Issuu

W NUMERZE: aSZANOWNI CZYTELNICY ■ POROZMAWIAJMY ■ TROCHĘ HAŁASU W SPRAWIE HAŁASU ■ TURKUSOWE FIRMY ■ ZMIANY W PRAWIE ■

WYPADEK PRZY PRACY ■ CZY MOŻEMY SOBIE WYOBRAZIĆ ■ KONSULTACJE ■ ZAMIENIŁ STRYJEK ■ ANKIETA ■ JUŻ BYŁ W OGRÓDKU JEST TAKIE PORZEKADŁO ■ OBRONIONA ■ KRZYŻÓWKA

Wielkanoc

SZANOWNI CZYTELNICY

No to doczekaliśmy się Jubileuszu. Właśnie przed Państwem 150 numer BIS. W zamyśle miał być kwartalnikiem, ale różnie

Droga, wierzba sadzona wśród zielonej łąki,

z częstotliwością wydania bywało. Pierwszy numer wyszedł w 1990 roku i bardziej przypominał „bibułę” aniżeli pismo

Na której pierwsze jaskry żółcieją i mlecze.

związkowe. Takie były czasy. Teksty się pisało na maszynie do pisania, a drukowało na jakimś powielaczu. Dzisiejsi dwudzie-

Pośród wierzb po kamieniach wąska struga ciecze,

stolatkowie nie bardzo wiedzą co to za ustrojstwo maszyna do pisania, że o powielaczu nie wspomnę,chociaż odeszły one do

A pod niebem wysoko śpiewają skowronki.

lamusa ledwie 25 lat temu. BIS, jest jednym z najdłużej ukazujących się pismem związkowym w Polsce i uważany za najciekawsze tego typu pismo. W każdym razie BIS nie indoktrynuje, nie wpływa na postawy, na zachowania. Chociaż? Cholera wie. Nawet jeśli, to nie robimy tego świadomie. To znaczy nie manipulujemy z premedytacją. W wieku powszechnej manipulacji to ważne.

Wśród tej łąki wilgotnej od porannej rosy,

Powszechniej i skutecznej, czego dowodem jest chociażby zachowanie naszych tak zwanych elit intelektualnych. To właśnie

Droga, którą co święto szli ludzie ze śpiewką,

manipulacja powoduje, że nierzadko ludzie z tytułami profesorskimi zachowują się jak prostaczkowie, albo wręcz jak kretyni.

Idzie sobie Pan Jezus, wpółnagi i bosy

Nie mówiąc już o celebrytach. Włoski socjalista Antonio Gramsci, już w latach dwudziestych ubiegłego stulecia proponował,

Z wielkanocną w przebitej dłoni chorągiewką.

by nie iść drogą bolszewików terrorem zmuszających społeczeństwa do posłuszeństwa. Uważał, że skuteczniejszą metodą jest ogłupianie poprzez powszechną indoktrynację. Służyć miała temu przede wszystkim prasa, dziś dodać należy jeszcze telewizję

Naprzeciw idzie chłopka. Ma kosy złociste, Łowicka jej spódniczka i piękna zapaska.

i radio. „Im bardziej jesteś wyedukowany, tym bardziej jesteś zindoktrynowany. Mimo to wierzysz, że jesteś wolny i obiektywny, gdy tymczasem po prostu powtarzasz oficjalną propagandę”. – tak twierdzi amerykański filozof i działacz polityczny Noam Chomsky. Z czego to wynika? Po prostu, ludzie lepiej wykształceni więcej czytają. Bzdury jakie wypowiadają Grzegorze, Ryśki czy

Poznała Zbawiciela z świętego obrazka,

rozhisteryzowane „puczystki” potwierdzają tezę filozofa. Wyedukowani przez Wyborczą, do tego stopnia idiocieją, że za kunszt

Upadła na kolana i krzyknęła: „Chryste!”.

aktorski uznają – sorry – obciąganie na scenie. Albo z byle powodu wychodzą na ulicę, by manifestować rzekomy brak wolności, wymyślając hasła, których nie wymyślili by faceci spod budki z piwem po konsumpcji kilkunastu browarów. W końcu BIS jest

Bije głową o ziemię z serdeczną rozpaczą, A Chrystus się pochylił nad klęczącym ciałem I rzeknie: „Powiedz ludziom, niech więcej nie płaczą, Dwa dni leżałem w grobie. I dziś zmartwychwstałem.”

Jan Lechoń

polski. Znam pisma związkowe, które niekoniecznie zaliczyłbym do rodzimych. Pierwszy zarząd Philip Morris proponował nam (Komisji) likwidację BIS, w zamian chciał przeznaczyć stronę w piśmie zakładowym dla Związku. Będzie wydawany na lepszym papierze i nic nie będzie strona kosztowała, tak jak w innych fabrykach PM, argumentowali. A Milton Friedman przestrzegał: nie ma nic takiego jak darmowe obiady.Nie skorzystaliśmy. Otóż polskiej prasy praktycznie nie ma! Można było sprzedać (rozdać) huty czy stocznie, najlepsze zakłady, ale kto oddaje rodzime media? Prawie 100% lokalnej prasy ma niemieckich właścicieli, tylko nieco mniej prasy centralnej należy do Niemców. Czy w Niemczech jest możliwe, by ich prasę przejął obcy kapitał? Próbował Berlusconi. Nic z tego nie wyszło, bowiem kanclerz Gerhard Schröder oświadczył, że Berlusconi wejdzie na rynek niemiecki „po jego trupie”. Więc nie wszedł. Niemieckie są pisma wszelkiej maści i dla dzieci i dla kobiet i dla menów. Pewnie pod ich wpływem panie demonstrują co rusz w obronie wszelkiego, w obronie na przykład studentów. Tyle już czasu minęło

Wszystkim czytelnikom BIS, członkom NSZZ „Solidarność”, pracownikom Philip Morris najlepsze życzenia Radosnych,Pogodnych Świąt Wielkanocnych, pachnących zapachem budzącej się wiosny. Pogody ducha i radości z Zmartwychwstania Pańskiego życzy Komisja Międzyzakładowa „NSZZ „Solidarność” przy Philip Morris Polska

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

a nadal nie mogę ochłonąć z wrażenia. Działo się, oj działo, podczas protestu studentów i studentek. W całej Polsce wzięło w nim udział aż 2 000 żaków! Tłumy niczym na meczu Kolejarz Stróża -Nidzianka Bieliny. Najwięcej było studentów i studentek z uniwersytetów trzeciego wieku. Protestowali w obronie demokracji i poprawy bytu studenckiej braci. Rozumiecie, z emerytury 1 600 złwyżyć studentowi tzreciowiekowemu, czy studentce trzeciowiekowej trudno. Na 500+ raczej liczyć nie mogą. A ciężko im. Jak w tych kupletach studenckich: Student dźwiga życia taczki, mało nie dostaje …mdłości, bo to tak człowieka złości. I jak tu nie demonstrować! Jak tu nie protestować! I jak tu nie wyrazić empatii ludziom specjalnej troski.

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Trochę hałasu w sprawie hałasu

POROZMAWIAJMY

Będzie kilka słów o normach, które rzekomo nie są przekroczone, o badaniach, które budzą nasze wątpliwości, o próbie znalezienia konsensusu i rozwiązaniu, które zadowoli wszystkich.

z Przewodniczącym Komisji Rudolfem Grecem o bieżących sprawach 19 lutego, po raz pierwszy w tym roku odbyło się posiedzenie Komisji.O tym, co było przedmiotem tego posiedzenia, ale także o przeprowadzonych badaniach dotyczących hałasu, rozmawiamy z Przewodniczącym Komisji Rudolfem Grecem. BIS. Pod koniec lutego odbyło się pierwsze w tym roku posiedzenie Komisji. Co było tematem tego spotkania?

Poziom hałasu pod kontrolą?

wątpliwości co do wyników podawanych przez nich. Aby szkoda. Obecnie pojawiła się ze strony kierownictwa propozycja

BIS. Przypomnijmy zatem wysokość podwyżek oraz wypał uprawia się propagandę sukcesu. Dyskusja dotycząca komuni-

Po kolei! Wszyscy wiedzą, że na naszych halach produk- jednak nie zaostrzać konfliktu zaproponowaliśmy rozwiązanie wyposażenia pracowników w indywidualne ochronniki słuchu

kacji i organizacji pracy, była niezwykle ożywiona.Rozmawiano

cyjnych cicho nie jest. Maszyn, które pracują głośno przybywa. jakim będzie wynajęcie niezależnej firmy (wspólnie wybranej) dopasowane do każdego pracownika. Koszt jednego z nich to

z Funduszu socjalnego.

Rudolf Grec. Ukazał się już stosowny komunikatkierow- również o sprawach związanych z bezpieczeństwem w pracy.

Nie da się zaprzeczyć, że jest to niezbędne dla rozwoju firmy na i przeprowadzenie badań w obecności społecznych inspektorów ok. 500 zł jednak naszym zdaniem zdrowie pracowników nie

kilka. Przede wszystkim, jak zwykle na początku każdego nictwa. Podwyżka strukturalna to 3% z czego średnio 2,5%

BIS. Efektem tych rozmów były badania poziomu halsu?

pewno jednak szkodliwe dla pracowników. Poziom hałasu jest i przedstawicieli Związków. Nie zarzucamy nikomu niczego, może mieć swojej ceny. Będziemy mocno wspierać ten pomysł.

roku omawiane byłykwestie związane z podwyżkami płac z pewnym niewielkim zróżnicowaniem w poszczególnych

Rudolf Grec. Komisja zleciła przeprowadzenie badania

regulowany przepisami, aby jednak stwierdzić, czy jest zgodny absolutnie nie szukamy sensacji chcemy jednak rozwiązać

Zasada ograniczonego zaufania.

oraz propozycjami podziału środków z Zakładowego Funduszu tercylach dla każdego pracownika oraz 0,5% do dyspozycji dotyczącego poziomu halsu w halach produkcyjnych już nieco

z przyjętymi normami należy go zbadać. I tu zaczynają się ten problem w sposób jak najlepszy dla pracowników. Wobec

Reprezentując pracowników musimy być aktywni i …

Świadczeń Socjalnych. Rzecz jasna zajmowaliśmy się bieżącymi Team Leaderów.Ponadto podniesiony został dodatek za prace wcześniej. Wykonała je wyspecjalizowana w tym firma.

schody. Zgodnie z przepisami dyrekcja wynajęła firmę, która wyników wskazujących na przekroczenie norm oczekujemy od podejrzliwi, albo może raczej czujni. Po zakończeniu spraw

Rudolf Grec. Spraw, którymi się zajmowaliśmy, było

sprawami zakładowymi i związkowymi.

nocną i wprowadzony ryczałtowy dodatek za pracę zmianową

BIS. Wysokość podwyżek płac jest znana. Czy zgodna w wysokości 330 zł uwzględniający ten wzrost. Porozumienie z oczekiwaniami Komisji?

BIS. Dlaczego akurat Komisja zleciła takie badania?

zbadała poziom hałasu. Badania, ku naszemu zdziwieniu, nie kierownictwa reakcji i przeciwdziałania tej sytuacji.

Rudolf Grec. Nic nie dzieje się bez przyczyny. Wielu

wykazały przekroczenia norm.

płacowe zapewnia również powrót do ustalonej wysokości pracowników zwracało uwagę, wręcz sugerowało, że poziom

Ufaj, ale sprawdzaj!

Jeśli nie wiadomo o co chodzi…

związanych z poziomem hałasu chcemy zweryfikować badania dotyczące zapylenia na halach produkcyjnych. Pracownicy mają

Oczywiście rodzi się pytanie jak to możliwe, że wyniki prawo mieć pełną i co ważne prawdziwą informację na temat

Rudolf Grec. Oczekiwania zwykle są duże, ale Komisja dodatku nocnego w przypadku zmiany systemu pracy. Ujedno- hałasu przekracza dopuszczalne normy na wielu stanowi-

Ponieważ społeczni inspektorzy pracy mieli poważne tych pomiarów tak bardzo się od siebie różniły? Nie poznamy warunków w jakich pracują. Praca w warunkach szkodliwych,

musi ocenić realne możliwości wzrostu płac. Czynimy tak na licone zostaną również odprawy emerytalne dla spółek SCE skach. W takim przypadku nie tylko mamy prawo, ale wręcz

wątpliwości co do wyników tych badań kupiliśmy specjalne odpowiedzi na to pytanie, a spekulacje nie mają sensu. do jakich należy zaliczyć hałas powyżej dopuszczalnej

podstawie wielu czynników. Po pierwsze na podstawie otrzy- oraz PMD. Nastąpi przegląd stanowisk, na których pracownicy obowiązek sprawdzić, czy rzeczywiście tak jest. Pozwalają nam

urządzenia do badania poziomu hałasu. Warto zaznaczyć, Wiadomo jednak, że sytuacja, kiedy normy nie są przekro- normy, ma bezpośredni wpływ na ich zdrowie. Obiecujemy,

mywanych dokumentów dotyczących wyników finansowych przekroczyli progi płacowe w swoich kategoriach. Będziemy na to odpowiednie przepisy. Skorzystaliśmy z nich.

że są to przyrządy wysokiej klasy. Przeprowadzone na własną czone jest dla pracodawcy komfortowa. Zgodnie bowiem że w imieniu pracowników i dla ich dobra będziemy kierow-

firmy,biorąc pod uwagę efektywność pracy, wysokość inflacji, również rozmawiać na temat możliwości podniesienia odpisu

BIS. Czy przypuszczenia pracowników się sprawdziły?

rękę badania wykazały przekroczenie norm na większości z przepisami przy przekroczeniach norm hałasu nie ma możli- nictwu patrzeć „na ręce”.

czy też płace na „rynku” płac. W ubiegłym roku pracownicy nie na Pracowniczy Program Emerytalny. Biorąc pod uwagę

Rudolf Grec. Tak.One potwierdzają opinie pracowników.

maszyn. Aby uwiarygodnić te wyniki zatrudniliśmy zewnętrzną wości pracy w godzinach nadliczbowych. Dodatkowo praco-

wszystkie okoliczności rynkowe i po analizie danych liczbowych Normy poziomu hałasu podczas badania były przekroczone,

autoryzowaną firmę. Wyniki przeprowadzonych przez nią dawca zobowiązany jest obniżać poziom hałasu lub zabez-

uważam, że podwyżki wynagrodzeń są optymalne. Z kolei w wielu miejscach znacznie.

badań były zgodne z tymi, które przeprowadzili społeczni pieczyć pracowników przed jego szkodliwym wpływem. A to

otrzymali spodziewanej premii rocznej. BIS. No właśnie, dlaczego nie było tej premii?

Rudolf Grec. To, czy taka premia będzie, czy nie, zależy Fundusz Świadczeń praktycznie jest bez zmian, czyli podobnie tylko od firmy. Nie ma żadnego regulaminu czy umowy, by jest jak w ubiegłym roku. musiała być wypłacona. Koncentrujemy się, wobec tego na podwyżkach płacy zasadniczej. BIS. Uważa się, że płaca zasadnicza w niewielkim stopniu

BIS. Co z tym „fantem” zrobi Komisja? Rudolf Grec. To, co do nas należy. Przedstawimy wyniki

wszystko pociąga za sobą koszty. Mamy również informacje,

inspektorzy. Szukajmy rozwiązań a nie konfliktów.

z których wynika, że były u nas przeprowadzone badania

BIS. Czym jeszcze zajmowała się Komisja podczas posie- odpowiednim służbom zakładowym. Oczywiście powiado-

Zorganizowaliśmy spotkanie, na którym przedstawi- dotyczące ograniczenia hałasu. Jednak ich wyniki i wnioski

miliśmy zarząd firmy.Zamierzamy przeprowadzić kolejne

liśmy kierownictwu „nasze” wyniki. Jednocześnie wyraziliśmy z nich… trafiły do szuflady, ze względu na koszty działań -

dzenia?

Rudolf Grec. Rozmawiano także o zmianach organi- badania. Rozważamy przeprowadzenie badań dotyczących

motywuje pracowników, dlatego w wielu firmach systemy zacyjnych w Secondery i komunikacji w dziale produk- zapylenia oraz wibracji. Naszym obowiązkiem jest dbać o to, by premii czy nagród są dość powszechne.

cyjnym. Mówiąc ściślej, „kulejącej” komunikacji. Nie wnikając pracownicy mieli dobre, bezpieczne miejsca pracy.

Rudolf Grec. Przykład naszej firmy obala ten pogląd. w szczegóły tych zmian, po raz kolejny chodzi o sposób ich Wielokrotnie pisaliśmy w BIS-e o szkodliwości systemów wprowadzania. Brak wystarczającego wyjaśnienia celu

BIS. To jeszcze na koniec pytanie o OPEN +. Rudolf Grec. Otrzymaliśmy pierwsze informacje

premiowania,nagradzania czy oceniania indywidualnego. ich wprowadzenia czy korzyści dla firmy i pracowników na czym polega ten nowy projekt. Nauczeni smutnym doświadCoraz więcej firm dostrzega negatywy płynące z takich płynących z tego faktu, powoduje niepotrzebny stres i chaos. czeniem z nieudanym OPEN musimy uważnie przyglądać się mechanizmów. Chcę też powiedzieć, że przed wielu laty nasza Wprowadzanie zmian wymaga umiejętności. Jeśli zdarza się, jakie ewentualne negatywne skutki może mieć dla pracowKomisja była inicjatorem zasad wprowadzania podwyżek płacy a o takich przypadkach informują nas pracownicy, że na ników. Powołamy własny zespół do opiniowania działań z nim i podziały środków z Funduszu Socjalnego. Sprawdzają się one pytanie, dlaczego właśnie tak ma być, pada odpowiedź; „no bo związanych a także nawiązaliśmy już kontakty z firmą, w której bardzo dobrze do dziś. Są one proste i przejrzyste. Ułatwiają tak”, to nie świadczy o profesjonalizmie przełożonego. Zdaniem jest stosowany, aby poznać uwagi pracowników. osiągniecie porozumienia i powodują, że wszyscy pracownicy pracowników, podczas cyklicznych spotkań, zamiast rozmawiać na tym korzystają.

BIS. Dziękuję za rozmowę.

o zasadniczych sprawach, wyjaśniać kontrowersyjne kwestie,

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Turkusowe firmy

celem istnienia a zyskiem. Jeśli skupimy się na celu, •

Powiada się, że w życiu pewna jest tylko śmierć i podatki. Należy jeszcze dodać i zmiany. Jak świat światem ludzie współpracowali ze sobą, po to, by zmieniać ku potrzebie. Już neandertalczycy, żeby upolować tura czy nosorożca włochatego, albo innego gada, szli na polowanie kupą.Praca zespołowa powodowała (i powoduje) rozwój cywilizacyjny. W tym miejscu ktoś roztropnie powie, skąd taka afirmacja dla pracy zespołowej. Przecież Komisja kontestowała ją swego czasu. Otóż nie. Nie pracę zespołową, ale teamworks, zespoły produkcyjne. Podobnie, jak kiedyś, brygady pracy socjalistycznej. Zresztą nie tylko tego rodzaju formy pracy negowaliśmy. Ogólnie pracę opartą na filozofii Lean Manufaktoring. Zarówno zespoły, jak i w naszym przypadku OPEN, sprawdziły się, tyle że na papierze. Przypominam, że Len Manufactorin (chuda produkcja) w środowisku związkowym, zresztą nie tylko związkowym, nazywana jest zarządzaniem przez stres.Nie będę szczegółowo wyjaśniał, czym system zasłużył sobie na tę nazwę. W każdym razie przyczyn jest sporo.

System Lean Manufactoring, od wielu lat, pod różną numeryczne. postacią i nazwą, na dobre zadomowił się w firmach. Miał być

•

Coraz częściej słychać głosy, że „z tym fantem” trzeba

antidotum na wszelkie bolączki organizacyjne. Miał wzmacniać coś zrobić. Z „tym fantem”, czyli z wszechobowiązującym

•

motywację pracowników i działać na rzecz rozwoju kultury systemem zarządzania firmą, opartym na zasadach Lean. organizacyjnej firmy. Dzięki Lean, załoga (cała), dzięki perma- Z hierarchicznym sposobem zarządzania, charakteryzu-

•

• • •

zacząć od małego kroku? Na przykład od likwidacji systemów

Nie szukaj winnego, by go ukarać — szukaj przyczyny,

Wiele firm turkusowych odnotowuje bardzo dobre wyniki

ocen pracowniczych? Wprowadzamy nowatorskie wyroby

by ją usunąć

finansowe. Takim przykładem jest firma Morning Star, która

tytoniowe, to może i nowatorskie metody zarządzania.

Nie oczekuj perfekcji, której nie da się osiągnąć —

od wielu lat ma dwucyfrowy procentowy wzrost zysku rok

Turkusowy PMP, jak to pięknie brzmi!

oczekuj postępu, który zawsze jest możliwy

do roku. Także te firmy polskie, które już funkcjonują w tym

Unikaj współzawodnictwa, które niszczy partnerstwo

systemie mają się bardzo dobrze.

— stwarzaj warunki do współpracy

F.S.

Komisja nasza od wielu lat zachęcała zarządy firmy do

•

Nie oceniaj, bo to niszczy— doceniaj, bo to wzmacnia

likwidacji nieefektywnych systemów, rzekomo wspomaga-

•

Nie mów, co jest źle — mów, co może być lepiej

jących zarządzanie. Od zawsze byliśmy przeciwni ocenianiu

•

Nie pytaj ludzi, co mogliby zrobić lepiej — pytaj, co im

pracowników. Także stosowane systemy nagród, naszym

w pracy przeszkadza

zdaniem, wyrządzały więcej szkód, aniżeli przysparzały

bezpieczne środowiska, gdzie każdy może czuć auten-

wszystkich, to dlaczego: jedynie 13 proc. pracowników na ryzuje brak hierarchii, brak systemów motywacyjnych, brak

tycznie. •

Chcemy mieć miejsce pracy, gdzie możemy szanować

satysfakcję i gwarantując rozwój firmy? Tak właśnie wynika nie trzeba pilnować, by pracował, nikogo nie trzeba oceniać.

wszystkie aspekty nas samych: poznawczy, duchowy,

z raportu instytutu Gallupa. Raportu z 2014 roku. Raczej trudno Nie potrzeba, jak dotychczas w tradycyjnej, hierarchicznej

fizyczny i emocjonalny. •

ników diametralnie się zmieniło. Sugestie płynące z raportu także systemów kar. Firmy takie istnieją i osiągają bardzo dobre

Każdy problem jest zaproszeniem do nauki i osiągania wyższego poziomu.

•

można podać globalną korporację AES prowadzącą produkcję

Informacja zwrotna i pełna szacunku konfrontacja są darami, jakimi się dzielimy, pomagając sobie

Teraz zasadnicze pytanie, wjaki sposób zwiększyć zaanga- i dystrybucję energii elektrycznej i zatrudniającą 40 tys. pracow-

wzajemnie w rozwoju. •

lekarstwo na tą bolączkę starali się pracodawcą podsuwać albo holenderską organizację pielęgniarek Buurtzorg (8 tys.

Skupiamy się bardziej na silnych stronach niż na słabościach, bardziej na szansach niż na problemach.

•

Niestety zarządzający wielkimi firmami uważali, że są lepszymi W Krakowie w takim systemie działają dwa przedszkola. Laloux

Nie jest możliwe, byśmy zmienili innych ludzi. Możemy tylko zmienić samych siebie.

•

się szykan wobec pracowników. To, co ten pan nazywał elementów kultury, którymi kierują się firmy turkusowe.

Bierzemy odpowiedzialność za nasze myśli, czyny, przekonania i słowa.

szykanami, menadżerowie uważali i uważają nadal za błogo- Kluczem do turkusowej kultury pracy jest zbudowanie zaufania

•

Nie obwiniamy innych za problemy.

sławieństwo. Zachęcał, by zaufać pracownikom, oddać w ich i partnerstwa pomiędzy wszystkimi członkami organizacji.

•

Uważamy, że organizacja ma duszę i własny cel

ręce część zarządzania, zwłaszcza swoim stanowiskiem. Uważał Trzeba przy tym pamiętać, że tego nie da się wprowadzić

istnienia. •

Wszystko będzie toczyło się z większą łatwością, jeśli

dzania zasług. Zresztą nie tylko tego. Wszystkiego, co utrudnia krok po kroku.Oto kilkanaście z nich:

zaniechamy kontrolowania, a w zamian wybierzemy

pracę i powoduje, że pracownicy nie czują się w pracy

Ufanie pracownikom jest naszym sposobem

po prostu intuicję i reagowanie na pojawiające się

komfortowo. Namawiał do porzucenia kontroli dla zapew-

budowania zobowiązań, dopóki nie udowodni się nam,

sytuacje.

nienia jakości, do eliminacji zarządzanie przez liczby i cele

żejesteśmy w błędzie.

dekalog.

Wszyscy jesteśmy odpowiedzialni za organizację,

Staramy się tworzyć emocjonalnie i duchowo

•

wprowadzających nowatorskie rozwiązania. Może więc by tak

nie wpływały nigdy i nie wypływają na zaangażowanie

•

za konieczne likwidację rocznych ocen oraz systemu nagra- za pomocą uchwały, uzgodnić czy przegłosować. To buduje się

torem i uczniem

Nie mów, że ktoś jest zły — mów jak ty się z tym

Laloux w książce „Pracować inaczej” nazwał pewien model

lekarzami. Pan Deming namawiał firmy, by pozbywały we wspominanej książce podaje wiele uniwersalnych zasad,

Więc może by tak? Philip Morris zawsze był w elicie firm

•

Wszyscy mamy taką samą podstawową wartość.

guru zarządzania Peter Drucker i szczególnie Edwards Deming. zatrudnionych). W Polsce turkusowe firmy ledwo raczkują.

Nie bądź nadzorcą — bądź nauczycielem, modera-

Wszystkie informacje biznesowe są jawne dla

•

żowanie i jak zmienić obecną sytuację? Wiele, wiele lat temu, nikówczy firmę BSO/Origin z branży IT (10 tys. zatrudnionych),

•

wszystkich.

Rodzi się pytanie. Skoro Lean miał tak uszczęśliwiać zarządzania, turkusowym. Ten model przyszłości, charakte-

mogą liczyć na sukces.

Te i inne zasady, a jest ich znacznie więcej, aniżeli

pożytku. Pokazywane do znudzenie wskaźniki bynajmniej

I tu dochodzimy do turkusowej organizacji. Frederick

są takie: firmy, które zwiększą zaangażowanie pracowników, wyniki, przy czym niekoniecznie są to małe firmy. Dla przykładu

zmian organizacyjnych (bo tak trzeba), coraz bardziej irytuje.

Nie buduj na kontroli — buduj na zaufaniu

że jest ważna i że powinniśmy się nią zająć.

przypuszczać, że od tamtego czasu zaangażowanie pracow- firmie, sztabu nadzorców starających się wykazać. Nie ma

Nie zarządzaj — twórz warunki do samoorganizacji

•

stać załogą zdolną do rozwiązywania największych problemów skuteczny, tworzący problemy.

całym świecie angażuje się w swoją pracę, czerpiąc przy tym systemów ocen. Mówiąc inaczej, w firmie turkusowej nikogo

•

medalu.

możemy zajmować się każdą sprawą, jeśli uważamy,

przełożyć na pozycję rynkową firmy.

pracowników czy wymyślanie przez przełożonych nowych

w następstwie pojawi się zysk. wymienione, prof. Andrzej Blikle ujął w swoistym

Wolność i odpowiedzialność, to dwie strony tego same

nentnej i dobrze pojętnej współpracy i zaangażowaniu, ma się jącym się spiętrzeniem kierowania, postrzeganymjako mało i ciągłego doskonalenia. Taka postawa powinna się, ba, musi się

czujesz (tzw. „komunikat ja”)

•

W dłuższej perspektywie nie ma kompromisów między

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Zmiany w prawie pracy od 1 stycznia 2017 r. Od 1 stycznia 2017 r. obowiązuje wiele nowych zmian w prawie pracy. Dłuższy okres na odwołanie się od wypowiedzenia, obowiązek wprowadzenia regulaminów pracy i wynagradzania czy nowe zasady wydawania świadectw pracy. Te zmiany wprowadziła Ustawa z dnia 16 grudnia 2016 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy otoczenia prawnego przedsiębiorców.Warto, chociażby pobieżnie zapoznać się ze zmianami

Wypadek przy pracy – niech rozstrzygnie sąd. Wypadki przy pracy zdarzały się zawsze i można powiedzieć, będą się zdarzały. Oby było ich jak najmniej. W wielu zakładach pracy prowadzone są różnego rodzaju akcje promujące bezpieczną pracę. Na przykład znana nam, skądinąd akcja „0 wypadków”. nowały (może i nadal funkcjonują) wewnętrzne utajnione że druga instancja podtrzyma zapadły wyrok. Dla pracowW innych urządza się nawet konkursy.„Na początek 180 zarządzenia, w jaki sposób postępować w przypadku, gdy ników płynie z tego zdarzenia przesłanie.Zawsze przestrzedni bez wypadku”, to konkurs prowadzony w górnictwie. pracownik ulegnie wypadkowi. Dlatego często pracownik gajmy przepisów BHP, pracujmy bezpiecznie, rozważnie, bo

Dłuższy okres na odwołanie od wypowiedzenia.

niający co najmniej 20, ale mniej niż 50 pracowników, może zatrudnienia. Przepisy przejściowe zobowiązują natomiast

Ustawa ujednolica i wydłuża terminy odwołania od wprowadzić takie regulaminy, a jest do tego zobowiązany, gdy pracodawców do wydania pracownikom, zatrudnionym 1 oświadczenia pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę z takim wnioskiem wystąpi zakładowa organizacja związkowa. stycznia 2017 r. na podstawie kolejnej umowy o pracę zawartej i oświadczenia o odmowie przyjęcia do pracy. Terminy te Takie same zasady dotyczą obowiązku tworzenia zakładowego na okres próbny lub na czas określony u danego pracodawcy, dotychczas wynosiły 7 dni w przypadku wypowiedzenia i 14 funduszu świadczeń socjalnych. Pracodawcy zatrudniający świadectw pracy za zakończone do 1 stycznia 2017 r. okresy dni w przypadku rozwiązania umowy o pracę bez wypowie- co najmniej 50 pracowników w przeliczeniu na pełne etaty, zatrudnienia, za które dotychczas nie wydano świadectwa dzenia. Obecnie po nowelizacji termin na odwołanie wynosi 21 według stanu na dzień 1 stycznia danego roku, są zobowiązani pracy. Termin na realizację tego obowiązku mija 30 czerwca dni liczonych odpowiednio od dnia doręczenia pisma wypowia- do tworzenia funduszu. Pracodawcy, którzy zatrudniają co 2017 r.

Umowy o współodpowiedzialności materialnej.

do pracy.

Opisywana ustawa wprowadza zastrzeżenie formy pisemnej pod rygorem nieważności dla umów o współodpo-

niających co najmniej 50 pracowników.

Wydawanie świadectw pracy.

bezpieczeństwa pracy. Nie jestem w tym przypadku pozytywny skutek. Pozytywny dla firmy. Nawet będąc wypadek, gdy jesteśmy przekonani, że nie jest to wyłącznie przekonany co do trafności wyboru sposobu promo- pewnymi, że wypadek nastąpił z ich winy, pracownicy nasza wina i nie powstał wskutek naszego lekceważenia wania bezpiecznej pracy. Konkursy mają to do siebie, rezygnowali z dochodzenia sprawiedliwości. Nie wierzą przepisów, nie bójmy się dochodzić prawdy i rozstrzyże wyłaniają zwycięzców, a któż nie jest łasy na nagrody? też, że w sądzie można dochodzić swojej racji, że z firmą gnięć. Nawetjeśli zajdzie konieczność w sądach. W końcu W tym przypadku zwycięzcami mogą zostać te zakłady, w można wygrać. To mylne przekonanie. Kilkanaście dni temu, po to one są. (kos)

zdarzeń. Bardziej aniżeli pracownikom, na wygraniu firmy, uznając, że jego wypadek należy zakwalifikować, jako

umowy o pracę bez wypowiedzenia lub o odmowie przyjęcia pełne etaty, muszą obowiązkowo utworzyć fundusz na wniosek

Regulaminy obowiązkowe dla pracodawców zatrud-

niach, jest promowanie osiągnięć w zakresie poprawy tego typu namowy w większości przypadków odnosiły byśmy mogli go narażać na szwank. Gdy jednak zdarzy się

których występuje najmniej wypadów i niebezpiecznych sąd pierwszej instancji przyznał rację pracownikowi naszej

dającego umowę o pracę albo zawiadomienia o rozwiązaniu najmniej 20, ale mniej niż 50 pracowników w przeliczeniu na

zakładowej organizacji związkowej.

Celem tego konkursu, przeprowadzanego w kopal- otrzymywał propozycje, by nie zgłaszać wypadku. Niestety zdrowie nasze i naszych współpracowników jest zbyt cenne,

konkursu zależy zarządom firm. Dlatego często „inspirują” wypadek przy pracy. Pomimo tego, że firma zdecydowanie pracowników, by nie zgłaszali wypadków, zwłaszcza gdy była innego zdania. Wspierany przez nasz Związek, zdecynie wyglądają groźnie. Ba, w niektórych firmach funkcjo- dował skierować sprawę do sądu pracy. Miejmy nadzieje,

wiedzialności materialnej za mienie powierzone. Zmiana ta nie

Od 1 stycznia 2017 r. pracodawca nie będzie zobowiązany dotyczy umów zawartych przed 1 stycznia 2017 r. Takie umowy,

Od 1 stycznia 2017 r. obowiązek wprowadzenia regula- do wydania świadectwa pracy pracownikowi, jeśli zamierza nawet zawarte bez zachowania formy pisemnej, pozostają minów pracy i wynagradzania spoczywa na pracodawcach nawiązać z nim kolejny stosunek pracy w ciągu 7 dni od rozwią- ważne. zatrudniających co najmniej 50 pracowników, jeżeli nie są oni w zania lub wygaśnięcia poprzedniego. Zniesiony jest również

(źródło - INFOR.PL)

tym zakresie objęci układem zbiorowym pracy. Do tej pory taki obowiązek wydawania świadectw pracy za zakończone okresy obowiązek ciążył na pracodawcach zatrudniających co najmniej zatrudnienia na podstawie umów o pracę na okres próbny lub 20 pracowników.Po nowelizacji przepisów pracodawca zatrud- na czas określony u danego pracodawcy po upływie 24 miesięcy

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Czy możemy sobie wyobrazić... Co nas czeka?

Konsultacje

Czy możemy sobie wyobrazić, jak będą wyglądać papierosy za lat 50? Czy nawet za 20 lat? Chyba nie mama takiego śmiałka, który pokusiłby się o to. Wprawdzie przez całe dziesięciolecia papierosy się zmieniały, ale zawsze, to co w nich najważniejsze, czyli tytoń, pozostawał.

Czym właściwie są i kiedy naprawdę mają sens? Najkrócej rzecz ujmując konsultacje to dialog między przedstawicielami pracowników a pracodawcą, który pomaga podjąć optymalną decyzję. Są wciąż firmy, które traktują konsultacje jak przysłowiową „kulę u nogi” my jednak dążymy do tego, aby w PM było to skuteczne narzędzie komunikacji między przedstawicielami pracowników a kierownictwem.

Dziś już nie ma takiej pewności, że w papie- Pod koniec XX wieku, na dobre rozgorzała kampania jących dym, a rozpoczyna epokę papierosów bezdymnych.

Jak wynika z definicji konsultacje to nawiązywanie dialogu konsultacji nie jest u nas obowiązującym standardem a szkoda! szacunku ze strony zarządzających. Dzięki temu pracownicy

rosach przyszłości, będzie. Trudno to sobie wyobrazić, antynikotynowa. Dla firm tytoniowych było to wielkie Obecnie jeszcze w iQOS znajduje się tytoń, który jest

oraz wymiana poglądów między przedstawicielami pracow- Zapomina się o ważnej kwestii. Mianowicie konsultowanie czują się ważnym i docenianym elementem firmy. Przekłada

ale wszystko wskazuje na to, że to możliwe. Sto lat wyzwanie. Ale, jak jest problem, to jest i rozwiązanie. tylko podgrzewany, ale na horyzoncie pokazują się już

ników a kierownictwem lub innym zarządem odpowiedniego musi być zawsze poprzedzone poinformowaniem przedsta- się to na zaangażowanie pracowników w realizacje celów firmy,

temu, papierosy miały, co najwyżej ustniki. Papierosy Jeszcze pod koniec lat dziewięćdziesiątych, gdy ktoś „papierosy” bez tytoniu. Rewolucja już nastąpiła, a za jej Marlboro, które w 1924 roku pojawiły się na rynku, wspominał o elektronicznych papierosach, to reakcją przyczyną, wiele na to wskazuje, zmiany będą następowały

szczebla. Ważne, aby przeprowadzone były w odpowiednim wicieli pracowników. Informowanie i konsultowaniem nie a także traktowanie przedsiębiorstwa jako wspólnego dobra, momencie, w odpowiedni sposób tak aby umożliwić przedsta- mogą to być działania przeprowadzane jednocześnie, niejako o które należy się troszczyć. Pisząc jednak dobrze przeprowawicielom pracowników wyrażenie opinii na podstawie dostar- równolegle. Informowanie ma mieć charakter przygoto- dzone mamy na myśli takie, które powodują, że pracownicy

były przeznaczone dla kobiet. Dlatego, ich ustniki zwykle było puknięcie się w czoło. Dziś e-papierosy w iście sprinterskim tempie. Rodzi się pytanie, co będzie

czonych informacji na temat proponowanych działań, których wawczy i stanowić punkt odniesienia wobec konsultacji. Oba są skutecznie włączeni w proces podejmowania decyzji przez

miały kolor czerwony (by zatuszować kolor szminki). są czymś naturalnym, powszechnym. I podobno, albo jak będą wyglądały w niedalekiej przyszłości obecne

dotyczą konsultacje. Najważniejsze jednak jest, aby te sugestie działania mogą i wręcz powinny odbywać się podczas dwóch kierownictwo. Zakłada to pewna elastyczność po stronie

W latach 50 ubiegłego wieku, na dobre zadomowiły się a raczej na pewno, mniej szkodliwe, aniżeli tradycyjne fabryki papierosowe? Czy i kto będzie uprawiał tytoń?

pracowników zostały przy podejmowaniu działań uwzględ- odrębnych spotkań. Przedstawiciele pracowników musza kierownictwa w procesie decyzyjnym. Konsultacja to nie wysłu-

papierosy z filtrem. Było to reakcją producentów papie- papierosy. Wiele wskazuje na to, że e- papierosy, wkrótce Polska papierosami stoi, więc pytanie jak najbardziej rosów na coraz liczniejsze dowody naukowe, że palenie mogą być przeżytkiem. Philip Morris wydał gigantyczne zasadne.

nione. Jako przykład dobrze przeprowadzonych konsultacji zapoznać się z otrzymaną informacją w czasie umożliwia- chanie „głosu ludu” na temat tego co planujemy i tak na pewno posłużyć mogą rozmowy przeprowadzone przez kierownictwo jącym im sformułowanie własnej opinii. Musi być również czas zrobimy. To włączenie pracowników w proces decyzyjny. Kiedy PM z przedstawicielami pracowników przy wyborze nowej na spotkanie z kierownictwem i uzyskanie odpowiedzi wraz zatem pytamy o opinie w momencie, kiedy decyzja właściwie

tytoniu niekoniecznie dodaje zdrowia. Tak więc filtry na pieniądze, na skonstruowanie elektronicznego papierosa,

firmy medycznej. Zostaliśmy wtedy rzetelnie poinformowani z uzasadnieniem na każda przedstawioną przez nich opinię. już zapadła nie nadużywajmy słowa konsultacja! Konsultacja

długie lata stały się nieodłącznym elementem papie- który z papierosem nie ma wiele wspólnego. iQOS, to ten

o możliwych opcjach, mieliśmy czas, aby się z nimi zapoznać Dobrze przeprowadzone konsultacje z pracownikami budzą to dialog odbywający się w dobrej wierze oraz z poszano-

rosów. Rzecz jasna, były permanentnie modyfikowane. wynalazek, który kończy epokę papierosów wytwarza-

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

i wyrazić swoją opinię. Jednak taki sposób przeprowadzania w nich poczucie realnego wpływu na losy firmy. Są też oznaką waniem zdania i interesów obu stron.

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Zamienił stryjek…

Już był w ogródku

A tak chwaliliśmy. Laurki i wawrzyny przyznawaliśmy. leżnych, jest i to sporo. Podobnie z ubraniami roboczymi. Przez wymyślił żółte kamizelki, dla kiepsko ocenionych. Wprawdzie Że organizacyjnie skończenie profesjonalna? Że wszystkie lata było całkiem wporzo, więc chyba zgodnie z korporacyjnymi kamizelki się nie przyjęły, ale megafony. Kto wie? problemy taranowała niczym czołg Rudy, a dla pracowników tryndami, trzeba było coś zmienić. I zmieniono na zasadzie:

„Już był w ogródku, już witał się z gąską.. .” Lis chytrus, Lis cwaniak. Ten z „Newsweeka”, żarliwy kartony z wędzonymi rybami, były też darmowe zabiegi To jednak nie koniec sprawy. Teraz pismo p. Lisa czekają

zawsze była, jak ten ojczulek najmilszy. Umiłowana firma. Nie zamienił stryjek siekierkę na kijek. Kijek, szybko okazało się,

obrońca demokracji i prawdy. Cieszył się, że dopadł Piotra odnowy biologicznej. Jaki jest finał tej rzekomej afery? sprawy z pozwu cywilnego. Nadodatek spółka Decom

poradziła sobie tylko ze stołówką, ale kto by sobie poradził. że jest z lipnego drzewa, więc trzeba było wrócić do poprzedChyba nawet Heralkes miałby kłopoty, chociaż poradził sobie niego dostarczyciela. Tego, co to miał być niedobry, ale znowu

Dudę, że mu przyłożył, że być może skończy jego karierę. Tygodnik „Newsweek” prawomocnymi wyrokiem Sądu, prowadząca „Bałtyk” również wygrała swoją sprawę

ze stajnią Augiasza. Okazuje się, że stare powiedzenia wciąż jest dobry.Z tego ostatniego przypadku wynika pewien morał.

„Newsweek”, którego naczelnym jest Lis, w kwietniu ma zamieścić sprostowanie sformułowane przez Piotra z „Newsweekiem” w sądzie apelacyjnym, w której chodziło

bywają przydatne. Nie chwal dnia i teściowej przed zejściem. Jak się coś albo kogoś zmienia, to dobrze być wstrzemięźliwym

ubiegłego roku opublikował artykuł, z którego wynikało, Dudę dotyczące artykułów opublikowanych w tygodniku. m.in. o zarzut zatrudniania w „Bałtyku” pracowników na

Nie poradziła sobie ze stołówką, ale nie radzi sobie też z hałasem w ocenach, bo nie wiadomo, czy nie trzeba będzie się kiedyś

że Piotr bywał kilka razy prywatnie w wysokiej klasy Bowiem nie jest prawdą, Piotr Duda bywał w ośrodku kilka umowy śmieciowe. Najwyraźniej p. Lis farta nie ma.

i z ferszalunkami. To znaczy radzi sobie, ale inaczej. No bo tak – rumienić. A co do hałasu? Można przecież zaopatrzyć, jak niby hałasu nie ma, ale jest. Według badań firmowych poziom w telewizyjnej reklamie, pracowników w specjalne megafony.

ośrodku sanatoryjnym „Bałtyk”. Był tam podejmowany razy prywatnie, ponieważ prywatnie był tylko raz, a także

hałasu nie jest przekraczany, a według badań, nazwijmy nieza- Co, że niedorzeczne? Ej tam. Kiedyś jeden z menadżerów

„po królewsku”, czyli lał się alkohol (na koszt hotelu). nie były prawdziwe treści artykułu dotyczące alkoholi, ryb, Po „królewsku” był też podejmowany jego pies Kacperek. ręczników, karmy dla psa oraz o tzw. wstawkach do pokoju Na odjezdne do bagażnika samochodu Piotra wędrowały i zamawianiu kutra. Koszty sądowe ma poryć „Newsweek”.

Ankieta Każdy z nas wypełniał różnego rodzaju ankiety.Komisja nasza wielokrotnie przeprowadzała wśród pracowników badania za pomocą ankiet. Wbrew pozorom, skonstruowanie ankiety nie jest rzeczą prostą, dlatego my powierzaliśmy to specjalistom. Stosunkowo łatwo jest jednak przygotować ankietę z nich, poprzedzająca pytanie „Jaka jest Twoja opinia na temat oceniającą. Jako że często podróżuję, proszony jestem o ocenę czystości?”: sprzątana przez nas powierzchnia – biurowa, hotelu, w którym mieszkałem. Pytań w ankiecie zwykle jest produkcyjna oraz sanitariaty – wynosi 150 000 m² (obszar 20 kilka i dotyczą warunków pobytu, czystości, śniadań czy pracy boisk piłkarskich) i poddawana jest testowi „białej rękawiczki”. recepcji. Skala odpowiedzi zwykle jest od 1 do 5, przy czym I tak jest przed każdym pytaniem. Nie wiem, czy pytający 5 oznacza doskonałość a 1, to ocena niedostateczna. Ale, nawet się asekurują, czy chcą wywrzeć na oceniającym wrażenie. w takiej ankiecie nie mogą być pytania sugerujące odpowiedź. Odpowiedzi mogą być w zasadzie trzy. Jestem bardzo zadowo Nigdy nie spotkałem się z takim przypadkiem, aby przed lony/a, zadowolony/a i trzecia możliwość – konieczność pytaniem na przykład o szybkość rezerwacji pokoju, instru- ulepszenia. A gdzie się podziało – jestem niezadowolony/a owano mnie, że hotel dokonuje rocznie dziesiątki tysięcy rezer- i bardzo niezadowolony/a? Przypomina mi to pytanie: kto jest wacji, a pracuje w sześciu osobowym zespole. Gdyby jeszcze Twoim współczesnym idolem i dlaczego Ryszard Petru? na dodatek zlikwidowaliby notę 1, a w zamian zadali pytanie,

(kos)

czy widzę konieczność ulepszenia, to po prostu nie wypeł niłbym takiej ankiety. Nie lubię być robiony w konia.A taką właśnie ankietę stworzył Dział Usług Serwisowych w Krakowie. Każde z ośmiu pytań poprzedza krótka informacja. Oto jedna

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

Jest takie porzekadło

Obroniona

Jest takie porzekadło, że jak ktoś raz został parobkiem, zawsze będzie szukał pana. Potwierdza się w przypadku Związku Nauczycielstwa Polskiego. Związek o niezłej reputacji tyle, że tylko do 1945 roku, cieli polskich, że w trudnej pracy wychowawczej możemy czerpać wierność matce PZPR. Gdy zabrakło matki, zagubione dziecię chociaż i przed wojną miewał przechyły na lewo. Potem już w pełni niezawodne wskazania z wielkiego Twego życia i Twej przylgnęło do SLD. SLD praktycznie nie istnieje, więc ZNP zawsze stawał po jedynie słusznej stronie. Jak przystało na twórczości naukowej. Czerpiemy naukę i wskazania z wielkich znowu ostało się półsierotą. Półsierotą, bo jest na wdzięcznego ucznia pamiętał o urodzinach swojego nauczy- doświadczeń szkolnictwa radzieckiego...”

Obroniona! Zapomniana? Stanęła na terenach zakładu zanim powstała Nowa Huta, jako dowód wdzięczności za miejsca pracy. Gdy powstawało „miasto bez Boga” próbowano ją usunąć – wtedy kobiety, pracownice Zakładów Tytoniowych stanęły w jej obronie. Dziś stoi bezpiecznie i czuwa nad nami. Figura Matki Boskiej – kiedyś zacięcie broniona, dziś … chyba nieco zapomniana. Bo czy ktoś przystaje obok niej na chwile modlitwy? Czy zna jej historię? Żeby dobrze poznać i zrozumieć jej historię trzeba stanęła na terenie Zakładów figura pod która kobiety co jącej. Pomimo tego nie ugięła a władze same nie odważyły

szczęście Platforma. Jest więc komu służyć. Chociaż

sięgnąć do początków Zakładów Monopolu Tytoniowego roku sadziły piękne kwiaty a przechodzący pracownicy się usunąć kapliczki. Prawdopodobnie bały się reakcji

Jak trzeba było opłakiwać wielkiego mistrza, to czcił jeszcze w roku 2015 nie zanosiło się na adopcję, bo

czyli do roku 1937r. Nowoczesna wytwórnia papie- żegnali się z nabożeństwem odmawiając krótka modlitwę. pracowników. Dzięki konsekwencji jaką okazała Maria

i pracownicy oświatowi Polski Ludowej, zrzeszeni w Związku i opłakiwał, aż miło. „Ze zgonem Wielkiego Stalina tracimy PO nazwała Kartę Nauczyciela jako szkodzącą ustawę

rosów zatrudniła w tamtych czasach wielu mieszkańców Była wśród nich wyjątkowa kobieta - Maria Zatońska. Miała Zatońska i inne pracownice Zakładów Matka Boska ocalała.

Nauczycielstwa Polskiego, w dniu Twoich Urodzin ślemy Ci największego nauczyciela świata, który wskazał na jedynie stanu wojennego, którą trzeba wyrzucić do kosza.

okolicznych wsi, dała też zarobek rolnikom, skupując od nich domek w Czyżynach, troje dzieci, była bardzo uczynna,

z głębi serca gorące pozdrowienia. W tym wielkim dla słuszną drogę wychowania młodego człowieka”. No co? Miło, W rodzinie jak w rodzinie bywają kłótnie i wybaczenia.

surowiec. Wkrótce potem nadeszła wojna, kierownictwo lubiana i szanowana. Była również doświadczonym pracow- Czy w naszym życiu jest miejsce i czas na chwile refleksji nad

wszystkich ludzi pracy dniu pragniemy Ci wyrazić że hej. Jak władza pałowała, organizowała „ścieżki zdrowia” Ważne, że hierarchia w rodzinie zachowana została. PO pan,

Zakładów przejęli Niemcy. Produkcję papierosów uznali nikiem - wcześniej pracowała w zakładach tytoniowych wartościami? Jak wielu z nas przechodząc obok wybronionej

wdzięczność, iż dzięki nieugiętej Twej woli, która poprowadziła i zamykała ludzi w Radomiu i na Wybrzeżu, ZNP z całą mocą ZNP folwarczny pracownik. Pan każe strajkować, to strajkują.

za tak istotną, że nałożyli obowiązek dostarczania liści przy ul. Dolnych Młynów w Krakowie. W Czyżynach została kiedyś Matki Boskiej czyni, choćby pospieszny, znak krzyża?

naród radziecki do zwycięstwa nad faszyzmem, Ojczyzna nasza wspierało pałujących… „z całą mocą zamanifestowaliśmy Jakieś opory, że to szkoła, że dzieci, że nieetycznie? Czy ZNP

tytoniu na chłopów aż po Miechów. Jesienią, kiedy zaczynał kierownikiem oddziału fermentacji tytoniu. Swoją prace

odzyskała wolność i mogła wstąpić na szeroki socjalistyczny swój sprzeciw i potępienie wobec tych, którzy usiłowali naruszyć wie, co to jest etos zawodowy? Czy jako pedagodzy wiedzą,

się skup, kolejka wozów z balami suszonego tytoniu ciągnęła wykonywała sumiennie.

szlak. Twój trud i Twoją pracę oceniają z wdzięcznością setki poważny i rzeczowy tok konsultacji, powodując dezorgani- co czynią? Czy wiedzą, że od 31 marca dzieci w szkołach

się przez całe Czyżyny. Podczas okupacji w fabryce pracowały

milionów prostych ludzi na świecie, dla których imię Twe jest zację w pracy, zamieszki, akty zniszczenia naszego wspólnego mogą strajkować! Czy zdają sobie sprawę, że skłócają dzieci

głownie kobiety, ale również ludzie młodzi – chroniąc się gospodarstwa,

symbolem pokoju, sprawiedliwości społecznej i międzynaro- dorobku”. Też miło. W stanie wojennym nieco się naraził, ale i rodziców. Czy w końcu zdają sobie sprawę z faktu, że tracą

dzięki temu przed wywózkami. Papierosy wytwarzane odbierały ludziom ziemię, która potrzebna była pod budowę

dowego braterstwa ludzi pracy. Szczęściem jest dla nas, nauczy- tylko nieco, bo już w 1983 odnowa powstał i zadeklarował autorytet? Ale, pan to pan, mus to mus. To trzeba zrozumieć.

były na potrzeby niemieckiego wojska. Jako potrzeby nowych osiedli. Na sąsiadujących z zakładami terenach

ciela Józefa Stalina. „Drogi Nauczycielu! My nauczyciele

Dziś stoi tuż obok nas dumna? Czy raczej zapomniana?

Może warto, zwłaszcza w roku Jubileuszu, pomyśleć o tych, dla których wartości były ważniejsze od stanowisk

Jednak czasy się zmieniały. Wokół „tytoni” znikały czy pieniędzy. nowe władze, płacąc „marne grosze”

Agnieszka Łoś

i wykorzystywany zakład nie ucierpiał podczas wojny. zaczęła powstawać Nowa Huta – „miasto bez Boga”. Polityka Udało mu się również przetrwać jej zakończenie, Niemcy władz decydowanie nie dopuszczała wartości religijnych. odchodząc nie wywieźli maszyn i aparatury. Pracownicy Znalazła ona swoje odbicie również w działaniach kierowwraz z miejscowym przedstawicielami AK zabezpieczyli nictwa Zakładów. Sekretarz partii wezwał do siebie Marię zakład. Dzięki temu fabryka przywitała powojenną rzeczy- Zatońską. Oznajmił jej, że w socjalistycznym zakładzie pracy wistość gotowa do działania. Nowa władza mogła od nie ma miejsca na żadne figury Matki Boskiej. Nakazał razu rozpocząć produkcję, zwłaszcza że na swoje miejsca usunięcie figury. Jednak bojąc się reakcji pracowników pracy zgłosili się pracownicy - przede wszystkim kobiety, zadanie to powierzył Marii Zatońskiej, która zdecydowanie szczęśliwe, że w trudnych latach powojennych będą miały odmówiła jego wykonania. pracę. Z wdzięczności, za ten fakt pracownicy ufundowali

Niestety musiała ponieść surowe konsekwencje tej

figurkę Matki Boskiej, którą jesienią 1945 lub 46 roku odmowy. Najpierw zdjęto ją ze stanowiska kierowniczego poświęcił kardynał Adam Stefan Sapieha wraz z czyżyńskim potem obniżono pensje, grożono zwolnieniem a gdy to nie proboszczem księdzem Józefem Zastawniakiem. I tak zadziałało została zdegradowana do stanowiska sprząta-

Biuletyn Komisji Międzyzakładowej NSZZ Solidarność przy Philip Morris Polska SA

KRZYŻÓWKA 150

10.

11.

7. 8.

12.

14.

16.

13.

12.

17.

19. 22.

15.

20.

10.

21.

23. 25.

18.

24.

1. 3.

26.

Poziomo:

Poziomo

17. Miejsce walk 1. Taniec brazylijsko-boliwijski 19. Sprzedaje rękodzieła 4. Krzew z rodziny różowatych 1.Taniec brazylijsko-boliwijski 22. Okręg administracyjny Moskwy 7. Wykluczenie towarzyskie 4.Krzew z rodziny różowatych 24. Jednostka jej miary jest niuton 8. W piosenkach, tani7.alboWykluczenie zimny towarzyskie 25. Klikutygodniowy psiak 10. Rów żołnierski 8. W piosenkach, tani albo zimny 26. Przejściówka 12. Rudy, brązowy, jadalny albo maść konia 10.Rów żołnierski 27. Mieszkanka Azji. konia 14. Wyspa w archipelagu Małych Antyli 12.Rudy, brązowy, jadalny albo maść 15. Rynek w miastach14.Wyspa starożytnej Grecji. w archipelagu Małych Antyli 16. Trabant w skrócie15. Rynek w miastach starożytnej Grecji.

27.

Pionowo : 1. Skrzywienie kręgosłupa 2. Palna 1.Skrzywienie kręgosłupa 3. Trafisz, jak go znasz 2.Palna 4. Corneliusjak Tacitus 3.Trafisz, go znasz 5. Kapitan z Juliusza Vernea 4.Corneliuspowieści Tacitus 6. Przysposobienie 5. Kapitan z powieści Juliusza Vernea 9. Zabieg operacyjny 6.Przysposobienie 11. Góralskie sanki 9.Zabieg operacyjny 12. Kraje materiesanki 11.Góralskie

13. Najsłynniejszy wodospad 16. Płaz ogoniasty 18. Strzela wodą 20. Lwi albo kurzy 21. Papilarna 23. Mandelsztam – rosyjski poeta 24. Złomu albo makulatury

16.Trabant w skrócie 12.Kraje materie Litery w zaznaczonych pogrubioną czcionką cyframi od 1 do 12 dadzą hasło krzyżówki. Rozwiązanie prosimy przesyłać do biura Komisji. 17.Miejsce walk 13.Najsłynniejszy wodospad Wśród osób, które podadzą hasło, rozlosowane zostaną nagrody. 19.Sprzedaje rękodzieła 16.Płaz ogoniasty 22.Okręg administracyjny Moskwy 18.Strzela wodą 24.Jednostka jej miary jest niuton 20.Lwi albo kurzy 25.Klikutygodniowy psiak 21.Papilarna 26.Przejściówka 23.Mandelsztam – rosyjski poeta 27.Mieszkanka Azji. 24.Złomu albo makulatury

Litery w zaznaczonych pogrubioną czcionką cyframi od 1 do 12 dadzą hasło krzyżówki. Rozwiązanie prosimy przesyłać do biura Komisji. Wśród osób, które podadzą hasło, rozlosowane zostaną nagrody.

BIS Biuletyn Informacyjny Komisji Międzyzakładowej NSZZ „Solidarność” przy Philip Morris Polska S.A. Skład redakcji: Franciszek Sójka, Rudolf Grec, Agnieszka Łoś. Wydawca: Komisja Międzyzakładowa NSZZ „Solidarność” przy Philip Morris Polska S.A., Al. Jana Pawła II 196, tel.: 12 - 646 35 78, fax: 12 - 644 80 76; http://www.solidarnoscpmp.pl, e-mail: biuro@solidarnoscpmp.pl. Nakład: 250 egz. ISSN: 1508-6917. Projekt i druk: Grupa Press Art

12 - 646 35 78, fax: 12 - 644 80 76 http://www.solidarnoscpmp.pl, e-mail: biuro@solidarnoscpmp.pl