, ychwanegwch ychydig mwy nes ei fod yn hyfryd ac yn gludiog.

4.Taenellwch haen o gnau coco wedi'u sychu dros y papur pobi.

5.Llwywch y cymysgedd i'r hambwrdd a'i wasgaru'n gyfartal a Thaenellwch fwy o gnau coco drosto.

6.Gorchuddiwch â dalen arall o bapur pobi a lapio'r hambwrdd â cling ffilm i gadw popeth yn glyd.

7.Rhowch ef yn yr oergell am o leiaf 2 awr. Dim pipian... mae angen amser arno i galedu!

Oedolion: Ar ôl oeri, tynnwch y hambwrdd o'r oergell yn ofalus.

Codwch y bobi allan a'i dorri'n sgwariau maint brathiad.

Y rhan anoddaf... dewis pa ddarn i'w fwyta gyntaf! Gellir storio eich Sticky 15s mewn cynhwysydd aerglos yn yr oergell am hyd at 5 diwrnod... ond yn nhŷ Dewi dydyn nhw byth yn para cyhyd!

EIN GWASANAETH MAETHU Wrth i ni symud i mewn i'r Haf, mae yna ymdeimlad gwirioneddol o fomentwm ar draws Gwasanaeth Maethu Dewi Sant.

Rydym wrth ein bodd yn croesawu llawer o deuluoedd newydd i'n hyfforddiant maethu diweddaraf, ac mae ein hymgyrch Weekender yn parhau i fynd o nerth i nerth, gan gyrraedd pobl newydd a sbarduno sgyrsiau pwysig am faethu.

Bob dydd, mae ein gofalwyr maeth yn darparu cartrefi diogel a sefydlog lle gall plant ddechrau teimlo'n ddiogel, meithrin ymddiriedaeth a ffynnu. Gan ddefnyddio gofal sy'n seiliedig ar drawma, mae gofalwyr yn deall mai cyfathrebu yw ymddygiad, gan ymateb gydag amynedd, cysondeb a thrugaredd. Yn aml, yr eiliadau bob dydd, rhannu prydau bwyd, creu arferion, bod yno amser gwely, sy'n helpu plant i deimlo eu bod yn perthyn.

Wrth i wyliau'r haf barhau, mae'r angen am ofalwyr maeth yn parhau i fod yn frys. Mae angen mwy o ofalwyr yn arbennig ar gyfer babanod a phlant ifanc, sy'n haeddu'r cyfle i dyfu i fyny mewn cartref teuluol cariadus yn hytrach na gofal preswyl.

Mae llawer o'n gofalwyr yn dweud wrthym fod eu taith wedi dechrau gyda sgwrs syml, post ar y cyfryngau cymdeithasol, neu weld ymgyrch fel Weekender. Os ydych chi erioed wedi meddwl am faethu, neu os ydych chi'n adnabod rhywun a allai gynnig cartref diogel a gofalgar, nawr yw'r amser iawn i gymryd y cam cyntaf hwnnw.

Nid oes angen i chi gael yr holl atebion. Gyda hyfforddiant arbenigol, cefnogaeth barhaus, a chymuned o'ch cwmpas, gallech chi helpu i newid bywyd plentyn, a'ch bywyd eich hun.

Byddwch yn rhan o'r newid.

Dewch yn ofalwr maeth gyda St David’s heddiw.

13

CWESTIWN AC ATEB TEULU A BWYD Atebion Go Iawn ar gyfer Bywyd Go Iawn C: Dim ond llond llaw o fwydydd mae fy mhlentyn yn eu bwyta. A ddylwn i fod yn poeni?

A: Mae bwyta’n ffyslyd yn hynod gyffredin, yn enwedig i blant sydd wedi profi trawma cynnar, esgeulustod, neu ofal anghyson. Gall bwyd gynrychioli diogelwch, cysur, neu reolaeth, felly nid yw gwrthod bwydydd newydd bob amser yn ymwneud â blas. Daliwch ati i gynnig bwydydd newydd heb bwysau, ochr yn ochr â bwydydd rydych chi’n gwybod eu bod nhw’n eu mwynhau. Gall gymryd llawer o ymdrechion cyn i blentyn deimlo’n barod i roi cynnig ar rywbeth newydd.

Dathlwch chwilfrydedd yn hytrach na phlatiau gwag.

C: Sut alla i annog fy mhlentyn i roi cynnig ar fwydydd newydd heb greu brwydrau wrth y bwrdd?

A: Tynnwch y pwysau i ffwrdd. Gwahoddwch blant i helpu i ddewis ryseitiau, golchi llysiau, neu droi cynhwysion. Mae hyd yn oed cyffwrdd, arogli, neu weini bwyd newydd yn gam cadarnhaol. Osgowch wobrau neu gosbau sy'n gysylltiedig â bwyta, gan y gall y rhain gynyddu pryder. Dylai amseroedd prydau bwyd fod yn ymwneud â chysylltiad yn gyntaf a maeth yn ail.

C: Mae gennym ni nosweithiau prysur. Sut allwn ni barhau i fwyta'n dda?

A: Cadwch bethau'n syml. Nid oes rhaid i bryd maethlon fod yn gymhleth. Coginiwch ffefrynnau fel chili, saws pasta, neu bastai bwthyn ar y penwythnos, a rhewch ddognau ar gyfer diwrnodau prysur. Mae tatws yn eu crwyn gyda ffa a chaws, omled gyda llysiau, neu gawl a bara cartref i gyd yn opsiynau cyflym a fforddiadwy sy'n darparu pryd cytbwys.

15

C: Mae bwyta'n iach yn teimlo'n ddrud. Sut allwn ni wneud i'n cyllideb bwyd fynd ymhellach?

A: Nid oes rhaid i fwyd iach gostio ffortiwn. Mae ffrwythau a llysiau wedi'u rhewi yr un mor faethlon â rhai ffres ac yn aml yn rhatach. Mae llysiau tymhorol, corbys, ffa a cheirch yn werth rhagorol, tra bod cynllunio prydau bwyd cyn siopa yn helpu i leihau gwastraff. Gall cinio dydd Sul traddodiadol hefyd ymestyn dros sawl pryd bwyd – mae cyw iâr dros ben yn dod yn frechdanau, pasta, cyri neu gawl, tra gellir defnyddio llysiau mewn sawsiau byrbryd neu eu hychwanegu at stiwiau.

C: Mae fy mhlentyn yn bwyta byrbrydau’n gyson. Ydy hynny’n normal?

A: I rai plant, yn enwedig y rhai sydd wedi profi ansicrwydd bwyd, mae poeni ynghylch pryd y daw'r pryd nesaf yn real iawn. Gall arferion rhagweladwy helpu i ailadeiladu ymddiriedaeth. Ceisiwch gynnig prydau bwyd a byrbrydau ar adegau rheolaidd bob dydd a sicrhau'ch plentyn y bydd digon o fwyd bob amser.

Dros amser, mae llawer o blant yn dod yn llai pryderus unwaith y byddant yn credu bod bwyd ar gael yn gyson.

C: Anaml iawn y byddwn ni'n llwyddo i fwyta gyda'n gilydd fel teulu. Oes ots?

A: Gall bwyta gyda'n gilydd pryd bynnag y bo modd fod yn gyfle gwych i gysylltu, ond peidiwch â phoeni os nad yw bob dydd. Gall hyd yn oed rhannu brecwast ar benwythnosau neu eistedd gyda'n gilydd am bryd bwyd syml gyda'r nos gryfhau perthnasoedd. Yn aml, mae'r sgwrs o amgylch y bwrdd yr un mor werthfawr â'r bwyd ei hun.

C: Beth yw un newid bach y gallai pob teulu ei wneud yr wythnos hon?

A: Dewiswch un pryd i'w goginio a'i fwyta gyda'ch gilydd heb unrhyw ymyrraeth. Diffoddwch y teledu, rhowch ffonau i ffwrdd, a mwynhewch gwmni eich gilydd. Mae plant yn cofio sut roedd amseroedd bwyd yn teimlo llawer mwy na'r hyn yn union oedd ar y plât. Gall meithrin atgofion bwyd cadarnhaol gael effaith barhaol ar hyder, lles a pherthnasoedd teuluol.

Cofiwch: Mae pob teulu'n wahanol. Nid yw cynnydd yn cael ei fesur gan brydau perffaith na phlatiau glân— mae'n ymwneud â chreu amgylchedd diogel a hamddenol lle gall plant feithrin perthynas iach â bwyd, un pryd ar y tro.

TEULUOEDD YN TYFU O AMGYLCH Y BWRDD Wedi'i guradu gan dîm Cymdeithas Plant Dewi Sant.

Dewch o amgylch ein rhestr chwarae Teuluoedd yn Tyfu o Gwmpas y Bwrdd, dathliad o gysylltiad, cysur a chydymdeimlad. O foreau tawel a dyddiau prysur yn yr wythnos i giniawau a rennir a sgyrsiau hwyr y nos, mae'r rhestr chwarae hon yn tracio rhythmau bob dydd bywyd teuluol.

Mae'n cyfuno eiliadau acwstig tyner, melodïau codi calon a ffefrynnau hiraethus sy'n ennyn cynhesrwydd, perthyn a llawenydd syml bod gyda'n gilydd. Yn berffaith ar gyfer byrddau brecwast, cinio Sul, neu nosweithiau tawel gartref, mae'n creu cefndir cysurus ar gyfer sgwrs a chysylltiad ar draws cenedlaethau. Gobeithiwn y bydd yn dod yn drac sain i'ch eiliadau a rennir, lle mae straeon yn cael eu hadrodd, digon o chwerthin , a theuluoedd yn teimlo ychydig yn agosach bob tro y byddwch chi'n pwyso chwarae. Trowch e ymlaen, gosodwch y bwrdd, a gadewch i gerddoriaeth wneud y gweddill, gan lenwi'ch cartref â chynhesrwydd, llawenydd ac undod. O brydau bwyd bob dydd i achlysuron arbennig, mae'n atgoffa bod teuluoedd yn tyfu gryfaf pan fyddant yn ymgynnull o amgylch y bwrdd. Mwynhewch gyda'n gilydd.

Gwrandewch nawr: YMA

17

CYSWLLT Gwasanaeth Mabwysiadu Dewi Sant Tŷ Lambourne, Parc Busnes Llanisien, Caerdydd CF14 5GL 029 2066 7007 neu info@stdavidscs.org

ARHOSWCH YN Y DDOLEN Dilynwch ni ar Instagram, Facebook ac YouTube

RHODDWCH

Fel Elusen gofrestredig, efallai yr hoffech ystyried cefnogi gwaith Dewi Sant. Bydd eich cyfraniad yn helpu i sicrhau bod pob plentyn sydd â chynllun mabwysiadu yng Nghymru yn cael ei leoli gyda theulu cariadus a'i gefnogi i gyrraedd ei botensial llawn. YMA

Swyddfa Gofrestredig: Tŷ Lambourne, Parc Busnes Llanisien, Caerdydd CF14 5GL Mae Cymdeithas Plant Dewi Sant wedi'i chofrestru fel elusen gyda Chomisiwn Elusennau Cymru a Lloegr (Rhif Cofrestru: 509163) a chwmni cyfyngedig drwy Warant (Cofrestrwyd yng Nghaerdydd 1546688). Gwasanaeth Mabwysiadu Dewi Sant yw enw brand gwasanaeth mabwysiadu Cymdeithas Plant Dewi Sant. © Cymdeithas Plant Dewi Sant 2026