LVN - 2025 - juni

MET VRIJETIJDSKALENDER!

lvn Stadsmagazine van en over Leuven

JUNI 2025

‘ Ik wil iedereen laten genieten van kunst’ JOSEPH

Hoe bereidt de stad zich voor op noodsituaties?

Afval buitenzetten: do’s & don’ts

Nieuwe Bibliobus op toer

2

In dit nummer

16

14 Nieuwe wijk in Heverlee Duurzaam, bosrijk en betaalbaar

Meer dan tolken Nieuwkomers helpen nieuwkomers

En ook 08 10 12 13 20 23

Hoe bereidt de stad zich voor op noodsituaties?

Afval correct aanbieden: 5 tips van ophalers Chinese snacks en bubbelthee bij Yuzies Leuvense insecten in cijfers Expo in M: Kunst die binnenkomt Hallo, nieuwe Bibliobus!

Schrobben en boenen!

Het zwembad van Kessel-Lo sluit van zondag 8 tot zondag 29 juni voor jaarlijks onderhoud. Vanaf 30 juni is iedereen weer welkom voor een frisse duik.

Wist je trouwens dat het zwembad al 49 jaar bestaat?

Het heeft z’n beste tijd gehad. Daarom plant de stad een nieuw sportcentrum vlak ernaast: met zwembad, cafetaria en sportzalen. www.leuven.be/zwembadkessello

3

Joseph ‘ Hopelijk wordt Leuven de culturele hoofdstad van Europa!’

Joseph Palframan • 27 jaar • woont met zijn familie in het centrum • kunstenaar ‘Mijn papa is Zuid-Afrikaans, mijn mama Brits.

We zijn vaak verhuisd voor haar job: ik ben geboren in Namibië, maar opgegroeid in Engeland en Botswana. Sinds enkele jaren wonen we in Leuven. Hier voel ik me thuis.’

‘Tijdens een stroompanne in Botswana zaten we eens bij kaarslicht aan tafel. Het verwonderde me hoe mooi het fruit op de schaal lag. De dag nadien schilderde ik dat stilleven op school tijdens de kunstles. Toen is de kiem voor mijn werk gelegd. Na het middelbaar ben ik kunst en kunstgeschiedenis gaan studeren in Nederland. En nu heb ik een atelier in Cas-co, een oud fabriekspand aan de Vaartkom. Maar ik werk af en toe ook in de openlucht, aan de Sint-Geertruikerk bijvoorbeeld.

Voorbijgangers kijken dan weleens raar op (lacht).’

‘In het begin ging mijn kunst vooral over identiteit. Ik liet me inspireren door de Afrikaanse en Europese cultuur en geschiedenis. Mijn laatste werken zijn pointillistisch – een techniek met verfstippen. Zo schilder ik digitale beelden na, bijvoorbeeld een selfie op straat of een shot uit een muziekclip. De stippen lijken op pixels.’

‘Ik zit in het Droomteam 2030, een groep inwoners die de stad helpt om van Leuven de culturele hoofdstad van Europa te maken.

Eind september weten we of we het halen van Molenbeek en Namen. Leuven heeft zoveel te bieden, hopelijk winnen we!’

Elke maand zet LVN een inwoner van Leuven in de kijker. Wil je zelf ook eens op de cover van LVN staan of ken je een Leuvenaar met een interessant verhaal? Laat het ons weten via lvn@leuven.be.

4

kort

SCHOONMAAK IN HET CENTRUM

Verplaats je auto De stad maakt de Leuvense straten het hele jaar schoon.

Maar in straten met veel geparkeerde auto’s kan dat niet: daar is één keer per jaar een veegactie. Van 27 juni tot 28 augustus zijn de straten in het centrum aan de beurt.

ACADEMIE EN CONSERVATORIUM

Start inschrijvingen SLAC Iedereen vanaf 6 jaar kan les volgen aan de academie of het conservatorium. Binnenkort starten de inschrijvingen voor nieuwe studenten. Je kan enkel online inschrijven.

Conservatorium SLAC • Inschrijven: van donderdag 12 juni tot 30 september • Opleidingen: muziek, woord en dans Academie SLAC • Opendeurdagen: zaterdag 21 en zondag 22 juni • Inschrijven: van dinsdag 24 juni tot 30 september • Opleidingen: beeldatelier, beeldhouwen, tekenkunst, fotografie, grafisch ontwerp …

Tijdens de veegactie geldt een parkeerverbod van 3 tot 16 uur. Verplaats je auto de dag voordien. Auto’s die blijven staan, worden getakeld op kosten van de eigenaar.

Online lees je wanneer jouw straat aan de beurt is. Je krijgt ook een brief in de bus. vr 27/06 – do 28/08 • www.leuven.be/veegacties • 016 27 40 10

www.academie-slac.be • www.conservatorium-slac.be

SENIOREN

Gratis infodag Op vrijdag 20 juni zijn alle senioren welkom in het Provinciehuis voor de infodag ‘Senioren(weg)wijzer’. Onder andere op het programma: • Infobeurs over vrije tijd, zorg en welzijn, veiligheid op het internet, wonen, vrijwilligerswerk …

• Kennismaking met de werkgroepen van het seniorennetwerk. Ze helpen het seniorenaanbod van de stad verbeteren op het vlak van mobiliteit, levenslang leren, evenementen en communicatie.

• Twee lezingen: vooroordelen over senioren en mobiliteit Benieuwd naar alle activiteiten? Kijk online of bel. Alles is gratis, maar schrijf je in voor de lezingen. vr 20/06 • 9 – 13 uur • Provinciehuis • gratis • 016 27 43 20 • www.leuven.be/wegwijzer

5

WEGENWERKEN

Heraanleg Vuntcomplex Van dinsdag 10 juni tot eind november zijn er wegenwerken aan het Vuntcomplex – de straat tussen de Aarschotsesteenweg en de Kesseldallaan.

• We maken een veilige fietsverbinding tussen Kessel-Lo en Wilsele: langs de Kessel-Losesteenweg, de Wilselsesteenweg en een nieuw dubbelrichtingsfietspad naar de Kesseldallaan (groene route). De fietspaden tussen de Aarschotsesteenweg en de Wilselsesteenweg verdwijnen (rode route).

• We leggen een nieuwe asfaltlaag.

• We herstellen de brug over de spoorweg.

Tijdens de werken sluit de carpoolparking van de E314, en rijden auto’s maar in één richting door de straat. Autoverkeer naar Kessel-Lo en fietsers in beide richtingen volgen een omleiding. www.leuven.be/vunt • 016 27 22 72

DAG VAN DE MANTELZORG

Advies met pannenkoeken Mantelzorgers helpen familieleden of vrienden die ondersteuning nodig hebben door hun leeftijd, ziekte of beperking. En ook al worden ze er niet voor betaald, ze zijn van onschatbare waarde.

Bij Cambio betaal je één keer € 35 en € 17,5 per uur. Bij Dégage betaal je één keer € 45 en een kilometervergoeding. Je betaalt voor beide ook een waarborg.

Ben jij mantelzorger en zoek je meer info over de ondersteuning die je kan krijgen? Of heb je nood aan een gesprek? Kom dan naar de infoavond op donderdag 26 juni om 19.30 uur in Campus Corso. Je bent ook welkom op het huiskamerconcert van Stoomboot, op 23 juni om 19.30 uur in Casa Clementina, het inloophuis van Zorg Leuven. En van 23 tot 27 juni trakteren de meeste lokale dienstencentra mantelzorgers op pannenkoeken. De activiteiten zijn gratis. Schrijf je online in.

De auto’s hebben geen dubbele bediening zoals in een rijschool. Je hebt keuze tussen een manuele en een automatische versnellingsbak.

www.leuven.be/mantelzorg • 016 27 44 00

MOBILITEIT

Leren rijden met een deelauto Wil je een rijbewijs halen, maar heb je geen auto om te oefenen?

Geen probleem, je kan een deelauto boeken voor je rijlessen.

www.leuven.be/deelauto • 016 27 27 27

6

kort

Sluiting stadsdiensten

STADSVERNIEUWING

Plannen voor de Knoop van Kessel-Lo De Knoop van Kessel-Lo ligt achter het station, aan de Diestsepoort en Diestsesteenweg (foto). De buurt kreeg die naam door de complexe verkeerssituatie.

Om daar verandering in te brengen, laat de stad samen met de Vlaamse overheid een nieuw ontwerp maken. Er komen vlottere en veiligere doorgangen voor voetgangers, auto’s, bussen

en fietsers – onder meer met een fietsbrug over de steenweg. En meer groen, zodat het gebied ook aangenamer wordt.

De timing van de werken is nog niet bekend. Ter voorbereiding breekt de stad dit jaar op verschillende momenten enkele panden af in de IJzerenwegstraat en op de Diestsesteenweg. Dat kan tijdelijk voor verkeershinder zorgen.

www.leuven.be/knoopvankessello • 016 27 22 72

Op maandag 9 juni (pinkster­­­ maandag) zijn de stadsdiensten, de bibliotheken, de recyclageparken, het zwembad en het OCMW gesloten. De markt in Wijgmaal gaat niet door. www.leuven.be/sluiting

Hulp bij belastingaangifte Vind je het moeilijk om je belastingaangifte in te vullen? De overheidsdienst Financiën geeft telefonisch hulp. Daarvoor maak je tot 13 juni een afspraak via 016 27 27 27. www.leuven.be/belasting

Composteren en tuinieren

DUURZAAMHEID

Gratis advies voor huis en tuin Kom in juni naar lokaal dienstencentrum Ter Putkapelle. Experten beantwoorden al je vragen over duurzaamheid. De activiteiten zijn gratis, maar voor sommige schrijf je online in. Breng je energiefactuur mee.

• Inspiratiedag over renovatie, vergroening, biodiversiteit, energiefacturen, premies en leningen • met bar en creatieve workshops vanaf 5 jaar • za 14/06 • 11 – 17 uur • Infosessie renovatie • di 17/06 • 19.30 – 21 uur • Pop-uploket: stel je vragen aan een renovatiecoach • wo 18/06 • 12 – 17 uur

Op zaterdag 14 juni kan je in de Kruidtuin leren composteren en deelnemen aan een wandeling over milieuvriendelijk tuinieren.

Beide activiteiten zijn gratis, voor de wandeling schrijf je in. www.leuven.be/compost

Wegenwerken Kessel-Lo De stad vernieuwt de voetpaden en het asfalt in de Werkhuizenstraat in Kessel-Lo. Die is afgesloten vanaf 10 juni tot midden september. Auto’s en fietsers volgen een omleiding. www.leuven.be/ werkhuizenstraat

• Infosessie renovatiepremie en -lening • di 24/06 • 19.30 – 21 uur • Pop-uploket: stel je vragen over je energiefactuur en leen een energiemeter • wo 25/06 • 12 – 17 uur LDC Ter Putkapelle, Bosstraat 13, Wilsele • gratis • 016 27 23 93 • www.leuven.be/goedwonen

7

Grote rampoefening aan het sportcomplex in Kessel-Lo

De noodplannen van de stad

‘Op alles voorbereid’ Wateroverlast, een treinongeval, de coronapandemie: helaas wordt onze stad soms getroffen door een ramp. Da’s altijd onverwacht, en altijd anders. ‘Maar we zijn goed voorbereid’, zegt Stijn Claeskens, de noodplanningscoördinator van de stad.

Stijn Claeskens: ‘De stad heeft een algemeen noodplan. Dat beschrijft hoe de hulp- en stadsdiensten samenwerken in een noodsituatie. Wie beslist wat? Hoe communiceren we met elkaar? Wie houdt de inwoners op de hoogte?

Waar kunnen slachtoffers en familie terecht? Moeten we evacueren?

Het staat allemaal in het plan.’

‘We hebben ook enkele bijzondere noodplannen. Bijvoorbeeld voor een brand bij een chemisch bedrijf of een crisis in een ziekenhuis of gevangenis. Dat soort situaties brengt grote risico’s mee, daar willen we extra goed op voorbereid

8

zijn. En voor grote evenementen leggen we op voorhand heel precies vast hoe de hulpdiensten overal in de stad kunnen raken.

Zoals bij het EK running onlangs, toen een groot deel van de stad afgezet was voor het parcours.’

Oefenen ‘Een voorbereiding op papier is natuurlijk niet voldoende. We doen elk jaar ook enkele kleine rampoefeningen, en minstens één grote. In 2023 zelfs een hele grote, met tientallen figuranten. Er was – zogezegd – giftig chloorgas gelekt in het sportcomplex van

Kessel-Lo. Zwemmers en sporters werden onwel, sommige werden ernstig ziek en twee overleden zelfs. Het gas verspreidde zich snel, dus evacueerden we – alsof – ook de buurt. En we richtten een informatiecentrum op voor bezorgde inwoners en familieleden.’

‘Zo’n oefening vraagt makkelijk enkele maanden voorbereiding.

Maar dat is het waard, want je komt te weten of de procedures werken en wat je moet bijsturen.’

Burgemeester bellen 'Helaas is het soms geen oefening, maar een echte crisis. Dan activeren we niet meteen het hele noodplan.

Dat gebeurt in stappen. De start is bijna altijd een telefoontje naar het noodnummer 112: een brand, een ondergelopen kelder, een grondverzakking … De brandweer, medische diensten en politie gaan ter plaatse en maken een inschatting: volstaat onze hulp, of is er meer nodig? Een ‘gewone’ brand kunnen ze perfect zelf de baas. Maar stel dat het gaat om een uitslaande brand in een gebouw met asbest, in het stadscentrum en vlak bij een kinderdagverblijf. Of dat er plots veel telefoontjes over wateroverlast binnenlopen. Da’s een stuk ernstiger, en dan bellen ze de burgemeester en mij, of een van mijn back-ups.’

‘Wij gaan opnieuw na: kunnen we het oplossen met extra hulp, bijvoorbeeld een onthaalcentrum voor de getroffen gezinnen?

Of heeft het een grote impact

op de omgeving en is er veel ondersteuning nodig? Dan kondigen we de 'gemeentelijke fase' af, en treedt het hele noodplan in werking.’

‘Dat betekent dat alle vijf disciplines (zie kader) aan de slag gaan. Ter plaatse richten we een commandopost op, om daar de hulp te coördineren.

Op een andere plek komt een coördinatiecomité bijeen. Dat neemt beslissingen over de omgeving – bijvoorbeeld dat een school tijdelijk moet sluiten. Alle beslissingen komen in een digitaal logboek. Zo is iedereen altijd goed en snel op de hoogte, en kunnen we alle acties goed op elkaar afstemmen. Meestal activeren we ook een noodnummer waar inwoners naar kunnen bellen.'

Beter voorbereid ‘Noodsituaties zijn bijzonder intens. Gelukkig komt er ook altijd een moment waarop de crisis voorbij is. Dan zetten we het noodplan stop en begint de nazorg: schade opmeten en herstellen, puinruimen … En nog wat later evalueren we de crisis en onze aanpak. Zodat we nog beter voorbereid zijn op de volgende.’

Vijf disciplines Tijdens een noodsituatie werken deze disciplines samen: 1. Brandweer en civiele bescherming: brand blussen, gaslek dichten, water wegpompen, schadelijke stoffen opruimen, mensen opsporen of bevrijden …

2. Medische en psychosociale hulp: dringende hulpverlening, opvangen en informeren van slachtoffers, familie en omwonenden …

3. Politie: toegang vrijhouden voor hulpdiensten, verkeersmaatregelen nemen, orde handhaven …

4. Logistieke steun: hulpdiensten versterken, reddingsmaterieel leveren, bevoorrading …

5. Informatie aan de bevolking: pers en inwoners informeren, telefonisch infocentrum organiseren …

Een noodsituatie: wat kan jij doen?

• Bereid je voor. Maak samen met je gezin een noodplan en -pakket. Dat helpt om snel en goed te reageren. Stel dat het brandt: wat is de snelste weg naar buiten? Of je zit enkele uren zonder elektriciteit: hoe zorg je voor licht en warmte?

• Schrijf je gratis in op BE-Alert. Zo kunnen de federale overheid, steden of provincies je snel waarschuwen bij een noodsituatie. Je ontvangt de berichtjes via sms, e-mail of een gesproken bericht op je vaste lijn.

• In een noodsituatie circuleert veel informatie, zeker op het internet. Het is soms moeilijk om juiste en foute informatie te herkennen. Volg de officiële

communicatiekanalen van de stad, de politie, betrouwbare media en BE-Alert.

• Volg het advies op. Krijg je de vraag om binnen te blijven? Doe dat, zelfs als elders een evacuatie bezig is. Adviezen kunnen verschillen van straat tot straat.

• Ben je zelf in veiligheid? Kijk dan of je eventueel kan helpen: EHBO, een lift of slaapplaats aanbieden, bloed geven … Zorg wel dat je de hulpdiensten niet hindert.

Meer tips op www.crisiscentrum.be/wat-kan-jij-doen

9

Hoe bied je afval correct aan: 5 tips van de ophalers

‘Ik heb al zeker drie broeken gescheurd’ Weer of geen weer: de stad haalt wekelijks je afval op. Jelle, Joeri en Jens staan op de vuilniswagen. Jens: ‘Als we papier en karton ophalen, hebben we het meeste werk. Maar het helpt ons enorm als je je afval goed aanbiedt.’ Hoe je dat doet? Hier komen vijf goed verpakte adviezen.

1. Steek je papier en karton in dozen, of bind het goed samen Jelle: ‘Mensen gooien hun papier en karton vaak gewoon op een hoop. Als het regent of waait, belandt dat papier op straat en kleeft het aan de grond. Ook papieren zakjes als verpakking zijn lastig. Als die nat worden, scheuren ze en glijdt alles door onze handen.

Dan hebben we dubbel zoveel werk. Onze vuilniswagen blokkeert het verkeer, er ontstaan files en mensen worden ongeduldig.’

‘Daarom: steek je papier en karton altijd in stevige, afgesloten dozen, of bind het goed samen met natuurtouw. Een grote hulp!’

2. Maak je zakken niet te zwaar Joeri: ‘Restafval ophalen is het zwaarst voor onze rug.

Op een ronde zamelen we gemiddeld 15 ton in. Die bruine zakken kosten meer dan de blauwe zakken.

Daarom steken mensen ze zo vol mogelijk – ik begrijp het wel. Maar op het einde van de dag voelen we dat.

Je helpt ons door zo’n zak niet zwaarder te maken dan 15 kilogram.’

3. Knoop je zakken goed dicht Jens: ‘Heel opmerkelijk ook: mensen knopen bruine zakken goed dicht, maar de blauwe vaak niet. Omdat die pmd weinig weegt, waait het gemakkelijk weg. En dat is opnieuw meer opruimwerk voor ons, en meer getoeter in het verkeer.’ www.leuven.be/afval • 016 27 40 10

10

4. Let op met scherpe voorwerpen Jelle: ‘Mensen steken weleens glasscherven of zelfs messen los bij het restafval. Da’s gevaarlijk. Gelukkig dragen we stevige werkkledij, maar ik heb toch al zeker drie broeken gescheurd.’

‘Glasscherven en messen kan je naar het recyclagepark brengen. Breek satéstokjes in twee, en wikkel andere scherpe spullen in bijvoorbeeld krantenpapier voordat je ze bij het restafval doet.’

5. Zet je afval pas ’s morgens buiten Joeri: ‘Hoe langer afval buiten staat, hoe groter het risico dat het wegwaait of nat wordt. En in het centrum worden ’s nachts geregeld zakken verplaatst of zelfs open gestampt. Zet je afval daarom liever ’s morgens buiten, vóór 7 uur, niet de avond ervoor.’

Correct sorteren Je afval correct aanbieden is één ding. Maar goed sorteren is minstens zo belangrijk. Zo kunnen we zoveel mogelijk materialen tot nieuwe producten verwerken.

Jens: ‘We komen heel vaak vuile pizzadozen tegen tussen het papier en karton. Etensresten verstoren de recyclage: daarom horen vuile verpakkingen bij het restafval. En doe andere etensresten bij het gft, niet bij het restafval. In bruine zakken trekt het ratten aan. Ook piepschuim zit geregeld bij het pmd of verstopt tussen papier en karton.

Twijfel je waar welk afval thuishoort? Je vindt het gemakkelijk in de Sorteerwijzer van EcoWerf.’ www.ecowerf.be/sorteerwijzer • 0800 97 0 97

Ploegbaas Jelle en afvalophalers Joeri en Jens

Bedank je afvalophaler!

Tijdens de Week van de Afvalophaler, van 2 tot 8 juni, bedanken we de Leuvense afvalophalers voor al hun harde werk. Doe je mee? Hang een kaartje, briefje of tekening aan je vuilniszak of schrijf er gewoon ‘dankjewel’ op. Een fijn gebaar, waarmee je je waardering toont.

11

ondernemer

de nieuwkomer

YUZIES Uitbater: Lydia Du Open sinds: April Adres: Vanderkelenstraat 17a Elke maand zet LVN een nieuwe Leuvense handelaar of horecazaak in de kijker. Zelf plannen voor een zaak? De stad helpt je op weg. Meer info: www.leuven.be/starter

12

‘Chinese snacks en bubbelthee’ Lydia: ‘Mijn ouders wilden me de kans geven om mijn studie meteen in praktijk te brengen. Ik zit in het eerste jaar International Business Management. Mijn papa is Chinees, en ons hele gezin houdt van Chinese snacks. En dit pand vlak bij dé winkelstraat van Leuven was vrij. Voilà: zo kwam Yuzies er.’

‘We verkopen gyoza’s: kleine, gebakken deegpakketjes van tarwebloem gevuld met gekruid varkensvlees. We maken ze volgens een origineel recept uit Shanghai.

Daar zijn gyoza’s een typisch ontbijt, met een scheutje azijn erop en een glas sojamelk erbij. Wij verkopen ze de hele dag, met verschillende sausjes, en frisdrank, koffie, huisbereide ijsthee of bubbelthee. En binnenkort zorgen we ook voor een veggie variant.’

‘Ik ben de manager, mijn broer zorgt voor de website en de stock, mama helpt veel en dankzij papa’s Chinese contacten kwamen we aan het recept en de keukentoestellen. We zijn dus een echt familiezaakje.

Mét wilde plannen voor meer Yuzies, bijvoorbeeld in Gent en Antwerpen. Maar da’s voor na mijn studies, voorlopig is het druk genoeg (lacht).’

Speuren in tuin, bos en stad

Leuvense insecten Insecten zijn supernuttig voor onze gewassen, de bodem en andere dieren. Maar door pesticiden, beton en klimaat­verandering verdwijnen ze alarmerend snel. Zo verloren we de laatste 50 jaar in Vlaanderen de helft, en nu nog altijd 1% per jaar.

Hoog tijd voor actie! Daarom brengt Natuurpunt elk jaar de insecten in kaart. Vorige zomer telden 1.338 Leuvenaars mee. En dit is wat ze zagen.

30.127

insecten

Honingbij

2 Blinde bij 5

Bruingemarmerde schildwants

1.658

soorten

Vaakst gezien 3 Kegelbijvlieg 4

* Bron: insectenzomer 1 juni – 31 augustus 2024

Loxocera hoffmannseggi (wespwortelvlieg)

1

Kruisspin

1

Spathius pedestris (schildwesp)

5

Tel je mee?

Door mee te speuren, help je de wetenschap een stap vooruit.

Minst gezien

4 Strophingia ericae (bladvlo)

2 Athous subfuscus (tor)

3 Hemicrepidius niger (tor)

1. Download de app ObsIdentify op je smartphone en geef toegang tot je locatie.

2. Zoek van 1 juni tot 31 augustus naar insecten in Leuvense tuinen, bossen en straten.

3. Neem er een foto van en upload die in de app.

4. De app vertelt je welk insect je hebt gespot. www.insectenzomer.be

13

Sint-Jansbergsesteenweg

Nieuwe woonwijk: duurzaam, bosrijk én betaalbaar Op een driehoek naast de Sint-Jansbergsesteenweg in Heverlee verrijst over enkele jaren een nieuwe woonwijk. Het gebied is 9 hectare groot, dat zijn 18 voetbalvelden. Er komen zowat 400 duurzame woningen, speelplekken en veel bos. Zo kan iedereen meegenieten van een extra groene plek dicht bij de stad!

De stad, KU Leuven en woon­ maatschappij Dijledal beslisten enkele jaren geleden om de nieuwe wijk aan te leggen. In overleg met de buurt en de ontwerpers stelden ze een masterplan op. Dit staat al vast:

Mix van woningen De nieuwe wijk telt zo’n 400 woningen, voor grote en kleine gezinnen. Voorlopige aantallen: • 200-tal sociale huurwoningen • 35-tal betaalbare koopwoningen De grond blijft eigendom van de stad.

• 175-tal woningen voor medewerkers van KU Leuven, Gasthuisberg en imec De woningen staan in groepjes, zodat er gezellige buurten ontstaan.

Ze hebben gemeenschappelijke bergruimtes en fietsenparkings. En er komt een ontmoetingscentrum waar de hele buurt welkom is.

14

3 x bos!

De nieuwe wijk wordt heel groen: in het midden komt een groot, publiek bos. Er wordt ook een speelbos aangelegd en een bos met eetbare planten en vruchten. Niet alleen de wijkbewoners, maar ook mensen uit de omliggende buurt mogen het voedselbos onderhouden en genieten van de oogst.

Geen wateroverlast Vandaag is er in de tuinen in de buurt regelmatig wateroverlast, omdat er water van de verharde landbouwgrond via de helling naartoe stroomt. In de nieuwe wijk wordt al het regenwater hergebruikt of sijpelt het ter plaatse in de grond.

• Lagergelegen zones in het landschap vangen regenwater op.

• Water sijpelt makkelijk in bosgrond, de bomen slorpen het op en laten het verdampen.

• Er komt zo weinig mogelijk verharding in de nieuwe wijk, onder andere door compact te bouwen.

Groene energie De inwoners van de nieuwe wijk verbruiken geen olie of gas. Alle energie is duurzaam en komt van de zon of uit de bodem.

Autoluwe wijk De bewoners parkeren hun auto’s niet aan hun woning, maar in twee half-ondergrondse garages die bereikbaar zijn via de SintJansbergsesteenweg. Daardoor is de wijk autoluw. Iedereen kan er veilig en aangenaam wandelen en fietsen op de paden.

Dit is een voorlopig ontwerp dat nog kan veranderen

De wijk verbruikt geen olie of gas. Alle energie komt van de zon of uit de bodem.

Timing • 2025: Het ontwerpteam start met de verdere uitwerking van de plannen • 2028: Geplande start van de werken

In de toekomst zal er ook een nieuwe fietsroute de wijk doorkruisen, die Bertem met de Celestijnenlaan verbindt. Zo moeten fietsers niet langs de drukke Tervuursesteenweg. Je kan de wijk bovendien vlot bereiken met het openbaar vervoer.

www.leuven.be/sintjansbergsesteenweg • 016 27 22 72

15

Nieuwkomers helpen nieuwkomers

‘Wij zijn méér dan tolken: we vertalen ook gevoelens’

16

Saciid, Abdul, Nevin, Efrata en Zainab (Aliya en Heveen staan niet op de foto), de cultuursensitieve ondersteuners aan De Nomade

De Afghaan Abdul en de Syrische Nevin vluchtten jaren geleden naar België en voelen zich ondertussen helemaal thuis in Leuven.

Ze maken deel uit van het team ‘cultuursensitieve ondersteuners’ van de stad. Die helpen nieuwkomers en hulpverleners om elkaars cultuur beter te begrijpen.

Nevin: ‘Ik ben opgegroeid in de Koerdische gemeenschap in Syrië.

In 2013 moest ik vluchten voor de oorlog. Na mijn aankomst in België heb ik zo snel mogelijk Nederlands geleerd. Daardoor kon ik helpen bij de administratie van mijn Syrische nonkels, tantes en buren die ook naar België zijn gevlucht. Die ervaring heeft me doen inzien dat ik de rest van mijn leven andere nieuwkomers wilde steunen.’

Abdul: ‘Ik ben in 2017 van Afghanistan naar België gevlucht.

Een Leuvens koppel heeft mij geholpen om vrienden te maken en een studio te vinden. Zij zijn mijn tweede familie. In het begin miste ik het wel om in mijn moedertaal te praten, bijvoorbeeld over gevoelens.

Ik wil ervoor zorgen dat andere nieuwkomers dat wel kunnen.

Daarom werd ik cultuursensitieve ondersteuner bij de stad.’

‘Mijn collega’s en ik komen uit verschillende landen: Afghanistan, Syrië, Somalië en Eritrea. Zo kunnen we nieuwkomers verwelkomen en wegwijs maken in hun eigen taal. Dat schept vertrouwen.’

Samen naar de psycholoog Abdul: ‘We begeleiden elk een tiental nieuwkomers. We vormen een brug tussen hen en de hulpverleners.

We gaan bijvoorbeeld mee naar het OCMW of de psycholoog.

Therapie is taboe in veel culturen: je moet altijd sterk zijn en je emoties verbergen. Wij zijn méér dan tolken.

We duiden ook wat er niet gezegd wordt: culturele gewoontes en gevoelens als schaamte, trots of angst. We geven ook tips aan de hulpverleners over hoe ze nog beter kunnen omgaan met nieuwkomers.'

Misverstand Nevin: ‘Sociale organisaties en scholen kunnen ons ook boeken voor ondersteuning bij een gesprek of voor advies over een bepaalde situatie.’

Abdul: ‘Vaak botsen de verwachtingen van scholen en ouders. Zo wilde een familie uit het Afghaanse platteland niet dat hun dochter deelnam aan activiteiten met jongens. In Afghanistan spelen jongens en meisjes niet samen. Ik heb toen aan de familie uitgelegd hoe het Belgische onderwijs werkt.

En aan de school heb ik gevraagd om de familie tijd te geven om zich aan te passen.’

Nevin: ‘Ook rond buitengewoon onderwijs zijn er vaak misverstanden.

In Syrië is dat enkel bestemd voor kinderen met een zware handicap.

Syrische ouders aanvaarden vaak niet dat hun kind hier naar het buitengewoon onderwijs moet. Na een gesprek met mij zien ze de voordelen meestal wel.’

Cricket Nevin: ‘Wij zijn goed op de hoogte van wat er leeft binnen de gemeenschappen en waar er nood aan is. Die informatie geven we door, zodat er gepast op gereageerd kan worden. Bij de val van Assad in december merkte ik bijvoorbeeld dat veel Syriërs met emoties zaten die ze niet konden uiten. De stad heeft toen een bijeenkomst georganiseerd in De Nomade, het onthaalhuis voor anderstalige nieuwkomers. Daar konden die mensen elkaar ontmoeten en steunen.’

Abdul: ‘Ik weet dat heel wat Afghaanse mannen alleen thuis zitten en geen hobby hebben.

Daarom heb ik bij de stad gemeld dat er maar één sport is die Afghanen interesseert: cricket (lacht)! Hopelijk kunnen we in de toekomst een cricketclub opstarten in Leuven.’ www.leuven.be/nieuwkomers

Nomadefeest!

De Nomade is het stedelijke onthaalhuis voor anderstalige nieuwkomers. Op zaterdag 28 juni is het feest. Geniet van optredens, kinderanimatie en lekkernijen uit alle hoeken van de wereld. Iedereen welkom! za 28/06 • 13 - 18 uur • Heuvelhofpark, Kessel-Lo • gratis • 016 27 42 90 • www. leuven.be/nomadefeest

17

Joseph ‘ Bij elke nieuwe expo vind je mij in M’ ‘Kunstenaar zijn is een levensstijl: mijn werk is mijn hobby.

Ik ben heel vaak in mijn atelier, maar ook daarbuiten ben ik vooral met kunst bezig: expo’s organiseren, andere artiesten helpen … En ik ben lid van het Droomteam 2030: een groep inwoners die meewerkt aan de kandidatuur van Leuven als Europese Culturele Hoofdstad in 2030. Daarvoor werk ik onder andere aan een project met kunst in leegstaande winkels. Da’s een win-win: meer exporuimte voor artiesten, en de panden worden benut. Ik organiseer ook Arty Parties: gratis evenementen waar jong en oud van allerlei kunstvormen kunnen proeven. Ik wil dat kunst voor iedereen is, en mensen samenbrengt.’

‘Telkens als er een nieuwe expo opent, ga ik naar museum M. Ik ontdek graag het werk van collega-kunstenaars. Met vrienden spreek ik weleens af in eetcafé Kaminsky aan de Tiensepoort, of gewoon thuis of buiten. Maar ik hou evengoed van de rust en stilte die je in Leuven kan vinden.

Dat heb je niet in elke stad.’

SHOPPEN

2 x De Langste Dag De Langste Dag: dat is niet één, maar twee dagen naar hartenlust shoppen in feestelijke winkelstraten. Laat je op zaterdag 21 juni verrassen door flashmobs, steltenlopers, optredens van lokale verenigingen en kindergrime – allemaal met als thema ‘musical’.

Op zondag 22 juni gaat het feest verder: er is leuke kinderanimatie en heel wat winkels zijn open na de middag. za 21/06 – zo 22/06 • centrum • 016 20 30 20 • www.shoppeninleuven.be

KERMIS IN KESSEL-LO

Eendjes vangen in het Heuvelhofpark Al 57 jaar kan je in het Heuvelhofpark tijdens het pinksterweekend genieten van 4 dagen kermis en andere festiviteiten. Dit jaar neemt een nieuwe vzw de organisatie over: KesselViert.

Het programma blijft hetzelfde: een gezellige kermis met foodtrucks, kinderanimatie, optredens, terrasjes en op pinkstermaandag de populaire, uitgebreide rommelmarkt. vr 06/06 – ma 09/06 • Heuvelhofpark, Kessel-Lo • www.kesselviert.be

18

kort

Vlierbeekriders Classic Zaterdag 28 juni vindt de Vlierbeekriders Classic weer plaats. Wielertoeristen hebben de keuze uit vijf tochten: wegritten van 70, 90 of 120 kilometer en gravelritten van 75 of 100 kilometer. Voor extra geoefende fietsers zijn er twee ritten van 120 kilometer onder politiebegeleiding. www.vlierbeekriders.be

LEUVEN BELLS

Zomerse beiaardconcerten

BK pumptrack

Heerlijk relaxen en genieten van beiaardmuziek: dat kan tijdens de concerten van Leuven Bells. Ze zijn gratis, duren een uur en de stoelen staan voor je klaar. In de Universiteitsbibliotheek spelen niet één, maar twee beiaardiers. Extra klank, extra spektakel!

• Abdij van Park: za 21/06, 28/06, 05/07 en 12/07 • 15 uur • Sint-Geertruiabdij: zo 20/07, 27/07, 03/08 en 10/08 • 15 uur • Universiteitsbibliotheek: do 07/08, 14/08, 21/08 en 28/08 • 20.30 uur • Groot Begijnhof: za 02/08, 09/08, 16/08 en 23/08 • 15 uur www.leuven.be/leuvenbells • 016 27 41 78

CULTUURHUIS 30CC

Kom tijdens het weekend van 28 en 29 juni supporteren voor de BMX’ers op het allereerste BK pumptrack in het Urban Sports Park in Wilsele. Je ontdekt ook wie zich kwalificeert voor het WK. Of neem deel aan een gratis initiatie of competitie voor het plezier. www.leuven.be/pumptrack

Workshop mediteren Op zondag 15 juni maak je van 14 tot 16 uur kennis met boeddhistische meditatie­technieken in Museum PARCUM. Bij mooi weer vindt de workshop buiten plaats.

Koop je ticket online voor € 12.

Daarmee kan je voor- of nadien ook het museum bezoeken. www.abdijvanpark.be/meditatie

Boeken voor € 1 of € 2

Feestelijke start nieuw seizoen Benieuwd naar het nieuwe seizoen van 30CC? Kom naar het gratis Seizoensfeest '2526' in de Schouwburg op dinsdag 3 juni om 20 uur. Je ontdekt er leuke acts, dj-sets én de gloednieuwe programmabrochure!

De ticketverkoop start op zaterdag 14 juni om 10 uur.

Bestellen gaat het snelst via de website, maar je blijft ook welkom aan de ticketbalie in de Schouwburg. Vanaf woensdag 18 juni kan je telefonisch bestellen.

Het nieuwe seizoen bevat meer dan 200 voorstellingen: van theater tot concerten, en van circus tot familievoorstellingen.

Je vindt het volledige programma nu al online en vanaf 4 juni in de zalen van 30CC en de filialen van de Bib Leuven.

di 03/06 • 20 uur • Bondgenotenlaan 21 • www.30cc.be • 016 27 40 00

De Bib Leuven verkoopt afgevoerde boeken, strips, dvd’s en cd’s. Je betaalt € 1 voor een kind- of jeugdboek, € 2 voor andere items. Welkom in de foyer en het auditorium van Tweebronnen op zaterdag 14 en 21 juni (10 tot 16.30 uur) en van maandag 16 tot vrijdag 20 juni (12.30 tot 17.30 uur). leuven.bibliotheek.be/ boekenverkoop

Op www.uitinleuven.be vind je nog meer activiteiten.

19

Nieuwe tentoonstelling in M Leuven

Kunst die binnenkomt Nog tot 31 augustus kan je in M Leuven naar ‘Kunst die binnenkomt’. De expo toont je kunstwerken die M ooit gekregen heeft. Niet van grote internationale musea, wel van privéverzamelaars.

En er zitten absolute pareltjes tussen.

LVN presenteert je er vijf.

1 Trots te paard Léopold Vanderkelen (1813-1895) was niet alleen burgemeester van Leuven, hij had ook een wijnhandel met zijn vrouw. En de zaken gingen duidelijk goed. In hun prachtige herenhuis in de huidige Vanderkelenstraat verzamelden ze heel wat kunstwerken.

Voor de gotische zaal op de eerste verdieping van hun huis maakte de Belgische schilder Gustave Vanaise (1854-1902) een drieluik. Het middelste schilderij toont Vanderkelen trots te paard aan het stadhuis. In 1917 schonk zijn zoon de collectie én het huis aan de stad. Drie jaar later opende er het Stedelijk Museum Vanderkelen-Mertens, de voorganger van M Leuven. Als je door het museum wandelt, kom je dus ook door het vroegere huis van de familie Vanderkelen.

20

2 Op de duwslee Dit gekke voorwerp is een duwslee.

Wie erin plaatsnam, kon zich door de sneeuw of over het ijs laten glijden.

De maker kennen we niet. Wel weten we dat de slee wellicht 250 jaar oud is, en gemaakt in Nederland.

Ooit was de slee in het bezit van Victor Demunter (1858-1939), de eerste conservator van het Stedelijk Museum Vanderkelen-Mertens en – hoe kan het ook anders – een groot kunstliefhebber. Zelfs Demunters huis stond vol met schilderijen, beelden, kasten, servies ... Een jaar voor zijn overlijden schonk hij zijn hele collectie aan het museum. Het is de grootste gift die het museum ooit heeft gekregen.

3

4

Opgemaakt staat netjes

De kritiek van Ensor

Armand Rassenfosse (1862-1934) was een schilder en tekenaar uit Luik. Zijn favoriete thema was vrouwelijk naakt.

Dit portret is sober en intiem. Het lijkt wel alsof we stiekem kijken hoe de naakte vrouw haar bed opmaakt.

James Ensor (1860-1949) was een kunstenaar uit Oostende, bekend om zijn kleurrijke, soms bizarre schilderijen, vaak met maskers erop.

Ensor gaf kritiek op de samenleving, ook in dit werkje uit 1891.

De tekening was in het bezit van Auguste Van Ermen (1869-1930).

Van Ermen behoorde niet tot de rijke bourgeoisie, maar kreeg de kans om rechten te studeren en schopte het tot stadssecretaris van Leuven. Hij verzamelde werken van verschillende Belgische kunstenaars. Bij zijn dood schonk hij ze aan het museum.

Het feest zou kunnen staan voor los­bandigheid, en de knielende man in rode vest voor machtslust. Rechts zie je Ensor zelf, met baard. M kreeg het werk voor lange tijd in bruikleen.

De eigenaars blijven liever anoniem.

Ontdek de hele expo ‘Kunst die binnenkomt’ toont zo’n 200 werken – van middeleeuwse beelden tot modernistische prenten.

Elk stuk werd geschonken, nagelaten of voor lange tijd in bruikleen gegeven. En ook de opstelling is bijzonder: de expo dompelt je onder in een huiselijke sfeer, alsof je bij de verzamelaars op bezoek bent.

Kinderen van 6 tot 12 jaar kunnen meedoen aan een speurtocht, waarin ze zoveel mogelijk speelkaarten verzamelen en opdrachten doen.

Elke eerste donderdag­avond van de maand kunnen Leuvenaars gratis het museum bezoeken.

Vergeet je identiteitskaart niet! www.mleuven.be • 016 27 29 29

5 Visnetten Ook Léon Spilliaert (1881-1946) was een kunstenaar uit Oostende.

Rond 1909 had hij een atelier boven een frituur. Vanuit zijn raam keek hij uit over de dijk, en tekende hij wat hij zag. Op dit kunstwerk zie je een vrouw die rustig visnetten aan het breien is. Ook dit werk is voor lange tijd in bruikleen, van dezelfde eigenaars als het werk van Ensor.

21

Feest!

Kom op woensdag 18 juni de nieuwe Bibliobus ontdekken tijdens ‘De Bibliobus pakt uit’ in het Sluispark. Om 15 uur klinken we op de nieuwe bus. Om 17 uur is er de interactieve voorstelling ‘Boekenjukebox’ met verhalen en muziek voor alle leeftijden.

Doorlopend zijn er voorleessessies (3 tot 8 jaar), knutselworkshops (5 tot 12 jaar) en andere activiteiten voor jong en oud. Alles is gratis, inschrijven niet nodig. wo 18/06 • 14 – 18 uur • Sluispark • gratis

Chauffeur Annelies: 'De nieuwe bus is supermodern en heel gezellig'

De nieuwe Bibliobus

Boeken op wielen Al 35 jaar rijdt de Bibliobus door Leuven. De oude bus gaat met pensioen, maar de vervanger staat al klaar: gloednieuw én elektrisch. Met meer boeken voor volwassenen en extra gezelligheid binnenin. Chauffeur Annelies Bosmans kijkt er alvast naar uit.

Annelies: ‘De Bibliobus rijdt naar basisscholen, buurtcentra en enkele wijken. Zo krijgen álle Leuvenaars de kans om te lezen. En omdat de bib naar je toe komt, is de drempel lager. Via de scholen bereiken we kinderen die anders misschien nooit in een bib zouden komen. In de wijken zien we vaak dezelfde mensen. Wij kennen hen, en zij ons.

Soms krijgen we zelfs een ijsje, tekening of kaartje.’

‘Het aanbod in de bus wisselt regelmatig. Maar je kan ook boeken van andere Leuvense filialen

In juli, augustus en september valt er heel wat te beleven aan de Bibliobus-haltes:

reserveren. Je kan hier alles wat in de gewone bib kan: lid worden, reserveren, ophalen en inleveren. En je buren ontmoeten, natuurlijk.’

• In Kessel-Lo: Casablanca en De Becker-Remyplein

‘De nieuwe bus is supermodern: volledig elektrisch, met zelfscanners en schermen. Maar ook supergezellig. Het warme interieur nodigt uit om ter plekke te lezen. Er komt ook een klein podium en een zitputje – ideaal voor auteurslezingen of om voor te lezen.

En het aanbod voor volwassenen breidt uit. Nog meer leesvoer dus!’

• In Heverlee: Joos Florquinlaan en Sint-Reneldisplein

leuven.bibliotheek.be/bibliobuspaktuit • 016 27 45 00

22

Zomertoer

• In Leuven: Sint-Maartensdal, Hoogland en Spaanse Kroonlaan

• In Wilsele: Kapellaan • In Wijgmaal: De Twijg en Ymeria Je krijgt een rondleiding op de nieuwe bus en kan gratis creatieve workshops volgen – op iedere locatie een verschillende. Je vindt het volledige programma online.

win

Van welk graanbedrijf was deze laad- en losinstallatie uit de jaren 70?

De stad heeft de metalen kraan – een beschermd monument – gerestaureerd. Sinds vorige maand vind je hem weer aan de Vaart. Bezorg je antwoord vóór 9 juni via www.leuven.be/wedstrijd en maak kans op een van de vijf cadeaubonnen van € 20 voor een voorstelling van cultuurhuis 30CC. Vorige wedstrijd: Op het schilderij ‘Het Laatste Avondmaal’ zie je door ramen het stadhuis in aanbouw op de Grote Markt. Elisabeth B., Denise S., Irène V.A., Marleen M. en Siebe L. wisten dat en winnen een duoticket voor ‘Beleef Bouts in hologrammen’.

Zevenslapersstraat Leuven Vlak bij deze straat lag tussen 1439 en 1795 het ‘Godshuis van de Zeven Slapers’: een soort woonzorgcentrum avant la lettre voor zeven mannen. Die moesten ouder zijn dan 55 jaar, zich goed gedragen en gezond zijn. Ze hadden allerlei verplichtingen, zoals wekelijks bedelen in de stad om het Godshuis te onderhouden. De woningen van het Godshuis zijn verdwenen, maar de 18e-eeuwse ziekenboeg met kapel staat er nog.

Leuven telt bijna duizend straten. Elke maand gaan we in het Stadsarchief op zoek naar het verhaal achter een straatnaam.

Colofon Verantwoordelijke uitgever: Mohamed Ridouani, burgemeester, Professor Van Overstraetenplein 1, 3000 Leuven • Fotografie: Jan Crab, Rik Klein Gotink voor M Leuven, David Jonck, M Leuven, Maatschap B-architecten - VELD architecten, Sophie Nuytten, Dominique Provost, Rob Stevens, Dries Theuwissen, Cedric Verhelst voor M Leuven, Zaalzicht 'Grace Schwindt. A History of Touch', M Leuven, 2025, via waarnemingen.be: Jozef Poortmans, Lode Rubbrecht, Wim Veraghtert, Henk Wallays, Johan R., Els Haeck, Brigitte Van Passel en Sieste • LVN is gedrukt met milieu­vriendelijke inkt op papier uit duurzaam beheerde bossen.

Contact: info@leuven.be of 016 27 27 27

23

1987 Zelfde plaats, andere tijd

2025

Tussen de Tiensestraat en het Hogeschoolplein lag jarenlang een parking. Eind jaren 80 maakte die plaats voor het Alfons Smetsplein, met enkele opvallende gebouwen. Het zwembad rechts achteraan werd afgebroken in 2006. In 2020 volgde opnieuw een heraanleg: een deel van het grijze, verharde plein werd vervangen door planten, bloemen en bomen. Er kwamen ook banken en muurtjes om te zitten. Veel gezelliger!