universiteit

nL

UNIVERSITEIT EN HOGESCHOLEN

 Studentenaula

 Oude Markt

Waar je ook gaat of staat in Leuven, overal word je omringd door het rijke verleden van deze universiteitsstad, en ontmoet je studenten bij de vleet. Geen wonder als je weet dat ieder academiejaar om en bij de 40.000 Belgische en buitenlandse jong­ eren naar dé Vlaamse universiteitsstad bij uitstek trekken om er hun bachelor of master te halen. Leuven en de universiteit (K.U.Leuven) zijn dan ook al gedurende bijna zes eeuwen onverbrekelijk met ­elkaar verbonden.

2

Leuven is ook de stad van de student. Het jonge volkje maakt bijna de helft van de totale bevol­ king uit en zorgt voor een bruisende sfeer en een prettige drukte in een stad die leeft op het ritme van de student. De band tussen Leuven, haar universiteit, hogescholen en studenten geeft de stad die unieke sfeer die bestaat uit een mix van cultuur, ondernemingszin, weten­ schappelijk en toekomstgericht denken, creati­ viteit, toekomstzin, vriendschappen en feesten.

Zes eeuwen ALMA MATER De K.U.Leuven anno 1425 De K.U.Leuven werd op 9 december 1425 op verzoek van de stad en met steun van Hertog Jan IV van Brabant, als Collegium Generale ge­ sticht door paus Martinus V. Het maakt haar de oudste universiteit van de Lage Landen en de oudste nu nog bestaande katholieke universiteit in de wereld.

Oorspronkelijk telde ze - naar het model van bestaande universiteiten van Keulen, Parijs en Wenen - vier faculteiten: Kunsten, Kerkelijk en Burgerlijk Recht en Geneeskunde. In 1432 werd de Faculteit Godgeleerdheid eraan toegevoegd.

De stad Leuven stelde een deel van de Laken­ hal uit 1317 ter beschikking. Het gebouw werd al snel te klein voor zowel de gilde van de Laken­ wevers als de universiteit, zodat die laatste de Lakenhal volledig overnam.

leges parallel in het Nederlands en het Frans gedoceerd. 1968 was een bewogen jaar voor de universiteit met de splitsing van de Katho­ lieke Universiteit Leuven in twee onafhankelijke universiteiten die in 1970 bij wet zelfstandig­ heid verwierven: de Nederlandstalige Katho­ lieke Universiteit Leuven (K.U.Leuven) die in het Vlaamse Leuven bleef, en de Franstalige Univer­ sité Catholique de Louvain (UCL), die verhuisde naar Louvain-la-Neuve in het Waalse Ottignies.

In 1954 werd in de Belgische kolonie Congo door de Katholieke Universiteit Leuven ook nog de ‘Universiteit Lovanium’ opgericht.

Leuven is een smeltkroes van culturen - Erasmusstudenten vanuit heel Europa, master- en doctoraatsstudenten van over de hele wereld vormen samen meer dan 10% van de totale Leuvense studentenpopulatie.

- De K.U.Leuven telt meer dan 38.000 studenten waarvan ongeveer 17.700 mannen en 21.000 vrouwen en zo’n 5.600 internatio­ nale studenten.

Tegenwoordig fungeert de Lakenhal als het beleidscentrum van de universiteit, met o.a. de kantoren van rector en medewerkers op het rec­ toraat. Daarnaast doet de Lakenhal op het gelijk­ vloers ook dienst als centrale inschrijvingsplaats aan het begin van het academiejaar. In augustus en september wordt de gotische jubileumzaal op de eerste verdieping voor recepties en feesten gebruikt. In de promotiezaal worden nog steeds heel wat doctoraten publiek verdedigd.

De K.U.Leuven is een volledige universiteit met

Bloei en tegenspoed

Onderzoek aan de K.U.Leuven (2011)

In haar geschiedenis van bijna zes eeuwen ken­ de de Leuvense universiteit perioden van bloei en tegenspoed. In de 16de eeuw verwierf ze we­ reldfaam dankzij geleerden en professoren als Adriaan van Utrecht (de latere Paus Adrianus VI), Erasmus, Vives, Vesalius en Mercator. In de 18de eeuw stond ze onder zware druk van een toenemende staatsinmenging en in 1797 hief de Franse Republiek de oude universiteit op.

In 1816 heropende koning Willem I der Verenigde Nederlanden de universiteit als Rijksuniversiteit.

Als tegengewicht voor deze rijksinstelling sticht­ ten de Belgische bisschoppen in 1834 in Mechelen een Katholieke Universiteit. Maar al in 1835 kwam deze terug naar het vertrouwde Leuven, waar de Rijksuniversiteit inmiddels was opgeheven.

Vanaf 1911 wordt een aanvang gemaakt met de vernederlandsing van het Leuvense universi­ tair onderwijs. In 1936 werden de meeste col­ Universiteitsbibliotheek 

- 55 bacheloropleidingen - 125 masteropleidingen - 60 master-na-masteropleidingen

- De K.U.Leuven - stelt 1.018 professoren voltijds te werk, daarnaast zijn er ook 1.052 voltijdse post­ docs aan de slag en 4.381 doctorandi/ onderzoekers werken aan een doctoraat; - besteedt 347 miljoen euro aan onderzoeks -uitgaven.

- Recentelijk (op basis van academiejaar) - verschenen 4.338 publicaties in internatio­ naal gereviewde academische en weten­ schappelijke tijdschriften; - jaarlijks worden er ongeveer 585 doctora­ ten uitgereikt.

9 december 1425

1317

1464

14

oprichting universiteit

Oprichting gebouw van latere universiteitshal

Realisatie Laatste Avondmaal Dirk Bouts

Ge Era (R

© Layla Aerts

Associatie K.U.Leuven Sinds 11 juli 2002 is de Associatie K.U.Leuven een feit. Ze werd opgericht in het kader van de Euro­ pese Bolognaverklaring die in 1999 ondertekend werd door de Europese ministers van onderwijs.

De bedoeling van ‘Bologna’ is de kwaliteit en transparantie van de opleidingen hoger onder­ wijs in Europa te verhogen en de uitwisseling van studenten, docenten en kennis te optimaliseren.

Dertien Vlaamse instellingen voor hoger on­ derwijs, waaronder de instellingen K.U.Leuven, KHLeuven, Groep T en het Lemmensinstituut, bundelen binnen deze associatie hun krachten om een sterke positie in te nemen in het nieuwe Europese onderwijslandschap.

Het Nederlands is de voertaal van de Associatie K.U.Leuven maar omwille van de internationale betekenis van de universiteit worden een groot aantal, vooral postgraduaten, colleges en se­ minaries in het Engels en soms in andere talen gegeven.

KHLeuven De Katholieke Hogeschool Leuven is een Vlaamse katholieke hogeschool die ontstaat in 1995-1996 door het samengaan van enkele katholieke hogescholen in Leuven en Diest. De Katholieke Hogeschool Leuven biedt professioneel hoger onderwijs aan voor een zo breed mogelijk publiek.

Essentieel voor het onderwijs aan de Katholieke Hogeschool Leuven is de beroepsgerichtheid er­ van. De studenten ontwikkelen competenties die hen in staat stellen om in hun beroep op een kwa­ litatief hoogstaande wijze te blijven functioneren.

Naast professionele bacheloropleidingen in de studiegebieden onderwijs, handelswetenschap­ 4

pen en bedrijfskunde, gezondheidszorg, industriële wetenschappen, technologie en sociaal­agogisch werk, kan je er ook terecht voor ­banaba’s (bachelor na bacheloropleiding), postgraduaten en posthogeschoolvorming.

Groep T Sinds 1888 bezit Leuven een eigen ambachts­ school die gaandeweg uitgroeide tot een voor­ aanstaande technische hogeschool waar zowel leerkrachten als ingenieurs van nationaal en in­ ternationaal niveau opgeleid worden.

Begonnen als Pietersambachtsschool evolueert de school in de richting van Technische Instituut voor Ingenieursstudenten om in 1970 als Groep T gedoopt te worden. Enkele jaren later krijgen hun Technische ingenieurs de graad en het di­ ploma van Industrieel Ingenieur.

In 1994 worden de poorten naar de wijde wereld opengezet wanneer de eerste Groep T-­delegatie op missie trekt naar China. Het zal het begin zijn van een innige academische band met China en de Mekong Delta, waarbij diverse associaties en scholarships worden opgericht.

Intussen heeft Groep T zich gestort op de solar energy en met name op de zonnewagens. Tij­ dens hun eerste World Solar Challenge in 2004 eindigen ze nog 11de, maar in 2007 behalen ze reeds een fraaie 2de plaats. De dag dat ze zich ­‘kampioen’ mogen noemen is niet meer zo veraf.

Associatie K.U.Leuven De Associatie K.U.Leuven omvat 13 instel­ lingen voor hoger onderwijs, verspreid over 23 Vlaamse steden en gemeenten. Ze is met meer dan 80.000 studenten, dé grootste hoger onderwijsverstrekker in Vlaanderen.

1466

1512

1514

1523

Geboorte Erasmus (René Rosseel)

Geboorte Mercator

Geboorte Vesalius

Pauscollege

spin-oFFs

 Student in Pauscollege

© Layla Aerts

Lemmensinstituut Het Lemmensinstituut werd door de gezamen­ lijke Belgisch bisschoppen in 1879 opgericht als gezamenlijk Hoger Instituut voor Kerkmuziek in Mechelen. In de stad van de aartsbisschop bestond reeds een orgel­ en beiaardschool. De Belgische bisschoppen wilden de kerkmuziek opwaarderen en deden een beroep op Jacques­ Nicolas Lemmens, een Vlaamse orgelleraar aan het conservatorium van Brussel. Lemmens stierf op 30 januari 1881. Tijdens het bestuur van zijn opvolgers, verruimde het opleidingsmodel van het loutere orgelspel, gregoriaanse muziek en koormuziek naar muziektheorie, koordirectie en compositie. Ook het leerprogramma breidde aanzienlijk uit.

Vanaf 1968 verblijft het Lemmensinstituut op Gasthuisberg, waar men na het Tweede Vati­ caans Concilie meer aansluiting zoekt bij de of­ ficiële onderwijsstructuur. De studie ietwat on­ dergeschoven kerkmuziek wordt op een hoger niveau geplaatst terwijl men anderzijds de blik verruimt naar niet­kerkelijke muziek.

Een spin­off is een bedrijf dat ontstaat uit een ander bedrijf of uit een universiteit. In zo’n be­ drijf wordt een (uit)vinding die meestal tijdens doctoraatstudies gedaan wordt, gecommercia­ liseerd en in een zakelijke structuur gegoten. De K.U.Leuven heeft op dat vlak een lange traditie.

De afgelopen 35 jaar heeft de toegenomen on­ dernemerszin van onderzoekers, in combinatie met de steun die het technologietransferagent­ schap K.U.Leuven Research & Development biedt, tot meer dan 80 spin­off bedrijven geleid.

Samen halen zij een omzet van meer dan 400 miljoen euro en stellen zij ruim 3.500 mensen te­ werk. Onder hen veel hooggeschoolde academici en ook buitenlanders. Bekende spin­offs zijn on­ der andere IMEC, LMS, ICOS, IPCOS, Materialise, Metris, Data4s, reMynd en Thrombogenics.

IMEC Op een uitloper van de Arenbergcampus staat sinds 1985 het Vlaamse Interuniversitair Micro­Electronisch Centrum, kortweg IMEC. Dat werd in 1984 met steun van de Vlaamse regering opgericht door professor Baron Roger Van Overstraeten en was een gezamen­ lijk initiatief van de universiteiten van Brussel, Gent en Leuven. Het immense gebouw huis­ vest een soort superlab dat baanbrekend werk verricht op het vlak van de micro­elektronica.

IMEC is intussen uitgegroeid tot Europa’s grootste onafhankelijk onderzoekscentrum in nanotechnologie en nano­elektronica. Meer dan 1.650 medewerkers van over heel de we­ reld werken er onder andere samen aan toe­ passingen voor een betere gezondheidszorg, slimme elektronica, hernieuwbare energie en veilig vervoer.

5

1547

1569

1835

1879

Geboorte Justus Lipsius

Van Dalecollege

Stichting katholieke universiteit in Leuven

Stichting Lemmensinstituut

 Campusbibliotheek Arenberg

Alom tegenwoordig: de universiteit en haar campussen De argeloze toerist die in Leuven de weg naar de universiteit vraagt, wordt door de autochtonen meewarig bekeken. De uni­ versiteit is namelijk overal en nergens. Het is in de eerste plaats een netwerk van fa­ culteiten en instituten, gevestigd in oude en nieuwe gebouwen die verspreid liggen 6

over heel de stad. De humane wetenschappen zijn geconcentreerd in de binnenstad (Stadscampus), de exacte en toegepaste wetenschap­ pen nestelden zich op de campus Arenberg, en de biomedische wetenschappen verhuisden met het ziekenhuis mee naar campus Gasthuis­ berg.

n

1968

1971

1975

Splitsing KUL en UCL

Stichting UZ Gasthuisberg

Schenking van het standbeeld ‘Fonske’ (Jef Claerhout) door de universiteit aan de stad

stadscampus Kooplieden en Professoren De Stadscampus is het uitvloeisel van de oude universiteit. Bij de oprichting stelde de stad im­ mers meteen haar Lakenhal beschikbaar. Koop­ lieden en professoren, studenten en marskramers schreeuwden er jarenlang tegen elkaar op. Na verloop van tijd werd de Lakenhal te klein voor beide activiteiten en verdwenen de kooplieden.

De universiteitshal huisvest vandaag de dag het beleidscentrum van de universiteit waar de rec­ tor zetelt en de inschrijvingen plaatsvinden. Van een ander oud universiteitsgebouw schiet van­ daag nog enkel de 18de-eeuwse portiek over, die mee toegang verleent tot het spiksplinternieuwe museum M van Museum Leuven.

Clusters De Naamsestraat die aan de universiteitshal grenst, is met haar aaneenrijging van colleges, dé universiteitsstraat. Oostwaarts van deze as liggen alle universiteitsgebouwen in clusters bij­ een, ontsloten door een netwerk van doorste­ ken en binnenpleinen.

De eerste cluster is die van de echte geesteswe­ tenschappen met voorop de theologen die pas hun intrek hebben genomen in het fraai gerestau­ reerde Veteranencollege. Vanuit hun schitterend uitgeruste bibliotheek gaan ze de dialoog met wetenschap en samenleving aan. De filosofen van het Instituut voor Wijsbegeerte zijn vervolgens gehuisvest in de intimiteit van een neogotische behuizing. Psychologen en pedagogen bezetten naburige panden en de faculteit Letteren houdt zich op in het Erasmushuis, een betonnen kolos in de schaduw van de universiteitsbibliotheek.

Die bibliotheek is door haar schaalgrootte, lig­ ging en feestelijke architectuur ongetwijfeld het meest opvallende gebouw van de universiteit.

De klokkentoren beheerst de skyline en is een echt landmark geworden. Het schitterende binnenaanzicht is bekend van televisie en pu­ bliciteit. De indrukwekkende leeszaal waar stu­ denten blokken en cocoonen is gaandeweg een icoon van geleerdheid geworden.

De faculteit Rechtsgeleerdheid heeft haar intrek genomen in het oud college De Valk. Dat over­ vleugelt alles en verleent met haar 18de-eeuwse grandeur de nodige status aan juristen in de dop.

Stadspark De faculteit Economie heeft haar hoofdzetel in het 17de-eeuwse Hogenheuvelcollege met uit­ breidingen aan de kant van het stadspark. Uit een vijvertje stijgt Mercurius op, de god van de handel en de dieven. Helemaal omsingeld door universiteitsgebouwen is het park zowat een universitaire binnentuin geworden.

Aan de overkant van het park is de Vlerick Leuven-Gent Management Hogeschool geves­ tigd, een van Europa’s top business schools. Zij stoomt managers klaar voor het moderne be­ drijfsleven. Op een steenworp afstand bevindt zich de faculteit Sociale Wetenschappen. Dit complex uit 1960 - snelbouw uit de tijd van ex­ pansie en democratisering - was lange tijd een ondergeschoven kind. Dankzij herinrichting en nieuwbouw voor gehoorzalen en woongele­ genheid heeft het binnengebied een hele ei­ gentijdse uitstraling gekregen. De auditoria zijn genoemd naar de politicus Jean Monet en de socioloog Max Weber die de grondslagen heb­ ben gelegd van respectievelijk de Europese Unie en de moderne sociologie.

7

1984

1998

2000-2004

Oprichting Imec

Erkenning Groot Begijnhof als werelderfgoed door unesco

Concept en realisatie Totem (Jan Fabre) © Layla Aerts

Campusbibliotheken

Kost & inwoon

De K.U.Leuven beschikt over uitstekende klassieke én hypermoderne bibliotheekvoor­ zieningen die verspreid zijn over heel de uni­ versiteit en samen de universiteitsbibliotheek vormen. Naast de Centrale Bibliotheek in de binnenstad kan je ook op de campus Gast­ huisberg, de campus Arenberg en de campus Kortrijk terecht in een eigen campusbiblio­ theek. Daarnaast heeft elke faculteit van de Groep Humane Wetenschappen een eigen bibliotheek.

Gebouwen voor onderwijs en onderzoek marke­ ren het straatbeeld in het zuidoosten van de stad.

Studenten moeten evenwel ook gehuisvest en gevoed worden. Vandaar dat studentenvoorzie­ ningen mee het stadsbeeld bepaald hebben. Oor­ spronkelijk namen studenten hun intrek in parti­ culier uitgebate colleges waar ze kost en inwoon kregen. Prachtige gebouwen met binnenpleinen en keukenmeiden, een president en een huis­­reglement, een studiesfeer en studentikoze branie.

De Universiteitsbibliotheekdiensten (UBD) vervullen beleidsvoorbereidende taken en omvatten diensten die vereist zijn voor een efficiënte werking van de universiteitsbiblio­ theek als geheel. Denk maar aan de digitale bibliotheek, het catalogiseringbeleid, pool­ medewerkers, IBL (interbibliothecaire docu­ mentlevering = verspreiding en gebruik van elektronische documenten met betrekking tot de bibliotheek) voor de Centrale biblio­ theek en geesteswetenschappen, ...

De K.U.Leuven heeft er als enige universiteit op het vasteland nog enkele draaiende weten te houden met behoud van hun oorspronke­ lijke functie: het Heilige Geestcollege, een ri­ ant stadspaleis en meteen het oudste college; het Pauscollege met zijn indrukwekkende bin­ nenhof; het allercharmantste, Italiaans ogende Van Dalecollege (met een cortile en een campa­ nile) en het Oxford-like Justus-Lipsiuscollege.

Professoren en studenten hebben inmiddels zelfs het Groot Begijnhof ingepalmd, dat in oor­ sprong voor vrome vrouwen was bestemd en intussen door Unesco als werelderfgoed geklas­ seerd werd. Andere colleges zijn nu ingeschakeld in onderwijs en onderzoek. In het Konings- en in het Premonstreitcollege hebben zich respectie­ velijk dierkundigen en natuurkundigen als laatste wetenschappers in de stadskern verankerd. Het leeuwen­deel van de wetenschappers is immers verhuisd naar de Arenbergcampus buiten de stad en de medici vonden ademruimte op Gast­ huisberg. Enkel het uiterst zeldzame Anatomisch ­Theater - Padua en Uppsala bezitten er ook één en de Kruidtuin met zijn fraaie oranjerie - de voor­ malige Hortus van de medische faculteit - herin­ neren eraan dat hier vlakbij het stadsziekenhuis ooit een embryonale medische campus bestond.  Campusbibliotheek Arenberg

2002

2002

2006

In gebruik name Campusbibliotheek Arenberg

Opening Kunstencentrum STUK

Oprichting campus KHLeuven op domein Gasthuisberg

Campus Arenberg Als je Leuven binnenrijdt, valt het meteen op hoe groen de omgeving nog is. De groene long wordt gevormd door de verbinding van de Arenbergcampus met het Heverleebos en het Meerdaalwoud. Dankzij de Duitse familie Aren­ berg - die het domein na WO I aan de universi­ teit schonk - vonden de afdelingen Wetenschap en Technologie er een prinsheerlijk onderko­ men. In een tijd dat iedere universiteit op zoek was naar ruimte voor de huisvesting van hun wetenschappelijke instituten, was het kasteel Arenberg - met z’n aristocratische torens en transen - een godsgeschenk voor de K.U.Leuven die er reeds in 1922 de 1ste steen legde van de Instituten voor Mechanica, Metaalkunde en In­ dustriële Scheikunde.

Alhoewel de machinezaal van het Thermotech­ nisch Instituut met haar stoommachine inmid­ dels een trekpleister is geworden voor industrieel archeologen, is de campus sindsdien aanzienlijk uitgebreid, gemoderniseerd en op het ritme van de technologische vooruitgang gestoeld.

Tip

In het park stoot je ook regelmatig op serres en broeikassen. Zij behoren tot het Landbouwinsti­ tuut dat onder andere het wereldcentrum voor de bananenteelt is en rechts van het kasteel ligt.

Ook het instituut voor Elektrotechniek heeft er post gevat. Helemaal tegen de stad aan beschikt FABER, de faculteit Bewegings- en Readaptatiewetenschappen, over uitgebreide voorzieningen, bestaande uit een eerbiedwaar­ dig gymnasium, een blits fitnessgebouw en voorts sportvelden en oefenterreinen, een at­ letiekpiste en zwembad- en een grote polyva­ lente sporthal.

FABER werd in 1937 opgericht door de jonge docent P.P. De Nayer die, op vraag van rector Mgr. Ladeuze, colleges sportgeneeskunde moest uitbouwen, de studentensport doen heropleven en zorgen voor de bouw van een sportinstituut.

Het succes van de opleiding en van de indoor­ sporten, zorgde ervoor dat in 1969 een compleet nieuw, groot sportcomplex werd geopend en een nieuw tijdperk in de geschiedenis van de Leuvense universitaire sport geopend werd. Uit dankbaarheid voor zijn bezieler werd het com­ plex genoemd naar professor De Nayer.

Zin in een andere kijk op universiteitsstad Leuven?

Met loungy muziek in je oren en een vriendelijke stem die je leuke weetjes vertelt en verborgen plekjes toont? Dan is CitySounds iets voor jou!

Ontdek de stad op je eigen tempo. Met een mp3-speler en hoofdtelefoon volg je een parcours door een eigenzinnige versie van Leuven.

9

 Campus Gasthuisberg

Het best bewaarde geheim van de campus Arenberg is de Campusbibliotheek Arenberg (CBA) die gehuisvest in het voormalige Celestij­ nenklooster aan de Croylaan. Het is een van de grootste en modernste bibliotheken voor we­ tenschappen en ingenieurstechnieken van het Europese vasteland. CBA herbergt een miljoen boeken en naslagwerken onder één dak. Stu­ denten, academici, alumni en andere bezoekers kunnen er werken in een hoogtechnologische omgeving vol multimediaoplossingen.

Aan de overkant van de Dijle en net buiten het park liggen in een openrivierlandschap de witte gebouwen van de faculteit Wetenschappen: wis- en natuurkunde, informatica en scheikunde en recent ook de aardwetenschappen die heel toepasselijk gehuisvest zijn in een opvallend ge­ bouw in rode baksteen. Langs de snelweg wordt de campus afgezoomd door het zogeheten we­ tenschapspark, een gloednieuw onderkomen voor de spin-offs van de universiteit.

Campus Gasthuisberg ‘Naar Leuven gaan’ is voor veel Vlamingen symbool voor ‘universitaire studies gaan doen’, ofwel ‘naar het beste ziekenhuis van het land gaan’.

Nadat in 1971 het embryonale academische zie­ kenhuis in de stad met plaatsgebrek kampte, vond men op de heuvelkam - gekend als Gast­ huisberg - de ideale plaats voor een volledig nieuwe medische campus met ziekenhuis en onderwijsaccommodatie.

Door een modern management, een concen­ tratie van hooggekwalificeerde medici en de gedreven inzet van het klinisch en verzorgend personeel behoort UZ Leuven inmiddels tot de medische top van Europa. Het is na Rome het 10

grootste Europese ziekenhuis. In 2007 startte het project: Masterplan campus Gasthuisberg waarbij men alle medische diensten op de cam­ pus wil gaan concentreren: onderwijs, onder­ zoek, algemeen ziekenhuis, dagziekenhuis en een publiek gedeelte met stedelijke functies (een hotel, winkels, studentenhuisvesting). Het volledige project zal rond zijn in 2020.

UZ Leuven staat voor 2,4 miljoen bezoekers per jaar Verpleegdagen: 533.042 Gehospitaliseerde patienten: 64.287 Raadplegingen: 635.513 Centraal medisch archief: 2.500.000 dossiers

UZ Leuven telt • • • • • • •

47 operatiezalen 7 intensive care afdelingen 49 verpleegafdelingen 1.955 patiëntenbedden ruim 56.000 m2 gangen 8.500 m2 trappen 7.225 m2 toiletten

De centrale keuken van het ziekenhuis ser­ veert iedere dag 5.500 maaltijden. De cafetaria’s van het ziekenhuis ontvangen dan weer elke dag 7.450 hongerige klanten. Dat betekent ondermeer dat er zo’n 5.800 porties soep geserveerd worden.

De bakkerij is goed voor een dagelijkse aanvoer van meer dan 700 broden, 500 stokbroden, 1.600 koffiekoeken en 150 taarten.

Jaarlijks worden op alle campussen samen 10.000 TL-lampen vervangen. Het schoonmaakteam dat uit ongeveer 550 medewerkers bestaat is verant­ woordelijk voor de reiniging, het onderhoud en de desinfectie van ongeveer 300.000 m2.

er­ a’s ag eer en. oer 00

00 dat nt­ de

Hoofden die de geschiedenis beïnvloedden

 Mercator (Raoul Biront)

Desiderius Erasmus

Andreas Vesalius

Erasmus beschouwt zichzelf als een ‘wereldbur­ ger’ of ‘niet-burger’. Hij levert kritiek op ‘zijn’ Europa en profiteert van de boekdrukkunst om zijn Latijnse teksten overal te verspreiden. Hij verblijft ondermeer in Engeland waar hij een le­ venslange vriendschap sluit met Thomas More, de schrijver van Utopia. Op aandringen van More schrijft Erasmus de Lof der Zotheid. Door uit te gaan van een zot als spreker kon hij de spot drijven met de misplaatste ernst waarmee alle mensen, ongeacht beroep, stand of positie, hun eigen belangen najoegen en de kortzichtig­ heid waarmee zij klaar stonden met hun oordeel over elkaar.

Als humanist bestudeert Erasmus de klassieken in hun oorspronkelijke taal. Hij schrijft uiteinde­ lijk een nieuwe Latijnse vertaling van het Nieuwe Testament met de Griekse grondtekst als uit­ gangspunt. Als Maarten Luther die vertaling ge­ bruikt als basis voor zijn Duitse versie, is het hek van de dam. Ondanks zijn goede bedoelingen en verwoede pogingen, slaagt Erasmus er niet in om de christenen van zijn tijd te verzoenen.

Voor zijn vermeende aandeel in de Hervorming wordt hij in 1559 verketterd. Zijn werken belan­ den op de lijst van de verboden boeken.

Op zijn rondreis door Europa bezoekt ­Erasmus ook de Nederlanden. Hij verbijft in Brussel, ­Mechelen, Antwerpen en Leuven. In Leuven richt hij het Drietalencollege of Collegium Trilingue op met de bedoeling het talenonderwijs te pro­ moten. Kennis van Grieks, Latijn en Hebreeuws is immers belangrijk om de klassieken te lezen.

Zijn Collegium Trilingue heeft een aantal pro­ minente geleerden zoals Mercator, Vesalius en Dodoens op de banken.

Vesalius is een Vlaamse arts en anatoom van Duitse afkomst. Met zijn eerste complete boek over het menselijk lichaam is hij één van de grondleggers van de anatomie.

Andreas Vesalius wordt geboren in 1514 in Brus­ sel als Andries van Wesel, uit een geslacht dat zijn oorsprong had in Oud-Heverlee. Net als zijn vader en grootvader voor hem, besluit Andreas van Wesel medicijnen te studeren: eerst aan de universiteit van Leuven, daarna enkele jaren in Parijs en vervolgens weer te Leuven, waar hij in 1537 het baccalaureaat in de Geneeskunde verwerft. Daarna trekt hij naar Padua waar hij nog dat zelfde jaar promoveert tot doctor in de Geneeskunde.

De studie van het menselijk lichaam, zoals die al eeuwen tevoren vastgelegd werd door de Griek Galenus, wordt in Vesalius’ tijd nog steeds onderwezen. Maar Vesalius is nieuwsgierig en eigengereid. Hij ontleedt lijken en stelt gaan­ deweg vast dat Galenus nooit de binnenkant van een mens heeft gezien. Vesalius’ prachtig geïllustreerd werk, De Humani Corporis Fabri­ ca (Over de bouw van het menselijk lichaam) weerlegt de oude opvattingen. Hij ontketent een revolutie in de medische denkwereld.

Nadat hij zijn meesterwerk heeft opgedragen aan Keizer Karel, wordt hij prompt aangesteld als lijfarts van de keizer en later van diens zoon Filips II. Hij is een van de meest succesvolle artsen van zijn tijd. Over Vesalius doet het verhaal de ronde dat hij ‘s nachts als een dokter ­Frankenstein lijken ging stelen op het galgenveld om daarop dissec­ ties te kunnen verrichten. Maar het grootste deel van zijn ‘dissectiemateriaal’ wordt hem eigenlijk gewoon ter beschikking gesteld.

Vesalius overlijdt op 15 oktober 1564 op het Griekse eiland Zakynthos. Hij is op weg naar 11

­ eruzalem, maar door een schipbreuk belandt J hij op het eiland. Zijn graf is nooit gevonden, wat leidde tot de wildste speculaties.

Gerard Mercator De belangrijke cartograaf Gerard Mercator (1512-1594), vooral bekend om zijn wereld- en hemelatlas, wordt op 5 maart 1512 in Rupelmon­ de geboren als Gerard de Kremer.

De jonge Gerard gaat aanvankelijk Wiskunde studeren in Leuven. Later verblijft hij er heel wat jaren om er te werken als landmeter.

Mercator is een bijzonder soort kaarttekenaar.

De meeste van zijn collega’s zijn eenvoudige ambachtslieden, die begonnen als boekhande­ laar, zilversmid of iets dergelijks. Maar ­Mercator is anders. Hij is een geleerde die erg in het ­heelal geïnteresseerd is. Op zijn 24ste huwt hij met ­Barbara Schellekens, met wie hij zes kin­ deren krijgt, die allemaal worden gedoopt in de Sint-Pieterskerk. Mercator woont met zijn gezin in de Schrijnmakersstraat, vlakbij de ­Mechelsestraat. In die buurt bevindt zich ook het door Erasmus opgerichte Drietalencollege (Collegium ­Trilingue), waar hij een veel geziene gast is. Zijn grote droom is een allesomvattend kaartenboek van de aarde en de hemel te te­ kenen.

Op zijn 40ste verlaat Mercator Leuven om zich in Duisburg te vestigen en daar verder te werken aan zijn kaartenboek. Hij kan het echter nooit afwerken. Hij sterft namelijk in 1594 in Duis­ burg terwijl de definitieve versie van zijn atlas pas in 1695 wordt uitgegeven. Het boek - dat door zijn nazaten is afgewerkt - is zoveel be­ ter dan het werk van zijn concurrenten dat het dan ook al gauw een beroemd en veelgevraagd werk wordt. Het wordt zelfs vanuit het Latijn vertaald in verschillende talen, steeds onder de titel '­Atlas'.

tot bloei komt. Wanneer het mistige en natte klimaat van het noorden op zijn gezondheid begint te wegen, verhuist hij terug naar Leuven waar hij opnieuw les mag gaan geven.

Als professor houdt hij er een ongewone en verrassend moderne onderwijsmethode op na.

Ook de persoonlijke begeleiding van zijn leerlin­ gen neemt hij ter harte. Hij ontfermt zich telkens over een groepje van een zevental studenten die bij hem inwonen, voornamelijk in de peri­ ode tussen 1595 tot 1601. Het betreft hier vooral zonen van invloedrijke vrienden die Lipsius na­ drukkelijk om deze gunst hadden gevraagd.

De zwaar zieke Lipsius overlijdt in de nacht van 24 op 25 maart 1606 kinderloos in zijn huis te Leuven. Met hem verdween volgens Montaigne de meest geletterde man van zijn tijd.

Dirk Bouts In de Sint-Pieterskerk bevinden zich enkele we­ reldberoemde schilderijen, onder andere van Dieric Bouts. Deze geboren Haarlemmer ves­ tigt zich na zijn opleiding in 1448 als schilder in ­Leuven, de stad die spoedig een grote weer­ klank zou vinden door zijn pas gestichte univer­ siteit.

Na de dood van zijn vrouw Katharina van der Bruggen met wie hij twee zonen en twee doch­ ters heeft, huwt hij in 1474 met Elisabeth van Voshem, de dochter van de toenmalige burge­ meester.

Door zijn welgestelde familie, verwerft Dirk Bouts onmiddellijk een goede naam in ­Leuven. Nadat hij in 1464 Het Laatste Avond­ maal schildert, wordt hij zelfs benoemd tot meester-schilder van de stad Leuven, waar hij op 6 mei 1475 sterft. Zijn lichaam wordt in de kerk der Minderbroeders bijgezet naast dat van zijn eerste vrouw.

Justus Lipsius De filoloog en filosoof Justus Lipsius werd op 18 oktober 1547 geboren in Overijse als Joost Lips. Hij studeert Klassieke Letteren en Rech­ ten aan de Alma Mater. Op vraag van kardinaal ­Granvelle reist hij mee naar Rome om er zijn correspondentie te verzorgen.

Na een omweg via Wenen belandt hij in 1574 terug in zijn ouderlijk huis te Overijse en gaat in Leuven doceren. Hij aardt echter niet in het ge­ spannen milieu van de Zuidelijke Nederlanden en trekt naar de calvinistische universiteit van Willem van Oranje in Leiden waar hij volledig 12

TIP Erasmuswandeling Een individuele wandeling door Leuven die herinnert aan Erasmus en zijn tijd. In de wan­ delgids vind je meer over de geschiedenis van tien historische gebouwen en plekken.

Je leest er ook het verhaal van Erasmus en enkele van zijn tijdgenoten in Leuven. Deze gids is te koop bij Toerisme Leuven.

Student in Leuven

 Aula Van Evenstraat

Verruimen van de geest

K.U.Leuven Cultuurcoördinatie

Overal in de stad vind je gezellige cafés, trendy restaurants en hippe fuifzalen naar ieders smaak én portemonnee.

Ook cultuurfreaks kunnen in Leuven hun hartje ophalen. De programma’s die via of vanuit de universiteit en de hogescholen worden aange­ boden, zijn veelzijdig en spreken tot de verbeel­ ding van het studerende volkje. Theater, dans, literatuur, film, pop, rock of klassieke muziek, beeldende kunst ... Het zijn intussen vaste waar­ den in de culturele wereld van de studenten.

K.U.Leuven Cultuurcoördinatie is gehuisvest in Kunstencentrum STUK en gidst studenten en personeel doorheen het uitgebreide cultuur­ aanbod in Leuven. Cultuurcoördinatie organi­ seert zelf de gratis cultuurreeks ‘UUR KULtUUR’ en coördineert en ondersteunt de werking van de acht Universitaire Ensembles en de universi­ teitsbeiaard.

STUK Naamsestraat 96, 3000 Leuven Het kunstencentrum ‘STUK’ kondigt zichzelf duidelijk aan via grote metalen letters langs­ heen de Naamsestraat. Het ligt - als voormalig universiteitslokaal - temidden van verschillende universitaire vestigingen.

Het gebouw (architecten Neutelings Riedijk, ­Antwerpen-Rotterdam) is opgetrokken rond een publieke patio waar verschillende ‘kamers’ op uit­ geven, onder andere een filmzaal, het STUKcafé, een auditorium, lokalen, bureaus en een theater­ zaal. Op de patio ontmoeten kunstenaars, bezoe­ kers en passanten elkaar, en achter iedere deur schuilt een andere wereld.

Dit gebouw is de ultieme bekroning van de ste­ denbouwkundige visie die zowel de stad als de universiteit toepassen in de binnenstad. Wande­ laars ontdekken via tientallen doorgangen, on­ verwachte doorzichten en langsheen eeuwen­ oude en hedendaagse gebouwen telkens weer nieuwe stukken van deze stad die ook letterlijk verweven is met de universiteit.

Naamsestraat 96, 3000 Leuven

Fakbars De Fakbar is een populaire ontmoetingsplaats voor de student, uniek in Vlaanderen. Elke ­faculteit van de K.U.Leuven heeft zijn eigen ­fakbar. De studenten staan er zelf achter de tap en de pintjes zijn aan studentenprijs. Spring er zeker eens binnen op een donderdagavond, dé uitgaansavond van de Leuvense studenten. Je kan de fakbars vooral in de Tiensestraat terug­ vinden.

• Capsule

Parkstraat 4, 3000 Leuven Faculteit: Farmaceutische en Pedagogische Wetenschappen.

• Délibéré

Tiensestraat 146, 3000 Leuven Faculteit: Groep T.

• Doc’s Bar

Brusselsestraat 246, 3000 Leuven Faculteit: Geneeskunde.

• Dulci

Tiensestraat 77, 3000 Leuven Faculteit: Toegepaste Economische Wetenschappen en Bedrijfswetenschappen.

13

• Elixir

De Waaiberg, Tervuursevest 60, 3000 Leuven Faculteit: Burgerlijk Ingenieur en Burgerlijk Ingenieur Architect.

• Fak Letteren

Blijde Inkomststraat 11, 3000 Leuven Faculteit: Letteren.

• Gnorgl

Waversebaan 71, 3001 Heverlee Faculteit: Landbouwkundige en Toegepaste Biologische Wetenschappen.

• Huis der Rechten

Tiensestraat 53, 3000 Leuven Faculteit: Rechten.

• Pavlov

Tiensestraat 51, 3000 Leuven Faculteit: Psychologie.

• Politika Kaffee

Tiensestraat 55, 3000 Leuven Faculteit: Sociale Wetenschappen.

• Sportzak

Tervuursevest 60, 3000 Leuven Faculteit: Bewegings- en revalidatiewetenschappen.

• Alegria

Oude Markt, 3000 Leuven Faculteit: KHLeuven (Gezondheidszorg en Technologie).

• Cuythoek

Kapucijnenvoer 5, 3000 Leuven Faculteit: KHLeuven (Sociale School Hever­ lee) en Tandheelkunde.

• The Pocket

Minckelersstaat 76, 3000 Leuven Faculteit: KHLeuven (Rega).

Studentenrestaurants Wat is ALMA ALMA is de eenheid die de restaurants en cafeta­ ria’s van de K.U.Leuven beheert. Als student of als personeelslid kun je er eten tegen een heel demo­ cratische prijs.

De idee om een goedkoop restaurant voor stu­ denten op te richten ontstaat kort na de tweede wereldoorlog. Na eerste kortstondige initiatieven is het dan zover: op 15 februari 1954 opent de ‘ALMA’ zijn deuren op de Bondgenotenlaan. Men betaalt er 6 frank voor het ontbijt, 24 voor het middagmaal en 20 voor het avondmaal. Een koud buffet en een milkbar zijn eveneens voorzien.

De komende decennia zal de ALMA tal van uit­ breidingen, aanwinsten en vernieuwingen kennen, die zonder uitzondering eenzelfde, onveranderlijk doel beogen: het aanbieden van gezonde, geva­ rieerde maaltijden, warme en kouden dranken die beantwoorden aan de verwachtingen van de stu­ denten, zowel culinair als budgettair.

In 2003 worden directie en personeel het eens over een forse herstructurering die ALMA op­ nieuw slagvaardig moet maken. Vandaag zijn de studentenrestaurants klaar voor de volgende 50 jaar.

De meeste studentenrestaurants zijn gesloten op zaterdag, zondag en feestdagen; op de dagen dat de studenten dus in principe niet in Leuven zijn.

Voor praktische info: www.alma.be

ALMA restaurants in Leuven • Alma 1

Tiensestraat 115, 3000 Leuven

• Alma 2

E. Van Evenstraat 2C, 3000 Leuven

• RC

• Alma 3

• Weirdo’s

• Alma Gasthuisberg

Arenbergpark (onder Alma 3), 3000 Leuven Faculteit: Wiskunde, Informatica en Fysica.

Naamsestraat 32, 3000 Leuven Faculteit: Criminologische Wetenschappen en KHLeuven (ECHO)

Studentenwijk Arenberg 1 (Steengroevelaan), 3001 Leuven Herestraat 49, 3000 Leuven

• Alma Pauscollege

Hogeschoolplein 3, 3000 Leuven

• De Moete

Celestijnenlaan 200 P, 3001 Leuven

• De Spuye

Tervuursevest101, 3001 Leuven

• ’t Academisch Kwartiertje

Tiensestraat 41, 3000 Leuven

14

© Johan Vancutsem - 't Oogenblik fotografie

Aha! WetenStappen Wandel je wijzer Alle faculteiten van de Leuvense universiteit – vijftien in totaal – en de drie Leuvense hoge­ scholen denken heel hard na over het leven.

Ze zijn bezig met onderzoek, met innovatie. Ze zoeken naar concrete dingen die de kwaliteit van ons leven kunnen verbeteren. Wat beden­ ken en ontwerpen ze achter de schermen? Dat kom je te weten via het gratis wandelparcours Aha! WetenStappen. Voor elk van de facultei­

ten en hogescholen staat een groot paneel met uitleg in het Nederlands, Frans, Duits, Engels en Spaans. Over wat ze uitvinden. Over waar ze mee bezig zijn. En met leuke weetjes over het gebouw waarin ze werken. 13 kilometer stappen (6 km in het centrum) kan een mens flink wat kennis opleveren. Een slimme geest in een ge­ zond lichaam.

15

LEUVEn | VLAANDEREN | Belg IĂ‹

TOERISME LEUVEN Open van maandag tot zondag van 10.00 tot 17.00 uur.

Gesloten op feestdagen, brugdagen en zondagen van 1 november tot eind februari. t +32 (0)16 20 30 20 - f +32 (0)16 20 30 03 - toerisme@leuven.be - www.visitleuven.be

Colofon De grootste zorg werd besteed aan de nauwkeurig­ heid en actualiteit van de in deze gids gepubliceerde gegevens. Toerisme Leuven verontschuldigt zich voor eventuele vergissingen. De uitgever is evenwel niet verantwoordelijk voor wijzigingen na publicatiedatum.

Alle opmerkingen en wijzigingen kan u doorgeven aan infogids@leuven.be.

In deze reeks vindt u ook: wegwijs in Leuven architectuur en sculpturen groepsrondleidingen en dagtrips logeren en vertoeven fietsen en wandelen evenementen en activiteiten

16

P R I J S: v 1 ,0 0