Çal›yor, doymuyorlar Verdikçe istiyorlar n Hükümet, 6 y›lda bir Türkiye’yi soyup so¤ana çeviren asalaklar› geri ça¤›rmak için var›m›z› yo¤umuzu pazara ç›kard›. Spekülasyondan al›nan vergileri s›f›rlad›, faizleri art›rd›... Yetmedi. Hükümet daha ne verece¤ini, halk, bu soygundan nas›l kurtulaca¤›n› düflünüyor.
Krizin yükünü h›rs›zlara y›k›n Y›l 1 Say› 6 29 Haziran 2006 50 YKr 15 Günlük Siyasi Gazete
Yaz›s› sayfa 9’da
Emekçi öder tefeci yer n Borsa kapat›ls›n, ücretlere ek zam yap›ls›n n 2001’den itibaren spekülasyondan sa¤lanan gelirlere el konsun n ‹ç ve d›fl borçlar iptal edilsin, borçlu flirketler, borçlar› tasfiye edilerek iflçilere devredilsin
n Çald›klar›n› iflçilere ödetmek isteyen patronlar›n yüzsüzlü¤ü bitmiyor. K›dem tazminatlar›n›n ve asgari ücretin ortadan kald›r›lmas›n› da istiyorlar. AKP patronlar ne isterse onu yapacak.
n Ücretler d›fl›nda her fleye zam geldi. Enflasyon çoktan iki haneli rakamlara ulaflt›. Ancak hükümet %5’lik ücret zamm›n›n üzerine ç›kmamak için enflasyon hedefini düzeltmeye yanaflm›yor. Ücretliler, iki haftada %15 yoksullaflt›. Sayfa 3’te
n Toplanan verginin yaln›z %9’unu ödeyen sermayeye yeni vergi indirimleri yap›ld›. Dolayl› vergileri sürekli art›rarak, vergi yükünü dört koldan emekçilerin s›rt›na y›kt›lar. Yaz›s› sayfa 9’da
30 A¤ustos haz›rl›klar› h›zl› bafllad›
t karar fiemdinli’de je ralar ev an m n Erdo¤an’da ndan n› ka afl Cumhurb a m ur flt soru
fiemdinli’de bask›n karar Erdo¤an’›n tarifleri n fiemdinli davas›n›n bask›n yapar gibi karara ba¤lanmas›n›n arkas›nda kontrgerillan›n elini 30 A¤ustos’ta rahatlatma hesab› m› var?
Unutmad›k, affetmeyece¤iz!
Erkekler bizden flansl› ‹ster mühendis, ister tekstil iflçisi, kad›n iflçiler emek pazar›nda hep ayr›mc›l›¤a u¤ruyor Sayfa 6’da
Paran›n sanat aflk› Picasso’dan sonra Rodin de Sabanc› Müzesi’nde. ‹lerici sanatç›lar›n eserleri kirli servetleri gizleyen aksesuarlara dönüfltürülüyor Sayfa 11’de
Selim Demir
Çok büyük h›nc› kal›r...
Evlerinizi boflalt›n, sermayeye yer aç›n Mortgage yasas› meclise gelirken, gecekondu y›k›mlar› h›z kazand›. Küçük toprak mülkiyeti yok edilerek, kent merkezleri flirket mülkiyetine aktar›l›yor. Kent rant› uluslararas› sermayenin kasalar›n› dolduruyor, kent merkezleri insani yüzünü yitiriyor. Sayfa 7’de
H. Hüseyin Baflar
TV dizileri ve s›n›f bilinci
Halk›n Ö¤retmeni
ÖSS kald›r›ls›n ama...
Sayfa 10’da
21.yüzy›l kimin yüzy›l›
unutmam›z› istiyorlar. Kimi sosyal demokratlar da katliam›n faillerinden Demirel’in kuyru¤una tak›l›yorlar. Hiçbirini unutmayaca¤›z! Sayfa 4’te
Sayfa 6’da
Immanuel Wallerstein
Sayfa 2’de
Onurumuzu zedelediniz...
Sayfa 2’de
Abdullah Gül ABD ile ‹ran aras›nda “arabuluculuk” yaparken Silopi’de ABD’nin savafl üssü infla ediliyor Sayfa 3’te
‹lknur Birol
2 Temmuz, Sivas Katliam›’n›n 13. y›ldönümü. fiimdi küpünü dolduran kimi Alevi dedeleri, 33 ilerici ayd›n›n Mad›mak Oteli’nde yak›larak öldürülmesini
Barikata ç›kan ö¤retmenler e¤itim hakk› mücadelesini yükseltiyor, mücadeleyi ö¤retiyor.
Sayfa 5’te
Baflkanl›k seçimlerine k›sa bir süre kala, Meksika iflçi ve ö¤renci eylemleriyle sars›l›yor. E¤itim emekçilerinin e¤itim kalitesinin yükseltilmesi ve ücretlerin iyilefltirilmesi talebiyle yapt›klar› eylemde atefl açan polis 4 ö¤retmeni katletti. Meksika emekçileri ayakta... Sayfa 8’de
Arabuluculuk de¤il suç ortakl›¤›
n Erdo¤an ve Gül’ün ideal cumhurbaflkan› tariflerinin, AKP’nin ordu içinden müttefik edinme giriflimi oldu¤u gizlendi mi? Sayfa 4’te
Metin Alt›ok, Asaf Koçak, Behçet Aysan’›n ölüm bekleyifli, yobazl›¤›n faflizmin kitlesel temeli oldu¤u gerçe¤ini hep hat›rlatmal›.
Kaz›m hep bizimlesin
22 Haziran Göztepe Devlet Hastanesi
Milyonlarca insan›n haf›zas›na yok say›lanlar›n dilini kaz›d›. 25 Haziran 2005’te kaybetti¤imiz Kaz›m Koyuncu bir devrimciydi. Sayfa 11’de
Tasarruf öldürüyor Dönüflüm program›n›n çökertti¤i sa¤l›k hizmetleri, IMF’nin dayatt›¤› tasarruf önlemleri yüzünden tam bir iflasa sürüklendi. Sa¤l›k hizmetlerinin tafleronlaflt›r›lmas›
ve ilaç tekellerine tam teslimiyetin neden oldu¤u hastane enfeksiyonlar›ndan ve ilaçs›zl›ktan ard› ard›na bebek ölümleri görülmeye baflland›. Sayfa 5’te
Ç›k›fl sol politikalarda Türkiye için “ç›k›fl”›n solda oldu¤unu gösterebiliriz. Yeter ki sol politikalar› ezilen emekçi kitlelerle buluflturan somut bir eylem çizgisiyle hareket edelim. Sayfa 2’de
“Sevdi¤im çiçek adlar› gibi Sevdi¤im sokak adlar› gibi Bütün sevdiklerimin adlar› gibi Ad›n›z geliyor akl›ma”
‹ç savaflta yitirdiklerimiz ‹clal AKIN–Özer ÜSTÜNDAfi / 27 Haz.1978 / Alaflehir Ali GÜVERC‹N / Haziran 1978 / Adana Orhan Ahmet ÜÇGÜL / 1 Temmuz 1978 / Ankara Mustafa ÖZTÜRK / 3 Temmuz 1978 / Ankara Fahrettin YILMAZ / 5 Temmuz 1978 / ‹stanbul Alaattin AYDEM‹R / 6 Temmuz 1979 / Espiye Orhan KARAKURT / 12 Temmuz 1979 / Avanos Kemal AYDEN‹Z / 12 Temmuz 1979 / Afyon Emin EREN / 11 Temmuz 1979 / Tekirda¤ Osman DEM‹R / 28 Haziran 80 / Eskiflehir Eyüp TÜRKSEVER / 7 Temmuz 1980 / ‹stanbul
M.Cevdet Anday
12 Eylül’ün zulüm çark›nda yitirdiklerimiz
2 Temmuz 1993’te Sivas’ta gericiler ve faflistler taraf›ndan yak›larak katledildiler.
M. Emin KUTLU / Temmuz 1981 / Ankara - ‹flkence Timur TÜZÜN / 12 Temmuz 1983 / Malatya Cezaevi Orhan AKER / Temmuz 1990 / Kötü muamele
Onurumuzu zedelediniz, istifa edin! B
‹lknur B‹ROL
E¤itim-Sen kurucusu
Yüzbinleri bulan e¤itim emekçilerinin onlarca y›ll›k mücadele tarihinin miras› üzerinde yükselen bir hareketin bütün mensuplar›n›n onuru zedelenmifltir. Onurlu davran›n ve bir dakika daha beklemeden istifa edin!
u sat›rlar›n yazar› demokratik ö¤retmen hareketinin 1980 sonras› yeniden aya¤a kalk›fl›nda, e¤itim emekçilerinin militan mücadelesine bir tu¤la koymufl olmaktan onur duyan bir ö¤retmendir. Bu yaz›, politik bir elefltiri olsun diye de¤il, bafl› öne e¤ilmifl devrimci e¤itim emekçilerinin “isyan” duygular›n› sese dönüfltürmek üzere kaleme al›nm›flt›r. E¤itim-Sen, sendikalaflma hakk›n› kazand›rd›¤› e¤itim emekçileri kitlesi içerisinde az›nl›¤a düflmekle kalmad›, art›k “ihtiyar köpek” durumuna düflürüldü. Yakas›nda “sendikac›” rozeti tafl›yan bir jurnalci fafliste “E¤itim-Sen denilen sendikay› tarihin çöplü¤üne gömece¤iz” deme cesaretini verecek kadar “düflürüldü”! 1980 y›l›ndan sonraki geliflimi içinde yer ald›¤›m “demokratik ö¤retmen” hareketinin yüz y›ll›k bayra¤›n› yere düflürmeden bizlere ulaflt›ran tüm büyüklerimizin, “e¤itim emekçilerinin onurlu mücadelesiyle yeni bir tarih yazan ve bedellerini ödeyerek bugünlere gelen militan, onurlu “emekçilerin” bafllar› öne e¤ilmifltir. Say›lar› yüzbinleri bulan e¤itim emekçilerinin onlarca y›ll›k mücadele tarihinin miras› üzerinde yükselen bir hareketin bütün mensuplar›n›n onuru zedelenmifltir. Onurumuzu zedeleyen bu durum, 4688 no’lu (bilerek no’lu denmifltir) yasa müsveddesini “ne yapal›m”la kabul eden ve ç›kt›¤› günden bu yana y›rt›p atmak gere¤ini söyleyip uygulamada tam tersine dokunulmazl›k kazand›ranlar›n eseridir. Onurumuzu zedeleyen, sendikalar› kurdu¤umuzda bizi devlete flikayet edip soruflturmalar›m›z› ya-
pan bir jurnalci faflist “memur”a flimdi “sendikac›” olarak karfl›m›za dikilebilme ve “E¤itim-Sen denen sendikay› tarihin çöplü¤üne gömece¤iz”, “ö¤retmenleri bu sendikadan kurtaraca¤›z” sözlerini söyleme cesaretinin verilmesidir. Onurumuzu zedeleyen, bu tür konuflmalar› “normalden” say›p k›l›n› k›p›rdatmayan bir örgüt haline dönüflmemizdir. Onurumuzu zedeleyen yetki tart›flmas›n› say›sal ço¤unlu¤u kaybetmenin ötesinde tart›flmaya yanaflmaman›z ve as›l “yetki”yi, yani e¤i-
tim emekçilerinin mücadele bayra¤›n› yükseltme yetkisini faflistlere terk edip gitmenizdir. Ve onurumu zedeleyen, devrimci ö¤retmen hareketinin kamu emekçilerinin sendikal mücadelesindeki liderli¤ini yitirilmesinin tarihsel anlam›n› memleketin dört bir yandaki itin köpe¤in anlay›p ulumaya bafllam›fl olmas›na karfl›l›k, “sorumlular”›n anlamazl›ktan gelmesidir. Ald›klar› bu cesaretledir ki, bir baflka grup köpek, fleriatç›-faflist yay›n politikas› ve kadrolaflmas›na karfl› direnen TRT emekçilerini
linç hedefi haline getirmeye kalk›flabilmektedir. Yüksek siyasetin engin koridorlar›nda türlü politikalar öneren arkadafllar›m, sendika yönetimi koltu¤una oturunca kendilerini “iktidara gelmifl” varsay›p y›llard›r yüzellibinlik örgütün bafl›nda kas›m kas›m kas›lan arkadafllar›m, karfl› ç›kt›klar› politikalar›n uygulamaya konuldu¤u andan itibaren yaz›s›n› yaz›p susmakla “tarihsel muhalefet görevini yerine getirdi¤ini” sanan arkadafllar›m, ne yap›yorsunuz? fiu binlerle hayk›r›rken bo-
GEL‹P GEÇERKEN...
¤azlar›m›z›n y›rt›ld›¤› “Biz çocuklar›m›za onurlu bir gelecek b›rakaca¤›z” iddias›ndan vaz m› geçtiniz? Bizi düflürdü¤ünüz bu hal “a¤›r›n›za gitmiyor” mu? Alt alta s›ralad›¤›n›z “çeflitli politik gerekçeler” bafl›n›z› dik tutabilmenize yetiyor mu? Bu utanc› bu örgüte tafl›tmaktan, bu tarihe yaflatmaktan memnun, koltuklar›n›za kurulmaya devam edecek misiniz? Onurlu davran›n ve o koltuklarda bir dakika daha beklemeyin; istifa edin!
Alaattin T‹MUR
on bin iflsiz yafl›yor burda yozgatl›, erzurumlu, sivasl› on bin dul, on bin yoksul ve aç. ya çocuklar, dünyan›n en güzel çocuklar› y›rt›k lastikler ayaklar›nda okula gidiyorlar, çantalar›nda göçlerin tarihi ve yoksullu¤un co¤rafyas› tafl›d›klar›. tarihi de¤ifltirecek olan çocuklar dünyan›n en güzel çocuklar›. Behçet AYSAN
Ç›k›fl sol politikalarda A
BD’nin k›flk›rtt›¤› iktidar çat›flmas›n›n taraflar› berraklafl›yor: Dinci Amerikanc›larla, kontrgerillac› Amerikanc›lar. Her iki taraf da karfl›s›ndakinin hareket alan›n› s›n›rlamak için birçok cephede birden u¤rafl veriyor. Bu merkezlerin, devlet içerisindeki güç dengelerini lehlerine çevirme mücadelesi k›z›fl›rken, Türkiye yeniden bir yoksullaflma dönemine girdi. Öncelikle gerçek ücretleri vuracak olan bu yoksullaflma sürecinin genel do¤rultusu, halk›n elindekini al›p uluslararas› sermayeye aktarmak, yerli iflbirlikçi tekellerin aç›klar›n› kapatmak olacak. Bu gerici siyasi iktidar mücadelesi ve ekonomik ya¤ma harekat›n›n oligarflinin denetiminden ç›kmamas›, siyasi sonuçlar›n›n kontrol edilebilmesi için toplumu laiklik-fleriatç›l›k ve Türk-Kürt milliyetçili¤i eksenlerinde saflaflmaya zorlayan hareketler gündemden hiç düflürülmüyor. Politika hurdal›¤›ndaki simalar parlat›l›p parlat›l›p yeniden halk›n önüne seçenek diye konuluyor. Süleyman Demirel, Mesut Y›lmaz, Rahflan Ecevit emekli koltu¤undan iktidar koltu¤una hamle ediyorlar. Devletin tepesindeki çat›flma halk›n politik gündemini ve yöneltilece¤i alternatifleri de belirliyor. 30 y›ll›k bask› ve manipülasyon sürecinin sonras›nda iyiden iyiye muhafazakarlaflt›r›lan Türkiye halk›, emperyalizme karfl› tepkisini kontr-gerilla cephesinin milliyetçili¤i ile, toplumsal ilerleme arzusunu faflizan laikçilikle, özgürlük aray›fl›n› “islam› yaflama özgürlü¤ü” ile, toplumsal adalet ve bar›fl ihtiyac›n› ise “cemaatçilik”le tatmin etmeye zorlan›yor. Türkiye solu, halk›n politik saflaflmas›n› yönlendiren bu gündemlere müdahale etmek zorunda. Bu gündemler üzerinden empoze edilen gerici alternatiflerin karfl›s›nda ilerici-demokratik alternatifleri, ba¤›ms›z sol politikalar›n köfle tafllar› haline getir-
mek için koflullar hiç de elveriflsiz de¤il. Bu iddiam›z “as›ls›z iyimserlik” gibi görünebilir. Ama iddiam›z›n dayana¤›, Türkiye toplumunun gerçek tablosunda yat›yor. Topluma dayat›lan gerici alternatifler de inand›r›c›l›¤›n› sürekli yitiriyor. “Milliyetçi” hezeyanlar›n iki yüzlülü¤ü, “‹slamc›” gericili¤in çürümüfllü¤ü, oligarflinin siyasi alternatif üretmekteki k›s›rl›¤›n›n halk›n dikkatinden kaçaca¤›n› düflünmek yanl›fl. Do¤rudur, Türkiye solu, oligarfli içinde aylard›r sürüp giden itifl kak›fl sürecine etkili bir müdahalede bulunam›yor. Bu kavgan›n taraflar›ndan birinin ya da di¤erinin de¤irmenine su tafl›maktan kendini bir türlü alam›yor. Bu etkisizli¤in, basiretsizli¤in arkas›nda, Türkiye solunun 12 Eylül faflizmiyle da¤›t›ld›ktan sonra sa¤l›kl› bir yeniden-politikleflme süreci yaflayamam›fl olmas› yat›yor. Ama, bugünün koflullar› her fleyden önce Türkiye sosyalist hareketine “sol politika”y› toplumsal mücadeleler içerisinde yeniden tan›mlama olana¤›n› sunuyor. Ortalama sol duyarl›l›klara, yani toplumsal adalet, düflünce özgürlü¤ü ve ba¤›ms›zl›k bilincine sahip Türkiye insan› için sol politikan›n geleneksel temsilcileri olan CHP ve DSP, kendilerini art›k “sol” ile tan›mlamad›klar›n› ilan ettiler; yani sol politikalar› ortada b›rakt›klar›n› itiraf ettiler. Böylece sol politikalar üzerindeki “devlet eli”nin gölgesi en az›ndan geçici olarak çekildi. Sol politikalar›n flimdi tek sahibi var: sosyalistler. Yani sosyalistler 1960’l› y›llardaki gibi, Türkiye toplumunda sol bilincin oluflumunun öncülü¤ünde yaln›zlar. Bugün Türkiye toplumunun temel gündemlerini oluflturan konulara iliflkin olarak ileri sürülen sa¤ politikalar›n 30 y›ld›r ›s›t›l›p ›s›t›l›p iktidarlara uygulat›lmas›na karfl›n Türkiye’nin hiçbir sorununu çözemedi¤i görülüyor. Kürt sorununun flovenizmle çö-
zülemeyece¤i Türkiye toplumunun bask›lay›p bilinç alt›na itti¤i bir öz-deneyim gerçekte. Çocuklar›n› askere gönderirken ç›lg›nlar gibi “asker gidecek, geri dönecek” diye hayk›rarak içini rahatlatmaya çal›fl›rken bozkurt iflaretleri yapan bir flizofreninin baflka bir aç›klamas› var m›? “Milliyetçilik” taslayan hiçbir kesimin ABD/AB emperyalizmi ve IMF soygunculu¤uyla bir al›p veremedi¤inin olmad›¤› da bu toplumun bir ortak deneyimi; dincili¤in ahlak, toplumsal adalet ve inanç özgürlü¤ü getirmedi¤i de... Ve her 6 y›lda bir oldu¤u gibi bu politikalar, topluma a¤›r bir ekonomik y›k›mla bugün yeniden fatura ediliyor. Dünya ekonomisi yeni bir daralma dönemine giriyor. ABD’den sonra AB de faiz oranlar›n› art›rarak, d›flardaki sermayesini geriye ça¤›rma, dünya çap›ndaki soygununu realize etme yoluna girdi. fiimdi Türkiye egemen s›n›flar› yoksul halk›n elindeki son k›r›nt›lar› da uluslararas› sermayenin önüne koyarak yeni bir yoksullaflt›rma dalgas›n›n dü¤mesine bas›yor. Bu yeni yoksullaflt›rma dalgas›n›n ilk büyük sonucu gerçek ücretlerin sert bir biçimde düflmesidir. “Beklenen enflasyon”a göre düzenlenen asgari ücret, iki ayda %25’i bulan develüasyon ve %30’a t›rmanan faiz oranlar›yla daha flimdiden %15 de¤er yitirdi. Ücretlere vurulan bu darbe, yeni bir iflten ç›karmalar dalgas›yla daha da a¤›r sonuçlar yaratmaya gebedir. Çünkü, düflük kurla ucuz ithalata dayal› imalat sanayiinin borç yükü birden bire devalüasyon ölçüsünde artm›flt›r. ‹malat sanayiinin bu bölümünün borçlar›n› devletin kuca¤›na b›rakarak durmas› gündeme gelebilecektir. Bu noktada bütün ücretlilerin “soygunun faturas›n› h›rs›zlara ödetin” talebiyle harekete ça¤›r›lmas›n›n ve bu hareket sürecinde, neo-liberal sömürgecilik politikalar›n›n sorgulanmas›n›n çok güçlü koflullar› bulunmaktad›r. Bu noktada ilerici emek
ve halk örgütlerinin sol politik güçleri de seferber edecek bir çerçeve oluflturarak harekete geçirilmesinin etkili sonuçlar yarataca¤› görülmelidir. Di¤er bir büyük y›k›m dalgas›n›n sa¤l›k, e¤itim ve konut gibi temel ihtiyaç alanlar›nda ard› ard›na patlak verece¤i ortadad›r. Sa¤l›k alan›n›n uluslararas› sermaye ve iflbirlikçilerine peflkefl çekilmesi yolunda geçti¤imiz y›l at›lan ad›mlar›n y›k›c› sonuçlar› yazla birlikte gündeme geldi bile. Hastanelerde ard› ard›na gelen bebek ölümleri, basit önlemlerle durdurulabilecek salg›n olaylar›n›n geliflmesi, gerekli ilaçlar›n ithal edilememesi nedeniyle artan ölüm olaylar› ard› ard›na yaflan›yor. Sa¤l›¤›n piyasalaflt›r›lmas›ndan kaynaklanan her ölüm olay›n›n bir muhalefet eylemi vesilesi haline getirilmesi halinde Türkiye’nin dört bir yan› hergün neo-liberalizme karfl› eylem ve direnifl alan›na dönüfltürülebilecektir. “Kentsel dönüflüm program›” önümüzdeki dönemin en kapsaml› neo-liberal sald›r›lar›ndan biridir. Bu program, büyük kentlerdeki gecekondu mahallelerini y›karak, buradaki küçük mülkiyet iliflkilerini ortadan kald›rmay›; elde edilen arsalar›, büyük inflaat flirketlerine aktararak, proleterlefltirme sürecinden beslenen kent rant›n› uluslararas› sermayeye peflkefl çekmeyi hedeflemektedir. Kentsel dönüflüme karfl› gecekonducu direniflini “küçük mülk sahibinin istimlak de¤erini yükseltme” mücadelesi olmaktan ç›karma, iflçi s›n›f›n›n konut hakk› ve kent yaflam›n›n örgütlenmesi sürecine kat›lma mücadelesine dönüfltürme perspektifiyle ele almak, yoksul halk örgütlerince baflar›labilir. E¤itim alan›n›n ticarilefltirilmesine karfl› özellikle Avrupa ve Latin Amerika’da yükselen orta ve yüksek ö¤renim ö¤renci ve ö¤retmenlerinin halkç› hareketlerinin Türkiye’de de gelifltirilebilmesinin önündeki önemli bir
engelin bugünkü E¤itim-Sen yönetiminin k›s›r bak›fl aç›s› oldu¤u görülmektedir. Ancak bu engel, Türkiye’nin dört bir taraf›ndan ö¤renciler, devrimci E¤itim-Sen flubeleri ve ilerici halk örgütlerinin ortak çabas›yla gelifltirilecek afla¤›dan yukar› bir eylem süreciyle afl›labilir; bu alanda da neoliberal yeni sömürgecilik politikalar›na karfl› etkili bir toplumsal direnifl yarat›labilir. Bütün bu toplumsal direnifl süreçleri giderek tek bir potada toplanarak, Türkiye toplumunun neo-liberal yeni sömürgecilik politikalar› nedeniyle çözemedi¤i yap›sal politik sorunlar›n da sorguland›¤› bir genel ve sürekli hareket haline getirilebilir. Çünkü devletin tepesindeki bugünkü gerici çat›flman›n her iki taraf› da neo-liberal yeni sömürgecilik politikas›n›n uflaklar›d›r. Yani yüzyüze oldu¤umuz büyük yoksullaflt›rma dalgas›n›n karfl›s›na neo-liberal yeni sömürgecilik politikalar›n› “bütün kurum ve kurallar›yla” sorgulayan bir toplumsal direnifl çizgisiyle dikilebilmemiz halinde, sol Türkiye toplumu için yeniden kulak verilen bir alternatif halini alabilecektir. Türkiye için “ç›k›fl kap›s›”n›n solda oldu¤unu gösterebilmek için koflullar bugün her zamankinden daha elverifllidir. Yeter ki sol politikalar› ezilen emekçi kitlelerle buluflturan somut bir eylem çizgisiyle hareket edelim. ‹flte bu noktada ABD ve AB emperyalizminin sömürgeci politikalar›n›n “demokratik sonuçlar yaratabilece¤ini” hayal eden Kürt milliyetçili¤i ve liberal sol ile siyasi islam›n “devlete ve ABD’ye karfl›” görünümünden hareketle özgürlükçü-anti emperyalist bir muhalefetin müttefiki oldu¤unu varsayan türlü çeflitli dar kafal› “sol”culuklar›n yaratabilecekleri kafa kar›fl›kl›klar›n› aflabilecek taktik yarat›c›l›¤›n ve giriflkenli¤in rolü büyük olacakt›r.
21. Yüzy›l kimin yüzy›l› Immanuel WALLERSTEIN
Binghamton Ünv. Sosyoloji Profesörü
Y
irminci yüzy›l bir Amerikan yüzy›l›yd›. (...) fiimdiyse, Birleflik Devletler görünür bir düflüfl içinde. (...) O halde temel soru, yirmi birinci yüzy›l kimin yüzy›l› olaca¤› sorusu haline geliyor. Elbette, y›l daha yaln›zca 2006 ve soruyu kesinlikle yan›tlamak için biraz erken. Yine de, tüm politik liderler siyasetlerini buna göre flekillendiriyorlar. Soruyu dünyan›n, 2025 y›l›nda neye benzeyece¤i biçiminde yeniden flekillendirdi¤imizde, ak›ll›ca bir fleyler söyleyebiliriz. Dünyan›n 2025 y›l›nda neye benzeyece¤i sorusuna verilebilecek temelde üç yan›t dizisi var. Birincisi Birleflik Devletler’in son bir koza, bir tür güç yenilenmesine sahip olaca¤› ve herhangi bir askeri rakibin yoklu¤unda hakimiyetini sürdürece¤idir. ‹kincisi Çin’in dünyan›n süper gücü olarak Birleflik Devletler’in yerini alaca¤›d›r. Üçüncüsü dünyan›n anarflik ve göreceli olarak tahmin edilemez bir çokkutuplu düzensizlik arenas› haline gelebilece¤idir. Birleflik Devletler yine tepede? Bundan kuflkulanmak için üç neden var. Birincisi, ekonomik. ABD dolar›n›n dünya ekonomisinin tek rezerv para birimi olarak k›r›lganl›¤›. Dolar flimdi Japonya, Çin, Kore ve di¤er ülkelerce yap›lan kitlesel tahvil al›mlar› ak›fl› ile ayakta tutuluyor. Bunun sürmesi pek muhtemel de¤il. Dolar dramatik biçimde düfltü¤ünde, bir anl›¤›na mamul mal sat›fllar›n› art›rabilir ama Birleflik Devletler dünya serveti üzerindeki kumandas›n› ve aç›klar›n›, ciddi bir acil yapt›r›ma u¤ramaks›z›n geniflletme yetene¤ini yitirecektir. (...) ‹kinci neden askeri. Son birkaç y›ld›r hem Afganistan hem de özellikle Irak, uçaklara, gemilere ve bombalara sahip olman›n yeterli olmad›¤›n› gösterdi. Bir ulusun yerel direnifli alt edebilmesi için ayn› zamanda çok büyük kara kuvvetlerine de ihtiyac› var. Birleflik Devletler’in böyle bir kuvveti yok ve iç politik nedenlere ba¤l› olarak gelecekte de olmayacak. (...) Üçüncü neden siyasal. Dünya çap›ndaki uluslar art›k Birleflik Devletler’i politik olarak yenebilecekleri gibi mant›ksal bir sonuca ulaflm›fl durumdalar. Rusya, Çin ve dört Orta Asya ülkesini bir araya getiren fianghay ‹flbirli¤i Örgütü, Hindistan, Pakistan, Mo¤olistan ve ‹ran'› da kapsayarak genifllemek üzere. ‹ran, tam da Birleflik Devletler’in rejime karfl› dünya çap›nda bir kampanya örgütlemeye çal›flt›¤› bir anda buraya davet edildi. Boston Globe bu durumu hakl› olarak “bir anti-Bush ittifak›” ve “jeopolitikte tektonik bir kayma” olarak niteledi. Çin 2025’te tepeye ç›kar m›? fiüphesiz, Çin ekonomik aç›dan çok iyi gidiyor, askeri gücünü önemli ölçüde geniflletiyor ve hatta s›n›rlar›ndan uzak bölgelerde ciddi bir politik rol oynamaya bafll›yor. Çin kuflkusuz 2025’te çok daha güçlü olacak, ancak, alt etmesi gereken üç sorunla karfl› karfl›ya. Birinci sorun içsel. Çin politik aç›dan istikrarl› de¤il. Tek parti yap›s› ekonomik baflar›y› ve milliyetçi duyarl›l›¤› kendi lehine kullanma gücüne sahip. Ama geride kalan nüfusun yaklafl›k yar›s›n›n hoflnutsuzlu¤uyla ve di¤er yar›s›n›n yerel politik özgürlü¤ün s›n›rlar› konusundaki hoflnutsuzlu¤uyla karfl› karfl›ya. Çin’in ikinci sorunu dünya ekonomisiyle ilgili. Çin (ve Hindistan’daki) inan›lmaz tüketim genifllemesi hem dünya ekolojisi hem de sermaye birikimi olas›l›klar› üzerindeki etkisini gösterecektir. Çok fazla say›da tüketici ve üretici, dünya çap›ndaki kar düzeyleri üzerinde ciddi yans›malarda bulunacakt›r. Üçüncü sorun Çin’in komflular›nda yatmaktad›r. Çin, Tayvan'›n yeniden bütünleflmesini tamamlam›fl, Kore'nin birleflmesinin düzenlenmesine yard›mc› olmufl ve (psikolojik ve politik olarak) Japonya ile anlaflmaya varm›fl olsayd›, hegemonik bir konum elde edebilecek birleflik bir Do¤u Asya jeopolitik yap›s› mevcut olabilirdi. Bu sorunlar›n üçünün de üstesinden gelinebilir ama bu kolay olmayacak. (...) Son senaryo, çok kutuplu anarfli ve vahfli ekonomik dalgalanmalar senaryosu; eski hegemonik gücün yerini koruyamamas›, yeni bir hegemonik gücün oluflmas›n›n zorlu¤u ve dünya çap›ndaki sermaye birikimi krizi veri al›nd›¤›nda, bu üçüncü senaryo en muhtemel senaryo gibi görünüyor.
29 Haziran 12 Temmuz
2006
GÜNDEM 3
AKP FATURAYI ISCILERE KESTI
MUHALEFET ÖDP’den bir arada yaflama ça¤r›s› n ÖDP’nin düzenledi¤i “Bir arada Yaflam› Savunal›m” mitingi için Türkiye'nin birçok yerinden 5 bini aflk›n kifli 25 Haziran’da Kad›köy'de bulufltu. Üzerlerine "Kürdüm, Türküm, Çerkezim, Çingeneyim, Dindar›m, Laikim, Dinsizim" yaz›l› tiflörtler giyen eylemciler Kad›köy ‹skele’ye yürüdü. ÖDP Genel Baflkan› Hayri Kozano¤lu, yazar Adalet A¤ao¤lu, Alevi Bektafli Federasyonu Genel Baflkan Yard›mc›s› Ali Kenano¤lu, ‹slamc› gazeteci yazar Y›ld›z Ramazano¤lu ve Bar›fl Grubu sözcüsü ‹mam Canbayar yapt›klar› konuflmalarda farkl›l›klara ra¤men bir arada yaflam ça¤r›lar› yapt›lar.
Büyük sermayenin s›cak para tulumbas›yla 6-7 milyar dolar› emip götürmesini elleri koynunda seyreden AKP, faturay› iflçilere ç›karmak için kollar› s›vad›. Tefecilerden vergi almayacaklar ama iflçilere bölgesel asgari ücret uygulay›p, asgari ücreti de ortadan kald›racaklar.
TÜS‹AD geçti¤imiz günlerde Baflbakan Erdo¤an ile bir görüflme yapt›. TÜS‹AD Yönetim Kurulu Baflkan› Ömer Sabanc›’n›n hükümetten beklentileri aras›nda dikkat çekenler flunlar: 1. Sosyal güvenlik alan›nda yap›lacak olan dü-
zenlemelerin h›zlanmas› 2. Vergi reformu 3. ‹flgücü piyasalar›nda esneklik sa¤lay›c› önlemler Patronlar›n, öteden beri ileriye sürdükleri bu isteklerin gerekçesi bu defa “kriz”! Aç›ktan “iflçiler güvencesizlefltirilmez ve ücretleri düflürülmezse ihracat
piyasalar›nda rekabet edemeyiz” diyemiyorlar. Bu amaçlar›n› gerçeklefltirmek için emek düflman› talepleri s›ral›yorlar. Emekçilerin sa¤l›k ve emeklilik haklar› budand› ve vergi k›yaklar› yap›ld›. Tefeci faaliyetlerinin vergilendirilmeyece¤i duyuruldu.
fiimdi s›rada “ifl gücü piyasas›nda esneklik” var. Patronlar öncelikle k›dem tazminatlar›n›n düflürülmesini ve iflsizlik sigortas› fonlar›n›n k›dem tazminatlar›n›n ödenmesinde kullan›lmas›n› istiyorlar: “K›dem tazminatlar›n› biz ödemeyelim, devlet ödesin!
Sefalet ücretine göz diktiler Babacan ve Unak›tan iflçi ve me- ise patronlar›n dolar›n yükselmesinmur maafllar›nda bir düzenleme yap- den do¤abilecek ma¤duriyetlerinin may› düflünmediklerini aç›klad›lar. yükünün emekçilere çektirilmesi. PatKamu çal›flanlar›na ve asgari ücrete ronlar›n ithalattan ve d›fl borçlar›n%5 oran›nda zam yap›lm›fl, gerekçe dan ötürü masraflar› artt› ve bunun olarak da enflasyonun bu düzeymaliyeti, iflçilerin bo¤az›ndan kede olaca¤› savunulmufltu. Enfsilerek telafi edilecek. ÜcretleÜCRET lasyondaki yükselmeye ra¤rin düflürülmesinin bir di¤er men ücretlere zam yapmayaHAR‹Ç HERfiEY amac› ise Türkiye’nin düflük ca¤›n› aç›klayan hükümet maliyetle daha kolay ihracat ZAMLI emekçileri yoksullaflt›raca¤›n› yapabilmesi ve böylece d›fl tisöylüyor. caretteki aç›klar›n›n kapat›lmas›. Ücretleri düflürme operasyonu- AKP’nin tüm bu önlemlerinin tek bir nun iki amac› var. Birincisi emekçi üc- anlam› var: ‹flçinin al›nteriyle kazand›retlerinin artmamas› ve kaynaklar›n ¤› cebindeki üç kuruflun daha büyük s›cak para çekmek için daha yüksek bir bölümü ihracatç›ya, patrona, tefefaizlere aktar›labilmesi. ‹kinci amaç ciye aktar›lacak.
Böylece istedi¤imiz zaman iflçi ç›karabilelim.” Di¤er bir istekleri ise bölgesel asgari ücret. “Her bölgede geçim koflullar› ayn› de¤il; bu yüzden her bölgede ayr› asgari ücret olsun” diyorlar. ‹lk bak›flta do¤ruymufl gibi görünen bu görüflün sonucu, ‹stanbul’daki kay›t d›fl› iflçiyi “iflyerimi Hakkari’ye tafl›r›m” diye korkutup, Hakkari’nin ücretine raz› etmek olacak. AKP, patronlar›n bu iste¤ini kabul edip önümüzdeki dönemin 5 y›ll›k plan›na dahil etti bile. Bu sermaye uflaklar›na “Dur!” demeyi bu kez de baflaramazsak, kapkara bir yoksullu¤un, sefaletin koynunda çürümeye bafllayaca¤›m›z kesin.
l Krizin yükü h›rs›zlara y›k›ls›n l Borsa kapat›ls›n l D›fl borç ödemeleri iptal edilsin l Ödeme güçlü¤ündeki borçlu flirketler iflçilere devredilsin l Bütün ücretlere ek zam yap›ls›n l 2001’den bu yana mali piyasalardan gelir sa¤layan bütün büyük flirketlerin bu gelirlerine el konulsun
Arabuluculuk de¤il suç ortakl›¤› Gül 5+1 Grubu ad›na diplomasi yürütüyormufl gibi yap›yor ama ABD yönetimi ile bir “Ortak Vizyon Belgesi” haz›rl›¤›n› da tamamlad›. Belgenin önümüzdeki hafta içinde ilan edilmesi bekleniyor.
ABD Türkiye’de üsleniyor Ortado¤u’da yeni kanl› senaryolar planlayan ABD, fi›rnak'›n Silopi ilçesinde bin dönümlük bir arazide üs kurma çal›flmalar›na bafllad›. ANF Haber Ajans›’n›n haberine göre ABD'liler Silopi’de bin dönümlük bir arazi kiralad›lar ve burada helikopter pisti, hastane, park alanlar› ve binalar›n yap›m›na baflland›. ‹ki ay önce çal›flmalar›na bafllanan yeni üs için Amerikal› yetkililer fi›rnak'› mesken tuttu. ‹fl makinelerinin çal›flmalar› sürerken,
Amerikal› mühendisler de alan› kontrol ediyor. Üs çal›flmalar›n›n 1 y›l içinde bitece¤i ve Amerikan birliklerinin yerleflece¤i öne sürülüyor. S›n›ra oldukça yak›n olan arazideki çal›flmalarla ilgili hiçbir aç›klama yap›lm›yor. Bu durum Türkiye’nin ABD’nin Ortado¤u’daki savafllar› için kullan›lmas› sürecinin sessiz sedas›z ilerledi¤ini gösteriyor.
D›fliflleri Bakan› Gül, Büyük Ortado¤u Projesi çerçevesinde ABD ile birlikte hareket edeceklerini ilan etti¤inden bu yana ‹ran’la da diplomasi yürütüyor. Bush yönetiminin uzun süredir AKP hükümetiyle iliflkisinin kötü oldu¤u; Baflbakan›n aylard›r Washington daveti almak için baflvuruda bulunmas›na karfl›n geri çevrildi¤i; davet için kendisine ‹srail kap›s›n›n gösterildi¤i biliniyor. Gül’ün ‹ran ziyaretlerinin Washington’un bilgisi dahilinde yürütüldü¤ü görülüyor. Gül’ün ziyaretlerin hem öncesi hem sonras›nda
ABD D›fliflleri Bakan› Rice’la uzun uzun görüfltü¤ü biliniyor. Gül son olarak BM Güvenlik Konseyi’nin 5 üyesi (ABD, Rusya, Çin, ‹ngiltere, Fransa) ile Almanya’dan oluflan 5+1 Grubu’nun önerisini iletmek üzere ‹ran’a gitti. Bu görüflme sonras›nda “‹ran’›n nükleer faaliyetlerine iliflkin sorunun çözümünde diplomasi ve müzakere yolunun öne ç›kt›¤›n›” ileri sürdü. Ancak, ABD’nin bu tip süreçleri daha sonraki oldubittile-
Silopi’deki ABD üssü inflaat› sürüyor
ri için zemin olarak de¤erlendirdi¤i görülmüfltü. ‹flte bu süreçte Gül ABD yönetimi ile Türkiye aras›nda “özel” bir iliflki daha kurdu. Bu özel iliflkinin sonucu önümüzdeki hafta ilan edilecek. ‹ki hafta sonra Washington’da ABD ile Türkiye’nin “Ortak Vizyon Belgesi”nin ilan edilece¤i duyuruldu. ‹çeri¤i bir s›r gibi saklanan bu belge BOP’tan baflka bir fley de¤il. Dolay›s›yla Gül’ün ‹ran’la diplomas› trafi¤i flu anda “uluslararas› bir diplomatik giriflim”in parças›ym›fl gibi görünse de gerçekte ABD’nin ‹ran’a yönelik sald›rganl›¤›na hizmet edecek çirkin bir iflbirli¤inin haz›rl›¤›ndan baflka bir fley de¤il.
ABD UfiAKLI⁄I SÜRÜYOR
Kene korkusu yay›l›yor
Hocaefendinin Türkçesi: ABD iflbirlikçili¤i
Türkiye’de 4 y›lda 36 can alan ve keneler yoluyla yay›lan K›r›mKongo hastal›¤› tehlike yaratmaya devam ediyor.
Fethullah Gülen cemaatinin tertipledi¤i "Türkçe Olimpiyad›" 84 ülkedeki misyoner okullar›ndan gelen ö¤rencilerle geçti¤imiz hafta düzenlendi. Bu o k u l l a r ABD’nin etki alan› yaratma çabas›nda oldu¤u bölgelerde kuruluyor. Okullar›n finansman›n›n Türkiye’den sa¤land›¤›na kimse inanm›yor. Türkçe Olimpiyad›nda as›l gündem Amerikanc› hocaefendinin sözde faziletleri oldu. Erkan Mumcu, Mehmet A¤ar, Muhsin Yaz›c›-
Ankara Tabip Odas› 22 ilin K›r›m-Kongo hastal›¤› tehdidi alt›nda oldu¤unu belirterek acil önlem ça¤r›s› yaparken de¤iflik illerde ölümlerin yaflanmas› endifleleri yayg›nlaflt›r›yor. Hastal›¤›n flu anda kesin bir tedavisinin bulunmad›¤›n›, ancak destek tedavisi uygulanabildi¤ini ifade eden Ankara Tabip Odas› Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Esin fienol, hastal›¤›n insandan insana geçebildi¤ine iflaret ederek, “Hastan›n kan›na bulaflan her fley tafl›y›c› olabilir” dedi.
Kene ›s›rmas›na karfl› öncelikle hayvanlar›n ilaçlanmas› gerekiyor. K›rl›k alanlara gidildi¤inde ç›plak ayak ya da k›sa giysiler giyilmemeli, pantolon paçalar› çorap içine sokulmal›. Kene ›s›r›¤›na maruz kalanlar mutlaka bir sa¤l›k kurulufluna gitmeli, kendisi müdahale etmemeli. Vücuda yap›flm›fl kenenin kesinlikle elle öldürülmemesi, hastalar›n kan ve vücut s›v›lar›yla temastan kaç›n›lmas› gerekiyor.
o¤lu, Ramiz Ongun, Kadir Topbafl ve Bülent Ar›nç hocaefendiye övgüler düzerken a¤lama yar›fl›na girdiler. Ar›nç "Dön, hüzünlü gurbet bir an önce bitsin, vuslat gerçekleflsin" diye hocas›na dön dedi. A¤ar ise "Bu yaflananlar büyük bir imparatorluk vizyonunun, göstergesidir" derken, CHP’nin ça¤r› yapt›¤› sa¤ partiler hocaefendi flakflakç›l›¤› yapt›, Toktam›fl Atefl gibi “laikçi”ler bu Amerikanc› tarikat toplant›s›na övgüler düzdü.
Anmaya sald›r› n 17 Haziran 2005’te Mercan Vadisi’nde katledilen 17 gerillay› anmak için Dersim’de yap›lan yürüyüfle polis sald›rd›. Asker ve özel timin de kat›ld›¤› sald›r› boyunca yo¤un bir flekilde gaz bombas› at›ld›. Kitlenin uzun süre direndi¤i çat›flmalarda 64 kifli gözalt›na al›nd›. Sald›r›da birçok kifli çeflitli yerlerinden yaraland›. Deniz K›rba¤, H›d›r Y›ld›z ve Ufuk Kamanç isimli üç kifli tutukland›.
Filistin düflmanlar› iflbafl›nda n Filistin Halk›yla Dayan›flma Derne¤i 22 Haziran akflam› “kimli¤i belirsiz” kiflilerce bas›ld›. Sald›r›da, dernek yönetim odas›nda bulunan bilgisayar, belgeler, Filistin bayraklar›, Filistin halk›yla dayan›flma kartlar›n› da¤›t›ld›. Konuya iliflkin 24 Haziran’da Taksim’de bir bas›n aç›klamas› yapan genel sekreter Emriye Demirk›r, "Bizlere amac›m›zdan vazgeçmemiz için mesaj verilmifltir. Bunun bir h›rs›zl›k olay› olmad›¤› aç›kt›r. Bizler, Filistin halk›n›n sesi, solu¤u olmaya devam edece¤iz" dedi.
Maflalar yine sald›rd›
Yarg›layal›m art›k bu caniyi! Türkiye halk› 12 Eylül zulmünün hesab›n› sormad›kça, kirletilmifllik hissinden kurtulamayacak. Milyonlarca insan›- diler. Ailesiyle görüflm›z› iflkenceden geçir- türmeden öldürdüler. diler; on binlerce gen- Son mektubunu yok cimizin en güzel y›lla- ettiler. Mezar›n› dahi r›n› cezaevlerinde sol- saklad›lar. fiimdi ailesi durdular; yüzlerce ve arkadafllar› “Veygencimizi iflkence tez- sel’in mezar›n› ve son gahlar›nda, dara¤açla- sat›rlar›n› bize verin” r›nda, sürek avlar›nda diye hayk›r›yor. sorgusuz, yarg›s›z öl12 Eylül diktatörledürdüler… Türkiye’yi ri hala yarg›lanm›yor! bir korku Büyük imparatorlugazetelerin ¤una dönüflb a fl › n d a k i türdüler. birtak›m alÇald›lar, çaklar, zaç›rpt›lar, her limlerin bafl› türlü ahlakKenan Evs›zl›¤› yapt›ren’i “beceVeysel GÜNEY lar. Toplu riksiz bir suçlar›ndan baflka tek ressam, yafll› bir zamtek suçlar› hala yürek- para” olarak sevimlilerimizi kanat›yor. lefltirmeye çal›fl›yor! 17 yafl›ndaki Erdal Kenan Evren ve Eren’i yafl›n› büyütüp suç ortaklar›n› iflledikidama gönderip “as- leri cinayetlerden, uymay›p da besleyecek gulad›klar› zulümden miydik” diyecek kadar ve yapt›klar› yolsuzi¤rençtiler. H›d›r As- luklardan yarg›lamalan’› ve ‹lyas Has’› dan geçen her gün, PKK’nin gerilla ey- Türkiye toplumu ruhulemlerine “misilleme” nu biraz daha kaybeolarak ast›lar. Veysel decek. Bu alçaklardan Güney’i delilsiz, ifade- hesap soramad›¤› süresiz idama mahkum et- ce vicdan›yla bar›flatiler. Dara¤ac›na ç›ka- mayacak; yaflayan bir r›ncaya kadar 6 ay ölü olmaktan kurtulaboyunca iflkence ettir- mayacak!
n Trabzon’da 25 Haziran’da TAYAD üyelerine yine organize bir faflist sald›r› gerçeklefltirildi. "Tecriti kald›rmak için öldüler" pankart› ile bas›n aç›klamas› okumaya bafllayan TAYAD'l›lara bir grup provakatör faflist sald›rd›. Kendilerini korumak isteyen TAYAD'l›lara bu kez de bafltan beri seyirci kalan polis sald›rd›. TAYAD üyeleri polisteki sorgular›n›n ard›ndan mahkemeye sevk edilirken, sald›r›y› gerçeklefltiren gruptakiler ellerini kollar›n› sallayarak d›flar›da geziyorlar.
GSS kavgas› sürüyor n Ankara Cumhuriyet Baflsavc›l›¤› Halkevleri Genel Baflkan› Abdullah Ayd›n ve Genel Sekreter Ender Büyükçulha’n›n da aralar›nda bulundu¤u çok say›da Halkevci hakk›nda soruflturma bafllatt›. Ayd›n ve Büyükçulha, 18 Nisan 2006 günü Ankara’da gerçekleflen GSS protestosunda “suça azmettirici” olmak ve “polise mukavemet etmek”le suçlan›yor. Halkevi üyesi Kenan Demir tutuklanarak iki ay cezaevinde tutuldu; çok say›da Halkevi üyesinin daha ifadesine baflvurulaca¤› ö¤renildi. Büyükçulha, 18 Nisan’da Ankara'da yaflanan olaylarla ilgili sorumlu polis mensuplar› hakk›nda hiçbir ciddi ifllem yap›lmam›fl oldu¤una dikkat çekti.
‹stanbul Üniversitesi’nde gericiler faflistler ve özel güvenlik sald›r›yor n Geçti¤imiz hafta içinde ‹stanbul Üniversitesi’nin devrimci ö¤rencilerine karfl› yönetimin gericiler ve faflistlerle iflbirli¤i halinde uygulad›¤› terör fliddetlendi. Son olarak, Ö¤renci Kollektifi’nin afifllerine sald›ran gericiler, devrimci ö¤renciler taraf›ndan püskürtüldü.
29 Haziran 12 Temmuz
4 GÜNDEM Erdo¤an’›n tarifi, Sezerin incelemesi Baykal’›n k›lavuzu Ali E. Demirhan ali@sendika.org
C
umhurbaflkanl›¤› sorunu etraf›nda geliflen devlet içindeki iktidar mücadelesi, fiemdinli provokasyonundan bafllay›p Dan›fltay bask›n›, Atabeyler operasyonu, fiemdinli davas› karar›, Devlet Denetleme Kurumu’nun harekete geçirilmesiyle sürüyor. Bu mücadele, Türkiye’deki “parlamenter demokratik rejim”in bir orta oyunundan öte gitmedi¤inin en aç›k kan›t›. Dinci hükümetle, kontrgerillac› ordu hizipleri, ABD’nin kurdu¤u politik zemin üzerinde Cumhurbaflkanl›¤› sorunu etraf›nda birbirlerine karfl› siper al›p savafla tutufltular. Aylard›r bu savafl› izliyoruz. Bu raundun zili 30 A¤ustos’ta Savafl›n flimdiki raundunda, kontr-gerillac› ordu hizbinin 30 A¤ustos atamalar›n› tam olarak denetimi alt›nda tutma ataklar›, buna karfl›l›k AKP hükümetinin “ordu cephesi”ndeki çatlaklar› büyütme giriflimleri bulunuyor. fiemdinli yarg›lamas›n›n jet h›z›yla tamamlanmas›; Genel Kurmay Baflkan› Özkök ve Sekreteri Baflbu¤’a ça¤r›fl›m yapan “cumhurbaflkan› tarifleri” bu kapsamdaki geliflmelerden. 30 A¤ustos atamalar›, devlet içindeki iktidar mücadelesinin daha sonraki koflullar›n› önemli ölçüde etkileyecek. Atamalar›n ön plan›nda Büyükan›t’›n ismi bulunuyorsa da, çat›flman›n as›l konusu art›k Büyükan›t’›n Genel Kurmay Baflkanl›¤› koltu¤una oturup oturmayaca¤› de¤il. fiimdi sorun, Büyükan›t’›n flahs›nda simgeleflen “kontrgerilla hizbi”nin ordunun kurmay kademesine “tam kadro” yerleflip yerleflmeyece¤i. 30 A¤ustos’tan ne sonuç ç›karsa ç›ks›n, oluflan yeni güç dengesine göre 31 A¤ustos’tan itibaren yeni bir çat›flma sürecinin bafllayaca¤› da ortada. Sezer’in Devlet Denetleme Kurulu’nun Cüneyit Zapsu’yu ve Kemal Unak›tan’› incelemeye almas› bu uzun vadeli çat›flman›n parças›. Kontrgerillan›n ard›nda uzayan sosyal demokrasi kuyru¤u Bu çat›flman›n; içeri¤i, öne ç›kard›¤› politik güç merkezleri, harekete geçirdi¤i araçlar, yöntemler ve üretece¤i bütün potansiyel sonuçlar›yla, emperyalizmin güdümünde geliflen gerici bir oligarfli-içi mücadele oldu¤unu vurgulam›flt›k. Kontrgerilla “tulum ç›karma” peflinde koflarken, kontr-gerillan›n gölgesinden “iktidar ç›karma” hevesiyle yan›p tutuflanlar da ard› ard›na sökün ediyor. CHP’nin ard›ndan DSP de kontrgerillac› ordu hizbinin dümen suyunda “iktidar alternatifi” oluflturma pefline düfltü. CHP ve DSP, Demirel’in kanatlar› alt›nda “cumhuriyetçi güçlerin birli¤i” ad›na MHP, DYP ve ANAP’la blok oluflturmaya yöneliyor. Böylesi bir bloklaflman›n siyasi karakterinin, Kürt düflmanl›¤›ndan baflka hiçbir anlam tafl›mayan bir “milliyetçilik” ve TMY’de görüldü¤ü gibi, faflizmden baflka bir anlam tafl›mayan “laikçilik” olaca¤› aç›k bir biçimde ortada. Belli ki kontrgerilla kuyru¤unda üretilen bu siyasetler kendi bafllar›na bir siyasi iktidar alternatifi haline gelmekten çok, yeni 28 fiubat süreçleri için uygun politik iklimler oluflturmaya hizmet ediyor. Ama Demirel’in ard›na düflen sosyal demokratlar›n “evdeki hesab›” çarfl›ya pek uymuyor. DYP öneriyi reddetti, ANAP mesafeli bir tutum ald›, MHP flimdiye kadar sesini ç›karmad›. Yani sosyal demokratlar s›rtlar›ndan “solcu” ceketini ç›kard›klar›yla kalabilirler. CHP-DSP’nin sol etiketini b›rakmas›, “sosyal demokraside do¤an bofllu¤u” doldurma heveslerini de tahrik ediyor. Bir ara parti kurma fikrinden vazgeçme noktas›na kadar gerileyen 10 Aral›k Platformu’nun partileflme karar›n› verip ad›n› “Hareket”e çevirmesi bu geliflmelerden birisi. Çelebi ve yol arkadafllar›n›n, sosyal demokrasi kulvar›n› SHP ve ÖDP ile birlikte daha sonra oluflturaca¤› bir ortakl›kla doldurmay› umdu¤u da biliniyor. Kontrgerilla inisiyatifinin yaratt›¤› politik vakumun yön verdi¤i bu geliflmelere bakarken insan›n dilinin ucuna bir atasözü gelip yerlefliyor: K›lavuzu karga olan›n...
2006
fiemdinli Davas› “emir komuta zinciri”ne zincirlendi
ASIL CETEYE YINE DOKUNMADILAR Beklenen oldu
Ceza alana de¤il kurtulana bak
n Hakkari’de iki ay içinde 17 bomba patlat›ld›, yarg›s›z infazlar yap›ld› ve kitlesel terör havas› estirildi. n Tam bir psikolojik harp mant›¤› ve organizasyonuyla yürütülen bu eylemlerin, iki kiflinin “bireysel” inisiyatifi olarak gerçeklefltirilmesi olanaks›z. n Alelacele verilen cezalar›n arkas›nda, dava dosyas›n› bir an önce ortadan kald›rma telafl› oldu¤u göze çarp›yor. n Acelenin nedenini anlamak için, karar›n “cezaland›rd›klar›ndan” çok “kurtard›klar›”na bakmak gerekiyor.
Erdo¤an’›n “sonuna kadar gidilecek” dedi¤i fiemdinli olay› davas› iki astsubay ve bir itirafç›n›n ötesine geçemedi. Hakkari’de aylarca aç›ktan a盤a yürütülen terörün emir-komuta zinciri içinde gerçeklefltirildi¤i besbelliydi. Bu kararla da anlafl›ld› ki, kontr-gerilla, yaln›zca halk›n eline düflünce ve düfltü¤ü kadar›yla yarg›lanabiliyor.
fiemdinli davas› alelacele bitirildi. Mahkeme davay› sonuçland›rmak için, tuhaf “usul zorlamalar›” yapt›. Bombac› astsubaylar Ali Kaya ve Özcan ‹ldeniz’e 39 y›l ceza verilirken, itirafç› Veli Atefl’in dosyas› ayr›ld›. Üst makamlara iliflkin hiçbir soruflturma yap›lmad›. Soruflturman›n bu yönde derinlefltirilmesi Yaflar Büyükan›t’›n ad› öne ç›kar›l›p durdurulmufltu. Karardan önce Ali Kaya GATA’ya yat›r›lm›flt›. fiemdinli provokasyonu ile ba¤lant›l› oldu¤u bilinen ve iki ay boyunca Hakkari il merkezi, fiemdinli ve Yüksekova’da gerçeklefltirilen yayg›n bombalama, suikast ve kaç›rma eylemlerinin “emir-komuta zinciri içinde” gerçeklefltirildi¤ini gösteren birçok belirti bulunuyordu. Bu eylemler dizisi, Hakkari Jandarma Alay Komutan› Albay Erhan Kubat ile 21. Da¤
Komando Tugay Komutan› Erdal Akp›nar’›n, halk üzerinde korku yaratmay› hedefleyen uygulamalar› yürürlü¤e soktu¤u y›ld›rma harekatlar›yla ayn› zamanda bafllam›flt›. 30 A¤ustos’ta karara ba¤lanacak olan askeri terfi ve atamalar öncesinde al›nan bu kararla, bafl›nda Büyükan›t’›n bulundu¤u Özel Harp örgütleri kadrolar›n›n ekip olarak yükseltilmesi yönündeki bir engel ortadan kald›r›ld›. Karar›n ard›ndan, fiemdinli’de bombalanan Umut Kitabevi’nin sahibi Seferi Y›lmaz tutukland›. Bunun bombac›lara verilen cezan›n bölgedeki Kürt politik güçlerine moral kazand›rmas›n› önlemeye dönük “dengeleyici” bir karar oldu¤u aç›k. Karar›n öncesinde Ali Kaya’n›n GATA’ya yat›r›lmas›, “ayr›cal›kl› hükümlü” muamelesi görece¤i ve ilk f›rsatta sal›verilece¤i izlenimi yarat›yor.
Karar duruflmas›nda yap›lan usulsüzlüklerin, “Özel Harp ekibi”nin 30 A¤ustos öncesinde elini rahatlatman›n d›fl›nda, san›klar›n bu “ceza”lardan kurtulmalar› için at›lm›fl bir ad›m olup olmad›¤› yak›nda anlafl›lacak.
Çölaflan'a “Kahraman” davas› Çeflitli demokratik kitle örgütleri ve siyasi parti temsilcileri 11 Haziran 2006 tarihli köfle yaz›s›nda kontr-gerillac› Sabah Ketene’yi öven yaz›s› nedeniyle Hürriyet Gazetesi yazar› Emin Çölaflan hakk›nda suç duyurusunda bulundular. Gerçeklefltirdi¤i katliam, infaz, orman yakma gibi eylemler nedeniyle Ketene’ye “kahraman” diyen Çölaflan’›n suç olan fiili övdü-
¤ünü dile getiren topluluk Sultanahmet Adliyesi’nde suç duyurusunda bulundu. Suç duyurusuna flu kurumlar›n temsilcileri kat›ld›: ‹HD, E¤itim-Sen, Halkevleri, ESP, GÖÇ-DER, Kay›plara Karfl› Uluslararas› Komite, Bar›fl Grubu, Bar›fl Anneleri ‹nisiyatifi, Kürt Enstitüsü ve Genç Siviller Giriflimi, DTP, ÖDP, SDP.
Sivas’›n atefli 13 y›ld›r sönmedi “Toplumla mücadele” mutabakat› geliyor Sivas Katliam›’n›n üstünden 13 y›l geçti. Bu 13 y›l içinde fleriatç›-faflistlerin mafla gibi kullan›ld›¤› katliam›n as›l faillerinden hesap sorulmad›. Faillerinse kimi milletvekili, kimi “sosyal demokrat”lara lider, kimi de baz› “sol” çevrelere eylem arkadafl› oldu. Katliam›n güncesi: Gerici çevreler Sivas’ta, Temmuz 1993’teki Pir Sultan Abdal Etkinlikleri öncesinde harekete geçti. Pek çok ilden gerici militanlar Sivas’a gitti. Camilerde toplant›lar düzenlendi, “Gün, dinimizin gere¤ini yerine getirme günüdür” denerek, cihat bildirileri da¤›t›ld›. Tüm bunlar emniyet raporlar›na geçti ama önlem al›nmad›. 2 Temmuz’da, camilerden ç›kan güruh yürüyüfle geçti. “Halk ozanlar› heykelini” tahrip ettikten sonra, konuk ayd›nlar›n kald›¤› Mad›mak Oteli’ne yöneldi. Baflbakan, Baflbakan Yard›mc›s› (Erdal ‹nönü), ‹çiflleri Bakan› arand›; tek bir yan›t geldi: “Her türlü önlem al›nd›.” Sivas Tugay Komutan› 6 bin kiflilik tugaydan yaln›zca 40 acemi er gönderdi. Refah Partili Belediye Baflkan› Temel Karamollao¤lu güya kitleyi yat›flt›rmak için yapt›¤› konuflmas›na “Önce flunlar›n ruhuna el fatiha diyelim” diye bafllad›. Elektrikler kesildi; otel, polisin önünde atefle verildi, itfaiye geç geldi. 33 ayd›n ve 2 otel görevlisi yang›nda öldü. ‹tfaiye merdiveninden inen Aziz Nesin, Belediye Meclisi üyelerince linç edilmek istendi. fiimdi ‹lhan Selçuk’un sosyal demokratlar›n liderli¤ine önerdi¤i, Cumhurbaflkan› Demirel, olaylar› “Münferit bir vakad›r. Halkla güvenlik güçlerini karfl› karfl›ya getirmeyiniz” sözleriyle karfl›lad›. Baflbakan Çiller; “Çok flükür, otel d›fl›ndaki halk›m›z bir zarar görmemifltir” diye sevincini ifade etti. “Gazan›z mübarek olsun” diye katliam› kutlayan Karamollao¤lu milletvekili seçilerek, baz› sol gruplar›n eylem arkadafl› Saadet Partisi’ne genel baflkan yard›mc›s› oldu.
Unutmayaca¤›z, affetmeyece¤iz
Sivas Katliam›, 13. y›l›nda, çok say›da kitle örgütü ve sendikan›n örgütledi¤i mitinglerle lanetlenecek. Mitingler ‹stanbul’da 2 fiimdi kimi sol gruplar›n “ilerici” ilan etti¤i Özgür-Der, katliam san›klar›n›n “ma¤dur” oldu¤unu savundu. Davada, olayda katk›s› bulunan devlet yetkilileri ve siyasiler yarg›lanmad›. ‹ddianame katledilenleri suçlarken katliamc›lar› “tahrike gelmifl halk” olarak aklad›. Katliamc›lar› RP’li fievket Kazan savundu. Dava 28 fiubat sürecine de malzeme yap›ld›. As›l faillerin yine yarg›lanmad›¤› davada 33 idam cezas› ç›kt›.
Temmuz saat 15.00’de Kad›köy Meydan›’nda, Ankara’da ise ayn› gün saat 18.00’de Abdi ‹pekçi Park›’nda yap›lacak.
AKP hala katliam› savunuyor CHP Milletvekili Berhan fiimflek’in Mad›mak Oteli’nin kamulaflt›r›larak müzeye çevrilmesi teklifi 21 Haziran’da AKP’lilerin oylar›yla Meclis’te reddedildi. Mad›mak Oteli’nin alt kat› yo¤un tepkilere ra¤men y›llard›r kebapç› olarak kullan›l›yor.
Toplumu potansiyel terörist ilan eden Terörle Mücadele Yasas› de¤iflikli¤i tasar›s› AKPCHP uzlaflmas›yla Meclis Adalet Komisyonu’nda kabul edildi. Genel Kurul’da g ö r ü fl ü l m e s i beklenen yasayla kolluk kuvvetlerine silah kullanma özgürlü¤ü, bas›na a¤›r hapis cezalar›, gözalt›nda avukat s›n›rlamas›, iflkence için süre kazan›lmas› gibi hükümlerin yan›nda yeni eylem k›s›tlamalar› getiriliyor: Toplant› veya gösteri yürüyüflü nedeniyle ö¤renciler, iflçiler, gecekondu y›k›m›na direnenler, kamu çal›flanlar› “terörist” say›labilecek. Bunun için “yüzünü k›smen örtmek” yeterli olacak. Ö¤rencilerin paras›z e¤itim talebiyle boykot veya okul içerisindeki gösterileri “e¤itim
ö¤retimi engellemek” gerekçesiyle terör suçu say›lacak. ‹flçiler fiilen grev yapt›klar›nda “terörist” olacaklar. Toplumla Mücadele Yasas› sözünü h a k e d e n TMY’yi en çok savunan partilerden biri sözde sosyal demokrat CHP. Baz› CHP milletvekilleri yasaya, yeterince sert olmad›¤› ve “silahs›z yasad›fl› örgütler” dahil edilmedi¤i için itiraz ettiler. AKP kimi tarikatlar› da bu kapsama girdi¤i için bu maddeyi yasadan ç›karm›flt›. Herhangi bir fiili demokratik halk örgütlenmesi “yasal” mevzuata tabi de¤ilse terör kapsam›nda de¤erlendirilebilecek; fiili ö¤renci ve mahalle örgütleri, hiçbir sendikaya üye olamayan iflçi gruplar› rahatl›kla terörist say›labilecekti.
Polise kaç›rma yetkisi Emniyetin “teröre karfl› mücadele” bahanesiyle istedi¤i yetkilerin sonu gelmiyor. Polis Vazife ve Selahiyet Kanunu da de¤ifltiriliyor. Yap›lan bir de¤ifliklikle, polise adam kaç›rma yetkisi veriliyor.
“Al›koyma yetkisi” ad› verilen bu uygulamada, polis istedi¤i herkesi, hiçbir makama bildirmeden iki gün boyunca al›koyabilecek. Aç›k ki bu uygulama polise iflkence özgürlü¤ü getirecek.
DÜZELTME VE ÖZÜR 5. Say›m›zda “‹ç savafl›n faflist katilleri” bafll›¤›n› tafl›yan haberimizde, Oral Çelik yerine yanl›fll›kla Oral Çal›fllar yaz›lm›flt›r. ‹lerici gazeteci Oral Çal›fllar’dan ve okurlar›m›zdan özür dileriz.
29 Haziran 12 Temmuz
2006
7 BEBEK DAHA OLDU ‹stanbul Göztepe E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi’nde bir hafta içinde yedi bebe¤in yaflam›n› yitirmesiyle birlikte, son bir y›l içinde yo¤un bak›m servislerinde yaflanan bebek ölümü say›s› 24’e yükseldi. Ölümlerin nedeni olarak gösterilen “hastane enfeksiyonuna” yol açan bafll›ca neden ise kaynak yetersizli¤i gerekçesiyle az say›da personel çal›flt›r›lmas› ve sa¤l›k hizmetlerinin tafleronlaflt›r›lmas›.
Göztepe Hastanesi'nde 13-21 Haziran aras›nda yo¤un bak›m ünitesinde tedavi gören yedi bebek hastane enfeksiyonu nedeniyle yaflam›n› yitirdi. Sa¤l›k Bakanl›¤›’ndan yap›lan aç›klama olay› s›radanlaflt›rmaya çal›fl›yor. Sa¤l›k Bakan› Recep Akda¤, enfeksiyonun önlenemez biçimde geliflmifl olabilece¤ini aç›klarken, ‹stanbul ‹l Sa¤l›k Müdürlü¤ü ünitenin yeterli donan›ma sahip oldu¤una dair bir rapor haz›rlad›. Resmi aç›klamalarda yer almayan personel yetersizli¤i ve hizmetlerin tafleronlaflt›r›lmas› sorunlar›n›n bebek ölümlerinin temel nedenleri aras›nda yer ald›¤› biliniyor. Göztepe Hastanesi’nde yo¤un bak›m servislerinde bir hemflire 4-5 bebe¤e birden bak›yor. ‹deal koflullarda bir hemflirenin tek bir bebe¤e bakmas› gerekiyor. Tafleron
temizlik firmalar›n›n maliyetleri düflürmek için e¤itimsiz ve deneyimsiz eleman çal›flt›rd›¤› ve kalitesiz malzeme kulland›¤›, bu nedenle gerekli hijyen koflullar›n›n gerisine düflüldü¤ü bir baflka gerçek. Bu bebek ölümleri ilk de¤il Geçti¤imiz Haziran’da, Trakya Üniversitesi Hastanesi'nde, “serratia” bakterisinin neden oldu¤u enfeksiyondan sekiz bebek; Manisa Çocuk Bak›mevi Hastanesi'nde 17 Temmuz’da iki bebek ölmüfl; Erciyes Üniversitesi yeni do¤an ünitesinde alt› bebek hastane enfeksiyonu nedeniyle 3 A¤ustos’ta hayat›n› yitirmiflti. Son olarak 11 May›s 2006'da Giresun'dan Trabzon Do¤um ve Çocuk Hastal›klar› Hastanesi’ne sevk edilen üç bebekten birisi de solunum yetmezli¤i sonucu hayat›n› kaybetmiflti.
BEBEK ÖLÜMLER‹ Y‹NE BAfiLADI
Çocuklar›m›z› öldürüyorlar Göztepe’deki bebek ölümleri, derken Bursa’da bir bebe¤in gerekli ilaçlar›n piyasadan çekilmesi nedeniyle ölmesi, çocu¤unun tedavi masraflar›n› ödeyemedi¤i için hapse at›lan bir baba… Bebek ölüm oran›nda en kötü s›ralarda bulunan Türkiye’de her gün 120 bebek önlenebilir hastal›klardan dolay› yaflam›n› yitiriyor. AKP hükümeti ise kamu sa¤l›k harcamalar›nda kesintiye gidiyor. Hükümet 2007’den itibaren yürürlü¤e girecek olan GSS yasas›yla da hastaneleri ticarethaneye çevirip, ne kadar para o kadar sa¤l›k anlay›fl›n› y e r l e fl t i r m e y e çal›fl›yor.
TTB: Kar ve tasarruf can al›yor
Halkevleri: AKP hesap versin ‹stanbul Halkevleri Göztepe E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi’nde yaflanan bebek ölümlerini hastane bahçesinde yap›lan bir bas›n aç›klamas›yla protesto ettiler. Aç›klamada ölümlerin birinci dereceden sorumlulu¤unun, IMF talimat›yla
sa¤l›k harcamalar›nda kesintiye giden ve hastaneleri iflletmeye çeviren AKP Hükümeti oldu¤u belirtildi. “Sa¤l›k hakt›r sat›lamaz” sloganlar› atan Halkevciler, “katil, sermaye politikalar›d›r” dediler.
ESP: Sorumlu kapitalizmdir Ezilenlerin Sosyalist Platformu (ESP), Göztepe Hastanesi’nde 7 bebe¤in hastane enfeksiyonu nedeniyle yaflam›n› yitirmesine iliflkin bir aç›klama yapt›.
Bebek ölümleriyle a盤a ç›kan tablodan kapitalizmin sorumlu oldu¤u vurgulanan aç›klamada, sa¤l›k bakan›n›n istifas› istendi.
Türk Tabipler Birli¤i (TTB) son bebek ölümleriyle ilgili olarak, Sa¤l›k Bakanl›¤›’n› daha önce uyard›klar›n› ancak hükümetin bu uyar›lar› dikkate almay›p sa¤l›¤› piyasalaflt›rarak ölümlere davetiye ç›kard›¤›n› aç›klad›. Aral›k 2005 tarihli TTB aç›klamas›nda, “Geçen yaz aylar›nda kamuoyu de¤iflik illerden peflpefle gelen bebek ölümleri haberleriyle sars›ld›. Gerekli önlemler al›nmad›¤› takdirde ileride benzer durumlar›n görül-
mesi sürpriz olmamal›d›r" deniliyordu. Tespitlerinde hakl› ç›kt›klar›n› belirten hekimler uyar›lar›n› yinelediler. TTB’nin önerilerinden baz›lar› flunlar: “Y›ll›k do¤um say›s›na ba¤l› olarak her 1000 do¤uma bir yo¤un bak›m yata¤› ve uygun donan›m› olacak flekilde hastaneler Yenido¤an Yo¤un Bak›m Birimlerini oluflturmal›d›r. Temizlik iflleri, bu konuda uygun e¤itim alm›fl ye-
terli say›da elemanla yürütülmeli, bu elemanlar ve say›lar› hafta içi-hafta sonu de¤iflmemelidir.” “Ülkemizin kaynaklar›n›n bebeklerimizin gerek hastane enfeksiyonlar›, gerekse di¤er nedenlerle ölümlerini bugünkünden çok daha düflük bir düzeye indirmek için yeterli oldu¤una inanmaktay›z” diyen hekimler bu konuda üzerlerine düflen sorumlulu¤u yerine getirmeye devam edeceklerini bildirdiler.
‹HD: Sa¤l›k Bakan› istifa etmeli ‹nsan Haklar› Derne¤i üyeleri, Göztepe Hastanesi’nde yaflanan ölümlere iliflkin Beyo¤lu Postanesi önünde bir bas›n aç›klamas› yaparak ölümlerin sorumlusu olan Sa¤l›k Bakan› Recep
KAAN’IN HESABINI VER‹N
Akda¤'›n istifas›n› istedi. Bas›n aç›klamas›nda, 2005 y›l›nda Edirne’de yaflanan bebek ölümleri s›ras›nda da Recep Akda¤’›n görevde oldu¤u ve gerekli önlemleri almayarak bugün
a盤a ç›kan manzarada birinci dereceden sorumluluk tafl›d›¤› belirtildi. Aç›klaman›n ard›ndan dernek üyeleri istifa talebini içeren mektuplar›n› Bakan Recep Akda¤’a postalad›.
Paras› olan hastaneye olmayan hapishaneye
‹laç ithalatç›s› firmalar baz› ilaçlar›n ithalat›n› yeterince karl› olmad›¤› için durdurunca ölümler bafllad›. 21 ayl›k Kaan Demirci hayat›n› kaybetti.
Bursa’da 14 ayl›k o¤lunun ilaç paras›n› ödeyemeyen baba tutuklanarak Bursa Cezaevi’ne konuldu
‹laç firmalar›n›n yurt içinde üretilmeyen ilaçlar›n ithalat›n› durdurmas› ölümcül sonuçlar do¤uruyor. AKP SSK’n›n ilaç üretimini ve ithalat›n› durdurarak halk›n can›n› ilaç flirketlerinin insaf›na b›rak›yor. Bursa’n›n Orhangazi ilçesinde yaflayan Kaan Demirci ba¤›fl›kl›k sistemi yetersizli¤inden dolay› immunglobilin serumuna ba¤›ml›yd›. Dövizdeki yükselme, ithal ilaçlar›n piyasada bulunamamas›na yol açt›. Kaan yaflamsal önemi olan ithal serumu kullanamad›. Bursa Eczac›lar Odas›’n›n ilac› temin etmesine ra¤men, bir süre
Ba¤›fl›kl›k sistemi ek- Sosyal Yard›mlaflma ve sikli¤i hastas› olan o¤lunu, Dayan›flma Vakf› yard›SSK’l› olmas›na ra¤men m›yla ödese de paran›n tahenüz karne almak için mam›n› ödeyemedi¤i ve gereken yasal süreyi dol- “mal beyan›nda bulunmadurmad›¤› için aç›k senet d›¤›” gerekçesiyle 10 günkarfl›l›¤› hastaneye yat›ran lük hapse çapt›r›ld›. baba Muhittin Tunç borcuOsmangazi Sosyal Yarnun tamam›n› d›mlaflma-Dayaödeyemeyince n›flma Vakf› ve 23 Haziran güarkadafllar›n›n nü tutuklanarak aralar›nda para Bursa Cezatoplayarak evi’ne konuldu. Tunç’un borcu14 ayl›k nu ödemeleri Muhammed sayesinde MuTunç’a üç hafhittin Tunç flimtada bir uyguladilik hapisten nan ilaçlardan kurtulmufl oldu. Muhittin TUNÇ her biri 480 Hastanelerde YTL idi. Murehin devrini hittin Tunç zamanla 12 bitiren hükümet, hastane bin YTL’ye ulaflan borcu ücretini ödemeyenleri art›k ödeyemeyince Uluda¤ hapishanelerde a¤›rl›yor. Üniversitesi T›p Fakültesi Sa¤l›k hizmetini paral›laflHastanesi’nin hukuk dan›fl- t›rma politikalar› ilerledikmanlar›nca hakk›nda icra çe hapishaneler dolup tatakibi bafllat›ld›. Borcunun flacak gibi görünüyor. bir k›sm›n› Osmangazi
Dev ilaç flirketleri doymuyor
serumu kullanamam›fl olan Kaan hayat›n› kaybetti. Firmalar, fiyatlar, dövizdeki art›flla birlikte art›k karl› olmaktan ç›kt›¤› için ilaç ithalat›n› durdurdu. AKP SSK ilaç fabrikalar›n› kapatarak devlet eliyle eflde¤er ilaç üretilmesini durdurmufl, ayr›ca K›z›lay’›n ilaç ithal etmesini de yasaklam›flt›. Böylece halk ithal ilaca ve ilaç flirketlerine mahkum oldu. Sonuç: Ölümler bafllad›. fiu anda sadece Bursa’da 70 kifli Kaan’la ayn› hastal›¤› tafl›yor; tüm ülke genelinde ise risk alt›nda binlerce kifli var.
Roche firmas›n›n fahifl fiyattan ilaç sat›fl›na iliflkin soruflturma geniflledi; 29 firma inceleniyor. Sa¤l›k Bakanl›¤› müfettifllerinin incelemelerinde 209 de¤iflik ilac› fahifl fiyattan satt›¤› belirlenen
firmalar aras›nda Bayer, Glaxo-Smith-Kline, MerckSharp-Dohme, Novartis, Pfizer gibi tekeller bulunuyor. Haz›rlanan raporda, flirketlerin birçok ilac› on kata kadar daha pahal› fiyatlar-
Kaan Demirci Yaflamak için kullanmak zorunda oldu¤u ilaçlar piyasada bulunamad›¤› için 21 ayl›kken yaflam›n› yitirdi. Kaan Demirci’nin ailesi SSK ve Sa¤l›k Bakanl›¤› hakk›nda suç duyurusunda bulunmaya haz›rlan›yor.
la satt›¤› belirtiliyor. ‹stanbul Eczac›lar Odas› Baflkan› Zafer Kaplan son bir y›lda Türkiye’de sa¤l›k harcamas›n›n yüzde 148 artt›¤›n› ve bunun en önemli nedeninin patlayan ilaç harcamalar› oldu¤unu söyledi.
SA⁄LIK 5 “Çok büyük h›nc› kal›r mayonezli kirenalar›n” Selim DEM‹R Sendika.Org
‹
kinci Dünya Savafl› günlerinde, baz› ülkelerde, emperyalist ordu komutanlar›na tepsi içinde çocuk ölüsü sunulurmufl; “mayonezli kirena” iflte bu çocuk ölülerine deniyormufl. Tabii buradaki “–mufl” eki, maalesef yaln›zca ‹kinci Dünya Savafl›’n›n geride kald›¤›n› anlat›yor. Yoksa “emperyalistler”, emperyalistleri doyurmak için ellerinde tepsilerle haz›r bekleyen hevesli “uflaklar” ve “mayonezli kirena” olmas› muhtemel milyonlarca çocuk bugün de mevcut. Emperyalistlere “çocuk ölüsü” sunma gelene¤i her fleye ra¤men yafl›yor. PPP Mesela AKP hükümetinin spesyali, “küvezde yeni do¤mufl bebek”. Malzemeler: Bir adet devlet hastanesi, bir adet çocuk yo¤un bak›m ünitesi, bir düzine yeni do¤mufl bebek. Tarif: Devlet hastanesi k›s›k bütçede kendi ya¤›nda kavrulmaya b›rak›l›r; bazen bu bile fazla gelebilir, mesela 3,5 milyar dolar alaca¤›n›n üstüne yat›l›r, hastaneler iyice kurutulur; hastanelerin personeli, cihaz› ne varsa mümkün mertebe ay›klan›r; bu haldeki hastaneye tafleron flirketler serpifltirilir; tafleron temizlik flirketi, ne kalifiye personel ne de yeterli temizlik maddesi kullanaca¤›ndan yo¤un bak›m servisleri de dahil hastanenin pek çok biriminde zararl› mikroplar oluflacakt›r; mikrop görülmeye bafllad›¤› an küvezlere yat›rd›¤›n›z yeni do¤mufl bebekler k›sa sürede, “mayonezli kirena” halinde servise haz›r olacakt›r; “küvezde yeni do¤mufl bebek” usulü “mayonezli kirena”n›z›, “sa¤l›kta tasarruf” arzu eden IMF flefine sunabilirsiniz; gayet memnun kalacakt›r. PPP IMF’nin sa¤l›k harcamalar›nda tasarruf emri üzerine, AKP hükümeti 1,4 milyar dolar kesintiye gidilece¤ini aç›klam›flt›. Sa¤l›k Bakan› Recep Akda¤ “kesintiler vatandafl› etkilemeyecek” demifl; Devlet Bakan› Ali Babacan da “sa¤l›kta tasarrufa gidilecek ama kaliteden taviz verilmeyecek” demiflti. Halihaz›rda varolan k›s›nt›lar/kesintiler, ‹stanbul Göztepe E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi’nde yedi bebe¤in can›na mal oldu. Hani böyle oldu da Recep Akda¤ ve Ali Babacan en ufak bir rahats›zl›k duydular m›? Kesinlikle hay›r. Onlar denetime gelen IMF flefi Giorgianni’ye “mayonezli kirena” sunman›n gururu içindeler: “Giorgianni Efendimiz. Buyrun; ‹stanbul Göztepe E¤itim ve Araflt›rma Hastanesi Çocuk Yo¤un Bak›m Ünitesi'nde tedavi alt›nda tutulan 47 günlük Efe Çavdar; arzu ederseniz Bebek Genç, Bebek Safi, 8 günlük fieyma Dönmez ve 17 günlük Abdülkadir Karayel de var. Vaktiniz varsa yenileri de gelecek. Elimizden geleni yap›yoruz.” Onlar ellerinden geleni yap›yor; Kundaktakine var›ncaya kadar k›r›p geçiriyorlar. ‹flte bebeklerimizi öldürerek bir kavga bafllatt›lar. Üstelik bu kavga öyle çok yeni de de¤il. Geçti¤imiz y›l, kaynak ve personel yetersizli¤inin yol açt›¤› olumsuz koflullar nedeniyle yaflanan ve kayda geçen bebek ölümü say›s› 17’ydi. Ve mevcut durumu daha da kötülefltirecek ad›mlar atmay› sürdürüyorlar. Peki sanki böyle bir kavgada de¤ilmifliz gibi davranman›n bir anlam› var m›? Tahayyül etti¤imiz bir kavga var da, ona denk geldi¤imizde mi elimizi kald›raca¤›z; o el flimdi kalkmad›kça ezim ezim eziliyor fark›nda de¤il miyiz? Bu arada “mayonezli kirena” tepsileri elden ele geziyor. Buna karfl› koymazsak, “çok büyük h›nc› kal›r mayonezli kirenalar›n”; ve hiçbirimiz o h›nçtan muaf de¤iliz.
Bir i¤ne için 30 km yol
n Hakkari’nin Üzümcü Köyü’nde yaflayan yüzlerce köylü en basit bir t›bbi müdahale için 30 km yol yürüyerek il merkezine gitmek zorunda. 200 haneli köyün muhtar› Süleyman Çiftçi, Sa¤l›k ‹l Müdürlü¤ü'nün köyde bulunan sa¤l›k evini onard›¤›n› ancak personel göndermedi¤ini söyledi. “Madem kimse atanmayacak neden sa¤l›k evi onar›ld›” diyerek tepkisini dile getiren Çiftçi, ‹l Sa¤l›k Müdürlü¤ü’ne baflvurduklar›n› ancak “Personel gönderemiyoruz” yan›t›n› ald›klar›n› belirtti. ‹l Sa¤l›k Müdürlü¤ü yetkilileriyse il merkezinde de personel a盤› oldu¤unu itiraf ettiler.
29 Haziran 12 Temmuz
6 EMEK
DIRENISE DEVLET TERORU
Televizyon dizileri ve s›n›f bilinci
Tersane iflçilerinin sendikal mücadelesinin yükselmesine karfl› gelifltirilen devlet terörü ile Limter-‹fl Genel Baflkan› Cem Dinç ile e¤itim uzman› Kamber Sayg›l›'n›n tutuklanmas›na karfl› tepkiler büyüyor.
G
eçen akflam televizyonda Ihlamurlar Alt›nda dizisini izliyordum. Yoksul mahalledeki bir grup insan›n birden nas›l sermaye s›n›f›n›n insanlar›n›n aras›na kar›flt›¤›n›, yoksulun zengin olabilece¤ini, zenginin ise fakirin halinden anlayabilece¤ini anlatan olaylar ard› ard›na beyaz ekrana geliyor. Gerçek hayatta karfl›l›¤› olmayan bir hikaye. Daha do¤rusu büyüklere anlat›lan bir masal. Filmlerde, tv dizilerinde dikkat edelim hep zengin insanlar›n hayatlar› söz konusu ediliyor. Bizim gibi insanlar›n hayat› neredeyse yok gibi. Filmlerin kahramanlar› hep havuzlu villalara girip ç›k›yor, lüks arabalarla gidip geliyorlar… Peki bunlar bu toplumun kaçta kaç›? En fazla %5’i. Bize kendi hayatlar›n› seyrettiriyorlar, kendimizi unutturuyorlar. Hayat›n içinde bize verdikleri önemi televizyon dizilerinden bile anlayabiliriz. Yoksunuz diyorlar bize, milyonlarca emekçiye, esnafa, yoksula… Siz yoksunuz sadece biz var›z. Biz zenginlik içinde yaflayaca¤›z siz bizi seyredeceksiniz… Hem de hayranl›kla seyredeceksiniz. Ertesi gün ifle gitti¤inizde, komflunuz sizi çaya ça¤›rd›¤›nda bizden bahsedeceksiniz. Siz do¤ru dürüst giyinemeseniz bile bizim giyindiklerimizden bahsedeceksiniz, karn›n›z doymasa bile bizim yiyip içtiklerimizden konuflacaks›n›z, köyünüzden baflka tatile gitmeye gücünüz yetmese bile bizim Bodrum sahillerindeki rezilliklerimizden bahsedeceksiniz, kiminle yat›p kalkt›¤›m›zla ilgili konuflmaktan büyük zevk alacaks›n›z… Bunlar› düflünürken akl›ma bir de Aflk Oyunu adl› di¤er bir dizi geldi. Onda da yoksul insanlara yer veriliyordu. Ama her ikisinde de yoksul insanlar›n hayat› ancak zenginlerle temas edince anlat›lmaya de¤er hale geliyor. Ancak zenginler (genellikle zengin-fakir aflk hikayesi fleklinde oluyor) nezdinde kabul gördüklerinde yoksullar›n anlat›labilecek bir hikayesi oluyor. Var m› böyle hikayeler gerçek hayatta. Yok! Yoksullar kendi hayat›n› yafl›yor zenginler kendininkini… Gerçek hayat bu. Orada yoksullar›n halinden anlayan bir yak›fl›kl› zengin evlad›, vicdanl› bir patron yok. Yoksullar onlar için sadece düflük ücretle çal›flt›rabilecekleri bir emek deposu. Baflka hiçbir k›ymetimiz yok onlar›n gözünde. Bunlar›n hepsi do¤ru. Evet kapitalist düzen bizi öylesine kuflatt› ki, bir tarafta polis copu, di¤er tarafta yoksulluk, bir baflka tarafta bütün medya dünyas›na hakim olmufl birkaç sermaye grubu eliyle y›kanan beyinlerimiz… Ancak bu kuflatmay› yarmaktan baflka çaremiz yok. Kendi hayat›m›z, ailemizin gelece¤i, ülkemizin gelece¤i… Bunlar›n hepsi birbiriyle o kadar yak›ndan iliflkili ki… Art›k gözümüzü, kula¤›m›z› bize yabanc› hayatlardan kurtar›p kendi hayat›m›za, kendi gerçekli¤imize dönmemizin zaman› gelmifltir. Emekçiler, yoksullar ancak eflitlik ve adalete dayal› bir sosyal düzende huzur bulabilir. Bunu ise kendi gerçekli¤imizden kaçarak de¤il onunla daha fazla yüzleflerek ve anlamaya çal›flarak baflarabiliriz.
2006
Limter-‹fl üyeleri açl›k grevinde Limter-‹fl üyeleri, DESAN tersanesinde yürütülen direnifl sürecinde tutuklanan Limter-‹fl Genel Baflkan› Cem Dinç ve E¤itim Uzman› Kamber Sayg›l›'n›n serbest b›rak›lmas› talebiyle 21
Haziran’da açl›k grevine bafllad›. Sendika binas›nda bafllayan açl›k grevine çeflitli emek örgütleri de destek veriyor.
Tutuklu sendikac›larla dayan›flmaya Tutuklamalar üzerine biraraya gelen sendi-
ka yönetici ve temsilcileri Tutuklu Sendikac›larla Dayan›flma Komitesi oluflturma karar› ald›. Limter-‹fl, TekstilSen, Dev Sa¤l›k-‹fl, D‹SK Bas›n-‹fl, E¤itim-Sen fiubeleri ve Yap› Yol Sen'den yönetici ve temsilcilerin kat›l›m›yla yap›lan toplant›da kon-
federasyonlarla ve sendikalarla görüflülerek ortak bir kampanyan›n düzenlenmesi kararlaflt›r›ld›. ‹lk aflamada, imza toplama, faks gönderme, tutuklu sendikac›lar›n ziyaret edilmesi gibi etkinliklerin yap›lmas› planlan›yor.
DESAN iflçileri Taksim’e yürüdü DESAN’da direnifl sürüyor
15-16 Haziran anmalar› kapsam›nda Limter-‹fl’te örgütlü ve bir ayd›r direniflte olan DESAN Tersanesi iflçileri 16 Haziran’da Taksim’de bir yürüyüfl ve bas›n aç›klamas› düzenlediler. Tersane iflçileri,
KESK eylem takvimini aç›klad›
BES adil ücret istedi n Haz›rlanan son kanun tasar›s›yla hakim ve savc›lar›n ücretlerine zam yap›l›rken, yarg› çal›flanlar›n›n bunun d›fl›nda tutulmas›na Büro Emekçileri Sendikas›’n›n tepkisi sürüyor. BES üyesi yarg› emekçileri ‹stanbul, Ankara, Kocaeli, Zonguldak, Bursa, ‹zmir ve Adana’da yapt›klar› eylemlerle ücret adaletinin sa¤lanmas›n› istiyorlar.
17-18 Haziran 2006 tarihinde toplanan KESK Dan›flma Meclisi çeflitli eylem ve etkinlik kararlar› ald›: l 14 Temmuz’da tüm illerde; “Ücret Adaletsizli¤ine Son. Ücretlerimizdeki Kay›plar Giderilsin. Ek Zam ‹stiyoruz” talebiyle kitlesel eylem.
tutuklamalar› protesto etmek için Belediye-‹fl, E¤itim-Sen, ÇHD, EKD, ESP, DTP, Tekstil-Sen, Sine-Sen, Emekli-Sen yönetici ve üyelerinin kat›l›m›yla Galatasaray’dan Taksim Meydan›’na kadar yürüdü.
l A¤ustos ay›nda toplu sözleflme hakk›n›n kullan›lmas› talebiyle yürüyüfller ve mitingler gerçeklefltirilecek. Hükümet ad›m atmad›¤› takdirde Kas›m-Aral›k aylar›nda kapsaml› ve milyonlarca emekçinin kat›laca¤› ifl b›rakma eyleminin haz›rl›klar›.
SUBEMIZI KURDUK REKTOR BIZI BEKLE Çukurova iflçileri Dev Sa¤l›k-‹fl Çukurova Bölge fiubesi’nin aç›l›fl›n› 15-16 Haziran’›n 35. y›ldönümüne arma¤an ettiler. fiimdi s›rada Rektörlü¤ü masaya oturtmak var. Çukurova ve Mersin Üniversitesi T›p Fakültesi hastanelerinin iflçileri, örgütlenmede bir ad›m daha atarak flubelerini kurdular. fiubenin aç›l›fl›, 15-16 Haziran direniflinin anma etkinlikleriyle birlefltirildi. Dev Sa¤l›k-‹fl, SES ve Adana Tabip Odas› ile Adana Halkevi’nin kitlesel bir kat›l›m gösterdi¤i anma etkinli¤i, flube binas›na yap›lan bir yürüyüflle tamamland›. Alt› ay önce bafllayan örgütlenme çabas›, bütün bask›lara karfl›n Balcal›’da 600, Mersin’de 250 iflçinin sendikaya üye olma-
l Eylül-Kas›m aylar›nda, çal›flanlar›n ortak örgütlülü¤üne yönelik, yeni bir fiili meflru mücadele sürecinin ifl yerlerinde örgütlenmesi çal›flmalar›. l Çal›flan kad›nlar›n sendikalardaki örgütlülük düzeyini art›rmaya yönelik çal›flmalar düzenlenecek. l Sürgün ve kadrolaflmaya karfl›, eylem ve etkinlikler düzenlenecek.
s›yla amac›na ulaflt›. Çukurova Rektörlü¤ü, iflçilerin örgütlü mücadelesi karfl›s›nda son olarak oyalama takti¤ine baflvuruyor. Bu takti¤e karfl› Balcal› iflçileri, flubelerini kurar kurmaz yeni bir mücadele kampanyas› bafllat›yorlar. Mücadele kararlar›n›n hepsi iflçilerin kat›l›m›yla al›nd›. Gazetemiz yay›na girerken, “Rektör Sözünü Tutsun, Eflit ‹fle Eflit Ücret!” slogan›yla bafllat›lan mücadele kampanyas›n›n, iflyerinden toplu ç›k›fllar ve protesto yürüyüfllerinden ifl b›rakmaya kadar yükseltilmesi bekleniyor.
15-16 Haziran anmalar› 15-16 Haziran büyük iflçi direnifli 35. y›ldönümünde D‹SK ve çeflit demokratik kitle örgütlerinin kat›l›m› ile Ankara, ‹skenderun, Tekirda¤, Adapazar›, Antep, ‹stanbul ve Mersin’de yap›lan yürüyüfl, grev ziyareti ve gece gibi etkinliklerle an›ld›. Çeflitli sendikalar taraf›ndan düzenlenen söyleflilerle 15-16 Haziran’›n mücadele deneyimleri genç iflçilere anlat›ld›.
‹ster mühendis, ister tekstil iflçisi, kad›n iflçiler emek pazar›nda hep ayr›mc›l›k hedefi
Erkekler bizden flansl› 23 yafl›ndaki Gülümse Ç›takbafl bekar bir kad›n konfeksiyon iflçisi. Ortaokul birinci s›n›ftan ayr›lan Gülümse’nin babas› iflçi, annesi ev kad›n›, tüm erkek kardeflleri iflçi. “Evlenince durumumuz iyiyse çal›flmam, yard›m etmem gerekirse çal›fl›r›m” diyen Gülümse ile iflyerinde ayr›mc›l›¤› konufltuk. Kaç y›ld›r konfeksiyonda çal›fl›yorsun? 7 y›ld›r çal›fl›yorum. Asl›nda konfeksiyonda çal›flmayacakt›m, hatta Gazi’de okula bafllad›m, orada 2 ay okudum. Birtak›m özel nedenlerle okuldan ayr›lmak istedim. Annemlere söyleyemedi¤im için okuldan s›k›ld›¤›m› söyledim. Babamla konufltum, ifle bafllamak istedi¤imi söyledim. Babam önce çal›flmam› istemedi. Ama ben ›srarlar›m› sürdürünce ortac› olarak ifle bafllad›m. 7 y›ldan sonra usta bir makinac›y›m. Konfeksiyon iflçisi olman›n zorluklar› ne? Sigortan, yani sosyal güvencen yok. Her an iflsiz kalabilirsin. Çok fazla çal›fl›yorsun saat onlara kadar ama mesai hesaplar› ortada yok.
Kad›n bir konfeksiyon iflçisi olman›n zorluklar› ne? Mesela iflyerinde sark›nt›l›klar oluyor. Mesela çal›flt›¤›m yerde kapal› bir bayan vard›. Kürt’tü. Ben gözümle gördüm olay›, k›z reddetti ve bir hafta sonra ifle gelmemeye bafllad›. Ç›kartt›lar m› kendi mi ayr›ld› bilmiyorum. Genelde iflçiler de¤il, ustalar çok yapar. Her fleye usta karar verdi¤i için... Mesela ifl yetiflmedi, akflam kal hatta beraber kalal›m gibi fleyleri söyleme yetkisi ustada. Atölyedeki erkek iflçilerin haberleri olmuyor genelde. Olsa da bir fley yapmazlar zaten. Erkekler de genel olarak k›zlar için o kuyruk sallamasa böyle sark›nt›l›k olmaz diye düflünüyorlar herhalde. Bu tip olaylarda k›zlar
fiekerde ilk raundu iflçiler kazand› n fieker Fabrikalar›’n›n özellefltirmeleri fieker-‹fl flubelerinin etkin çal›flmas› sonucunda sonbahara ertelendi. fieker üreticileri ve iflçileri ikinci raunda haz›rlan›yor.
Grev karar›na sald›r› n Genel-‹fl’te örgütlü Sar›yer Belediyesi iflçileri ald›klar› grev karar›n› 18 Haziran’da belediyeye asarken polis sald›r›s›na u¤rad›. Çok say›da iflçi yaraland›.
kendi aralar›nda hemen dayan›flma sergilerler. Mesela ben bu adama bizzat gittim ve tehdit ettim. Patrona söyleyece¤imi söyledim. O da söylersen söyle dedi. Ben patrona söyledim. Ama önce k›z ç›kt›. Konfeksiyonda kim daha flansl›, erkekler mi kad›nlar m›? Erkekler daha flansl›, mesela iflte bir hata var. Ma¤azaya erkeklerden biri gönderiliyor. K›zlar› göndermezler. Böylelikle erkekler bizden daha bilgili oluyor. Ben makinac›y›m ve birçok erkekten daha h›zl›y›m ama o benden daha fazla para al›yor. Neden? Bilmiyorum belki o benden daha uzun süredir çal›flt›¤› için. Oysa biz hem evde hem iflyerinde çal›fl›yoruz. Konfeksiyon ortam›nda erkek iflçilerle iliflkileri de¤erlendirirsen? ‹fl esnas›nda bir erkek arkadafla iflle ilgili birfley soruyorsun, hemen hakk›n›zda dedikodu ç›k›yor. O yüzden mesala normal arkadafl bile olam›yoruz dedikodu ç›kmas›n diye.
Kad›n mühendisler ayr›mc›l›k istemiyor Beyhan Tayad, Günefl Bodur ve Zeynep Özney’le kad›n mühendislerin “‹fl Yaflam›ndaki Cinsiyet Ayr›mc›l›¤›na Karfl› ‹mza Kampanyas›” hakk›nda konufltuk. Beyhan- ‹nternet üzerinden bulufltuk ve imza kampanyas› bafllatmaya dönük bir fikir ç›kt›. Bireysel imzalar›n say›s› 1000’i geçti. ‹fle al›mdan ifl aktinin bitimine kadar yaflanan eflitsizlikler var. Kad›nlar› daha çok hizmet sektöründe istihdam ediyorlar. Kad›nlar belli bir süre sonra eve geri dönecek gibi konumland›r›l›yor. ‹fle girdiyseniz birçok önyarg›yla karfl›lafl›yorsunuz. Yükselmek için daha çok çaba göstermeniz laz›m. ‹flyerlerinde erkekler bir flebeke
BOTAfi’ta ifl b›rakma
Mensa’da eylem
n BOTAfi’›n Ankara, Adana, Samsun, ‹stanbul, Trakya, K›r›kkale, Bursa, ‹zmir ve Batman tesislerinde çal›flan Petrol-‹fl sendikas› üyesi 2 bin BOTAfi iflçisi, 13 ve 20 Haziran’da, Türkiye çap›nda 2 saatlik ifl b›rakma eylemi yapt›. ‹flçiler, çal›flanlar aras›nda ayr›mc›l›k yap›lmamas›n›, iflverenin vaatlerini yerine getirmesini, ücret dengesizli¤inin giderilmesini, görev ünvanlar› iptal edilen çal›flanlar›n bu ünvanlar›n›n iade edilmesini talep ettiler. Sendika uzlaflmaz tutumun sürmesi halinde eyleme devam dedi.
n Adana'da kurulu olan ve 1,100 iflçinin çal›flt›¤› Mensa Tekstil’de geçti¤imiz aylarda tazminats›z olarak iflten ç›kar›lan iflçiler, 20 Haziran’da fabrika önünde bir eylem yaparak iflvereni protesto ettiler.
Tencereli eylem n Erzurum'un Pasinler ‹lçe Belediyesi'nde 36 ayd›r maafl alamayan 200 iflçi 19 Haziran’da ifl b›rakarak belediye binas› önünde bofl tencerelerle eylem yapt›.
kurarlar kendi aralar›nda. Cinsel taciz çok yayg›n. ‹lk ad›m olarak ifl ilanlar›ndaki ayr›mc›l›¤›n ortadan kald›r›lmas›n› amaçl›yoruz. Taleplerimizden di¤erleri ebeveyn izni, krefl say›s›n›n art›r›lmas›n›n takip edilmesi, krefl için tüm çal›flanlar›n say›s›n›n baz al›nmas›... Zeynep- Ayr›mc›l›k iflyerinde bafllam›yor ki. Bizim bölümde erkek say›s› fazla ve hocalar derslerde beyler diye muhabbet ediyor. fiantiyede istihdam konusunda kad›nlar tercih edilmiyor. Günefl- ‹fl görüflmesinde cinsiyetçi sorular, sevgilin var m› gibi sorular var. Biz sana yat›r›m yap›yoruz, evlenip gidersen deyip ifle alm›yorlar.
Güzel ‹zmir’de sendika düflmanl›¤› n ‹flveren taraf›ndan sendikalaflt›klar› için 9 Haziran’da iflten at›lan ‹zmir 9 Eylül T›p Fakültesi’nin tafleron firmas› Güzel ‹zmir’in 213 iflçisi 12 Haziran’da ifle dönene kadar hastane önünde oturma eylemine bafllad›. Tafleronda çal›flan 650 iflçi 2003 y›l›nda Genel ‹fl Sendikas›’nda örgütlenmifllerdi. Patron iflçilerin sendikal örgütlülü¤ünü engellemek için en son sendika odas›n› kapatt›. ‹flçilerin eylemine di¤er emek örgütleri de destek veriyor.
29 Haziran 12 Temmuz
2006
BARINMA 7
e Mortgag te eclis yasas› m p›da ka y›k›mlar
“Dimdik duraca¤›z”
n Eskiflehir Sütlüce Mahallesi'nde 45 ailenin evlerinin istimlak edilerek pazar yeri ve aç›k otopark yap›lmas› plan› halk› 18 Haziran’da soka¤a döktü. Mahalle halk› ad›na konuflan Burhan Köse, "Vicdanlar› körelmifl saltanat kay›¤›ndakilere sesleniyoruz; Bu zulmün önünde dimdik duraca¤›m›z› herkes bilsin" dedi. Köse'nin 8 yafl›ndaki kardefli Semih de, "Aylardan beri mahallemizde bu konufluluyor. Ailemizdeki gerginlik çocuklara fazlas›yla yans›yor. Büyükler bizlerin gelece¤ini karartmay›n ki, biz de okuyal›m çal›flal›m, ülkemizi daha ileriye tafl›yal›m" dedi. Mahalleliler konuflmalar›n ard›ndan eylemlerini sürdürdü.
Bankalara rant yoksula savafl!
Kentsel dönüflüm sermayeye peflkefl
‹potekle konut edindirme yasas›n›n Temmuz ay›nda meclisten geçmesi beklenirken, gecekondu y›k›mlar› da h›z kazand›. Bankalarla büyük inflaat flirketlerinin karlar›n› katlamas›n› amaçlayan mortgage yasas›, yeni bir soygun sürecini bafllat›rken, büyük kentlerdeki y›k›mlarla inflaat flirketlerine yer aç›l›yor. Herkesin kira öder gibi ev sahibi olabilece¤i iddias›yla gündeme getirilen mortgage (ipotekle konut edindirme) yasas› Temmuz ay›na kadar meclisten geçecek. Ama daha flimdiden “yasa ölü mü do¤uyor” tart›flmalar› bafllad›. Çok düflük faiz oranlar›yla iflleyen siste-
min yükselen faizlerle beraber ak›betinin ne olaca¤› belirsiz. Bir sene önce faiz düflürme yar›fl›na girerek %1’in alt›nda faizlerle konut kredisi veren bankalar bugün faizlerini SPK Baflkan›
Do¤an CANSIZLAR
%1.5’un üstüne ç›karmaya bafllad›lar. Üstelik faizlerin daha da yükselmesi bekleniyor. “Bu kadar yüksek faizlerle hangi yoksul ev sahibi olacak” sorusunun yan›t›, yasan›n en büyük
savunucular›ndan Sermaye Piyasas› Kurulu (SPK) Baflkan› Cans›zlar’›n flu ifadeleriyle aç›kl›¤a kavufluyor: “Faizler yüzde 3-5 olsa bile bunun maliyetini karfl›layacak gelir sahibi her zaman vard›r”. Mortgage’›n “ucuz konut
Yoksul mahalleler omuz omuza Ankara’n›n Mamak bölgesindeki Çöplük Mahallesi ve Çankaya’da bulunan ‹lker Mahallesi halk› bar›nma haklar› için 21 Haziran’da Büyükflehir Belediyesi’nin önünde
ortak bir eylem yapt›lar. ‹ki mahalle halk› da Kentsel Dönüflüm Projesi kapsam›nda evleri y›k›laca¤› için sokakta kalma tehlikesiyle yüz yüze. Büyükflehir Belediyesi ço¤unlu¤u
400 YTL maafla 750 YTL taksit 21 Haziran’da ‹lker mahallesi halk›n›n düzenledi¤i eylemde mahalle halk› ad›na konuflan ‹lker Halkevi Baflkan› Tar›k Çal›flkan 400 YTL emekli maafl›yla geçindi¤ini fakat evinin y›k›lmas› karfl›l›¤›nda kendisine ayl›k 740 YTL ödeme ile yeni bir konut verildi¤ini belirtti ve mahalle halk›n›n kendisiyle ayn› koflullarda oldu¤unu söyledi. Yerinde ›slah istedik-
lerini belirtti. Çöplük Mahallesi ad›na halk›n avukat› Halkevi yöneticisi Gökçe Y›lmaz k o n u fl a r a k kendileriyle ayn› sorunu yaflayan ‹lker halk›yla birlikte mücadele ettiklerini söyledi.
asgari ücretle geçinen ailelerden oluflan mahalle sakinlerine ayl›k 740 YTL’lik ödeme planlar›yla infla edecekleri villalardan alma veya Do¤u Kent adl›, flehir merkezine olduk-
ça uzak olan baflka bir bölgeye tafl›nma seçene¤i sunuyor. Benzeri bir “sahte” çözüm befl y›ld›r y›k›m tehlikesi yaflayan Çöplük mahallesi halk›na da dayat›l›yor.
Bar›nma bizim en do¤al hakk›m›z Evleri hakk›nda ç›kar›lan y›k›m karar›na karfl› birlikte mücadele eden ‹lker ve Çöplük mahalleleri halk›, eylemlerini ‹lker ve Çöplük mahalleleri halk› sürdürüyor. bar›nma hakk› için omuz omuza verdi. 27 Haziran sabah›, Mamak’ta bir araya gelen 400 mahalleli y›k›m karar›na karfl› toplad›klar› di-
lekçelerin yan›t›n› almak için Belediye’ye yürümek istediler. Anayola inmeden polis barikat›yla karfl›laflan halk, vadilerden ilerleyerek Belediye’ye ulaflt›. Kent merkezinde 500 kifliye ulaflan kitle, “Evimizi y›kan› biz de y›kar›z” sloganlar›yla evlerini ve bar›nma haklar›n› sonuna kadar savunacaklar›n› vurgulad›lar. Çöplük Mahallesi halk›ndan 26 Haziran’a dek evlerin boflaltmalar› istenmiflti.
‹lker Mahallesi sakinleri arsa, villa, sürgün de¤il ev istiyor
Cevahir Sonalt›n / Fadime Ulusoy 1979’dan beri bu mahallede oturuyoruz. Çözüm borçland›rmalarla bulunsun istemiyoruz. 48 ayda 72 milyar ödeyerek evlerimizin yerine villa yapmam›z isteniyor. Bunu yapmam›z mümkün de¤il.
Döndü Gayretli Benim kocam inflaat iflçisi. Onun kazand›¤› parayla geçiniyoruz. 5 tane de çocuk okutuyoruz. fiimdi evlerimizi y›k›yorlar bize de ev karfl›l›¤›nda arsalar gösteriyorlar. Ben arsa de¤il ev istiyorum.
Halil Atefl Seçimlerde söz verip sizi ma¤dur etmeyece¤iz dediler ama flimdi iflgalci olduk. Hazine arazilerini iflgal ediyorsunuz diye evlerimizden atmak istiyorlar. Do¤u Kent’e sürmeye çal›fl›yorlar. Biz hakk›m›z› istiyoruz. Yerinde ›slah istiyoruz.
edindirme sistemi” olmad›¤›n› aç›kça ifade eden Cans›zlar faizlerin yüzde 1’in alt›na inmesiyle dar ve düflük gelirlilerin sistemden yararlanabileceklerini söylüyor. Ancak bu da do¤ru de¤il. SPK Gayrimenkul De¤erleme Uzman› Selim Akçaharman öngörülen sistemde ayda 1.500 YTL civar› bir taksit ödenece¤ini söylüyor. Ve asgari ücretin neredeyse dört kat› olan bu taksiti emekçilerin ödeyemeyece¤i kesin. Bir de yükselen faizleri üstüne ekledi¤imizde yasa çok küçük bir zengin az›nl›¤› ilgilendiriyor. Yasa ile yoksulun karfl› karfl›ya kalaca¤› bir f›rsat de¤il büyük bir tehdit. Bu tehdit ise “mortgage”›n hangi sorunlar› çözece¤ine dair yasada geçen kimi ifadelerde gizli: “Ülkemizde kaçak yap›laflma, niteliksiz konut üretimi, plans›z kentleflme, kay›t d›fl›l›k gibi konular gayrimenkul sektörü ile ilgili olarak yaflanan önemli sorunlard›r. Ülkemizde mevcut konut stoku-
nun yar›s›ndan fazlas› ruhsats›z konutlardan oluflmaktad›r.” Tespitler afla¤› yukar› do¤ru, do¤ru olmas›na da bu yasa bu sorunlar› nas›l çözecek? Yasayla yoksul ev sahibi olmayaca¤›na göre bu ifadelerin anlam› ne? Anlam› flu. Büyük bankalar inflaat flirketlerine kredi vererek konut üretecekler. Bankalar bir buradan kazanacak. ‹nflaat flirketlerinin konutu satt›¤› kifliler bankadan kredi alacaklar, bankalar bir de buradan kazanacak. ‹nflaat flirketi ayn› zamanda bir bankan›n yan kurulufluysa karlar katlanacak. Ama tüm bunlar›n olabilmesi için iki fleye ihtiyaç var: 1. Arazi 2. Müflteri. Peki bunlar nereden bulunacak. Yan›t yasada: Kaçak evler y›k›lacak. Türkiye’de her on kifliden alt›s› kendi evinin sahibi. Fakat bu evlerin ço¤unlu¤u yasal de¤il. Ülkedeki konutlar›n yüzde elli befli, yani yar›s›ndan fazlas› gecekondu; yani imar hukukunun d›fl›nda. Bu durumda yapacak ifl belli. Ev sahipli¤i oran›n› indirir, banka ve inflaat flirketlerine alan açars›n. Son günlerde h›zlanan y›k›mlar da “mortgage”a haz›rl›ktan baflka bir fley de¤il.
Bankalar en büyük emlakç› olacak Türkiye ‹nflaat Sanayici- bankalar›n, ödemeler t›leri ‹flveren Sendikas› Yöne- kand›¤› takdirde gelecekte tim Kurulu Baflkaen büyük emlakç› olacaklar› endiflesin› fiükrü Koço¤lu ni tafl›yorum” de“mortgage” denidi. len ipote¤e dayaFaizlerin düflük l›, uzun vadeli ödemelerle konut oldu¤u 2005 y›l›nedindirme sistemida dahi kredilerin nin Avrupa ülkeleödenememe oran› rinde uyguland›%14’e ulaflm›fl du‹nflaat ‹flverenleri rumda ve banka¤›n› söyledi. Sendikas› Baflkan› “Ancak orada lar evlere el koyfiükrü Koço¤lu mortgage ile ilgili çal›flanlar ortalamaya bafllad›. Göma 2-3 bin dolar itiraf gibi aç›klamalar- rünen o ki bu “yada bulundu maafl ald›yorlar” flam› ipotekleme” dedi. Ödemelerin yöntemiyle, banaksamas› durumunda ko- kazedelerden, kredi kart› nuta banka taraf›ndan el ma¤durlar›ndan sonra bir konulaca¤›n› hat›rlatan Ko- de mortgagezedeler ç›ço¤lu “Bugünkü tabloda, kacak.
n ‹stanbul Mimarlar Odas› Kartal Temsilcili¤i’nin ça¤r›s›yla Kartal Meydan›’nda toplanan 200 kifli, Kentsel Dönüflüm Projesi’ni protesto etti. 10 Haziran’daki eylemde “Ça¤dafl bilimsel planlama istiyoruz'', "Bizi y›k›nt›lara çad›rlara mahkum ediyorlar'', "Bar›nma hakk› istiyoruz'', pankartlar› tafl›n›rken "Yuvam›z› y›kan›n yuvas›n› y›kar›z'' sloganlar› at›ld›. Eyleme y›k›m tehdidi alt›ndaki Yakac›k, Bafl›büyük, Hürriyet Mahallesi, U¤ur Mumcu ve Gülsuyu halk› kat›ld›. Mimarlar Odas› ‹stanbul Büyükkent fib. Bflk. Eyüp Muhcu “dönüflüm ad› alt›nda ülke kaynaklar›m›z, kentlerimizin yaflam alanlar›, küresel sermayeye ve onlar›n yerli ortaklar›na peflkefl çekilmek istenilmektedir” dedi. Eylül ay›ndaki Kent fienli¤i’ne de ça¤r› yap›ld›.
Bursa Belediyesi: Y›k›mlar sürecek
n Bursa'da gecekondular›n y›k›m› s›ras›nda olaylar ç›kt›. Merkez Osmangazi Belediyesi'nin y›k›m ekipleri, Mutlular Mahallesi'nde yap›lan 15 gecekondu için harekete geçti. Sabah saatlerinde jandarma deste¤iyle bölgeye giden y›k›m ekipleri, vatandafllar›n direnifliyle karfl›laflt›. Jandarmaya direnenlerden iki kifli gözalt›na al›nd›. Y›k›m, belediye ekiplerinin 15 binay› yerle bir etmesinin ard›ndan sona erdi. Belediye yetkilileri y›k›mlar›n sürece¤ini aç›klad›.
Köylülerin su direnifli n Mufl Belediyesi yaz mevsiminin gelmesiyle su kaynaklar›n›n ve flehre giden suyun azalmas›n›n çaresini buldu: Köylerin suyunu kesmek. Belediye’nin Sütlüce, Ba¤lar ve Karaköprü Köyleri'nin suyunu kesme karar›, köylüleri isyan ettirdi. Sütlüce köylüleri, belediye ekiplerinin çal›flmas›n› engelleyerek suyu kesmelerine izin vermedi. Belediyeye su paras›n› ödediklerini ifade eden Sütlüce köylüsü Ahmet Akçio¤lu, içme suyu ihtiyaçlar›n› karfl›layacaklar› baflka bir kaynaklar›n›n olmad›¤›n› belirtti.
29 Haziran 12 Temmuz
8 DÜNYA
2006
Seçimlere haftalar kala iflçi grev ve eylemleri yo¤unlaflt›, e¤itimciler sokakta
MEKSIKA SARSILIYOR Nisan’da maden ve metal iflçilerinin grevlerine sahne olan ülkenin gündeminde, flimdi de on binlerce e¤itim emekçisinin haftalard›r süren grev ve eylemleri var. Temmuz’da da telekomünikasyon ve üniversite iflçilerinin greve gitmesi bekleniyor. E¤itim emekçilerinin, e¤itim ücret art›fl› sa¤lanmas›.” kalitesinin yükseltilmesi ve ücretE¤itim emekçileri, grev ikinci lerin iyilefltirilmesi talebiyle dü- haftas›na girerken, 22 May›s’ta zenledikleri eyleme atefl açan po- Oaxaca kent meydan›nda kitlesel lis dört ö¤retmeni katletti. Hükümetin sald›rgan tutumuna karfl› yüz binlerin kat›ld›¤› bir protesto yürüyüflü düzenlendi. Ulusal E¤itim ‹flçileri Sendikas›’nda (SNTE) örgütlü 70 bin e¤itim emekçisi 15 May›s’tan beri grevde. Hükümetin seçimler öncesi bir tehdit sayd›- Oaxaca kent meydan›nda haftalard›r oturma eylemini ¤› grevin talepleri ara- sürdüren ö¤retmenlerin aras›nda Zapatista’lar›n bafllatt›¤› Öteki Kampanya’n›n çok say›da destekçisi de yer al›yor. s›nda flunlar var: “E¤itim kalitesinin yükseltilmesi; s›n›flar›n yeniden bir oturma eylemi bafllatt›lar. Hüinfla edilmesi, laboratuarlar, atöl- kümetle sürdürülen görüflmelerden yeler, formalar, ö¤rencilere ücret- tatmin edici bir yan›t alamay›nca siz sabah kahvalt›s›, e¤itim araç- eylemlere devam karar› alan lar› ve burslar için daha fazla emekçiler, 7 Haziran’da yaklafl›k kaynak ayr›lmas›, ö¤retmenlerin 120 bin kiflinin kat›ld›¤› kitlesel ba¤›ms›z radyo istasyonu Radio bir eylem düzenlediler. Meksika Plantón’un yasall›¤›n›n ve sendi- petrol flirketine ç›kan ana yollar›n kan›n meflrulu¤unun tan›nmas›, kesildi¤i ve kent ekonomisinin
önemli ölçüde felce u¤rat›ld›¤› eylem büyük yank› yaratt›. Oturma eylemini sürdüren ö¤retmenler 14 Haziran’da sabaha karfl› 3000 polisin kat›ld›¤› bir sald›r›ya maruz kald›. Kitlenin üzerine atefl açan polis dört iflçiyi katlederken onlarcas›n›n da yaralanmas›na yol açt›. Polisin sald›r› s›ras›nda gözalt›na ald›¤› 20 eylemcinin sekizindense haber al›namad›. 4 kiflinin katledildi¤i 14 Haziran tarihli sald›r›n›n ard›ndan 16 Haziran’da 400.000 emekçi, katliam› protesto etmek için yürüdü. Meksikal› emekçiler, katil polislerin yarg›lanmas›n› ve valinin görevden al›nmas›n› istedi. Greve destek için bir dizi eylem daha yap›ld›. Benito Juarez Özerk Üniversitesi Radyosu Universidad’a el koyan ö¤renciler, radyo istasyonlar› tahrip edilen ö¤retmenleri desteklemek için yay›na bafllad›lar. fiehir halk›, ö¤retmenlere destek ziyaretinde bulundu, ö¤retmenlere toplad›klar› yiyecek ve giyecekleri
verdi. Oaxaca’daki yedi belediye binas› ö¤retmenler taraf›ndan iflgal edildi. Meksikal› on binlerce telefon ve üniversite iflçisi de, uzun süredir devam eden madenci geriliminin çözüme kavuflmas› için bir günlük greve gitme uyar›s›nda bulundu. ‹flçiler 28 Haziran’da, aylard›r sokak çat›flmalar› ve grevlerle eylemlerini sürdüren ö¤retmenler ve madencilerle birlikte büyük bir miting yapt›lar.
Meksika’da grev ve eylem dalgas› ö¤retmenlerle s›n›rl› de¤il. Aylar öncesinde madencilerin ve metal iflçilerinin grevleriyle bafllayan süreç, telekomünikasyon ve üniversite iflçilerinin grev haz›rl›klar›yla birlikte seçimlerin yap›laca¤› Temmuz’da da sürece¤e benziyor.
‹srail yine çocuklar› vurdu "Hofl gelmedin Bush" n ABD Baflkan› George W. Bush'un kat›l›m› ile Viyana'da gerçeklefltirilen AB-ABD Zirvesi, sol parti ve gençlik örgütlerinin protestolar›na sahne oldu. ABD karfl›tlar› Viyana'da bir yürüyüfl düzenledi. "Elini ‹ran'dan çek", "Politika yapmak, golf oynamaya benzemez" yaz›l› pankartlar› tafl›yan göstericiler, bir ABD bayra¤›n› atefle vererek, "Bush, evine dön" sloganlar› att›lar.
Ukrayna greve do¤ru n ‹flçi Sendikalar› Federasyonu, hükümetin do¤algaz, elektrik ve trenle ulafl›m ücretlerini artt›rmas› durumunda buna kitlesel grevlerle yan›t verece¤ini aç›klad›. ‹lk gösteriler bu sabahtan itibaren Kiev d›fl›ndaki tüm il merkezlerinde gerçeklefltirilecek. Sendikalar, eylemlere yaklafl›k 200 bin kiflinin kat›l›m›n› bekliyor. 27 Haziran'da ise Kiev'de genifl çapl› bir eylem düzenlendi. Federasyon baflkan› Yurkin'e göre, on binlerce insan Kiev'de topland›. Federasyon, geçti¤imiz ay da benzer protestolar düzenlemiflti.
‹nsanl›¤›n onuru Küba
n Küba D›fliflleri Bakan› Felipe Perez Roque, 20 Haziran’da Cenova’da toplanan BM ‹nsan Haklar› Konseyi’nde tarihi bir konuflma yapt›. Küba, BM Genel Kurulunda 9 May›s’ta yap›lan oylamada, ABD’nin yo¤un engelleme çabalar›na ra¤men 135 oy ile ‹nsan Haklar› Komisyonu’na üye seçilmiflti. Roque, tam metni Latinbilgi.net’te yay›nlanan konuflmas›nda “Küba’n›n, ayn› zamanda Üçüncü Dünya’daki di¤er uluslar›n ve Birinci Dünya’daki ilerici ve demokratik güçlerin de mücadelesi olan mücadelesine destek veren herkese bir mesaj›m›z var: Zafere kadar ileri! Küba’ya sald›ranlara ve iflbirlikçilerine de bir baflka mesaj›m›z var: Ya Vatan, Ya Ölüm!” dedi.
‹srail, dördü çocuk sekiz sivili öldürdü¤ü Gazze Plaj› katliam›n›n ard›ndan sald›r›lar›n› art›rd›. ‹kinci ‹ntifada’n›n bafllang›c›ndan bu yana geçen sürede 700 Filistinli çocu¤u katletti. Hamas’›n ateflkesi bozmas› üzerine ‹srail katliamlara h›z verdi. ‹srail ordusunun 21 Haziran’da Gazze'deki Cebeliye ve Han Yunus kamplar›na yönelik füze sald›r›s›nda, 3 çocuk öldü, 27 kifli yaraland›. ‹srail, 9 Haziran’da plaj› taray›p 8 piknikçiyi ve 13 Haziran’da da ikisi
çocuk 11 kifliyi öldürmüfl ve yo¤un elefltirilere maruz kalm›flt›. Ne var ki, devam eden katliamlar ve ‹srail Baflbakan› Ehud Olmert’in “daha a¤›r ve ac› önlemler alaca¤›z” fleklindeki aç›klamas› bu elefltirilerin ‹srail’i hiç etkilemedi¤ini gösteriyor. Filistin Devlet Baflkan› Ab-
bas’›n “Roket at›p ateflkese uymayanlar ‹srail’in Gazze’ye sald›r›s›ndan kaynaklanacak y›k›m ve can kay›plar›ndan tümüyle sorumlu olacakt›r” sözlerinin de ‹srail sald›r›lar›n›n önünü açt›¤› düflünülüyor. Ateflkes sonras›nda ‹srail'e at›lan 130 roket can kayb›na yol açmad›. Genifl çapl› bir operasyona haz›rlanan ‹srail ise son birkaç ay içinde Gazze’ye 8 bin füze att›. ‹kinci ‹ntifada'dan bu yana ölen 4300 Filistinlinin 4000’i silahs›z sivillerden olufluyor.
Japon askerleri Irak'tan çekilecek
ABD kuklas› Karzai a¤l›yor Afganistan’da Taleban güçlerinin yeniden güçlenmesiyle birlikte savafl fliddetlenirken, Kabil’deki kukla yönetimin lideri “Cumhurbaflkan›” Karzai uluslararas› güçlere sitem etti. ‹flgalcilerin tam denetim kurabildikleri tek bölge olan baflkent Kabil’de, ABD deste¤iyle befl y›ld›r dünyan›n en ifllevsiz cumhurbaflkanl›¤›n› yapan Karzai, “ülkenin güneyinde yüzlerce kiflinin öldürülüyor olmas›na flafl›rmad›¤›n›, bunun olaca¤› yönünde uluslararas› toplumu uyard›¤›n›” söyledi. Bu sitem ayn› zamanda “Afganistan Cumhurbaflkan›”n›n hükümsüzlü¤ünün de ilan›. Kabil’de dahi 75 silahl› koruma ile gezinen Karzai’nin cumhurbaflkan› olarak ne kitle deste¤i ne de hükmü, sadece bir pelerini var.
Japonya ordusuna ba¤l› 600 kiflilik askeri güç Irak'tan çekiliyor. Japonya ‹kinci Dünya Savafl›’n›n ard›ndan ald›¤› savafltan uzak durma karar›n› Irak’›n iflgaline kat›larak bozmufl, bu da Japon halk›n›n tepkisini çekmiflti. Beyaz Saray “Japonya’n›n çekilmesi Irak’taki ilerlemenin göstergesidir” dese de, yabanc› askerlerin çekilmesinin as›l nedeninin “batakl›ktan” kurtulma iste¤i oldu¤u herkesin malumu. Japonya’n›n Irak’ta asker kayb› olmamas›na ra¤men, 3 Japon sivilin rehin al›nmas› siyasi krize neden olmufltu.
Nepal’de taviz yok Nepal’de gerillalar›n kitlesel isyan› sonucu kral›n tüm askeri ve siyasi yetkileri elinden al›nd›. Nisan ayaklanmas›n›n ard›ndan, meclisin yeniden aç›lmas›n› sa¤layan halk hareketi kri-
tik bir aflamada. Kral›n siyasi ve askeri yetkilerini elinden alarak, sembolik bir kuruma
dönüfltüren tasar›n›n meclisten geçmesinin ard›ndan, hükümet ve gerillalar aras›nda bafllat›lan görüflmelerde uzlaflma sa¤lanamad›. Nepal hükümeti ve Nepal Komünist Partisi, gerillan›n yönetime kat›lma koflullar›n› tart›flmak üzere biraraya geldi. ‹lk baflta gerillalar›n baflkent d›fl›ndaki yerel yönetim birimlerini feshedip silah b›rakarak hükümete kat›lmas› üze-
rinde anlafl›ld›¤› aç›kland›. Ancak gerillalar Kurucu Meclis seçimlerine kadar silah b›rakmay› reddettiler. Mevcut yönetim de bu koflullarda Maocular›n hükümete al›nmayaca¤›n› söyledi. Yaflanan ilerlemenin en büyük mimar› olan NKP baflkent d›fl›ndaki bölgenin hemen tamam›na hakim olan büyük bir silahl› güce ve yerel öz yönetim organlar›na sahip.
Ö¤retmenler grevde Bangladefl’te, tekstil iflçilerinin isyan›n›n ard›ndan gündemde flimdi de ö¤retmenlerin grevi var. May›s ay›nda özel okullar›n kamulaflt›r›lmas› talebiyle 100 bin kiflinin kat›ld›¤› bir yürüyüfl düzenleyen ö¤retmenler flimdi de ücretlerinde iyilefltir-
me talebiyle grevdeler. Ülkede 37.800 devlet ve 3.778 cemaat okulu, ilkokul ö¤retmenlerinin 17 Haziran’dan beri süren grevleri nedeniyle kapal›. Maafllar›n›n art›r›lmas›n› isteyen ö¤retmenler 24 Haziran’da da açl›k grevine bafllad›lar.
29 Haziran 12 Temmuz
2006
EKONOM‹ 9
DOYMUYORLAR S›cak parayla y›llard›r yalanc› bahar yaflatan hükümet panikte! Türkiye’de kazand›¤› kar›n› cebine koyan tefeci sermaye daha karl› pazarlara do¤ru yola ç›kt›. Hükümetin de akl› fikri bu kesimleri cezbetmekte. Geçti¤imiz günlerde faizden vergi almayaca¤›z dediler, faizleri yükselttiler ama çare olmad›. Asalaklar, seçim derdiyle yalanc› bahar› sürdürmek isteyen AKP’den daha büyük k›yaklar bekliyor.
Hükümet y›llard›r ülke kaynaklar›n› asalak gibi emen tefeci sermaye gruplar›n›n, “s›cak para”lar›n› ülke d›fl›na ç›karmas›yla yaflanan krizi önlemek için tefecileri daha fazla besleme karar› ald›. 7 Haziran’da faiz art›r›m›na giden hükümet, faiz k›ya¤› yetmiyormufl gibi bir de vergi k›ya¤› karar› ald›. Vergi k›ya¤› da ç›kan paray› geri getirmeyince faizler bir kez daha artt›r›ld›. Böylece bankac›lar, büyük holdingler devlete vedikleri her 100 YTL borçtan 17 YTL 25 Kr, yani eskisine göre 4 YTL daha fazla kazanacaklar. Üstelik bu kazançlar›n›n karfl›l›¤›nda vergi ve stopaj da ödemeyecekler veya %50 daha az ödeyecekler! 22 Haziran’da yap›lan aç›klamayla uluslararas› tefeci sermaye gruplar›n›n faiz gelirlerinden al›nan stopaj›n art›k al›nmayaca¤› duyuruldu. Ülkedeki tefeci sermaye için ise faize ödenen stopajlar yar› yar›ya azalt›ld›. Ancak tüm bu k›yaklar da beklendi¤i gibi soruna çare olmad›. Bu vergi k›yaklar›na ra¤men s›cak para YTL al›p devlete borç vermeye yanaflmad› ve dolara hücum sürdü. 23 Haziran’da döviz 1.70 YTL’nin üstüne ç›kt›. Bunun üzerine faizler 24 Haziran’da bir kez daha artt›r›ld›. K›sacas› s›cak para sahipleri doymuyor. Besledikçe “Niye daha fazla yok, gideriz haa” diye tehdit ediyor. AKP ise tehditlere boyun e¤iyor ve saadet zincirini sürdürmeye çal›fl›yor. Avrupa, ABD ve Japonya’dan gelen faiz art›r›m› kararlar› üzerine s›cak para daha fazla bu ülkelere yönelirken Türkiye hükümetine aç›k bir mesaj veriyor: “Karlar›m› katlamama yard›mc› ol, vergi alma, faizleri daha da yükselt.” Hükümet ise halk›n ödedi¤i vergileri bu asalaklara aktarmak için elinden geleni yap›yor. Bu ekonomi politikalar›yla giderek fl›maran s›cak para sahibi bankalar, uluslararas› finans kurumlar› ve yerli-yabanc› sermaye hiç doymayacak. CHP’sinden MHP’sine, DYP’sinden ANAP’›na muhalefet partileri de bu saadet zincirine son vermeyi hedeflemiyor AKP’ye “sen korkuttun bunlar›” diye k›z›yor. Hepsi tefecilerin, asalak sermaye gruplar›n›n ç›karlar›n› temsil etmek için yar›fl›yor, asalaklara “sizi biz doyururuz” diyor.
Faiz döviz yar›fl›n›n sonu batakl›kt›r ‹ktisatç› Mustafa Sönmez s›cak paray› çekmek ve kuru düflürmek için girilen faiz yar›fl›n›n iflsizli¤i ve yoksullu¤u artt›raca¤›n› söyledi. ‹stanbul Ö¤renci Kolektifleri 23 Haziran’da TMMOB Makine Mühendisleri Odas›’nda "Yine Bildik Senaryo: Ücretlerde Erime, Zam, Yoksulluk” bafll›kl› bir ekonomi semineri düzenledi. Seminerde konuflan iktisatç› Mustafa Sönmez yabanc› sermaye ç›k›fllar› ile beraber hükümetin ald›¤› önlemlerin bir faiz-döviz yar›fl› bafllat-
t›¤›n› vurgulad›. Faizi yüksek tutup s›cak paray› geri ça¤›rarak dövizi düflük tutmaya çal›flman›n yat›r›mlar› düflürece¤ini ve bunun da daha fazla iflsizli¤e yol açaca¤›n› ifade eden Sönmez, bütçede faize ayr›lan pay›n büyümesiyle e¤itim, sa¤l›k gibi hizmetlere ayr›lan kaynaklar›n da azalaca¤›n› belirtti. Sönmez, 2001 krizinde bankalara yap›ld›¤› gibi, bu krizde de özellefltirmelerde d›flar›ya dövizle borçlanarak ihale alan reel sektörün zarar›n›n “toplumsallaflt›r›labilece¤i”ni vurgulad›.
Emekçi öder tefeci yer 2005 y›l› verilerine göre Türkiye’de ödenen her 100 YTL verginin 70 YTL’si dolayl› vergiden. Bu vergi tüketim üzerinden zengin ve yoksuldan eflit miktarda al›n›yor ve toplumun en genifl kesimleri vergi yükünü omuzlam›fl oluyor. Çeflitli araflt›rmalara göre toplumun en zengin %20’si KDV ve ÖTV gibi dolayl› verginin sadece %15’ini ödüyor. En zenginler d›fl›nda kalan genifl emekçi kesimler ise her yüz lira dolayl› verginin 85 YTL’sini ödüyor.
Vergi gelirlerinin %20’si de gelir vergisi. Bu vergi ise a¤›rl›kl› olarak çal›flanlar›n ücret ve maafl›ndan kesiliyor. fiirketlerin ödedi¤i kurumlar vergisi ise toplam vergi gelirlerinin %9’unu oluflturuyor. Yani her 100 YTL verginin sadece 9 YTL’sini sermaye ödüyor. ‹flte bu vergi adaletsizlikleri patronlara yetmedi ve AKP tefecilik gelirlerinde yap›lan kesintileri düflürdü. Bu da yetmedi zaten “üç kuruflluk” kurumlar vergisini de düflürece¤ini duyurdu.
Mali sermayeye teslim olundu Bir grup akademisyen taraf›ndan her y›l yay›nlanan Ba¤›ms›z Sosyal Bilimciler Raporu’nun yenisi, “2006 IMF Gözetiminde On Uzun Y›l” bafll›¤›yla aç›kland›. Raporda, ülkenin 1998 IMF anlaflmas› ile beraber içine girdi¤i süreçte Türkiye'nin uluslararas› ifl bölümü içerisinde emek-yo¤un
ve düflük teknolojik içerikli sektörlerde uzmanlaflt›r›ld›¤›, yerelleflme ve sivil toplum örgütlerine dayal› demokratikleflme mesajla-
r›yla kamu sektörünün da¤›t›l›p parçalanarak etkisizlefltirmesinin amaçland›¤›; toplumun en temel ihtiyaçlar›n ulusal ve uluslararas› sermayenin sömürüsüne aç›ld›¤› vurgulan›yor. “Türkiye ekonomisinin k›sa dönemli gelece¤i, uluslararas› finans kapitale teslim edilmifltir” denen raporun ülkeyi daha da karanl›k sonuçlara sürükleyebilecek kriz ortamlar›n›n patlak vermesine karfl› emekçilerin dikkatini çekme çabas›n› ifade etti¤i vurgulan›yor. Kaynak: www.bagimsizsosyalbilimciler.org
Can›m›z sa¤olsun
Recep atar da Kemal durur mu? Maliye Bakan› Kemal Unak›tan rantiyeye vergi k›ya¤›n›n “rant ekonomisine taviz olarak de¤erlendirilmemesi gerek” dedi. Maliye Bakan› Kemal Unak›tan tahvil ve bono gelirlerinden bu y›l bafl›ndan itibaren al›nan yüzde 15 stopaj›n yerli yat›r›mc›lar için yüzde 10'a, yabanc›lar için de s›f›ra indirilmesinin "rant ekonomisine taviz olarak de¤erlendirilmemesi" gerekti¤ini söyledi. Unak›tan tefecilere vergi k›ya¤›n›n “ekonominin gere¤i oldu¤unu” iddia etti. Ancak Unak›tan, rantç› tefecilere daha fazla kar ettirecek olan bu önlemlerin nas›l rant ekonomisine taviz olmad›¤›n› aç›klayamad›. Zaten aç›klayamaz da… Çünkü tefecilerin bulunabilecek her türlü yolla beslenmesi AKP’nin ve IMF’nin ekonomi politikalar›n›n gere¤i… Sadece ekonominin de¤il siyasetin de gere¤i: ‹ktidar›n yolu asalak “doyurmaktan” geçiyor.
Baflbakan›m›z çok zengin Avrupa Birli¤i ‹statistik Kurumu'nun araflt›rma sonuçlar›na göre Türkiye Avrupa’da en yoksul ikinci ülke ve sadece Makedonya’dan daha zengin. Eurostat’›n araflt›rmas›nda geçen y›l Avrupa’n›n en yoksul ülkesi ç›kan Türkiye’nin geliflme kat etti¤ini düflünenler ise yan›l›yor. Çünkü geçen y›l listede Makedonya yoktu. Bu ülkenin listeye al›nmas›yla Türkiye sonunculuktan kurtulurken geçen ay gündeme gelen bir haberi hat›rlatmadan geçmeyelim: Tayyip Erdo¤an dünyan›n en zengin 20 lideri aras›nda. Yani can›m›z sa¤ olsun. Baflbakan bizim ad›m›za zenginlikte derece yapm›fl. Önemli olan ülkenin imaj› de¤il mi?
Hayatlar›m›z ipotek alt›nda Merkez Bankas› verilerine göre, halk›n bankalara borcu 2002 y›l›ndan bu yana 9 kat artarak 60 milyar YTL'yi aflt›. Borcun 18 milyar 798 milyon YTL'sini kredi kart› borçlar›, 41 milyar 213 milyon YTL'sini tüketici kredileri oluflturuyor. Borç yükünün sebebi bankalardan yat›r›m kredisi al›nmas› de¤il. Borçlanma tüketim için yap›l›yor. Borç bata¤›n›n en önemli sebebi açl›k ve yoksulluk s›n›r›n›n alt›nda ücretlerle çal›flt›r›lan emekçilerin bankalara mahkum edilmesi. AKP hükümeti kap›lar›n› sonuna
kadar s›cak paraya açt›. Emperyalist merkezlerden gelen paralar piyasada bir para bollu¤u yaratt›. Bu bolluk sayesinde bankalar hem devleti hem de vatandafl› borçland›rd›. Fakat bu politikan›n ac›lar› flimdi yavafl yavafl ç›k›yor. 2001'den bu yana banka borçl a r › yüzünden icral›k olanlar›n say›s› 5 kat artarak 900 bine yaklaflt›. ‹cral › k olanlar›n 750 binini kredi kart› borçlular› oluflturuyor. Halk›n evi, maafl›, hayat› bankalar›n ipote¤i alt›nda. Ve bu ba¤›ml›l›k giderek büyüyor.
Asgari ödeme depremi geliyor Halk›n büyük bir bölümü geçimini kredi kartlar›n›n asgari ödeme tutar›n› ödeyerek sa¤lamaya bafllad›. Bu durum borç bata¤›n› büyütüyor. Geçti¤imiz aylarda al›nan bir kararla asgari ödeme tutar› tüm borcun %10’u iken %20’sine ç›kar›ld›. Vatandafl icra takibine u¤ramamak için iki kat daha fazla ödeme yapmak zorunda kalacak. Bankalar flimdiden bu
oran› %15’e ç›kard›. Dünya bankac›l›k deneyimleri asgari ödeme tutar›ndaki %2-3 puanl›k de¤iflimlerin sonucu kartzede say›s›nda patlama yafland›¤›n› gösteriyor. Önümüzdeki günlerde ne yaz›k ki banka borçlar› nedeniyle icralar artacak. Bu uygulaman›n y›llard›r banka borcuna mahkum edilen emekçiler için yeni bir mülksüzleflme sürecinin parças› olmas› bekleniyor.
Tefeciler okullara dadand› Bankalar kredi kart› ve tüketici kredisi borçlular›n›n izini okullarda sürüyor. Okullar bankalara ö¤renci listesini anne/baba ad›yla gönderiyor ve alacakl›lar›n› ç›kart›yor. Okulun ve e¤itimcilerin banka tahsilatç›s› gibi çal›flmas› büyük tepkilere neden olunca Milli E¤itim Bakan› Çelik bankalara tahsilatç›l›k yapan okul yönetimleri hak-
k›nda soruflturma açaca¤›n› söyledi. Ancak bu iflin sonu da kay›t paralar›na dönecek gibi. Bakan her sene “kay›t paras› yasak toplayan› yakar›m” diyor ama yanan hep aileler oluyor. Okullar›n bu ifllem için bankalardan ne kadar “komisyon” al›¤› ve bu “komisyon”un nas›l paylafl›ld›¤› da ayr› merak konusu.
Kredi kartlar› intihar ettiriyor Malatya
Kayseri
n Malatya'da kredi kart› borcundan dolay› bunal›ma giren 21 yafl›ndaki B.D. adl› genç kad›n 23 Haziran’da bileklerini keserek intihar etmek istedi. B.D. kredi kartlar› borcu nedeniyle ölmek istedi¤ini söyledi.
n Kayseri'de çeflitli bankalara yüklü miktarda kredi kart› borcu olan askeri fabrika memuru Cuma Olgun (38), 22 Haziran günü oturdu¤u evin bodrum kat›nda kendini asarak intihar etti.
Çorlu
Isparta
n Çorlu'da kredi kart› borcu yüzünden bunal›ma giren Hasan Ö. 22 Haziran’da tabanca ile bafl›na bir el atefl ederek intihar etmek istedi. Hasan Ö.’nün yo¤un bak›m ünitesinde tedavi alt›na al›nd›¤› ö¤renildi.
n 20 Haziran tarihinde Isparta’da, ödeyemedi¤i kredi borçlar› nedeni ile bunal›ma giren 3 çocuk babas› inflaat ustas› Mehmet Özkan (48) kendini evinin çat›s›na iple asarak intihar etti.
Antalya
Ni¤de
n Antalya'dan Afyonkarahisar'a ifl bulmak için gelen evli bir genç, iflsiz kald›¤› ve borçlar›n› ödemek için ald›¤› banka borçlar›n› ödeyemedi¤i için 19 Haziran’da 6 katl› apartmanda intihar girifliminde bulundu.
n Ni¤de Vali Kona¤› Yokuflu’nda oturan Selçuk Üçel (26) isimli genç ödeyemedi¤i kredi kart› borcu nedeniyle girdi¤i bunal›m sonucu çok say›da hap içerek hayat›na son verdi.
2006 Yeni derslik yap›lm›yor, ö¤retmen atanm›yor, yak›t paras› dahi verilmiyor, hizmetli yok... 29 Haziran 12 Temmuz
10 E⁄‹T‹M
BU BATAK NEYIN HAZIRLIGI Bir ö¤retim y›l› daha biterken yine bilançolar ç›kar›l›yor. Kimsenin inkar etmedi¤i bir gerçek var; e¤itim sistemi can çekifliyor. Bir yandan e¤itimdeki krizden bahsedip, bir yandan da sorunlar› derinlefltirenler vaktiyle K‹T’lere yapt›klar›n› flimdi e¤itimde deniyorlar: Önce bat›r sonra peflkefl çek. Okullar›n kapanmas› ve üniversite seçme s›nav› ayn› tarihlere denk geldi. Geçen y›l ayn› dönemde tart›fl›lan sorunlar derinleflerek sürdü. Kalabal›k s›n›f mevcutlar› azalt›lmad›; derslik, okul, ö¤retmen ve personel a盤› daha da büyüdü; okul yönetimlerini zorla para toplamaya teflvik eden kaynak sorununa çözüm bulunmad›; üniversite kap›lar›nda y›¤›lma sürüyor. E¤itim-ö¤retim y›l›n›n kapanmas›n›n ard›ndan, E¤itim-Sen bir rapor haz›rlad›. Raporda flunlar belirtiliyor: “Türkiye’de 8 bin 325 okulda ikili, 17 bin 636 okulda ise birlefltirilmifl s›n›flarda e¤itim
verilmektedir. S›n›f mevcutlar› büyük kentlerde hala ortalama 40-50 civar›ndad›r, s›n›flar›n kalabal›k olmas› e¤itimin niteli¤ini olumsuz etkilemektedir. Ö¤rencilerin 24 kiflilik s›n›flarda e¤itim görebilmesi için 145 bin yeni derslik yap›lmas› gerekmektedir. Görev yapan ö¤retmen say›s› Kas›m 2005 itibariyle 554 bin 680’dir. Milli E¤itim Bakan› Çelik, geçen Kas›m’da 165 bin 826 ö¤retmene ihtiyaç oldu¤unu aç›klam›flt›r. Kaynak yetersizli¤i nedeniyle pek çok okulun zorunlu ihtiyaçlar›, özellikle kay›t dönemlerinde, ö¤renci velilerinden çeflitli adlar
664 kere adaletsiz e¤itim Türkiye ‹statistik Kurumu’nun (TÜ‹K’) de¤erlendirmesine göre zengin ve yoksul aras›nda en büyük uçurum e¤itim harcamalar›nda ç›kt›. Arafl-
ÖSS kald›r›ls›n ama... Halk›n Ö¤retmeni bilgi@egitimguncel.org
t›rmaya göre en zengin yüzde 5’lik dilimin yapt›¤› e¤itim harcamas› en yoksul yüzde 5’lik dilimin e¤itim harcamas›n›n 664 kat›.
alt›nda toplanan paralarla karfl›lanmaktad›r. E¤itimin ekonomik yükü velilerin omzuna y›k›lmaktad›r. AKP hükümeti ise iktidara gedi¤inden bu yana kamu kaynaklar›yla finanse etti¤i özel okullar›n e¤itim sistemi içindeki pay›n› yükseltmeye çal›flmaktad›r.” Tablonun kötülü¤ünü AKP de, DB de, dershane ve özel okul sahipleri de kabul ediyor. Hatta DB’nin ÖSS’nin kald›r›lmas› gerekti¤i yönündeki raporundan sonra, baflta MEF dershaneleri olmak üzere pek çok dershane kap›lar›na kilit vurarak özel lise ve üniversite açman›n haz›rl›klar›na giriflti. AKP bu ad›mlara finansal destek sunmaya haz›rlan›yor. CHP, “iktidara gelince ÖSS’yi kald›raca¤›z” dedi. Anlafl›lan, K‹T’leri sermayeye peflkefl çekmek için önce zarar ettirip sonra da sat›l›¤a ç›karan mant›k bu kez de e¤itimde ayn› senaryoyu hayata geçiriyor.
ÖSS s›nav›n›n ard›ndan dershanelerden üniversitelere, siyasilerden e¤itim vak›flar›na kadar herkes üniversiteye girifl sisteminin de¤iflmesi gerekti¤inden bahsediyor. CHP ÖSS’yi kald›raca¤›n› vaat ederken, kimi dershaneler kap›lar›na kilit vurup özel lise ve üniversiteler açma yoluna girdiler bile. AKP de bu yönde ad›mlar at›laca¤› sözünü verdi. E¤itimde yarat›lan y›k›m e¤itimin özellefltirilmesine gerekçe yap›l›yor.
ÖSS protestolarla geçti
Ü
niversiteye ad›m atmak isteyen ö¤renciler, birço¤u için kabus haline gelen zorunlu duraklar›na u¤rad›lar yine; ÖSS. Yap-boz haline gelen e¤itim sisteminde, yine yeni bir s›nav sistemi denendi, yine yeni kargaflalara yelken aç›ld›. Ö¤renciler bir kez daha iyi bir hayat için zorunlu olarak sokulduklar› “yar›fla” girdiler. Yoksulsun sen yoksul kal yar›flta geride kal ÖSS s›nav›na giren iki milyona yak›n gencin büyük ço¤unlu¤u, üniversite için “bir dahaki sene” diyecek. Üniversiteye giriflte okullar ve bölgeler aras›ndaki eflitsizlikler, her geçen gün büyüyor. fiehir merkezlerindeki ayr›cal›kl› okullarda okuyarak dershaneye gidenler, ‘yar›fla’ çok önde bafllayarak puan diliminin en üstüne yerlefliyor. Ö¤rencilerin yeterliliklerini ölçmek yerine ö¤rencileri elemek için yap›lan ÖSS her geçen gün kap›s›nda daha fazla ö¤renci biriktiriyor. Bu da daha fazla rant anlam›na geliyor. Bu y›l yaln›zca ÖSS için; dershane, özel dersler, kaynak kitaplar gibi harcamalara yaklafl›k 8,4 milyar dolar, yaln›zca dershanelere de 3 milyar dolar para harcand›¤› söyleniyor. fiapkadan ç›kan sermaye ÖSS öncesinde parti liderleri taraf›ndan s›navla ilgili aç›lamalar yap›ld›. S›nav›n eflitsizlik yaratt›¤›, gençlerin ve ailelerin umutlar›yla oynanmamas› gerekti¤i, bu yüzden de ÖSS’nin kald›r›laca¤› söyleniyor. Peki bu kadar rant›n döndü¤ü bir alanda, ö¤rencilerin ve ailelerin y›llard›r katlanmak zorunda kald›klar› s›k›nt›lar› m› çözmek istiyorlar. ÖSS’yi kald›rmay› düflünüyor olabilirler, ama bunun nedeni liderlerin halk sevgisi de¤il. ÖSS’yi kald›rmaktan bahsedenler, di¤er taraftan dershanelere birtak›m kolayl›klar sa¤layarak özel okullara dönüflmelerine yard›mc› olacaklar›n› söylüyorlar. fiimdiden, dersanelerin bir k›sm›, anaokulundan üniversiteye kadar kendi özel okullar›n› açt›lar. Özel okullara teflvik yasas› da meclis gündeminde. E¤itime bütçe Evet bizler de bu durumun de¤iflmesini istiyoruz ama onlar gibi de¤il. E¤itimin her kademesinde eflit, paras›z ve nitelikli e¤itim verilmesini, özel okullar›n ve özel dershanelerin tümünün kapat›lmas›n›; ÖSS’nin kald›r›larak dileyen herkesin, yetenekleri do¤rultusunda üniversite ö¤renimi görmesini ve tüm bunlar›n yap›labilmesi için gerekli kayna¤›n devlet taraf›ndan aktar›lmas›n› istiyoruz.
Hopa Hopa Liseli Genç Umut ve dershane ö¤rencileri renkli bir eylemle ÖSS’yi protesto etti. Hopa Park›’nda toplanan ö¤renciler tek tek ÖSS’ye neden karfl› olduklar›n› aç›klayarak a¤›zlar›n› bantlad›lar. Tek s›ra halinde alk›fllarla Hopa Meydan›’na yürüyen ö¤renciler burada bir bas›n aç›klamas› yapt›lar. Ö¤renciler “üniversiteye girmek için s›ra arkadafl›m›z› bize rakip yapan ÖSS’nin kald›r›lmas›n› ve herkese eflit, nitelikli e¤itim istiyoruz” dediler. Ö¤rencilerin ÖSS’ye uyarlad›klar› flark›yla biten eylem, çevreden ilgi gördü.
Bir buçuk milyonu kaybetmek üzere ÖSS s›nav›na giren 1 milyon 700 bin ö¤rencinin kaderinin belirlendi¤i üç saat boyunca, çeflitli illerde protesto eylemleri yap›ld›. Liseliler ÖSS’nin büyük bir adaletsizlik oldu¤unu ve yüz binlerce genci geleceksiz b›rakt›¤›n› söylediler. ‹stanbul-Ankara ‹stanbul Sosyalist Gençlik Derne¤i (SGD), Beyaz›t Meydan›'nda bas›n aç›klamas› yaparak ÖSS'nin kald›r›lmas›n› istedi. Ö¤renciler, s›nava giren çocuklar›n› bekleyen ailelerle dolu olan alanda, “Yar›fl at› de¤il ö¤renciyiz, ÖSS'ye hay›r” pankart› açt›lar. ÖSS’nin kald›r›lmas›n› isteyen ö¤renciler, s›nav›n e¤itim sitemini tahrip etti¤ini ve büyük bir adaletsizlik yaratt›¤›n› söylediler. Alanda bekleyen aileler ö¤rencilerin eylemine büyük ilgi gösterdiler. Ayn› saatlerde, Ankara SGD üyesi gençler de Ankara Üniversitesi önünde bir protesto düzenlediler. Polisle ö¤renciler aras›nda yaflanan k›sa süreli bir arbedenin ard›ndan bas›n
aç›klamas›n› okuyan ö¤renciler, eylemlerini sloganlarla bitirdiler. S›nav›n ertesi günü de ‹stanbul Liseli Gençlik Derne¤i’nin eylemi vard›. Beyaz›t Meydan›’nda bir araya gelen liseliler 'OKS ÖSYS KPSS Kald›r›ls›n Üniversiteler Halk Çocuklar›na Aç›ls›n' yaz›l› bir pankart açt›lar. Ö¤renciler ad›na bir aç›klama yapan Cennet Keskin, “ö¤renci gençli¤in sa¤l›kl› gelifliminin önünde ciddi bir engel olarak gördü¤ümüz bu s›navlar›n kald›r›lmas›n›, isteyen herkesin istekleri ve yetenekleri do¤rultusunda lise ve üniversite e¤itimi almas›n›n sa¤lanmas›n› istiyoruz. Tüm gençli¤i bu talepler do¤rultusunda mücadeleye ça¤›r›yoruz" dedi.
Ö¤retmenler ifl güvencesi istiyor Ma¤dur Ö¤retmenler ve E¤itim Emekçileri Derne¤i (MEDER) üyesi e¤itimciler, 19 Haziran’da alandayd›. 3 haftad›r düzenlenen "Diplomal› iflsiz olmayaca¤›z" eylemlerinin dördüncüsünde, e¤itimciler ‹stiklal Caddesi'ndeki yürüyüflün ard›ndan Taksim Meydan›'nda bas›n aç›klamas› yapt›lar. “Sözleflmeli De¤il, ‹fl Güvencesi Olan Kadrolu Çal›flma ‹stiyoruz" yaz›l› dövizler tafl›yan ö¤retmenler Taksim Meydan›'na kadar slogan atarak tek s›ra yürüdüler. Ellerindeki domates, h›yar ve giysi tezgahlar› ile caddedekilere sözleflmeli ö¤retmenlerin durumunu anlatan ö¤-
retmenler büyük dikkat çektiler. Taksim Meydan›'nda toplanan ö¤retmenler burada bir skeç sergilediler. Skeçte iflsiz ö¤retmenler bir pazarc› taraf›ndan kilo ile sat›ld›. Skecin ard›ndan dernek binas›na kadar slogan ve dövizleri ile yürüyen ö¤retmenler eylemlerini burada sonland›rd›lar.
Adana-Mersin Adana’da da çeflitli liseli gençlik gruplar› ortak eylem örgütlediler. Ö¤renciler bas›n aç›klamalar›n› flu sözlerle bitirdiler: “Buradan Fransa’da, fiili’de, Yunanistan’da neo-liberal sald›r›lara karfl› ülkelerini aya¤a kald›ran kardefllerimizi selaml›yoruz. ÖSS’nin rekabetçi, elemeci mant›¤›na karfl› flimdi de sokaklar bizi ça¤›r›yor. Hayat›m›z› ÖSS’ye teslim etmeyece¤iz.” S›navdan bir gün önce eylem yapan Mersin Liseli Gençlik Platformu giriflimi üyeleri, ÖSS’ye karfl› toplad›klar› imzalar› TBMM’ye postalad›lar.
Mersin Üniversitesi: Soruflturmalara Dur
Eylem yapana karne bedava Bursa Ulubatl›hasan Anadolu Lisesi’nde, para ödemeyen ö¤rencilere karne verilmemesi üzerine, ö¤renciler, Genç Umut’un ça¤r›s›yla okul bahçesinde bir eylem yapt›lar. Müdür ö¤rencilere "paran›z yoksa karne de yok" dedi. Ö¤renciler ertesi gün bas›n› da yanlar›na alarak velileri ve Bursa Halkevleri üyeleri ile birlikte karnelerini almaya gittiler. Müdür, kendini odas›na kilitledi ve karneleri da¤›tt›rmak zorunda kald›.
E¤itim-Sen’e sürgün bask›s› E¤itim Sen ‹stanbul flubeleri, 21 Haziran’da sürgünleri ve kadrolaflma uygulamalar›n› protesto etmek için yürüdü. Kartal ‹lçe Milli E¤itim Müdürlü¤ü’ne yürümek isteyen e¤itimciler, polis barikat›n› yolu trafi¤e kapatarak aflt›lar, “Kadrolaflma de¤il, demokratik e¤itim” slogan› att›lar. E¤itim Sen 5 No’lu fiube Baflkan› Nizamettin Aktepe, ›rkç› ve gerici kadrolaflman›n yafland›¤›n› söyledi. Müdürlü¤ün “Umre ödüllü” yar›flma düzenlemesinin, uygulamalar›n son örne¤i oldu¤unu kaydeden Aktepe, haks›z uygulamalara karfl› ç›kan üyelerinin sürgün edilerek y›ld›r›lmaya çal›fl›ld›¤›n› kaydetti.
n Mersin Üniversitesi'nde 62 ö¤renci hakk›nda “alternatif flenlik yapmak, flark› söylemek, tiyatro gösterisinde bulunmak, afifl asmak” gerekçeleriyle soruflturma aç›lm›flt›. 19 Haziran’da savunma için biraraya gelen ö¤renciler, rektörlük binas› önünde yere yatarak SORUfiTUR-MA yazd›lar. Yürüyüfle geçen ö¤renciler "Soruflturmalar Bizi Y›ld›ramaz", "Sen Bilim Adam›s›n Hiç Utanmaz M›s›n" "Üniversiteler Bizimle Özgürleflecek" fleklinde sloganlar att›lar. Kampusa kadar yürüyen ö¤renciler burada bir aç›klama yapt›lar. Aç›klamada "eflitlikçi ve özgürlükçü üniversiteyi kendi ellerimizle yarataca¤›z" diyen ö¤renciler aç›lan soruflturmalarla "insana dair her fleyin soruflturuldu¤unu" dile getirdiler. Oldukça renkli geçen eylem sloganlarla sona erdi.
KTÜ ö¤rencileri cezalar› geri çektirdi n KTÜ ö¤rencilerinin soruflturmalara karfl› mücadelesi sonuç verdi. 1'er ay uzaklaflt›rma cezas› alan 5 ö¤renciden 3'ünün cezas› geri çekilerek k›nama cezas›na dönüfltürüldü. Üniversiteliler, cezalar›n verildi¤i hafta oturma eylemi ve üniversitede yürüyüfl yaparak cezalar›n geri çekilmesini istemifllerdi. Eylemden sonra konu yerel gazeteler ve TV'lerde bir hafta boyunca tart›fl›lm›fl ve cezalar› bir türlü savunamayan üniversite yönetimi oldukça zor durumda kalm›flt›. Üniversite yönetimi cezalardan 3'ünü geri çekmek zorunda kald›. Cezalar›n hafifletilmesine ra¤men ortadan kald›r›lmad›¤›na dikkat çeken ö¤renciler, mücadelelerini sürdüreceklerini aç›klad›lar.
49 K‹TAP MAHKEMEL‹K
SAVAfiA KARfiI BARIfiAROCK2006
ROGER WATERS F‹L‹ST‹N’DE
‹fiÇ‹ F‹LMLER‹ FEST‹VAL‹ ARTV‹N’DE
Düflünceye özgürlük yok
Rock fliflede durmaz
“Bu duvar y›k›lmal›”
Son durak Karadeniz
Türkiye Yay›nc›lar Birli¤i'nin (TYB) 2006 Y›l› Yay›nlama Özgürlü¤ü Raporu aç›kland›. Son bir y›l içinde 22 yay›nevi, 47 yazar ve 49 kitap yarg›land›. Bunlardan 11'i beraat, 11'i ise mahkûmiyetle sonuçland›. 25 kitap hakk›ndaki davalar ise devam ediyor. Orhan Pamuk, Perihan Ma¤den, Murat Belge, ‹smet Berkan, Hasan Cemal gibi isimler duruflmalar› s›ras›nda do¤rudan fliddetle yüz yüze kald›.
Dört y›l önce Coca Cola’n›n düzenlemeye bafllad›¤› “Rock’n Coke” festivaline ve savafla karfl› bir tepki olarak örgütlenen Bar›flarock’›n dördüncüsü düzenleniyor. Bar›flarock2006, 26-27 A¤ustos tarihleri aras›nda geçen y›llarda oldu¤u gibi Mehmet Akif Ersoy Piknik Alan›’nda gerçekleflecek. Festivalin bu y›lki kat›l›mc›lar› aras›nda Bulutsuzluk Özlemi, Kurtalan Ekspres, Mor ve Ötesi, Mo¤ollar ve Aylin Asl›m da var.
68 kufla¤›n›n simge gruplar› aras›nda say›lan ‹ngiliz topluluk Pink Floyd'un kurucular›ndan Roger Waters, ‹stanbul konserinin ard›ndan Bat› fieria'ya gitti. Waters s›n›rdaki güvenlik duvar›na “Duvar› Y›k›n” yazd›. ‹ki y›l önce de duvar›n infla edilmesine karfl› ç›kan bir giriflimde yer alan Waters, "bu duvar› y›kmak biraz zaman alabilir... Ancak sonunda y›k›lmal›. Yoksa insan olman›n anlam› kalmaz" dedi.
‹flçi Filmleri Festivali’nin son dura¤› Artvin. Festival 20-28 Haziran tarihleri aras›nda Artvin, Ardanuç, Murgul, Borçka, Hopa ve Kemalpafla’da yüzlerce kifliyi dünya iflçi hareketinden deneyimler aktaran onlarca filmle buluflturdu. Daha önce ‹stanbul, Ankara, ‹zmir ve Bolu’da 10 binin üstünde seyirciyle buluflan festival gelecek y›l da düzenlenecek. II. Uluslararas› ‹flçi Filmleri Festivali’nin haz›rl›klar› bafllad›.
2006 Picasso’dan sonra Rodin de Sabanc› Müzesi’nde 29 Haziran 12 Temmuz
KÜLTÜR/SANAT 11
PARANIN SANAT AfiKI
ATMA RECEP recepatma@gmail.com
Sermaye gruplar›n›n “sanata ve sanatç›ya” verdi¤i destek göz yaflart›yor. Sermayeye en sert elefltirileri getiren sanatç›lar› dahi, halkla buluflturmak için para saç›yorlar. Böylece bir zamanlar çat›flt›klar› eserleri kirli servetlerini gizleyen aksesuarlara çeviriyorlar.
Picasso’dan sonra flimdi de Rodin’in eserleri ‹stanbul’da. Rodin’in heykellerini görmek istiyorsan›z 13 Eylül’e kadar Sak›p Sabanc› Müzesi’ne gideceksiniz. Ayr›ca “biletinizi ve çay›n›z›” da Akbank ›smarlayacak. Bir sermaye grubu, ço¤u ayn› zamanda “sosyalist” bir siyasal kimlik tafl›yan dev sanatç›lar› halkla buluflturmak için organizasyonlar düzenliyor. Üstelik bunu “hayr›na” yap›yor. Sermaye gruplar›n›n bu
flafl›rt›c› “sanat aflk›” yeni de¤il. Önce bankalar›n yay›nevi kurmas›na flafl›rm›flt›k. Sonra gençlik hareketinin önemli kültürel ö¤elerinden say›lan Rock’›n Coca Cola
sponsorlu¤una girmesine flafl›rd›k. fiimdi de Sabanc› Müzesi’nin Picasso’nun ve Rodin’in eserlerini halkla buluflturmak için kap›lar›n› sonuna dek açmas›na flafl›r›yoruz. ‹fl Bankas› Yay›nlar› ve Yap› Kredi Yay›nlar› edebiyat piyasas›nda boy gösterdiklerinde Naz›m Hikmet’in, Orhan Veli’nin, Ece Ayhan’›n, Yaflar Kemal’in ad›n›n bir bankayla an›laca¤›; eserlerinin eskisinden ucuz fiyatlara sat›laca¤› ço¤umuzun akl›na gelmemiflti. Derken y›llar boyu kendi bafllar›na ayakta kalmay› baflarm›fl yay›nevleri iflas›n efli¤ine gelince ellerindeki en parlak eserleri bankalara teslim ederek kurtuldular. Ancak edebiyat piyasas›ndaki belirleyici rolü de bankalara kapt›rm›fl oldular. Yay›nevleri çok satan eserleri bankalara kapt›r›nca, en önemli gelir kaynaklar›n› da yitirdiler. Ucuza kitap satarak, yay›nc›l›kla ayakta kalmaya
çal›flan yay›nevlerini iyiden iyiye gerileten “banka yay›nevleri”, art›k canlar› kimi isterse onu okutma özgürlü¤üne sahipler. Coca Cola sponsorlu¤unda dört y›ld›r düzenlenen Rock’n Coke festivalleri de çok tart›fl›ld›. Muhalif bilinen yerli yabanc› isimler; “Rock’›n bir felsefesi var, sponsorun kim oldu¤u fark etmez” diyerek Cola’n›n festivaline güle oynaya gittiler. Ama vaktiyle muhalif bir kültürel ö¤e olan Rock’›n, k›sa sürede, egemen kültür taraf›ndan emilmesine flahit oldular. Sermayenin “sanata ve sanatç›ya verdi¤i destek”, bir zamanlar kendisi için tehlike arz eden sanat› kontrol alt›na al›p uysallaflt›rd›. “Sermayeye en sert elefltirileri getiren bir eser, holding müzelerinde de olsa nas›l uysallaflabilir ki?” diye soranlara Picasso’nun sözüyle yan›t verelim. "Bir insan›n düflüncelerinin de¤iflmesi gibi, bir eser
de yap›l›rken sürekli de¤iflir. Ve bitti¤inde bile, ona bakanlar›n bilinç durumlar›yla ba¤lant›l› olarak de¤iflmeye devam eder."
Bir iflçi ailesinin o¤lu olan ve heykel akademisine kabul edilmeyen ünlü Frans›z heykeltrafl Auguste Rodin (1840-1917) baflta Düflünen Adam ve Cehennemin Kap›lar› isimli eserleriyle modern sanat› belirleyen sanatç›lardan birisi oldu. Tarihten ve edebiyattan ald›¤› temalar› akademik geleneklere ayk›r› özgür bir atelye ortam›nda heykele dönüfltüren Rodin, karmafl›k ayr›nt›lar› ve tutkuyu tafla döktü.
‹nsanlar yaflad›kça...* 14 Haziran 1936’da yaflam›n› yitiren Maksim Gorki toplumsal gerçekçi roman anlay›fl›n›n öncülerindendir. Çarl›k Rusya’s›nda yaflayan yoksullar, emekçiler, d›fllanm›fllar Gorki roman›n›n ana kahramanlar›d›r. Sosyalist bir yazar olan ve Ekim Devrimini destekleyen Gorki, eserlerinde de bu kimli¤ini ön plana ç›karm›flt›r. Emekçilerin yaflam›n›n sadeli¤i ve samimiyeti, burjuva hayat›n ise sahte, ç›karc› ve ikiyüzlü yap›s›na vurgu yapar. Ölümünün 70. y›l›nda zamana meydan okuyan Gorki, geçti¤imiz y›l Bordo-Siyah yay›nlar›ndan ç›kan Taflral› Oblomov ve
F›rt›na Habercisi kitaplar›yla Türkiyeli okurlar›n›n karfl›s›na ç›kt›. Taflral› Oblomov isimli iki ciltlik kitab›nda da Gorki yeni bir “Oblomov” tipi sunuyor. Roman›n kahraman› Kojemyakin'in hayat›n› de¤ifltirme iste¤inin baflar›s›zl›¤a u¤ramas›n›n temelinde, kendi içine kapal› taflra kasabas›nda, kendini d›fltan bencilce soyutlayan bir insan tipi yatmaktad›r. Matvey Kojemyakin o çirkin, i¤renç, “huzurlu, bar›fl içindeki taflra dünyas›ndan” ç›karak güzel, sahici bir insanl›k dünyas›nda yaflamay› arzu eder. Bir devrimciye âfl›k
Kütüphane Irak’tan Çekilmenin Mant›¤› Yaklafl›k otuz y›l önce Howard Zinn'in yazd›¤› "Vietnam: Geri Çekilmenin Mant›¤›" kitab›ndan esinlenen ABD'deki küreselleflme-karfl›t› hareketin önemli isimlerinden Anthony Arnove bu kitab›nda, ABD'nin Irak iflgalinin sonuçlar›n› ve iflgal güçlerin geri çekilmek zorunda olmas›n›n mant›¤›n› irdeliyor... Anthony Amove / Türkçesi: Osman Ak›nhay / Agora Kitapl›¤› / Haziran 2006 / 192 sayfa
Paralellikler ve Paradokslar Filistinli, ‹srailli ve Ortado¤ulu genç müzisyenlerle, Almanya'da, Goethe'nin flehri Weimar'da Do¤u-Bat› Divan› Atölyesi'ni kuran bu iki adam, yine Ortado¤u kökenli olan Ermeni Ara Güzelimyan'›n editörlü¤ünde, müzik, edebiyat, siyaset ve kültür üzerine yo¤un ve keyifli diyaloglara giriyorlar... Edward Said - Daniel Barenboim / Türkçesi: Osman Ak›nhay / Agora Kitapl›¤› / Haziran 2006 / 240 sayfa
olur. Kafas›nda her günü bayram olan, dertsiz bir hayat vard›r; ama baflka insanlara ne ihtiyaç ne de özlem duyar o; gözlerinin önüne sevgilisiyle bafl bafla içine kapanacaklar› bir manast›r., bir flato getirip durur. Elbette sadece aflk› de¤il, bütün hayat› baflar›s›zl›¤a u¤rayacakt›r. F›rt›nan›n Habercisi kitab› ise Gorki'nin en seçkin öyküleri-
ni bir araya getiriyor. Devrim öncesi Rusya’s›n›, insanlar›n› ve hapishanelerini konu alan bu öyküler, bir anlamda yazar›n hapishanede geçirdi¤i günlerin izlerini tafl›r. Öykülerdeki gözlem gücü ve yal›nl›k, devrim öncesi Çarl›k Rusya’s›n›n insan iliflkilerini ve rejimin iflleyiflini tüm aç›kl›¤›yla gözler önüne sermektedir.
* Teflekkürler Kaz›m Karadeniz müzi¤ini, Karadeniz’in diliyle anlatt›. 2001 y›l›nda ç›kard›¤› ilk solo albümü Viya’n›n ard›ndan Hayde, Va Muflkinan ve ‹gzas albümlerini ç›kard›. Sadece müzi¤inin gücüne dayanarak siyasi görüfllerine kat›lan kat›lmayan milyonlarca insan›n haf›zas›na yok say›lanlar›n dilini kaz›d›. Kaz›m Koyuncu bir devrimci gibi yaflayan ve bir devrimci gibi ölen bir sanatç›yd›. ‹çimizde ukte b›raka-
cak, “flunu da yapmasayd› daha iyi olurdu” dedirtecek bir sözün, bir eylemin alt›nda imzas› bulunmad›. 33 yafl›nda mücadele verdi¤i kansere yenildi¤inde, hepimizi çok üzdü. Ama öldü¤ünde gö¤sümüzü gere gere flunu diyebildik: “25 Haziran günü bir devrimciyi kaybettik”. Özledi¤imiz diyarlar›n türkülerini söyledi¤i için, özledi¤imiz bir adam›n hayat›n› yaflad›¤› için: Teflekkürler Kaz›m…
“Büyük düfller” kurmal› Müzik tutkular›n› Türkiye’nin en çok satan grubu haline gelerek devam ettiren “Mor ve Ötesi” yeni albümleri “Büyük Düfller” ile karfl›m›zda... Bir önceki albümleri “Dünya Yalan Söylüyor”da politik bir rock grubu olma yolunda büyük bir ad›m atan ve ciddi bir baflar› elde eden Mor ve Ötesi, “Büyük Düfller” albümünde
de ticari kayg›lar›n ötesine geçen bir çizgi yakalam›fl.
"Gorki insanlar yaflad›kça yaflayacakt›r. Çünkü yeryüzünün en büyük flairidir." Naz›m Hikmet
Makara
Babam ve O¤lum yeniden vizyonda Bu y›la damgas›n› vuran ve birçok ödül kazanan "Babam ve O¤lum", 60 yeni kopya ile yeniden gösterime girdi. Filmin yap›mc›s› Avflar Film, biletleri 3 YTL'den sat›lacak filmden elde edilecek gelirin yüzde 50'sini Türk E¤itim Vakf›'na ba¤›fllayacak. ''Babam ve O¤lum'', Babalar Günü vesilesiyle yeniden vizyona girdi. Ça¤an Irmak'›n yönetti¤i ve 30 Nisan tarihi itibariyle 3 milyon 713 bin 994 seyirciye ulaflan filmin yeni gösterimi sonras›nda seyirci say›s›n›n zirvesini zorlamas› bekleniyor. Filme özel olarak haz›rlanm›fl bir kitap da sinemaseverlerle buluflmufltu.
“Bu ülkede y›llarca K‹T’lerin nas›l arpal›k haline getirildi¤ini konufltuk. Son 3.5 y›ld›r ‘arpal›ktan’ söz edeni duydunuz mu. Allah aflk›na.” Hakikaten do¤ru Allah aflk›na cevap verin Recebime, duydunuz mu? Yok. Nas›l duyas›n›z kadir k›ymet bilmezler? Arpal›k m› kald› ki duyas›n›z. Recebimin ellerine, Kemal abimin ve cümle beygirlerinin a¤›zlar›na sa¤l›k. Biri tutmuuuuuufl, birileri de bütün arpalar› yemiiiiiiiifl. Sonra ne olmufl? Ne K‹T kalm›fl ne de arpa. De¤il mi sevgili okur? Daha ne arpal›¤›ndan bahsediyorsunuz? Bu kadar beygirin aras›nda, Allah aflk›na. PPP De¤iflmez, de¤iflemez “Siyasete girerken farkl›, siyasetten sonra farkl› bir yaflam tarz› m› uygulayaca¤›m, halk›m› m› aldataca¤›m? Dün neysem, bugün de oyum, de¤iflemem, de¤iflmedim.” Siyasete girerken Gülbettin fieyhinin dizinde, h›z›n› alamay›nca hapiste yatt›. Ç›kt›, milli görüfl gömle¤ini ç›kar›p, ben eski ben de¤ilim diye, att›. fiimdi de diyor ki “De¤iflmedim, de¤iflemem. Halk›m› m› aldataca¤›m?” Yok diyesimiz vard› ama vaziyet öyle gösteriyor ki, sen yine halk›n› aldatacaks›n. Dün de at›yordun, yar›n da atacaks›n. Ol sebepten hakl›s›n. De¤iflmedin, de¤iflemezsin. Sen müzmin bir Recep’sin, atmadan duramazs›n. Buna da mant›kta “yalan söyledi¤i için do¤ru söyleyen Recep Paradoksu” diyoruz sevgili okur. PPP Recepler de a¤lar Vakti zaman›nda “zenginler de a¤lar” diye bir pembe dizi vard›. Hat›rlad›n m› sevgili okur? “A¤layan zengin görecez” diye bekleflen fakir çocuklar›nda bir heves, bir heves. ‹flte o heves kursakta kal›rd›, zenginlerden önce biz bafllard›k a¤lamaya. Yine iflte o çocukluk hevesine kap›l›p, bu kez de “a¤layan Recep görecem” diye televizyonun bafl›na geçtik. Recep bafllad›: “Siyaset beni çocuklar›mdan çok uzak tutuyor. Türkiye'de siyaset, gece geç saatlere kadar devam ediyor. Geç saatlerde eve geliyorsunuz. Sabah kalkt›¤›mda çocuklar›m okula gitmifl oluyor.” O a¤lamaya bafllad›¤›nda biz yüzümüzü peçetelere gömmüfltük bile. Ama demeden de duramad›k: ABD’den randevu alabilmek için iki ayd›r yalvar yakar gavur kap›lar›nda bekleyece¤ine, çocuklar›n›n yan›nda dursayd›n ya, hay›rs›z baba; yoksa ABD seni kabul etmedi diye mi a¤l›yorsun? Ama hakk›n› yemeyelim, çok güzel att›n, cümlemizi a¤latt›n. PPP Bu yaz›da ad› geçen Receplerin ve Kemal abilerinin gerçek hayatla bir ilgileri varsa bu tamamen onlar›n sorunudur.
iletisim@halkinsesigazetesi.net 15 günlük Yayg›n, Süreli, Türkçe yay›nd›r.
n Sahibi ve Sorumlu Yaz› ‹flleri Müdürü Umar KARATEPE n Telefon-Faks 0 212 245 9037 n Adres Tomtom Mah. Örmealt› Sk. 6/3 BEYO⁄LU/‹STANBUL n Bas›ld›¤› Yer Gün Matbaac›l›k n Da¤›t›m Yay Sat
Derince halk› belediyeye taleplerini iletti ve uyard›:
YINE GELIRIZ
Halk belediyeye 30 gün süre verdi
n 26 May›s Cuma günü 4 çocu¤un mahallenin n Olaydan sonra arka arkaya eylemler yapan ve ortas›ndan geçen yüksek gerilim hatt›na kap›larak hatt›n acilen kald›r›lmas›n› isteyen halk, yetkilileryanmas› ve tedavinin gecikmesi halk› k›zd›rd›. den somut ad›mlar at›lmas›n› bekliyor. Yoksulun hayat› bu kadar ucuz mu
‹zmit bas›n›nda genifl yer bulan ve manfletlere ac› bir kaza olarak yans›yan olay›n bir kaza de¤il bir dizi ihmalden kaynakland›¤›n› söyleyen Ç›narl› Mahallesi halk›, 30 May›s Sal› günü çocuklar›n yand›¤› yerde yaklafl›k 150 kiflilik bir eylem yapt›. Bir aç›klama yapan Çeneda¤› Halkevi Baflkan› Serap Ünye 17 A¤ustos depreminden sonra mahallede kurulan prefabriklerin 2 y›l önce kald›r›ld›¤›n›, depremin de¤il yoksullu¤un vurdu¤u yaflamlar›nda bar›nma haklar›n›n ellerinden al›nd›¤›n›, polis zoruyla çat›lar›n›n sökülerek evlerinden at›ld›klar›n› belirtti. Ünye, “Bizi evlerimizde ç›karmakta bu kadar h›zl› davranan yetkililer yüksek gerilim hatt›n› bofl bir araziye tafl›mada neden bu
denli h›zl› davranmad›” diye sordu. Ünye, oyun alanlar›n›n her gün darald›¤›n› ve belediye taraf›ndan moloz ve çöplerle dolduruldu¤unu söyledi. ‹zmit gibi dört taraf› fabrikalarla çevrili bir kentteki hastanelerde yan›k tedavi birimi olmamas›na da dikkat çeken Ünye “Bizim hayat›m›z bu k a d a r ucuz mu” dedi. “‹nsanca Yaflamak ‹stiyoruz” slogan›n›n at›ld›¤› eylemde mahallenin daha birçok sorununun
TTB’de sa¤l›k hakk› mücadelesi kazand›
Sa¤l›k hakk› mücadelesinin motor gücü Türk Tabipler Birli¤i (TTB) 54. Ola¤an Genel Kurulu’nu gerçeklefltirdi. Paras›z sa¤l›k hakk› mücadelesinin savunucusu Etkin Demokratik TTB listesi, milliyetçi, fleriatç› ve “sol maskeli” tüm sa¤ ve piyasac› güçlerin koalisyonu olan Ulusal Hekim Grubu'na karfl› yeni bir zafer kazand›. 24-25 Haziran’da gerçekleflen Genel Kurul’un ilk günü TTB ‹kinci Baflkan› Metin Bakkalc› tedavi gören TTB Baflkan› Füsun Sayek’in konuflmas›n› okudu. Sayek’in konuflmas› “Hem savafla karfl› durduk, hem hekim haklar› için mücadele ettik, hem de sa¤l›k hakk› için mücadele ettik. Biz bu ›fl›¤› sürdürmeliyiz, büyük bir bunal›m›n efli¤inde olan toplumumuz için yoksullukla mücadeleyi merkez alan, sadece üreten de¤il de¤ifltiren olan yeni bir enerjiyle mücadele etmeliyiz” sözleriyle sonlad›. Bakkalc› mücadelenin sürece¤ini vurgulad›. Ulusal Hekim Dayan›flmas› grubunun delegeleri ise yönetimi hekim haklar› yerine ülke gündemindeki sorunlarla ilgilenmekle suçlad›. UHD grubundan Trabzon Eski Tabip Odas› Baflkan› Ahmet Ömero¤lu’nun Trabzon’daki linç giriflimiyle ilgili olarak “Trabzon’lu gençler demokratik tepkisini göstermifltir. Elinize sa¤l›k demeyi sürdürüyorum” demesi salonda tepkilere yol açt›. Seçimlerde Gencay Gürsoy’un Baflkan aday› oldu¤u liste ortalama 230 oy al›rken, sa¤c›-piyasac› UHD adaylar› ortalama 135 oyda kald›lar ve sa¤l›k hakk› mücadelesi önemli bir zafer kazand›. Sendika.Org n Ankara
bulundu¤u anlat›ld›; belediyenin duyars›zl›¤› k›nand›.
Belediye duymuyor, görmüyor, konuflmuyor
Belediye’den hiçbir cevap gelmemesi üzerine bir imza kampanyas› bafllatan mahalle halk› 19 Haziran’da 100 kiflinin kat›l›m› ile belediyeye yürüdü. Eylemde “‹nsanca Yaflamak ‹stiyoruz”, “Vergi Ödüyoruz Hizmet Bekliyoruz”, “Yüksek Gerilim Hatt› Kald›r›ls›n” sloganlar› at›ld›. Belediye önünde toplanan halk
ad›na konuflan Ünye, verdikleri vergi karfl›l›¤›nda hizmet istediklerini belirtti. Toplanan imzalar› vermek için oluflturulan üç kiflilik heyet içeri al›nmay›nca mahalle halk› Belediye'nin önünde oturma eylemi bafllatt›. Taleplerini belediye baflkan›na ulaflt›rmadan gitmeyeceklerini belirten mahallelinin kararl› duruflundan sonra üç kiflilik heyet içeri al›nd›. Görüflmede hizmetlerin bafllamas› için 1 ay sonras›na tarih al›nd›. Belediye ile görüflen heyet, belediyenin kendilerine verdi¤i sözleri 30 gün içinde tutmamas› halinde daha kalabal›k bir flekilde yine belediyeye geleceklerini ve bu kez tüm mahalleli ile birlikte belediyenin içine girip baflkanla görüfleceklerini ifade etti.
Duvar› utand›ran resimler
‹srail’in Filistin yerleflimlerini ortalar›ndan bölerek Filistin halk›n› aç›k hava hapishanesine kapatmak amac›yla infla etmeyi sürdürdü¤ü yeni utanç duvar›, duvar›n Filistin taraf›na çizilen resimlerle bu kez sanatsal bir elefltirinin konusu oldu. Duvar› delen, duvar›n üzerinde çocuklar uçuran ve Filistin halk›n›n özgürlük talebini dile getiren resimler, duvar› güzellefltirmeyi de¤il y›kmay› amaçl›yor.
Geyikli’de panik neden? Geyikli sahili yüksek radyasyon nedeniyle kapat›ld›. Oysa bölgedeki radyasyon 1996’dan beri araflt›r›l›yor, zararl› olmad›¤› biliniyor. Bölgede emirle panik yarat›ld›
Uzay giysili araflt›rmac›larla, “radyoaktif” denilen kumlar› avuçlay›p foto¤raf çektiren yurttafllar ayn› kumsalda
Geyikli’ye 50 km’deki Kestanbol kapl›cas›n›n radyoaktif sular›n›n üzerinde ikibin y›l önce Aleksandreia Troyas flehrinin ve büyük bir tedavi merkezinin kuruldu¤u biliniyor ve kapl›ca hala bir flifa merkezi. Burada 1997’den beri yap›lan karfl›laflt›rmal› araflt›rmalardan olumsuz bir sonuç da ç›kmam›fl.
Uydurma pani¤in nedenini anlamak güç de¤il. Panik haberlerinin yay›nland›¤› günden 3 gün sonra 5515 maden sahas› ihaleye ç›kar›ld›. Daha önce, Sinop ve ‹¤neada’da yap›lmas› planlanan nükleer santraller için dü¤meye bas›lm›flt›. Bu santrallerde yak›t olarak uranyum ve toryum kullan›-
lacak. Kestanbol ve Kazda¤›nda bulunan bu madenlerin ‹¤neada ve Sinop’a götürülebilmesi için yak›n bir limana ihtiyaç var. Ve en yak›n liman da Geyikli’de. Acaba bu pani¤i yaratanlar, köylüleri ve bölge sakinlerini ürküterek madenleri uluslararas› sermayeye “uygun koflullarda” ve ucuza sunmay› m› amaçl›yorlar? Uluslararas› sermaye iflbirlikçileri, zeytinlikleri, ba¤lar› ve keçi peyniriyle ülkemizin en güzel tar›m arazilerinden birisini daha m› çöplü¤e çevirmeyi düflünüyorlar?
Derince halk› ne istiyor? 1) Yüksek gerilim hatt› kald›r›ls›n 2) Yollar›m›z düzeltilsin 3) Sokaklar›m›z ›fl›kland›r›ls›n 4) Sokaklar›m›za çöp konteyn›rlar› konulsun 5) Çocuklar›m›z›n güvenle oynayaca¤› parklar yap›ls›n 6) Sökülen prefabriklerin enkazlar› kald›r›ls›n 7) Kocaeli hastanelerinde tam donan›ml› yan›k ünitesi kurulsun
Emekçiler paras›z e¤itim için birleflti
‹zmit’te kay›t soygununa karfl› yasad›fl› paralarla karfl›lanmaya çaemek güçlerinden ortak eylem. 14 l›fl›lmaktad›r. Milli E¤itim Bakan› Haziran’da TMMOB, TTB, Bele- ve yüksek bürokratlar›n toplanmadiye ‹fl 2 Nolu fiube, Tüm Bel- yacak demelerine ra¤men her y›l Sen, BES, Dev Sa¤l›k-‹fl ve Hal- televizyonlarda okula para vermekevleri, kay›t dönemi yaklafl›rken dikleri gerekçesiyle ma¤dur olan kay›t paras› ya da ba¤›fl ad› alt›n- birçok aile görüyoruz. Biz Anayada para toplanmas›na karfl› Beledi- sa’n›n 42'nci maddesinde belirtildiye ‹flhan› önünden ‹nsan Haklar› ¤i gibi e¤itimin paras›z olmas›n› Park›’na tek s›ra e¤itim zinciistiyoruz” dedi. ri oluflturarak yürüdüler. Bas›n aç›klamas›ndan ‹nsan Haklar› Park›’nda SOYGUNA sonra bir heyet Milli E¤ibir aç›klama yapan Saraytim Müdür Yard›mc›s› ile KARfiI bahçe Halkevi Baflkan› görüfltü. Okullarda yaflanan EYLEM Metin Kaya, paras›z, bilims›k›nt›lar› anlatan heyet, sel, nitelikli e¤itim haklar› bundan sonra bu tür olaylar için yürüdüklerini belirterek, bu oldu¤unda Milli E¤itim Müdürlükay›t döneminde okullarda topla- ¤ü’ne geleceklerini ve kay›t dönenan paralar›n takipçisi olacaklar›n› minde okullarda toplanan paralar›n söyledi. Belediye-‹fl 2 No'lu fiube takipçisi olacaklar›n› belirttiler. Baflkan› Bayram Özkan kay›tlar›n Kampanya, Halkevleri, E¤itim bafllamas›yla yoksul ailelerde kay›t Sen ve SES’paras› telafl›n›n bafllad›¤›n› hat›rla- in mahalle tarak “Bütçeden e¤itime pay her toplant›lageçen gün azal›rken okullar›n biri- r›yla sürüken ihtiyaçlar› velilerden toplanan yor..