www.iscikoylu.org umutyayimcilik@ttnet.net.tr
Say›: 2007-12
75
*Y›l:4 *1-14 Haziran 2007 *Fiyat›: 1 YTL *ISSN:1303-9350
Halka yönelik sald›r›larla, e-muht›ralarla, fleriat ve darbe tehditleriyle yarat›lan
Korku dalgas›na karfl› örgütlenelim! zunca bir süredir Türk hakim s›n›flar›n›n çeflitli milliyetlerden halk›m›za karfl› yürüttü¤ü korku eksenli politikalarda gelinen aflama Ankara Ulus Meydan›’ndaki Anafartalar Çarfl›s›’n›n bombalanmas› oldu. Olay›n hemen ard›ndan Çarfl›ya gelen Genelkurmay Baflkan› Y. Büyükan›t, bundan sonra da bu tür bombalamalar›n olabilece¤ini söyleyerek sürecin nas›l geliflece¤inin sinyalini vermifltir. Aç›kça yürütülmeye çal›fl›lan korku siyasetiyle emekçi halk›m›z düzenin yede¤ine sokulmaya çal›fl›l›yor. Bu planlar› bozacak tek güç halk›n örgütlü, birleflik gücüdür!
“Solda” de¤il, sald›r›larda ittifak
U
F‹L‹ST‹N
K
P A S E H ! M I L SORA
Gazze yine atefl alt›nda
mperyalistlerin Ortado¤u projeleri kapsam›nda çeflitli “çözüm” önerileri getirdikleri Filistin topraklar›nda, emperyalist ve Siyonist hakimiyeti pekifltirmeyi amaçlayan giriflimler sürerken, Siyonist ‹srail’in Filistin halk›na dönük sald›r›lar› da olanca h›z›yla devam ediyor. Siyonistlerin, k›z›flt›r›lan kardefl kavgas›na paralel olarak gerçeklefltirdi¤i bu süreçteki sald›r›lar›n bafll›ca hedefini ise bugünlerde, Hamas militanlar›na ait ev, araba gibi hedefler oluflturuyor. Ancak roketlerle gerçekleflen sald›r›lar bu hedeflerden ziyade, yine Filistin halk›n› vuruyor. Siyonistlerin gerçeklefltirdi¤i sald›r›lar›n son hedeflerinden biri de, Filistin ‹çiflleri Bakan› Sözcüsü Halid Abu Hilal oldu.
E
as›m ay›nda beklenen ancak Genel Kurmay’›n aç›klamas›yla, daha Cumhurbaflkanl›¤› sorunu çözülmemiflken öne al›nmak zorunda kal›nan genel seçimlere az bir zaman kala, seçim telafl›na kap›lan egemen klikler, seçimlere dönük haz›rl›klar›n› aral›ks›z sürdürüyorlar. Suni olarak yarat›lan “Laiklik-fieriat” tart›flmalar›, yine bunu yaratanlarca, kendi lehlerine çevrilmeye ve seçim propagandalar›, neredeyse bu karfl›tl›k üzerine oturtulmaya, en az›ndan bu görüntü verilmeye çal›fl›lmaktad›r. Sayfa 16-17
ENTERNASYONAL
Pontus Ermenilerinin Golgotas› Yüzy›llar boyunca Ermeniler y›¤›nlar halinde Karadeniz’in Güneydo¤u k›y›lar›nda, özellikle Trabzon’dan Samsun’a uzanan sahil boylar›nda otururlard›. Sadece bu iki flehir aras›nda bulunan say›s›z köylerde de¤il, Pontus’un hemen hemen bütün bölgelerinde de çok say›da Ermeni yaflard›. Bütünüyle Ermenilerin yaflad›¤› köylerin say›s› ise 200’ü aflk›nd›. Sadece Ordu vilayetine ba¤l› 23 Ermeni köyü vard›1. I. Dünya Savafl› arifesinde Trabzon vilâyetindeki Ermenilerin tam say›s›n› belirlemek zordur. Çünkü de¤iflik istatistik verileri birbirlerinden çok farkl›d›r. Durum böyle olunca verilen bilgiler aceba vilayete mi, kazaya m› yoksa nahiyeye mi ait oldu¤u tam olarak aç›k ve net belirtilmemifl mu¤lak b›rak›lm›flt›r. Nitekim 1908 y›l›ndaki Türkiye’nin verdi¤i resmi istatistiklere göre, Trabzon vilayetinde kay›tl› 46.789 Ermeni ikamet etmektedir. Devrimci Ermeni Federasyoncular (Taflnaklar) Partisi’nin elinde bulunan verilerde ise, Trabzon vilayetinde 64.966 Ermeni ikamet etmektedir2. Teodik, Trabzon vilayetindeki Ermeni halk›n›n say›s›n›n 65.000 kifli3 oldu¤unu, Y. Lepsius ise 53.000 oldu¤unu söyler. Ayn› dönemdeki kaynaklarda 50.000 Ermeni’nin oldu¤undan söz edilir4. Günümüzdeki baz› araflt›rmac›lar›n kan›s›nca, savafl döneminde Trabzon il s›n›rlar›nda 60 bin Ermeni yaflamaktayd›, bunlar›n 14 bininin Trabzon’un merkezinde oturdu¤u belirtilmektedir. Sayfa 14-15
2
1-14 Haziran 2007
75
Bölgelerde gazete da¤›t›m› üzerine... emtlerde gazete da¤›t›m›n›n önemli bir faktörü halk›n yan›lmas›n›, da¤›lmas›n›, yozlaflmas›n› önlemek için, zamanla yar›flarak ve mevcut burjuva faflist medyayla savaflarak halk› ayd›nlatmal›y›z. Büyük bir ciddiyetle ve titizlikle üzerinde durulmas› gereken bir konudur bu.
S fleymifl gibi gösterenlerin, bedenlerini soyunarak piyasaya süren sistemin sat›n ald›¤› kad›nlar›n olmad›¤›n› ama onca çirkef ve ahlaks›zl›klar›n, haks›zl›klar›n karfl›s›na cesurca ç›kabilen iflçilerin, köylülerin ve ezilen bütün halklar›n yan›nda onlar›n sorunlar›n› çözüm yollar›n› ortaya koyan bir gazetemiz oldu¤unu söyleyebiliriz. Özellikle de¤inmek istedi¤im bir di¤er konu da, gazete da¤›t›m› konusunda yapt›¤›m›z bir hatad›r. O da kolayc›l›k, iflçi semtlerine gitti¤imiz zaman o bölgede özellikle gazetemizi verebilece¤imiz ilerici-demokrat insanlar›n evlerine giderken di¤er insanlara ön yarg›yla yaklaflarak zilini dahi çalm›yor oluflumuzdur. “Bu insanlar ilerici-demokrat de¤ildir, hele Kürt hiç de¤illerdir, o yüzden gazetemizi okumazlar” vb. düflünerek gazete da¤›t›m›n› ve semt çal›flmas›n› daha en baflta felce u¤ratm›fl oluyoruz. Tabi ülkede yükselen ›rkç› faflist dalgay› da hesaba katmak gerekir. Bilindi¤i gibi mevcut faflist burjuva medyan›n da arac›l›¤›yla, ilerici demokrat kesimdeki insanlar›n terörist ilan edilip linç edilmeleri meflrulaflt›r›l›yor. Bu sorun öyle k›sa sürede afl›lacak bir konuya benzemiyor. O yüzden bu tür tehlikeleri de göz ard› etmemek gerekiyor. Semt çal›flmalar›nda flu ana kadar böyle bir durumla karfl›laflmad›k. Ama bu tür risklerin olaca¤› bölgelere ise daha sistemli ve farkl› farkl› ulafl›lmas› gerekti¤ine inan›yo-
işçi-köylü senin sesin! OKU-OKUT! ABONE OL! ABONE BUL!
ABONEL‹K fiARTLARI
Halkla bütünleflme, onlara kendimizi tan›tma, düflüncelerimizi yayma, sistemin çarp›kl›klar›n› yanl›fllar›n› çözümleri ile gösterme faaliyetimizin önemli bir parças› semtlerdeki gazete da¤›t›m›d›r. Kendi oturdu¤umuz bölgelerde y›llardan beri insanlarla tan›flm›fl olman›n kolayl›¤› ile insanlara rahatl›kla ve zahmete girmeden gazetemizi satabiliyoruz. Bu en kolay ve zahmetsiz olan›d›r. Ama as›l önemli olan hiç bilmedi¤imiz, gitmedi¤imiz, gitme konusunda üflendi¤imiz özellikle o bölgede hiç kimseyi tan›mad›¤›m›z hep geri plana att›¤›m›z, tembelli¤imizden ve üflengeçli¤imizden belki de kazana bilece¤imiz bir semti çoktan kaybetmifliz demektir. Mevcut burjuva medyas› halk› çok çabuk bir flekilde yan›lt›p y›lg›nl›¤a u¤ratabiliyor. Semtlerde gazete da¤›t›m›n›n önemli bir faktörü halk›n yan›lmas›n›, da¤›lmas›n›, yozlaflmas›n› önlemek için, zamanla yar›flarak ve mevcut burjuva faflist medyayla savaflarak halk› ayd›nlatmal›y›z. Büyük bir ciddiyetle ve titizlikle üzerinde durulmas› gereken bir konudur bu. Çünkü sizi hiç tan›mayan, görmeyen insanlar›n evlerine gidiyorsunuz. ‹nsanlar kap›lar›n› açarken merak, flüphe ve önyarg›yla aç›yorlar. Tabi bu daha çok devrimci bas›nla tan›flmam›fl olan aileler için geçerli. Devrimci bas›n› tan›yan ailelerse, sevecenlik ve dayan›flma duygusuyla karfl›l›yorlar bizleri. Bu insanlarla ba¤lar›m›z› güçlendirmeliyiz. Ama bizleri bilmeyen aileler için durum daha farkl›d›r. Kendimizi onlara tan›t›rken onlar›n bizleri anlayabilecekleri bir dille iletiflim kurmal›y›z. Hepimizin de bildi¤i gibi, iflçi ve emekçilerin hepsi ülkemizin içinde bulundu¤u durumdan hoflnut de¤illerdir ve tabiî ki burjuva medyadan da hoflnut de¤iller, ama alternatif bir bas›n organ›na ulaflamayacaklar›n› düflündükleri için sürekli onlarda saplan›p kal›rlar. Bu noktada önemli olan insanlara alternatif olan› sunabilmektir. Hiçbir fley söylemesek dahi en az›ndan gazetemizde spor diye verilen futbol holiganl›¤›n›n olmad›¤›, insan iliflkilerini paparazzilerde hayat›m›z için çok önemli bir
rum. Arkadafllar›m›zla birlikte daha önce hiç gitmedi¤imiz bir bölgede gazete da¤›t›m›na bafllad›k. Bu benim ilk ç›kt›¤›m yabanc› semtte gazete da¤›t›m› oldu¤u için oldukça heyecanland›m ve çok çekingenlik yaflad›m. Ama o ilk gün çok fley ö¤rendim. Tabi ondan sonraki say›larda ayn› semte gitmeye devam ettik, her gidiflimizde ise yaflad›¤›m her fley bana yeni bir fleyler ö¤retti. Gazete da¤›t›m›na ilk ç›kt›¤›m›z zaman bir evin bahçesinde çamafl›r asan bir ev han›m›na gazetemizi tan›t›p okumak isteyip istemedi¤ini sordum. Kendisi de ev ifllerinin yo¤unlu¤undan dolay› gazete okuyamad›klar›n› söyledi. Ben de biraz çekingenlik biraz da acemilikten dolay› sadece “anl›yorum’’ dedim ve uzaklaflt›m. Ayn› sokakta iflimizi bitirip gidecekken ayn› bayan sinirli bir flekilde karfl›m›za ç›kt› sert bir flekilde “gazete okumuyoruz diye niye aferin diyorsunuz?’’ dedi. Ben de kendisine aferin demedi¤imi “anl›yorum” dedi¤imi söyledim, ama bir türlü ikna edemedim. O bayan da sinirli bir flekilde yan›m›zdan ayr›ld›. Tabi benim için kötü bir gün olmufltu. Daha sonraki say›da gene ayn› semte gittik, tesadüfen o bayan›n evine gittik, aradan iki hafta geçti¤i için siniri yat›flm›flt›. “Siz geçen sefer gazete okumad›¤›m için bana f›rça att›n›z. Gazetenizi alaca¤›m bu sefer” dedi. Ben de yine ayn› fleyi söyledim ama gene ikna
6 AYLIK: 10.200.000
edemedim mecbur bu seferlik söylemedi¤im bir fley için özür diledim. Bu bana çok fley ö¤retti. Ö¤rendiklerimi biraz acemi, biraz sakarl›kla gelifltirmeye çal›fl›yorum. Ö¤rendi¤im bir di¤er fley de kitlelere ulaflmada ›srarc›, samimi, aç›k ve sürekli olmak gerekti¤idir. Israrc›yd›k çünkü her say›da uzak da olsa, so¤uk ve ya¤›fll› hava da olsa insanlara gitmeye devam ettik. ‹nsanlara karfl› gayet samimi ve aç›k davrand›k. Kendimizi, gazetemizi insanlara aç›kça tan›tt›k. Sürekli gitmeyi hiç aksatmad›k. Zamanla insanlar bizi tan›d›lar, komflular›ndan biriymifl gibi davranmaya bafllad›lar. Çocuklar bizi gördüklerinde “‹flçi-köylü gazetesi geldi” diyorlar. Gençler ve yafll›lar evlerine davet ediyorlar “gelin aç m›s›n›z? Bir çay için, biraz dinlenin” diyorlar. Daha önceden gazete almayan insanlar arkam›zdan seslenip gazete almaya bafllad›lar. Baz› gençler bizimle gazete da¤›t›m›na ç›kmak istiyorlar. fiimdi o bölgede gazete da¤›t›m›na ilk ç›kt›¤›m›z günü, bir de bugünü düflünüyorum, yar›n› tahmin edebiliyorum. Israrl›, samimi, sürekli olunca imkâns›z de¤ilmifl asl›nda. Bu beni çok mutlu ediyor ve daha ö¤renecek çok fley bizi bekliyor. (Tuzla/Ayd›nl›’dan bir ‹K okuru)
1 YILLIK: 20.400.000
NOT: ‹stedi¤iniz süreye denk gelen oranda paray› hesap numaralar›m›za yat›rarak banka dekontunu yay›nevimize fakslay›n›z ya da postalay›n›z. Abonelik ücretine posta masraflar› dahildir.
3
75
1-14 Haziran 2007
Ankara’da patlayan bomban›n duman› kime yarad›? Uzun bir zamand›r gündemi meflgul eden Cumhurbaflkanl›¤› seçimleri, arkas›ndan gelen TSK’n›n e-muht›ras› ve Cumhuriyet Mitingleriyle yarat›lan laik-anti laik kamplaflmas›yla t›rmand›r›lan milliyetçilik ve nihayetinde al›nan erken seçim karar› ve bu karar sonras› seçimlere ba¤›ms›z adaylarla girecek olan DTP’nin önüne çekilen setlerde devam eden bir süreç yaflanmaktad›r. Ülke gündeminin yukar›da s›ralad›¤›m›z meselelere “kilitlendi¤i” bir anda 22 May›s günü Ankara Ulus’ta bulunan Anafartalar Çarfl›s› önünde patlayan bomba, 7 kiflinin ölmesine, yüze yak›n kiflinin de yaralanmas›na neden oldu. fiu ana kadar henüz patlamay› sahiplenen olmazken ve devrimci örgütler ve PKK taraf›ndan sald›r› lanetlenirken devlet cephesinden ise her zamanki bildik senaryolar, burjuva-feodal medya arac›l›¤›yla yay›lmaya baflland›. Patlamada bir kamyon dolusu delil içinden 56 saat içinde hemen bulunan iki parmaktan kimli¤i tespit edilen Güven Akkufl adl› kiflinin “canl› bomba” oldu¤u büyük bir h›zla “kesinlefltirildi”. Güven Akkufl’un geçmifli hakk›nda ayr›nt›l› haberler yay›nlan›p, ailesinin psikolojik çözümlemesi yap›larak “intihara meyilli” oldu¤u sonucuna var›ld›. Ve bunun üzerinden yeniden bildik teranelerle “kand›r›ld›klar›”, “uyuflturulduklar›” söylemleriyle devrimciler karalanmaya baflland›. Büyükan›t’›n “bu tür eylemlerle Büyükflehirlerde bundan sonra da karfl›laflabiliriz” aç›klamas›n›n ard›ndan, hemen ‹stanbul, Adana ve Konya’da yap›lan operasyonlarda “canl› bomba” olduklar› iddias›yla aralar›nda DTP Konya ‹l Baflkan›’n›n da bulundu¤u birçok kifli tutukland›. Faflizmin yapacaklar›na zemin haz›rlamak, ne kadar iyi çal›flt›¤›n›, “teröristlere” göz açt›rmad›¤›n› göstermek için baflvurdu¤u yöntemlerden biri de son y›llarda yakalad›¤› herkese “canl› bomba” etiketini yap›flt›rmas›d›r. Senaryonun en önemli aya¤›n› ise her zaman oldu¤u gibi hedef flafl›rtmak için baflvurduklar› bir flekilde, patlamada kullan›lan C4 tipi patlay›c›ya dayand›r›larak (bomban›n ne oldu¤u hakk›nda da gerekli araflt›rmalar yap›lmadan çok k›sa bir zamanda aç›klama yap›ld›) PKK’nin üzerine y›kma manevralar› oluflturmaktad›r. Zira daha olayda ölenlerin cesetleri yerdeyken, olay› PKK’nin yapt›¤›n› söylemeleri bunun kan›t›d›r. Patlama-
fiu ana kadar henüz patlamay› sahiplenen olmazken ve devrimci örgütler ve PKK taraf›ndan sald›r› lanetlenirken devlet cephesinden ise her zamanki bildik senaryolar, burjuva-feodal medya arac›l›¤›yla yay›lmaya baflland›. Patlamada bir kamyon dolusu delil içinden 5-6 saat içinde hemen bulunan iki parmaktan kimli¤i tespit edilen Güven Akkufl adl› kiflinin “canl› bomba” oldu¤u büyük bir h›zla “kesinlefltirildi”.
da ölen, polis taraf›ndan “canl› bomba” oldu¤u söylenen Güven Akkufl’un ‘96 1 May›s’› sonras› T‹KB davas›ndan tutukland›¤›, iki y›la yak›n bir süre hapishanede kald›¤›, daha sonra ise PKK’ye kat›l›p canl› bomba oldu¤u yönünde birçok haber gazetelerde, televizyonlarda ç›kt›. Ancak T‹KB ve PKK örgütleri yapt›klar› aç›klamalarla olayla hiçbir ilgilerinin olmad›¤›n› bildirdiler. PKK’nin daha önce yapt›¤› eylemlerde kulland›¤› A4 tipi patlay›c›lar›n ayn›s›n›n bu olayda da kullan›ld›¤› k›sa bir süre sonra aç›kland›. Ancak bizler, ayn› tip patlay›c›lar› hedef flafl›rtmak için kontrgerillan›n da kulland›¤›n› çok iyi biliyoruz. Geçti¤imiz y›l Diyarbak›r’da Kofluyolu’nda bulunan bir parka b›rak›lan ve ço¤u çocuk birçok kiflinin ölümüne neden olan kontrgerillan›n yapt›¤› eylemde kullan›lan bomba da A4 tipiydi. Bu olaydan bir süre sonra Ankara’da subay ve askerlerin kurdu¤u “Atabeyler Çetesi”ne yönelik yap›lan operasyonda ele geçirilen telsizlerle, Kofluyolu eyleminde kullan›lan telsizlerin ayn› oldu¤u ortaya ç›km›flt›. Benzer flekilde fiemdinli’de Umut Kitapevi’ne konulan bomban›n failleri kontra birimi de halk taraf›ndan suçüstü yap›larak yakalanm›fllard›. Ama her nedense burjuva medyada bu olaylardan ve benzerliklerden hemen hiç bahsedilmedi. Olay direkt PKK’nin eylemi olarak lanse edildi. Netice itibariyle devletin bu türde onlarca, yüzlerce eyleminin oldu¤u ve bu eylemleri her defas›nda bir tak›m güçlerin üzerine y›kmaya çal›flt›¤› bilinmektedir. Henüz net olarak kimin yapt›¤› bilinmese de, eylemin zamanlamas› ve sonras›nda yaflanan geliflmeler, bu eylemin kontrgerilla taraf›ndan yap›ld›¤› izlenimini güçlendirmektedir.
Devlet erkân› tek a¤›z Patlaman›n hemen ard›ndan Baflbakan R. Tayyip Erdo¤an, D›fliflleri Bakan› Abdullah Gül, CHP Baflkan› Deniz Baykal, Genel Kurmay Baflkan› Yaflar Büyükan›t, DP Baflkan› Mehmet A¤ar, M‹T Müsteflar›, Emniyet Genel Müdürü gibi devletin üst düzey yöneticileri ve parti liderleri olay yerine gelerek aç›klamalarda bulundular. Görüntüde birbirlerine karfl›ym›fl, çekifliyorlarm›fl gibi gösterilen bu kurum temsilcileri, özellikle halka, devrimci, demokrat ve ilerici kesimlere sald›r›lar noktas›nda tek bir a¤›zdan konuflarak, “birlik-beraberlik” mesajlar› vermek-
ten geri durmad›lar. Bombalama eylemini PKK’nin yapt›¤› üzerine yap›lan aç›klamalar üzerine Genel Kurmay Baflkan› Yaflar Büyükan›t’a sorulan “Kuzey Irak’a operasyon gerekli mi?” sorusuna; Büyükan›t baflta DTP olmak üzere Kürt kurumlar›n› hedef alan flu sözleri sarf etti. “Terör örgütünün arkas›ndaki kurumlara bakmak laz›m, bunlar› kim besliyor onlara bakmak laz›m.” Bu olay›n hemen arkas›ndan yeniden Irak Kürdistan›’na yönelik operasyonun gündemleflmesi ise; bombay› kimin, niçin patlatt›¤› konusunda ipuçlar› vermektedir. Baflbakan Erdo¤an’›n “Ordu isterse s›n›r ötesi operasyon için karar ç›kar›r›z” aç›k-
lamas› tam da ayn› zamanda yap›ld›. CHP ve AKP aras›nda sokak a¤z›yla hakaretlere varan kavgalar›n ne kadar sahte, yalan oldu¤u DTP’nin ba¤›ms›z adaylarla Meclis’e girmesini engellemek için ç›kar›lmak istenen yasa tasar›s› üzerinde tek vücut olmalar›yla ortaya ç›kmaktad›r. Sonuç olarak AKP’nin de, CHP’nin de, TSK’n›n da faflist sistemin birer difllisi olduklar›, çekiflmelerinin, dalaflmalar›n›n as›l sebebinin kendi kliklerini aktif hale getirmekten baflka bir fley olmad›¤› bilinmelidir.
Durumdan vazife ç›karanlar Yukar›da bombalama eylemini kimin yapt›¤› üzerine yaz›lan senaryolar› özetlemeye çal›flt›k. Ortaya ç›kard›¤› sonuçlar itibariyle bu eylemin ezilen emekçi kesimlere bir yarar sa¤lamad›¤› çok aç›kt›r. Bu olay üzerinden faflist sistem baflta devrimci ve demokrat kesimler olmak üzere tüm halk›m›za yönelik sal-
d›r›lar›n› art›racakt›r. Her durumdan kendisine vazife ç›karan faflizm, hemen harekete geçerek polise daha genifl yetkiler vermek için yeni bir yasa ç›karmaya bafllad› bile. TMY ile 12 Eylül AFC dönemine denk düflen uygulamalar ve yetkiler kazanan kolluk kuvvetleri yeni ç›kacak yasayla yeni katliamlar›n provas›n› yapmaktad›r. Yasa tasar›s›na göre; -Polis, kifliler ve araçlar› failleri yakalamak, faillerin kimliklerini tespit etmek, topluma yönelik bir tehlikeyi önlemek amac›yla durdurabilecek. Bu sayede sokakta gezen herkes potansiyel suçlu muamelesi görecek, - Arama yapmak isteyen polise tam bir rahatl›k (pervas›zl›k) getiriliyor. Polis Sulh Ceza Hakimi’nin karar› veya bu sebeplere ba¤l› olarak gecikmesinde “sak›nca” bulunan hallerde, mülki amirin verece¤i yaz›l› emirle kiflilerin üstlerini, araçlar›n›, özel ka¤›tlar›n› ve eflyas›n› arayabilecek, - Sürücü belgesi, pasaport vb. almak için baflvuranlardan ve ülkeye girifl ç›k›fl yapanlardan parmak izi al›nacak, bu parmak izleri 80 y›l saklanacak, - Sendika ve kitle örgütleri eylemler s›ras›nda bas›labilecek. - Polis ihtar yap›lmadan zor kullan›labilecek, atefl edebilecek, Durumdan vazife ç›karanlardan biri de, Temmuz’da yap›lacak seçimlerde DP’den milletvekili aday› olan Ankara Ticaret Odas› Baflkan› Sinan Aygün’dür. Faflist sistemin son birkaç y›ld›r bayrak üzerinden yürüttü¤ü milliyetçilik ve flovenizm, son mitinglerle ayyuka ç›kar›ld›. Sinan Aygün patlamay› f›rsat bilerek milliyetçili¤i körüklemek için patlaman›n oldu¤u yere bayrak götürerek esnaf›n iflyerlerine asmas›n› sa¤lad›. Ayr›ca “Y›k›lmad›k ayaktay›z- ATO” imzal› bir pankart asarak flov yapan Aygün, devletin bekas›na zarar gelmemesi için elinden geleni yapmaktad›r. Ayn› zamanda 26 May›s günü ATO Mehter tak›m› eflli¤inde çarfl›y› yeniden açt›. Senaryoda kendisine biçilen rolü lay›k›yla oynayan Sinan Aygün, Mehmet Ali Birand ve di¤erleri, olay›n arkas›ndaki gerçek güçleri saklaman›n gayreti içindedirler. Anafartalar çarfl›s›n›n bombalanmas› ve ard›ndan yaflanan geliflmeler tüm ülkeyi ve bölgeyi içine alan genifl bir senaryonun küçük parçalar›d›r. Ankara’dan yay›lan duman›n, Irak Kürdistan›’ndan, Meclis seçimlerine, darbe senaryolar›na ve sokaktaki insana kadar her fleyin üzerini örtmesi sa¤lan›yor. Dumanl› havay› kurtlar sever. Çarfl›daki patlaman›n etkisiyle insanlar›, araçlar›, yollar› toz duman içinde b›rakan havay› da kurtlar-faflist sistem sever, bu hava onlara yarar. Türlü oyunlar›n oynand›¤›, dolaplar›n çevrildi¤i ülkemizde faflist egemen s›n›flar devrimci-demokrat kesimleri karalamak, onlar›n halkla olan ba¤lar›n› koparmak için nafile çabalar içindedirler. Her durum yeni sald›r› dalgalar›yla ezilen emekçi kesimlere geri dönmektedir. Fakat sistem istedi¤i kadar saklamaya çal›fls›n devlet Susurluk’ta fiemdinli’de oldu¤u gibi teflhir olmaktan, gerçek yüzünü göstermekten kurtulamayacakt›r.
4
1-14 Haziran 2007
S›n›fsal Yaklafl›m GENEL YÖNEL‹M‹N ANA Ç‹ZG‹LER‹ “Genel yönelimimiz, kuruluflunun üzerinden 35 y›l geçmifl olmas›na karfl›n demokratik halk devriminin yolunu halk savafl› olarak belirleyen partimizin, bu stratejinin gere¤ini yerine getirme noktas›nda istedi¤i ad›mlar› atamamas›, baflka bir deyiflle geliflme ve aç›l›mlar sa¤layamam›fl olmas›ndaki s›k›nt›lar› aflma do¤rultusunda önümüzdeki süreçte önceli¤in hangi konulara verilmesi gerekti¤ine yöneliktir. Görevlerimizi belirleyecek olan nokta, bu çerçevede flekillenmektedir. Partimiz, her fleyden önce kendi gerçekli¤iyle yüzleflmesini bilecektir. Bu konuda 7. Konferans›n att›¤› ad›m 8. Konferans›m›zda daha da ileri tafl›nm›flt›r. T›kanma ve açmazlar›m›z› belirlemek, hastal›klar›m›z› tedavi etmek, zafiyetlerimizi gidermek, baflar›s›zl›klar›m›z ve hatalar›m›zdan dersler ç›karmak, ar›nmak ve böylelikle güçlenmek zorunday›z. Kirliyi at›p temizi giymenin zaman› gelmifltir denilirken, geçmiflin temiz de¤erleri üzerinden ve özünden yükselinmesi kast edilmektedir. Bunu do¤ru biçimde alg›lamal›y›z. ‹brahim Kaypakkaya ve yoldafllar› ile bafllayan sürecimiz, ard›l› olan yoldafllar› taraf›ndan büyük emek ve bedeller ile bugüne kadar tafl›nd›. Olumlu ve olumsuz yanlar›yla bize aittir. ‹nsana ait olan hiçbir fleyin bize yabanc› olmamas› gibi, tarihimiz de bize yabanc› de¤ildir. Ancak tarihe karfl› olan sorumlulu¤umuz gere¤i, proletaryan›n ülkemiz özgülündeki davas›n› ileriye tafl›mak konusunda düfltü¤ümüz hata ve yanl›fllarla ilgili ac›mas›z olmak durumunday›z. Tafl üstüne tafl koyarak devrimin kalelerini infla ederken, sa¤lam olmayan, harc› iyi kar›lmam›fl bulunan veya do¤ru yerlefltirilmemifl durumdakileri tespit etmek durumunday›z. Uzun süreli savafllar› yürütebilmenin zorlu¤unu tarihteki nice deneyler bir yana, bizzat kendi prati¤imiz fazlas›yla ispatlam›fl bulunuyor.” Proletarya Partisi, son oturumunda, önümüzdeki sürece iliflkin müca-
dele program›n› oluflturur, faaliyet tarz›n› flekillendirirken, buna yön verecek genel do¤rultusunu bu perspektifle sunmaktad›r. Bu yaklafl›m proletaryan›n davas›na gönül veren bütün kadro ve militanlar, bütün taraftar ve sempatizanlar taraf›ndan iyi ve do¤ru biçimde kavranmal›d›r. Yönelim, nihayetinde bu davan›n neferleri arac›l›¤›yla hayata geçirilece¤i için öncelikle onlar taraf›ndan bilince ç›kar›lmal›d›r. Komünist Partisi, önder yoldafl›n›n da hassasiyetle üzerinde durdu¤u ve tarihi boyunca titizlik göstererek kurumsallaflt›rd›¤› aç›kl›k ilkesi gere¤i, örgütsel s›rlar› d›fl›ndaki bütün siyasi faaliyet ve geliflmelerini halkla paylaflmaktad›r. Kapsaml› bir tarihsel muhasebe görevini yerine getirmemifl olma eksikli¤ine karfl›n; dönemsel de¤erlendirme ve özelefltiriler bak›m›ndan, -bütün zafiyet, yan›lg›lar ve eksiklerine ra¤men- gelenek yaratma becerisi göstermifltir. Halk için savaflan, halk u¤runa flehitler veren bir partinin halka hesap veremeyece¤i hiçbir hususun olmamas› gerekir. Komünistler, halka yalan söylemezler, halk› aldatmazlar, olaylar› ve olgular› abartmazlar, çarp›tmazlar. Psikolojik savafl propagandas›na ba¤l› olarak ya da kitlelere moral aç›s›ndan da olsa söylenecek fleylerin s›n›r› ve ölçüsü vard›r. Proletarya Partisinin tarihi bu hususlar bak›m›ndan da takdiri hak edecek boyutta olumlu bir geçmifle sahiptir. Bu yaklafl›m bundan böyle de devam ettirilecek, halka karfl› dürüst ve içten bir yaklafl›m sergilenecektir. Marksist-Leninist-Maoist Parti, s›n›f mücadelesi içerisinde bulundu¤u yeri ve konumu ile ilgili de¤erlendirmesinde, baflka bir deyiflle kendi gerçekli¤iyle yüzleflmesinde gelinen aflamay› son derece etkisiz ve yetersiz olarak tan›mlamaktad›r. Ayr›nt›ya girmeksizin belirtmek gerekirse, bu tespit genel olarak bütün mücadele alanlar› için geçerlidir. Bu, yak›n sürecin sorunu de¤ildir. Halk Savafl› stratejisinin pratiklefltirilmesi bak›m›ndan hatal› çizgilerin damgas›n›
75 vurdu¤u uzun bir süreçten söz edilmelidir. Bu yaklafl›m geçmiflte tarihi kendisiyle bafllatan kimilerinin örne¤indeki gibi inkarc› bir tarih anlay›fl›na dayanmamaktad›r. Parti tarihlerinde, ilerleme gerekçesiyle küçük burjuvaziye ait en kolay ve kestirmeci yol, kendinden önceki dönemlerle aras›na kal›n bir çizgi çekmek ve “temiz sayfa” açmak ad›na her fleye yeniden bafllad›¤›n› ilan ederek, tarihi yeniden yazmaya kalk›flmakt›r. Restorasyon ad› alt›nda tarihi de¤erlerin deforme edildi¤i, gerçekliklerin inkar ve refüze edildi¤i böylesi ifllemlerle Parti baflkalafl›ma u¤rat›lmaktad›r. Halk Savafl› stratejisinin baflar›s›nda, k›r-kent iliflkisinden, öncelikli alanlara, kitlelerin rolünden, gerilla savafl›n›n temel taktiklerine kadar bir dizi kritik meselede do¤ru bir pratik sergilenmesi flartt›r. Bununla beraber son oturumda, en az bunlar kadar önemli bir baflka hususun daha alt› çizilmekte ve Halk Savafl›n› muzaffer k›labilmenin önkoflulu olarak; çok çeflitli mücadele alanlar›nda bin bir emek ve bedelle yürütülen mücadele ve direnifller sonucu elde edilen kazan›mlar›n, biriktirilen deneylerin ve yarat›lan kültürün toplam› olan Parti de¤erlerine, bütünüyle sahip ç›k›labilmesi flart›na dikkat çekilmektedir. Parti tarihi ancak inkarc› olmayan bir yaklafl›mla ele al›n›rsa de¤erlerden kopulmam›fl ve özden uzaklafl›lmam›fl olacakt›r. Hata ve yanl›fllardan ar›nmak ad›na, Parti kültürü ve gelene¤inin yozlaflmas›na, çal›flma tarz› ve örgütlenme fleklinin bozulmas›na izin verilemez. Her mücadele ve direnifl, her ifl ve pratik yanl›fl ve hatalarla doludur. Bunlar›n esasa iliflkin olmamas›, ayn› konuda tekrar› içermemesi önemlidir. Bir Partinin kendini aflmas› ve gelifltirmesi, sürekli yenilenmesi ve ilerlemesi s›n›f mücadelesinin muazzam olanaklar› içerisinde her zaman mümkündür. Sorun, MLM ideoloji do¤rultusunda irade tafl›yan öncü ve önder kadrolara sahip olup olmad›¤›d›r. Proletarya Partisinin önümüzdeki sürece iliflkin genel yönelimi dört ana bafll›k alt›nda özetlenmektedir. Bunlardan birincisi, Halk Savafl›n›n gelifltirilmesi ile ilgilidir. Partinin kendi deneylerinin etrafl› bir muhasebesi üzerinden ald›¤› kararlar çerçevesinde iflletece¤i süreç, kal›c›
mevziler yaratmay› hedeflemesi bak›m›ndan kritik bir evreyi kapsamaktad›r. ‹kincisi, Partinin bütün alan/bölge faaliyetlerini sakatlayan, örgütlenmesini ve geliflimini engelleyen hastal›klar›ndan/zafiyetlerinden önde gelenini yenmeye yöneliktir. Kitle çizgisi/kitlelerin rolü meselesi, devrim mücadelesi aç›s›ndan tayin edici önemdedir. Dillere en çok doland›¤› halde uygulamada hep s›n›fta kal›nan bu meselenin çözümü kendi içerisindedir. Partinin bunun için benimsedi¤i fliar, “kitlelere gidin, kitlelere güvenin” fleklindedir. Komünist Partisi, üçüncü ana yönelim noktas› olarak, örgütsel yap›s›ndaki deformasyonu gidermeyi ve Parti kültüründeki yozlaflmayla mücadeleyi saptam›flt›r. Örgütlenme ve çal›flma ilkelerinden sapma ile komünist ve devrimci yaflam tarz›ndan uzaklaflmaya yol açan ciddi boyutlardaki erozyon, Parti otoritesi ve disiplinini sarsm›fl, kitleler nezdinde itibar ve prestij kayb›na neden olmufltur. Bunun örgütsel tedbir vb. yöntemlerden öte ideolojik mücadele ile afl›laca¤›, s›n›f savafl›n›n yasalar› ile çözülece¤i bilince ç›kar›lmal›d›r. Nihayet partinin dördüncü yönelim çizgisi, kadro politikas› üzerinden flekillendirilmektedir. Halefler yaratma anlay›fl›n›n sürecin acil ihtiyaçlar› ile birlefltirilerek özel bir çerçevede ele al›nd›¤› bu yönelim; ideolojik bak›mdan güçlü ve önderlik kapasitesi geliflmifl kadrolar›n yetifltirilmesini hedeflemektedir. Partinin bir çok alanda at›l›m yapmas› için gereklilik arz eden bu yönelimin baflar›labilmesi, mücadeleyle do¤ru orant›l›d›r. Bu yönelimleri saptamak hiç kuflkusuz önemlidir. Gerçek(lik)leri görebilmek, sonra ne yap›lmas› gerekti¤ini, ard›ndan da nas›l yap›lmas› gerekti¤ini saptamak az fley de¤ildir. Ancak esas önemli olan bunlar› baflarabilmektir. Bunun için öncelikle güçlü bir irade, ›srarl› ve inatç› bir çaba gerekmektedir. Disiplinli, azimli, özverili bir çal›flma gerekmektedir. Proletarya Partisinin saptad›¤› genel yönelim do¤rultusunda bütün kadro ve militanlara, bütün taraftar ve sempatizanlara büyük görevler düflmektedir. Herkes, yürütülecek kampanya ve faaliyetlere bütün güçleriyle kat›lmal›, büyük bir seferberlik ruhuyla çal›flmal›d›r.
5
75
1-14 Haziran 2007
Sa¤l›kta y›k›m, tüm sa¤l›k alanlar›nda sermaye çevreleri, ma¤durlar› ise çal›flanlar ve yoksullukla mücadele eden halk›m›z olacakt›r.”
Sa¤l›ks›z sa¤l›k oca¤›!
‹nsan›n insana yabanc›laflt›¤› emperyalistkapitalist sistemde toplumun tüm kesimleri gibi doktorlar, eczac›lar, hastabak›c›lar vs. sa¤l›k çal›flanlar› da bu yabanc›laflmadan paylar›n› al›yorlar. GSS kapsam›nda yaflama geçirilen çeflitli yasalarla, tüccar-müflteri iliflkisi gelifltirip, insanlar› birbirini sömürme yar›fl› içine sokarak, hastal›klar›n›, para kazanman›n bir f›rsat› olarak göstermeyi sa¤layan bir mant›k ile sisteme entegre etmeye çal›fl›yorlar. Ancak tüm bu çabalar sa¤l›k çal›flanlar› taraf›ndan çeflitli vesilelerle protesto edilmeye devam ediliyor, uygulamalara ve sonuçlar›na karfl› tav›r konulmaya çal›fl›l›yor. Örne¤in, eczac›lar, 14 May›s Eczac›lar Günü nedeniyle düzenledikleri bir dizi etkinlikle, devletin neo-liberal politikalar›n› protesto ettiler. Bu etkinliklerden biri de ‹stanbul Eczac›lar Odas› taraf›ndan ‹stanbul Taksim’de düzenlenen bas›n aç›klamas›yd›. Oda Baflkan› Zafer Kaplan sistemin sa¤l›k çal›flanlar› üzerindeki sald›r›lar›n› flu sözlerle dile getirdi aç›klamada: “Rekabet ile bizi birbirimize k›rd›rmak istiyorlar. Eczac›lar›n bu sald›r›y› püskürtmesi gerekir.
Eczac›lar, içinde bulunduklar› durum nedeniyle 14 May›s’› bayram havas›nda kutlayam›yorlar. AKP uygulad›¤› sa¤l›k politikalar›yla mesle¤imizi savunmam›z gereken duruma getirdi bizi. ‹laçta reklâm Avrupa Birli¤i’ne uyum gerekçe gösterilerek yasalaflt›r›lmak istenmektedir. Bu da halk sa¤l›¤› için ciddi bir tehdit olacakt›r. Bu süreçte kazanç sa¤layan
Hemflireler; “Kölelefltirilmeye sessiz kalmayaca¤›z!” Sa¤l›k hizmetinin vazgeçilmez unsurlar› olan sa¤l›k emekçisi hemflireler, tüm engellemeler ve tehditlere ra¤men, hak gasplar›na ve yaflad›klar› bask›lara karfl› yapt›klar› eylemlerle karfl› koyuyorlar. SES Aksaray fiubesi hemflireler “Hemflirelik Haftas›” dolay›s›yla ile yaflad›klar› s›k›nt›lar› dile getirmek ve bask›lar› protesto etmek için bir bas›n aç›klamas› yapt›. 15 May›s Sal› günü ö¤len saatlerinde Cerrahpafla Hastanesi Baflhekimli¤i önünde biraraya gelen SES üyesi hemflireler taraf›ndan yap›lan bas›n aç›klamas›nda; “Hemflirelik Hafta-
Emekçinin Gündemi Bugün de¤ilse ne zaman? Türkiye’de iflsizlik, iflçi ve emekçilerin yaflam›n› etkileyen en önemli sorunlar›n bafl›nda gelmektedir. Resmi rakamlar her ne kadar iflsizlik oran›n› % 11 gibi gösterse de, gerçekte bu oran % 20 gibi daha büyük bir rakamd›r. Gençler içinde iflsizlik oran› % 30’u geçmifl durumdad›r. Ayr›ca flu anda bir iflte çal›flanlar›n önemli bir kesimi ise iflinden memnun olmad›¤› gibi iflini kaybetme riskiyle karfl› karfl›yad›r. Çal›flabilecek durumda olan her 5 kifliden 1’inin çal›flma hakk›n›n elinden al›nd›¤› ve yaflam›n› normal bir insan gibi sürdürme olana¤›ndan yoksun oldu¤u bir gerçektir. ‹flsizlik, yoksulluk, açl›k ve yozlaflman›n kökeninde emperyalist-kapitalist sistemin IMF, Dünya Bankas› (DB) ve Avrupa Birli¤i (AB) gibi kurumlar›n›n dayatt›¤› neo-liberal (yeni serbestlefltirme) politikalar› yatmaktad›r. Bu politikay› uygulayan hükümetler, ortaya ç›kan olumsuzluklar›n da suç ortakl›¤›n› yapmaktad›r. ‹flçi ve emekçilerin ç›kar›na uygun ekonomi politikalar uygulanmad›¤› durumda iflsizlik, yoksulluk, açl›k ve toplumsal dejenerasyon daha da artacakt›r. Emperyalist kurulufllar IMF ve Dünya Ban-
Sa¤l›k alan›ndaki y›k›m›n bir di¤er aya¤›n› ise sa¤l›k ocaklar›n›n özellefltirilmesi oluflturuyor. Özellefltirmelerin en bildik yöntemlerinden birisi, özellefltirilmek istenen kurumun zarar etti¤ini göstermek ya da bunu medya arac›l›¤›yla “belgelemektir.” Sa¤l›k ocaklar›n›n GSS kapsam›nda kapat›lmas›n›n gündeme gelmesinin ard›ndan flimdi de “iyi çal›flmayan”, “iyi sa¤l›k hizmeti vermeyen/veremeyen” sa¤l›k ocaklar› üretmeye bafllad› egemenler. 14 y›ld›r doktoru olmayan sa¤l›k ocaklar›, buralarda yap›lan yanl›fllar›n insanlar›n ölümüne sebebiyet verdi¤i sa¤l›k ocaklar› türüyor. (“Bizim denetimimiz uzak oldu¤u için zor oluyor” di-
yor devlet. Sanki özel hastane olunca mesafe k›salacakm›fl gibi!) Birçok sa¤l›k çal›flan›, özellikle T. Kürdistan›’nda görev yapanlar, yaflanan bu sorunlar›n “giderilmesine” dönük “giriflimlerin” sansasyonel olan k›sm› yine oralardan bafllat›lacak ancak, uygulama, paran›n geldi¤i yere yat›r›m yap›lmas›yla bitecektir diyorlar. Ayn› konuda görüflünü ald›¤›m›z bir sa¤l›k çal›flan› ise flunlar› ekliyor: “Bu duruma prim vermemek için yap›lmas› gereken, halk›n en temel haklar›ndan birisi olan sa¤l›k hizmeti alma hakk›n› elde etmesi için örgütlenmesidir. Bunun bir hak oldu¤unun ve para ile sat›lamayaca¤›n›n alt› çizilmeli ve genifl y›¤›nlar, hak gasplar›na dönük her konuda oldu¤u gibi, bu yönlü de bilinçlendirilmelidir.” (Kartal)
kas›’n›n dayatt›¤› politikalar› uygulayan hükümetler Türkiye’deki egemen s›n›flar›n ve emperyalist tekellerin sermayelerinin büyümelerine yol açarken; Türkiye halk›n›n yaflam koflullar›n› her geçen gün daha da çekilmez k›l›yorlar. Uygulanan neo-liberal politikalar açl›¤›, yoksullu¤u ve iflsizli¤i art›r›rken, toplumun dokusunu bozmakta; uyuflturucu, fuhufl, mafyalaflma vb. yayg›nlaflt›rmaktad›r. Uygulanan ekonomi politikalar sonucunda; özellefltirme, sendikas›zlaflt›rma, tar›msal üretimin tasfiyesi ile oluflan göç ve esnek üretim iflsizli¤in her geçen gün büyük oranlarda artmas›na yol açmaktad›r. Çal›flanlar›n ço¤unlu¤u iflinden memnun olmad›¤› gibi ayn› zamanda iflini kaybetme kâbusu içinde yaflamaktad›r. Üniversiteler, liseler vb. e¤itim alanlar› iflsizlik üretir hale gelmifl durumda. Çocuklar ve gençler normal bir yaflam sürdürebilmenin olana¤›n› yaratmak için s›nav müptelas› olmufltur. Ve kazan›lan her s›nav yeni s›navlar›n kap›s›na dayanmaya yol açmaktad›r. Egemen s›n›flar iflçi ve emekçileri daha fazla ve daha yo¤un çal›flt›rarak sömürüyü katmer-
s›’n› her y›l oldu¤u gibi bu y›l da kangren halini alm›fl sorunlara yenilerinin eklenmesi ile karfl›l›yoruz” dediler. Sa¤l›kta Dönüflüm Projesi ad› alt›nda yürütülen özellefltirmelerin en çok da hemflireleri ma¤dur etti¤inin belirtildi¤i bas›n aç›klamas›nda, “onbinlerce hemflire kadro olmad›¤› için iflsizli¤e mahkum edilirken; baflta kamu sa¤l›k kurumlar› olmak üzere, sa¤l›k kurumlar›nda hemflire say›s›n›n yetersizli¤i nedeniyle, çal›flan hemflireler 2-3 kiflinin yükünü omuzlamakta ve dolay› ile hemflirelik hizmetleri aksamaktad›r” denildi. (‹stanbul)
lefltirmekte, çal›flma ve yaflam koflullar› kötüleflmektedir. Çal›flma saatleri her geçen gün artarken, ücretler bunun tersi olarak düflmektedir. Mücadeleler sonucunda kazan›lan sosyal haklar›n birço¤u ellerimizden al›nd›, geri kalan ise al›nmaya çal›fl›l›yor. ‹flçi ve emekçilerin mücadele örgütleri olan sendikalar yok edilmeye çal›fl›l›yor. Sendikalar›n üye say›lar› her geçen gün azal›yor. Sendikalaflmaya çal›flan iflçi ve emekçiler iflten at›l›yor. Yoksulluk s›n›r› 200 YTL olarak hesaplan›rken asgari ücret sadece 400 YTL’dir. Çal›flanlar›n % 50’si sosyal güvenlik hakk›ndan yoksun bir flekilde çal›flt›r›lmaktad›r. Devlet e¤itimi ve sa¤l›¤› özellefltirerek zaten yeterince bu hizmetleri alamayan halk›m›z›n ma¤duriyetini büyütmekte, özel sektöre kâr h›rs›n› doyuracak yeni alanlar açmaktad›r. Halka sa¤l›k hizmeti veren, buna karfl›n birçok yetersizli¤i olan sa¤l›k ocaklar› daha gelifltirilmesi gerekti¤i halde bir bir kapat›l›yor. Bir yandan halktan toplad›klar› vergileri sermayedârlara peflkefl çekerken di¤er yandan halk›n gelece¤ini karabasana çevirmekteler. Ve tüm bunlar›n üzerine yeni bir ekonomik kriz kap›y› çalmak üzeredir. ‹flsizler ordusuna yeni tugaylar›n kat›lmas› iflten bile de¤ildir. fiu bir gerçek ki hiçbir düzen partisi iflsizlik sorununu çözemez, çünkü onlar IMF’nin, Dünya Bankas›’n›n dediklerini aynen yapmakta, emperyalist ve yerli iflbirlikçi burjuvalar›n sermayelerini büyütmek için çaba harca-
maktad›r. Yaklaflan seçim süreciyle birlikte yine bildik vaatlerde bulunmaktan çekinmeyen egemenlerin bu vaatleri emekçiler için oldukça tan›d›kt›r. 22 Temmuz olarak aç›klanan seçimlere az bir zaman kala, burjuva partilerin iflçi ve emekçiler nezdinde y›pranan yüzlerini onarmaya, makyajlar›n› tazelemeye yönelik yapt›klar› hamleleri bofla ç›karmak için bu dönem içinde iflçi s›n›f› içinde yürütece¤imiz çal›flmaya özel önem vermek zorunday›z. Seçimlere karfl› gelifltirilen tutumun hayat bulmas›, ancak iflçi s›n›f›n›n içinden geçti¤i sürecin anlafl›lmas› ile mümkün olacakt›r. Taleplerin somutlanmas› ve en önemlisi de bu taleplerin iflçi ve emekçiler taraf›ndan sahiplenilmesi için onlar›n yaflamlar›na müdahale eder posizyonda olmak zorundad›r. ‹flçiler, emekçiler ve iflsizler olarak örgütlenmemiz ve birlikte hareket etmemiz zorunludur. ‹flsizli¤in tam anlam›yla çözümü bu sistemde mümkün de¤il, ama iflçilerin ve emekçilerin lehine kurulmufl bir sistemde vard›r. Üretim araçlar›n›n ve teknolojinin geliflmifllik seviyesi baflta iflsizlik olmak üzere kapitalist sistemin yol açt›¤› di¤er sorunlar›n çözümünü sa¤layacak düzeydedir. Bugünün sorunu, bunu hangi s›n›flar ne için kullanmaktad›r. Bu da aç›kt›r! Burjuvazi kâr h›rs›n› doyurmak için bu olanaklar› kullanmaktad›r. ‹flçi ve emekçilerin daha iyi bir yaflam sürmesi için de¤il.
6
1-14 Haziran 2007
Sagra iflçileri; “Kazan›ncaya kadar direnece¤iz!” Tek G›da ‹fl Sendikas›na üye olarak mücadeleye bafllayan Sagra iflçileri patronun bask›lar›na ra¤men örgütlenmekte ›srarl›. Bir önceki say›m›zda da yer verdi¤imiz sendikalaflma mücadelesinde; patron iflçileri y›ld›rmak için servisleri kald›rm›flt›. ‹flçiler de bunun üzerine her gün kilometrelerce yürüyüp fabrikadaki direnifli sürdürmüfltü. Patron son olarak fabrikan›n kapat›laca¤› haberlerini panolara asarak iflçilerin moralini bozmaya çal›fl›yor. Bir ayd›r ifl b›rakan iflçiler patronun bu bask›lar›na karfl› “bedava çal›flmaktansa çal›flmamak daha iyidir” diyerek direniflten vazgeçmeyeceklerini dile getirdiler. Ordu’da Bay›nd›r Holding’e ba¤l› Tadelle markas›yla üretim yap›lan 570 iflçinin çal›flt›¤› fabrikada iflçilerin 2006 y›l›n›n Eylül ay›ndan itibaren tüm alacaklar› duruyor. 3 milyon YTL civar›ndaki alacaklar›n› eksiksiz isteyen iflçiler kazan›ncaya kadar direnmekte kararl›. (‹stanbul)
AKP önü eylem alan›! Seçimlerin yaklaflmas›yla beraber IMF, DB ile kol kola vaatlerine h›z veren AKP hükümeti iflçi ve emekçiler taraf›ndan protesto ediliyor. Gaziantep il binas› önünde toplanan TÜMT‹S üyesi Kevser Turizm iflçileri, bir eylem yaparak il baflkan› Ökkefl Eruslu ile görüfltü. AKP’li Büyükflehir Belediyesi’ne ba¤l› otobüsleri 10 y›ll›¤›na kiralayan ve iflçilerin sendikal haklar›na sald›ran flirket sahibi Hasan Kalkan’›n bask›lar›na karfl› direneceklerini dile getiren iflçiler, sendikalaflmakta kararl›. Büyükflehir Belediyesi’nin sat›fl yapmalar›na izin vermedi¤i seyyar sat›c›lar da haklar› için yürüttükleri mücadelede yine AKP önündeydi. ‹l binas› önünde kendilerini zincirleyen seyyar sat›c›lar, Büyükflehir Belediyesi’nin engellemelerinden bunald›klar›n› söyleyerek AKP il baflkan› ile görüflmek istedi. ‹l baflkan› Ökkefl Eruslu ile görüflen iflçiler sorunlar›n›n çözülmesini istedi. 2002 y›l›ndan beri ülkemizin yeralt› ve yer üstü kaynaklar›n› emperyalistlere peflkefl çeken AKP seçimlerden önce göz boyamak ve tekrar hükümet olmak için propaganda ve yalanlara baflvuruyor. AKP’li olan Büyükflehir Belediyesi’nin iflçilere ve seyyar sat›c›lara yönelik bask›lar› bunun çok küçük bir örne¤i. (H. Merkezi)
75
Yap›-Yol Sen hükümeti uyard›! “Tapu kanununda de¤ifliklik yap›lmas›na iliflkin yasa tasar›s›”n› de¤erlendirerek, yasa tasar›s› ile Tapu ve Kadastro Genel Müdürlü¤ü ile ‹ller Bankas› Genel Müdürlü¤ü çal›flanlar›na döner sermayeden pay aktar›lmas›n›n tasarland›¤›n› belirtti. Tasar›y›, kendi mücadeleleri karfl›nda hükümetin “oyalama” takti¤i olarak de¤erlendiren Y›ld›r›m, hükümetin genel müdürlükler aras›na fark koyarak, örgütlülü¤ü bölmek istedi¤ini ifade etti. Tasar› gere¤i, döner sermayeden pay alacak olan müdürlükler d›fl›nda tutulan müdürlüklerin de pay almas› için eylem yapt›klar›n› ifade eden Y›ld›r›m, sendikalar›n ulusal ve uluslararas› yasalara göre grev ve toplu sözleflme hakk› bulundu¤u hat›rlatarak, 2007 toplu görüflmelerinin toplu sözleflme olarak yap›lmas› talebinde bulundu.
Ankara 22 May›s Sal› günü saat 14.00’te Ankara’da bir bas›n aç›klamas› yapan Yap› YolSen üyeleri, Meclis’te görüflülmekte olan ve baz› genel müdürlük çal›flanlar›n›n döner sermayeden pay almas›n› öngören yasa tasar›s›n›n geneli kapsamas› gerekti¤ini belirtti. Sendika üyeleri köprü ve otoyollarda yap›lan eylemlerin vatandafllar› ma¤dur etti¤ini belirterek, buna karfl› hükümeti uyard›. Bay›nd›rl›k Bakanl›¤›’nda biraraya gelen kitle, Meclis Dikmen kap›s›na kadar yürüdü. Meclis kap›s›nda kitle ad›na konuflan Yap›-Yol Sen Genel Sekreteri Bahri Y›ld›r›m, TBMM gündemine gelen
‹stanbul 22 May›s Sal› günü Fatih Sultan Mehmet Köprüsü Gifleleri’nde biraraya gelen Yap›-Yol Sen üyesi emekçiler ifl yavafllatma eylemi yapt›. Emekçiler, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlü¤ü’nde ve ‹ller Bankas› Genel Müdürlü¤ü’nde çal›flmakta olanlara döner sermayeden pay verilmesini öngören yasan›n ç›kar›lmas›n› ve tüm çal›flanlar›n ücretlerinin artt›r›lmas›n› talep etti. Aç›klama yapan, Yap›-Yol Sen Genel Baflkan› Bedri Tekin, insanca ücret, kurumlar aras› adaletsizli¤in giderilmesi için
mücadele ettiklerini, hükümetin ise kendilerini oyalamaya ve bölmeye çal›flt›¤›n› söyledi. Eylem yapmalar›n›n nedenini, Bay›nd›rl›k ve ‹skân Müdürlü¤ü ile Ulaflt›rma Bakanl›¤›’n›n çal›flanlar›n sorunlar›na ilgisiz kalmas› olarak aç›klayan Tekin, “Çal›flanlar olarak tek vücut, tek yürek davranarak hepimizin insanca yaflanacak ücret talebinin gerçekleflmesini sa¤layaca¤›z” dedi. Ard›ndan söz alan KESK Genel Sekreteri Abdurrahman Dafldemir ise, kamu çal›flanlar›n›n ald›¤› ücretin açl›k s›n›r›nda oldu¤unu belirterek, toplu sözleflme görüflmelerine iliflkin de¤erlendirmelerde bulundu. Eylemde s›k, s›k “Direne, direne kazanaca¤›z”, “Fiili hizmet hakk›m›z söke, söke al›r›z” sloganlar› at›ld›. Eyleme Yol-‹fl ve KESK üyeleri de destek verildi.
‹zmir Konak’ta bulunan Tapu ve Kadastro Müdürlü¤ü önünde toplanan emekçiler, otobüslerle ‹flkent Otoyol Gifleleri’ne giderek ifl yavafllatma eylemine destek verdiler. Burada taleplerinin karfl›lanmas›n› isteyen emekçilere otoyol giflelerinde bekleyen araç sürücüleri de destek verdi. *** *** *** Yap›-Yol Sen üyesi emekçiler Adana Pozant›, Bat› Al›m Giflesi, Mersin Tapu ve Kadastro Müdürlü¤ü önü, Diyarbak›r Bay›nd›rl›k Müdürlü¤ü önünde de eylemler yaparak insanca yaflanacak ücret ve çal›flma koflullar› için tepkilerini dile getirdiler.
“Sendika yoksa, gelecek de yok!” Danone Tikveflli A.fi.’de 3 y›l› aflk›n bir süredir örgütlenme çal›flmas› yürüten Tek G›da-‹fl Sendikas›, “üretimden gelen gücünü kullanma” sürecine girmeye bafllad›klar› yönünde aç›klamalarda bulunuyor. Gazetemizde de defalarca yer verdi¤imiz, patronlar›n benzer ikiyüzlü oyunlar›n›n yafland›¤›, Danone’deki örgütlen(e)me(me) sürecine, Tek G›da-‹fl Sendikas› taraf›ndan bafllat›lan imza kampanyas›yla yeni bir boyut kazand›r›lmaya çal›fl›l›yor. Tek G›da-‹fl Sendikas› Örgütlenme Uzman› Göksel fiengün, gazetemize yapt›¤› aç›klamada, “‹zmir’de 2 ve ‹stanbul’da 5 olmak üzere, yedi ayr› yerde imza stantlar› açt›k. Bu imzalar›m›z›, Kavac›k’daki ve Fransa’daki Genel Merkez’lere gönderece¤iz. Bu eylemimizden de sonuç alamad›¤›m›z takdirde, üretimden gelen gücümüzü kullanarak, anayasal hakk›m›z olan sendikal› olma hakk›m›z› alana kadar mücadele edece¤iz. Danone, ya sendikal› iflçi çal›flt›rarak üretim yapacak ya da hiç yapmayacak!” dedi. Ayr›ca ayn› günlerde Tek G›da-‹fl Sendikas› taraf›ndan yap›lan aç›klamada, “Danone Tikveflli, iflyeri olarak görünürde ve söylemde demokratik haklara sayg›dan bahsediyor. Uygulamaya geldi¤inde de
yasaya karfl› yalan dolanlarla örgütlü çal›flmaya karfl› baltalama faaliyeti yürütüyor. Danone Tikveflli iflyerinin gerçek yüzünü halka anlatmaya devam edece¤iz ve gerekti¤i takdirde
üretimden gelen gücümüzü kullanaca¤›z” gibi ifadelere yer verildi.
Danone’nin söyleyecek sözü yok! Yaflanan onca geliflmeye karfl›n Danone ›srarla bir aç›klama yapm›yor. Bunda belki yeterli kamuoyu bask›s› yaratamayan sendikan›n da pay› var diyebiliriz. Ancak tabii ki Danone’nin aymazl›¤› birebir kendi s›n›f karakteri ve iflçi s›n›f›na bak›fl›yla ilintilidir. Sürece iliflkin görüfl almaya çal›flt›¤›m›z Danone’de, tüm çabalar›m›za karfl›n sorunun as›l muhataplar›na ulaflam›yoruz. Son olarak bize yard›mc› olaca¤›n› söyleyen, sorular›m›z› severek yan›tlamak istedi¤ini belirten Danone yetkililerinden, “baz›lar› gibi tek tarafl› dinleyerek haber yapm›yorsunuz, bizi de arad›¤›n›z için teflekkür ederiz” diyen ve sorular›m›za cevap verece¤ini söyleyen Ayça Gürkol’a, yaz›l› olarak gönderdi¤imiz sorular›n zorlu¤undan m› yoksa verecek cevaplar›n›n olmay›fl›ndan m› bilinmez kendisine bir daha ulaflamad›k. Demek ki Danone’nin söyleyecek sözü yok! (Kartal)
7
75
1-14 Haziran 2007
Mevsimlik iflçiler yine yollara düfltü...
aflad›¤›m›z en büyük sorunlardan biri de trafik kazalar›” diyen tar›m iflçileri günde 13 saat kad›n, yafll›, çocuk demeden çal›flt›r›l›yor!
Y
K›fl mevsiminin sona ermesi ve yaz mevsiminin bafllamas›yla birlikte k›fl›n farkl› ifllerde çal›flan, iflsiz kalan mevsimlik iflçiler için yeni bir dönem bafllam›fl oluyor. Yaz›n yak›c› günefl alt›nda saatlerce kar›n toklu¤una çal›flan kad›n, çocuk, yafll› tar›m iflçileri bu y›l da ayn› sorunlarla karfl› karfl›ya. Bu sorunlar›n› onlardan dinlemek için tar›m iflçileriyle yapt›¤›m›z söylefliyi sizlerle paylafl›yoruz. - Merhaba, bir sezon sona erdi. Bize bu sezon içinde neler yaflad›¤›n›z› anlat›r m›s›n›z? - Mevsimlik iflçi: Bir k›fl boyunca hemen hemen her gün çal›flt›m. Her gün 33-35 kifli bahçelere gidip para kazanmak amac›yla, gece 3.00’de kalk›p yola ç›k›yoruz. Günde yaklafl›k 13 saat çal›fl›yoruz. Ve bunun karfl›l›¤›nda 16 YTL kazan›yoruz. Normalde tarla sahibi 20 YTL veriyor. Bu bile bize yetmezken Çavufl bunun 4 YTL’sini kendine al›yor. Her iflçiden bu paray› kesiyor. Böylece kendi günlüklerini 200 YTL yap›yorlar. Ço¤u çavufl ise kad›nlara erkeklerden daha az veriyor. Fakat kad›nlar da erkeklerin yapt›¤› tüm ifli yap›yor. Ve biz kad›nlar buna sessiz kalmak zorunda kal›yoruz. Bu kadar parayla çal›flmam›za ra¤men
sa¤l›k güvencemiz de yok. Narenciye ifli k›fl›n yap›ld›¤› için ya¤mur ya¤d›¤› günlerde bile bu ifli yapmak zorunda kalabiliyoruz. Bazen bahçe sahibi (iflveren) “ifli b›raks›nlar” demesine ra¤men, çavufl yine de ifli yapt›r›yor. Sebep çok aç›k. Bahçe sahibinin gözüne girmek. Oysa biz hastalanabiliyoruz. A¤açlar ›slan›nca kay›p düflüyoruz. Elimiz, aya¤›m›z, belimiz k›r›labiliyor. Böylesi durumlarda hastane masraflar›n› karfl›layabiliyorlar. Fakat çal›flamad›¤›m›z sürelerin paras›n› vermezler. Çünkü biz suçluyuz. Neden mi? Düflmemek için dallar› daha s›k› tutabiliriz. Oysa atefl yak›p bafl›nda çay, sigara içen onlar; ya¤murun alt›nda çal›flan ise bizleriz. Bizim derdimiz bitmez. En çok yaflad›¤›m›z olaylardan biri de trafik kazalar›d›r. Sabah 3.00’de bahçeye giderken ya da akflam ifl dönüflü eve giderken, bulundu¤umuz araban›n baflka bir arabayla çarp›flmas› olur. fiimdiye kadar ciddi bir kaza olmad›. Eskiden kamyonla yolculuk yap›yorduk, fakat flimdi otobüsle yap›yoruz. Ama bu, kaza yapmayaca¤›m›z anlam›na gelmiyor. Mesela geçen sene içi iflçiyle dolu olan 2 otobüs Tarsus’a giderken birbiriyle çarp›flt›. Kazada 20-25 kifli öldü. Ve 1 çavufl d›fl›nda hepsi iflçiydi. - Peki kazalarda yaralanan, ölen iflçilere yard›m ya da herhangi bir olanak sa¤lan›yor mu? - Sanm›yorum. Yaralananlar tedavisi yap›l›p, eve gönderiliyor, çal›flmad›¤› süre içerisinde zaten hiç para vermiyorlar. Ölenler ise en fazla cenaze masraflar› karfl›lan›yor, sonra da unutuluyor. - Sen bir kad›n iflçi olarak ifl ortam›nda yaflanan sorunlar› anlatabilir misin? - Biz kad›n olarak erkeklerden daha çok yoruluyoruz. Hem bahçede çal›fl›rken hem de ev ifllerini yapmak zorunda kal›yoruz. Bunlar yetmezmifl gibi ço¤u kad›n iflçi çavufllar›n, patronlar›n tacizine maruz kalabiliyor. Ama sesini ç›karam›yorlar, çünkü çal›flmak zorundalar. Zaten ailemize anlat›l›rsa da çavufl, patron de¤il kad›n dayak yer, suçludur, gerekirse öldürülür. - Bu kadar bask›ya karfl›l›k olarak nas›l bir tav›r gösteriyorsun? - Aileye karfl› tav›r alam›yoruz. Tek tavr›m›z hasta numaras› yap›p bir gün dinlenmek, o da çok olumlu olmuyor. Benim çal›flt›¤›m postada kad›n iflçilerin ço¤u sigaraya hatta esrara bafll›yor. Çözümü bunda görü-
yorlar. Ama ifl çözülmüyor esrar›n verdi¤i etkiyle cesaretlenip intihara kalk›flanlar oluyor. Yani ifl daha çok kar›fl›yor. fiimdi k›fl sezonu bitti, bakal›m yaz›n ne olacak? - Yaz›n hangi ifllerde çal›fl›yorsunuz? - Yeni dünya, fleftali, üzüm ifli var. Bu ifllere daha az iflçi götürüyorlar. ‹flsiz say›s› zaten çokken flimdi art›yor. - Aran›zda göçmen iflçiler de çal›fl›yor mu? - ‹flçilerin ço¤u göçmen iflçi zaten. En zoru da onlar›nki; ev yok, yiyecekleri yok. Aksine çavufllar, onlar›n kendilerine muhtaç olduklar›n› bildikleri için köle gibi çal›flt›r›yorlar. Çocu¤undan yafll›s›na kadar çal›fl›yorlar ve her gün hakarete maruz kal›yorlar. Bizim postada 60 yafllar›nda bir yafll› nine var. Bu nine paydoslarda bile yemek yemez, sürekli çorap örer. Onun baflka bir ekmek kap›s›d›r bu ifl. Çünkü çoraplar› satacakt›r. Göçmen iflçiler aras›nda ek ifl yapanlar çoktur. Çavufllar bir de göçmen olan iflçilerin paras›n› çok geç verirler. 3 sene önce almas› gereken paray› alamayanlar var halen. Hâlbuki onlar›n daha çok ihtiyac› var. Çünkü dedi¤im gibi evleri, yemekleri hiçbir fleyleri yok onlar›n. Çavufllarsa onlara verecekleri paray› bankada faize yat›r›rlar. Böylece onlar› aç b›rakarak kendi ceplerini doldururlar. *** Onlar kad›n tar›m iflçileridir. Yar›m gün ölümle yar›fl›r, di¤er yar›m gün ölümle iç içedirler. Çocukken çocuk büyütmesini ö¤renir, okul yolu yerine tarla yolunu ad›mlarlar. Göçmen iflçidir onlar. Söyleyecekleri çok az fley vard›r onlar›n. Çünkü bizim ülkemizde insanlar bildikleri kadar de¤il, yedikleri kadar konuflabilirler. Yaflamalar› çavufllar›n, patronlar›n kurnazl›¤›na ya da nadiren olan insaf›na kalm›flt›r. Onlar patronlar›n gözünde para kazanmak isteyen insan de¤il, para kazand›ran köle olarak hayat bulur hep. Mevsimlik iflçilerin yaflam› okyanusun ortas›nda küçük bir adaya benzer. ‹ki seçenek vard›r onlar için. Ya bu bask›lara boyun e¤ecek okyanusun sular› aday› yutacak ya da hep birlikte örgütlü bir flekilde hareket edecek, okyanusun tüm zorluklar›na ra¤men tuzlu suyu içecek yeni yaflam yollar› keflfedecek, böylece aday› büyütecek, umutlar büyüyecek. (Mersin)
TZOB 24. Ola¤an Genel Kurulu yap›ld›!
TZOB’nin 24. Ola¤an Genel Kurulu, 81 il ve 719 ilçeden gelen 309 delegenin kat›l›m› ile 18 May›s günü Ankara Dedeman Oteli’nde yap›ld›. Üç gün süren, AKP hükümetine ve uygulanan tar›m politikalar›na yönelik a¤›r elefltirilere sahne olan Genel Kurul’un son günü yap›lan seçimlerde, 4 y›ld›r TZOB Baflkanl›¤› yapan fiemsi Bayraktar yeniden Genel Baflkanl›¤a seçildi. Uzun y›llard›r yap›lan ilk büyük köylü mitingleri olan Manisa ve Ordu mitinglerinden sonra, AKP hükümetinin tüm öfkesini üzerine çeken TZOB Genel Kurulu’nda, 15 May›s’ta ç›kar›lan ve ziraat odalar›n›n etkilerini k›rmay›, köylülerle ba¤›n› koparmay›, çiftçi belgesini fiili olarak yok etmeyi getiren yasa, her bir konuflmac›n›n elefltirilerini ald›. AKP hükümetinin bu yasay›, köylü mitinglerinin öcünü almak istercesine ç›kard›¤› belirtildi. Konuflmalarda, Tar›m Kredi Kooperatiflerine yönelik elefltirilerde bulunuldu. Genel Kurula kat›lan, Ziraat Mühendisleri Odas› (ZMO) Genel Baflkan› Gökhan Günayd›n da yapt›¤› konuflmada; üreticilerin s›k›nt›lar›na yeni s›k›nt›lar eklendi¤ini, tar›msal yat›r›mlar giderek azalt›l›rken, K‹T’lerin zarar gösterilerek, büyük sermaye sahiplerine, holdinglere peflkefl çekildi¤ini söyledi. Tar›m Bakan›n›n, üreticilerin hiçbir toplant›s›na gelmedi¤ine dikkat çeken Günayd›n, “ya söyleyecek sözleri yok ya da söyleneceklere cevaplar› yok” dedi. Üç gün süren Genel Kurul’da tek aday olarak seçimlere girerek tekrar TZOB genel baflkanl›¤›na seçilen, fiemsi Bayraktar, 24. Genel Kurulun sonuç konuflmas›nda; dayan›flma mesaj› verdi. (H. Merkezi)
M›s›r ithalat› yine gündemde! AKP hükümetince, tavuk ve yumurta sektöründeki büyük sermayenin talebi üzerine, birkaç y›l önce yaflanan Bakan Unak›tan ve o¤lunun ad›n›n kar›flt›¤› m›s›r ithaline iliflkin milyonlarca dolarl›k, yolsuzluk ve vurgunun ard›ndan, bu sene, bir kez daha m›s›r ithali ile ilgili düzenleme yap›l›yor. Tar›m ve hayvanc›l›kla u¤raflan milyonlarca küçük köylünün, üretim ve üretti¤i ürünü pazarlama noktas›nda yaflad›¤› s›k›nt›lara, feryatlara kulaklar›n› t›kayan AKP hükümeti, tavuk ve yumurta sektörü temsilci-
si sermayenin “feryatlar›na” karfl› hemen harekete geçti. Son h›zla ç›kard›¤› kararname ile bu sermayenin hammadde sorununu çözdü. Tavuk ve yumurta sektörünün, “m›s›r stoklar›n›n bitti¤i, m›s›r›n karaborsaya düfltü¤ü ve fiyatlar›n 50 kurufla ç›kmas›na ra¤men m›s›r bulamad›klar›n›” belirtmesi üzerine harekete geçen hükümet, jet h›z›yla, özel sektörün m›s›r (400–500 bin ton m›s›r) ithal etmesinin önünü açan bir kararname haz›rlad›. Kararname ile ayr›ca, ithalat kapsam›nda halen
yüzde 130 olan gümrük vergisi de yüzde 2025’lere çekildi. Hükümet, bu kararname yoluyla, bu kesimin, hem hammadde sorunu çözerken, ayn› zamanda daha fazla kâr elde ederek, palazlanmas›n›n önünü açt›… Adana Çiftçiler Birli¤i ve Adana Tah›l Üreticileri Derne¤i’nin ‹stanbul’da, düzenledi¤i bas›n aç›klamas› ile köylüler, m›s›r ithalat› ile ilgili uyar› da bulunurken, ayn› zamanda bu kararname ile m›s›r ithalinin, yerli m›s›r üreticilerinin, zarar›na kullan›lmas› olas›l›¤›na vurgu yapt›lar. Yap›-
lan aç›klamada; tavuk ve yumurta sektörünün var olan m›s›r ihtiyaçlar›n› çok abartt›¤› belirtilerek, 750 bin ton m›s›r ithalat›n›n gereklili¤inden bahsedildi¤i, ancak a盤›n bu kadar olmas›n›n imkâns›z oldu¤una dikkat çekildi. Son olarak bas›n aç›klamas›nda, Türkiye tar›m›n›n ve köylüsünün, ihtiyaç olan m›s›r› üretebilecek kaynaklara ve kapasiteye fazlas›yla sahip oldu¤unun alt› çizilerek, “yeter ki çiftçiye sahip ç›k›ls›n, üretim desteklensin” denildi. (H. Merkezi)
8
1-14 Haziran 2007
75
SANDI⁄A G‹TMEYEL‹M, KORKULARI BÜYÜSÜN! OY VER‹P BESLEMEYEL‹M, KAVGAMIZ YÜRÜSÜN! Türk, Kürt ve Çeflitli Milli- düflmanlar›na milletvekili gömle¤i giydirmek için kurulan seçim tezgahlar›nyetlerden Halk›m›za, Bir seçim tezgah›yla daha yüz yüzeyiz. Bir kez daha biricik oyumuz için kap›m›z çal›nacak, çeflitli vaatlerle yollar›m›z afl›nd›r›lacak… Haftalar boyunca türlü çeflitli yalanlar s›ralanacak, birbirinden farkl› maskeler takan siyasi partilerin temsilcileri, sorunlar›m›za ne kadar hakim olduklar›n› ve onlar› çözmek için mecliste ne kadar gayretli ifller yapacaklar›n› anlatacaklar. Her biri, kendinin iyi, namuslu ve halktan yana oldu¤unu anlatt›¤› kadar ötekilerin de ayn› oranda halka düflman niteliklerini iffla etmeye gayret edecek. Bu kampanyalar, sokaklarda, kahvelerde, meydanlarda ve medyada doludizgin sürüp gidecek, ta ki seçime kadar… Bu filmi 62 y›ld›r izlemekle kalm›yor ve ne yaz›k ki büyük oranda aldan›p figüran konumuna düflerek içerisinde yer almaktan kendimizi al›koyam›yoruz. K›sa bir dönem sonra gösterdi¤imiz piflmanl›¤›m›z› ise bir sonraki seçim döneminde unutmam›z çok kolay oluyor. Elim k›r›lsayd› da oy vermeseydim derken, gerek hükümet gerekse de muhalefette yer alan partilerle ilgili yan›lg›lar›m›z›n fark›na var›fl›m›z; seçim kampanyalar›n›n ihtiflam›, alternatif halk ve devrim güçlerinin ortaya ç›kmay›fl›, çaresizlik, umutsuzluk ve kimi dönemlerde estirilen korku ve provokasyon eflli¤indeki yönlendirme dalgalar›na kurban gidiyor… Bütün seçimler öncesinde oldu¤u gibi bugün de egemen s›n›f temsilcilerinin hep bir a¤›zdan halk› sand›¤a gitmeye, oy kullanmaya ça¤›rmas› son derece anlaml›d›r. Baflta A. Necdet Sezer olmak üzere, S. Demirel, Y. Büyükan›t, T. Erdo¤an, D. Baykal, M. A¤ar, D. Bahçeli taraf›ndan yap›lan bu ça¤r›lar, seçimlerin faflist rejimin meflruiyeti aç›s›ndan tafl›d›¤› önemi ortaya koymaktad›r. Faflist flefler aras›ndaki bu a¤›zbirli¤i, halka seçimlerde nas›l hareket etme(me)si gerekti¤i konusunda esasen net bir yol göstermektedir. Meclisi, hükümeti, anayasas›, mahkemeleri ve di¤er kurumlar› ile demokratik, laik, sosyal bir hukuk devleti olarak gösterilmeye çal›fl›lan Türkiye Cumhuriyeti’nin faflist karakterini gizlemek amac›yla halk›n araç olarak kullan›ld›¤› en büyük platform seçimlerdir. Hakimiyet kay›ts›z flarts›z milletindir yalan›n› bilinçlere çivilemek, a¤alara, patronlara, katillere, yeminli halk
da; üç ya da dört senede bir halka yönelik zulüm ve sömürü düzeninin iflletilmesine kimlerin memur edilece¤i tayin edilmektedir. Faflist Türk devletinin parlamentosu böyle bir iflleve sahip oldu¤u için seçimler, hakim s›n›f klikleri aras›ndaki dalaflmaya sahne olmaktad›r. Hakim s›n›f partileri söylemde belli oranda çeflitlenen ancak program düzeyinde tek tipleflen faflist karakterleriyle parselledikleri siyasal alanda, kimi zaman tek bafllar›na kimi zaman koalisyon formunda hükümetler oluflturmaktad›r. Bu hükümetler, devlette devaml›l›k esast›r prensibini büyük bir ciddiyet ve sorumluluk anlay›fl›yla uygulamaya çal›flm›fllar, bayrak yar›fl›n› emperyalist efendilerini mahçup etmeyecek flekilde sürdürmüfllerdir. Bayra¤› düflürdükleri yerde devreye hiç tereddütsüz bir biçimde rejimin sad›k bekçisi (koruyucusu ve kollay›c›s›) ve teminat› olarak Ordu’nun girmesi kaç›n›lmaz olmufltur. Büyük bir kand›rmaca, aldatmaca ve perdeleme arac› olarak kullan›ld›¤› halde, seçimler vas›tas›yla parlamentoya ayr›k otlar›n›n girmesine tahammülleri yoktur. Geçmiflte kimli¤ini inkar yeminini kendi dilinden yapmalar›na dahi izin verilmeyen Kürt milletvekilleri için konulan yüzde 10 baraj› yetmiyormufl gibi, ba¤›ms›z adayl›klar› için de oy pusulas›ndaki yeni düzenleme ile yeni engeller ç›kar›lm›flt›r. DTP’nin olas› adaylar›n›n yasaklanmas›, partiye yönelik sald›r›lar›n genel olarak yo¤unlaflt›r›lmas› ve Kürt Ulusal Hareketi hedef al›narak provokasyonlar efllikli kampanyaya yeniden h›z verilmesi de bu sürecin öne ç›kan geliflmesidir. Seçimler, hazineden hakim s›n›f partilerine trilyonlar ak›t›larak, baflta medya olmak üzere her türlü yönlendirme arac› kullan›larak zaten eflit olmayan bir zeminde gerçeklefltirilmektedir. Hakim s›n›f partilerindeki örgütsel yap›lanma, liderlik sultas› olarak adland›r›lan, tipik faflist karaktere göre flekillenmifltir. Adaylar›n önseçimle belirlendi¤i koflullarda dahi, bu ifllem liderin keyfiyetine tabidir. Kald› ki aday adaylar› büyük sermayeler ile yola koyulmak durumundad›r. Nihayetinde ortaya ç›kan listeler, genellikle istisnaya yer b›rakmaks›z›n her renkten halk düflman›na ait seçkin bir deste sunmaktad›r.
‹flçiler, Köylüler, Gençler; Türkiye’de seçimler, köleye efendisini seçtirme oyunudur. Böyle bir oyun ne kadar anlaml›ysa, bizimki gibi ülkelerde seçimler de o kadar gerçekçi ve anlaml›d›r. Türkiye’de seçimler kurban›na cellad›n› seçtirme oyunudur. Bu ne kadar ak›lc›ysa, bizimki gibi ülkelerde seçimler de o kadar gerçekçi ve ak›lc›d›r. Türkiye’de seçimler iflçiye patronunu seçtirme oyunudur. Böyle bir oyun ne kadar mant›kl›ysa, bu seçimlere alet olmak da o kadar gerçekçi ve mant›kl›d›r. Böylesi mant›ks›z, ak›l d›fl›, gerçeklikten yoksun ve anlams›z bir oyuna gelmemek gerekiyor. Bu oyuna gelmemek, meselenin bu boyutlar›ndan öte seçimlerdeki politik özne konumunun bizzat halka verilmesinden ötürü önemlidir. “Yeter söz milletin” denilirken, “Yüce Milletin Takdiri”nden söz edilirken kast edilen budur. Bütün faflistlerin ve gericilerin, bütün sahtekarlar›n ve bezirganlar›n s›¤›nd›klar› yer, millet/halk iradesidir. Halk iradesinin tesis edildi¤i, bunun kan›t olarak iflaret edildi¤i en önemli zemin seçimlerdir. Meflruiyetin sand›ktan geçti¤i gerçe¤i karfl›s›nda, hakim s›n›flar›n seçim platformunu azami oranda de¤erlendirmeye çal›flacaklar› pek tabidir. Emperyalizmin uflakl›¤›n› yapan komprador patronlar ve büyük toprak a¤alar›n›; toplumsal yap›daki çeflitli etnik, kültürel, siyasal, ekonomik, tarihsel e¤ilim ve gruplaflmalara göre klikleri arac›l›¤›yla kurdurduklar› faflist partiler temsil etmektedir. Bafll›calar› AKP, DP (DYP-ANAP), CHP-DSP, MHP, BBP, GP, SP olan bu partilerin halktan ald›klar› her oy, kendi varl›k koflullar› aç›s›ndan oldu¤u kadar, toplam›nda da düzen ve devlet bak›m›ndan, her türlü bask›, sömürü, soygun, talan, yolsuzluk, yoksulluk ve katliamlar›n onaylanmas› anlam›na gelmektedir. Seçimlere kat›lma oran›n›n, bir rejim aç›s›ndan insan nabz›n›n ritmi kadar hayati olmas›n›n sebebi budur. 1999 seçimlerinde yüzde 87 olan kat›lma oran›n›n, 2002’de (25 y›l sonra ilk kez) yüzde 79’a gerilemesi karfl›s›nda yaflad›klar› korku bofluna de¤ildir. Her türlü spekülasyon ve çarp›tmadan öte, bir çok baflka neden bir yana, kitlelerin önemli bir bölümü hakim s›n›f partilerine tepki olarak sand›¤a gitmemifl ve oy kullanmam›fllard›r. Bunun sessiz ama sitemsiz olmad›¤› görülmelidir. Hiç kuflkusuz, sesli ve sistemli olmas›,
kitlelerin örgütlü ve bilinçli bir tav›r içerisinde hareket etmesine ba¤l›d›r. Parlamento seçimleri, hakim s›n›flar için ayn› zamanda kan de¤iflimi demektir. Sömürü ve talan, bask› ve zulüm sonucu geliflen halk muhalefetini bast›rma ve geriletmenin en etkili yollar›ndan biri fliddet ise di¤eri de öfkenin yöneldi¤i hükümeti de¤ifltirme aldatmacas›yla kitlelerin önüne konulan sand›kt›r. Böylelikle halktan al›nan kanla makyaj tazeleme ve imaj yenileme f›rsat› yarat›lmakta, çark›n yeniden döndürülmesi sa¤lanmaktad›r. Oysa, ister farkl› parti ya da partilerden oluflan bir hükümet kurulsun, isterse de ayn› parti(ler)nin hükümetinde yüzler de¤iflsin, öz itibar›yla devletin politika ve uygulamalar›nda, k›sacas› sistem ve düzende hiçbir de¤ifliklik yaflanmayacakt›r. T.C tarihi buna tan›kt›r.
Ezilenler, Yoksullar, Emekçiler; Normal takviminden dört ay öncesine al›nmakla, öncekiler gibi “erken” kimli¤ine bürünen 2007 seçimlerine, sistemin her yönüyle kriz içerisinde ç›rp›nd›¤› bir dönemde kurtar›c› gözüyle bak›lmaktad›r. Hakim s›n›flar›n bütün klikleri çözümü ve hesaplaflmay› havale ettikleri seçim sand›¤›n› halka kurtulufl ve düzlü¤e ç›k›fl yeri olarak gösterme yar›fl›na girmifl bulunuyorlar. ‹ki partili meclis, tek partili hükümetle dahi istikrar kurmay› baflaramay›fllar›n›n yegane sebebi, düzenin yap›sal niteli¤idir. Emperyalizme ba¤›ml›, yar›-sömürge yar›-feodal bir ülkede, ne ekonomik ne de siyasi istikrar sa¤lanmas› mümkün de¤ildir. Halk›n alabildi¤ine sömürüldü¤ü, yoksulluk ve sefaletinin giderek büyüdü¤ü, azg›n bir devlet terörünün estirildi¤i, hak ve özgürlüklerinin sürekli gasp edildi¤i koflullarda, istikrar ancak bu uygulamalar aç›s›ndan vard›r. Bölgedeki geliflmelerle beraber Kürt Ulusal Sorunu ile ilgili rejimin açmazlar›ndaki derinleflme, ekonomik ve siyasi krizin büyümesi neticesinde klikler aras›ndaki çat›flmay› boyutland›rm›flt›r. Bir yanda AKP, di¤er taraftan CHP’nin oda¤›nda yer ald›¤›, cumhuriyet mitinglerinden e-muht›raya, cumhurbaflkanl›¤› seçiminden Irak Kürdistan’›na yönelik operasyon tart›flmalar›na, büyük çapl› hamlelerle dolu bir süreç h›zla akmaya bafllam›fl, seçimlerin ertelenebilece¤inden bile söz edilir olmufltur.
9
75 Demokrasi, laiklik, adalet, eflitlik gibi hak ve özgürlük alan›na ait ne kadar kavram varsa a¤›zlar›na dolayarak ellerinde bayrak meydanlara dökülen ve kitleleri de sürükleyen hakim s›n›f partileri aras›ndaki çat›flma, ülkemizdeki sömürü ve talandan pay kapma kavgas›d›r. Bu ülkede, sözü geçen kavramlardan eser bulunmamas›, öncelikle bu partilerin ait olduklar› devlet gelene¤inden kaynaklanmaktad›r. Bunlar›n böyle bir dertlerinin olmad›¤›, asra yaklaflan geçmifl pratikleriyle sabittir. Devletin kendi istatistiklerinde bile, açl›k s›n›r› alt›ndaki nüfusun 900 bin, yoksullar›n say›s›n›n ise 19 milyon 450 bin kifliye ulaflt›¤› aç›klanmakta; toplam borçlar›n 176.5 milyar dolardan 379.6 milyar dolara ç›kt›¤› belirtilmektedir. Dolar milyoneri ve milyarderini art›ran bir ülkede, 12 milyon üreticinin ürününün elinde kald›¤› tar›mdaki y›k›m ve tasfiye son iki y›lda 1.5 milyonluk göç yarat›yor ve iflsizlerin nüfusu 6 milyona ulafl›yorsa, ekonominin elle tutulur hiçbir yan› kalmam›fl demektir. Bu yüzden faflist parti flefleri, ilk seçim aktivitelerini, görücüye ç›kma brifinglerini, TÜS‹AD, TOBB gibi patron kulüplerinin huzurlar›nda yapmaya bafllam›fllard›r. AKP bu tablodan tek bafl›na sorumlu de¤ildir. Bu süreçteki tasarruflar›ndan onun fiili koalisyon orta¤› gibi çal›flan CHP de pay sahibidir. Öyle ki bu durum yaln›zca ekonomik ve sosyal haklar (çal›flma yasalar›, sosyal güvenlik yasas›, asgari ücret belirlemesi) aç›s›ndan de¤il, hak ve özgürlükler alan› ( TCK, C‹K, CMK, 301. md.,Polis Vazife ve Yetkileri Yasas› ) ve di¤er konulara (Lübnan’a asker gönderilmesi) iliflkin de ayn› bütünlükte cereyan etmektedir. Eskisi ve yenisiyle CHP’nin, ha keza DSP ve SHP’nin solculukla, halkç›l›kla, sosyal demokratl›kla, ilericilikle uzaktan yak›ndan ilgisi yoktur. Bu partilerin T.C. tarihi boyunca tek bafl›na ya da koalisyon orta¤› olarak hükümette yer ald›klar› dönemler; halk›n refah seviyesi aç›s›ndan, demokratik hak ve özgürlüklerin geliflimi bak›m›ndan, emperyalist boyunduruktan kurtulmak yönünden olumlu yönde hiçbir kazan›m ve ad›m içermemektedir. Aksine bu dönemler, ba¤›ml›l›k, kölelefltirme, talan, soygun, bask› ve katliamlar aç›s›ndan tarihin en karanl›k süreçleri olarak an›lmay› hak etmektedir. Bunun böyle olmas› son derece do¤ald›r. fiimdi ittifak halinde hareket eden CHP ile DSP ve onlara eli mahkum biçimde yamanan SHP Kemalist ocaktan gelmektedirler. Günümüzde de ›rkç›, floven bir dalga ile flahlan›fl
yaratmaya ve kitleleri laikçilik temas› ve fleriat korkusu ile yönlendirmekte, TSK’nin deste¤iyle güçlenmeye çal›flmaktad›rlar. Esasen bugün AKP’ye karfl› haz›rlanmaya çal›fl›lan hükümet alternatifi, CHP-DSP ittifak›n› aflan bir boyuta sahiptir. Bu partilerin bir bafl›na gücünün yetmeyece¤i bilindi¤inden, MHP ve DP hatta GP’nin de içinde yer alaca¤› genifllikte bir koalisyon tasarlanmaktad›r. Cumhuriyet mitinglerinde “sa¤da ve solda birlik” çerçevesinde bu teman›n ifllenmeye çal›fl›ld›¤› bilinmektedir.
‹lericiler, Demokratlar, Yurtseverler; Seçim aldatmacas›na tav›r tak›nmak, hakim s›n›flar›n bu oyununa alet olmamak, kitleleri oy kullanmamaya ça¤›rmak suretiyle sistemin meflruiyet operasyonuna karfl› koymak gerekmektedir. Halka ne ekonomik, ne sosyal ne de siyasal bak›mdan hiçbir fley kazand›rmad›¤› gibi sürekli kaybettiren, yoksullu¤u büyüten, s›k›nt› ve dertleri ço¤altan bu sistem bütün kurumlar›yla çürümüfltür. Kitleler belli bafll› hakim s›n›f partilerinin peflinden sürükleniyor durumda olsalar ve yönlendirmeye aç›k bir konuma sahip bulunsalar da düzenden genel olarak hoflnut de¤illerdir. Bu durum yaflam standartlar›n›n sürekli gerilemesinden, sosyal tablonun bozulmas›ndan, ekonomik göstergelerdeki çarp›lmalardan bellidir. Devrimci tav›r veya taktikleri koflullar belirler. Mevcut taktiklerin ana iliflkin katk›lar sunmas› belirleyici önemdedir. Tam da bu noktada, kriter, s›n›f mücadelesinin ilerletilmesidir. Belirlenecek olan taktik sayesinde kitleler s›n›f mücadelesinde kendilerini daha fazla ifade edebilecekleri bir ruh hali ve yönelim içerisine girebilecekler midir? Bu sorunun yan›t› belirlenecek taktik aç›s›ndan önemlidir. Zira, sisteme tav›r al›fl ve sistemden kopufl meselesi, kitlelerin mücadeleye at›lmalar› ve onu süreklilefltirmeleri aç›s›ndan can al›c› bir yere sahiptir. Günümüzde parlamento, siyasi partiler, hukuk sistemi ile bir bütün olarak sistemin kitleler nezdindeki itibar› ortadad›r. Bu itibar, bir önceki seçimlerde en çok oyu alan AKP’ye eflit oranda kitlenin sand›¤a gitmemesine neden olacak boyutta iken, son 4.5 y›ldaki geliflmeler ile bugün daha da yerlerdedir. ‹ki partinin kol kola çal›flt›¤›, en büyük vaatlerinden dokunulmazl›k konusunu has›r alt› ettikleri, sürekli emekçiler aleyhine yasalar üreten faflizmin meclisine yeniden itibar kazand›rmak amac›yla giriflilen seçim tuza¤›na öncekinden daha büyük oranda
1-14 Haziran 2007 bir protesto ile yan›t verilmesi önemlidir. Bu çerçevede en önemli rollerden birisini üstlenmesi gereken Ulusal Hareket’in yaratt›¤› Kürt dinamikleri, daha önce oldu¤u gibi tam tersi bir yönelim içerisine sokulmaya çal›fl›lmaktad›r. Kürt halk›, bugünkü durumunu, potansiyelini ve gücünü, silahl› mücadeleye borçlu oldu¤unu büyük bedeller pahas›na ö¤renmifltir. Faflizmin meclisine iliflkin, kendi temsilcilerinin ilkesiz durufllar (Kürtçe de olsa yemin etmeleri) sergilemelerine karfl›n yaka paça at›ld›klar› bir pratik de vard›r. Seçim sistemi, yüzde 10 baraj›yla, oy pusulas›ndaki son düzenlemesiyle, aday engellemesiyle, son süreçte ve muhtemel daha da artacak bask› ve provokasyonlar›yla, her yönüyle anti-demokratiktir ve ortaya ç›kacak olan sonuç, iradesinin üçte birini bile yans›tmayabilecektir. Dahas› meclise yollayaca¤› vekillerinin izleyece¤i politika, yaklafl›k 10 y›ll›k bir zaman dilimine damgas›n› vuran icazetçi, uzlaflmac› bir çizgide olacakt›r. Kürt Ulusal Hareketini günden güne geriye götüren, elindeki mevzileri yitirmesine sebep olan, Türk devletini daha da kendine güvenli ve pervas›z hareket etme rahatl›¤›na iten bu politikalard›r. Uluslar›n Kendi Kaderlerini Tayin Hakk› ilkesinden vazgeçip bireysel kültürel haklarla yetinme noktas›na gerileyen bu çizgidir. Sürekli darbe yedi¤i, haklar› çi¤nendi¤i, afla¤›land›¤›, itilip kak›ld›¤› halde bunlar› küçük itirazlarla karfl›lamakla yetinen, bu anlay›fllard›r. Kürt Ulusal Hareketinin bütün bunlara isyan ederek, cepheden karfl› koyarak kimlik kazand›¤›, savaflarak kitleselleflti¤i unutturulmak istenmektedir.
Devrimciler, Gençler, Yoldafllar; AKP, CHP-DSP, DP (DYPANAP), MHP, GP, BBP, SP, vd. faflist hakim s›n›f partileri; tek tip örgütlenmifl, ayn› programa sahip, ayn› devletin, ayn› emperyalist efendilere uflakl›k yapan kardefl partilerdir. Bunlar aras›ndaki dalaflmalar geçici, uzlaflma süreklidir. TSK, hepsinin ordusudur. Zira NATO’ya ba¤l› olan faflist Türk Ordusu, ABD emperyalizminin savafl makinesinin uzant›s› olarak donat›lm›flt›r. Sevk ve idaresi Pentagon’dan yap›lmaktad›r. Amerikan çavuflu Yaflar Büyükan›t’›n Ulus’taki patlaman›n ard›ndan yakt›¤› iflaret fifle¤i, bütün faflist partilerin seçim bildirgesi olarak okunmal›d›r. Genifl halk y›¤›nlar› büyük çapl› yönlendirme kampanyalar› ile seçimlere sevk edilmeye çal›fl›l›yor. Korku, tehdit ve paranoya ile yarat›lan kutup-
laflt›rma ortam›ndan heybelerine oy ya¤d›rma hesab› yapan hakim s›n›f partileri, laik/anti-laik kamplaflmas›n›n ötesinde, bilhassa Kürt düflmanl›¤› konusunda yar›fl içerisine girmifl bulunuyorlar. Kim ›rkç›l›k ve flovenizmin bayraklar›n› daha yükse¤e kald›r›rsa daha fazla parsa toplar›m hesab›ndad›r. Revaçta olan, t›pk› 1999 seçimleri öncesindeki gibi azg›n milliyetçiliktir. Ne mutlu Türküm demeyenlere düflmanl›k yapmak üzerine kurulu sisteme karfl› koymak için, önümüze bir yapt›r›m arac› olarak konulan sand›klar› protesto etmeliyiz. Bu tav›r, faflist rejimle hesaplaflman›n en do¤ru tarz›d›r, tek devrimci yöntemidir. Faflizmle hesaplaflmak, onun kurdu¤u tuza¤a düflerek, onun oyununa gelerek, ona kan vererek, ona meflruiyet kazand›rarak olmaz. Faflizmle hesaplaflman›n bir biçimi de onun kitlelerle alay edercesine tezgahlad›¤›, her yönüyle, her flekliyle anti-demokratik ve faflist karakterdeki bu seçim oyununu elimizin tersiyle itmektir. Emekçi kitlelere, yoksul y›¤›nlara, ezilen milyonlara kurtulufl yolunu göstermek ve düzene-devlete olan öfke ve tepkilerini devrim mücadelesine yönlendirmeksizin faflizmle etkili ve sonuç al›c› bir hesaplaflma gerçeklefltirebilmek mümkün de¤ildir. Bunun için en az oy isteme telafl›, h›rs› ve heyecan› içerisindeki faflist partiler kadar faaliyet yürütmek gerekmektedir. Seçimleri protesto etmenin alternatif bir mücadele ve yönelimle birleflmesi halinde s›n›f mücadelesini ilerletici rol oynayaca¤›n›n bilincinde hareket edilmelidir. Kitlelerin son seçimlerde yükselttikleri bu e¤ilimlerine s›n›fsal bir durufl katma ve devrim alternatifini büyütme perspektifi, çal›flmalar›m›z›n merkezine oturmal›d›r. SEÇ‹MLER FAfi‹ZME KAN TAfiIMA, MEfiRU‹YET KAZANDIRMA OPERASYONUDUR! SANDIK BAfiINA G‹TMEYEL‹M, OYUNA GELMEYEL‹M, ONAY VERMEYEL‹M! KURTULUfi SEÇ‹M DE⁄‹L, TEK YOL DEMOKRAT‹K HALK DEVR‹M‹! PATRON-A⁄A DEVLET‹N‹ YIKACA⁄IZ, HALK ‹KT‹DARI KURACA⁄IZ! KAHROLSUN EMPERYAL‹ZM, FAfi‹ZM VE HER TÜRDEN GER‹C‹L‹K! YAfiASIN PART‹M‹Z TKP/ML, ÖNDERL‹⁄‹NDEK‹ T‹KKO VE TMLGB! YAfiASIN HALK SAVAfiI! TKP/ML MK SB MAYIS 2007
1-14 Haziran 2007
10
75
U n u t m a y a l ı m ! K a y b e d i l e n g e l e c e ğ i m i z d i r. Geleceğimizin kaybedilmesine sessiz kalmayalım! Egemen s›n›flara karfl› sürdürülen iktidar mücadelesinde, bu mücadeleyi yürüten komünist, devrimci ve yurtsever güçlere yönelik, egemenlerin çeflitli araçlarla (katletme, iflkence, hapishaneler vb.) sürdürdü¤ü sald›r›lar›na tarih sayfalar›nda tan›k olduk, oluyoruz ve olmaya da devam edece¤iz. Bu sald›r›lardan biri de “kaybetme”dir. Bazen sokak ortas›ndan, bir evden, bir da¤ bafl›ndan; bazen de gözalt›nda, iflkencehanelerden, kay›tlara geçirilmeden, “elimizde yok!” denilen, insanlar›m›z, bu sald›r›n›n bir parças› olarak kaybediliyor. Bu sald›r› sadece bireyin yok edilmesi ile s›n›rl› de¤il, iflkenceyi de, psikolojik bask›y› da, gözda¤›n› da amaçl›yor. ‹nsanlar›n devlet eliyle kaybedilmelerinin ilk örne¤i, Nazi Almanya’s›nda yaflanm›flt›r. 1941 y›l›nda bafllat›lan bir operasyonda, binlerce insan, Nazi iflgalindeki Avrupa’ya gözda¤› vermek, her türden direnifli sindirmek amac›yla, gece yar›lar›nda toplan›p kaybedilmifltir. Daha sonras›nda, ‘60’larda Guatemala ve Brezilya’da, ‘73’lerde fiili’de, ‘76’larda Arjantin’de binlerce insan kaybedildi. ‘80’lerden sonra, dünyan›n birçok ülkesinde oldu¤u gibi ülkemizde de, faflizmin her dönem kendisine karfl› yürütülen mücadeleye, mücadelenin öznesi olan komünist, devrimci ve yurtsever güçlere karfl› kulland›¤› fliddet ve katletme politikas›na yeni bir halka daha eklendi: KAYBETME… 1980 Askeri Faflist Cuntas›’n›n ard›ndan (özellikle ‘90’l› y›llar›n ortalar›ndan) günümüze dek yüzlerce
sistem muhalifi, komünist, devrimci ve yurtsever insan›m›z faflizmin bu sald›r›s› sonucu kaybedildi. Amaç Nazilerinkilerle ayn›. Mücadeleyi yok etmek, sindirmek ve gözda¤› vermek. Ama nas›l ki Nazi Almanya’s›nda, fiili’de Arjantin’de ve dünyan›n daha nice ülkelerinde bu sald›r› ile mücadeleyi bitiremediler ise, kaybedenler kaybetti ise, ülkemizde de mücadeleyi bitiremeyecekler ve faflizm kaybedecek. * ‹HD, ICAD (Uluslararas› Kay›plara Karfl› Komite) ve YAKAY-DER (Yak›nlar›n› Kaybeden Ailelerle Yard›mlaflma Ve Dayan›flma Derne¤i) “17–31 May›s Gözalt›nda Kay›plarla Mücadele Haftas›” nedeniyle hafta içerisinde yapacaklar› program› duyurmak, gözalt›nda kay›plar›n ak›betlerini sormak ve faillerin yarg› önüne ç›kar›lmas›n› talep etmek amac›yla, bir bas›n aç›klamas› yapt›. 17 May›s günü ö¤len saatlerinde, Taksim-Galatasaray Lisesi önünde bir araya gelen kitle, devletin eli kanl› kontra birimlerin-
ce kaybedilen ve katledilen devrimcilerin resimlerini açarak, bir bas›n aç›klamas› yapt›. “Y›llar önce insanlar›m›z gözalt›nda kaybedildi. Aradan geçen onca zaman içinde, ak›betlerinden haber alamad›¤›m›z yak›nlar›m›z› unutmam›z›, yaflananlar› belleklerden silmemizi istediler!” denilen aç›klaman›n devam›nda hiçbir fleyin yaflananlar› unutturamayaca¤› vurgusu yap›larak, gözalt›nda kay›plara son verilmesi, kay›plar›n sorumlular›n›n yarg›lanmas› talep edildi. Bas›n aç›klamas›ndan sonra söz alan kay›p Murat Y›ld›z’›n annesi, devletin kay›plar noktas›ndaki sorumlulu¤una vurgu yaparak, “biz devletten bir fley beklemiyoruz, biz halk›m›zdan bize sahip ç›kmas›n› ve sesimize ses katmas›n› istiyoruz!” dedi. * 19 May›s Cumartesi günü bir eylem daha gerçeklefltirildi. Cumartesi günü 270. kez Taksim Galatasaray Lisesi önünde bir araya gelen “Cumartesi Anneleri” olarak an›lan kay›p yak›nlar›, sözlü bir bas›n aç›klamas› yapt›ktan sonra 10 dakikal›k oturma eylemi
Alınteri Gazetesine polis saldırısı
Ankara’da biri Al›nteri dergisi muhabiri toplam 12 kifli 21 May›s günü sabah saatlerinde düzenlenen ev bask›nlar›yla gözalt›na al›nd›. Gözalt›na al›nanlardan 7’si ertesi gün tutuklan›rken, 5 kifli serbest b›rak›ld›. Gözalt›lara 1 May›s’ta “yasad›fl› slogan att›klar› ve terör örgütü propagandas› yapt›klar›” gerekçe gösterilirken sald›r›s›y› protesto etmek için 21 May›s günü ‹HD Ankara fiube’de bas›n toplant›s› gerçeklefltiren ‹HD Ankara fiubesi, ÇHD ve Ankara 78’liler Derne¤i gözalt›na al›nanlar›n bir an önce serbest b›rak›lmas›n› istedi. Aç›klamada konuflan Halil ‹brahim Özdemir, 3-4 aydan bu yana Ankara’da yurtsever, sol ve devrimci çevrelere yönelik bask›lar›n oldu¤una iflaret ederek, duruma tepki gösterdi. Gözalt›na al›nan Al›nteri dergisi çal›flan› ve okurlar›n›n aileleri ad›na Gülmez A¤ababa da bir aç›klama yapt›. A¤ababa, “Bu gerekçe iflin bahanesi oldu¤u kadar, devletin iflçi ve emekçilerin birlik, dayan›flma ve mücadele günü olan 1 May›s’› halen bir ‘terör’
olay› olarak gördü¤ünü ve lanse etmeye çal›flt›¤›n› apaç›k ortaya koymufltur” dedi. Aç›klamada ÇHD Ankara fiube Baflkan› Selçuk Koza¤açl› ise sosyalist yasal kurulufllara yönelik, ‘yasad›fl›’ ifllerle u¤raflt›klar› gerekçesiyle bask›lar›n artt›¤›na iflaret ederek, bu bask›lar›n kayna¤›n›n de¤ifliklik yap›lan Terörle Mücadele Yasas› oldu¤unu söyledi. Bu sald›r›y› protesto eden Al›nteri, ESP, DHP, HÖC, Partizan, 78’liler Derne¤i, Kald›raç vb. kurumlar 23 May›s günü Yüksel Caddesi’nde bir bas›n aç›klamas› yaparak tutuklananlar›n bir an önce serbest b›rak›lmas›n› istedi. Aç›klaman›n ard›ndan Al›nteri ve Ufuk Çizgisi gazetesi da¤›t›l›rken polisin ortam› provoke etme çabalar› bofla ç›kar›ld›. ‹HD Ankara fiubesi de yapt›¤› yaz›l› aç›klama ile sald›r›lar› protesto etti. Al›nteri gazetesi çal›flanlar› ve faaliyetçileri ev bask›nlar› ve gözalt›larla ilgili olarak, 21 May›s günü ‹stanbul ‹HD binas›nda ve 22 May›s günü de Taksim Meydan›’nda birer bas›n aç›klamas› yapt›lar. Yap›lan bas›n aç›klamalar›nda, bask› ve gözalt›lar k›nanarak, gözalt›na al›nanlar›n serbest b›rak›lmas› talep edildi.
Yap›lan her iki bas›n aç›klamas›nda; bask›na gerekçe olarak, “1 May›s’ta yasad›fl›
yapt›lar. Oturma eylemi esnas›nda baz› kay›p yak›nlar› bas›na ve halka yönelik konuflmalarda bulundular. Yap›lan konuflmalarda genel olarak “Bizler kararl›y›z. Kay›plar›m›z› unutmayaca¤›z, hiç kimsenin bir daha kaybedilmemesi için buraday›z ve burada olmaya devam edece¤iz!” denildi. At›lan “Kaybedenler kaybedecek”, “Kay›plar bulunsun hesap sorulsun” ve “Analar›n öfkesi katilleri bo¤acak!” sloganlar›yla eylem sonland›r›ld›. * 19 May›s günü Gazi Cemevi önünde biraraya gelen yaklafl›k 200 kifli “Kaybedenlerden hesap soraca¤›z” pankart› açarak mezarl›¤a do¤ru yürüyüfle geçti. Gözalt›nda katledilen Hasan Ocak ve R›dvan Karakoç’un ve di¤er “kay›plar›n” resimlerini tafl›yan kitleye mezarl›kta seslenen R›dvan Karakoç’un kardefli Hasan Karakoç Kürtçe ve Türkçe bir konuflma yapt›. Karakoç bu topraklarda binlerce kay›p oldu¤unu, bunlar›n sorumlusunun devlet oldu¤unu söyledi. 12 y›l boyunca kay›plar mücadelesini sürdürdüklerini dile getiren Karakoç’un ard›ndan Yakay-Der ad›na konuflan Han›m Tosun tüm kay›plar›n 盤l›¤›n› hayk›rmak için topland›klar›n› dile getirdi. ‹stanbul ESP temsilcisi Hatice Aydemir de mücadelenin devam etti¤ini söyledi. (‹stanbul)
slogan at›lmas›” ile ilgili olarak savc›l›k taraf›ndan ç›kart›lan arama ve gözalt› karar›n›n gösterildi¤i belirtilerek, “Son zamanlarda devrimci demokratik güçlere ve Kürt halk›na dönük bask› ve operasyonlar ile seçim öncesinde bafllat›lan engelleme hareketleri, demokrasinin kimler için oldu¤unu bir kez daha ortaya konmufltur!” denildi. (Ankara)
Birtan Altınbaş’ı katledenler MHP’den milletvekili adayı oldu! Birtan Alt›nbafl’›n gözalt›ndayken ölümüne neden oldu¤u gerekçesiyle 8 y›l hapis cezas› alan emekli polis ‹brahim Dedeo¤lu, MHP’den milletvekili aday› oldu. Dedeo¤lu, seçilmesi halinde, Yarg›tay aflamas›nda bulunan dosyas› henüz karara ba¤lanmad›¤› için hapishane yerine Meclis’e girecek. Birtan Alt›nbafl 1991 y›l›nda örgüt üyeli¤i iddias›yla gözalt›na al›nm›fl ve yap›lan iflkence sonucu Ankara Emniyet Müdürlü¤ü binas›nda yaflam›n› yitirmiflti. Olayla ilgili iflkenceci polisler hakk›nda suç duyurular›n›n ard›ndan, ancak 1998’de dava aç›labilmiflti. ‹brahim Dedeo¤lu ile di¤er polisler Süleyman Sinkil, Sadi Cayl›, Hasan Cahit Orhan “adam öldürme” suçundan Ankara 2. A¤›r Ceza Mahkemesi’nde yarg›land›lar. San›klara önce 4’er y›l 5’er ay 10’ar gün hapis cezas› verdi. Yarg›tay bu cezay› bozdu. ‹kinci yarg›lama da geçti¤imiz Mart ay›nda
tamamland›. Bu kez san›klar “iflkenceyle kasten adam öldürmek” suçundan 8’er y›l 10’ar ay 20’fler gün hapis cezas›na mahkum edildi. Dosya halen Yarg›tay’da bulunuyor. Bu arada san›k polislerden ‹brahim Dedeo¤lu, MHP’den Ankara milletvekilli¤i için aday adayl›¤› baflvurusunda bulundu. 22 Temmuz’da yap›lacak seçimler öncesinde Yarg›tay’›n iflkence davas›nda karar vermesi ifl yükü aç›s›ndan zor görünüyor. Dedeo¤lu’nun seçimlerde milletvekili olmas› halinde hapishane yerine Meclis’e gidecek. Dedeo¤lu dokunulmazl›k kazanacak ve dosyas› milletvekili s›fat›n›n sona ermesine kadar bekletilecek. Meclis dokunulmazl›¤› kald›rmad›¤› sürece Yarg›tay karar veremeyecek. Dedeo¤lu, 1999 seçimlerinde de, MHP’den Karaman milletvekili aday› olmufl, seçilemeyince de MHP’li Devlet Bakan› Faruk Bal’›n dan›flmanl›¤›n› yapm›flt›. (H. Merkezi)
75
11
1-14 Haziran 2007
Hapishanelerde sald›r›lar bitmek bilmiyor!
‹HD Adana fiubesi verilerine göre son 3 ay içerisinde Adana Kürkçüler F ve E Tipi hapishanelerine giren 3’ü adli toplam 21 tutsa¤a, gardiyan ve askerler taraf›ndan iflkence yap›ld›. Hapishaneye görüfle giden tutsak yak›nlar›n›n da afla¤›lay›c› muameleler ile karfl›laflt›klar› belirtiliyor. Tutsaklar›n baflvurular› üzerine düzenlenen rapor, hapishanede yaflanan ve daha önce de bas›na yans›yan iflkenceleri do¤rular nitelikte. Baflvurucular, hapishanede ç›r›lç›plak soyulduklar›n›, hakarete maruz kald›klar›n›, dövüldüklerini ve psikolojik bask›ya u¤rad›klar›n› bildirdi. ‹HD Adana fiube Baflkan› Ethem Aç›kal›n, baflvurulardan tutuklular›n darp, falakaya
yat›r›lma, ç›r›l ç›plak soyulma, k›r›c› davran›fllar benzeri iflkencelere maruz kald›klar›n›n görüldü¤ünü belirtti. Aç›kal›n, konuyla ilgili Adalet Bakanl›¤›, Sa¤l›k Bakanl›¤› ve ‹çiflleri Bakanl›¤›’na baflvuruda bulunduklar›n› belirtti. Baflvurulara iliflkin bilgi veren Aç›kal›n, DHKP-C örgütüne üye olmaktan tutuklanan Emrah Yayla’ya, tutukland›¤› günden bu yana askerlerin iflkence yapt›klar›n› belirtti. Yayla’n›n annesi Zeynep Yayla’n›n 19 Nisan’da kendilerine baflvuruda bulunarak, o¤lunun iflkence gördü¤ünü aktard›¤›n› belirten Aç›kal›n, “Yayla o¤lu ile kapal› görüfl yapt›¤›n› ve o¤lunun getirildi¤i ilk gün arama ad› alt›nda ç›r›l ç›plak soyuldu¤unu, gardiyanlar taraf›ndan falakaya yat›r›ld›¤›n›, hortumla dövüldü¤ünü, yine hortumla ayaklar›n›n alt›na vuruldu¤u için ayaklar›n›n üzerine basamad›¤›n› söylemesi üzerine biz de ‹HD olarak giriflimlerde bulunduk. Adalet Bakanl›¤›’na konu hakk›nda yaz› gönderdik” dedi. Aç›kal›n, görüfle giden tutsak yak›nlar›n›n da arama esnas›nda giysilerini ç›karmay› kabul etmedikleri için görüfle girmelerine izin verilmedi¤ini belirtti. Sibel Y›ld›z adl› bir tutsak yak›n›n›n 3 Nisan’da kardefli Murat Y›ld›z’› görmek üzere gitti¤i hapishanede afla¤›lay›c›
bir aramaya tabi tutuldu¤unu aktaran Aç›kal›n, tutuklu yak›nlar›n›n ayn› gün, baz› yerleri aç›k olan soyunma kabininde ç›r›l ç›plak soyunmalar›n›n istendi¤ini, kabinin karfl›s›nda ise erkek gardiyanlar›n oturdu¤unu, bu duruma tepki gösterdikleri için görüfl yap›lmad›¤›n› ve d›flar›ya at›ld›klar›n› anlatt›.
Kand›ra Kand›ra F Tipi Hapishanesi’nde 15-20 gardiyan 2 T‹KB ve 1 MLKP dava tutsa¤›n›n kald›¤› hücreye girerek tutsaklara sald›rd›. TUYAB taraf›ndan 22 May›s’ta yap›lan yaz›l› aç›klamaya göre “Kand›ra Hapishanesi’nde son birkaç ayd›r aramalarda problemler yaflan›yordu. Önce elle aray›p, sonra da detektörle arama yap›yorlar. Dedektörle aranmay› reddeden devrimci tutsaklar darp edilerek zorla aran›yorlar. Bu arama fasl› her seferinde iflkence seanslar›na çevriliyor” denilerek, Kand›ra Hapishanesi’nde son olarak aramalar› protesto etmek için kap›lar› döven 2 T‹KB ve 1 MLKP tutsa¤›n›n hücresine “savc›n›n emri” diyerek 15-20 gardiyan taraf›ndan girilip tutsaklar dövülüp, daha sonra 100-150 metre sürükleyerek ‘kör hücre’ denilen hücrelere teker teker konulduklar› belirtildi. TUYAB taraf›ndan yap›lan aç›klamada sald›r›ya u¤rayanlardan Mete
Korsakoff hastalar›na yer bulunamad› Adalet Bakanl›¤›, Wernicke Korsakoff hastas› tutsaklar› koyacak “yer” bulamad›. Hastal›klar›na ra¤men aylarca hapishanede tutulan Korsakoff’lular, önce serbest b›rak›ld›, daha sonra yap›lan bir düzenlemeyle “yüksek güvenlikli hastanelere konacak” denilerek yeniden tutukland›lar. Ancak Türkiye’de bu konumda bir hastane olmad›¤› için, baz›lar› ak›l hastanesine baz›lar› da F tipi hapishanelere gönderildiler. 6 Ocak 2005 tarihi itibariyle ise TCK’n›n 57’nci maddesinde belirtilen “yüksek güvenlikli hastanelerde” tutulmalar› için yeniden tutuklanmaya bafllad›lar. Yeni düzenleme sonras›nda 10’a yak›n hasta tutukland›. ‹stanbul, Ankara ve ‹zmir gibi illerdeki hapishanelere veya ak›l hastanelerine konuldular. Ankara’da yeniden tutuklanan ‹smet Özdemir, Sincan F Tipi’ne gönderildi. Özdemir’in avukat› fianal Sar›han, Özdemir’in sa¤l›k raporuna dayal› olarak erteleme iflleminin kald›r›lmas› ve infaza hapishanede devam edilmesi ifllemlerinin hukuka ayk›r› oldu¤unu belirterek, Ankara ‹nfaz Hakimli¤i’ne baflvurdu. ‹nfaz Hakimli¤i, “Bu konuda yetkili mahkemenin mahkumiyet karar› veren mahkeme oldu¤u” gerekçesi ile istemi reddetti. Sar›han daha sonra Özdemir’in yarg›land›¤› 11. A¤›r Ceza Mahkemesi’ne baflvurdu. Ancak mahkeme de “bu karar› Ankara Cumhuriyet Baflsavc›l›¤› verir” diyerek istemi reddetti. Bu duruma uygun sa¤l›k kuruluflu araflt›rmas› için Adalet Bakanl›¤›’na yaz› yazan Ankara Cumhuriyet Baflsavc›l›¤› ise mü-
vekkil hakk›nda infaz›n durdurulmas› talebini göz ard› ederken, bu kapsamda bir hastane de bulunmad›¤›n› bildirdi. ‹zmir’de de bu düzenlemenin amac›n› gösteren bir örnek yafland›. 2004 y›l›nda ‹zmir K›r›klar F Tipi Hapishanesi’nde Ölüm Orucu’na giren Ali K›l›nç, Wernicke Korsakoff hastal›¤›na yakaland›. Aylarca hastanede tedavi gören, daha sonra an›lan düzenlemeler sonucunda serbest b›rak›lan ve yeniden tutuklanan K›l›nç, Manisa
Tuncer adl› tutsa¤›n tüm vücudunda morluklar olufltu¤u ve su toplad›¤› ve ayakta durmakta zorland›¤› belirtildi. Tamer Tuncer’in ise gö¤sünden darbe ald›¤›na ve durumunun a¤›r oldu¤una de¤inilen aç›klamada sald›r›ya u¤rayan ‹smail Y›lmaz adl› tutsa¤›n da vücudunun morluklar içinde oldu¤u belirtildi.
Ruh ve Sinir Hastal›klar› Hastanesi’ne kapat›ld›. Ancak orada tedavisi için imkan bulunmayan K›l›nç, avukat› Gül Kireçkaya’n›n talebi üzerine K›r›klar F Tipi’ne gönderildi. Ankara’da da bu uygulaman›n do¤urdu¤u bir olay yafland›. Hastal›¤› nedeniyle serbest b›rak›lan Mustafa Gök, 2005 y›l›nda düzenlenen DHKP-C operasyonu s›ras›nda yeniden tutukland›. Hakk›nda infaz ertelenmesi karar› bulunan Gök ile ilgili “yeni bir ceza iflleyebiliyorsa, eski
Tekirda¤ Tekirda¤ F Tipi Hapishanesi’nde gardiyanlar taraf›ndan tutsaklara sald›r›ld›¤› ve yaral›lar›n oldu¤u ö¤renildi. 19 May›s nedeniyle yap›lacak olan görüflmeler nedeniyle yak›nlar›n›n görüflüne giden aileler, hapishanede gardiyanlar›n tutsaklara sald›rd›¤›n› aç›klad›. Söz konusu olaylardan dolay› ailelerin çocuklar› ve yak›nlar› ile görüflmelerine izin verilmezken, hapishaneye jandarma taraf›ndan çok say›da takviye ekip gönderildi¤i bildirildi. Sald›r›da tutuklu ve hükümlülerden yaral›lar›n bulundu¤u ve hapishaneye ambulanslar›n gönderildi¤i ö¤renildi. PKK davas›ndan tutuklu Turan Günana’n›n kardefli Necdet Günana’dan al›nan bilgiye göre, jandarman›n d›flar›ya haber verilmemesi için ziyarete giden ailelerin cep telefonlar›na el koymak istedi¤i ö¤renildi. (H. Merkezi) cezas›n›n infaz›n› da çekebilir” denildi. Mustafa Gök, halen a¤›r sa¤l›k sorunlar› yaflamas›na ra¤men Sincan F Tipi’nde tutuluyor. Gök’ün avukat› Selçuk Koza¤açl›, düzenleme olumlu gibi görünse bile, Adalet Bakanl›¤›’n›n siyasi tutuklulara “ak›l hastas›” gözüyle bakt›¤›n› gösterdi¤ini vurgulad›. “Bakanl›¤›n, ‘mahkuma’ çektirdi¤i eziyeti, bu defa da ‘ak›l hastas›na’ çektirdi¤ini” söyleyen Koza¤açl›, “Yine dört duvar aras›nda tutacaklar. Bu insanlar›n zaten süresiz ertelenmifl cezalar› ve ömür boyu sürecek hastal›klar› var. Ailelerinin yan›nda tutulmalar› gerekiyor” dedi. Koza¤açl›, Türkiye’de bakanl›¤›n gösterdi¤i türde bir hastane bulunmad›¤›n› bildirdi. (Ankara)
‹stanbul Tabip Odas› Wernicke-Korsakof hastal›¤›yla ilgili bas›n› bilgilendirdi Son günlerde yeniden gündeme gelen Wernicke-Korsakoff’lu tutsaklar hakk›nda ç›kan yaz›larla ilgili ‹stanbul Tabip Odas› bas›na bir aç›klama yapt›. 22 Nisan günü saat 12.30’da yapt›klar› aç›klamada ilk sözü ‹TO ‹nsan Haklar› Komisyonu Üyesi Prof. Dr fiebnem Korur Fincanc› alarak hastal›¤›n ne oldu¤unu ve neler yap›lmas› gerekti¤ini anlatt›. Ard›ndan ‹TO Yönetim Kurulu ad›na haz›rlanan bas›n aç›klamas›n› Dr. Nazmi Tümerdem okudu. Tümerdem, CMUK’un 399/1 maddesi gere¤i hapishanelerde bu hastal›ktan flikâyetçi yaklafl›k 600 kiflinin serbest b›rak›ld›¤›n›, 6 Ocak 2005 tarihinde ç›kan TCK’n›n 57. maddesi nedeniyle bu kiflilerin yeniden tutuklanmaya ve
“yüksek güvenlikli hastanelere” konulmaya baflland›¤›n›; ama ülkemizde böyle hastaneler bulunmad›¤› için bu hastal›ktan flikâyetçi olanlar›n Ruh ve Sinir Hastal›klar› Hastanelerine yat›r›lmaya baflland›¤›n› söyledi. Son olarak kendilerine, hekim arkadafllar›na ve TTB’ne yönelik olarak “Bu hastal›kta düzelme olmuyorsa, bu insanlara nas›l sa¤lam raporlar› veriliyor? ‹lk raporlar m› yanl›flt›?” gibi yanl›fl ve hiçbir bilimsel yan› bulunmayan haberle, zan alt›nda b›rak›lmalar›n›n da kabul edilemeyece¤inin söylendi¤i aç›klama, soru ve cevaplarla sona erdi. (‹stanbul)
12
1-14 Haziran 2007
75
Kayseri’de araba ‘yoksullu¤a’ çarpt›! Çocuklar›m›z›n tütün, pamuk tarlalar›nda, yoksul gecekondularda, bazen sokak ortas›nda gözlerini yaflama açt›klar› bir dünyada yafl›yoruz. Henüz ufac›k bebelerken unutuyoruz çocuklu¤umuzu ve çocuklar›m›z›. Yoksullu¤un a¤›r yükünü bindiriyoruz befl yafl›nda geçim derdine düflüp mendil satan Ayfle’nin küçücük omuzlar›na, okula gitmek yerine boya sand›¤›n›n alt›nda ezilen elleri nas›rl› Ali’nin çelimsiz bedenine. Özellikle Türkiye Kürdistan›’ndan zorla göç ettirilerek, büyük flehirlerin yoksul kenar semtlerinde yaflam mücadelesi vermeye çal›flan ailelerizdir birço¤umuz.
üçük bedenler yaflam›n a¤›r yükü alt›nda insafs›z bir ölüm-kal›m savafl› ile karfl› karfl›ya. Sokaklarda k⤛t, çöp toplayan, gidecek bir yeri olmayan, bankamatiklerde uyuyan ve say›lar›n› kimsenin bilmedi¤i çocuklar. Tehditlerle, her an bir araban›n alt›nda can verme korkusuyla, fliddetin hüküm sürdü¤ü bir dünyada yafl›yor bizim çocuklar›m›z.
K
Kocaman nüfusumuzla, horlanan, d›fllanan küçük görülen ve ço¤u zaman büyük flehirleri kirleten yoksul insanlar›z; bir avuç kokuflmufl adeta insanl›klar›n› unutmufl elit tabaka karfl›s›nda. Ancak yine üreteniz küçücük çelimsiz bedenlerimizle tekstil, tu¤la, mermer fabrikalar›nda, tütün, pamuk, pancar tarlalar›nda sadece kuru bir ekmek ve bir tutam zeytin alabilecek kadar ücretlerle.. Çal›nan, elimizden al›nan sadece geride b›rakt›¤›m›z yaflamlar›m›z olmuyor, gelmek zorunda kald›¤›m›z yerlerde de yeniden kurmaya çal›flt›¤›m›z yaflamlar›m›z sömürü düzeninin çark›n› oluflturan patronlar›n uflaklar› taraf›ndan al›nterimiz de çal›nmakta. Bu durum elbette sadece bizim ülkemizde yaflanm›yor, bizim gibi geri b›rakt›r›lm›fl tüm ülke halklar›yla renklerimiz ve dillerimiz farkl› olsa da emperyalistlerin ve yerli uflaklar›n›n ezilen emekçi halklara reva gördükleri yaflamlar bunlar…
yaflamlar› üzerinde a¤›r etkileri bulundu¤u ifade edilen bültende Türkiye’deki çocuklar›n önemli bir bölümünün beslenme yetersizlikleriyle karfl› karfl›ya oldu¤u vurgulan›rken bu durumun bu çocuklar›n büyüme ve geliflme durumlar›n› olumsuz etkiledi¤ine dikkat çekildi. Ayr›ca bültende, Türkiye’nin sa¤l›k, e¤itim ve sosyal güvenlik gibi harcamalara Gayrisafi Milli Hâs›las›n›n (GSMH) yüzde yirmisinden az›n› ay›rd›¤› kaydedilerek “bu oran›n birçok Avrupa ülkesinde yüzde otuzun üzerinde oldu¤u belirtildi. Son olarak raporda “çocukken yoksullu¤u yaflayanlar›n, her türlü sömürü ve fliddete maruz kalanlar›n, ergenlik ve yetiflkin dönemlerinde suça ve anti-sosyal davran›fllara yönelme olas›l›klar›n›n da yüksek oldu¤u” belirtilmekte. Türkiye deki yoksullu¤un açl›k s›n›rlar›n›n alt›na düfltü¤ü son haz›rlanan raporlarda bir kez daha belgelenirken sistemin bu durumdaki pay› da raporlara kendini yans›tm›fl durumda.!
Ülkemizde yoksulluk sadece belgeleniyor
Bir aile daha y›k›ld›!
Türkiye ‹statistik Kurumu’nun (TÜ‹K) verilerine dayan›larak haz›rlanan bültende Türkiye’deki nüfusun yüzde 20.5’inin g›da ve g›da d›fl› yoksulluk içinde yaflad›¤›na iflaret ediliyor. Ancak 15 yafl›ndan küçük çocuklar söz konusu oldu¤unda, bu oran›n yüzde 27.7’ye ç›kt›¤› ifade edilen bültende “baflka bir deyiflle, 15 yafl›ndan küçük olan 5.6 milyon çocuk g›da ve g›da d›fl› yoksulluk içindeydi. Bu durum ailelerin veya bak›m hizmeti sa¤layanlar›n bu çocuklara yeterli yiyecek, giyecek, bar›nak, e¤itim ve koruma sa¤layamad›klar› anlam›na gelmektedir” denilmekte. Haz›rlanan bültende, k›rsal alanlarda ise 15 yafl alt›ndaki çocuklar›n yüzde 46.6’s›n›n g›da ve g›da d›fl› yoksullukla karfl› karfl›ya bulunduklar› bildirilerek, kalabal›k ailelerdeki çocuklar›n yoksul olma olas›l›¤›n›n daha fazla oldu¤una dikkat çekildi. Yoksullu¤un çocuklar›n
Ülkemizde açl›k ve yoksullu¤un resmini çizen bu veriler geçti¤imiz günlerde çöplü¤e at›lan marullar› toplama pahas›na yaflamlar›ndan olan 5 küçük bedenin as›l katillerinin de kan›t›d›r asl›nda. Her 4 çocuktan birinin yoksulluk ve açl›k s›n›r›n›n alt›nda yaflad›¤› ülkemizde 5 çocuk 17 May›s günü yoksullu¤un kurban› oldu. Bafllar›na geleceklerden habersiz çöplü¤e at›lan marullar› toplayan aç çocuklar ehliyetsiz bir sürücünün kulland›¤› arac›n alt›nda kalarak can verdi. Yoksulluk nedeniyle bir umutla Antep Nizip’ten çoluk çocuk tüm Zurnac› ailesi birkaç ay önce Kayseri’ye gelerek terkedilmifl bir eve yerleflmiflti. Ailece geçim derdine düflmüfllerdi t›pk› benzerleri gibi. K⤛t, hurda, naylon, metal vb. fleyler toplayarak yaflam mücadelesi veriyordu aile yediden yetmifle. Tugay sekiz, Veysel yedi, Muhar-
Yo k s u l l u k b u g ü n a r t ı k k i m s e n i n ‘halı altına süpürüp gizleyemeyeceği’ bir gerçek.
rem ve Ali alt›, Serengül ve Berivan befl yafl›ndayd›. Gözleri yolun karfl›s›nda, at›klar› toplad›klar› aflevindeydi. Hepsi de Gaziantep’in Nizip ilçesinden gelen Zurnac› ailesinin çocuklar›yd›. Tek dertleri oradaki marullardan biraz almakt›. Çöpe at›lacak marullara çocuklar›n elleri uzan›nca birisi veya bir fley onlar› korkuttu. Hep birlikte korkuyla kaçarken Kayseri’nin Melikgazi ilçesi Necip Faz›l Bulvar› Erciyes Aflevi karfl›s›nda ehliyeti olmayan araba sürücüsünün h›flm›na u¤rad›lar. Kaza esnas›nda alt› çocuktan dördü olay yerinde ölürken, hastaneye kald›r›lan iki çocuktan birinin daha yaflam›n› kaybetti¤i ö¤renildi. Çocuklar; inan›n çocuklar güzel günler görece¤iz güneflli günler motorlar› maviliklere sürece¤iz!..... Yoksullu¤un ac› bir tablosu daha çiziliyor gözlerimizin önünde. Küçücük çocuklar, hayatta kalabilmek için çöpleri kar›flt›r›yor, yiyecek bir fleyler ar›yordu. Belki de marullar› bulamasalard› o gün aç kalacaklard›. Küçük bedenler yaflam›n a¤›r yükü alt›nda böyle insafs›z bir ölüm-kal›m savafl› ile karfl› karfl›ya. Sokaklarda k⤛t, çöp toplayan, gidecek bir yeri olmayan, bankamatiklerde uyuyan ve say›lar›n› kimsenin bilmedi¤i çocuklar. Tehditlerle, her an bir araban›n alt›nda can verme korkusuyla, fliddetin hüküm sürdü¤ü bir dünyada yafl›yor bizim çocuklar›m›z. Kimisi mendil sat›yor, kimisi tezgâhta, atölyede çal›fl›yor kimisi de “ne ifl olsa” yap›yor. Bizde görünmek istenmeyen, herkesin saklamak, yok saymak istedi¤i bir gerçektir bu. Örne¤in; sokaklarda yaflayan çocuklar›n say›s› ile ilgili devletin gerçek bir bilgisi yoktur. Kamuoyuna aç›klananlar gerçe¤in ‘iyi niyetli’ bir ifadesinden baflka bir anlam tafl›m›yor. Devletin sokaklarda yaflayan çocuklarla ilgili projeleri ise çocuklar için daha büyük bir kâbus. Çocuklar› yetifltirme yurtlar›nda ›rkç›, milliyetçi düflüncelerle yetifltiren devlet yeni Ogün Samastlar, iflkenceciler, kontrgerilla elemanlar› yarat›yor. ‘Abilerini’ örnek alan çocuklar devletine ‘fleref’le hizmet için can at›yor. Yoksulluk bugün art›k kimsenin ‘hal› alt›na süpürüp gizleyemeyece¤i’ bir gerçek. Refah seviyesinin yükseldi¤ine iliflkin yap›lan tüm aç›klamalara, enflasyon rakamlar›yla piflkince söylenen yalanlara inat sokaklar›m›z her gün daha çok dilenci ile doluyor, her gün daha çok insan ev kiras›n› ödeyemedi¤i için d›flar› at›l›yor veya flehrin d›fl›nda hiçbir alt yap›n›n olmad›¤› yerlerde yaflam mücadelesi veriyor.
13
75 Kayseri’de çocuklar› ezen araç bir gerçe¤i yeniden gözümüzün içine soktu. Yoksulluk yaflam› anlama f›rsat› bulamayan 5 can ile tekrar gündemimize girdi. Daha do¤rusu kendini yeniden an›msatt›. T›pk› daha öncekilerde oldu¤u gibi. Bu k›sa fragman›n anlatt›¤› belgesi çok iyi bildi¤imizi hat›rlayaca¤›z. Ancak yoksulluk biz onu kap› d›flar› edene kadar evimizin bir köflesinde yaflamaya devam edecek. Büyüyerek ve derinden derine bizi sar›p sarmalayarak. Kayseri örne¤inde oldu¤u gibi zaman zaman ‘kazara’ yine karfl›laflaca¤›z, her defas›nda daha çok yer iflgal etti¤ini fark edece¤iz.
sömürücü asalak öte yanda açl›k ve yoksulluk s›n›r›nda yaflayan milyonlarca insan›n bulundu¤u bir düzende yoksulluk ancak batakl›¤›n kurutulmas› ile yok edilebilir. Herkesin insanca yaflayabilece¤i bir dünya ancak iflçi, emekçilerin biraraya gelerek mücadele etmesi ile gerçekleflebi-
18-31 Mayıs 2007
Sesimiz marul toplayan Seren’in, Berivan’›n sesine kar›flmal›, yüreklerimizde onlar›n ac›lar›n› hissetmeliyiz. Yoksullar›n 盤l›¤› birleflip 盤 olmal› ve zebanilerin üzerine karabasan gibi çökmeli. Yar›nlar›m›z olan çocuklar›m›za onur-
Bütün bunlara ra¤men sessizce görmezden mi gelece¤iz? Yeni yeni canlarla 盤 gibi büyüyen yoksullu¤a karfl› herkesin dur demesi gerekiyor. Çocuklar›m›z›n kamyon alt›nda can vermesine engel olmak, so¤uktan, açl›ktan telef olmas›n› engellemek için herkesin yapaca¤› bir fleyler var. Sessiz kald›¤›m›z her saat yeni felaketlerin de habercisi ayn› zamanda. Yoksullukla gerçek anlamda mücadele onu yaratan koflullar›n yok edilmesi ile gerçekleflebilir ancak. Bir tarafta bir avuç
lir. Çocuklar›m›z›n, kardefllerimizin açl›ktan ve yoksullu¤un girdab›ndan kurtar›lmas› insanca koflullarda bir hayat sürmesi için bize bu yaflam› reva görenlere karfl› sesimizi yükseltmeliyiz,
Latin Amerika’daki hareket üzerine söylefli Dünyada bugün en çok gündemi meflgul eden konulardan bir tanesi Latin Amerika’daki geliflen ve ivme kazanan halk hareketleridir. Bu konuda çeflitli araçlar üzerine bilgilendirme ve araflt›rma ihtiyac› var. Bu konu ile iliflkin birçok araflt›rma ve kitap yazan ve hatta bizzat kendisi birkaç defa Latin Amerika gezisine ç›kan Temel Demirer ile AT‹K Frankfurt’ta bir söylefli gerçeklefltirdi. 27 May›s Pazar günü Frankfurt Kültürleraras› Gençlik Forumu Derne¤inde ilk söylefli yap›ld›. Etkinli¤e yaklafl›k 40 kifli kat›ld›. Önce Temel Demirer Latin Amerika’n›n tarihçesini özetledi. Halk›n önce ‹spanyol sömürgecili¤i taraf›ndan ezildi¤ini, ard›ndan ‹ngiltere’nin sömürge haline geldi¤ini, binlerce insan›n vahflice katledildi¤ini belirtti. Tüm bu geliflmeler karfl›s›nda özellikle yerli halk›n verdi¤i mücadelenin de az›msanmayacak derecede etkili oldu¤una, kültürel ve etnik varl›klar›na sahip ç›kt›klar›na de¤indi. Demirer ayn› zamanda Latin Amerika gezisi s›ras›nda yaflad›¤› örnekler ve tan›flt›¤› baz› kiflilerle yaflad›¤› dialoglar› da aktard›. Venezüella’daki süreci önemli buldu¤unu vurgulayan Demirer, ayn› zamanda Venezüella’n›n sosyalist olmad›¤›n› ve Chavez’i
“21.yy’›n Markisti” olarak görmedi¤ini de s›kça belirtti. Ancak yaflanan geliflmelerin de de¤erlendirilmesi gerekti¤ini belirtti. Örne¤in halka da¤›t›lan topraklar meselesi var. Bunlar küçümsenecek fleyler de¤il. Demirer konuflmas›nda önemli bir noktaya da dikkat çekti; “Oradaki halk hareketlere destek sunulmas› gerek, yoksa onlar›n ço¤u emperyalistlerin kuca¤›na ve onlar›n endeksledikleri politikalara düflecekler, en son Nikaragua’da iktidara gelen eski Sandinist lideri Daniel Ortega ‘benim kapitalizmle bir sorunum yok’ dedi, bunlar o hükümetler sosyalist ve devrimci olmad›¤›n› göstermektedir ancak halk hareketi sahiplenilmesi gerek. Demirer son olarak flunlar› ifade etti; “Dünya halklar›n› aç b›rakabilirsiniz direnirler, iflkencede yapabilirsiniz direnirler, dayan›rlar; ama onlar›n umutlar›n› y›kt›¤›n›z andan itibaren onlar›n mücadeleleri de y›km›fl olursunuz. Bugün umuda çok ihtiyac›m›z var, yeni umutlar› yarat›lmas› gerekiyor.” K›sa bir aradan sonra, soru cevap bölümüne geçildi. Bu bölümde de Latin Amerika iflçi s›n›f›n›n durumu ve kad›nlar›n durumu üzerine sorular soruldu. Ard›ndan söylefli alk›fllarla bitirildi.
lu bir gelecek b›rakmak için ifle bugünden bafllamal›y›z. Yeni Veysellerin, Alilerin ölümlerine tan›k olmamak için bu katliamlara kay›ts›z kalmayal›m. Gazetelerde küçük puntolarla yer bulabilen asl›nda bizim, emekçilerin gerçekli¤idir. Her sat›r›nda hayat›-
m›z›n bir yans›mas› olan yoksulluk ve açl›k s›n›r› alt›nda yaflayan milyonlar›n kaderlerinden izler tafl›yan bu haberleri okumak istemiyoruz art›k. Kayseri’de çekilen foto¤raflarda, araban›n ezdi¤i bedenlerde hepimize ait bir fleyler var. Bo¤az toklu¤una çal›flan, ço¤u zaman bunu bile bulamayan y›¤›nlarca emekçinin yaflad›klar›ndan küçük bir kareydi Kayseri. Tablonun tamam›nda ortaya ç›kan görüntü ülkemiz emekçilerinin, halk›m›z›n yaflam profilini gösteriyor. Depremden, ya¤›fllardan, so¤uklardan, susuzluktan, açl›ktan en çok çeken emekçilerin kaderi, gücünün fark›na varmad›kça böyle kalacak Ve çocuklar›m›z kelimelerin ve sözcüklerin utand›¤›, dile getiremedi¤i bu tür ‘kaza’lar› yaflamaya devam edecek. Yar›nlar›m›z ve gelece¤imiz çocuklar›m›z›n bir daha böyle ac›lara tan›k olmamas› için ellerimizi ve umudumuzu, birlefltirerek büyütelim. Yoksullu¤a, sefalete, gelir da¤›l›m›ndaki bu uçuruma karfl› tepkimizi hayk›ral›m. Veyseller, Berivanlar, Serenlerin tertemiz yürekleri, gözleri ile; güzel günler, güneflli günler görebilmek için. Çocuklar›n çocuk olabildi¤i bir dünya için….
Lübnan Ordusu emperyalistlere hizmet ediyor Ortado¤u sorununda öteden beri önemli bir yere sahip olan Lübnan, bir kez daha kanl› çat›flmalara sahne oluyor. Lübnan Ordusu’nun, 2006’da kuruluflunu ilan eden, ancak ABD ve Suudi Arabistan’›n, Hizbullah’a karfl› destekledikleri (belki de kurduklar›) söylenen, El Fetih El ‹slam örgütü militanlar›n› etkisizlefltirmeyi bahane ederek, Nehr El Bared kamp›na yönelik düzenledi¤i askeri sald›r›larda çok say›da Lübnanl› yaflam›n› yitirdi, çok say›da insan da yaraland›. Lübnan Ordusu’nun sald›r›lar›yla bafllayan çat›flmalar hala sürüyor. Lübnan’da yaflananlar çok aç›k ki Lübnan’› emperyalist projelere göre yeniden flekillendirmenin bir parças›d›r. Lübnan, gerek jeo-stratejik konumu, gerekse çok uluslu ve dinli siyasal yap›s›ndan ve bu yap›n›n hakimiyet çabalar›nda önemli bir rol oynamas›ndan kaynakl› emperyalistlerin bölgede hakimiyet kurma çabalar›nda hedef olmay› sürdürmekte ve s›kça emperyalist ve Siyonist güçlerin sald›r›lar›na maruz kalmaktad›r. Ayn› güçlerin k›flk›rtmas› sonucu ’70’li y›llarda bafllayan ve ’90’l› y›llara kadar devam eden bir iç savafl yaflanan Lübnan geçti¤imiz y›l›n Temmuz ay›nda Siyonistlerin gerçeklefltirdi¤i ve çok say›da insan›n yaflam›n› yitirdi¤i sald›r›larla bir kez daha dünyan›n gündeminde yer alm›flt›. Bu süreçte Hizbullah’› etkisizlefltirmek ad›na düzenlenen
sald›r›lar sonucu Siyonist ordu a¤›r bir yenilgi alm›fl ve daha önceleri de oldu¤u gibi, bu süreçten itibaren Lübnan’da emperyalist-siyonist hakimiyet kurmaya dönük çeflitli projelere yine h›z verilmiflti. Bugün Lübnan’da meydana gelen ve tüm Ortado¤u’da oldu¤u gibi, burada da yeni bir iç savafl yaratmaya dönük giriflimlerin sonucu olan çat›flmalar›n özünde yatan da esasta budur. Hizbullah’› etkisizlefltiremeyen emperyalistler-Siyonistler, yeni bir “düflman” yaratarak, Signora önderli¤indeki emperyalist güdümlü Lübnan hükümetini bu yeni ve kendi yaratt›klar› “düflman”›n üzerine sald›rtm›flt›r.
Kolombiya Güney Amerika ülkelerinden Kolombiya’da soka¤a dökülen bir milyonu aflk›n kifli, hükümetin politikalar›n› ve ABD ile yap›lan “Serbest Ticaret Anlaflmas›n›” protesto etti. Eyleme kat›lanlar›n ço¤unlukla, iflçiler, sendikac›lar, ö¤renciler, ö¤retmenler, köylüler ve Kolombiya’n›n yerli halklar› oldu¤u belirtilmekte. Eyleme kat›lan ö¤retmenler, hükümetin devlet okullar›na dönük e¤itime katk› paylar›ndaki kesintiyi kald›rana kadar eylemlerine devam edeceklerini söylüyorlar.
14
1-14 Haziran 2007
75
PONTUS ERMEN‹LER‹N GOLGOTASI 1925’te k›y›ma u¤rayan Ermenilerin direniflleri gözard› edilmemeli... Yüzy›llar boyunca Ermeniler y›¤›nlar halinde Karadeniz’in Güneydo¤u k›y›lar›nda, özellikle Trabzon’dan Samsun’a uzanan sahil boylar›nda otururlard›. Sadece bu iki flehir aras›nda bulunan say›s›z köylerde de¤il, Pontus’un hemen hemen bütün bölgelerinde de çok say›da Ermeni yaflard›. Bütünüyle Ermenilerin yaflad›¤› köylerin say›s› ise 200’ü aflk›nd›. Sadece Ordu vilayetine ba¤l› 23 Ermeni köyü vard›1. I. Dünya Savafl› arifesinde Trabzon vilâyetindeki Ermenilerin tam say›s›n› belirlemek zordur. Çünkü de¤iflik istatistik verileri birbirlerinden çok farkl›d›r. Durum böyle olunca verilen bilgiler aceba vilayete mi, kazaya m› yoksa nahiyeye mi ait oldu¤u tam olarak aç›k ve net belirtilmemifl mu¤lak b›rak›lm›flt›r. Nitekim 1908 y›l›ndaki Türkiye’nin verdi¤i resmi istatistiklere göre, Trabzon vilayetinde kay›tl› 46.789 Ermeni ikamet etmektedir. Devrimci Ermeni Federasyoncular (Taflnaklar) Partisi’nin elinde bulunan verilerde ise, Trabzon vilayetinde 64.966 Ermeni ikamet etmektedir2. Teodik, Trabzon vilayetindeki Ermeni halk›n›n say›s›n›n 65.000 kifli3 oldu¤unu, Y. Lepsius ise 53.000 oldu¤unu söyler. Ayn› dönemdeki kaynaklarda 50.000 Ermeni’nin oldu¤undan söz edilir4. Günümüzdeki baz› araflt›rmac›lar›n kan›s›nca, savafl döneminde Trabzon il s›n›rlar›nda 60 bin Ermeni yaflamaktayd›, bunlar›n 14 bininin Trabzon’un merkezinde oturdu¤u belirtilmektedir. Samsun bölgesinde 30 bin Ermeni’nin yaflad›¤›, bunlar›n 5 bininin Samsun flehir merkezinde ikamet etti¤i bilinmektedir5. A. Melkonya’n›n hesaplar›na göre, Büyük Ermeni Soyk›r›m› arifesinde Trabzon vilâyetindeki Ermeni’lerin toplam say›s› Samsun vilayetiyle birlikte 70 bin kifli civar›ndad›r6. Gayet aç›k ve net olarak anlafl›laca¤› gibi, aralar›ndaki fark, hesaplan›rsa en çok 90 bin ve en az 46.789 kifli tutmaktad›r. Trabzon Ermenilerinin say›s›yla ilgili verilen çeliflkili istatistik bilgileriyle çok büyük farkl›l›klar arz etti¤i görülmektedir. Bizce Trabzon’da yaflayan Ermenilerin say›s› hakk›nda verilen bilgiler, s›k s›k Trabzon ile Samsun’un say›mlar› ya ayr› ayr› ya da birlikte gösterilerek verilirdi, 47 bin kiflilik fark›n sebebi de iflte budur. Gerçekte bunlar ayn› vilâyetin sancaklar› olarak sunulmal›yd›.
Kimi araflt›r›c›lar›n Trabzon denildi¤inde, ak›llar›na hemen sancak gelirdi. Demek ki, say› bir haliyle vilayeti, di¤er haliyle de sanca¤› kapsamaktayd›. Kan›m›zca, A. Melkonyan gerçe¤e daha yak›n, çünkü kendisinin önerdi¤i say› (70 bin kifli) vilâyeti kapsamaktad›r. fiu halde, e¤er afla¤›da Trabzon Ermenilerinin, Büyük Ermeni Soyk›r›m›’na u¤ram›fl kurbanlar›n›n say›s›ndan söz edilirse, kay›plar›n›n say›ca 70 bin kifli oldu¤unun belirtilmesi daha gerçekçi olacakt›r. Bilindi¤i gibi, Osmanl› ‹mparatorlu¤u’nca 1915 y›l›nda Ermenilere karfl› bafllat›lan soyk›r›m, daha 12 fiubat’ta, ‹mparatorlu¤un emirleriyle ilk önce Ermeni memurlar›n›n, görevlerinden uzaklaflt›r›lmas› ve ordudaki Ermeni askerlerinin silâhs›zland›r›lmalar›yla birlikte bafllad›. Ayn› zamanda Ermenilerin ilk tutuklanmalar› ve toplat›lmalar› yine bu dönemde baflland›7. ‹ttihatç›lar, büyük bir flevkle fiubat ve Mart aylar›nda Ermenileri kitleler halinde katletmeye haz›rlan›yorlard›. Bu olaylar 4 Nisan’da bafllay›p, Aral›k ay›na kadar kesintisiz devam etti. Aral›k ay› sonunda hemen herfley tamamlanm›flt› art›k. Trabzon Ermenilerinin Golgotas›’n›n sayfalar›nda Ermeni Soyk›r›m›’yla ilgili kara haberlerin özel yeri var. fiehir merkezi, stratejik önemi nedeniyle, daha savafl›n ilk günlerinde kanl› olaylara sahne oldu. Ocak 1915’te Rus askeri gemileri Trabzon’a yaklafl›p, askeri hedefleri zorlanmadan bombalamaya bafllad›lar. Ruslar›n bu bombard›manlar› esnas›nda çok say›da sivil yerleflim merkezi ve ev büyük hasar gördü. Sivil halktan yaflam›n› kaybedenler ve yaralananlar oldu. Askeri karargah komutanl›¤› ve vali Cemal Azmi, anti-Rus ve özellikle de H›ristiyanlara karfl› güçlü bir anti-propogandaya bafllad›lar. Müslümanlar›n bafl›na gelen bu ani felaketlerin, belalar›n bafl sorumlular› ve suçlular› Ermeniler olarak hedef gösterilmeye baflland›. Valinin özel olarak tayin etti¤i ajan-provokatörler, flehirde ve ilçelerde anti-Ermeni propogandas› yaparak fliddeti körüklemekteydiler. Cephedeki Türk ordular›n›n yenildi¤i a¤›r kay›plar vermeye bafllad›¤› ve cephenin yavafl yavafl Trabzon’a çekildi¤i zaman bu propogandan›n dozu da artarak fliddetlenir. 1915 y›l›n›n fiubat, Mart ve özellikle de Nisan ay›nda Ermenilerin durumu gittikçe kötüleflir ve kitleler
halinde toplu tutuklanmalar, kaç›rmalar ve katliamlara maruz kal›rlar. 19 Nisan 1915’de Valinin verdi¤i emir gere¤ince, Trabzon flehir merkezi ve civar›ndaki bütün Ermeni köylerinde önceden planlanm›fl aramalar bafllat›ld›8. Bu aramalar›n› yo¤un bir flekilde üç gün sürdürdüler. Eylemlerinin amac› sanki gizli depolarda saklanan silâhlar›n meydana ç›kart›lmas›yd›. Ama malesef aramalar bir sonuç vermedi, fakat yine de makamlar Ermenilerin silâhs›z olmad›klar›na kanaat getirdiler. Genel tehcir ile k›r›mlardan önce, Cemal Azmi’nin emri üzerine, Trabzon Ermenilerinin aktif dini önderlerinden Gevorg Turyan katledilir. Nisan ay›nda tan›nm›fl 42 Ermeni ayd›n› tutuklan›r. Bunlar, Samsun’a götürülmek bahanesiyle, flehirden ç›kar›ld›ktan sonra hunharca iflkencelerden sonra kafalar› parçalanarak öldürülür. ‹flte Trabzon Ermenilerinin katliam›na bu flekilde bafllad›lar9. Gayet aç›k ve net anlafl›ld›¤› gibi, Ermenileri böyle k›rmalar›n›n nedeni, hükümetin bunu genel bir niteli¤e büründürerek, Ermenilerin toplu katliam edilmesini, k›sacas› soyk›r›m› planl› bir flekilde hayata geçirme politikas›ndan baflka bir fley olmad›¤› gerçe¤iydi. Nitekim 1915 y›l›n›n Haziran ay› ortas›nda Kostantnupolis’te Trabzon Ermenilerinin tehcirine bafllanmas› hakk›nda karar al›n›r. Cemal Azmi ve yard›mc›lar› (bunlar aras›nda az›l› katiller ve özellikle de cani Tekkefl Neflat de yer almaktad›r) Trabzon’da vakit geçirmeden Ermenilerin tehcirine bafllad›lar10. Tarih araflt›rmalar›nda Trabzon Ermenilerinin tehcir edildikleri tarihine iliflkin belirsizlikler ve çeliflkiler var. Örne¤in, H. Taflyan ile C. Braysa göre, tehcir emrinin tarihi 26 Haziran günüdür11, Haykazn Ghazaryan ile H. Hovakimyan’›n fikirlerine göre bu 13 Haziran günü12 , M. Guflakçyan’›n tarihi verilerine göre 12 Haziran günü13 verilmifl vs. M. Arzumanyan’›n bilincinde ise, bu olay 17 Haziran günü yer olmufltur14, Con Kirakosyan 23 Haziran15 ve nihayet Levon Vardan 1 Temmuz günlerinde oldu¤unu ileri sürer16. Bizce burada basit bir yanl›fl alg›lama olay› var, o da tehcir emri ve bunun pratikte uygulanma tarihlerinin birbirine kar›flt›r›ld›¤›d›r. Gerçekte emri 13 Haziran günü verildi, tehcir ise 5 gün sonra yani 18 Haziran’da baflland›. Eski ile yeni takvimler birbirine kar›flt›-
r›lmas›, karmaflaya yol açt›. Nitekim Levon Vardan’›n tasbit etti¤i 1 Temmuz aç›kça di¤erlerin kulland›klar› 17 Haziran oluyor17. Böylece, Trabzon Ermenilerinin sürgünü 18 Haziran günü baflland›. Bundan bir gün önce, 40 Ermeni parti üyesi gece tutuklan›p denizde bo¤duruldu. (Mustafa Suphi ve 14 yoldafl›n›n Kemalistlerce Karadeniz’de bo¤durulduklar› gibi.) Daha önce de Trabzon Askeri Garnizonu’na askerlik görevlerini yapan 500 Ermeni topluca kurfluna dizilmiflti18. 13 Haziran tarihli Tehcir Yasas›’na (emri) göre, flehir ve vilâyetin Ermenileri tehcire haz›r olmal›yd›. Sürülenler yanlar›nda sadece acil ihtiyaç maddeleri ile para bulundurma hakk›na sahipti. Böylece 17 Haziran’da oluflturulan ilk kafile 18 Haziran sabah erkende flehirden ç›kt›. Golgota baflland›. 6000 kiflilik kafile kasabadan az uzaktaki deniz k›y›s›nda durduruldu. 19 Haziran’da kafilede bulunan 14-60 yafl aras› tüm erkekler gruptan ç›kar›l›p, elleri ba¤l›, 50-60 kiflilik gruplar halinde, Kalafka Deresi yata¤›ndan Canik Da¤›’na do¤ru götürüldüler. Yolda, Cevizlik Köyü civar›nda hepsi hunharca katledildi. Kad›n, çocuk ve ihtiyarlardan oluflan di¤er grup ise S›r¤anl› Ovas›’na kadar yoluna devam etti, bu kafile de yörenin çeteleri taraf›ndan zorla yollar› kesilerek durduruldu. Güzel k›zlar, gelinler ve genç erkekleri gruptan ay›rarak aralar›nda paylaflt›lar. Erzincan’a ancak Trabzon’un birinci kafilesinden sa¤ olarak toplam 700 kifli ulaflt›, bunlar›n ço¤u da yörenin Kamakh Geçidi’nde kurban gitti. 20 Haziran günü her biri 500-600 kiflilik gruplarla ikinci ve üçüncü kafileler Trabzon d›fl›na ç›kar›ld›. Bunlar hepsinin akibeti de ilk kafilenin akibeti gibi oldu, katledildiler. Birçoklar› Cevizlik diye adland›r›lan bir yerde kurban gitti: parçalanm›fl bedenleri De¤irmen Dere nehrine at›ld›lar. Tehcirin ilk günlerinde farkl› gerekçelerle kurtar›lm›fl birçok tan›nm›fl ve zengin Ermeni, Haziran ay› sonlar›nda Karadeniz’in karanl›k sular›nda bo¤duruldu, ayr›ca 60’tan fazla hamile kad›n canl› canl› denize at›ld›. Bir fleyin alt›n› önemle çizerek belirtmek gerekirse, Cemal Azmi Trabzon Ermenilerini yollarda öldürmekten daha çok denizde bo¤maya tercih ederdi.
75
Çünkü yollarda öldürmeleri halinde cesetlerini gömmeye ihtiyaç duyulacakt›. Özellikle, Trabzon’lu 600 Ermeni çocu¤unun toplu halde imhas› korkunç ürperticiydi. Rumlar›n Khristaf metropolitisi (Rumlar›n Manast›r›), kimi sebeplerden tehcirden kurtar›labilmifl 600 yetim çocu¤u toplay›p, onlar› yetimhanelere yerlefltirmek istedi. Makamlar›n önce raz› oldular, ama daha sonra Temmuz ay› ortalar›nda Türk askerleri, çocuklar› Rum velilerinin ellerinden zorla al›p, sahil k›y›s›na götürdüler. Askerler onlar› burada gemici Bayraktar O¤lu Rahman’a teslim ettiler. Ald›klar› emirle denize aç›lan gemiciler, çocuklar› birer birer çuvallara doldurup, a¤›zlar›n› s›k›ca ba¤lad› ve karadan epeyce uzaklaflt›ktan sonra körpe bedenleri denizen karanl›k sular›na att›lar. 600 çocuktan ancak 8 tanesi mucizevi bir flekilde kurtar›ld›19. Türk gemicilerine rüflvet verip Samsun’a kaçmak isteyen 500 Ermeninin kaderi de di¤erlerinin akibetiyle ayn› oldu. Trabzon’daki ABD konsolosu Crawford’un çabalar›yla kurtar›lm›fl 450 genç Ermeni k›z›n›n akibetleri de tüyler ürperdiciydi. Türkler önce onlar› konsoloslu¤un elinden al›p sonra ›rzlar›na geçtiler ve Cemal Azmi’nin emriyle müslümanlaflt›r›lmaya zorland›lar. K›zlar›n ço¤u müslümanlaflmay› istemediler, onlar›n ellerinden kurtulmak için intihar ettiler20. 1915 y›l›n›n sonlar›nda art›k Trabzon flehir merkezi ve vilâyetlerinde Ermeni kalmam›flt›. Trabzon’daki ‹talya Baflkonsolosu P. Korini’nin fiubat 1916’da “Mesacero” gazetesi muhabirine verdi¤i demeçte vurgulad›¤› gibi, art›k 1915 y›l›n›n sonlar›nda flehrin 14 bin Ermenisinden yaln›z 100 kifli kalm›flt›, di¤erlerinin hepsi “ya Karadeniz’e, ya da De¤irmen Dere nehrine at›lm›flt›”21. Nisan 1916 y›l›nda Rus ordusunun Trabzon’a girdi¤i zaman burada ancak 15 Ermeni kad›n ve 500 yetim çocuk kalm›flt›. Yaklafl›k verilere göre, Trabzon ili ve civar›ndaki 70 bin Ermeniden yaln›z 2.800 kifli kurtar›l›p, dünyan›n her bir yerine göç ettirildi. Trabzon Ermenilerinin tehcir yasas›na karfl› baz› yerlerde direnifller örgütledikleri söylenmektedir. Ne yaz›k ki, bunlar hakk›nda elimizde yeterli bilgilerimiz pek azd›r. Bugün Van, Musa da¤›, Urfa’da halk ayaklanarak silaha sar›lm›fl direnmifltir, gücü oran›nda karfl› koymufl teslim olmam›flt›r. Baflka bölgelerde de çarp›flmalara girmifl, direnmek için tüm güçleriyle çarp›flt›k-
15
Sedrak Sargsyan ile Ervand Terteryan da direniflleriyle kahramanl›k örne¤i sergilemifllerdi. Onlar, tehcir emrine asla boyun e¤meyip, evlerinin damlar›nda mevzilenirler, atefle ateflle karfl›l›k verirler, Türk asker ve jandarmalar›na karfl› difle difl direnirler ve düflmanlar›na oldukça a¤›r kay›plar verdirirler. Son kurflunlar›na çarp›fl›rlar, en son kurflunlar›n› da kendilerine s›karak intihar ederler. lar› bir gerçektir. Trabzon Ermenilerinin de direndiklerini, bu yönlü çabalar›n› unutmamak gerekir. Hat›ralarda bunlara iliflkin anlat›mlar var. Tehcirin ilk günü, 20 Haziran’da valinin verdi¤i emirle hareket eden yandafllar› 40 Ermeni erke¤ini bo¤mak amac›yla denize götürecekleri zaman, Ermeniler, kendilerine refakat eden polislere sald›r›p, onlar› saf d›fl› b›rak›rlar. Ermeniler, çok büyük ve a¤›r kay›plar vermesine ra¤men baz›lar› kurtar›l›p/kurtulup Rusya’ya geçmeyi baflar›r. Özellikle, Gurgen ile Paruyr Sargsyan kardefllerinin Cemal Azmi’yi öldürme giriflimleri oldukça önemlidir. Suikast giriflimleri her ne kadar baflar›s›zl›kla sonuçlansa da, bu olay Trabzon’daki Ermenilerin kesime boynu bükük gitmediklerini ispatlamaktad›r. Gümüflhane ile Erzincan yolundaki Tekkafle istasyonunda Türk jandarmalar›yla yaflanan yaflanan bo¤uflma oldukça ilginçtir. 100 kadar Trabzonlu Ermeni erke¤i tehcir esnas›nda, kendilerine refakat eden jandarmalara sald›rarak, bunlar› saf d›fl› b›rak›r, mavzerleri de alarak da¤lara ç›km›fllard›r. Sedrak Sargsyan ile Ervand Terteryan da direniflleriyle kahramanl›k örne¤i sergilemifllerdi. Onlar, tehcir emrine asla boyun e¤meyip, evlerinin damlar›nda mevzilenirler, atefle ateflle karfl›l›k verirler, Türk asker ve jandarmalar›na karfl› difle difl direnirler ve düflmanlar›na oldukça a¤›r kay›plar verdirirler. Son kurflunlar›na çarp›fl›rlar, en son kurflunlar›n› da kendilerine s›karak intihar ederler. Özellikle Trabzon yak›nlar›ndaki Khne, Trme, Çar, fiampa da¤lar›n› kendilerine mesken edinen 600’den fazla Trabzon Ermenilerinin direnifl muharebeleri unutulmam›flt›r. O çarp›flmalara önderlik eden Zil Ohannes, Mikayel Zeytuncyan, Hakob Kehyan gibi yi¤it insanlard›22. 1915 y›l› Temmuz ve Ekim aylar› aras›nda toplar› ve makineli tüfekleriyle gelen düzenli Türk ordu birlikle-
ri, Konka ormanlar›nda mevzilenmifl Ermeni yi¤itlerini ezmeye ve imha etmeye çal›flm›fl, ama bunda baflar›l› olamam›fl, a¤›r kay›plar vererek geri çekilmek zorunda kalm›flt›r. Belirtmek gerekir ki, Ermeniler belli aral›klarla ama sürekli ta 1923 y›l›na kadar mücadele ettiler. Bu tarihte sonra da geriye kalanlar kay›klarla, takalarla Karadeniz üzerinden dalgalarla bo¤uflarak, Rusya ulaflt›lar. Bunlar silâhlar› ellerinde, yenilmeden, ama memleketlerinden uzaklaflan son 700 Ermeni oldu23. Soçi ve Tuapse yerel komünist partisi yöneticileri taraf›ndan 40 günlük hapsinden sonra, deniz k›y›s› bölgelerinde oturmamak flart›yla hepsi serbest b›rak›ld›24. ‹flte Trabzon Ermenilerinin son kahramanlar›na olan özlemlerinin flahane sayfas› böylece tamamland›. Baflka direnifl hareketleri hakk›ndaki bilgilerimiz maalesef yok, ancak bunlar›n olmad›¤›n› de¤il kuvvetle olduklar›n› tahmin edebiliriz. Trabzon k›r›mlar›n›n örgütçüleri de Ermeni soyk›r›m›n›n birçok sorumlular› gibi, hak edildikleri cezaya çarpt›r›ld›lar. Vali Cemal Azmi 17 Nisan 1922’de Berlin’de Arflavir fiirakyan taraf›ndan öldürüldü25. Cemal Azmi’nin en yak›n yard›mc›s› ve az›l› Ermeni düflman› olan Tekkefl Neflad da yine Ermeni intikamc›s›n›n kurflunlar›yla devrildi. Cemal Azmi’nin suç ortaklar› Mehmed Ali, ‹mamzade Mustafa, Niazi ve di¤erleri Kostantinapolis Harp Divan›’nca 1919 y›l›nda de¤iflik süreler ile Malta’ya sürüldü. Trabzon’da ‹ttihatç›lar›n Parti Komitesi sorumlusu Nayil Bey ise 1918 y›l›n›n ateflkes günlerinde Azerbaycan’a kaçt› ve burada da Ermeni intikamc›s› taraf›ndan katledildi. Trabzonlu Misak Torlakyan Ermeni Nemesis Harekât›’n›n aktif üyelerindendi. Misak Torlakyan 18 Temmuz 1921’de Kostantinapolis’te, 30 bin Bakü Ermenisinin 1918 y›l›nda vahflice katledilmelerini örgütleyenlerden biri olan Azerbaycan eski ‹çiflleri Bakan› Behbut Han
1-14 Haziran 2007
Civanflir’iyi tek kurflunla öldürdü. Trabzon Ermenilerinin cellâtlar›ndan Nayil Bey’in, Behbut Han Civanflir’in çok yak›n dostlar›ndan birisi oldu¤unu da unutmamak gerekir26. Petros Hovhannisyan:Erivan Devlet Üniversitesi, tarih doktoru, doçent Yazar›n yararland›¤› kaynaklar 1 H. Taflyan’›n “Karadeniz’den Karin’e (Erzurum’a) Kadar Ermeni halk› /tarihsel-etnografik k›sa bir özet/” incelemesi (Viyana, 1921) 1915teki olaylardan önce Trabzon vilâyetinde oturan Ermenilere iliflkin baz› fikirler verebilir. 2 Ayn› yerde, s.28. 3 Teodik, Herkese Takvim, Kostantinapolis, 1922. 4 Ermeni Pontusu Tarihi, s. 29. 5 M. Guflakçyan, Trabzon ile Samsun Vilâyetlerinin Tehcir ve Taktilleri, Büyük Ermeni Soyk›r›m›n›n Hat›ra Defteri, 3. bask›, Beyrut, 1987, s.466. M. Arzumanyan, Ermenistan:1914-1917, Erivan, 1969, s.383. 6 A. Melkonyan, Trabzon Vilâyeti, Ermeni Sorunu Ansiklopedisi, Erivan, 1996, s.21-22.445. 7 Haykazn Ghazaryan, Soyk›r›mc› Türk, Beyrut, 1968, s. 21-22. Hovhannes Nazlyan, An›lar›m, Beyrut, 1960, s. 56-57. Levon Vardan, Ermeni Onbefllerinin Kronolojisi, Beyrut, 1975s. 29-30. 8 M. Torlakyan, Günlerim ile Beraber, Beyrut, 2001, s. 240. 9 Büyük Ermeni Soyk›r›m›n›n Hat›ra Defteri, s.468. 10 Ermeni Pontusu Tarihi, s.222-224. 11 H. Taflyan, Alman Belgelerine Göre Ermeni Ulusunun Tehciri, 1. bölüm, Viyana, 1921, s.58. G. Bryce The Trecetment of Armenians in the Ottoman Empire, 1915-1916, Beirut, 1972, s. 86, 291. 12 H. Ghazaryan, yukar›da ad› geçmifl eseri, s.7578. Ermeni Pontusu Tarihi, s.227. 13 M. Guflakç›yan, yukar›da ad› geçmifl eseri, s.470. 14 M. Arzumanyan, yukar›da ad› geçmifl eseri,s. 384. 15 C. Kirakosyan, Birinci Dünya Harbi ve Bat› Ermenileri: 1914-1916, Erivan, 1967, s. 345. 16 Levon Vardan, Ermeni Onbeflinin Kronolojisi /1915-1923/, Beyrut, 1975s. 45. 17 Daha ayr›nt›l›: Gh. Makunts, Trabzon Ermenilerinin Tehciri, Tahran, 1963, s.63-65 18 Ermeni Pontusu Tarihi, s.228-229. 19 Ayn› yerde, s. 224-228. 20 Ayn› yerde. 21 Sepuh Aknuni, Bir Milyon Ermeninin K›r›m Tarihi, Kostantinapolis, 1921, s. 178. 22 M. Torlakyan, yukar›da ad› geçmifl eseri, s. 317. 23 Büyük Ermeni Soyk›r›m›n›n Hat›ra Defteri, s. 475. 24 M. Torlakyan, yukar›da ad› geçmifl eseri, s. 325. 25 Daha ayr›nt›l›: A. fiirakyan, Kurbanlar›n Vesiyetnamesiydi, Beyrut, 1975. 26 Bu eylemlerin detaylar› M. Torlakyan›n “Günlerim ile Beraber” hat›ratlar›nda var
1-14 Haziran 2007
16
75
“Solda” de¤il, sald›r›larda ittifak sa¤land› ncak egemenler flunu çok iyi bilmekteler ki, hangi egemen kesim iktidara gelirse gelsin, seçimler, dünya ölçe¤indeki ekonomik-siyasal krizin yans›mas› olan yönetememe krizinin afl›lmas›n› sa¤layamayacakt›r. Bu durum ise emperyalist politikalar›n bölgede hayata geçirilmesini giderek zorlaflt›racakt›r.
A
alka aç›k bir alanda patlayan ve 7 kiflinin yaflam›n› yitirmesine, onlarcas›n›n da yaralanmas›na neden olan bomba, PKK taraf›ndan üstlenilmemesine ra¤men, ›srarla PKK’ye mal edilmeye çal›fl›lmaktad›r. Bu kontra oldu¤u çok aç›k olan bombal› sald›r›n›n PKK’ye mal edilmeye çal›flmas›n›n ard›nda yatan neden ya da nedenler ise çok aç›kt›r.
H
Kas›m ay›nda beklenen ancak Genel Kurmay’›n aç›klamas›yla, daha Cumhurbaflkanl›¤› sorunu çözülmemiflken öne al›nmak zorunda kal›nan genel seçimlere az bir zaman kala, seçim telafl›na kap›lan egemen klikler, seçimlere dönük haz›rl›klar›n› aral›ks›z sürdürüyorlar. Suni olarak yarat›lan “Laiklik-fieriat” tart›flmalar›, yine bunu yaratanlarca, kendi lehlerine çevrilmeye ve seçim propagandalar›, neredeyse bu karfl›tl›k üzerine oturtulmaya, en az›ndan bu görüntü verilmeye çal›fl›lmaktad›r Bu tart›flmalar›n bir yan›n› oluflturan ve ABD taraf›ndan yap›lan aç›klamalara bak›ld›¤›nda, bunlar›n deste¤ini (görüntüde de olsa) arkas›na almay› sürdüren AKP’dir. AKP bir yandan tart›flmalar›n “fleriatç›” taraf›nda bulunmas› (ya da orada gösterilmesi) itibariyle, ne kadar “laik” oldu¤unu kabul ettirme gayretine düflerken, di¤er yandan ise hem cumhurbaflkanl›¤› hem de genel seçimleri kendi lehine çevirmeye dönük yasalar ç›karma telafl›na düflmüfltür. Sürecin “laiklik” taraf›n› temsil eden, CHP gibi düzen partilerine gelince, onlar da bofl durmamaktalar. Bu partiler, düzenlenen mitinglerdeki, kendi potansiyelleri olarak düflündükleri kalabal›klardan da ald›klar› cesaretle, hem ne kadar “laik” hem de ayn› zamanda ne kadar “solcu” olduklar›n› kabul ettirme telafl›na kap›lm›fl bulunmaktalar. Son seçimlerde u¤rad›klar› hezimeti de göz ard› etmeyen bu kesimler, bu seçimlerden daha güçlü ç›kman›n hesaplar› içinde aralar›nda ittifaklara gitmekteler. ‹zledikleri politikalarla en az MHP kadar faflist olduklar› giderek tescillenen CHP-DSP gibi partilerin “sol ittifak” ad› alt›nda gerçekleflen ittifak› da, yine ayn› hesaplar sonucu ortaya ç›km›flt›r. Ancak, eme¤in bu az›l› düflmanlar›n›n, eme¤in sömürüsünün ortadan kalkmas›, eme¤in kurtuluflu için verilen, s›n›f mücadelesiyle özdeflleflmifl bir tan›m olan “sol” tan›m›n› kendilerine maske yapmaya çal›flmalar›, bugün b›rakal›m emekçi y›¤›nlar›, birçok burjuva ayd›n vb. çevrelerce bile kabul görmemektedir. Nitekim Baykal, ittifak›n yap›ld›¤› günlerde yapt›¤› aç›klamalarla, özde kimin temsilcileri olduklar›n› bir kez daha teyit et-
mifltir. Baykal yapt›¤› konuflmada AKP hükümetinin siyasal-ekonomik politikalar›n› aynen sürdüreceklerini hatta bunlar› daha da güçlendireceklerini vurgulam›flt›r. Bunun anlam› ise, baflta IMF’nin olmak üzere, TÜS‹AD gibi sermaye temsilcisi kurumlar›n emek düflman› politikalar›n›n, özde ise emperyalist ekonomik-siyasal politikalar›n aynen hayata geçirilmeye devam edilece¤idir. Yani, özellefltirmeler, iflsizlik, açl›k ve bir bütün olarak da sosyal y›k›m anlam›na gelen emperyalist neo-liberal politikalar›n olanca h›z›yla hayata geçirilmeye devam edilece¤inin garantisini vermekteler daha flimdiden. Bu tutumun bizim aç›m›zdan yads›nacak bir yan› olmad›¤› gibi, bu partilere iliflkin bugüne kadar yapt›¤›m›z tespitlerle de örtüflmektedir. K›sacas› bizler aç›s›ndan yeni ve beklenmedik bir durum de¤ildir. Önemli olan bunlar›n, gerçekte çoktan a盤a ç›km›fl olan, emek düflman› faflist yüzlerinin, bu partilerin oy potansiyelinin önemli bir bölümünü oluflturan emekçi y›¤›nlar taraf›ndan da görülebilmesidir. Çünkü bu partiler geçmiflte oldu¤u gibi, yine bu seçim sürecinde de emekçi y›¤›nlar›n oylar›na göz dikmifl bulunmaktalar. Bunlar›n oylar›na göz diktikleri kesimler içinde önemli bir yeri de Aleviler tutmaktad›r. Baflta CHP olmak üzere, tüm sistem partileri, her seçimde oldu¤u gibi, yine bu seçimlerde de Alevi oylar›n› kendilerine yedekleme çabas›n› art›rm›fllard›r.
Aleviler, tüm düzen partilerinin hedefinde... Bu çabalar bugün sadece “sol” veya sosyal demokrat maskeli partiler taraf›ndan de¤il, giderek yükselen ›rkç› floven dalgadan en fazla nasiplenen kesim olan ve bunu oya çevirmeye çal›flan MHP gibi tescilli faflist partiler taraf›ndan da sürdürülmektedir. Onlar›n bu çabalar›n›n, Alevilerin, en az›ndan baz› kesimleri taraf›ndan nas›l karfl›land›¤›na gelince: Bu topraklarda yüz
y›llardan beri bask›lara, katliamlara ve çeflitli zulümle u¤rayan Aleviler, mücadelelerinin temelinde ezilenlerin kurtuluflu yatan devrimcilere her zaman yak›n olmufllar ve öteden beri bu topraklardaki devrimci potansiyelin önemli bir bölümünü oluflturmufllard›r. Zaten bir toplumun en ezilen kesimlerinin, o toplumdaki devrimci potansiyeli oluflturmas› tüm toplumlar aç›s›ndan geçerli bir durumdur. Her toplumun, çeflitli nedenlerle ezilen kesimleri, o toplumun devrimci potansiyelini oluflturmaktad›r. Ve devrimin temel yasalar›ndan biridir bu. Ülkemiz devrim mücadelesinde bugüne kadar Alevilerin a¤›rl›kl› olarak devrimci saflarda yer almalar›n›n temelinde yatan neden de özetle ve özde budur. Ancak sistemin toplum üzerinde yaratt›¤› dejenerasyon, sistematik olarak empoze edilen faflist resmi ideoloji, Alevilerin belli kesimlerini de giderek devrimcilerden ve devrim mücadelesinden uzaklaflt›rm›fl ve devlet güdümlü bu yönelimin öncülü¤ünü yapan, ‹zzettin Do¤an vb. kifliliklerin yo¤un çabalar›yla Aleviler bir bütün olarak sisteme yedeklenmeye çal›fl›lm›flt›r/çal›fl›lmaktad›r. Ancak geçmiflte CHP gibi faflist Kemalist ideolojiye yedeklenmeye çal›fl›lan Aleviler, öyle görünüyor ki, art›k MHP gibi az›l› faflist partilere de yedeklenmeye çal›fl›lmaktad›r. Seçim sürecinin h›zlanmas›yla birlikte bu durum daha da a盤a ç›km›flt›r. Baz› bölgelerden MHP aday› olarak ç›kan Alevi kimlikli kifliler ise bunun en so-
17
75 mut örne¤idir. Bunlar her ne kadar sermayenin temsilcisi denebilecek, ifl adam› vb. egemen s›n›fa ait zengin kifliler olsalar da, oyun gerçekte bunlar nezdinde, genelde tüm emekçi y›¤›nlar özelde ise Alevi emekçi y›¤›nlar üzerinde oynanmaya çal›fl›lmaktad›r.
Seçimlere bomba düfltü Emperyalist güdümlü ülke egemenlerinin tüm hesaplar› hiç flüphesiz emekçi y›¤›nlar› zapturapt alt›na almaya dönüktür. Ve bu hesaplar›n kapsam›n›n ne kadar genifl oldu¤u giderek ortaya ç›kmaktad›r. Seçim hengamesi içinde Ankara’da patlayan bomba ve ard›ndan yaflananlar ise bu kapsam›n ne boyutta oldu¤unu ve önüne geçilmedi¤i sürece daha ne kadar boyutlanabilece¤ine iflaret etmektedir. Ankara’n›n göbe¤inde patlayan bombaya ba¤l› geliflmeler, bu ülke halk›na de¤il, emperyalistlere ve onlar›n ülkedeki uzant›lar›na hizmet etti¤i yönünde hiç kuflku olmayan ve son aylardaki tart›flmalar›n bir di¤er merkezinde duruyor görünen faflist TSK’n›n gerçek derdinin laiklikfleriat tart›flmalar› de¤il, çok daha baflka oldu¤unu da göstermifltir bir kez daha. Hedef, özelde Kürt Ulusal Hareketi nezdinde Kürt halk› genelde ise s›n›f mücadelesi merkezli devrimci-komünist hareket ve tüm ilerici kesimlerdir. Bir bütün olarak da ülkenin iflçiemekçilerden oluflan tüm emekçi kesimleri ve onlar›n mücadeleleridir. Ülke özgülünde, emperyalizme göbekten ba¤›ml›l›¤›n sonucu olarak, emperyalizmin genel ekonomik-siyasal kriziyle birlikte ortaya ç›kan yönetememe krizi, emperyalizme en iyi hizmeti kimin/kimlerin verece¤i yar›fl›n› da iyice a盤a ç›karm›flt›r. Suni çat›flmalarla temellendirilmeye çal›fl›lan bu hizmet yar›fl›ndan en kazançl› ç›kma hesaplar› içinde seçimlere gelinmifltir. Ancak egemenler flunu çok iyi bilmekteler ki, hangi egemen kesim iktidara gelirse gelsin, seçimler, dünya ölçe¤indeki ekonomik-siyasal krizin yans›mas› olan yönetememe krizinin afl›lmas›n› sa¤layamayacakt›r. Bu durum ise emperyalist politikalar›n bölgede hayata geçirilmesini giderek zorlaflt›racakt›r. Bunu ise ne emperyalistler ne de varl›klar›n› emperyalistlere borçlu olan, emperyalizmin yeminli uflaklar› göze alamamaktad›r. Bunun içindir ki bu politikalar önünde engel olarak görülenlerin, daha kat› yöntemlerle “etkisizlefltirilmesi” gerekmektedir. Buna dönük ad›mlar›n ne boyutta olabilece¤i ise Ankara’da patlayan bomba ile birlikte ortaya ç›km›flt›r. Bomban›n patlamas›ndan sadece çok k›sa (saat, hatta dakika) sonra Genel Kurmay Baflkan› “iyi çocuklar”›n hamisi Büyükan›t’›n- benzer durumlarda bu zamana kadar olmad›k biçimde-olay yerine gelerek, aç›klamalarda bulunmas› ve bu aç›klamalar›n içeri¤i, bundan sonras›na iliflkin epeyce ipucu vermektedir. Yapt›¤› aç›klamada “benzer olaylar›n baflka
yerlerde de olabilece¤i” yönlü “kehanetler” de bulunmas› ise, bomban›n piminin gerçekte kimlerin elinde oldu¤unu ve benzer kontra eylemlerin bundan böyle de gerçekleflebilece¤ini göstermeye yetmifltir. Halka aç›k bir alanda patlayan ve 7 kiflinin yaflam›n› yitirmesine, onlarcas›n›n da yaralanmas›na neden olan bomba, PKK taraf›ndan üstlenilmemesine ra¤men, ›srarla PKK’ye mal edilmeye çal›fl›lmaktad›r. Bu kontra oldu¤u çok aç›k olan bombal› sald›r›n›n PKK’ye mal edilmeye çal›flmas›n›n ard›nda yatan neden ya da nedenler ise çok aç›kt›r: Birincisi, ba¤›ms›z adaylarla seçimlere girece¤ini aç›klayan DTP’nin, böylelikle Kürtlerin seçimlerdeki flans›n› azaltmak, önünü kesmek. ‹kincisi ise, bir bütün olarak Kürt Ulusal Hareketine dönük imha sald›r›lar›n›n dozunu art›rmak. Ve yine buna ba¤l› olarak uzunca zamand›r gündemde olan ve TSK’n›n prestij meselesi haline getirdi¤i s›n›r ötesi hareketin önünü açmak. Asker cenazeleri üzerinden yap›lan vatan-millet-bayrak propagandas›n›n üst düzeylerde seyir etti¤i flu dönemde buna uygun zeminin yeterince olufltu-
mas›nda hiç vakit kaybetmeyen ülkemiz faflist egemenleri, uzunca süredir beklemede tuttuklar› bir yasay› gündeme getirmekte gecikmemifllerdir. Polise ve tüm güvenlik güçlerine s›n›rs›z denilebilecek yetkiler tan›yan bu yasa ile birlikte yarg›s›z infazlar›n, keyfi gözalt› ve tutuklamalar›n, ev, iflyeri, demokratik kurum ve neredeyse tüm özel-tüzel mekanlar›n izne ba¤l› olmadan aranmas›n›n,
1-14 Haziran 2007 sözde çat›flmalar, sald›r›lar› kimin daha kapsaml› hayata geçirece¤i ve emperyalist ç›karlar› kimin daha tavizsiz koruyaca¤› üzerinde yükselmektedir. Baflta ABD emperyalizmi olmak üzere, emperyalist güçler de bunu çok iyi fark›ndad›r ve sürece yön veren de zaten onlard›r. Nihai kararlar›n›, tav›rlar›n› hangi klikten yana koyacaklar›n› ise önümüzdeki günlerde görece¤iz. Örne¤in, bugün AKP’nin arkas›nda gibi görünen ABD’nin,
aflanan gerçeklerin en genifl halk y›¤›nlar›na anlat›lmas› ve umudun parlamento seçimlerinde de¤il, emekçi y›¤›nlar›n sisteme karfl› ortak mücadelesinde oldu¤unun kavrat›lmas› görevi ise devrimci-komünistlerin flu süreçteki en yak›c› görevleri aras›ndad›r.
Y
¤u/oluflturuldu¤u düflünülmektedir.
Hedef tüm toplumsal muhalefettir Toplumda yarat›lan ve ›rkç›-floven ruh hali üzerinden yükselen bu zemin, linç kültürünü de büyütmeyi sürdürmekte. Bu ruh hali ise art›k sadece “bölücüler” olarak gösterilen Kürtleri ya da devrimci-ilerici kesimleri de¤il, toplumun tüm kesimlerini hedef alm›fl durumda. Örne¤in Sorgun’daki k›flk›rt›lm›fl “namus bekçileri”nin “fuhufl yap›l›yor” gerekçesiyle evleri atefle vermesi ve akabinde geliflen olaylar›n günlerce soka¤a taflmas›, kentte terör estirilmesi gibi olaylar da yine egemenlerin yaratt›¤› tablonun ürünüdür. Bunu içindir ki her türden fliddet, hak gasp› ve imha politikas› için yeterli “olgunlaflma” sa¤lanm›flt›r diye düflünülmektedir. Geriye ise, özeti toplumsal muhalefeti bir bütün olarak susturmak, gözda¤› vermek ve her türden yöntemle etkisizlefltirmek anlam›na gelen bu politikan›n yasalaflmas› kalm›flt›r art›k. Ve bu yönlü ad›mlar›n at›l-
eflyalar›n›n talan edilerek, kurumlar›n keyfi kapat›lmas›n›n önü tamamen aç›lacakt›r. Bugüne kadar zaten gayri resmi olarak yap›lan bu uygulamalar art›k yasal güvenceye al›narak, toplumsal muhalefetteki en küçük k›p›rdan›fl›n “bafl› ezilmeye” çal›fl›lacakt›r. Uygulamaya konulmak istenen yasan›n anlam›, “fazlas› yok eksi¤i var” denebilecek biçimde, tam da budur! Ve bu yasa üzerinde tüm egemenler hemfikirdir. Böylelikle en büyük seçim ittifak› “solda” de¤il, sald›r›lar noktas›nda sa¤lanm›flt›r. K›sacas›, Genel Kurmay muht›ras›yla t›rmanan, seçim karar›yla baflka bir boyuta tafl›nan süreç, egemenler aras› iktidar yar›fl› gibi görünse de, son geliflmeler esas hedefin emekçi y›¤›nlar ve onlar›n en ileri kesimleri oldu¤unu bir kez daha hem de inkar edilemez biçimde a盤a ç›karm›flt›r. Seçimlerde hangi egemen kli¤in iflbafl›na gelece¤i ise önemli de¤ildir. Çünkü hangisi gelirse gelsin, ezilen y›¤›nlara dönük çok yönlü sald›r›lar artarak sürecektir. Egemenler aras›nda gerçekleflen
bu tutumunda ne kadar samimi oldu¤unu, AKP’yi destekler gibi görünürken, flu süreçteki politikalar›na daha denk düflen baflka bir kesimi el alt›ndan destekleyipdesteklemedi¤ini zaman içinde görece¤iz. Çünkü emperyalistler ç›karlar› gere¤i, bu ve buna benzer pratikleri her zaman sergilemifllerdir. Ve asl›nda uflaklar› da bunu çok iyi bilmekteler. Kendilerini onlara ispatlama yar›fl›na bu kadar sar›lmalar› da bundand›r. Bu gerçekliklerin en genifl halk y›¤›nlar›na anlat›lmas› ve umudun parlamento seçimlerinde de¤il, emekçi y›¤›nlar›n sisteme karfl› ortak mücadelesinde oldu¤unun kavrat›lmas› görevi ise devrimci-komünistlerin flu süreçteki en yak›c› görevleri aras›ndad›r. Alternatifsizlik içinde sistem partilerinin peflinden sürüklenmeye çal›fl›lan, kötünün iyisini de¤il kötünün kötüsünü seçmek zorunda b›rak›lmak istenen ezilen y›¤›nlara, alternatif olabilme, alternatif sunabilme görevidir bu ayn› zamanda.
18
1-14 Haziran 2007
75
Tar›m ve Köyiflleri Bakan› M. Eker’in sözleri ve tar›mda yaflanan gerçekler ar›m› art›k bir “sektör” olarak de¤erlendirdiklerini belirten M. Eker, bu yüzden kaliteli ve verimli üretimde bulunanlara dönük destekleme politikalar›n›n izlenece¤ini belirtiyor. Hükümetken bile muhalefet olan, halka “hizmette” (siz hezimet anlay›n) kusur etmeyen AKP’nin Tar›m Bakan›ndan böyle “dobra dobra” aç›klamalar beklenirdi.
T
Ülkemiz tar›m›nda geri dönüflü mümkün olmayan bir y›k›m gerçeklefliyor. Emperyalist tar›m politikalar›n›n bir sonucu olan ve yerli uflaklarca da “sanayileflmek”, “rekabet gücünü art›rmak” vb. ifadelerle halka yutturulmaya çal›fl›lan bu sald›r› politikalar›, son y›llarda h›zla artt› ve bugünlere gelindi. Hat›rlanaca¤› üzere yak›n geçmiflte, tar›msal nüfusun yüzde 10’lara düflürülece¤i aç›klanm›flt›. Tar›msal nüfusu emecek sanayiye dayal› bir geliflmenin söz konusu dahi edilmedi¤i ve ülkenin küçük üretimine dayal› k›rsal yap›s›nda bu yönelimin aç›k bir y›k›m oldu¤u anlafl›lm›flt›. Bugüne kadar i geliflmeler de bu gerçe¤i yeterince kan›tlam›fl durumdad›r. II. Emperyalist Paylafl›m Savafl› sonras›nda uygulamaya konulan ithal-ikameci politikalar do¤rultusunda yar›-sömürge, yar›-feodal ülkelerin temel ihraç malzemelerini tar›msal ürünler oluflturur hale gelmiflti. Ülkemizde oldu¤u gibi Brezilya, Arjantin, fiili, Hindistan gibi ülkelerde, emperyalist sermayenin ihtiyaçlar› ve uluslararas› iflbölümü paralelinde tar›msal alanda önemli geliflmeler yaflanm›flt›. Di¤er bir deyiflle ünlü “Yeflil Devrimler” gerçeklefltirilmiflti. Emperyalist sermaye, kendi merkezlerinde ise çok daha fazla kâr getiren ve emperyalistler aras› rekabetin temelini oluflturan sanayiye yat›r›m yapm›flt›. 1970’li y›llarda emperyalist sermayenin içine girdi¤i krizle birlikte ithal-ikameci politikalar iflas etmifl ve emperyalist devletler daha önce do¤rudan girmedikleri üretim alanlar›na müdahale etmeye bafllam›fllard›. Afl›r› üretimin yap›sal do¤as› ve fazlan›n yok edilmesi sorunu tekrar temel gündem oluyordu art›k. 1980’lerin tar›m kriziyle iflte bu “fazlan›n” yok edilmesi temelinde yar›-sömürge, yar›-feodal ülkelerin tar›msal üretimleri hedef tahtas›na oturtuluyordu. Geleneksel koflullarda üretim gerçeklefltiren yar›-sömürge, yar›-feodal ülke köylüleri bu süreçte önemli bir tasfiyeyle karfl›lafl›yor ve üretimden kopar›l›yor/kopuyorlard›. D›fl ifllerinden, ‹ç ‹fllerine, Sanayi’den, Tar›m’a kadar tüm bakanlar›n pervas›z aç›klamalarda bulunmas› da bunun aç›k bir göstergesidir. Süt, Et, G›da Sanayicileri ve Üreticileri Birli¤i’nin (SETB‹R) Nisan sonlar›nda düzenledi¤i toplant›da konuflan Tar›m ve Köyiflleri Bakan› Mehdi Eker’in aç›klamalar› bu yönde yeni geliflmelerin de habercili¤ini yapar nitelikteydi. Geliflmelerin arka plan›ndaki gerçekleri de aktararak bu aç›klamalar› irdelemeye çal›flal›m. “Türkiye’nin tar›mda kendisine yetti¤i kocaman bir palavra. S›n›rlar› kapat›p, dünya ölçe¤inde ve kalitesinde ürün almay›p, olan› pazarlarsan›z, piyasan›z› mevcutla yetinmeye zorlarsan›z, elbette kendinize yetti¤inizi san›rs›n›z. Asl›nda kendinize yetmeniz
söz konusu de¤ildir. Nitekim kap›lar rekabete aç›l›nca bu gerçek ortaya ç›kt›. Al›fl›k olmad›¤›m›z tar›msal ithalat rakamlar›na ulafl›ld› ve tar›m›n geriledi¤i yan›lg›s› ortaya ç›kt›” diyen M. Eker h›z›n› alamam›fl olacak ki geçmiflte uygulanan destekleme politikalar›na da sald›rarak köylülerin tümüne destek verilmesini elefltiriyor. Tar›m› art›k bir “sektör” olarak de¤erlendirdiklerini belirten M. Eker, bu yüzden kaliteli ve verimli üretimde bulunanlara dönük destekleme politikalar›n›n izlenece¤ini belirtiyor. Hükümetken bile muhalefet olan, halka “hizmette” (siz hezimet anlay›n) kusur etmeyen AKP’nin Tar›m Bakan›ndan böyle “dobra dobra” aç›klamalar beklenirdi. Çünkü dün, Bakan M. Eker’in yerlere vurdu¤u politikalar› dayatan, bugün ise bunlar› de¤ifltirerek yenilerini dayatan ayn› emperyalistlere memurluk etmekte kusur etmeyenler de Bakan Eker gibi ayn› egemen s›n›flar ve onlar›n sözcüleridir. Dün önemli bir “övünç” ve halka propaganda malzemesi yap›lan “kendine yeterlik” bugün “kötü” ilan edilmifl durumda.
Tar›mda kendine yeterlilik ve tasfiye Türkiye’nin “tar›mda kendine yetebilen yedi ülkeden biri oldu¤u” söylemi geçmifle, özellikle de ‘70’li y›llara dayan›yor. Bu “kendine yeterli¤in” temelde emperyalizmin ihtiyaçlar›n› karfl›lamak üzere oldu¤u, halka yeterlik bak›m›ndan ise k›r›nt›lar› temsil etti¤ini biliyoruz. Fakat öyle de olsa, üretkenlik ve kâr oranlar› aç›s›ndan bugüne k›yasla Türkiye tar›m›n›n geçmiflte daha iyi konumda oldu¤unu söylemek mümkün. 2. Emperyalist Paylafl›m Savafl› sonras›nda emperyalist merkezlerde yaflanan k›tl›kla beraber Türkiye’ye Ortado¤u’nun tah›l ambar› rolü biçilmiflti. Bu durum, tar›mda geliflmeyi (“Yeflil Devrim”) sa¤layabilmek için devletin köylülere de görece destek olmas›n› zorunlu k›l›yordu. 1950’li y›llarda ABD’den “Marshall Yard›m›” kapsam›nda Türkiye’ye getirilen 40 bin traktörle sa¤lanan makineleflme, meralar›n tar›ma aç›lmas›, tohumluk, ilaç, sulama projeleri ve yeni kurulan K‹T’lerle beraber tar›mda yaflanan geliflmeler de bu do¤rultuda anlam buluyordu. Türkiye’nin genellikle küçük ölçekli ve yerel özelliklere sahip tar›msal yap›s›nda ‘80’lere kadar önemli bir de¤ifliklik olmam›fl, emperyalizm “yerel koflullarla” uyumlu ve devlet kurumlar› üzerinden bir geliflmeyi temel alm›flt›. ‘70’lerde tam anlam›yla yo¤un bir tar›msal üretime geçilmifl, makineleflme ve kimyasal girdilerin kullan›m›ndaki art›fllarla verimlilik de artm›flt›. 1950’lerden itibaren DPAP (ve devam› DYP’nin) k›rsal alanlar› oy deposu haline getirdikleri as›l geliflmeler de “Marshall Yard›m›”yla bafllayan süreçte ya-
flanm›fl ve tar›msal alandaki kaynak, makine ve hizmet aktar›mlar› düzen partilerinin bir numaral› seçim malzemesi haline gelmiflti. ‘80’li y›llarla birlikte emperyalist tar›m ve g›da flirketlerinin ihtiyaçlar› de¤iflmifl, uygulamaya konulan neo-liberal politikalarla ülke tar›m› ad›m ad›m tasfiye edilmeye bafllanm›flt›. Devletin tar›msal üretimdeki rolü de ayn› amaçla tasfiyeye u¤rayarak tar›msal K‹T’ler özellefltirilmeye bafllanm›fl, üretim büyük oranda “uluslararas› kurulufllar›n” düzenlemesine b›rak›lm›flt›. Tek bafl›na k›rdan kente göçün en yo¤un biçimde ‘80’li y›llarda yafland›¤›n› söylemek yeterli bir fikir verecektir bize. ‘80’lerden itibaren uygulamaya konulan tar›m› tasfiye politikalar›nda ‘97 y›l› bir dönümü ifade etmektedir. Çok uluslu flirketlerin ç›karlar›na uygun olarak art›k h›zl› ve yo¤un bir biçimde destekler kald›r›lmakta, özellefltirmeler yap›lmakta ve köklü de¤iflikliklerle köylüler için önemli bir y›k›m gündeme getirilmektedir. IMF, DB, DTÖ ve AB gibi birlik ve kurulufllar›n çeflitli aldatmacalarla iç içe dayatt›¤› politikalar bugün ülke tar›m›nda gelinen noktan›n da aç›klamas› durumundad›r.
Tar›mda piyasa kurallar› Di¤er ülkelerle rekabet konusu, emperyalistler ve ülkemiz egemenlerinin en önemli demagojik söylemlerinden birini oluflturmaktad›r. Bu paralelde, çok uluslu flirketler ile ülke üreticilerimize sunulan devlet deste¤i, altyap›, teknik vb. olanaklardaki f›rsat eflitsizli¤i sürekli olarak unutturulmaya çal›fl›l›yor. Eker’in “al›fl›k olmad›¤›m›z ithalat rakamlar›” ve “rekabetçi ürünler” diye farkl› adlarla ifade ettikleri zaten y›llard›r emperyalist ülkelerin aldatmacalar›na konu olan iki önemli bafll›¤› oluflturuyor. Di¤er bir deyiflle, “dünya fiyatlar›” ve “göreli üstünlük” argümanlar›d›r bunlar. Öyle ya, ülke üretimi “dünya fiyatlar›” karfl›s›nda tutunamad›¤› için “piyasa” kurallar›na göre oyun oynanmal›yd›. Bütün köylülere desteklerden pay vermek gibi ba¤nazl›klardan vazgeçilmeli ancak verimli ve kâr› yüksek olanaklara destek sunulmal›yd›. Güçlü olan›n kazand›¤› bu oyuna pek tabi ki biz de kendi üstünlüklerimiz üzerinden dâhil olmal›yd›k(!) Bu argümanlara biraz daha e¤ilmekte fayda var. “Dünya fiyatlar›” kavram›n› açacak olursak; asl›nda böyle bir fley söz konusu de¤il.
“Dünya fiyatlar›” olarak lanse fley, gerçekte uluslararas› piyasada oluflan ve en güçlü olan›n tüm dünyaya dayatt›¤› fiyatt›r. Ve bu fiyat belirlenirken ne tek bafl›na üretim oranlar› ne de destek ve sübvansiyonlar belirleyici olmaktad›r. Peki, bu durumda, yani güçlü olan›n dayatt›¤› koflullar alt›nda hâkim hale gelen fiyatlara “dünya fiyatlar›” demek mümkün mü? Bir aldatmacan›n ötesinde tabi ki mümkün de¤il. Ve Eker’in aktard›¤›n›n aksine sorun içe kapal›l›k, verimsizlik, kalitesizlik vb. de¤il tamam›yla ekonomik-siyasi tahakküm ve dayatmalarla ilgilidir. D›fl ticaretin vazgeçilmez demagojik kavramlar›ndan “göreli üstünlük” (“rekabetçi ürün”)’de de benzer bir aldatmaca söz konusudur. Emperyalist ülkelerin müsamahas› olmadan gerçekte hiçbir anlam› olmayan bir üstünlüktür bu. Dünya f›nd›k üretiminin % 70-80’i Türkiye’de gerçekleflirken dünya f›nd›k fiyatlar›n›n çikolata üretim merkezlerinde Hamburg Borsas›nda belirleniyor oluflu çarp›c› bir örnektir bizim için. Öyleyse burada sorunun belirleyici bir aya¤›n›n tar›msal üretim ve ticarette devletler taraf›ndan sa¤lanan destek ve sübvansiyonlar oldu¤u aç›kt›r. Bu konuyu da biraz irdelemek yararl› olacakt›r. Zira Do¤rudan Gelir Deste¤i (DGD) tart›flmalar›yla da uzun bir zamand›r gündemdedir destekler konusu. Geçerken belirtelim ki, tüm bu eflitsiz koflullar alt›nda M. Eker’in aç›klad›¤› gibi “20 rekabetçi üründe” gerçekten bir üretim ve ticaret art›fl› olacaksa bu tamamen emperyalist efendilerinin çeflitli nedenlerle bu bafll›klardaki üretime izin verece¤ini göstermektedir. Burada gerçekten ba¤›ms›z bir geliflim söz konusu de¤ildir ve demek ki asl›nda “2013’te 20 rekabetçi üründe Türkiye’yi dünya çap›nda önemli bir aktör yapmay› hedeflediklerini” belirten Eker palavra atmaktad›r. Biliniyor ki, emperyalist flirketler ucuz maliyet, yerel iklimsel koflular, zorunlu geleneksel üretim biçimleri, tat, kalite, verim vb. gibi nedenlerle yar›-sömürgelerde de belli bir üretimi öngörmekte, bu alanlarda üretimi geriletmek yerine farkl› bir ba¤›ml›l›k iliflkisi alt›nda oluflan kâr› emebilmektedirler. “Dünya fiyatlar›”, “göreli üstünlük” gibi safsatalarla dünya pazarlar›n›n kendi kendini düzenledi¤i yönlü iddialar›n büyük bir yalan oldu¤u yukar›da verdi¤imiz “damping” örnekleriyle de aç›kça görülüyor. Ancak ne hikmetse(!) dünya piyasalar›nda belirleyici oranda eflitsizlik-
19
75 ler yaratan bu tür devlet müdahaleleri uluslararas› tar›m yasalar›na ayk›r›l›k tafl›m›yor. GATT’›n damping tan›m›na göre, “e¤er bir mal iç Pazar fiyat›ndan ihraç ediliyorsa, bu fiyat toplam maliyetin alt›nda da olsa dampingden söz edilemez” deniyor. Asl›nda bahsedilen sadece emperyalist ülkeler için geçerli bir durumdur. Çünkü bu ülkelerde köylüler DTÖ’nün kabul etti¤i do¤rudan destekten yararlan›yorlar ve böylelikle de düflük fiyattan sat›fla olanak sa¤lanm›fl oluyor. Peki bu üretimi ve fiyatlar› belirleyen, DTÖ’nün kabul etti¤i veya etmedi¤i destek biçimleri nedir? Bunu anlamak için K. Boratav’dan uzun bir al›nt›ya baflvural›m: “Amaçlar› ne olursa olsun, azgeliflmifl ülkelerde izlenen tar›msal politikalar genellikle ‘piyasalara müdahaleler’ biçimini alm›flt›r. Taban fiyatlar, destekleme al›mlar›, ürün veya girdi piyasalar›n›n pazarlama kurulufllar›nca denetimi ve kredi-girdi sübvansiyonlar›n›n yayg›nlaflmas› gibi… Özellikle ABD’nin tar›msal politikalar›nda önem tafl›yan çiftçilere üretimden ba¤›ms›z olarak (hatta bazen üretimi k›sma karfl›l›¤› olarak) verilen transferler üçüncü dünya ülkelerinde gözlenmez. ‹flte 1980’li y›llardan bu yana, önce IMF/DB programlar›nda, sonra da DTÖ kural ve normlar› arac›l›¤›yla azgeliflmifl ülkelere kabul ettirilmeye çal›fl›lan politikalar, tar›msal ‘ürün ve girdi piyasalar›ndaki müdahalelerin’ tasfiyesini hedeflemifltir. Genel olarak tar›mc› nüfusa dönük (ve ABD modelinde gözlenen türden) kaynak aktar›mlar› ise, ‘meflru’ görülmüfltür. DTÖ’nün tar›m anlaflmas›na bu ayr›m, ‘d›fl ticareti sapt›r›c› desteklemeler’ kavram›yla girmifl; belirli ürünlere ve girdilere dönük tüm müdahale ve kontroller, ‘kavuniçi kutu’ (‹ngilizcesi ‘amber’ yani ‘kehribar’ kutu) diye nitelendirilen bir kategoriye al›nm›fl ve bunlar›n zaman içinde tümüyle tasfiyesi hedeflenmifltir… Buna karfl›l›k, ABD türü ‘çiftçilere, cari üretimle ve fiyatlarla ba¤lant›l› olmayan ve devlet bütçesinden yap›lan do¤rudan ödemeler’, ‘yeflil kutu’ diye adland›r›lan bir kategoriye al›nm›fl ve bu tür desteklemeler üzerinde herhangi bir s›n›rlama, k›s›tlama öngörülmemifltir.” (Özgür Üniversite Forumu Say›: 28, Ekim-Aral›k 2004, Küreselleflme Ça¤›nda Tar›m Sorunu, “Cancun’daki Tar›m Politikalar› T›kanmas› Üzerine Çeflitlemeler” Korkut Boratav) Görüldü¤ü gibi “piyasan›n” emperyalistlerce belirlenen ama kutsallaflt›r›lan kurallar› ad›na yar›-sömürge, yar›-feodal ülkelerdeki destek biçimleri (-ki geçmiflte emperyalist devletler taraf›ndan da uygulanm›flt›) kurald›fl› görülerek ortadan kald›r›lmaya, DGD biçiminde üretimden ba¤›ms›z olarak köylülere ödenen destekler yayg›nlaflt›r›lmaya çal›fl›lmaktad›r. Bu kapsamda örne¤in ABD’li pamuk üreticisi bafl›na y›lda ortalama 150 bin Dolar› aflan do¤rudan ödemeler, herhangi bir destek al›m›, taban fiyat, girdi sübvansiyonu içermedi¤i için “ticareti sapt›r›c› etki içermeyen” türden bir transfer olarak de¤erlendirilmekte ve serbest b›rak›lmaktad›r. Türkiye’de tar›msal alanda 7080 y›lda oluflan kurumsal yap› ve bu yolla sa¤lanan destekler ortadan kalkt›ktan sonra oluflan bofllu¤un hangi ekonomik imkanlarla, kaç y›l, nas›l sürece¤i belirsiz DGD gibi desteklerle doldurulamayaca¤› aç›kt›r. Yüzy›la yak›n bir zamanda, tar›msal üretimde dünyada oluflmufl yap› ve dengeler üzerinde, yar›-sömürge, yar›-feodal bir ülkenin kendini emperyalist ülkelerdeki destekleme biçimlerine uydurmas› mümkün
de¤ildir. Bunun ekonomik-sosyal altyap›s› olmad›¤› gibi, soyut konufltu¤umuzda dahi bu çok uzun bir süreyi kapsayacak bir yönelim olacakt›r.
Amaç; Büyük toprak sahiplerini ihya etmek Tar›m ve Köyiflleri Bakan› Mehdi Eker’in “rekabetçi ve verimli üretebildi¤imiz ürünlerimizi öne ç›karaca¤›z” biçiminde aç›klad›¤›; bu¤day, m›s›r, ayçiçe¤i, pamuk, mercimek, f›nd›k, incir, üzüm ve tütün gibi ürünlerde son y›llarda köylüleri daha da gerilere iten geliflmelere bakarak asl›nda önümüzdeki y›llarda neler olabilece¤ini kestirmek de güç de¤ildir. Pek tabi ki s›n›rl› oranda üreticinin, özellikle de büyük iflletmelerin bu geliflmelerden ihya olmas› olas›d›r. Fakat tüm üreticileri hesaba katt›¤›m›zda bu söz konusu bile edilemez. Zira Bakan M. Eker, desteklenecek ürünleri belirtirken bunlar›n hangi bölgelerde, ne oranda desteklenece¤ine dair de iflaretler vermektedir. Ülke topraklar›n›n iklim, co¤rafya ve toprak esas›na göre 24 ana ve 80 tali havzaya ayr›ld›¤› ve bun uygun bitki desenlerinin, “rasyonel” biçimde desteklenece¤i de aç›klanm›fl durumda. Bu sayede destekler heba edilmemifl olacak ve tar›m havzalar›nda da tar›m-sanayi entegrasyonu (bütünleflme) sa¤lanacakm›fl. DGD, alternatif ürün, bir köy bir ürün, bölge-havza temelli projeler, flirket tar›m›n›n güçlendirilmesi vb. gibi tar›msal alanda at›lan ad›mlar›n önemli bir aya¤›n› da “tar›m-sanayi entegrasyonu” ad› alt›nda ürünlerin ihracata dönük çeflitlendirilmesi ve ifllenmesi oluflturmaktad›r. Bakan Eker’in kastetti¤i de asl›nda ürünün ham biçimiyle de¤il de “paketlenerek, olgunlaflt›r›larak, suyu ç›kar›larak, fliflelenerek olsa olsa konservelenerek” pazarlanmas›ndan baflka bir fley de¤ildir. Fakat dünyada yaflanan örneklerinden de çok iyi bilindi¤i gibi tar›msal ürünlerin ifllenmifl veya ifllenmemifl olmas› ya da teknoloji yo¤un olmayan sanayi ürünleri haline gelmeleri yar›-sömürgelerin dünya piyasalar›ndaki “makus talihini” de¤ifltirmiyor. Hatta yerinde ve uygun zamanda yap›lan bu küçük ifllemler sayesinde emperyalistlerin kâr› da artmaktad›r. Yine f›nd›kta emperyalizmle yar›sömürge iliflkilerini tüm ç›plakl›¤›yla ortaya seren bir durum bu “çeflitlendirme ve iflleme” kapsam›nda yaflanmaktad›r. Yani, dünya çikolata üretimine aktar›larak bu sayede dünya pazarlar›nda hâkim hale gel-
1-14 Haziran 2007
mek mümkün olmamaktad›r. Çünkü aç›k ki emperyalist flirketler buna müsaade etmemektedir. Tar›m Bakan› M. Eker’in bitkisel üretim yan›nda hayvanc›l›¤a dair de benzer kimi aç›klamalar› olmufltu. Türkiye’de yeterli kaliteli ve verimli inek bulunmad›¤› için d›flar›dan hayvan ithal edeceklerini belirten M. Eker, bunu da büyük sermaye gruplar›n›n taleplerine ba¤l›yor. “Sektör büyüyecek ama büyüyemiyor” diye aç›klanan fley asl›nda deli dana ve mavi dil hastal›¤› nedeniyle ambargo uygulanan AB ülkeleri ve AB’den tekrar hayvan ithalat›n› bafllatma iste¤idir. Bu ülkeler d›fl›nda hayvan ithalat› yasak de¤ilken, Bakan›n aç›klamalar›yla paralel flekilde büyük sermaye gruplar›n›n “ithalat serbest b›rak›ls›n” yak›nmalar› da bunun zeminini haz›rlamak amac› tafl›maktad›r. M. Eker’in de aç›klad›¤› gibi Dünya Salg›n Hastal›klar Merkezi, AB ülkeleri ve ABD’nin baz› eyaletlerinde deli dana hastal›¤› görülmedi¤ini iddia ederek May›s ay›nda ambargoyu kald›raca¤›n›n iflaretini vermiflti. Bakana göre bu ülkelerden ithal edilen hayvanlar bir süre karantina merkezinde gözlem alt›nda tutulursa sorun oluflmazm›fl. Fakat biz bu aç›klamalar› rahatl›kla AB ve ABD’li emperyalistlerin zararlar›n› karfl›lamaya “gönüllü” adayl›k olarak de¤erlendirebilir, ülkeye yine hastal›kl› hayvanlar›n ithal edilece¤ini öngörebiliriz. Tar›m Bakan›’n›n ürüne, bölgeye, verim ve kaliteye dönük destek yap›laca¤› fleklindeki aç›klamalar›ndan da anlafl›ld›¤› gibi köylülükte önemli farkl›laflmalara yol açacak bir süreç gelifltirilmektedir. Genel itibar›yla zaten köklü bir tasfiyeyi ifade eden bu politikalar›n baz› bölge ve üreticilerde sefalet boyutlar›nda sonuçlar do¤uraca¤›n› flimdiden söyleyebiliriz. Örne¤in da¤l›k ve k›raç arazisi, yetersiz altyap› ve ilkel denebilecek üretim koflullar› ve hâlihaz›rda savafl nedeniyle üretimi önemli oranda gerilemifl T. Kürdistan› bu planlar içerisinde nerede duracakt›r? Salg›n hastal›klar, en asgari düzeyde kullan›labilen destekler ve süren savafl koflullar›nda hayvanc›l›¤›n elveriflli koflullar nedeniyle avantajl› bir konumda olan bölgeler ayr›ca öne ç›kart›ld›¤›nda di¤er bölgelerdeki üreticilerin “rekabet flans›” ne olacak, ellerindeki ürünü (e¤er hala üretim d›fl›na itilmemifllerse) ne yapacaklard›r? Böyle birçok soru sorulabilir. K›sacas› yaflanan, emperyalist flirketlerin istek ve izinleri do¤rultusunda tar›msal üretimin flekillendirilmesi, geriye kalan›n ise üretim d›fl›na sürüklenmesidir.
Sonuç; Geri dönülmez bir y›k›m! Çiftçilik belgesini kald›rma giriflim-
lerini bu paralelde ele alabilir, tam da Bakan›n habercili¤ini yapt›¤›, köylüleri destek ve hizmetler kapsam›ndan ç›karman›n yasal ad›mlar› olarak düflünebiliriz. Öyle ki, Bakanl›¤›n isminden “köyiflleri” dahi ç›kar›lmakta, gerçe¤ine uygun olarak köylülü¤e dönük hiçbir hizmette bulunulmayaca¤›n›n ad› konmaktad›r. Hep vurguland›¤› gibi, ülkemizdeki k›rsal yap› ve tar›msal nüfus oran› düflünüldü¤ünde izlenen bu politikalar geri dönülmesi mümkün olmayan bir y›k›m› ortaya ç›karmaktad›r. Tabi ki bu süreçte de köylüleri yönlendirebilmek amac›yla –alternatif ürün projesinde bariz örne¤i yafland›¤› gibi- bir süreli¤ine üreticilere k›smi avantaj ve aktar›mlar sa¤lanabilecek, bu k›r›nt›larla gerçeklefltirilen tasfiye kamufle edilmeye, oluflacak tepkiler törpülenmeye çal›fl›lacakt›r. Ancak devletin bu dönüflümü “yumuflak” biçimde sa¤layacak olanaklar›n›n da her zamankinden daha az oldu¤undan hareketle sürecin önemli patlamalara gebe oldu¤unu öngörmek abart› olmayacakt›r. Son alt› y›lda 3 milyon köylü ve ailesinin k›rdan koptu¤u, yine son birkaç y›lda tar›mdaki istihdamda 1.5 milyona yak›n azalma oldu¤u yönündeki haberler de bu gerçe¤in di¤er bir yüzüdür. Aç›klanan tüm istatistikler bu co¤rafyadaki en yoksul kesimin k›rsal alanda, köylüler içinde oldu¤unu ortaya koymaktad›r. Baz› veriler her gün kaç tane köylünün iflas etti¤i haberlerini verir hale gelmifltir. Gelinen aflamada, kimi nedenlerle “tutucu” olarak de¤erlendirilen köylülük, karfl›laflt›¤› y›k›m nedeniyle alanlara ç›kmaktad›r. Geçti¤imiz y›la damgas›n› vuran, Egeli köylülerin Manisa’da, Karadenizli f›nd›k üreticilerinin Ordu’da düzenledi¤i mitingler biriken tepkinin hangi biçimlerde yans›yaca¤›n›n da habercisi niteli¤indedir. Zira egemenler cephesinde yaflanan seçim ve olas› iktidar de¤iflikliklerine ra¤men tar›m politikalar›nda emperyalizme uflakl›kta hiçbir de¤iflimin olmayaca¤›n› söylemek yanl›fl olmayacakt›r. Ülkemizin var olan sosyo-ekonomik yap›s› ve bütün bu geliflmeler de¤erlendirildi¤inde Proletarya Partisi’nin çal›flma yürütece¤i öncelikli alanlar T. Kürdistan› k›rsal› ve köylülü¤ü olacakt›r. Yine tam da Bakan Eker’in aç›klad›¤› gibi “tali” b›rak›lan bölge ve ürünler temelinde, köylülerin daha yo¤un bir yoksullaflma yaflayaca¤› alanlar çal›flma alanlar› olarak öne ç›kacakt›r. K›sacas› hem k›rsal yap›da kendini gösteren y›k›m, göç vb. somut incelenerek hem de var olan köylü eylem ve örgütlülükleri takip edilerek devrim stratejimiz temelinde faaliyetlere a¤›rl›k verilmek zorundad›r. Tar›mda gerçeklefltirilen y›k›m, nedenleriyle birlikte üreticilere aktar›lmal›, bu konudaki oyun ve aldatmacalar teflhir edilmelidir. Bu paralelde, var olan ve oluflturulacak örgütlülüklerle köylüler harekete geçirilmeli, Demokratik Halk Devrimi mücadelemizin temel ve somut bir aya¤› haline getirilmelidir. Egemenlerin esas korkusu da budur. Kendili¤inden ve bir oranda düzen partileri güdümlü örgütlenen Ordu’daki f›nd›k mitingi sonras› egemenlerin baz› aç›klamalar› da bu korkuyu dile getirir niteliktedir. Hat›rlanaca¤› gibi, halk›n soka¤a dökülerek öfkesini yans›tt›¤› çat›flmalar›, Proletarya Partisi ve devrimcilerin “provoke” etti¤i söylenebilmiflti. Buradan da anlafl›laca¤› üzere, egemenlerin yoksul köylü ve üreticileri uzak tutmaya çal›flt›¤› as›l odak Proletarya Partisi ve onun faaliyetleridir. Bu bilinçle yeni süreçte faaliyetlere daha bir güçlü sar›lmal›y›z.
20
1-14 Haziran 2007
75
Temel yönelim ›fl›¤›nda kitle çizgimizi düzeltelim! Devrimci bir hareket yaratma prati¤i içinde örgütsel toparlanmay› sa¤lama olarak belirlenen temel yönelimin gerçekleflmesi önemli konularda bir hemfikirlik, ortakl›¤› sa¤lanm›fl bir kararl›l›k ve uygulamada kolektif bir çaba gerektirir. Belirlenen temel yönelimin uygulanabilir düzeyde gerçekleflmesi ve s›n›f mücadelesinin her alan›nda somutluk kazanmas› için devrimin önemli konular›ndan biri olan kitle çizgimizin düzeltilmesi gerekmektedir. Daha aç›k söylemek gerekirse teorik olarak ifadelendirme bak›m›ndan hiçbir güçlük çekmedi¤imiz, ancak bir türlü içsellefltirip prati¤imize yans›tamad›¤›m›z ve baflar›s›zl›klar yaflad›¤›m›z, yenilgiler ald›¤›m›z, yaflanan olumsuzluklardan yeterince dersler ç›kartamad›¤›m›z ve devrimci prati¤imizi düzeltecek yönelime giremedi¤imiz konular›n bafl›nda kitle çizgimiz gelmektedir. Gerek Halk Savafl›’n› gelifltirip güçlendiremeyiflin, gerekse de genel olarak s›n›f savafl›m›nda baflar›l› bir grafik çizilememesinin nedenlerinden biri de kitle çizgisindeki kavray›fl eksikli¤i ve prati¤e uygulama zaafiyetidir. S›n›f mücadelesinin her prati¤inde, her somutunda kitlelerle kurulan/kurulamayan iliflkilerin niteli¤i ve biçimi sorguland›¤›nda yap›lan tespitin do¤rulu¤u rahatl›kla görülecektir. Bu sorun çözülüp, afl›lmadan, yaflanan t›kan›kl›klar giderilmeden kitleler taraf›ndan kabul edilir bir önder ve öncü güç olunamaz. Unutulmamal›d›r ki, devrimci bir s›n›f hareketinin niteli¤i ve gücü kitlelerle kurdu¤u iliflkinin niteli¤ine ve düzeyine ba¤l›d›r. Gücünü halktan almayan ve halka dayanmayan, kitlelerin gücünü ve rolünü bilince ç›kartamayan bir hareketin yaflama, geliflme ve ilerleme flans› yoktur/olamaz. Bu iddian›n do¤rulu¤unu ve hakl›l›¤›n› ispatlayan yaklafl›m› bir kez daha Lenin yoldafltan dinleyelim “Her zaman y›¤›nlarla çal›flmal› ve y›¤›nlar üzerinde etkiyi derinlefltirmeli ve geniflletmelidir. Bu olmazsa bir sosyal-demokrat da sosyaldemokrat de¤ildir. Hiç bir örgüt, hiç bir grup, hiç bir çevre, bu çal›flmay› sürekli ve düzenli olarak yürütmezse sosyal-demokrat örgüt say›lamaz.” (Lenin-‹flçi S›n›f› Partisi Üzerine- Syf. 234) Devrimin ve örgütlemenin temel konular›n›n bafl›nda yer alan ve Proletarya Partisi’nin temel sorunlar›nda biri olan kitle çizgisi halkla devrimci ba¤ kurma, halk› kazanma ve örgütleme, yönetme ve savaflt›rma gibi bir dizi ifllevsel rolün do¤ru kavranmas›d›r. Devrimci kitle çizgisinden anlafl›lmas› gereken devrimden ç›kar› olan bütün s›n›flar›n, yani genifl emekçi y›¤›nlar›n sömürü ve bask›dan, maddi ve manevi kölelik zincirlerinden kurtulmas›, kendi davas›na sahip ç›k›p harekete geçirilmesidir. Kendi kaderlerini sömürüden ve bask›dan kurtulma yönünde tayin edip, davas›na sahip ç›kmas› için, devrimci politika ›fl›¤›nda bilinçlendirilip örgütlenmesidir. Bu kapsaml› ve zorlu görevin baflar›lmas› için de s›n›f mücadeleleri tarihinin en büyük dersi olan
kitlelerin toplumsal geliflme ve de¤iflimlerdeki biricik öznesi oldu¤u gerçe¤inin kavranmas› gerekmektedir. Onlar›n hem y›k›c› hem de yap›c› karakteri kavranmal›d›r. Kitlelerle kurulacak iliflkide, kitlelerle birlikte, onlar›n taleplerine sürekli ve do¤ru bir biçimde yan›t olmak kavranmal›d›r. Kitle çizgisi; halk›n sorunlar›na, taleplerine, çeliflkilerine yan›t ve çözüm olmay›, onlar›n politik olarak e¤itilme-
Devrimin ve örgütlemenin temel konular›n›n bafl›nda yer alan ve Proletarya Partisi’nin temel sorunlar›nda biri olan kitle çizgisi halkla devrimci ba¤ kurma, halk› kazanma ve örgütleme, yönetme ve savaflt›rma gibi bir dizi ifllevsel rolün do¤ru kavranmas›d›r.
s›n›f mücadelesi prati¤ine kolektif tarzda uyguland›kça bu sorun çözülmeye bafllayacakt›r. Kitlelerin devrim mücadelesinin bütün alanlar›ndaki rolüne iliflkin kavray›fl sorunu bir bütündür. Genel ve özelde, bütün ve parçada, k›sacas› s›n›f mücadelesinin her alan›nda ortaya ç›kan kavray›fl eksikli¤i, prati¤i örgütleme zaafiyeti giderildi¤i oranda devrimci bir hareketlenme yarat›l›p örgütsel toparlanma ve sa¤lamlaflma yönelimi geçeklik kazanacakt›r. Ve o zaman prati¤in say›s›z devinimi içinde önemli konularda hemfikirlik, ortakl›¤› sa¤lanm›fl kararl›l›k ve uygulamada kolektif çaba yarat›lm›fl olacakt›r. Ve o zaman belirlenen yönelim, belirlenen politika uygulama ve gerçekleflme gücü kazanacak, bu gücün en temel tafllar› üzerinde sa¤l›kl› bir örgüt infla edilecektir. Ve o zaman devrimci görevler daha somut bir düzeye, uygulanabilir aflamaya tafl›nm›fl olacakt›r. Ve o zaman burjuvazinin üzerimizdeki görünen ve görünmeyen etkilerinden kurtulmufl olaca¤›z.
leri de¤iflim ve dönüflümün öznesi yapmaya çal›flmadan yürütülmeye çal›fl›lan dar pratik çal›flmalard›r. Yani dar, bürokrat, marjinal çal›flmad›r. Kitleselleflme sorununu devrimci ve komünist hareketin bir sorunu olarak görmemektir. Bu temel sorunu kitlelerin kendili¤inden hareketinin bir ürünü olarak görmektir. Kitlelerden, kitlelerin kendili¤inden hareketinden ö¤renmeyi bir kenara b›rakan; onlar›n hareketini, mücadelesini izlemeye, irdelemeye, anlamaya çal›flmayan tarzd›r. Oysa bilinir ki devrimci politika sürece do¤ru tarzda müdahaledir. Kitlelerden ö¤renmeyen, kitlelerin kendili¤inden hareketini incelenmeden özellikleri, talep ve istemleri anlafl›lamaz, anlafl›lamayan-kavranmayan fleye de do¤ru tarzda müdahale edilemez. Bu eksik kavray›fl her fleyden önce önderlik müdahalesini yetersiz k›lar. “Oysa tüm tart›flmalar›m›z›n, farkl› fikirlere karfl› mücadelemizin hedefinde kitlelerin kazan›lmas›, onlar› etkileyen farkl› fikirlerden, yine onlar›n çabalar›na destek olarak, onlara önderlik ederek kurtulmalar›n› sa¤lamakt›r. Bu çal›flmalar kitle çizgimizin somutlaflmas›n› beraberinde getirecektir.” (8. Konferans kararlar›ndan)
“Nüfusun bütün s›n›flar› aras›na gidin! Bu çal›flma her zaman zorunludur!”
sini amaçlamakt›r. Bu temel kavray›fla uygun bir flekilde hareket edildi¤inde yani kitleler kendi kurtulufllar› u¤runa sömürü ve bask›dan kurtulma mücadelesine seferber edilip harekete geçirildi¤inde s›n›f bilinçli proleterler kendi gerçek rollerini kavram›fl, bu kavray›fla uygun bir pratik örgütlemifl olduklar›n› ispatlam›fl olurlar. ‹leri kitleler baflta olmak üzere genifl emekçi y›¤›nlar harekete geçirilip kurtulufllar› u¤runa seferber edilmiyorsa baflta politik özgürlük silah›n› elde etme u¤runa devrimin öznesi olma yolunda hareket edilmiyorsa orada ciddi ve kapsaml› bir kavrama ve uygulama sorunu var demektir. Örgütleme, yönetme ve seferber etme sorunu var demektir. Peki bu sorun nas›l afl›lacakt›r? Hangi kavray›fl düzeyi ile, hangi örgütleme biçimi ve araçlar›yla, hangi devrimci durufl ve kararl›kla bu sorun afl›lacakt›r? Devrimci prati¤imizde genifl kitlelerle ba¤ kuramayan, dar bir kesimle s›n›rl› kalan duruflumuzu do¤ru temelde sorgulayarak ifle bafllayaca¤›z. Her fleyden önce yukar›da ifade etti¤imiz gibi kitlelerin devrim mücadelesinin bütün alanlar›ndaki özne rolü kavrand›kça, bu kavray›fla uygun bir pratik çizgi oturtulup bu çizgiye uygun mücadele biçimi ve araçlar› her alandaki
Kitleselleflme sorunu ‹kinci bir zaafiyet gösterilen konu ise “kitleselleflme” kavram›n› özünden, amaç ve hedeflerinden kopartarak fazlas›yla kulland›¤›m›zd›r. Önce bu kavramdan ne anlamam›z gerekti¤ini belirtelim; “Anlad›¤›m›z fley kitlelere politik bilinç tafl›makt›r. Politik bilinç tafl›mak sürekli olarak politik düzeyin sorgulanmas›n›, ilerletilmesini ve do¤all›¤›nda kitlelerden ö¤renmeyi gerektirir. Kitle hareketlerinin yarat›lmas›, kitleselleflmenin kendisidir. E¤er bu hareketlerin d›fl›nda yer al›yorsak, kitle eylemlerinin (hakl›, düzeni sorgulamay› içeren hemen her biçimdeki eylemin), örgütlerinin yap›s›n› analiz etmiyorsak bu görevi baflarmam›z mümkün de¤ildir.” (8. Konferans kararlar›ndan) Önce eski tarz›n mahkum edilmesi gerekir. Nedir eski tarz? Kitlelerin sorunlar›, talepleri d›fl›nda onlar›n sorun ve taleplerini dikkate almadan dar bir kesim içinde, dar bir kesimin beklentilerine yan›t olmay› amaçlayan; genifl y›¤›nlar› de¤il sadece ileri kesimin dar bir çevre-çeperini içine alan örgütleme tarzd›r. Genifl kitlelere ra¤men, onlar›n istem ve taleplerini dikkate almadan yürütülen çal›flmad›r. Keza kitleselleflme sorununu, kitle-
S›n›f bilinçli proleterlerin birincil görevi Proletarya Partisi’nin program›n› ve onun savafl çizgisini kitlelere propaganda edecek çal›flmalar için kararl› olmas› ve buna göre örgütlenmesidir. Bunun için devrimin kitlelerin eseri oldu¤u gerçe¤inin, ayn› zamanda bir devrim stratejisi olmas› ba¤lam›nda Halk Savafl› gerçekli¤inin merkezine oturtulmas› gerekti¤inin kavranmas› gerekir. Yani kitlelerin savafla seferber edilebilmesinin somutlanmas›d›r. Sorun, bu perspektifin savafl stratejisinin ana eksenine yerlefltirilebilmesi ve buna uygun bir kitle çizgisi anlay›fl›n›n gelifltirilebilmesinde yatmaktad›r. Devrimci bir kitle çizgisinin yarat›lmas› sorunu ayn› zamanda devrimci bir savafl çizgisinin oturtulmas› sorunudur. Bu iki temel sorun iç içedir. Gerek devrimci bir kitle çizgisi (devrimci kitle hareketi yaratma) gerekse stratejinin ana ekseni haline getirmeye çal›flt›¤›m›z savafl çizgisi sorununun çözümü kitlelere duyulan güvenin pekiflmesinde yatmaktad›r. Kitlelere güven duyulmadan ileri do¤ru bir ad›m bile at›lamaz. Egemen s›n›flar›n ideolojisiyle onlar›n egemen kurumlar› arac›l›¤›yla yürüttükleri yo¤un ideolojik sald›r›lar› sonucu gelifltirdi¤i manipülâsyonlar›n, din, e¤itim vb. faktörlerin etkisiyle, kitleler ilk aflamalarda bir dizi konu ve faaliyete yabanc›l›k gösterecek, mesafeli duracakt›r. Hatta kitlelerin yürüttü¤ümüz devrimci çal›flmaya tepki duyup onu engellemeye bile çal›flaca¤› durumlar ve anlar yaflanabilir. Bu gibi durumlarda kitlelere karfl› büyük bir sab›r ve devrimci bir ikna gücüyle, inand›rma ve e¤itme gücüyle yaklafl›lmal›d›r. Küçümseyici, d›fllay›c› tav›rlardan kesinlikle uzak durulmal›d›r.
21
75 Devrimler tarihi, s›n›f mücadele deneyimleri halk›n olumlu tepkileri kadar olumsuz tepkilerine de tan›kl›k etmifltir. ‹lk planda en yoksul ve en çok ezilen kesimlere yönelinilmesinin nedeni, çeliflkileri en keskin biçimde yaflamakta olmalar›ndan dolay›, devrimci düflüncelere ve örgütlenmeye yatk›n olufllar›d›r. Di¤er yandan, kitlelerin en geri kesimleri tarafs›zlaflt›r›lmaya, orta kesimler ilerletilmeye, ileri olanlar örgütlenmeye ve aktif k›l›nmaya çal›fl›lmal›d›r. Bu sürecin uzun ve sab›rl› bir çal›flmay› kapsayaca¤› bilinmelidir. Sab›rl›, özenli, dikkatli bir kitle çal›flmas› yürütmekle yükümlü olundu¤u kavranmak zorundad›r. Sab›rs›z, aceleci, çabuk ve kolay yoldan sonuç al›c› tutumlara girmemek; zahmetsiz, emeksiz bir “ör-
gütleme” gibi bir sonuca gitme gafletine düflmemek gerekir. Unutulmamal›d›r ki kesintisiz bir flekilde devam eden bin y›l› fazlas›yla aflan s›n›fl› toplum gerçekli¤iyle karfl› karfl›yay›z. Yüz y›ll›k burjuva-feodal egemen güçlerin yönetimi alt›nda ve onlar›n ideolojik bask› ve sald›r›s› alt›nda her türlü gerici önyarg›lar içinde bunalt›lm›fl, parçalanm›fl, bölünmüfl, manevi ve ahlaki olarak düflkünlefltirilip, kölelefltirilmifl halk gerçekli¤iyle karfl› karfl›yay›z. Özellikle 12 Eylül sonras› süreçte önemli düzeyde apolitiklefltirilmifl, dinsel ve mezhepsel olarak bölünüp kölelefltirilmifl, Türk flovenizmiyle ve egemen ulus milliyetçili¤iyle düflünceleri ve duygular› tutsak al›nm›fl halk gerçe¤iyle karfl› karfl›ya olundu¤u bilinmelidir. Örgüt-
PUSULA Örgütte, Bolflevizm’i egemen k›lal›m! Dünyada ve ülkemizde politik geliflmeler emekçilerin ve ezilenlerin örgütsüz, da¤›n›k ve parçal› halinin devam etti¤ini göstermektedir. Burjuva-feodal sistemin sömürü ve bask›s› alt›nda yoksulluk dolu yaflam içinde kaderini de¤ifltirip gelece¤ini özgürce belirleyecek yegane gücün kendisi oldu¤unun bilincinden uzak, henüz kendi gücünün fark›na varamayan bir kitle gerçekli¤i varl›¤›n› devam ettirmektedir. Kitlelerin ezici bir bölümü kendi öz örgütleri etraf›nda örgütlü de¤ildir. Kitlelerin mevcut bu durumu acil ve yak›c› bir flekilde önderlik ve örgütlülük sorununun çözümünü dayatmaktad›r. S›n›f savafl›m›n›n her sürecinde ve an›n her yak›c› aflamas›nda temel bir sorun olan önderlik ve örgütlülük sorunu nas›l çözülecektir? Bu sorunun bilinçli ve planl› bir ideolojik-politik-örgütsel müdahale ile kapsaml› ve çok yönlü bir düzelme ve düzeltme, de¤iflme ve de¤ifltirme hareketiyle çözülece¤ini öncelikle belirtmek gerekir. Bu sürecin uzun bir zaman dilimini kapsayaca¤›, zorluklarla dolu geçece¤i, ciddi bir küçük burjuva düflünme ve örgütsel direnç engeliyle karfl›lafl›laca¤› önceden görülmelidir. Geliflmek isteyen her düflünce ve pratik hamle engelsiz, zahmetsiz bir flekilde kolayca yol kat etmemifl, ciddi engellerle karfl›laflmadan ilerleyememifl ve k›sa sürede baflar› elde edememifltir. ‹deolojik-politik-örgütsel temelde devrimci tarzda örülüp ileri do¤ru ad›mlar›n at›lmas› için her fleyden önce sürecin do¤ru tahlil edilmesi gerekir. Yaflanan t›kanma ve açmazlar› do¤ru belirlemek gerekir. Hatalardan ve baflar›s›zl›ktan do¤ru dersler ç›karmak, sürecin pratik gidiflat›n› de¤ifltirecek ve düzeltecek engelleri do¤ru belirlemek gerekir. Bu-
nun için hastal›klar› tedavi etmekten, devrimci bir yöntem uygulamay› ö¤renmekten ve kararl› bir durufl sergilemekten geri durmamak laz›m. ‹deolojik olarak ar›nmak, zaafiyetleri gidermek ve politik olarak güçlenmek için proletaryan›n devrim ve örgüt bilimini ve Proletarya Partisi’nin temel yönelimini bütünlüklü incelemek ve devrimci kavray›fl› gelifltirmekten bir an olsun geri durmamak gerekmektedir. S›n›f savafl›m›n›n temel kural› “s›n›f›n gücüne güven”dir. Proletaryan›n gücü gerçe¤i devrimci tarzda çözümlemede ve onu de¤ifltirme sürecinde uygulad›¤› devrimci yöntemde kulland›¤› araçlarda ve ortaya koyaca¤› örgütlü kararl›l›kta yatar. Yukar›da say›lan bütün bu görevlerin baflar›l› bir flekilde yerine getirilmesiyle mücadelenin devrimci tarzda örgütlenmesi ve toparlanmas› sorunu çözüme kavuflur. Sürecin pratik görevlerini yerine getirme anlay›fl›ndan uzak, ondan ba¤›ms›z ve kopuk bir düzelme ve düzeltme, de¤iflme ve de¤ifltirme hareketi asla baflar›ya ulaflamaz ve proletarya örgütlü bir s›n›f gücüne kavuflamaz. Devrimci görev ve sorumluluklar›n yerine getirilmesinin önündeki en ciddi engel olan ideolojik geriliklerin giderilmesi sorununun, ancak temel yönelimin bütünlüklü kavran›fl›yla ve kolektif tarzda prati¤e uygulanmas›yla, sorunlar›n bilimsel tarzda ele al›nmas›yla giderilece¤ini s›k s›k belirtmekten kaç›nmayaca¤›z. ‹deolojik e¤itim ve düzeltme çal›flmas› devrimci görev ve sorumluluklar›n yerine getirilmesini engelleyen ve yönelimin kavran›fl ve uygulama yöntemiyle çeliflen yaklafl›mlar›n ve bu yaklafl›mlara yol açan durufllar›n ortadan kald›r›lmas›yla baflar›ya ulafl›r. Unutulmamal›d›r ki devrimi en fazla isteyenler yüksek sesle konuflabilir. Ne istedi¤ini bilenler ve istemlerini nas›l elde edece¤i iddias›n› karar-
1-14 Haziran 2007
süz, da¤›n›k, parçal›, ciddi güven sorunu yaflayan, politikaya ilgisiz b›rakt›r›lm›fl, yeterli düzeyde bir okuma al›flkanl›¤› olmayan, okuman›n, politikayla ilgilenmenin hak ve özgürlükler için u¤raflman›n k›saca mücadele etmenin “terör ve terörist ifli” olarak gösterilip korkutulmaya çal›fl›ld›¤›, en küçük demokratik hak alma mücadelesinin ac›mas›zca bast›r›l›p kitlelerin y›ld›r›ld›¤›, do¤ru bilgilenme ve do¤ru haber alma hakk›n›n elinden al›nd›¤› bir halk›n k›sa süreli bir devrimci propaganda ve ajitasyon çal›flmas›yla, s›k s›k kesintiye u¤rayan devrimci müdahaleyle örgütlenmesi bilinçlendirilip ayd›nlat›lmas› kolay olmayacakt›r. Kitlelerin burjuva-feodal güçler taraf›ndan her gün sistematik ve çok yönlü bir flekilde ideolojik psikolojik bask› ve yönlendirme alt›nda
oldu¤u iyi kavranmal›d›r. Kitlelerin örgütlenip harekete geçirilmesi devrimci kitle hareketinin yarat›lmas› yönünde zorluklar›n ve ciddi engellerin devam etti¤i ad›m ad›m a¤›r ve aksak ilerlendi¤i bir dönemden geçmekteyiz. Bu görülmek, kavranmak zorundad›r. Bütün bu toplumsal ve s›n›fsal gerçeklikten kaynakl›d›r ki “ve mutlaka y›¤›nlar›n oldu¤u yerde çal›flmak gerekir. As›l kurumlarda, derneklerde, örgütlerde, proleter ya da yar›-proleter y›¤›nlar›n oldu¤u her yerde (Bunlar en gerici e¤ilimler olsalar bile) yöntemli, azimli, inatç› ve sab›rl› bir bilinçlendirme çal›flmas›yla bütün fedakârl›klar› göze almak, en büyük engelleri gö¤üslemeyi bilmek gerekir. (Lenin- Sol Komünizm- Syf. 51)
l›l›kla ortaya koyanlar bilinçli bir durufl kolektif bir müdahale gücü ortaya koyabilir. Kitlelerin devrimci insiyatifinin a盤a ç›kar›l›p, seferber edilmesi, harekete geçirilip Proletarya Partisi’nin politikalar› do¤rultusunda bilinçlendirilip örgütlenmesi ve savaflt›r›lmas›, k›saca kitle iliflkilerinin düzeltilerek devrimcilefltirilmesi olarak anlafl›lmas› gereken devrimci görevler kavrand›kça, bu kavray›fla uygun ve politik müdahale gücü örgütlendikçe devrimci süreç örülmeye bafllar. Ve ancak o zaman gerçek anlamda ideolojik e¤itimden ve devrimci çal›flmadan bahsedilebilir ve ancak o zaman devrimci bir kitle çal›flmas›n› yürütmekten aksi her durufl ve yaklafl›m küçük burjuva anlay›fl› ve duruflu besleyen-güçlendiren özellik tafl›maktan kurtulamaz. ‹deolojik e¤itim ve donan›m› devrimci görev ve sorumluluklar›n yerine getirilmesinin d›fl›nda alg›layan anlay›fl devrimci olamaz, olsa olsa dogmatik anlay›fl olur. Bu bilinç ›fl›¤›nda yaflanan sorunlara, t›kanma ve açmazlara yaklafl›l›p yine bu bilinç ›fl›¤›nda düzelme ve düzeltme, de¤iflme ve de¤ifltirme prati¤i baflar› kazan›r. Bugün at›lmas› gereken en ileri ad›m örgüt olma bilincini kuflanmak, kolektif tarzda hareket etme özelli¤ini kazanmak, her alanda ve düzeyde politik sürece ve kitlelerin kendili¤inden hareketine devrimci anlamda müdahale etmektir. Politik sürece aktif kat›l›m› benimsemektir. Kitlelerin sorunlar›n› ve kendili¤inden hareketini s›n›f bilinçli proleterler kendi d›fl›nda bir sorun olarak görmekten ç›kar›p, devrimci tarzda müdahalesini art›rmal›d›r. Bu ad›mlar at›ld›kça hastal›klar tedavi edilir, baflar›s›zl›k ve hatalardan gerekli ve zorunlu dersler ç›kar›lm›fl olunur. Örgütsel alanda bolflevizmi egemen k›lmak demek kirliyi at›p temizi giymektir. Ancak bu görev geçmiflin temiz devrimci de¤erlerinin reddini getirmez, onlar› yok say›p yads›maz. Devrimci de¤erler sanki yarat›lmam›fl, zorlu ve a¤›r bedeller sonucu kazan›lmam›fl, sanki bu zorlu süreç hiç yaflanmam›fl gibi davran›p kaba bir inkarc›l›¤a düflülemez. Geçmiflin temiz devrimci de¤erleri üzerinden yeniden yüksel-
meyi ve onun devrimci özünü inatla korumay›, ilkelerini bilinç ve kararl›l›kla savunmay› ve mücadeleyi büyüterek gelifltirmeyi gerektirir. Unutulmamal›d›r ki tasfiyecili¤in günümüzde alm›fl oldu¤u biçimlerden birinin de uzun ve a¤›r mücadele sonucunda büyük bedeller u¤runa yarat›lan ve kazan›lan devrimci de¤erlerin küçümsenmesi ve parti tarihinin yok say›lmas›d›r. Tasfiyecilikten ve burjuvaziden beslenen, devrimci de¤erleri reddeden inkarc› yaklafl›mlara karfl› mücadele verildikçe geçmiflin temiz de¤erlerinin yükseltilmesi ve gelifltirilmesi gerekti¤i kavran›r ve bu kavray›fla uygun kararl› ve bilinçli bir savunu keza bu savunuya uygun devrimci pratik gelifltirilerek süreç devrimci tarzda örülür. Bugün s›n›f bilinçli proleterler tarihe karfl› olan sorumluluklar›n›n gere¤i olarak proletaryan›n ülkemiz özgülündeki davas›n› ileriye tafl›mak konusunda düfltü¤ü hata ve tafl›d›klar› yanl›fll›klarla ilgili konularda ac›mas›z olmak durumundad›r. Hata ve yanl›fll›klara karfl› gösterilecek hofl görü ve ortaya konacak liberal her tutum devrimci geliflimin engellenmesine yol açar. Örgütsel aç›dan Proletarya Partisi’nin yaflad›¤› sorunlar›n giderilmesi ancak bünyeyi saran hastal›k ve zafiyetlere karfl› bilinçli ve kararl› mücadele yürütülerek baflar›l›r. Proletarya Partisi, kuruluflundan itibaren Bolflevik tipte örgütlenmenin esaslar›n› uygulamak için titizlik göstermifl, proleter kültürü örgütsel iliflkilerine ve mücadele yaflam›na egemen k›lmaya çal›flm›flt›r. S›n›f mücadelesinde geriye düflmesine, yenilgi ve baflar›s›zl›klara u¤ray›p güç yitirmesine neden olan dönemlerin ard›ndan, en ciddi erozyonun örgütsel alanda yafland›¤›, parti kültürünün büyük oranda deforme oldu¤u aç›kt›r. Örgüt omurgas›nda y›k›m anlam›na gelen bu durumun kavranmas› son derece önemlidir. ‹deolojik merkezli bir mücadele ve devrimci tarzda müdahale ile afl›lmas› gereken bu soruna yönelik pratikle bütünlüklü ad›mlar at›lmal› ve önümüzdeki yönelimin ana noktalar›ndan biri olarak bilince ç›kar›lmal›d›r.
1-14 Haziran 2007
22
75
Filistin Gazze yine Siyonist iflgalin atefli alt›nda Emperyalistlerin Ortado¤u projeleri kapsam›nda çeflitli “çözüm” önerileri getirdikleri Filistin topraklar›nda, emperyalist ve Siyonist hakimiyeti pekifltirmeyi amaçlayan giriflimler sürerken, Siyonist ‹srail’in Filistin halk›na dönük sald›r›lar› da olanca h›z›yla devam ediyor. Siyonistlerin, k›z›flt›r›lan kardefl kavgas›na paralel olarak gerçeklefltirdi¤i bu süreçteki sald›r›lar›n bafll›ca hedefini ise bugünlerde, Hamas militanlar›na ait ev, araba gibi hedefler oluflturuyor. Ancak roketlerle gerçekleflen sald›r›lar bu hedeflerden ziyade, yine Filistin halk›n› vuruyor. Siyonistlerin gerçeklefltirdi¤i sald›r›lar›n son hedeflerinden biri de, Filistin ‹çiflleri Bakan› Sözcüsü Halid Abu Hilal oldu. ‹srail hükümeti gerçeklefltirdi¤i sald›r›lara gerekçe olarak, bu sald›r›lara yine roketli sald›r›larla cevap veren Filistinli direnifl gruplar›n› göstermekte ve ‹srailli yerleflimcilere karfl› gerçekleflti¤ini iddia etti¤i bu sald›r›lardan, Filistin hükümetini ve çal›flanlar›n› sorumlu tutmaktad›r. Filistin hükümetini bu sald›r›lara ve bir bütün olarak direnifle karfl› durmaya ça¤›ran ‹srail, aksi durumda Filistin hükümetini direniflin bir parças› olarak görece¤ini ilan etti ve hemen ard›ndan gelen günlerde 33 Filistinli yetkiliyi gözalt›na ald›. Siyonistlerin, Filistin’i bir kez daha kan gölüne çeviren sald›r›lar› dünyan›n birçok yerinde protestolara neden olurken, ‹srail’e en büyük destek yine, Filistin sorununu sözde “çözmeye” çal›flan ABD emperyalizminden
G-8 karfl›tlar›na yönelik bask›lar sürüyor Haziran’›n 6-7-8. günlerinde Almanya’da yap›lacak olan G-8 zirvesine az bir zaman kala, zirve karfl›t› eylemlere paralel olarak, zirveyi protesto eden ve etmeye haz›rlananlara dönük bask› ve sald›r›lar da giderek art›yor. Almanya’n›n birçok kentinde ev bask›nlar› düzenleyen Alman polisi, evlerde bulunan bilgisayar, kitap ve çok say›da dokümana da el koydu, evdekileri gözalt›na ald›. Ayr›ca polisin müdahaleleri ve ev aramalar› s›ras›nda baflvurdu¤u fliddet sonucu çok say›da kifli de yaraland›. Daha yap›laca¤› yerin ilan›yla birlikte bafllayan zirve karfl›t› eylemler, Alman hükümetinin 12.5 milyon Euro kaynak ay›rd›¤›n› aç›klamas› ve zirvenin yap›laca¤› mekan›n etraf›n› 20 km.lik duvar ve demir parmakl›klarla kuflatmas›yla birlikte daha da h›z kazand›. Bu alan›n çevresini tüm eylem ve gösterilere yasaklayan Alman hükümeti, ayr›ca 14 günlük gözalt› merkezleri kurdu. Terörize yöntemlerle kendilerini güvence alt›na almaya çal›flan emperyalistlerin nihai amaçlar›na ulaflmalar› daha flimdiden mümkün görünmezken, özelde Alman hükümetinin genelde ise Avrupa emperyalistlerinin, sosyal y›k›ma paralel olarak gerçeklefltirdikleri, demokratik hak ve özgürlüklere dönük sald›r›lar›na bak›ld›¤›nda, polis devleti olma yönünde de h›zla ilerledikleri görülmektedir.
geldi. ABD Baflkan› Bush, ayn› günlerde bir aç›klama yaparak, ‹srail’in kendini Hamas’a karfl› askeri olarak savunma hakk› oldu¤unu aç›klad›. Oysa uluslararas› hukuka bak›ld›¤›nda, kendini askeri olarak savunma hakk›n›
elinde bulunduranlar, topraklar› on y›llard›r iflgal alt›nda olan Filistinlilerdir. ‹srail her süreçte yapt›¤› gibi, bu süreçte de Filistinli direniflçilere, sald›r›lar›n› durdurmas› ça¤r›s› yap›yor. Ancak ‹srail’in bu ça¤r›s›n›n, Filistin halk›n›n direniflini toptan sona erdirmeye, buna karfl›n kendi Apartheid ve sürgün politikas›n› hayata geçirmeye dönük oldu¤u bilinmekte. ‹srail bir yandan bu ça¤r›s›n› yinelerken, di¤er yandan da Gazze üzerine bombalar ya¤d›rmaya devam ediyor. ‹srail hükümeti itiraf etmekten kaç›nsa da, hedef gözetmeden gerçekleflen bu sald›r›lar, bugüne kadar oldu¤u gibi, direnifli bitirmek bir yana daha da ar-
t›rmaktan baflka bir ifle yaram›yor. Filistin direniflinin önündeki en büyük engel ise bugün, Filistin halk›n›n direniflini bitirmeye dönük çabalar›n ve ayn› zamanda da emperyalistlerin böl-parçala-yönet politikalar›n›n bir parças› olarak ortaya ç›kan El Fetih ve Hamas çat›flmalar›. Ayn› zamanda iki grup aras›ndaki iktidar mücadelesinin d›fla vurumu olan bu çat›flmalar, defalarca yap›lan ateflkese ra¤men Siyonist iflgale karfl› direniflin bütünlüklü olarak sürdürülmesinin önünde önemli bir engel olmay› sürdürüyor. Geçti¤imiz günlerde iki grup aras›nda meydana gelen çat›flmalarda 43 kiflinin yaflam›n› yitirmesi ise kardefl kavgas›n›n, geldi¤i boyutu göstermekte. Çat›flmalardaki en önemli pay› oluflturan nokta ise, El Fetih’in uzun y›llar önce girdi¤i teslimiyetçi çizgi. Bugün El Fetih militanlar›n›n ABD taraf›ndan e¤itildi¤i gerçekli¤i ise sorunun bir baflka boyutunu oluflturmakta. Siyonistlerin ve emperyalistlerin Filistin’deki bafll›ca hedefini oluflturan Hamas, geçmiflte Siyonistler ve emperyalist güçler taraf›ndan, o dönem içinde ilerici nüveler bar›nd›ran El Fetih’e karfl› oluflturulmufltu ve Hamas militanlar› bu güçler taraf›ndan e¤itilmekteydi. Hamas’›n denetimden ç›kmas›, bölgede kendi hakimiyetini kurmaya dönük çaba içine girmesi ve bu çabalar›n emperyalistlerin ve Siyonistlerin ç›karlar›na ters düflmesi, Hamas’› emperyalistlerin ve Siyonistlerin hedefi yapt›. T›pk› bölgedeki di¤er ‹slami gruplar›n sürecinde oldu¤u gibi.
Mumia Abu Jamal’a özgürlük! Bundan 25 y›l önce “Beyaz bir polisi” öldürdü¤ü iddias›yla tutuklanan ve bu süreçten itibaren, ABD’nin çeflitli hapishanelerinde idam hücrelerinde tutulan Mumia Abu Jamal, adil yarg›lanmad›¤› gerekçesiyle yap›lan itirazlar sonucu, geçti¤imiz günlerde tekrar mahkemeye ç›kar›ld›. Mumia Abu Jamal 1970’li y›llarda Philedelphia’da radyoculuk yapmaktayd› ve ayn› zamanda ›rkç› vali Frank Rizzo döneminde, içinde bulundu¤u ›rkç›l›k karfl›t› faaliyetlerinden dolay› “Sessizlerin Sesi” olarak bilinmekteydi. Kendisi ayn› zamanda Philadelphia’daki Siyahi Gazeteciler Birli¤i’nin baflkan›yd› ve daha öncesinde herhangi bir ceza almam›flt›. Abu Jamal 9 Aral›k 1981’de sabaha karfl› dört s›ralar›nda bir polis kontrolünde durduruldu¤u s›rada bir polis memuru taraf›ndan vurulur. Ayn› olayda, daha sonralar› öldürülen bir baflka polis ise Jamal’›n yan›ndaki kardeflini döver. Bu po-
lis memuru o esnada vurulur. fiahitler o dönem, birkaç kiflinin olay yerinden kaçarak uzaklaflt›¤›n› söyler. Ancak yaral› vaziyetteki Jamal, polisler taraf›ndan dövülerek gözalt›na al›n›r ve görgü tan›klar›n›n aksi yöndeki ifadelerine ra¤men düzmece bir yarg›lamayla, polis memurunu öldürmek suçundan idama mahkum edilir. O günlerden itibaren ölüm hücrelerinde tutulan Jamal’›n idam›, adil yarg›lanmas› ve serbest b›rak›lmas› için dünya çap›nda gerçeklefltirilen eylemlerin yaratt›¤› kamuoyu bask›s› sonucu sürekli ertelenmek zorunda kald›. Jamal, en son yap›lan itiraza iliflkin mahkemenin yap›laca¤› 17 May›s günü de yaln›z b›rak›lmayarak, dünya çap›nda dayan›flma eylemleri gerçeklefltirildi. Bu eylemlerden ikisi de Türkiye’de, ‹stanbul ve Ankara’da gerçekleflti.
‹T A LY A Alitalia Havayollar›’nda çal›flan binlerce personelin, daha yüksek ücret talebiyle greve gitmesi, 400 uçufl seferinin iptal edilmesini beraberinde getirdi. Yurtd›fl› ve yurtiçi seferlerini kapsayan çok say›da uçuflun iptali, baflta Roma Havaalan› olmak üzere, ‹talya’n›n birçok havaalan›nda büyük bir kaos yaratt›. ‹flasla karfl› karfl›ya oldu¤u iddia edilen ve özellefltirilmek istenen Alitalya Havayollar›, ücret art›fl›na ve uçufl personelinin toplu sözleflmelerini yenilemeye yanaflmay›p, görüflmelerden sonuç al›namay›nca, havaalan› personelinin grevi gündeme geldi.
PO LO N YA Polonya’daki doktorlar›n, % 100 ücret art›fl› ve devletin sa¤l›kta reformlar yapmas› talebiyle 15 May›s’ta bafllatt›klar› grev, tüm ülkeyi sarm›fl bulunmakta. Polonya’da pratisyen hekimler 350 Euro, branfl doktorlar› ise 800 Euro kazan›yor. Doktorlar›n eylemine kat›l›m›n, Polonya çap›nda 3/4 oldu¤u belirtilirken, doktorlar grevin süresiz olarak, talepleri kabul edilinceye kadar devam edece¤ini duyurdular.
Ç‹N Çin’deki yo¤un çevre kirlili¤i, özellikle de büyük kentlerde kanserin en s›k görülen ölüm nedeni olmas›na yol aç›yor. Çin’in 30 kentinde ve 78 ilçesinde yap›lan araflt›rmalar, kanser vakalar›nda, 2006 y›l›na oranla %19 art›fl oldu¤unu göstermekte. Çevre kirlili¤inin en önemli nedenleri ise, havaya ve suya kar›flan zararl› maddeler, böcek ilaçlamada kullan›lan kar›fl›mlar ve g›dalara eklenen katk›lar olarak getirilmekte.
fi‹ L‹ Latin Amerika’n›n “sosyalist” söylemlerle iktidara gelen Baflkan› Michelle Bachelet’e karfl› ö¤renci eylemleriyle bafllayan tepkiler sürüyor. Neredeyse aral›ks›z süren protesto gösterilerinin sonuncusu ise, Bachelet’in y›ll›k hükümet aç›klamas›n› yapmak üzere geldi¤i liman flehri Valparaiso’da gerçekleflti. Bachalet’in aç›klamay› yapmaya çal›flt›¤› s›rada gerçekleflen eylemler s›ras›nda polisle, göstericiler aras›nda yo¤un çat›flmalar›n yafland›¤› ve eylemcilerin barikatlar kurarak, polisle yo¤un bir çat›flmaya girdi¤i belirtildi.
TA YL A N D Geçti¤imiz günlerde, Khiri Ratthanikhom yak›nlar›ndaki palmiye plantasyonunu iflgal eden köylüler hükümetin harekete geçirdi¤i binlerce polisin sald›r›s›na u¤rad›lar. Plantasyonun bulundu¤u topraklar›n, topra¤› olmayan köylülere da¤›t›lmas›n› talep eden köylülerle polis aras›nda ç›kan çat›flmalarda çok say›da köylü yaralan›rken, bine yak›n iflgalci köylü de tutukland›.
23
75
1-14 Haziran 2007
Maoistler Nepal Cumhuriyeti’ni ilan etmek için harekete geçti Nepal’de Nepal Komünist Partisi (Maoist)’in önderli¤inde 11 y›ld›r süren Halk Savafl›’n›n ve geçti¤imiz y›l Nisan ay›nda gerçekleflen 19 günlük halk hareketinin ard›ndan NKP (Maoist) ile parlamenter partiler aras›nda imzalanan anlaflmalara uygun olarak Maoistlerin de dahil oldu¤u Geçici Hükümet oluflturulmufl ve Geçici Anayasa kabul edilmiflti. Bu hükümetin görevi ise Haziran’›n ortas›nda Kurucu Meclis seçimlerini eflit ve adil bir ortamda gerçeklefltirmektir. Kurucu Meclis seçimlerinin ard›ndan ülkedeki sistemin niteli¤i, monarflinin kaderi de netleflecek. Ancak emperyalistler ve yerli gericiler bu süreci uzatarak ve çeflitli gizli çal›flmalar örgütleyerek Nepal halk›n›n devrimci mücadelesini engelleme niyetindeler. Bu do¤rultuda feodal gericilerin çabalar›yla Terai bölgesinde isyan ç›kart›lm›fl, ard›ndan da Gaur kentinde miting yapan Maoistlere silahl› sald›r›da bulunarak 29 Maoist katledilmiflti. Bu gizli çal›flmalar›n etkisiyle parlamenter partiler Kurucu Meclis seçimlerinin belirlenen tarihte gerçekleflmesinin mümkün olamayaca¤›n› aç›klayarak statükoyu ko-
ruma niyetlerini belli etmiflti. Nepal Komünist Partisi (Maoist) de bunun üzerine seçimlerin zaman›nda yap›lmas›, cumhuriyetin ilan edilerek monarflinin kovulmas› ve ülkenin sosyo-ekonomik yap›s›n›n yeniden kurulmas› için yeni bir kampanya bafllatt›. 1 May›s gösterilerinde aç›klama yapan Prachanda yoldafl, Geçici Hükümetin derhal Cumhuriyeti ilan etmesini, monarfliyi kovmas›n› ve yeni ulusal ordunun kurulufl çal›flmalar›na bafllayarak Kurucu Meclis seçimlerini planlanan dönemde gerçeklefltirmeyi önerdi. Geçici hükümetin cumhuriyeti ilan etmesinin anlaflmalara uygun oldu¤unu belirten Prachanda yoldafl Cumhuriyet ilan edilmedi¤i takdirde ise NKP(Maoist)’in kendi gücüne dayanarak hükümetten, parlamentodan, flehirlerden ve kamplardan ortak bir flekilde harekete geçerek kitlesel eylemler düzenleyeceklerini aç›klad›. 8 parti aras›ndaki birli¤in temellerinin ortadan kalkt›¤›n› belirten Prachanda yoldafl, ittifak için yeni temelin ancak cumhuriyetin ilan edilmesi oldu¤unu vurgu-
Evrensel Bak›fl Çeliflkiler, zirvelerle zirvelefliyor Emperyalistler aras› çeliflkiler, dünya halklar›na dönük giderek azg›nlaflan emperyalist sald›rganl›¤a paralel olarak yükseliflini sürdürüyor. Emperyalistlerin halklara dönük sald›r›larda ortaklaflma amac› tafl›yan ve bir biri ard›na gerçeklefltirdikleri zirveler, bu çeliflkileri azaltmak bir yana, bunlar› daha da a盤a ç›karan, bu çeliflkileri giderek uçlaflt›ran bir iflleve bürünüyor. Emperyalistler aras›ndaki çeliflkilerin boyutlanma sürecinde etkili olan güç faktörlerine flöyle bir göz att›¤›m›zda, emperyalist sald›rganl›¤›n bafl›n› çeken ABD emperyalizminin, kendi aralar›ndaki çeliflkilerin t›rmand›r›lmas›nda da bafl› çekti¤ini, dolayl› veya dolays›z gerçeklefltirdi¤i çeflitli müdahalelerle, bu çeliflkilerin de bafl aktörü oldu¤unu görüyoruz. Ortado¤u’ya dönük projelerinin baflar›ya ulaflma flans› giderek azalan, burada içine düfltü¤ü yenilgiyi tersine çevirme yönlü hamleleri s›ras›nda iyice bata¤a saplanan ABD emperyalizmi, bu bölgedeki hakimiyetini pekifltirme çabalar›n› sürdürdü¤ü s›ralarda, göz dikti¤i di¤er bölgelere dönük müdahaleler gerçeklefltirmekten de kaç›nmamakta. Bu müdahalelerin hedefini ise, bir yandan buralarda hakimiyet kurman›n alt yap›s›n› sa¤lamlaflt›rmak, ayn› zamanda da hakimiyet kurmaya çal›flt›¤› bölgelerde flu veya bu oranda etkili olan di¤er emperyalist güçleri etkisizlefltirmek ve böylelikle bu bölgelerin bir bütün olarak onlar›n denetimi alt›na girmesini engellemek oluflturuyor. Yine ayn› bölgelere dönük, AB emperya-
listlerinin de giderek artan bir “ilgisi” söz konusudur. Almanya, Fransa gibi Avrupal› emperyalist güçlerin Kongo ve birçok Afrika ülkesine giderek artan say›da asker göndermesi, ABD emperyalizmini tedirgin etmekte ve iflgallerde müttefiki durumunda olan bu güçleri de dünya hakimiyeti planlar›n›n önünde -askeriekonomik anlamda- giderek büyüyen engel olarak görmektedir. AB emperyalistleri, bir yandan ABD’nin sald›rganl›k politikalar›n› onaylay›p, bu sald›r›lara do¤rudan ortakl›k ederlerken, di¤er yandan da 2. Paylafl›m Savafl› sonras› kaybettikleri dünyan›n öncü gücü olma pozisyonlar›na yeniden kavuflma arzular›n› hayata geçirmenin f›rsat›n› yakalamaya çal›flmaktalar. Özellikle de son y›llarda, ekonomik güçlerine paralel olarak geliflen askeri donan›mlar›na bak›ld›¤›nda, bu yönlü bir hayli yol ald›klar› söylenebilir. Giderek artan bu askeri gücü ise, uzunca zamand›r gündemde olan AB Ordusu ile pekifltirme gayretinde olduklar› bilinmektedir. Birçok eski Do¤u Blo¤u ülkesinin, AB’ye dahil edilmesinin ard›nda yatan nedenlerden biri de, buralardaki y›¤›nlar›n potansiyel asker olarak görülmesidir. Ancak AB bu ülkeleri yan›na alman›n planlar› içindeyken, ABD de bofl durmamakta ve bu ülkeler üzerinden Rus emperyalizmine meydan okuman›n, Rusya’n›n, petrol, gaz ve daha say›s›z yeralt› yer üstü zenginliklerine sahip bölgedeki etkisini azaltman›n hesaplar›n› yapmakta, bu yönlü çabalar›n› art›rmaktad›r. Örne¤in geçmifl y›llardan kalma “Y›ld›zlar
lad›. Prachanda yoldafl ayr›ca gericileri uyararak esnek yaklafl›mlar›n›n güçsüzlüklerinden kaynaklanmad›¤›n› aç›klad› ve partilerini hükümete ve parlamentoya çekerek esas hedeflerinden vazgeçirmelerinin mümkün olamayaca¤›n›, hükümetten, parlamentodan, sokaklardan ve kamplardan taflarak güçlerini göstereceklerini ilan etti. Eylemde aç›klama yapan Baburam yoldafl da yak›n dönemde flehir isyan›n› gerçeklefltireceklerini ve bu isyana iflçilerin önderlik edece¤ini aç›klad›. Maoist önderlerden Gajurel yoldafl da
cumhuriyet ilan edilmedi¤i takdirde ülke çap›nda sokak eylemleri gerçeklefltireceklerini ve halk hareketlerinin talepleri kabul edilmedi¤inde Halk Kurtulufl Ordusu’nun sessiz kalmayaca¤›n›, harekete dahil olaca¤›n› aç›klad›. 13 May›s’ta Kathmandu’da büyük bir eylem gerçeklefltiren Maoistler ülkenin federal demokratik bir cumhuriyet olarak ilan edilmesini talep eden 1.5 milyon imzay› hükümete verdi. Meclisi kuflatan halk meclis binas›n›n çevresinde 5 km.lik bir insan zinciri oluflturdu ve cumhuriyet yanl›s› sloganlar att›. Meclis’teki Maoist bakanlardan Dev Gurung ise 21 May›s’ta yapt›¤› aç›klamada talepleri kabul edilmedi¤i takdirde hükümetten çekilip kitle eylemlerine kat›lacaklar›n› belirtti. Hükümet partileriyle görüflma yapan Prachanda yoldafl 19 May›s’ta yapt›¤› aç›klamada sadece Nepal Kongresi’nin cumhuriyetin ilan edilmesine karfl› ç›kt›¤›n› belirterek bu politikalar›n›n çözülmesi gereken temel bir mesele oldu¤unu, buna uygun olarak önümüzdeki dönemin netleflece¤ini vurgulad›.
Savafl›” projesinin bir parças› olarak yak›n zamanda gündeme gelen ve Polonya ve Çekoslovakya gibi, bugün AB içinde yer alan eski Do¤u Blo¤u ülkelerine roket sistemi kurmay› öngören proje de, bu çabalar›n bir devam›d›r. Ancak hem AB’nin hem de ABD’nin, eski Sovyet Cumhuriyetleri üzerinden bölgeye hakim olma ve Rusya’n›n önünü keserek, rekabette ellerini güçlendirme giriflimleri Rusya’dan karfl›l›¤›n› almada gecikmedi. Rusya, 18 May›s’ta Rusya’n›n Samara kentinde AB ile aras›nda gerçekleflen, ikisi aras›ndaki ortaklik ve iflbirli¤ini yenilemeye dönük zirvede hem ABD’ye hem de AB’ye bir kez daha meydan okuyarak, emperyalistler aras›ndaki rekabetteki iddias›n› korudu¤unu aç›kça ilan etti. Aralar›ndaki derin çeliflkilere ra¤men, ihtiyaç duydu¤u petrolün ve gaz›n 1/4’ünü Rusya’dan karfl›layan, Rusya ile aralar›nda bu kapsamda bir dizi ekonomik anlaflma bulunan AB ise, bir yandan ABD emperyalizmi ile aras›n› bozmama gayretindeyken, di¤er yandan da bu anlaflmalar› yenilemeye çal›flmaktad›r. Ancak Almanya’n›n alt› ayl›k AB dönem baflkanl›¤›na denk gelen süreçte, 18 May›s’ta yap›lan ve on y›ld›r AB ile Rusya aras›ndaki ekonomik ve politik iliflkilerin çerçevesini oluflturan ortakl›k ve iflbirli¤i anlaflmas›n› yenilemenin zeminini oluflturmaya hizmet etmesi düflünülen zirve, AB’nin beklentilerine cevap vermedi. Çünkü zirve ortakl›k ve iflbirli¤i anlaflmas›n› yenilemeye dönük giriflimlerden çok, giderek büyüyen iki emperyalist güç olan AB ve Rusya’n›n liderlerinin karfl›l›kl› çekiflmelerine sahne oldu. Zirvede, karfl›l›kl› çekiflmelerin yan› s›ra, Polonya ve Litvanya gibi eski Sovyet cumhuriyetlerinin, Rusya’ya karfl› düflmanl›klar›n› aç›kça ilan ederek, yenilenmesi düflünülen anlaflmalara karfl› oy vereceklerini aç›klamalar› da, yine hem AB’nin kendi içindeki çeliflkileri hem de emperyalist güçler aras›ndaki çeliflkileri a盤a ç›karan bir baflka boyutu oluflturuyordu.
Eski Do¤u Blo¤u ülkelerinin bu tutumu ayn› zamanda, ABD’nin bu ülkeleri kendine ekonomik-siyasi ve özellikle de askeri anlamda ba¤lamaya dönük politikalar›nda ne kadar yol ald›¤›n› gösteriyor. Rusya ise, bir yandan hem AB’nin hem de ABD’nin bölgedeki hakimiyetini k›rma çabalar›na art›k daha sert yan›tlar verirken, di¤er yandan da bölgesel hakimiyetini tart›flmal› hale getiren eski Sovyet cumhuriyetlerine dönük daha kat› bir rota izleme yolunu seçmifl bulunuyor. Ancak k›sa süre önce yaflanan ve bu zirveye de bat›l› emperyalistler aç›s›ndan “gölge düflüren” baz› geliflmelere bak›l›rsa, Rusya kendine karfl› olanlara dönük daha kat› bir rota izlerken, kimi eski cumhuriyetlerle de ba¤›n› güçlendirmeyi sürdürüyor. 12 May›s’ta Kazakistan, Türkmenistan ve Rusya aras›nda yap›lan petrol ve gaz anlaflmas› ise bu yönlü giriflimlerin Rusya lehine sonuç verdi¤ini gösteriyor. Bu anlaflma hem ABD’nin hemde AB’nin bölgeye dönük planlar›na a¤›r bir darbe indirmifl bulunuyor. Rusya’n›n son dönemlerde ve de özellikle 18 May›s’taki zirvede bu iki emperyalist güce karfl›, ayn› zamanda emperyalistler aras›ndaki çeliflkilerin zirveleflmeye bafllad›¤› mesaj›n› veren ç›k›fllar yapmas›n›n ve bunu yaparken de, giderek daha kendinden emin bir havaya girmesinin alt›nda yatan nedenlerden biri de budur. Halklara dönük gerçeklefltirilen çok yönlü sald›r›larla elde ettikleri ganimetleri paylaflmak ve yeni talan-sömürü alanlar› yaratmak için düzenlenen zirveler, emperyalistler aras› çeliflkileri zirvelefltirirken, esas zirveye ulaflan emperyalistler ve ezilen halklar aras›ndaki çeliflkiler olmaktad›r. Bu çeliflkileri kendi lehlerine çevirme yönlü ad›mlar›n› h›zland›ran halklar ise, ergeç emperyalizme karfl› mücadelelerini zirvelere tafl›yacak ve zafer bayra¤›n›, emperyalizmin kal›nt›lar›n›n zirvesine dikecektir!
24
1-14 Haziran 2007
75
Kad›nlar fliddetin ve düzen partilerinin hedefinde 33 yafl›nda kocas› taraf›ndan bo¤az› kesilerek öldürülen Ümmü K.’n›n suçu “çok s›k banyo yapmas›”yd›. Daha 18 yafl›nda olan Esra, erkek kardefli taraf›ndan öldürüldü, çünkü telefonla erkek arkadafl›yla konufluyordu. Kocas›, Leyla Karaca’y› kahvalt›y› geç haz›rlad›¤› için o¤ullar›n›n gözü önünde bezle bo¤arak öldürdü. Diyarbak›r’da F.T otobüs firmas›nda hostes olarak çal›flmaya bafllay›nca, nikâhs›z eflinin a¤abeyi taraf›ndan kurflun ya¤muruna tutuldu. ‹zmir’de Müjgan Çetindel, veresiye bebek bezi ald›¤› için efli taraf›ndan sokak ortas›nda dövüldü. 12 A¤ustos’ta Ankara’da Hüseyin Çil k›z› Yeliz Çil’i gö¤sünün üç yerinden b›çaklayarak öldürdü. Baba “Namusumu temizledim” diye ba¤›rd›. Neden, Yeliz’in erkek arkadafl›yla birlikte kiralad›¤› arac›n çal›nmas› üzerine eve haciz gelmesiydi. 22 A¤ustos’ta Denizli’de 29 yafl›ndaki befl ayl›k hamile Fatma Ö. üvey o¤luna bakmay› reddetti¤i için efli taraf›ndan bo¤uldu. 6 Eylül’de Fethiye’de 48 yafl›ndaki Belk›s Karaduman, 33 y›ll›k efli taraf›ndan bo¤az› kesilerek öldürüldü. ‹stanbul’da ilkokul ö¤retmeni Ersen Y›ld›z, Hukuk Fakültesi ö¤rencisi eski k›z arkadafl› Derya Samanc›’y› gö¤sünden b›çaklayarak öldürdü. Oysa aylard›r Y›ld›z’›n tehditleri alt›nda yaflam›n› sürdüren Derya, defalarca karakola ve savc›l›¤a flikâyette bulunmufltu. Y›ld›z her seferinde ifadesi al›nd›ktan sonra serbest kalm›flt›. Çok geçmeden Derya s›¤›nd›¤› devletin gözü önünde öldürüldü. Yukar›da sayd›klar›m›z gazete sayfalar›na, televizyon ekranlar›na yans›yabilen, kendine yer bulan olaylardan sadece birkaç›. Kad›nlar›n yaflad›¤› fliddetin korkunç yüzünün sadece çok küçük bir bölümünü yans›t›yor bunlar. Kad›nlar eflleri, erkek kardeflleri, babalar› (devlet baba) taraf›ndan dövülüyor, zincirleniyor, akl›n›za gelebilecek ve inanamayaca¤›n›z türlü vahfli iflkencelere maruz kal›yor. Bunlar›n büyük bir ço¤unlu¤u da kad›nlar›n “iyili¤i” için ve “namusunu” korumak ad›na yap›l›yor. Toplumda yayg›n olarak kullan›lan “eflimdir, sever de döver de” , “kad›n›n s›rt›ndan sopay›, karn›ndan s›pay› eksik etmeyeceksin” söylemleri erkek egemen bak›fl aç›s›n›n kad›na biçti¤i misyonu da gösteriyor. Kad›nlar; namus simgesi, iyi bir efl, mükemmel bir anne olarak toplumun her zaman gözü önünde durmaktad›r. Onlar›n her yapt›¤›na büyük bir “önem” atfedilmekte ve yanl›fll›klar› an›nda cezaland›r›lmaktad›r. T›pk› kahvalt›y› geç haz›rlad›¤› için kocas› taraf›ndan bezle bo¤ularak öldürülen Leyla Karaca gibi. Ülkemizde feodalizmin, gericili¤in etkisi ve devletin gözetiminde ortaça¤ karanl›¤›n› aratamayacak sahneler çok s›k yaflanmakta. Yap›lan araflt›rmalara göre Türkiye’de aile içi suçlar›n yüzde 87’si kad›nlara karfl› yap›l›yor. Evliliklerin ilk üç y›l›nda üniversiteli kad›nlar›n yüzde 73’ü, gecekondu ve k›rsalda yaflayan kad›nlar›n yüzde 89’u fliddet görüyor. Türkiye’de her 3 kad›ndan biri efli taraf›ndan dövülüyor. “Kocam de¤il mi? ‹stedi¤ini yapar.”, “Hakl› bir nedeni
olmasa dövmezdi” diyerek kocas›ndan gördü¤ü fliddetin do¤ru oldu¤una inand›r›lan kad›nlar… Genç yaflta evlendirilip kocalar›n›n mal› oldu¤unu düflünen küçük kad›nlar… E¤itimsizli¤in, cahilli¤in verdi¤i çaresizlikle katlanmak zorunda olduklar›na inanan kad›nlar… “Töre” ve “Namus” u¤runa “flehit” düflen kad›nlar… E¤itimli ama özgüvensiz, duygular›n› yönetemeyen kad›nlar… Hepsi de kiflili¤ine, kimli¤ine, bedenine yap›lan fliddetin ac›lar›n› yaflamak zorunda kal›yor. Bu fliddet sarmal›ndan e¤itimli kad›nlar da nasibini al›yor. Onlar›n di¤er kad›nlardan fark› yaflad›klar›n› daha fazla gizlemeleri. K›rsalda fliddet ise çok ola¤an bir durum olarak alg›lan›yor. Kad›na yönelik uygulanan fliddette devletin ç›kard›¤› yasalar sadece k⤛t üzerinde kal›yor. Her prati¤i uygulamas› ile fliddeti yaratan ve tüm bir topluma yayarak meflrulaflt›ran ve en vahfli iflkencelerin bafl›n› çeken devlet kad›na yönelik fliddette do¤as›na uygun olarak erkekten yana tav›r al›yor. fiiddeti cezaland›rm›yor, aksine tacize tecavüze u¤rayan kad›nlar› cezaland›r›yor. San›¤a tahrik indirimi yapan devlet yine kad›n› suçlu görüyor. Tecavüz etti¤i bir kad›nla evlenen bir erke¤in cezaland›r›lmamas› gibi birçok örnek, fliddeti uygulayan erke¤in ödüllendirilmesi anlam›na geliyor. “Bahçeden erik çalan 12 yafl›ndaki k›z çocu¤una tecavüz eden bir adama tahrik indirimi uygulayan bir ülkede yafl›yoruz” sözleri ile devletin kad›na bak›fl›n› dile getiren kad›nlar, Baflbakanl›k taraf›ndan ‘Kad›na yönelik fliddetle ilgili’ yay›nlanan genelgelerin de tamamen bir gösterifl ve seçim yat›r›m› oldu¤unu söylüyor.
Kürt kad›nlar› iki misli fliddet görüyor Türkiye Kürdistan›’nda iki misli bask› alt›nda yaflayan Kürt kad›nlar› hem Kürt olduklar› için, hem kad›n olduklar› için eziliyor. Devletin Kürt halk›na yüzy›llard›r uygulad›¤› imha ve inkâr politikalar›nda en fazla ac›y› yine onlar çekiyor. Bölgenin ekonomik olarak geri b›rak›lm›fll›¤› ve gericili¤in koyu bir flekilde yaflanmas› sonucunda erkekleri okutamayan aileler k›zlar›n› hiç okutmuyor.
Reklâmlarda en fazla hitap edilen kesim olarak kolay av fleklinde de¤erlendirilen kad›nlar, seçim aldatmacas›nda da ayn› yere konulmakta. ‹flte bu yarg›y› de¤ifltirmek için, kad›nlar›n “saç› uzun akl› k›sa” olmad›¤›n› göstermek için, yaflad›klar›m›z›n hesab›n› sormak için egemenlerin sözcülerine emekçi kad›nlar olarak sand›k bafl›na gitmeyerek yan›t verelim!
Kürt kad›nlar› çocuk yafllar›nda zorla evlendiriliyor. Törelerin kat› kurallar› içinde kimli¤ine, kiflili¤ine yabanc›lafl›yor. Töreye uymay› reddedenler sokak ortas›nda kurflunlan›yor. Herkesin gözü önünde töre cinayetine kurban gidiyor. Cinsel ve s›n›fsal sömürüye maruz kalan Kürt kad›nlar› ayn› zamanda ulusal sömürüyü yafl›yor. Türkçe konuflmad›klar› için Jandarmadan fliddet görüyor, devlet kurumlar›nda afla¤›lan›yor, Kürt olduklar› için sald›r›ya, korucular, özel Tim taraf›ndan tecavüze u¤ruyor. ‹nkâra karfl› on y›llard›r onurlu bir mücadele veren Kürt ulusu içinde devlet fliddetine yine en fazla kad›nlar u¤ruyor. Evleri y›k›lan, köyleri yak›larak boflalt›lan milyonlarca Kürt emekçisinin zorlu hayat flartlar›n› en önce gö¤üslemesi gereken yine kad›nlar oluyor!
Tüm hükümetlerde emekçi kad›nlar›n yazg›s› ayn›… Bir yanda kad›nlar›n yaflad›klar› çok s›n›rl› da olsa yukar›da aktard›klar›m›zken bugünlerde toplumdaki her kesimin gündemine giren seçim tart›flmalar› ekseninde egemenlerin kad›nlara yönelik çal›flmalar› da artm›fl durumda. Çeflitli partilere üye kad›nlar mahalle toplant›lar›yla, bol yemek ve müzikli toplant›lar yaparak kad›nlar› siyasette –ama burjuva siyasette- aktif hale getirmeye, oylar›n› toplamaya çal›fl›yor. Kad›nlar›n yaflad›klar› sorunlar›n çözümünün kendi partilerinde oldu¤unun alt›n› çizerek, tüm kad›nlar› kendi partilerine davet ediyorlar. Kimisi kad›n kotas› koyarak, kimisi kad›nlardan baflvuru paras› almayarak, kimisi tan›d›k baz› simalar› çal›flmas›na katarak “kad›nlar› en iyi ben anlar›m, en iyi ben savunurum, sorunlar›n› ben çözerim”in reklâm›n› yapmaya çal›fl›yor. Ancak bugüne kadar kad›nlar›n, özelde de emekçi kad›nlar›n yaflad›klar›n›n hepsi bütün hükümete gelmifl tüm partilerin döneminde yaflanmad› m›? Ya da bu partilerin temsil etti¤i devletin polisi, jandarmas› de¤il midir, tecavüz eden, iflkence yapan, hapishanelere dolduran onlarca kad›n›? Kad›nlar›
hapishane giriflinde ç›r›lç›plak soyup aramaya çal›flan bu devletin gardiyanlar› de¤il midir? Kad›nlar›n sözde siyasette aktif olarak yer almas› için harcanan çaban›n nas›l göstermelik oldu¤u, mesele emekçilerin söyleyece¤i söz oldu¤unda, ezilenlerden yana siyaset yapmaya gelince hemen anlafl›l›yor. Çünkü o zaman kad›n ya da erkek fark etmiyor, “terörist” oluyorsunuz. Öyle ya, siyaset yapabilirsiniz/hatta yapmal›s›n›z ama burjuva-feodal düzen s›n›rlar›n›n d›fl›na ç›kmadan yapmal›s›n›z bunu. Aksi takdirde kad›n demeden, “gözünün yafl›na” bak›lmadan cezan›z kesiliverir. O zaman da ne kad›n›n kutsall›¤› kal›r dillerde, ne de “mahremiyeti”… Oy deposu olarak görülen kad›nlar› kand›rmak egemenlere daha kolay gelmekte olsa gerek ki, bir tokaya, bir kilo ya¤a sat›n al›nmaya çal›fl›lmakta kad›nlar ve oylar›. Reklâmlarda en fazla hitap edilen kesim olarak kolay av fleklinde de¤erlendirilen kad›nlar, seçim aldatmacas›nda da ayn› yere konulmakta. ‹flte bu yarg›y› de¤ifltirmek için, kad›nlar›n “saç› uzun akl› k›sa” olmad›¤›n› göstermek için, yaflad›klar›m›z›n hesab›n› sormak için egemenlerin sözcülerine emekçi kad›nlar olarak sand›k bafl›na gitmeyerek yan›t verelim!
25
75
1-14 Haziran 2007
Proletaryan›n usta silahflörleri; Devrimin sanat iflçileri Halk› belli bir çizgi do¤rultusunda belirli bir hedefe yöneltmenin etkin arac› olan sanat, onu uygulayan›n tafl›d›¤› bütün çeliflkilerin sentezi olarak ya baflar›ya ulafl›r ya da baflar›s›zl›¤a düfler. Sanatç› (sadece sinema, müzik vs. alan›ndan sanatç› de¤il, bütün sanat biçimlerinin –kültürel, politik, askeri vs.– herhangi birinde sanatç›) olman›n özellikleri, temsil etti¤i s›n›f›n dayanaklar›nda aranmal›d›r. Öyle ki burjuva-feodal sanat, parças› oldu¤u kültürün gere¤i olarak bireyci, tüketici, sömürücü, özel mülkiyetçi vb. karakterlere dayanmaktad›r. Bu ba¤lamda burjuva-feodal sanatç› kimli¤inde benci (“ben sanatç›y›m, ben bilirim”), haz›r› tüketen (halk›n ilerici dinamiklerince üretilen de¤erleri kendi ad›na “piyasa”ya “yeni ürün” olarak sunmak), duygular› sömüren (toplumun sorunlar›n› dile getirmek ad›na karars›zl›¤› ve karamsarl›¤› afl›lamak) ve toplumsal de¤erleri (ileri veya geri) birer mülk olarak de¤erlendirip kendi a¤›nda özellefltirme çabas›n› yaflam›n bir parças› haline getiren yaz›l›r. Nitekim burjuva-feodal kültürün dayand›¤› siyaset, iflleyip uygulay›c›lar› olan kendi sanatç›lar›na bunu emreder. Halk›n ilerici sanat› veya devrimci sanat ise, parças› oldu¤u devrimci kültürün gere¤i olarak kolektif, mütevazi, dürüst, üretken, öngörülü, asi..vb… karakterlere dayanmaktad›r. Buna göre devrimci sanatç›, devrimin d›fl›nda hiçbir ç›kar gözetmeksizin bireysel eme¤i toplumsallaflt›ran, yoktan var edebilen, var olan› da yeniden ve yeniden zenginlefltirebilendir. Devrimci sanatç›n›n her fleyi bildi¤ini düflünmek çeliflki yasas›na ters oldu¤u için, kültür alan›nda “devrimci” kod ad›yla ortaya ç›kan küçük burjuva sanatç›lar›n›n zikrettiklerinin aksine, devrimci sanatç› sadece ö¤reten de¤il, ö¤retmek için ö¤renmesini de mutlaka bilendir. Bunu baflarabilmenin k›stas› olarak devrimci mücadelenin d›fl›nda kalan de¤il, bizzat onun içinde bir faaliyetçidir. Gerçek anlamda “halk›n sanatç›s› halk›n savaflç›s›” oldu¤u için, devrimci sanatç› devrimin s›ra neferi olmak zorundad›r. Devrimci sanatç› her fleyden önce bir devrimci, sonra bir sanat emekçisidir. O hem örgütlenen, hem örgütleyendir; hem devrimci ideallerden g›das›n› alan, hem ald›¤› g›day› kitlelere çeflitli motiflerle-taktiklerle tafl›yarak onlara yön verendir. Bu bilinçle, devrimci sanatç› do¤rudan kitlelerin içinde onlardan ö¤renen, ö¤rendiklerini bilimle harmanlayan (ö¤rendiklerini devrimin gereksinimleri do¤rultusunda politik olarak iflleyen) ve sentezi yeniden kitlelere, kitlelerin eme¤i olarak sunand›r. Özcesi devrimci sanatç›, sanat› devrimcilefltirendir. Bilinmektedir ki kültür alan›nda halk›m›z›n ba¤r›ndan ç›kan birçok sanatç› bu ölçütlere uymadan kendilerini “devrimci sanatç›” diye tan›tmaktad›r. Bu do¤ru
olabilir mi? Elbette, e¤er devrimin bir ihtiyaç oldu¤unu görüyor ve bu u¤urda devrimin önünde engel olmay›p devrim cephesindeki yerini koruyabiliyorlarsa. Ancak hay›r, e¤er Türkiye’de iktidar yönetiminin özellikle 12 Eylül AFC’s›ndan sonra daha sistemli bir flekilde içini boflaltmaya ve amac›ndan sapt›rmaya çal›flt›¤› devrimci sanatç›l›¤› bu süreçte ald›¤› tahribatlar›ndan ar›nd›racak olursak. Kuflkusuz bu sorun yak›ndan incelendi¤inde görülecektir ki çeliflkinin ana yönünü ikinci yan›t oluflturmaktad›r. Esas olarak devrimci sanatç›l›k ancak ve ancak devrimci yaflam›n bir sentezi olabilece¤in-
Dünyan›n her köflesinde s›n›f mücadelesi, bu duruflu sergileyen sanatç›lar› kaç›n›lmaz olarak do¤urdu, do¤uruyor ve do¤uracakt›r. Her biri incelendi¤inde, her birinin kitlelerle kopmaz ba¤lar› ve birer bilinç tafl›y›c› olmalar› en çok belirginleflen özellikler aras›nda oldu¤u görülecektir. S›n›f bilincini çeflitli metotlarla aktarmakla yükümlü oldu¤u içindir ki Marksizm-Leninizm-Maoizm’den g›das›n› alan s›n›f bilinçli proleter sanatç›, en az kullanaca¤› yöntemler kadar tafl›yaca¤› s›n›fsal bilinci de net olmak zorundad›r. Kaypakkaya yoldafl›n kurucusu oldu¤u Proletarya Partisi’nin temel teorik görüfllerini ve
de aranmal›d›r. Aksisi, yani devrimci yaflama dayanmayan “devrimci sanatç›l›k” g›das›n› küçük burjuva devrimcili¤inden baflka bir yerden almayacakt›r. Bu çerçevede kitleler karfl›s›nda ifade edilenler söylemden ileri gitmeyecektir; kendi gerçekli¤ini yans›tmayarak (baflta kendine, sonra kitlelere karfl› samimi ve dürüst davranmayarak), kuru ajitasyondan ç›kmayarak devrimci sanat›n gere¤ini yerine getiremeyecektir. Zira devrim saflar›ndaki küçük burjuva sanatç›lar› eksik kalan, bu yan›yla topald›rlar. Kitleleri iktidar hedefine kilitlemelerini bunun için kendilerinden beklemek abesle ifltigaldir. Nitekim devrim iddias› tafl›mayan devrimci sanatç› düflünülemez. Bu bilinçle devrimci sanatç› devrimin sorunlar›yla yak›ndan ilgilenen militanlar›d›r da ayn› zamanda. Devrimci sanatç›, kendinde her daim süren ve sürecek olan ideolojik muharebeyi diri tutarak kufland›¤› devrimci ideoloji (salt teori de¤il, ideoloji) ile kendini sürekli s›nad›¤› ölçüde kimli¤ini korur. Korumakla yetinmeyip, bilimsel eylem k›lavuzundan esinlenerek gerici iktidar› devirme güzergah›nda sanatç› rolünü oynaman›n k›stas› ise emekçilerin önder örgütünün yol göstericili¤inde saf tutmakt›r. Bu saf tutuflun teori ile pratik bütünlü¤ü içinde sergilenmesi, s›n›f bilinçli proleter sanatç›n›n durufludur.
günümüzdeki yönelimini kavraman›n zorlu mücadelesini her daim usanmadan vermek, Türkiye gerçekli¤ini a盤a ç›karm›fl her s›n›f bilinçli proleter sanatç› adaylar› için elzemdir. Devrimci sanat iflçisi ile MLM bilimi kuflanm›fl sanat iflçisi aras›ndaki fark buradad›r. Her devrimci sanatç› ideolojik olarak iktidar› temelden sarsabilecek güce sahip olamazken (küçük burjuva hastal›klar›n komünist olmayan devrimci sanatç›lar üzerindeki orant›l› etkisine ba¤l› olarak), bunlar aras›ndaki MLM’ler do¤rudan iktidar temeline barut yerlefltirebilecek güce sahiptirler. Demokratik Halk Devrimi’nin ihtiyac›d›r ki Komünist Partisi’nde, Komünist Partisi’nde oldu¤u kadar K›z›l Ordu’da ve K›z›l Ordu’da oldu¤u kadar da Halk›n Birleflik Cephesi’nde sanat iflçili¤ini devrimin s›ra neferleri olarak sars›c› özellikleriyle kavgaya sunanlar olmak zorundad›r. Devrimci sanat iflçileri veya devrimci sanatç›lar g›das›n› bilimden, gücünü kitlelerden alarak devrimci yarat›c›l›kla ürettikleri küçücük ürünü büyük de¤er olarak burjuva-feodal politik yönetimin beynine balyoz gibi indirmeleri pekala mümkündür. Bunu bir yerden de¤il, birçok yerden farkl› biçimlerle uygulayacak s›n›f bilinçli proleter sanatç›lar bu yöntemle karfl›devrimin kitlelere dönük politikalar›n› bofla ç›karacak gücü tafl›maktad›rlar. ‹flte tam da burada devrimci sanat emekçileri-
nin öngörülü¤ü önemle su yüzüne ç›kmaktad›r. Öyle ki, bir politikay› bofla ç›karmak, onu olas› sonuçlar›yla birlikte önceden görebilmeyi gerekli k›lmaktad›r. Bu yüzden savafl›lan karfl› gücü, taktik-politikalar›yla tan›mak elzemdir. Kemalist sanat politikas›n›n temel dayanaklar› aras›nda olan milliyetçili¤in ve flovenizmin kitlelerin duygular›na hitaben afl›lamak gibi çabalar› toplumumuzda hiç de etkisiz de¤ildir. Nitekim son y›llarda “bayrak krizi”nden linç giriflimlerine kadarki süreçte, yine son dönemde faflist iktidar yönetimi taraf›ndan uygun görülen “laiklik ve demokrasi” gösterilerinde Kemalist politikalar›n etkisi görülmektedir. Devrimci sanatç›, tafl›d›¤› örgütleme sorumlulu¤u gere¤i faflizmin her türlü sald›r›lar›na en duyarl› olanlar aras›nda yer al›r. Devrimi devrimci sanatç›lar de¤il, Proletarya Partisi önderli¤inde kitleler gerçeklefltirecektir. S›n›f bilinçli proleter sanatç›lar ise parti ile kitleler aras›nda bulunan en sa¤lam ancak bir o kadar da yo¤un politik mücadelenin yürütüldü¤ü kanallar›ndan biridir. Küçük burjuvazinin sundu¤u duygu ve olanaklardan ötürü çeflitli ideolojik hastal›klara en çabuk yakalanabilen, bu yüzden devrimin bilimsel eylem k›lavuzunu en çok gözden kaç›rmamas› gerekendir devrimin sanat iflçisi. Kendini ancak mücadele içinde koruyabildi¤i için devrimin kendisinden bekledi¤i her hangi bir görevi yerine getirmemesinin, ideolojik olarak revizyonizme sunulmufl bir taviz olaca¤› kaç›n›lmazd›r. Bu bilinçle beyninde, biriminde, kitle içinde ve halk›n aras›nda hiçbir zaman revizyonizme karfl› silah› elinde düflürmeyendir s›n›f bilinçli proleter sanatç›. Bu u¤urda kendi cephesinde ve s›n›f mücadelesinin günümüz aç›s›ndan içinde bulundu¤u siyasal duruma koflut olarak önde gelen ideolojik düflman olarak sa¤ tasfiyecilik ve bütün revizyonist yaklafl›mlar› gelifltirip güçlendiren dogmatizme karfl› amans›z bir kavga adam› olmak zorundad›r. Burjuvazinin post-modern kültür diye tan›mlad›¤› kültürel erozyon politikas›, kültürel sanat›n politik yan›n› kitlelerin gözü önünde inkâr etmifltir. Fukuyama gibi burjuva ekonomist kalemflörlerin (1990’larda “ideolojiler öldü, s›n›f mücadelesi sona erdi vs.” diyenler) bile kendi tükürdüklerini yalad›klar› bir süreçten geçmemiz, revizyonizmin yo¤un çabalar› sonucu inen devrimci dalgan›n yeniden yükselifle do¤ru geçti¤inin sinyallerini vermektedir. Sanat›n inkâr edilemez politik yönünü iktidar perspektifiyle içsellefltiren devrimci sanatç›lara her zamankinden daha fazla ihtiyaç vard›r. Nitekim onlar, ifllenmifl motiflerle / ince taktiklerle kitlelere s›n›f bilincini verebilen devrimin emekçi ustalar›, proletaryan›n önder örgütünün silahflörlerinden birkaç›d›rlar.
26
1-14 Haziran 2007
Bir, iki, üç, dört, befl alt›, yedi… 15 May›s 2003’te Tokat’ta düflman›n att›¤› pusu sonucu girdi¤i çat›flmada flehit düflen Emel K›l›ç için bir yoldafl›n›n yazd›¤› yaz›y› elimize geç ulaflt›¤› için bu say›m›zda okurlar›m›zla paylafl›yoruz. Bir, iki, üç, dört, befl alt›, yedi… Bir, iki, üç, dört, befl, alt›, yedi buçuk… Bir, iki, üç, dört, befl, alt›, yedi, sekiz. Bir, iki, üç, dört, befl alt›, yedi… Seni düflünmeme, an›lara paralel a¤›rlafl›p h›zlan›yor, büyüyüp küçülüyor ad›mlar›m. Sevgili Emel, bu befl buçuk metrekarelik mahpushane havaland›rmas› geniflleyip daral›yor. Gidiflinin dördüncü y›l›nda oldu¤umuzu biliyorum. Hesaplay›nca bugün tam 1460 günü yoklu¤unun. Y›llarla an›l›yor art›k gidiflinin günleri, güneflin her bat›fl›yla do¤uflu aras›ndaki zaman fark›. Yeni günler ekliyor gidifline önemi olmayan eklenen yeni günler. Gidiflinden sonra çok yaz›ld› seninle ilgili, okudum. Yine yaz›lacak, yine okuyaca¤›m. Erken gidiflinden bahsedecekler, gidiflinden önce coflkunun, ö¤renme azminin katlanarak art›fl›ndan, güzel yüre¤inden bahsedecekler. Kararl›l›¤›ndan. Gidifline yeni günler y›llar eklenecek. Mevsimler ya¤acak üstümüze. Kocaman gülüflün ›fl›l ›fl›l yanan gözlerin yüre¤imizi ›s›tmaya devam edecek. Senden öncekiler ve sonrakiler gibi. Özleminin a¤›rl›¤› k›fl öncesi sa¤anaklar›n yak›c› so¤u¤u oluyor kimi
zaman. Bedenimize çarpan her damla ac› bir 盤l›¤a dönüflüyor. Kalbimdeki bask› ikiye, üçe katlan›yor. Gidiflini ö¤rendi¤im an›n a¤›r ad›mlar› al›yor senin, ad›mlar›m›n yerini. Seni günefle u¤urlad›¤›m›z› ö¤rendi¤im yerden her geçiflimde a¤›rlaflan bedenimin büyük bir yük haline geldi¤i ad›mlar. Yüre¤imdeki bask›y› orman›n serinli¤ine s›¤›n›p heybetli bir a¤ac›n gölgesinde gözlerimden boflaltmak istiyorum, olmuyor. Bizimlesin birlikte yürüyoruz. Gülümseyen yüzün gözlerimde. Sular›n sesi kulaklar›mda. Güneflin esmer yak›c›l›¤› aln›m›zda hala duyumsuyorum. Gülümseyen suretini da¤lara ifllemiflim. Parmakl›klar› afl›p gö¤ün mavili¤ine dald›r›nca gözlerimi taa oradaki uzaktaki da¤lar yak›nlafl›yor, gülümseyen suretini getiriyor bana. Kalbimdeki bask› azal›yor ama yetmiyor. Bir k›fl› s›rt s›rta verip geçirdik de, seninle bahardaki ayr›l›fl›m›z› unutam›yorum. Gözlerime de¤dirip çekti¤in hüzünle dolu gözlerini unutam›yorum. Ayr›l›¤a yormal›yd›m belki, bilemiyorum. Belki de bahar yolculu¤una birlikte ç›kmak isteyip de ayr› düflmemize. Bir daha göremeyece¤imi, s›cakl›¤›n› son bir kez içime doldurdu¤umu bilemeden kucaklay›p u¤urlad›¤›m yoldafl›m. Senden sonra da yoldafllar›m›z›, dostlar›m›z›, sevdiklerimizi u¤urlad›k. Baflka kurflunlar da sapland› yüre¤imize. Muharrem yoldafl›m›z› u¤urlad›k. Sevgi dolu, umut yüklü yoldafl›m›z›! Sonra Aflk›n’›m›z›. Yi¤itti, güzeldi, can›m›zd›. Tükenmeyen enerjisiyle coflkusuyla devrime olan ba¤l›l›¤›yla kabullenemedi¤im bir baflka gidiflti. Cafer yoldafl›m›z› da bilirsin. Dingin bir su gibi hat›rl›yorum onu. Çal›flkan ve fedakar hallerini, bir de verdi¤imiz k›sa molalarda hem gülüp hem de “beni bu …yoldafl›n memleketi befl yafl ihtiyarlatt›” deyifl-
lerini hat›rlad›kça gülümsemekten alam›yorum kendimi. Devrimci mi, karfl›-devrimci mi oldu¤una hala karar veremedi¤im zakkumlar›n aras›nda f›rt›nada denizde kalm›fl dalgalar›n ortas›nda bir görünüp bir kaybolan bal›kç› teknesi hallerini düflündükçe hak vermeden edemiyorum. Belli belirsiz çoktan kullan›m d›fl›na ç›km›fl zakkumlarla örülmüfl bir patikaya ç›kt›¤›ndaki çocuksu sevincini ve “gelin, gelin. E-5’e ç›kt›k” deyiflini hep duyuyorum. Evet a¤›r faaliyet koflullar›nda ne nefleyi elden b›rakt›k ne de inatla yürümeyi. K›zma ama sevgili Emel sizin birli¤e “asfaltç›lar” ad›n› bile takm›flt›k. Sizin faaliyet alan›n›n co¤rafi koflullar›n› bizimkiyle karfl›laflt›r›nca belki hakl›yd›k. Ama sizin faaliyet alan›n›zda karfl›laflt›¤›m›z zorluklar› ö¤rendi¤imizde haks›zl›k yapt›¤›m›z› anlad›k. Yaflam› kazanman›n savafl› her fleye ra¤men sürüyor Sevgili Emel. K›talarda sesler yank›lan›yor. Kazan›lan, yitirilen, çarp›fl›lan siperlerde sürüyor. U¤ultular sese, sesler u¤ultuya dönüflüyor, bulutlar bir görünüp bir kayboluyor. Savafl sürüyor. Günler bugün de ateflten s›cak. Sizi u¤urlad›¤›m›z yerin Güneflin alevlerinde anka kuflu bedenlerinizin külleriyle yan›yoruz bugün de. Bir, iki, üç, dört, befl, alt›, yedi… Bir, iki, üç, dört, befl, alt›… Bir, iki, üç, dört, befl…
75 KAVGADA ÖLÜMSÜZLEfiENLER Mehmet Kalkan: 1952 Tunceli Hozat do¤umlu olan Mehmet Kalkan, ekonomik nedenlerden dolay› göç etti¤i ‹stanbul’da Cevizli TEKEL yedek parça fabrikas›nda iflçi olarak çal›flm›flt›r. 14 Haziran 1987’de Diyarbak›r iflkencehanelerinde ser verip s›r vermeme gelene¤inin sürdürücüsü olarak ölümsüzleflti. Naki Göksu: Malatya do¤umlu olan Naki Göksu 1988-89 y›llar›nda üniversitedeyken Proleterya Partisi’nin düflünceleriyle tan›fl›r. Bu dönemde gençlik örgütü TMLGB saflar›nda faaliyet sürdürür. GB’nin açt›¤› “Komünist Gençlik Gerilla Cephesine” kampanyas›na ilk yan›t verenlerdendir. O dönem yeteneklerinden dolay› TKP/ML KBK (Kürdistan Bölge Komitesi) taraf›ndan k›sa bir dönem flehir askeri çal›flmas›nda görevlendirilir. ‘91 y›l›nda Dersim Mazgirt’te TKP/ML’ye ba¤l› bir gerilla birli¤i ile TC ordusu aras›nda ç›kan ve yaklafl›k 10 saat süren çat›flma s›ras›nda birlikten ayr› düfler, yaral› olarak gitti¤i Ataç›nar köyünde 8 Haziran 1991’de tekrar pusuya düflen Göksu düflmana tutsak düfler. Bu halde köylülerin gözünün önünde yoldafllar›n›n yerini söylemesi için ona iflkence yapan komutan ondan tek bir kelime bile alamay›nca Naki Göksu’yu herkesin gözü önünde kurfluna dizer. H›d›r Do¤an: Dersim Hozat/Alanc›k köyü do¤umlu olan H›d›r Do¤an devrimci düflüncelerle abisinin etkisi ile tan›fl›r. 1991 y›l›nda T‹KKO’ya kat›l›r. H›d›r Do¤an’›n da içinde bulundu¤u 40 kiflilik bir T‹KKO birli¤i 2000 kifliye yak›n TC askeriyle iki gün süren bir çat›flmaya girer. Bu çat›flma s›ras›nda flehit düfler. Ahmet Karg›n: Dersim Ovac›k do¤umlu olan Ahmet Karg›n T‹KKO saflar›nda yerini belirlemifltir. Da¤lar›n Mehmet Zeki’si olan Ahmet Karg›n, Erzincan Ergani bölgesinde para almaya gittikleri bir yerden dönerken konaklad›klar› s›rada Erdal Aslan adl› bir hain taraf›ndan Haziran 1992’de öldürülür. Zülfü Y›ld›z: 1953 y›l›nda Elaz›¤ Karakoçan’da do¤du. Devrimci düflüncelerle ‹stanbul’da Otomarsan fabrikas›nda çal›flt›¤› dönemlerde tan›flt›. Tüm Maden-Sen’de örgütlüyken Proleterya Partisi’nin düflünceleriyle tan›flt›. 12 Eylül AFC döneminde k›sa bir hapishane yaflam›n›n ard›ndan yurtd›fl›na ç›kt›. 8 Haziran 1993 y›l›nda geçirdi¤i kalp krizi sonucu yaflam›n› yitirdi.
Ramazan K›lavur: 1959 Urfa Siverek do¤umlu olan Ramazan K›lavur ‘75 y›l›nda Proleterya Partisi’nin düflünceleriyle tan›flt›. 80 AFC’si döneminde 4 y›l› tecrit olmak üzere 11 y›l Diyarbak›r zindanlar›nda Haziran fiehitleri tutsak kald›. Hapishanedeki a¤›r 1981’in 5 Haziran gecesi Maltepe’de dört fiziksel ve psikolojik iflkencelerin yaratt›¤› tahridevrimcinin kald›¤› ev TC’nin faflist cellatlar›nca bat nedeniyle 1996 y›l›nda Bat› Avrupa’ya gitti. kuflat›ld›. Sabah›n ilk ›fl›klar›na kadar süren çat›flMücadelesini burada devam ettiren K›lavur bir mal› gecenin sonucunda MLSPB Aday Üyelerinyandan da tecrit koflullar›n›n ruhunda yaratt›¤› den Ercan Yurtbilir ve MLSPB ‹leri Kadrolar›nizleri silebilmek için tedavi görmeye bafllad›. Andan Do¤an Özzümrüt, Atilla Armutlu ve Tamer cak yaflad›klar›n›n a¤›r etkisiyle 3 Haziran Arda flehit düfltü. 2001’de intihar ederek yaflam›na son verdi.
75
27
1-14 Haziran 2007
“‹nanc›m›z› yitirmeyece¤iz, her zaman oldu¤u gibi” “Her fley öylesine saçma, öylesine inan›lmaz bir film sahnesi gibi. Tesadüfler, tesadüfleri takip ediyor. T›ka basa dolu bir otelde casus oldu¤undan flüphelenilen bir adamla ayn› günde bulunmam›z. Komünist olmam›z. Kardeflimin ifli. Ama onca sorgulamadan sonra, asl›nda art›k onlar da suçlu olmad›¤›m›z› biliyorlar. Yine de, sadece toplumu korku ile bask› alt›na almak için bizim hayat›m›z› harc›yorlar. Tarihin ak›fl›nda, insan hiç tahmin etmedi¤i bir figüran haline gelebiliyor. Elindeki tek de¤erli fleyi –yaflam›n›- utanmazca çalabiliyorlar. Yapacak hiçbir fley yok.” Anti-komünizmin tavan yapt›¤› y›llarda, Yahudi kökenli ve Amerikan Komünist Partisi üyesi olmak, kriz içinde ç›rp›nan bir ülkede “günah keçisi” olarak seçilmek için yeterli bir sebep olsa gerek. T›pk› Ethel ve Julius Rosenberg çifti gibi. Rosenbergler ne yaz›k ki bu ölçütleri tamamiyle karfl›l›yorlard›. Çünkü II. Emperyalist Paylafl›m Savafl›’ndan büyük bir güç gösterisiyle ç›kan, SSCB’yi kendi “kutsal” sistemi için büyük bir tehlike olarak gören ve kendisini bu tehdide karfl› yeniden yap›land›ran bir ülkede komünist bir Yahudi olmak “modern ça¤›n cad›s›” olarak görülmeye yeterdi. Bu dönemde McCarthy taraf›ndan ülkede adeta bir komünist av› bafllam›flt›. Hemen her yerde pek çok komünist partisi üyesi takibe al›nm›fl, binlerce insan muhalif düflünceleri nedeniyle hapsedilmiflti. Elektrik mühendisi olan Julius Rosenberg de sald›r›lardan nasibini alm›fl, “nükleer silah bilgilerini Sovyetler Birli¤i’ne s›zd›rmak” suçlamas›yla, ard›ndan da Ethel Rosenberg yard›m ve yatakl›k yapmak suçlamas›yla haklar›nda yeterli delil olmaks›z›n hapsedilmiflti. Hükümetin elindeki
Sevgili yüce eriflilmez k›z›m›z, seni anlatmak çok zor. Hat›ran›n hürmetine her gidenin ard›ndan yaz›lan an›y› sana yazam›yorum. fiu an yoklu¤unun o anlat›lmayan sadece yaflan›lan zemheri ac›s›n› yaz›yorum. Yan›m›zdaki yerin, birlikte ayn› ortamda geçirdi¤imiz günlerin s›cakl›¤›nda, tazeli¤inde demleniyor. Seni anlatabilmek mümkün mü? Kolay m›, bir sonbahar sabah› baflkalara vuran güneflin ilk ›fl›klar› ile seni yazmak? Yaflam›n en inan›l›r ispat› gibi duruflun, coflkun ça¤layanlar gibi gülüflün… Bütün ça¤lar›n a¤›rl›¤› alt›nda yol alman›n güç hesaplaflmas›yla bu¤ulanan dalg›n bak›fllar›n… Sadece bunlar› anlatmak bile yak›lacak en ac› türküdür benim için. ‹nsan sevdiklerini sevmenin en yüksek noktas›nda yitirdi¤i zaman, salt birlikte geçirdi¤i bir dönemi bile mutlulu¤a çevirebiliyor, yani ac›yla mutlu oluyor. Seni yaflam›n bafllad›¤› yerde kaybettik, evet bir sonbahar sabah› sessizce, vedalaflmadan çekip gitti¤inde bir kavuflma gününün umudunu yeflerttik. Özlem ve hasretle yüreklerimizde kald›n. Seni gülüflünle sanki “gidiyorum, gülüflüm size arma¤an kals›n” der gibi gülümseyerek hat›rl›yorum. Son kez gülüflünle düfllüyorum seni. Böyle erkenden bahar ya¤muru gibi erken gidiflin, akmak zorunda olan bir suyun ak›fl› gibiydi belki de. Burada söz güçten düflüyor… Kim bilebilirdi senin böyle erkenden aram›zdan ayr›laca¤›n›. O kadar çok karanl›kta kalan fley var ki, sanki sonbahar hüznünde, s›k›nt›l› düfllerimde bir yaflam meflalesi oluyorsun. Di¤erleriyle birlikte yol al›rken mücadelende, yaflam aflk›na, insan aflk›na, emek aflk›na, bahar yafl›nda sevdi¤in kabullendi¤in o bilinmezli¤e gittin di-
tek delil kendi paças›n› kurtarmaya çal›flan Ethel Rosenberg’in erkek kardefli David Greenglass’›n ifadesiydi. Yarg›lamalar tam üç y›l sürmüfltü ve üç y›l›n sonunda Julius ve Ethel için idam cezas› verildi. Ancak bu durum dünyan›n pek çok yerinde tepkiyle karfl›lanm›fl ve müthifl bir halk muhalefeti oluflmufltu. Halk›n bask›s›na dayanamayan hükümet, karar› belli bir süre uygulayamam›fl, bu süre içinde Rosenberlere Rus ajan› olduklar›n› kabul etmeleri halinde cezalar›n› hapis cezas› olarak çekebileceklerini, çocuklar›n› görebileceklerini söylemifl ancak Ethel’in destanlaflan o sözüyle gereken yan›t› alm›flt›. “Ey yoldan ç›km›fl para yiyiciler, ey sat›lm›fllar, ey bu güzel dünyam›z› kirleten i¤renç, kötü insanlar iflte size yan›t: Sizin lanetlenmifl lütfunuza bafl›m e¤ik yaflamaktansa eflimle birlikte ölmeyi tercih ederim.” Bekledi¤i cevab› alamayan zaman›n Amerikan
hükümeti 19 Haziran 1953’de Rosenberg’leri elektrikli sandalyeyle idam cezas›na çarpt›rm›flt›. Davalar›nda tek umutlar›, tek dayanaklar› olan halk bile bu cinayeti durdurmaya yetmemiflti ne yaz›k ki ama Ethel ve Julius’un son ana kadar halka olan inançlar›nda en ufak bir sars›lma olmam›fl ve tarihe geçen flu sözle sandalyeye oturmufllard›. “Peki ya suçsuzlu¤umuza inanan onca insan, onlar da bizim çocuklar›m›z de¤il mi? Satar m›y›z hiç onlar›?” “25 yafl›ma geldi¤imde çok ünlü biri olaca¤›m, 30 yafl›ma geldi¤imde tüm dünyay› gezmifl olaca¤›m, 40 yafl›ma geldi¤imde kocaman çocuklar›m olacak. Onlar› annem babam gibi korkuyla de¤il, sevgi ve bilgelikle büyütece¤im” diye yazm›flt› Ethel 12 yafl›ndayken an› defterine. Kimbilir belki de idam edilmeden, o lanetli sandalyeye oturmadan önce hayat›na dair planlar›n›, 12 yafl›nda bir çocukken düflledi¤i hayallerini düflünmüfltü son kez. Oysa 40 yafl›n› hiç görmeyecekti. Çocuklar›n›n büyüyüflünü de öyle. Yaflam›n eninde sonunda ölümle sonuçland›¤›n› çocukken de biliyordu kuflkusuz. Ama böylesi bir sonun bafl›na gelebilece¤ini en ç›lg›n rüyalar›nda bile görmemiflti belki de. Ethel hapishanede geçirdikleri süre içinde hayat doluydu. Yaflam sevgisinden hiçbir fley eksilmemiflti. Belki o yüzden o güzel, o güçlü kad›n›n yaflam›n› elinden ancak zorla alabildiler. Elektrikli sandalyede üç kez verilmesi gerekti ak›m›n. Derin bir yan›k kokusu oday› sard›¤›nda ve idam› izlemeye gelen konuklar dehflet içinde aç›lm›fl gözlerle hapishaneyi terk ederlerken, hala kalbi at›yor, inatla nefes al›p vermeye devam ediyordu. Bana bunu yapmaya hakk›n›z yok der gibi…
Perihan’›ma mektup… ¤er yoldafllar›n gibi… Ayr›l›¤›n bir sevgili gibi peflinde gezdi¤i da¤larda, buna ra¤men inanmak tek imge oluyor çaresizli¤ime… Sen anneci¤inin içinde, düfllerimde hep o kald›¤›n yerde kalacaks›n… T›pk› bizden ayr›ld›¤›nda haberinin olmad›¤› resimlerdeki gibi oysa yafllanan tek ben olaca¤›m flimdi, içimde yerleflik bir s›z› kalacak. Her mevsimde sonbahar akflam› kokuyorsun… Seni sevgiyle, özlemle, hasretle, ac›yla ayr›ld›¤›n yerde kucaklarken belki senin yan›nda ölmeye bende var›m diyorum. Sen ölmedin sen hep benim ve ailenin kalbinin en üst köflesinde yaflayacaks›n! Bu mektubu senin ölümünün birinci y›ldönümünde senin an›na yaz›yorum, senin ölümün kabullenilecek bir fley de¤il… Seni içimde yanan kor ateflle s›z›yla sayg›lar›mla an›yorum. Annen *** Sevgili k›z›m›n an›s›na Mermilerin tükendi¤i gün, bedel yaflan›lan bir yaflam içindir. Bunda karar k›lmak için ise, büyük bir ayr›l›k ve yücelik gerekir. Ölümsüzlü¤ün s›rr›n› insana bahfledecek kadar yücelmek, umutlar›n, özlemlerin ba¤land›¤› cesaret ve eme¤in ürünü olarak görülen ayr›l›k anlar› yüreklere bir atefl topu gibi düfler. Ve f›rt›naya dönüflür tan›mlanmayan duygular, belleklerde hep canl›d›r bugüne var›fl›n öyküsü… Kendi kan›nla yazd›n tarihi… Yazarken
tereddütsüzce hep en önde yürüdün biricik k›z›m… Hep böyle ac›m› olacak ayr›l›klar, nerede o özlenecek gülüfllerin, s›ms›cak sohbetlerin. Seni düflündü¤üm an kan›yor yüre¤im. B›rak sessizli¤inle düflüneyim. Dersim’in isyanc› yüre¤i, kaç mevsim geçirdin, Munzur’larda kaç pusu deldin, kaç f›rt›na boranlardan s›yr›l›p savaflt›n? Senin 34 senen direnifl miras›nd›r bize. Seni yüre¤imizde hep yaflataca¤›z. fiahadetinin birinci y›ldönümünde seni sayg›yla an›yoruz ve senin huzurunda tüm devrim flehitlerinin önünde sayg›yla e¤iliyoruz. Baban, abilerin ve kardefllerin ad›na Annen *** Perihan Anneci¤ime Gözlerimi çalmaya gelmifller anne onlar, veremem ki, onlar senin emanetindir anne. Onlar› bana sen verdin, onlar senin flefkatindir anne, onlar senin hasretin, özlemindir; onlar senin sevgindir anne. Onlar benim sevdam, yoldafl›md›r anne; onlar› çald›ramam ki. Bak flurac›kta duruyor hain tak›m›, Azrail gibi, i¤renç nefesleri ensemde çalmak istiyorlar. Bana verdi¤in gözleri. Peki ben sonra nas›l bakar›m çocuklar gibi, hay›r anne onlar› çald›ramam ki! Onlar senin eserin, çald›r›rsam gözlerimi sonra nas›l yat›raca¤›m gözlerim uzaklarda, sen uyurken nas›l gönderece¤im gözlerimi usulcac›k koynuna, gözle-
Belki o yüzden, ölümlerinden 54 y›l sonra... Dünyan›n bir baflka köflesinde bir genç insan... Çocuklar›n›n yafllar›n› okudu¤unda yeniden... Titreyerek durduramad›¤› h›çk›r›klara, gözyafllar›na bo¤uluyor... Ethel ve Julius Rosenberg direniflleriyle efsaneleflmifl iki onurlu insan. SSCB ve yanl›s› olan ülkelere karfl› mücadele edilmesi gerekti¤ine inanan Truman’a kendi ülkesi içinde kafa tutmay› baflarm›fl iki güçlü insan. Asla unutulmayacak olan iki direniflçi… Tarih tekerrür etmesin 2007 y›l›nda ayn› senaryo tekrar yafland› farkl› mekan ve kahramanlarla. T›pk› bir oyunun y›llar sonra yeniden sahneye konulmas›, ayn› filmin baflka aktörlerle yeniden oynanmas› gibi. 2007’nin kahramanlar› Wassan, Zeynab ve Liqa. Filmin ikinci kahraman›nda, kötü yüzünde ise bir de¤ifliklik yok, dünyay› kana bulayan ABD… Wassan, Zeynab ve Liqa ABD’nin iflgal etti¤i topraklarda düzmece iddialarla hapsedilip, idam cezas›na çarpt›r›lan üç onurlu kad›n. 1950’lerdeki komünist av›n› günümüze tafl›yan Bush’a karfl› kafa tutmay› baflaran üç onurlu kad›n. Onlar suçlar›n›n “halk›n refah›n› bozmak” olmad›¤›n› biliyorlar, arkalar›nda milyonlarca insan›n oldu¤unu bildikleri gibi. fiimdi halk muhalefetiyle idam cezalar› çekilen bu bafl› dik üç kad›n için tarihin tekerrür etmemesini diliyor yüreklerimiz. “Bar›fl, emek ve gül için savaflta, cellad› sakin bir onurla, güvenle ve gelece¤e bakarak bekliyoruz. ‹nanc›m›z› yitirmeyece¤iz her zaman oldu¤u gibi.”
rimi çald›ramam ki, onlar çocuklardan bana emanet… Bilmiyor musun anne, bir de yüre¤imi çalmak istiyorlar. Ama benim yüre¤im onlar›n ifline yaramaz ki, yüre¤im sevda ve sevgi dolu anne, t›pk› senin yüre¤in gibi… Peki çald›r›rsam yüre¤imi bu hain tak›m›na, kim flefkat da¤›tacak çocuklara sonra kim yetiflecek gariban bekeslerin* imdad›na! Peki çald›r›rsam yüre¤imi kim sevgi tafl›yacak anne? Yoksa ben nas›l koflar›m aç kalm›fl bir çocu¤un sesine, nas›l kurtarabilirim bir çocu¤un 盤l›¤›n›? Çald›ramam ki ben bu hain tak›m›na gözlerimi anne. Onlar bana laz›m, sonra kim su tafl›yacak annelerin yang›n yeri yüreklerine ya kanayan yüreklere kim merhem çalacak anne? Ben çald›r›rsam bu hain tak›m›na gözlerimi, nas›l oynar›m sek sek, kör ebe saklambaç? Sonra onlar senden emanettir bana, yar›nki çocuklara çald›r›rsam gözlerimi anne o zaman ben nas›l Perihan olurum ki? Ben Perihan olmazsam fleker da¤›tmam ki çocuklara ve de uçurtma uçurtmam ki bozk›rlarda, deli tay gibi koflamam ki özgürlü¤e bilmiyor musun? Anne gözlerimi ve yüre¤imi çalmak için bir ikindi vakti saplad›lar yüre¤ime bir hain kurflunu anne! Ama hain tak›m› bilmiyordu ki, ben çiçek açaca¤›m her sabah, her çocu¤un ilk 盤l›¤›nda ben dalaca¤›m ayd›nl›¤a, aç›lan her çocu¤un ilk bak›fl› ben olaca¤›m! Çald›ramam ki bu hain tak›m›na gözlerimi anne, al yüre¤ine gözlerimi anne o hain tak›m› oraya giremez ki! Aç kap›y› anne ben geldim! Perihan (bekes* Yaln›z)
28
1-14 Haziran 2007
‹flçi-köylü’den Yönelimi yürünecek yol haline getirelim! Türkiye devrimci hareketi ve s›n›f bilinçli proletarya aç›s›ndan 18 May›s’›n önemi tart›fl›lmazd›r. Bugünü di¤er tarihsel günlerden ay›ran kritik özellik, o tarihte Diyarbak›r ‹flkencehaneleri’nde katledilen komünist önder ‹brahim Kaypakkaya’n›n ideolojikpolitik dokusundaki bilimsellik ve ülkemiz devrimine yol gösterici özelli¤idir. Kaypakkaya’ya bu ayr›m çizgilerini kazand›ran özellik, O’nun Türkiye devriminin yolu üzerine yapt›¤› bilimsel de¤erlendirmelerdir. O’nun s›n›f bilinçli proleterlere b›rakt›¤› devrimci miras›n niteli¤i, bugün s›n›f mücadelesinin hemen her alan›nda yaflanan olgulara ve sorunlara bak›ld›¤›nda daha iyi anlafl›lacakt›r. Bundand›r ki, biz Partizanlar, 18 May›s’› bir hesaplaflma günü olarak güncel anlam›yla birlikte bilinç ve yüreklerimize kaz›mak zorunday›z. Bu aç›lardan bak›ld›¤›nda görülecektir ki, bugün Kaypakkaya yoldafl› anmak, Proletarya Partisi’nin gerçeklefltirmifl oldu¤u Sekizinci Oturumun politik kararlar› ›fl›¤›nda s›n›f savafl›m›n›n alevleri aras›nda yer almakla, devrimin her bir zorlu ve onurlu görevini baflarmakla, O’nun devrim tezlerini, emekçilerin ve ezilenlerin mücadele dünyas›na, bilinç ve kavga yaflam›na nak›fl nak›fl ifllemekle gerçekleflecektir. 2007 y›l› 18 May›s an-
malar›n›n alanlarda, devrimci dayan›flmay› örgütleyen ve büyüten bir anlay›flla ele al›nm›fl olmas›, dört bir yanda az›msanmayacak bir kitlenin “‹brahim Kaypakkaya ölümsüzdür” fliar› ile harekete geçmifl olmas› büyütülmesi gereken bir olumluluktur. Bu, bizlere bir kez daha göstermektedir ki, üzerinden yükseldi¤imiz de¤erler, Türkiye halk›n›n yüre¤inde yer etmifl, sa¤lam temellere dayanmaktad›r ve birçok alanda bu de¤erlere sahip ç›kan ve yaflatma çaba ve kararl›l›¤›nda olan belli ve önemli bir kitle bulunmaktad›r. Bugün yüklenmemiz gereken temel noktalardan biri de, bu de¤erlere sar›larak, varolan kitlemizi harekete geçirmek ve örgütlemektir. Devrimci bir hareketlili¤in yarat›lmas› için örgütün toparlanmas› ve sa¤lamlaflt›r›lmas›d›r. Bu noktadan yap›lacak bir politik müdahale ve aç›l›m, kitlelerle ba¤lar›m›z› kal›c› ve nitelikli hale getirebilir, örgütlülüklerimiz içinde canl› bir politik ortam yaratabilir. Örgüt içinde yarataca¤›m›z toparlanma ve ilerleme, yerini daha genifl kitleyi kucaklayarak hareket eden bir hareketlili¤e b›rakacakt›r. Genifl kitlelerin sorunlar›ndan uzak, s›n›rl› konularda yo¤unlaflma ve bunlarla s›n›rlanan hareket tarz›, s›n›f bilincinde de zay›flama ve darl›¤› yarat›r. Toplumun farkl› kesimlerinden kitlelerin talepleriy-
le bütünleflmek, nesnel koflullar› de¤erlendirerek kitlelerin sorunlar›na ve taleplerine yan›t ve çözüm olacak politikalar belirlemek… ‹flte yap›lmas› gereken budur. ‹flçiler, köylüler ve ezilenler üzerinde devrimci politikan›n etki gücünün art›r›l›p, derinlefltirilmesi ve geniflletilmesi yolunda yürütülen bir kitle çal›flmas› her zaman ayn› ölçüde zorunlu ve ertelenemez bir çal›flmad›r. Gerek yengi ve yenilgi sonras› gerekse de siyasal durgunluk ve f›rt›nal› dönemlerde devrimci kitle çal›flmas›na yo¤unlafl›lmas› gereklidir. Bu çal›flman›n do¤ru ele al›n›p uygulanmas›yla devrimci hareketin toparlanmas› ve örgütün sa¤lamlaflmas› yönelimi somutluk kazanacakt›r. Yönelimin hayata geçmesi demek ayn› çizgide (kitle, savafl ve parti çizgisi) ayn› hedefe do¤ru birlikte yürümek demektir. Temel yönelim do¤rultusunda devrimci pratik, ad›m ad›m örüldükçe; örgütlü, planl›, bilinçli biçimde hareket edildikçe, baflar›y› yakalamak zor de¤ildir. Bugün egemen s›n›flar›n Cumhurbaflkan› ve genel seçimlerle ilgili tavr›n›, aralar›ndaki çeliflki ve çat›flmalar›, kurduklar› ittifaklar› ve kulland›klar› propaganda araçlar›n›, kitlelere yaklafl›mlar› ve kulland›klar› argümanlar›n› izleyip inceleyerek, bu konu üzerinden kendi tavr›m›zla birlikte harekete geçmek yap›lmas› gerekendir. Egemen s›n›flar demokrasi, özgürlük, eflitlik söylemleri ile birlikte politik t›kan›kl›klar›n› aflmak için “artan terör sald›r›lar›n›” bahane ederek, her alandaki sald›rganl›klar›n› art›rmaktad›rlar. Bu geliflmeler karfl›s›nda bilinen söylemlerin d›fl›na ç›karak, süreci tahlil etmek ve genifl kesimlere gitmek ve onlar›n devrimci inisiyatifini a盤a ç›karmak önemlidir. Devletin tüm sald›r›lar›n›, hak
75 gasplar›n› ve katliamlar›n› yerle bir edecek olan tek güç kitlelerdir, onlar›n örgütlenmesi ve harekete geçirilmesidir. Son süreçte yaflanan geliflmelere, birçok ilde örgütlenen “Cumhuriyet Mitingleri”ne bakt›¤›m›zda egemenlerin de bu süreçte eskisi gibi “kaba” yöntemlerden çok kitleleri arkas›na almaya çal›flt›¤›n› görüyoruz. fiunu aç›kça belirtmek gerekir ki; d›fl›m›zdaki nesnel süreci kavramaya ve bu sürece önderlik etmeye ne kadar bilinçli ve etkili yaklafl›l›rsa, ancak o zaman temel yönelim ortaklafl›lan zemin, var›lacak yer, birlikte ulafl›lacak hedef, yönelim yürünecek yol olur. Somut koflullar›n tahlili ve devrimci politikan›n, taktiklerin gerçeklere göre belirlenmesi ve bu gerçeklik ›fl›¤›nda de¤iflim ve dönüflüm sorunu ve çözüm aray›fllar› sadece Proletarya Partisi’nin temel sorunu olmam›flt›r; bu sorun ayn› zamanda tüm devrimlerin temel sorunu olmufltur. Bu sorunun çözümü yönünde at›lacak ileri do¤ru her ad›m ayn› zamanda devrimin do¤ru tarzda örgütlenmesi ve örgütün do¤ru tarzda infla edilmesi sorununun çözümünü de beraberinde getirecektir. S›n›f mücadelesinin her hareketini ve an›n› inceleme, ayr›nt›l› ö¤renmede yo¤unlaflarak sistemli ve örgütlü çal›flmay› gerçeklefltirdi¤imizde; hedefe, do¤ru yönden yürüdü¤ümüzde ileriye do¤ru ad›mlar atabilir, kitlelerle buluflabilir, onlar› örgütleyebiliriz. Zorluklar› ve karmafl›kl›¤› aç›k olan görevlerimiz bizlerden, her birimizden daha çok çal›flmam›z›, daha kararl› ad›mlar atmam›z›, engelleri y›kmada daha cüretli davranmam›z› talep etmektedir. Bugün devrimin can al›c› sorunu, kitleler için çal›flmakt›r. Bu sorunu çözmek için harekete geçelim!
GDO’lu m›s›rlar limlanlara yanaflmaya bafllad›!
Ü l kemizde uygulanan tar›m politikalar›yla köylüyü tasfiye etme sald›r›lar› tüm h›z›yla devam ediyor. Uygulanan kotalar, ç›kar›lan yasalar, do¤rudan destekleme(me)ler ve d›flardan ihracatla köylü tam bir tasfiye sald›r›s›yla karfl› karfl›ya. Bu tasfiyenin belki de en büyük aya¤›n› da fleker üretimi oluflturuyor. Bilindi¤i gibi Türkiye’de fleker üretiminin büyük bir bölümü fleker pancar›yla yap›lmaktad›r. Ülkemizdeki fleker fabrikalar›n›n fleker üretim kapasitesi 2.5 milyon ton iken; üretilen fleker 1.52 milyon ton civar›ndad›r. E¤er bu fabrikalar tam kapasiteyle çal›flt›r›lsa 600 bin ton fleker fazlal›¤›m›z olacakt›r.
Ancak bir yanda bu geliflmeler yaflan›rken, di¤er yandan da fleker pancar›ndan üretim yerine Niflasta Bazl› fieker (NBfi) üretimi art›r›lmakta, buna karfl› da fleker pancar› üretimindeki y›ll›k % 15’lik kotayla üretim azaltmaktad›r. Dünyada emperyalist dev tar›m flirketlerinin NBfi’li fleker üretimini art›rmak için baz› ülkelerdeki tar›m politikalar›na müdahalesi görünen bir gerçektir. Bu konuda bir örnek olarak dünya devi Cargill’in Ortado¤u’daki NBfi üretimini art›rmak için uygulad›¤› siyasi ve ekonomik bask› verilebilir. Üretilen NBfi’in sa¤l›k aç›s›ndan zararlar› da düflünüldü¤ünde Avrupa kullan›m›n›n azalt›lmak istenmesi normalken, Türkiye’de ve baz› geri kalm›fl ülkelerde bu üretimin art›r›lmas› ise, egemen s›n›flar aç›s›ndan halk›n sa¤l›¤›n›n hiçbir önemi olmad›¤›n› ortaya koymaktad›r. Onlar sadece daha fazla para derdindedir. Emperyalizmin ülkemizdeki yerli uflaklar›n›n son dönemde art›rd›¤›, tar›m›n tasfiyesi ve efendilerine göre flekillendirilmesi sonucu köylümüz yok pahas›na ürününü ya piyasaya sürdü ya da derelere yollara dökmek zorunda kald›. Bugün
üretimdeki bu aç›klar sadece köylüleri ilgilendiriyor gibi görünse de; asl›nda bu sorunlar Türkiye’deki köylü kadar tüketiciyi de etkilemekte ve çok ciddi zararlar vermektedir. Özelikle bu y›l ç›kar›lan Tohumculuk Yasas›’na karfl› verilen tepkilere kula¤›n› t›kayan devlet yukar›daki nedenlerle do¤ru orant›l› olarak yine sermayenin talebi do¤rultusunda bu yasay› ç›karm›flt›r. Bu yasa ülkemizin ekolojik flartlar›na uyumlu saf tohum çeflitlerimizi tehlikeye sokaca¤› gibi, Avrupa’da yasak olan ve çok ciddi bir flekilde üzerinde durulan Geneti¤i De¤ifltirilmifl Organizma’l› tohumlar›n ülke piyasas›na girmesinin yolunu açacakt›r. GDO’lu ürünler, tohumun geneti¤iyle oynanarak üretimi art›rmak, adaptasyonu kolaylaflt›rmak ve tohum piyasas›n› hakim olmak için gündeme getirilmektedir. Geneti¤iyle oynanan tohumlardan ço¤alan ürünlerin insan sa¤l›¤› üzerindeki tahribat› ortadayken ülkemizde bunun yolunun aç›lmas› egemenlerin hedefleri göstermektedir. Avrupa ve dünyada yasaklanmas›, kontrol edilmesi veya tüketiciyi bilgilendirmek için ç›kar›lan yasalar ya da
protokollere karfl› Türkiye sessizli¤ini korumaktad›r. Yasayla ihracat› kolaylaflt›ran devlet, bu y›l ülkeye m›s›r ihracat› yap›laca¤›n› ve bu ihracat› 1 milyon ton olan a盤› kapatmak için yapaca¤›n› aç›klad›. Bu dönem ülkede yaflanan su s›k›nt›s›n› da ima ederek m›s›r ekim döneminde su verilmeyece¤ini aç›klad›. Bu da zaten köylünün m›s›r ekemeyece¤ini göstermektedir. 2 Nisan ile 21 May›s tarihleri aras›nda al›ma bafllayan devlet, Arjantin’den getirdi¤i m›s›r› Band›rma Liman›’na getirmifltir. Gelen m›s›r›n GDO’lu oldu¤u ortaya ç›kmas›na ra¤men, ard›ndan 250.000 ton m›s›r daha getirilmek istenmektedir. Devletin bugün GDO’lu üretim yapan üreticiyi bu kadar desteklemesi, bu flirketlerin istedi¤i yasalar› bir bir ç›karmas›, ülkede GDO’lu üretim yap›lmas›n› kolaylaflt›r›rken yine hiçbir uyar›da bulunmadan GDO’lu ürünleri piyasaya da¤›tmas› egemenlerin asl›nda halk›n›, köylüsünü düflünmedi¤ini; sa¤l›ktan çok sermayenin ihtiyac›n› göz önüne ald›¤›n› göstermektedir. (Kelkit’ten bir ‹K okuru)
29
75
1-14 Haziran 2007
Deri sanayinde ifl kazalar› Patronlar›n sürekli çok para kazanma h›rs› piyasadaki rekabet ortam› ve ona ba¤l› olarak reklâm, tan›t›m, pazarlama gibi faaliyetlere girmeleri kazanca kazanç katma, zarar riskini ortadan kald›rmak gibi gösterilse de asl›nda koca bir yaland›r. Bir ifl yerinde patronun gözündeki en büyük masraf, en büyük zarar her zaman iflçidir. Bu iflçi ister sendikal› olsun ister kuru bir maafl alan örgütsüz iflçi olsun, hepsinin patronlar›n gözündeki yeri ayn›d›r. S›rf iflçiye ihtiyaçlar› oldu¤u için bu zararl› gördükleri insanlar› fabrikalar›nda çal›flt›rmak zorunda kal›rlar. Çal›flt›rd›klar› her iflçinin üzerinde hesaplar yap›p maafl›, sigortas›, yeme¤i, fazla mesai paras›, çal›flma saatleri ve daha sömürebilecekleri her fleyleri kesmenin, kazanca döndürmenin yolunu ararlar. Sadece iflçilerin bir ayl›k haklar›n› gasp etmeleri on binlerce YTL ediyor. Rakamlar böyle gösterdi¤inde ise kimse iflçilerin gözünün yafl›na bakmaz. Bu hak gasplar›n›n görünen yanlar›, bir de görünmeyen sa¤l›¤›m›za, gelece¤imize, can›m›za verdikleri zararlar› var. Patronlar s›rf yeni bir masrafa girmemek için iflçilere insan de¤eri vermiyorlar. Her y›l binlerce iflçi ifl kazalar›nda ya canlar›n› kaybediyor ya da sakat kal›yorlar. Geçirdikleri kazalar›n izlerini bedenlerinde tafl›yorlar. Kiminin kolu baca¤› sakat, kiminin parmaklar› yok. Her kazan›n sonucunda ise bu kazalar›n tek sorumlusu olarak sorunu kaza geçiren iflçide buluyorlar. Oysa eski, hiç bir güvenlik tedbiri olmayan, ucuz, sürekli ar›zalanan, bak›m› yap›lmayan makinelerin yerine emniyetli, güvenlik önlemleri artt›r›lm›fl makineler kullan›lsa ifl kazas› riski aza indirilebilir. Tabi ifl kazalar› sadece makinelerde olmuyor. En baflta her türlü güvenlik önlemleri al›nmal›, ifl güvenlik elbiseleri ve malzemeleri iflçilere eksiksiz temin edilmelidir. Bunlardan bir tanesi yerine getirilmeyince ifl kazas› ihtimali art›yor. Deri ifl kolunda da di¤er ifl kollar›nda da bu geçerlidir. Özellikle y›llardan beri deri ifl kolunda çal›flan iflçilerin ifl kazalar›n›n hepsi ayn›d›r. Bunlar›n birinci s›ras›nda el yaralanmalar› yer almaktad›r, elini makineye kapt›ran iflçi ya elini tamamen kaybeder ya da elini bir daha kullanamaz. Bir di¤er ifl kazas› ise içine asit baflta olmak üzere çeflitli kanserojen madde içeren kimyasal maddelerin kat›ld›¤› tonlarca su ve ifllenmeye haz›r deri alan, tekerlek biçiminde saatte 50 km h›zla dönen dev dolaplar›n sebep oldu¤u ifl kazalar› vard›r. Bu dolaplar›n içine düflen iflçilerin ise kurtulma flans›
azd›r. ‹çine düflen iflçi birkaç saniye içinde yaflam›n› yitirir. Bu ifl kazas› ço¤unlukla akflam saatlerinde meydana gelir. Bunun sebebi ise bu dev dolaplar›n içine akflam saatlerinde deri ve kimyasal madde dökerek sabaha kadar deriyi ifllenir hale getirmektir. Deri patronlar› birkaç kurufl fazla para kazanmak u¤runa bu dolaplar›n etraf›nda ne güvenlik tedbiri al›rlar, ne de bu ifli yapacak ayr›ca iki iflçi al›rlar. Deri fabrikalar›nda dolaplar› doldurma iflini gece bekçilerine vererek iki kiflinin iflini bir kifliye vererek üç ifli birden yapmalar› beklenmektedir. Y›llardan beri sürekli daha fazla kâr etmek u¤runa çözümü ve önlemi ortadayken hep insanlar ayn› sebepten dolay› yaflamlar›n› yitirirler. Di¤er ifl kazalar› da yüksek bas›nçla çal›flan preslerin, kalorifer kazanlar›n›n ya da buhar kazanlar›n›n patlamalar›. Elektrik çarpmalar›, kimyasal maddelerin alev alarak yang›na sebep olmas› bunun yan›nda hiçbir fabrikada acil yang›n ç›k›fllar›n›n olmay›fl› ve önlemlerinin al›nmay›fl›, a¤›r yük tafl›yan forklift’lerin bak›ms›z ve fren balatalar›n›n çabuk eskimelerinden dolay› duramay›p baflka bir iflçiyi ezmesi ya da floförün kaza geçirmesi vb. sayamad›¤›m›z akl›m›za dahi gelmeyen çeflitli kazalar var. Bu tür kazalar aniden oldu¤u için biz iflçiler bunu önceden kestiremiyoruz. Kazaya sebebiyet veren makinenin bak›m›n› yapam›yoruz. Patronlar› ya da ustalar› uyard›¤›m›zda ise “bir fley olmaz siz iflinize bak›n’’ diyorlar. Yukar›da sayd›¤›m›z kazalar›n hepsi aniden meydana gelen bizim bile fark
edemedi¤imiz bir anda gelifliyor. Bir de ifl kazalar›n›n haricinde meslek hastal›klar› var, bunlar da y›llarca kimyasal maddenin kapal› alanda fabrikan›n içinde iflçilerin sürekli solumalar›yla baflta karaci¤er olmak üzere çeflitli kanser türünde hastal›klara yakalanmalar›na sebep oluyor. Deri ifl kolundan emekli olan özellikle bu kimyasal maddeyi direkt soluyan iflçilerin birço¤u kanserden yaflamlar›n› yitirmifllerdir; birço¤u da flu anda kanserle bo¤uflmaktad›r. Geçti¤imiz günlerde Türkiye-AB uyum yasalar› gere¤ince yap›lan araflt›rmada Türkiye Deri ‹fl Sendikas› ile Deri ‹flverenleri Sendikas› aras›nda y›llardan beri gelen toplu ifl sözleflmesi ve anlaflmalar› iki sendikan›n birbirleriyle uyum içinde olmalar›. Türkiye’de örnek teflkil edecek iki sendika olduklar› ve bundan dolay› AB mali deste¤i ile deri iflverenleri sendikas› taraf›ndan iflçilere Deri-‹fl Sendikas›nda ifl güvenli¤i ve tedbirleri ile ilgili seminerler düzenlenmifl ve iflçileri bilgilendirme amac› ile ifl güvenli¤i
kitapç›klar› da¤›t›lm›flt›r. Kitap盤a göz att›¤›m›zda ifl kazalar›n›n yar›s›n› iflçinin dikkatsizli¤i ve umars›zl›¤›ndan kaynakland›¤›n› ve kelime oyunlar› yap›larak ifl kazas›n›n kadermifl gibi aktar›m› var. Di¤er yar›s›nda ise yeteri kadar güvenlik önlemlerinin al›nmam›fl olmas› var. Bu da yaland›r asl›nda yeteri kadar de¤il hiç al›nmam›flt›r. Bugün iflyerlerinde ifl sa¤l›¤› ve ifl güvenli¤i tedbirleri iflçi taraf›ndan de¤il iflveren taraf›ndan sa¤lan›r kontrol edilip uygulan›r. Bu tür seminerler kitapç›k da¤›tmalar asl›nda olabilecek bir kazada iflçinin iflvereni mahkemeye verme durumunda ifl verenin yüklü tazminat ödememek için ucuza getirdi¤i bir “önlem”dir. (Ayd›nl›’dan bir ‹K okuru)
Çukurova YDG Sempozyumu gerçeklefltirildi 26–27 May›s tarihlerinde Çukurova Yeni Demokrat Gençli¤in örgütledi¤i 2 günlük sempozyum gerçekleflti. ‹lk günü YDG toplant›s› olarak ele al›nan sempozyumda YDG ve örgüt bilinci, YDG toplant›lar›n›n önemi, yay›n›n önemi ve da¤›t›m› son bafll›k olarak da demokratik merkeziyetçilik nedir ve YDG’de nas›l uygulan›r konular› ele al›nd›. Daha sonra üniversiteli halk gençli¤i ad›na konuflma yapan arkadafl›m›z üniversitelerde kurulan derneklerin önemine ve fluan Mersin Üniversitesi’ndeki derne¤in gündeminde olan Bologna Süreciyle bafllat›lan kampanyay› ele al›fl›nda yaflanan sorunlara de¤inilmifltir. Üçüncü gündem olarak liseli halk gençli¤i tart›fl›lm›fl ve oldukça coflkulu bir tart›flma ortam› yaflanm›flt›r. Genel olarak liselerdeki sald›r›lardan bahse-
dilmifl (ÖSS, paral› e¤itim, yozlaflma, tek tipleflme vb.) fakat sunum daha çok çözüm yönünde geçmifltir. Liseli ö¤rencilerin kendi sorunlar›n› orada ifade etmeleri bu konunun daha verimli olmas›n›n sa¤lam›flt›r. Di¤er konu ise semtlerdeki çal›flma tarz› üzerineydi. Özellikle semtlerde iflçi gençli¤in örgütlenmesinin önemine vurgu yap›ld›. Fakat semtlerdeki örgütlenmenin semtin sorunlar› etraf›nda olmas› ve o semtin insanlar›n›n yaflad›¤›, yak›c›l›¤›n› hissetti¤i sorunlar çerçevesinde çal›flmalar yapmak gerekti¤i anlat›lm›flt›r. Son olarak da YDG ve kitle çizgisi, düflülen hatalar ve düzeltilmesi üzerine sunum yap›ld›. ‹lk gün bu konular›n tart›fl›lmas› olumluyken genel olarak bir coflkunun olmamas› olumsuz bir etki yaratm›flt›r. ‹kinci gün flovenizmin ülkemizdeki
etkileri, emperyalist yasalar ve antiemperyalist gençlik hareketini yükseltelim bafll›kl› konuflmalar yap›ld›. Emperyalist yasalarla bafllayan ve konuflmac› olarak gelen SES Mersin fiube Baflkan› Y›lmaz Bozkut sa¤l›k yönünde oluflturulan yasalarla ilgili konuflma yap›p ayn› zamanda bu yasalar› bir sinevizyon gösterimiyle aktard›. Daha sonra E¤itim-Sen’den kat›lan Hatun Konak e¤itim alan›nda yap›lan sald›r›lardan bahsetti. Son olarak ise anti-emperyalist gençlik hareketini yükseltelim fliar› ad› alt›nda sunum yapan arkadafl›m›z da dinleyicileri bilgilendirerek sorular› cevaplad›. Sunumlar›n bitiminde sonra YDG’nin haz›rlad›¤› sinevizyon gösterimi yap›ld›. ‹ki günlük sempozyum da bu gösterimle sona erdi. (Mersin)
30
1-14 Haziran 2007
75
“Komünist önder ‹brahim Kaypakkaya ölümsüzdür!” Komünist önder ‹brahim Kaypakkaya, katlediliflinin 34. y›l›nda b›rakt›¤› miras›n sürdürücüleri taraf›ndan an›lmaya devam ediliyor! Diyarbak›r Zindanlar›’nda ser verip s›r vermeme destan›n› yaratan Kaypakkaya, dün oldu¤u gibi bugün de faflizmin korkulu rüyas› olmaya devam ediyor! 18 May›s günü, ‹brahim Kaypakkaya’y› anma kapsam›nda, baflta ‹stanbul olmak üzere ülkenin çeflitli yerlerinde anmalar düzenlendi. Gülsuyu Mahallesi Gülsuyu Mahallesi’nde yap›lan anmay›, Partizan, ESP, BDSP, SDP ve PDD örgütlerken, HÖC, Kurtulufl, HKM ve Köz de destek verdi. Saat 20.00’de, Gülsuyu son durakta toplanan kurumlar›n kendi flamalar›yla kat›ld›¤› eylemde “‹brahim Kaypakkaya’y› an›yoruz” ortak pankart›n›n yan› s›ra; Partizan “Komünist önder ‹brahim Kaypakkaya ölümsüzdür!” yaz›l› bir pankart açt›. Son duraktan yürüyüfle geçen kitle, çeflitli sloganlar atarken ayr›ca “35. kurulufl y›l›nda 8. Konferans›m›z› selaml›yoruz”, “Yaflas›n partimiz TKP/ML T‹KKO”, “Yaflas›n Marksizm, Leninizm, Maoizm”, “Yaflas›n Halk Savafl›” yaz›l›, TKP/ML T‹KKO imzal› kufllamalar da yap›ld›. Yo¤un ya¤mura ra¤men coflkulu bir flekilde yürüyüfle devam eden kitle, Özgürlük Meydan›’na geldi¤inde, ‹brahim Kaypakkaya flahs›nda tüm devrim flehitleri için 1 dakikal›k sayg› duruflu yapt›. Gündo¤du ve ‹brahim Yoldafl marfllar›n›n söylendi¤i anma, okunan bas›n metni ile devam etti. Aç›klaman›n ard›ndan kitlenin da¤›ld›¤› s›rada, “Yaflas›n partimiz TKP/ML, halk ordu-
verdi. Eyleme Gebze Aka-Der üyeleri de destek verdi.
su T‹KKO-TMLGB”, “Patron a¤a devletini y›kaca¤›z halk iktidar› kuraca¤›z” vb. sloganlar›n hayk›r›ld›¤› duyuldu. Gazi Mahallesi Gazi Mahallesi’nde Partizan, ESP, BDSP ve DTP’nin organize etti¤i ve Mücadele Birli¤i ile HÖC’ün destek verdi¤i ortak bir anma gerçeklefltirildi. Gazi Cemevi önünde akflam saatlerinde toplanan ve “O’nu Anmak Savaflmakt›r!” yaz›l› ‹brahim Kaypakkaya’n›n resminin ve di¤er May›s flehitlerinin resimlerinin ve onlara dair yaz›lar›n oldu¤u çok say›da pankart açan kitle, buradan ana yolu trafi¤e kapatarak, ‹smet Pafla Caddesi üzerinden slogan, alk›fl ve z›lg›tlarla Heykel Park›’na kadar yürüdü. Yürüyüfl s›ras›nda Gazi halk› alk›fllarla eyleme destek verdi. Yürüyüflten sonra Heykel Park›’n›n önünde toplanan kitle burada bas›n aç›klamas› yapt›. Bas›n aç›klamas›ndan önce, ‹brahim Kaypakkaya ve May›s flehit-
Gençlik Sar›gazi’de Kaypakkaya’y› and› Yeni Demokrat Gençlik ve Demokratik Gençlik Hareketi faaliyetçisi liseli ö¤renciler, ‹brahim Kaypakkaya’y› and›. ‹nönü Caddesi’nde bir araya gelen gençler, “Komünist Önder ‹brahim Kaypakkaya Ölümsüzdür” yaz›l› pankart açarak, Demokrasi Caddesi’ne do¤ru yürüdü. Burada kitle ad›na aç›klama yapan, Tu¤çe Özgül, devletin Kaypakkaya’y› teslim alamad›¤›n› ve çizdi¤i politik hatta darbe vurmak için katletti¤ini belirtti.
Özgül, “Kaypakkaya, Kemalizm’in, faflizmin resmi ideolojisi oldu¤u gerçe¤ini bütün ç›plakl›¤›yla ortaya serdi. Ulusal soruna ise, komünist bir önder olma gere¤i, yine ayd›nlatmac› bir tarzda yaklaflt›. Uluslar›n kendi kaderini tayin hakk›n›, oportünizm ve flovenizmi mahkum ederek savundu” dedi. Çeflitli sloganlar›n›n at›ld›¤› anma esnas›nda, Demokrasi Caddesi ö¤renciler taraf›ndan trafi¤e kapat›ld›. (Kartal)
leri flahs›nda tüm devrim flehitleri için sayg› duruflu yap›ld›. Yap›lan bas›n aç›klamas›nda “emekçi kitleler ve öncülerine yönelik sald›rganl›¤›n artt›¤› böylesi bir dönemde, Kaypakkayalar›n, Dörtlerin, Haki Karerlerin, Mahirlerin ve tüm devrim ve demokrasi flehitlerinin gösterdi¤i yolda ilerlemek ve onlar› örnek almak büyük bir ihtiyaçt›r!” denildi. Gebze Gebze’de 18 May›s akflam› saat 20:30’da biraraya gelen Partizan kitlesi yapt›klar› bas›n aç›klamas›yla Kaypakkaya’y› and›. “‹brahim yoldafl ölümsüzdür” yaz›l› pankart›n arkas›nda toplanan kitle “Önderimiz ‹brahim, ‹brahim Kaypakkaya”, “Yaflas›n halklar›n kardeflli¤i”, “Kahrolsun emperyalizm, yaflas›n mücadelemiz” vb. sloganlar› hayk›rd›. Polisin yo¤un bask› ve tehditleri alt›nda gerçeklefltirilen eylemde okunan bas›n aç›klamas›n›n ard›ndan kitle Gündo¤du marfl›n› söyleyerek eyleme son
Taksim 19 May›s günü akflam saatlerinde Galatasaray Lisesi önünde biraraya gelen Partizan, Odak, ESP, Kald›raç, HKM, PDD ve BDSP bir bas›n aç›klamas› yapt›. ‹brahim Kaypakkaya’n›n resminin bulundu¤u “Devrimci Önder ‹brahim Kaypakkaya Yafl›yor!” yaz›l› pankart açan kitle, bas›n aç›klamas› s›ras›nda s›k s›k “‹brahim Kaypakkaya ölümsüzdür”, “Devrim flehitleri ölümsüzdür”, “‹bo, Mahir, Deniz sürüyor sürecek mücadelemiz!” vb. sloganlar att›. Ortak yap›lan bas›n aç›klamas›nda; “K›sa yaflam›na s›¤d›rarak, ortaya koydu¤u düflünceler ve pratikler ile dün oldu¤u gibi bugünde devrimcilere örnek olmaktad›r” denildi ve ‹brahim’in ulusal sorun baflta olmak üzere Kemalizm, devrimin yolu vb. önemli tahlilleri ile oportünist ve revizyonistlerle mücadelesine dikkat çekildi. Eylem, Grup Vardiya ve Grup Diyar’›n söyledi¤i türkü ve marfllarla son buldu. * 18 May›s günü, Gazi Mahallesi’nde ‹brahim Kaypakkaya’y› anma amac›yla DHP (Demokratik Haklar Derne¤i) taraf›ndan da bir yürüyüfl ve bir bas›n aç›klamas› yap›ld›. Eski Karakol dura¤›nda toplanarak, “Komünist Önder ‹brahim Kaypakkaya Ölümsüzdür!” yaz›l› pankart açan kitle Heykel Park›’na kadar yürüdü. Burada yürüyüflü sonland›ran kitle devrim flehitleri için 1 dakikal›k sayg› duruflundan sonra bir bas›n aç›klamas› yapt›.
“May›s flehitleri ölümsüzdür” 22 May›s Sal› günü saat 16.00’da, Kartal Meydan›’nda bir araya gelen Kartall› Liseliler May›s flehitlerini and›. “May›s flehitleri ölümsüzdür!” yaz›l› bir pankart açan liseli gençler, ‹brahim Kaypakkaya, Yusuf Aslan, Deniz Gezmifl ve Hüseyin ‹nan’›n foto¤raflar›n› tafl›d›. Eylemde s›k s›k, “Kahrolsun faflizm, yaflas›n mücadelemiz”, “Devrim flehitleri ölümsüzdür”, “‹brahim yoldafl ölümsüzdür”, “Bask›lar bizi y›ld›rmaz” gibi sloganlar at›ld›. Bas›n aç›klamas›na, May›s flehitleri flahs›nda, tüm devrim flehitleri için
sayg› duruflu yap›ld›ktan sonra baflland›. Kitle ad›na yap›lan aç›klamada: “Biz Kartal’›n dört bir yan›ndan liseliler olarak, bu meydanda bir tarih dersi için bulufltuk” sözleriyle baflland› ve devam›nda 1 May›s, 6 May›s ve 18 May›s gibi önemli günlerin, tarihsel önemine de¤inildi. Ard›ndan May›s ay› içerisinde flehit düflen devrimcilerin adlar› say›ld› ve “an›lar› önünde sayg›yla e¤iliyor ve kavga bayra¤›n› daha yukar›ya çekece¤imize and içiyoruz” denildi. (Kartal)
31
75
‹zmir
Ankara
Adana
Gülsuyu
Adana fiakirpafla Mahallesi’nde biraraya gelen Partizan, DHP, ESP, HÖC, Al›nteri, ÇHKM ve BDSP bileflenleri meflaleli yürüyüfl düzenledi. Kitle, Sivasl›lar K›rathanesi önünde bas›n aç›klamas› yapt›. Aç›klamay› yapan Cemal Do¤an, “Bugün Mazlum Do¤an’›n bedeninden yank›lanan atefli kim söndürebilir? ‹brahim Kaypakkaya’n›n gülen gözlerindeki ›fl›¤› hangi karanl›k yok edebilir? Deniz Gezmifl’in Mahir Çayan’›n kavga hayk›r›fl›n› kim susturabilir? Devrimcileri selaml›yor ve ant olsun ki yar›m kalan iflinizi bizler tamamlayaca¤›z” dedi. Malatya Kaypakkaya Malatya’da yap›lan bir piknikle an›ld›. 26 May›s’ta Gündüzbey’de YDG’nin düzenledi¤i anma, yap›lan sayg› durufluyla bafllad›. Yap›lan konuflmada emperyalizmin her türlü sald›r›lar›na karfl› örgütlenerek mücadele edilmesi gerekti¤i vurguland›. Pikni¤e müzik dinletisi ve fliir ile devam edildi. Daha sonra k›sa bir oyun sahnelendi. Bu esnada gelen jandarmalar dergi, kitap ve gazetelere bakarak bunlar› tek tek not etti. Yenilen yeme¤in ard›ndan yap›lan bilgi yar›flmas› ve çekilen halaylarla piknik sona erdirildi. Etkinli¤imizde DHP taraf›ndan gönderilen mesajda okundu. Bursa Partizan, DHP, BDSP, ESP ve DPG taraf›ndan örgütlenen anma etkinli¤i, Bursa Tuncelililer Kültür ve Dayan›flma Derne¤i lokalinde yap›ld›. Sayg› duruflu ile bafllayan etkinlik, ortak metnin okunmas›yla devam etti. Ayr›ca kurulan serbest kürsüde her kurum, flehitlerle ilgili düflüncelerini ifade etti. Etkinlik okunan fliirler ve Tuncelililer Derne¤i bünyesinde faaliyet yürüten müzik grubunun söyledi¤i türkü ve marfllarla bitirildi. Partizan ad›na yap›lan konuflmada, Kaypakkaya’n›n yaln›zca ser verip s›r vermeme direnifliyle de¤il, MLM düflüncelerin ülke toprakla-
r›nda uygulanmas›yla an›lmas› gerekti¤i vurguland›. Ankara 18 May›s günü ‹nsan Haklar› An›t› önünde DHP ve Partizan’›n düzenledi¤i bir bas›n aç›klamas› yap›ld›. DHP ve Partizan’›n “Seni anmak savaflmakt›r” yaz›l› pankart› açarak yapt›¤› ve devrimci kurumlar›n destekledi¤i aç›klamada Mahir Çayan, Sinan Cemgil, Hüseyin Cevahir, Ulafl Bardakç›, Deniz Gezmifl, Yusuf Aslan, Hüseyin ‹nan, Haki Karer, Mahmut Zengin, Eflref Any›k, Ferhat Kurtay, Necmi Öner’in zulme karfl› ç›kt›klar› için dara¤açlar›nda ve iflkencelerde katledildi¤i hat›rlat›ld›. * 23 May›s akflam› ise Ankara Sa-
nat Tiyatrosu’nda ayn› bileflen taraf›ndan bir etkinlik düzenlendi. Kaypakkaya flahs›nda devrim flehitleri için yap›lan sayg› durufluyla bafllayan anmada, Kaypakkaya’n›n fikirlerinin üzerinden geçen 35 y›la ra¤men gerçekli¤ini yitirmedi¤i ve bugün O’nun görüfllerinin temel al›nmas›n›n aciliyeti vurguland›. Yap›lan sinevizyon gösterimi ilgiyle izlenirken ‹brahim Kaypakkaya’n›n Hasano¤lan Ö¤retmen Okulu’ndan arkadafl› fiair Ahmet Telli Kaypakkaya ile paylafl›mlar›n› aktar›p O’nun için fliir okudu, Kaypakkaya’n›n ö¤retmeni Cemal Ak›n da Kaypakkaya ile ilgili an›lar›n› anlatt›. Teori ve Politika Dergisi Yazar› Metin Kayao¤lu’nun yapt›¤› konuflma da ilgiyle dinlendi. Yaklafl›k 200 kiflinin kat›ld›¤› etkinli¤e ESP, BDSP, Al›nteri gibi kurumlar destek verirken program müzik dinletisiyle sona erdi. Pertek Kaypakkaya’n›n katledilmesinin 34. y›ldönümü vesilesiyle Pertek’teki devrimci gençlik taraf›ndan düzenlenen anmada, O’nun yaratt›¤› de¤erler gençlik taraf›ndan sahiplenildi. Bu anma y›llard›r suskunlu¤a gömülmüfl
1-14 Haziran 2007 Pertek’te bütün bask›lara kars› mücadelenin yeniden filizlendi¤inin göstergesi oldu. Polis bask›s›na ra¤men kitlemiz bu korsan anmay› baflar›yla gerçeklefltirdi. Ayr›ca daha önce lisede dayak olay› ile gündeme gelen Kaymakam Harun Öksüz’ün bu tür bir anmaya karfl› daha önceden önlem almas›na ra¤men kitlemiz anmay› da¤ eteklerinde yaparak her türlü bask›ya ra¤men komünist önderini sahiplenilece¤ini herkese göstermifltir. Bu tür bir etkinli¤in olaca¤›n› anlayan polis kat›l›m› azaltmak için yurt kap›lar›n› kapatm›fl ve devriye gezerek halka gözda¤› vermeye çal›flm›flt›r. Ayr›ca geçen y›l yine 18 May›s’ta yap›lan “Komünist önder Kaypakkaya ölümsüzdür-TKP/ML T‹KKO TMLGB”
imzal› yaz›lamada bir y›l sonra yine 18 May›s öncesi silinmifl ve üzerine küfürler yaz›lm›flt›r. (Pertek ‹K okurlar›) Samsun Samsun’da Kaypakkaya yoldafl›n anmas› 18 May›s akflam› bir iç etkinlikle yap›ld›. Etkinli¤i biz YDG’liler ve DSÖB organize ettik. Yaklafl›k olarak 20 kiflinin kat›ld›¤› etkinli¤imiz May›s flehitleri için bir dakikal›k sayg› durufluyla bafllad›. Ard›ndan Kaypakkaya yoldafl›n hayat hikâyesi özetlendi. Sivas 25 May›s 2007 tarihinde Sivas Sanat ve Hayat Kültür’de Kaypakkaya anma etkinli¤i gerçeklefltirildi. Anma sayg› duruflu ile bafllad›. Daha sonra DDSB’den bir arkadafl konuflma yap›ld›. Konuflman›n ard›ndan Grup Ada müzik dinletisi sundu. Ayn› anma etkinli¤inde Sanat ve Hayat dostlar›, Sivas bürolar›na yap›lan faflist sald›r›n›n foto¤raf slayt›n› sundular ve bask›lar›n bizleri y›ld›ramayaca¤›na de¤indiler. (Sivas DDSB)
ÖZGÜR GELECEK YOLUNDA
işçi-köylü B‹Z HALKIZ GELECEK ELLER‹M‹ZDED‹R
UMUT YAYIMCILIK VE BASIM SANAY‹ LTD. fiT‹ Yönetim yeri: Gureba Hüseyin A¤a Mah. ‹mam Murat Sok. No:8/1 Aksaray-Fatih/‹STANBUL. Tel: (0212) 521 34 30 FAKS: (0212) 621 61 33 Sahibi ve Yaz›iflleri Müdürü: Numan BOZER Bask›: Gün Matbaac›l›k Beflyol Mah. Telsizler Mevkii Akasya Sk. No:23/A K.Çekmece/‹stanbul Tel: 0212 426 63 30-580 63 80 Genel Da¤›t›m: YAY-SAT @mail: umutyayincilik1972@hotmail.com @mail: umutyayimcilik@ttnet.net.tr
BÜROLAR ➧
KARTAL: HAMAM SOK. DEM‹RL‹ ‹fiHANI NO: 57/14 KARTAL, TELEFAKS: (0216) 306 16 02 Cep: 0 544 521 34 30
➧
ANKARA: TUNA CAD. ÇANAKÇI ‹fiHANI NO:11 KAT:3 DA‹RE:32 ÇANKAYA TEL: (0312) 432 23 01 Cep: 0 535 562 33 72
➧
‹ZM‹R: 856 SOKAK, NO:48/203 KEMERALTI KONAK, TELEFAKS: (0232) 441 93 09 Cep: 0535 310 31 84
➧
MALATYA: DABAKHANE MAHALLES‹, BOZTEPE CAD., BABACAN ‹fiHANI NO:9 KAT:1/16 MALATYA TEL: (0422) 325 78 13 Cep: 0543 746 36 31
➧
ERZ‹NCAN: ORDU CAD. ORDU ‹fiHANI KAT:3 TEL: 0 446 223 67 18
➧
BURSA: SELÇUK HATUN MAH. ÜNLÜ CAD. SÖNMEZ ‹fi SARAYI KAT: 2 NO: 185 HEYKEL, TEL: (0224) 224 09 98 Cep: 0 536 613 81 98
➧
MERS‹N: S‹L‹FKE CADDES‹ ÇAVDARO⁄LU ‹fiHANI KAT:3 NO:118 MERS‹N
➧
AVRUPA MERKEZ BÜRO: WESELER STR 93 47169 DUISBURG-DEUTSCHLAND TEL: 0049 203 40 60 958 FAKS: 0049 203 40 60 959
Tohum olduk büyüyoruz Tohum Kültür Merkezi taraf›ndan, “Tohum Olduk Büyüyoruz Selam Olsun Umuda!” fliar› ile organize edilen etkinlik 20 May›s Pazar günü ‹stanbul Gösteri ve Kongre Merkezi’nde yap›ld›. 2004 y›l›n›n Kas›m ay›nda Dersim da¤lar›nda flehit düflen TKP/ML-T‹KKO gerillas› Aflk›n Günel’in okudu¤u fliir eflli¤inde yap›lan k›sa bir sinevizyon gösterimi ile bafllayan etkinlik, aç›l›fl konuflmas›yla sürdü. Aç›l›fl konuflmas›ndan sonra Kaypakkaya flahs›nda tüm devrim ve komünizm flehitleri için bir dakikal›k sayg› duruflu yap›ld›. Bitlisliler Derne¤i Halk Oyunlar› ekibinin sahne ald›¤› etkinlikte daha sonra Partizan ad›na bir konuflma yap›ld›. Yap›lan konuflmada “Dünya çap›nda devrimci harekete yönelik ideolojik sald›r›lar›n yo¤unluk kazand›¤›, s›nanm›fl devrimci gelenek ve kültürün terk edilerek her fleyin dejenere edilmeye çal›fl›ld›¤›, Marksizm’in üzerine neo-liberallerin gölgesinin a¤›rl›kl› olarak çöktü¤ü ve yeni sosyalizm lafazanl›klar›n›n revaçta oldu¤u bu özgün aflamada Kaypakkaya ad› daha bir önem kazan›yor. Bu ad, devrimin amaç ve hedeflerinde kökleflmenin, devrimin fikir ve eyleminde direnmenin ve devrime uzanman›n köfle tafl›d›r” denildi. Aç›klama s›ras›nda kitle taraf›ndan s›k s›k “Önderimiz ‹brahim ‹brahim Kaypakkaya”, “‹brahim’den Mehmet’e selam Olsun partiye” vb. sloganlar hayk›r›ld›. Daha sonras›nda, Hilmi Ya-
ray›c› sahne ald›. Yaray›c›’dan sonra Tutsak Partizanlar›n gönderdi¤i mesaj okundu. Mesaj okunurken ve sonras›nda kitle taraf›ndan “‹çerde d›flar›da hücreleri parçala”, “Devrimci tutsaklar teslim al›namaz” fleklinde sloganlar at›larak, tutsaklar selamland›. Daha sonra Karadeniz’in coflkun türküleriyle Gökhan Birben sahne ald›. Birben’in söyledi¤i hareketli Karadeniz ezgileriyle kitle coflkulu bir flekilde horon tepti. Ard›ndan Yeni Demokrat Gençlik ad›na yap›lan konuflmada Mec-
Mesajlar›n okunmas›n›n ard›ndan Kürtçe ezgileriyle Çar Newa sahneye ç›kt›. Etkinli¤in son sanatç›s› Ferhat Tunç’un sahne almas›yla devam eden etkinlik, kapan›fl konuflmas›yla son buldu. Kapan›fl konuflmas›nda; “Daha güçlü daha baflar›l› sonuçlar ancak hayat›n her alan›n› devrimcilefltirmekle sa¤lanabilir. Bugün bize düflen görev, 34 y›l önce iflkencede katledilen yoldafl Kaypakkaya’dan ald›¤›m›z o lekesiz k›z›l bayra¤› yar›nlara tafl›ma onurunu lay›k›yla yerine getirmektir!” denildi.
n u s l o Selam ! a d u um
lis’te son dönemde ç›kart›lm›fl ve ç›kart›lmakta olan emperyalist patentli yasalar ile e¤itimin paral› hale getirilmesine de¤inildi. Bu arada kitle “Gençlik yürüyor YDG büyüyor!” slogan›n› att›. Konuflmadan sonra Hasan Sa¤lam sahne ald›. Söyledi¤i Zazaca ve Türkçe türkülerle kitleden yo¤un alk›fl alan Hasan Sa¤lam’dan sonra sahneye Grup Hayk›r›fl ç›kt›. Uzun bir süre sahnede kalan Grup Hayk›r›fl söyledi¤i kavga türküleri ve marfllar› ile kitleyi coflturdu. Grup sahnede iken kitle taraf›ndan s›k s›k “May›sta düflenler kavgam›zda yafl›yor”, “Nepal, Peru, Filipinler iktidara yürüyor Maoistler”, “Faflizme isyan halka önder Partizan”, “Gençler da¤lara Partizan iktidara!” sloganlar› hayk›r›ld›. Grup Hayk›r›fl’tan sonra devrimci ve demokratik kurum ve çevrelerin gönderdi¤i mesajlar okundu.
“Daha güçlü daha baflar›l› sonuçlar ancak hayat›n her alan›n› devrimcilefltirmekle sa¤lanabilir. Bugün bize düflen görev, 34 y›l önce iflkencede katledilen yoldafl Kaypakkaya’dan ald›¤›m›z o lekesiz k›z›l bayra¤› yar›nlara tafl›ma onurunu lay›k›yla yerine getirmektir!”