3 S-PLUS

2026
![]()

2026
Ook deze zomer en dit najaar bruist het weer van de activiteiten bij S-Plus.
Neem een uniek kijkje achter de schermen van Pukkelpop of schrijf je alvast in voor onze wintervakantie in Oostenrijk. En ook S-Plus in Concert krijgt opnieuw een plaats in je agenda.
We bieden opnieuw een gevarieerd aanbod: van ontspanning en vorming tot beweging … er is voor ieder wat wils én voor elk budget.

Meer weten over onze activiteiten? Surf naar www.s-plusvzw.be of neem contact op met je regionaal secretariaat. Team S-Plus Limburg


Voor deze activiteit moet je goed kunnen stappen.
Activiteit met een moeilijker parcours, veel trappen ...
Bij deze activiteit is busvervoer ingepland. Vraag bij inschrijving naar de opstapplaatsen. Bij deze activiteit is een maaltijd inbegrepen.
Deze activiteit is budgetvriendelijk.
Lees de algemene voorwaarden voor onze reizen en activiteiten op www.s-plusvzw.be!

Scan de QR-code en word lid van S-Plus!
Aangekondige pensioenhervorming: wat wijzigt er voor iedereen?
Wie heeft er nu een ziekenfonds nodig? Wij allemaal!
Puzzels: een blik achter
S-Plus Mag
Driemaandelijks ledenmagazine van S-Plus vzw
Juli 2026
Redactie: Gertie Brouwers, Veerle Daenen, Noina Heymans, Herman Hombroek, Sofie Lambrechts, Dirk Laruweere, Corry Maes, Liliana Nikolova, Feyza Sönmezyuva, Eva Suetens, Margot Vandewalle, Helga Vangenechten, Sarah Van Humbeeck
Vormgeving: artoos group
Druk: Bredero Graphics
Eindredactie
Sarah Van Humbeeck en Eva Suetens
Verantwoordelijke uitgever
Corry Maes I vzw S-Plus
Sint-Jansstraat 32-38 I 1000 Brussel
Secretariaat
Sint-Jansstraat 32 I 1000 Brussel
T 02 515 02 23
E info@s-plusvzw.be




W www.s-plusvzw.be
Ondernemingsnummer 0409 572 206
RPR Brussel
De redactie van dit nummer werd afgesloten op 20 mei 2026. De inhoud is gebaseerd op informatie die op dat moment verstrekt en bevestigd werd door de betrokken partijen.

Onze sociale zekerheid moet met hand en tand verdedigd worden
Beste vrienden,
Dit nummer besteedt eens te meer aandacht aan het thema ‘waardig levenseinde’.
Ditmaal beschrijft het interview met Barbara Ceuleers haar persoonlijk verhaal als dochter van Jan Ceuleers, bekend journalist die velen onder mijn leeftijdsgenoten zich zullen herinneren.
In het interview verwijst ze naar de enquête van LEIF waaruit blijkt dat 80 % van de bevolking om uitbreiding van de wetgeving euthanasie vraagt.
De vele reacties op de open brief van Lode uit de TV reeks ‘Restaurant Misverstand’ bevestigen hoe erg dit thema leeft in onze samenleving.
Palliatieve zorg en euthanasie staan niet tegenover elkaar. Zoals Barbara het stelt gaat het om de keuzevrijheid, de keuze om menswaardig te sterven. Helaas, minister Verlinden is blijkbaar niet zinnens om snel werk te maken van dit thema.
Ook zeer belangrijk en voor velen die de pensioenleeftijd naderen beangstigend, is de wijziging van de wetgeving op de pensioenen. De veranderingen zijn op 28 mei gestemd en ze verschenen in het Belgisch Staatsblad op 1 juni.
Herman Hombroek legt zeer duidelijk uit welke wijzigingen er beslist zijn. Het zijn wijzigingen die impact hebben op uw mogelijke pensioendatum, wijzigingen die impact hebben op het pensioenbedrag en wijzigingen die het pensioenbedrag beïnvloeden ook na de pensionering.
Het is begrijpelijk dat er sociale onrust is over dit thema. Onze sociale zekerheid moet met hand en tand verdedigd worden. De aanpassing van de pensioenen aan de levensduurte en de perequatie zorgden ervoor dat de gepensioneerden op termijn niet verarmden.
In dit nummer reageren we ook op de aanval naar de ziekenfondsen. Ziekenfondsen doen vandaag niet enkel de terugbetaling van de medische kosten of de betaling van ziekte- en invaliditeitsuitkeringen. Ze doen veel meer. Hun rol beperken zou kortzichtig zijn.
Leona
Detiège Voorzitter S-Plus
Stel je voor, je kijkt naar een fascinerend kunstwerk vol met kleuren, maar de kleuren lijken hun intensiteit wel kwijt te zijn en alles is vager. Felle koplampen van auto’s tijdens een avondrit daarentegen kunnen je dan weer enorm verblinden. Voor veel mensen met cataract is dit dagelijkse kost.
Cataract, beter bekend als staar, is een van de meest voorkomende oogaandoeningen wereldwijd.
Het treedt op wanneer de natuurlijke ooglens vertroebelt omdat er eiwitten in samenklonteren, wat leidt tot een minder goed zicht. Sommige personen lopen een groter risico om cataract te krijgen. Factoren als gevorderde leeftijd, diabetes, zwaarlijvigheid, overmatig alcoholgebruik, roken, gebruik van cortisone, vroegere ooginfecties of oogletsels doen de kans op cataract toenemen. Bij het ouder worden, zullen beiden lenzen minder helder worden, en tegen de leeftijd van 75 jaar heeft ongeveer 70 procent van de mensen cataract.
Hoe herken je het?
De symptomen ontwikkelen zich meestal geleidelijk. Veel mensen merken eerst dat hun zicht vermindert doordat het troebel wordt. Omdat deze veranderingen langzaam optreden, stellen mensen een bezoek aan de (oog) arts soms te lang uit.
De symptomen zijn onder andere een wazig zicht, zowel van dichtbij als van veraf, dat moeilijk te
Zwaarlijvigheid, overmatig alcoholgebruik en diabetes zijn belangrijke risicofactoren
corrigeren is met een bril. Ook de helderheid van kleuren vermindert en worden eerder gelig of bruinig. Je gaat dubbelzien wanneer je met één oog kijkt, en ook je nachtzicht verminderd.
Hoe stelt je arts een diagnose? Bij vermoeden van cataract zal de arts je doorverwijzen naar de oogarts. Die zal de druk van het oogvocht meten, je pupil onderzoeken en de binnenkant van je oog bekijken.
Beter voorkomen dan genezen Eenmaal cataract is ingetreden, is er geen andere optie dan het te behandelen. Als je er niets aandoet, kan je uiteindelijk blind worden. Daarom is het belangrijk om voor je gezondheid, en dus ook om cataract te vermijden, je levensstijl aan te passen. Zo zijn zwaarlijvigheid, overmatig alcoholgebruik en diabetes belangrijke risicofactoren om cataract te ontwikkelen.
Wees alert op je zicht en raadpleeg een arts wanneer je zicht achteruitgaat, zeker wanneer dit vrij snel gebeurt.
Behandeling
Gelukkig is cataract goed te behandelen. Of een operatie nodig en mogelijk is, wordt individueel bekeken. Soms wordt beslist om geen operatie uit te voeren. Dat is het geval wanneer een bril als hulpmiddel volstaat of wanneer de arts inschat dat het te verwachten voordeel van de ingreep wegens bepaalde factoren niet groot of onzeker is. In sommige gevallen kan een dringende ingreep daarentegen nodig zijn, bijvoorbeeld wanneer je enkel nog handbewegingen of licht kunt zien, wanneer je oogpupil lichtgrijs is en in geval van te hoge oogdruk. Bij een operatie wordt de ooglens vervangen door een kunstlens. Dat gebeurt meestal onder lokale verdoving tijdens een dagopname.
Tot vier weken na de ingreep moet je oogdruppels gebruiken. Die bevatten lokale antibiotica en cortisone. Daarna ben je meestal hersteld en krijg je een bril.
Het belang van een bril
Voor en ook nog na de cataractoperatie kan een aangepaste bril een wereld van verschil maken.

Een correct afgestemde bril helpt niet alleen om scherper te zien, maar verhoogt ook het comfort en verlichting in het dagelijks leven, bijvoorbeeld bij lezen, werken of autorijden. Na de cataractoperatie is een bril aangewezen omdat de kunstlens, anders dan je eigen lens, niet automatisch scherpstelt.
Voordeel bij Solidaris
Bij Solidaris kunnen leden genieten van interessante voordelen wanneer je een bril nodig hebt. Dat maakt kwalitatieve oogzorg toegankelijk voor een breder publiek.
De juiste informatie rond kortingen en terugbetalingen kan je
terugvinden op de website van Solidaris: www.solidaris.be Daarnaast stimuleert Solidaris regelmatige oogcontroles, wat cruciaal is voor het vroegtijdig opsporen van aandoeningen zoals cataract. Preventie en tijdige behandeling zorgen ervoor dat oogproblemen minder impact hebben op je levenskwaliteit.
Tot slot
Cataract is een veelvoorkomende maar goed behandelbare aandoening. Door aandacht te besteden aan de eerste symptomen, een gezonde levensstijl te implementeren en regelmatig je ogen te laten controleren, kun je ernstige zichtproble-
Met de ondersteuning van organisaties zoals Solidaris wordt niet alleen de behandeling, maar ook de nazorg, zoals een aangepaste bril, een stuk betaalbaarder en toegankelijker
men voorkomen. En met de ondersteuning van organisaties zoals Solidaris wordt niet alleen de behandeling, maar ook de nazorg, zoals een aangepaste bril, een stuk betaalbaarder en toegankelijker.
“We
Barbara Ceuleers over waardig leven, moeilijke keuzes en menselijke zorg.
Wat betekent het om waardig te leven - en te sterven? Het is geen eenvoudige vraag, maar wel één die steeds nadrukkelijker opduikt in onze samenleving. Journalist en auteur Barbara Ceuleers (42) gaat dit gesprek niet uit de weg. Integendeel: vanuit haar persoonlijke verhaal probeert ze een taboe bespreekbaar te maken.
“Ik schrijf niet als experte,” zegt ze zelf. “Ik schrijf als dochter. Als mens. Vanuit wat ik heb meegemaakt.” Vandaar ook de titel van mijn boek: Doodgewoon.
Wie is Barbara?
Barbara Ceuleers kennen we als journaliste bij VTM Nieuws, maar daarnaast groeide ze de voorbije jaren ook uit tot auteur. Haar eerste boek ontstond heel spontaan - als een soort dagboek met bedenkingen tijdens een ingrijpende periode in haar leven. Toen haar vader de diagnose Alzheimer kreeg, begon ze haar gedachten neer te schrijven. Wanneer hij later de keuze maakte voor euthanasie, kregen die persoonlijke teksten een nieuwe betekenis. Ze groeiden uit tot een boek dat bij veel mensen herkenning oproept. Daar stellen we haar enkele vragen over.
Je stelt in Doodgewoon dat we anders naar sterven moeten kijken. Wat bedoel je daar juist mee? En, zijn we wel klaar als samenleving voor de kwetsbaarheid die je zichtbaar maakt?
Waar over leven vaak openlijk gesproken wordt, blijft sterven voor velen moeilijk bespreekbaar. Toch
merkt Barbara dat er stilaan een kentering is. “Tien jaar geleden werd de dood nog weggeduwd,” zegt ze “alsof erover praten het dichterbij zou brengen. Maar vandaag zie je dat mensen meer openstaan om erover na te denken.” Die openheid vindt ze cruciaal. Niet omdat iedereen dezelfde keuzes moet maken, wel omdat iedereen het recht heeft om na te denken over wat hij of zij belangrijk vindt. “Als je geboren wordt, heb je daar niets over te zeggen, maar het moment waarop je afscheid neemt… daar zouden we toch op z’n minst over mogen reflecteren. Meer regisseur kunnen zijn over dat moment. Wat wil ik? Wat wil ik niet? Dat gesprek moeten we durven voeren.”
Generaties in verandering Die evolutie naar meer openheid ziet ze ook tussen generaties. Bij de oudste generatie blijft het thema vaak nog moeilijk bespreekbaar. “Bij mensen van 90 jaar en ouder merk je nog vaak dat ze het woord ‘dood’ niet eens willen uitspreken,” zegt ze. Maar bij jongere generaties – zelfs bij veertigers – groeit het bewustzijn.

“Mensen zijn meer bezig met ‘wat als’. Dat vind ik net positief. Het betekent dat we vooruitdenken, dat we keuzes willen maken.” Barbara kijkt hoopvol naar de toekomst: “Misschien wordt het ooit even vanzelfsprekend om over je levenseinde te praten als over je pensioen of je woonplannen.”
Vind je dat het huidige zorgsysteem voldoende ruimte laat voor de menselijkheid die je in Doodgewoon verdedigt?
Wat kan er beleidsmatig of structureel beter, denk je?
“Onze zorg staat onder enorme druk,” benadrukt Barbara. “Dit is geen verhaal van vingerwijzen. Integendeel: ik heb enorm veel respect voor iedereen die in de zorg werkt. Toch zie ik structurele tekorten, vooral rond kennis en opleiding. Het zou positief zijn, mochten thema’s zoals een waardig levenseinde en euthanasiewetgeving meer aandacht krijgen in de opleidingen.”
Geen zwart-witverhaal
Wat Barbara wil benadrukken, is dat het debat over waardig sterven geen zwart-witverhaal is. “Het is geen kwestie van ‘voor’ of ‘tegen’,” zegt ze. “Palliatieve zorg en euthanasie staan niet tegenover elkaar. Ze bestaan naast elkaar.” Voor haar gaat het om keuzevrijheid. Om een samenleving waarin mensen, binnen een duidelijk (wettelijk) kader, zelf kunnen nadenken over hun levenseinde. “Niemand wordt verplicht,” benadrukt ze. “Maar geef mensen wél de mogelijkheid om na te denken en keuzes te maken.”
Misschien wordt het ooit even vanzelfsprekend om over je levenseinde te praten als over je pensioen of je woonplannen
Heb je het gevoel dat wordt geluisterd naar je verhaal, en doet minister Verlinden het nodige om de uitbreiding van de wet op euthanasie te realiseren?
“Jammer genoeg niet, nee”, zegt Barbara resoluut. “Minister Verlinden wil alleen werk maken van een uitbreiding als het gaat over mensen met vergevorderde dementie. Op die manier wordt het een beetje een lege doos.Voor mij is het belangrijk dat we de grijze zone aanpakken. Zorg ervoor dat de mensen die balanceren op de grens van wilsonbekwaamheid dat toch nog een afgewogen keuze kunnen maken. Het is toch niet aan ons om te bepalen hoe erg iemand moet lijden voor hij of zij de vraag mag stellen om het leven te eindigen? Bovendien ligt er een goed wetsvoorstel klaar, maar de minister vraagt nog extra onderzoek. Dat zijn vertragingsmechanismen om de eventuele uitbreiding van de wet naar de volgende legislatuur te duwen, meer niet.”
Samen het gesprek voeren
Wat blijft hangen na het gesprek met Barbara, is niet zozeer een standpunt, maar een uitnodiging. Een uitnodiging om te praten. Met je partner, je kinderen, je vrienden. Niet noodzakelijk zwaar of dramatisch, maar wel eerlijk. “Je moet dat niet aan de keukentafel doen tussen de soep en de patatten. Maar af en toe stilstaan bij wat echt belangrijk is - dat maakt ons als mens alleen maar sterker.”
Bij S-Plus herkennen we die boodschap. Want verbondenheid, zorg voor elkaar en levenskwaliteit - ook op latere leeftijd - staan centraal in alles wat we doen.
Of zoals Barbara het zelf mooi samenvat: “Het gaat uiteindelijk niet over sterven. Het gaat over hoe we willen leven - tot het einde.”
Steven Vanden Broucke
Barbara Ceuleers zocht het uit, van A tot Z, van Alzheimer en artsen tot zelfbeschikking en ziekenhuizen. Ze sprak met experten, ervaringsdeskundigen, artsen en politici. Het werd een persoonlijk relaas, van een vader en zijn dochter. Van een dodelijke keuze. Van onmacht en onrecht. Maar vooral eentje van liefde. Want hij was bij haar geboorte; zij bij zijn dood.
Uitgeverij Ertsberg € 22,50

Aangekondigde pensioenhervorming:
Na lang wachten werd de pensioenhervorming op 28 mei 2026 gestemd, en op 1 juni 2026 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. We lijsten de wijzigingen op die gelden voor zowel werknemers, ambtenaren en zelfstandigen.
Wijzigingen met impact op de pensioendatum
1. Voorwaarden vervroegd pensioen (vanaf 2027) De wettelijke pensioenleeftijd, de vereiste loopbaanduur en leeftijd om met vervroegd pensioen te gaan, blijven ongewijzigd. Je kan deze voor jouw situatie raadplegen op www.pensioenhervorming.be.
Wat verandert er wel?
Het aantal dagen dat je per jaar nodig hebt om een jaar te laten meetellen voor de loopbaanvoorwaarde van het vervroegd pensioen: voor vroegst mogelijke ingangsdatum vanaf 1 januari 2027 tellen voor de loopbaanvoorwaarde enkel nog de loopbaanjaren mee waarin je 156 gewerkte of gelijkgestelde dagen hebt. Door deze maatregel kan het dus zijn dat je pas later met pensioen kunt gaan.
Voldoe je vóór 2027 al aan de voorwaarden om vervroegd met pensioen te gaan maar stel je het uit? Dan heeft deze wijziging geen invloed op je pensioendatum. Ook als, in dit geval, de vroegste pensioendatum 1 januari 2027 is, heeft deze wijziging geen invloed op jouw pensioendatum. Je voldoet dan immers al vóór 2027 aan de voorwaarden.
Zijn er jaren waarin je net geen 156 dagen hebt?
Deze jaren kunnen aangevuld worden met:
• Maximum 5 reservedagen in totaal
• balansdagen als je halftijds werkt met schommelende uurroosters
Reservedagen
Jaren waarin enkele dagen ontbreken om aan de vereiste 156 dagen te komen kunnen we aanvullen met maximum 5 reservedagen in totaal. We kunnen dus maximaal 5 jaar aanvullen met 1 dag of 1 jaar met 5 dagen. Deze reservedagen worden automatisch op de meest voordelige manier ingezet.
Balansdagen
De regering heeft een maatregel genomen om burgers te beschermen die tijdens hun loopbaan halftijds werken met schommelende uurroosters, en die door deze schommelingen sommige jaren net minder dan 156 dagen hebben en andere jaren net iets meer.
Goed om te weten:
• Je moet zelf niets doen. Deze beschermingsmaatregel zal automatisch toegepast worden wanneer we jouw pensioendatum berekenen.
• Net als de reservedagen worden de balansdagen automatisch op de meest voordelige manier ingezet.
• Heb je recht op deze beschermingsmaatregel? Dan gebruiken we eerst de balansdagen. Pas daarna gebruiken de 5 reservedagen.
De nieuwe pensioenbonus is een procentuele vermeerdering van je pensioenbedrag, geen eenmalige betaling boven op het pensioen
2. Nieuwe mogelijkheid om vanaf 60 jaar met pensioen te gaan na een lange loopbaan met veel effectief gewerkte dagen (vanaf 2027)
Naast de bestaande voorwaarden om vervroegd met pensioen te gaan, kan je vanaf 2027 op 60 jaar met pensioen gaan als je minstens 42 loopbaanjaren hebt met elk minstens 234 effectief gewerkte dagen. Lees op www.pensioenhervorming.be welke dagen meetellen.
De 5 reservedagen worden niet gebruikt om aan deze voorwaarden te voldoen. De uitzondering waarbij voor het eerste loopbaanjaar 104 dagen voldoende zijn, geldt niet voor deze maatregel.
Wijzigingen met impact op het pensioenbedrag
1. Pensioenmalus (vanaf 2027)
De malus is een vermindering van je bruto pensioenbedrag als je vervroegd met pensioen gaat en niet voldoet aan volgende 2 voorwaarden:
• 35 jaar loopbaan met minstens 156 gewerkte dagen én
• 7 020 gewerkte dagen op je volledige loopbaan

Dus ook als je voldoet aan de loopbaan- en leeftijdsvoorwaarden om vervroegd met pensioen te gaan, kan je een malus krijgen als je niet aan bovenstaande 2 voorwaarden voldoet.
Kan je vóór 2027 al met pensioen maar stel je je pensioen uit tot 2027 of later? Dan krijg je geen malus.
2. Nieuwe pensioenbonus (vanaf 2026)
Je kan deze bonus beginnen opbouwen vanaf 1 januari 2026 als je pensioen pas ingaat in 2027 of later en als je jouw pensioen uitstelt tot na je wettelijke pensioendatum, en aan volgende 3 voorwaarden voldoet:
• Je hebt 35 jaar loopbaan met minstens 156 gewerkte dagen;
• Je hebt 7 020 gewerkte dagen op je volledige loopbaan;
• Je hebt nog geen enkel pensioen ontvangen.
Opgelet: de reservedagen en balansdagen tellen niet mee om aan de voorwaarden van de bonus te voldoen.
De nieuwe pensioenbonus is een procentuele vermeerdering van je pensioenbedrag (en niet een eenmalige betaling boven op het pensioen). Per jaar dat je je pensioen uitstelt na de wettelijke pensioenleeftijd verhoogt het pensioen met een bepaald percentage. Dit percentage hangt af van jouw geboortejaar. Zie www.pensioenhervorming.be
3. Aanpassing perioden die meetellen voor gewaarborgd minimumpensioen
Om recht te hebben op het gewaarborgd minimumpensioen moet je voldoen aan:
• De basisloopbaanvoorwaarde én
• Een bijkomende werkvoorwaarde:
De perioden die meetellen voor het gewaarborgd minimumpensioen zijn aangepast
- Als je geboren bent na 1970 moet je minstens 5 000 gewerkte of hieraan gelijkgestelde dagen kunnen aantonen.
- Als je geboren bent vóór 1970, gelden er overgangsmaatregelen.
Ziektedagen telden tot nu toe slechts gedeeltelijk mee voor de werkvoorwaarde van het minimumpensioen.
De huidige regering is overeengekomen dat vanaf 2026:
• Afwezigheidsperioden voor medische redenen:
- volledig worden gelijkgesteld met gewerkte dagen;
- en dus volledig meetellen voor de werkvoorwaarde van 5 000 gewerkte dagen.
• B epaalde perioden ook gelijkgesteld worden voor de werkvoorwaarde van het gewaarborgd minimumpensioen, zie www.pensioenhervorming.be.
Wijzigingen die uw pensioenbedrag kunnen beïnvloeden na je pensionering
1. Aanpassing van de toepassing van de indexering Vanaf 1 juli 2025 wordt je pensioen geïndexeerd 3 maanden nadat de spilindex overschreden wordt.
De indexering van hogere pensioenen wordt tijdelijk aangepast.
Bij een overschrijding van de spilindex tussen 1 juli 2025 en 31 december 2029 wordt:
• de indexering van de hoogste wettelijke pensioenen beperkt. Dit betekent dat:
- als je totaal pensioen lager is dan 5 182,64 euro bruto, je een index krijgt van 2 %.
- als je totaal pensioen tussen 5 182,64 euro en 5 250 euro bruto ligt, je een index krijgt, beperkt tot 5 286,17 euro bruto.
- als je totaal pensioen 5 250 euro bruto of hoger is, je een forfaitaire verhoging krijgt van 36,17 euro bruto.
De gehanteerde grensbedragen evolueren mee met de index.
• het absoluut maximumbedrag niet meer geïndexeerd.
2. Absoluut maximum Als je een ambtenarenpensioen ontvangt, of een aanvullend pensioen van een werkgever dat beschouwd wordt als publieke sector, mag het totaalbedrag van jouw pensioenen het absoluut maximum van 8 290 euro bruto niet overschrijden. Om te bepalen of dit plafond overschreden werd, hielden we enkel rekening met de Belgische pensioenen. Sinds 1 juli 2025 moeten we eveneens rekening houden met buitenlandse, internationale en supranationale pensioenen.
Bron: website FPD www.pensioenhervorming.be
Voor advies over je pensioen kan je terecht bij je ziekenfonds
Gelieve deze nummers enkel te gebruiken met vragen over je pensioen.
Antwerpen: 03 285 44 44 (Keuze 3, Keuze 2) of pensioeninfo.ant@solidaris.be Vlaams-Brabant en Brussel: 02 506 99 17 (enkel op maandag en donderdag van 13.30 tot 16 uur)
Limburg: 0492 23 18 75 of pensioen.lim@solidaris.be Oost-Vlaanderen: 09 333 55 00 of pensioendienst.ovl@solidaris.be West-Vlaanderen: 056 230 230 (optie 1) of dmw.wvl@solidaris.be
Wie heeft er nu een ziekenfonds nodig? Wij allemaal!
De laatste tijd lagen de ziekenfondsen danig onder vuur. Door - vaak foute – beweringen en negatieve framing in de pers, horen we al eens waaien ‘Hebben we de ziekenfondsen wel nodig?’.
Voor S-Plus is afbouwen van solidariteit echter geen optie. Verbeteringen aan het systeem zijn welkom, maar mogen nooit ten koste gaan van de mensen. De zorg moet betaalbaar en toegankelijk blijven voor iedereen.
Geen ziekenfondsen?
Een ziekteverzekering zonder ziekenfondsen? Dat kan uiteraard. Maar roep daar niet te hard op. Wie pleit voor een ziekteverzekering zonder ziekenfondsen, vergeet dat we in België bewust gekozen hebben voor een solidair verzekeringssysteem. In dat model dragen we samen de kosten, maken we afspraken over prijzen en sluiten we niemand uit — ongeacht leeftijd of gezondheidstoestand. Het alternatief is een systeem gebaseerd op ‘ieder voor zich’. Daar spelen private verzekeraars een grotere rol, met als risico dat mensen geweigerd worden op basis van hun medische voorgeschiedenis. Bovendien draait zo’n systeem in de eerste plaats rond winst.
Ziekenfondsen zijn net ontstaan vanuit solidariteit. Iedereen betaalt mee, en iedereen kan op hulp rekenen wanneer dat nodig is. In tegenstelling tot private verzekeraars zijn ze niet winstgedreven. Ze beschermen een sociaal model
van gezondheidszorg, waarin toegankelijkheid centraal staat. Als de rol van ziekenfondsen wordt afgebouwd, ontstaat er automatisch meer ruimte voor private verzekeringen. Dat kan de solidariteit onder druk zetten en het systeem minder toegankelijk maken voor kwetsbare groepen.
Het ontstaan van de ziekenfondsen
Het recht op betaalbare en toegankelijke gezondheidszorg kwam er niet vanzelf, maar na jaren van sociale strijd en politieke inzet. Het doel was duidelijk: gezondheidszorg voor iedereen. Al in de 19de eeuw ontstonden er lokale kassen voor ‘onderlinge bijstand’, vaak
Vergeet niet dat we in België kozen voor een solidair verzekeringssysteem waar we samen de kosten dragen, prijsafspraken
maken en niemand uitsluiten
per beroepsgroep zoals mijnwerkers of textielarbeiders. Leden betaalden vrijwillig en kregen een beperkte steun bij ziekte, invaliditeit of overlijden. In het begin van de 20ste eeuw groeiden deze kleine initiatieven uit tot grotere, gestructureerde ziekenfondsen.
De verplichte ziekteverzekering
Na de Tweede Wereldoorlog werd de basis gelegd voor de sociale zekerheid zoals we die vandaag kennen. Minister Achiel Van Acker voerde een verplichte ziekte- en invaliditeitsverzekering in. De ziekenfondsen kregen daarin een centrale rol. Sindsdien is het systeem verder uitgebouwd tot een model gebaseerd op solidariteit, waardoor iedereen in België kan rekenen op kwaliteitsvolle en betaalbare zorg.
Ziekenfondsen en hun maatschappelijke rol
Dit uniek systeem wordt in vraag gesteld.

Ziekenfondsen doen vandaag inderdaad niet enkel de terugbetaling van medische kosten of de betaling van ziekte- en invaliditeitsuitkeringen. Ze doen veel meer. Er worden preventiecampagnes rond gezondheid opgezet, ze doen aan begeleiding bij ziekte of re-integratie naar werk, bieden psychosociale ondersteuning, en stimuleren gezondheid en welzijn via extra voordelen zoals sport en ontspanning. Ze dragen bij aan gezondheid in brede zin. Als je hun rol beperkt, valt een stuk van die preventie en begeleiding mogelijk weg.
Dicht bij de mensen
Ziekenfondsen staan dicht bij de burger en vervullen een belangrijke rol als tussenpersoon. Lokale medewerkers helpen mensen met administratie, terugbetalingen en aanvragen voor zorgbudgetten of invaliditeitsuitkeringen. De vraag is of een centrale overheidsinstelling diezelfde persoonlijke ondersteuning kan bieden, met evenveel nabijheid en betrokkenheid. Vooral kwetsbare groepen zoals ouderen, chronisch zieken en mensen met beperkte digitale vaardigheden dreigen anders uit de boot te vallen.
Belangrijke middenveldspeler
Ziekenfondsen krijgen vaak de kritiek dat ze te veel macht hebben, de keuzevrijheid beperken, te duur zijn en inefficiënt werken.
Zonder ziekenfondsen zou die macht echter net geconcentreerd worden bij 1 centrale overheid. Dat brengt risico’s mee op het vlak van controle. Ziekenfondsen vormen vandaag een belangrijk tegengewicht: ze controleren facturen en uitgaven, signaleren misbruik en verdedigen de belangen van patiënten.

Ook het argument over beperkte keuzevrijheid houdt weinig stand. De basisverzekering is overal gelijk, maar mensen kunnen wel kiezen tussen verschillende ziekenfondsen met elk hun eigen accenten, diensten en achtergrond. Net dat zorgt voor keuzevrijheid binnen een solidair systeem, zonder dat alles door 1 staatsinstelling wordt bepaald. Verzuiling speelt daarbij een rol, maar biedt tegelijk net pluralisme en keuzemogelijkheden.
De administratiekosten van ziekenfondsen zijn al relatief laag en werden in het verleden sterk teruggedrongen. Er is bovendien geen bewijs dat het afschaffen ervan automatisch goedkoper zou zijn. In een volledig gecentraliseerd systeem kunnen de kosten zelfs hoger oplopen. Daar komt nog bij dat ziekenfondsen beschikken over decennialange ervaring en diepgaande kennis van regelgeving en patiëntsituaties. Die expertise vervangen door een nieuwe overheidsdienst is risicovol
De ziekenfondsen zorgen ervoor dat gezondheidszorg
toegankelijk is voor iedereen
en kan net tot extra inefficiëntie leiden. Zo’n hervorming dreigt duurder en chaotischer te worden dan het huidige systeem verder te verbeteren.
Ook op het vlak van digitalisering is de vooruitgang de voorbije jaren aanzienlijk, en doen ziekenfondsen het pakweg beter dan verschillende overheidsdiensten.
Afbouwen van solidariteit geen optie
De conclusie is duidelijk: ziekenfondsen zijn geen overbodige tussenlaag, maar een essentiële speler die de zorg menselijker, toegankelijker en socialer maakt.
Ziekenfondsen blijven nodig in de strijd tegen sociale ongelijkheid. Als verdedigers van patiëntenrechten moeten ze blijven informeren, adviseren, begeleiden en beschermen.
Ook bij S-Plus willen we dat iedereen gezond en gelukkig oud(er) kan worden.
Gertie Brouwers
Puzzels, ze zijn er in alle maten en vormen. Met letters of met cijfers.
Makkelijk of moeilijk. Ze zijn zo alomtegenwoordig dat iedereen er zich wel eens aan waagt. Maar wie maakt al die puzzels en hoe gebeurt dat? We praten erover met Ewald Van Looveren, redacteur bij Keesing, de puzzeluitgeverij van boekjes als Denksport en De Puzzelaar.
Puzzelen lijkt wel van alle tijden te zijn. Kan je ons iets meer vertellen over de eerste puzzel?
Ewald Van Looveren: “Als puzzelmakers het hebben over de eerste puzzel, dan bedoelen ze hiermee de eerste kruiswoordpuzzel. Die werd gemaakt door de Brit Arthur Wynne in 1913 voor een Amerikaanse krant, de ‘New York World’. Hij noemde zijn puzzel een ‘word cross puzzle’, wat door de uitgever later verkeerdelijk als ‘crossword puzzle’ werd gepubliceerd. En dat is zo gebleven.
Die eerste puzzel leek al een beetje op wat we vandaag kennen als de kruiswoordpuzzel. Alleen had die nog geen zwarte vakjes, maar allemaal witte die ingevuld moesten worden. Het diagram was geen vierkant, maar eerder diamantvormig met een uitsparing in het midden. Later is de puzzel verder geëvolueerd tot de kruiswoordpuzzel die we vandaag kennen.”
Was uitgeverij Keesing er al van in het begin bij?
Ewald: “Uitgeverij Keesing werd al in 1911 opgericht en gaf toen een dagblad uit met informatie voor beursspecialisten. Het eerste puzzelboekje, toen ook al onder de naam ‘Denksport’, verscheen in 1930 en bevatte 16 kruiswoordpuzzels. Pas na de Tweede
Wereldoorlog, ik vermoed in de jaren ‘60 - ‘70, legt Keesing zich uitsluitend toe op het maken van puzzels en puzzelboeken. De Denksportboekjes, De Puzzelaar, het Libelle Puzzelboek, de puzzels in Het Laatste Nieuws, de S-Pluspuzzels natuurlijk ... ze worden allemaal bij ons gemaakt. Keesing heeft daarnaast ook nog kantoren in verschillende Europese landen en in de Verenigde Staten.”
Hoe wordt zo een woordpuzzel vandaag gemaakt?
Ewald: “Vroeger gebeurde dat volledig met potlood en papier, nu gebeurt dat digitaal. We gebruiken hiervoor ‘een recept’. Daarin staat wat we nodig hebben om de puzzel te maken: welk soort puzzel wordt het, hoe groot is het diagram, de moeilijkheidsgraad van de woorden, is het een puzzel voor België en Nederland of voor één van beide? In een Vlaamse puzzel vragen we bijvoorbeeld niet naar rivieren in Gelderland. Ook verschilt de betekenis van woorden soms. Een ‘kleedje’ is in Nederland een tapijt, en in Vlaanderen is dat een jurk. Voor de omschrijvingen doen we beroep op een database. Die wordt permanent onderhouden, zodat hij actueel blijft. Als het ‘recept’ volledig is,
De eerste kruiswoordpuzzel had enkel witte vakjes en was diamantvormig.

genereert het systeem een puzzel. Als redacteur kijken we die nog na. Het menselijk aspect blijft heel belangrijk.”
Welke zijn de meest populaire puzzels?
Ewald: “Dat verschilt van land tot land. In Scandinavië blijft de Zweedse puzzel heel populair, terwijl in Frankrijk de filippine aan een opmars bezig is. Bij ons vormen de sudoku, de woordzoeker en de Zweedse puzzel de top 3.”
Als afsluiter, ben je zelf ook een puzzelaar?
Ewald: “Af en toe. Mijn favoriete puzzel is de ‘Japanse puzzel’, waarbij je pixel per pixel een tekening moet maken aan de hand van de cijfertjes langs de zijkant. Taalpuzzels maak ik maar zelden, ik ben er al de hele dag mee bezig en ken de database dan ook grotendeels vanbuiten.” (lacht)
Sarah Van Humbeeck
Vul de puzzel achteraan het nummer in en win een Denksport puzzelboek!

Nieuw ledenvoordeel






S-Plusleden krijgen 25 % korting bij een kortlopend abonnement van 3 edities! Het abonnement stopt automatisch.
Je vindt alle info op www.denksport.com/splus of bel naar 03 360 69 90 (met vermelding van het S-Plusledenvoordeel).

Het idee van ‘S-Plus fleurt je buurt op’ is eenvoudig: zet met jullie groep een kleine, haalbare actie op die de buurt mooier, groener of gezelliger maakt. Dat kan van alles zijn: samen met bewoners een bloembak of geveltuin aanleggen, een bankje opfleuren, een kleurrijke bloemenstrook inzaaien of een ontmoetingsmoment organiseren op een opgefriste plek. Groot hoeft het zeker niet te zijn - elke actie telt, zeker wanneer ze vertrekt vanuit jullie enthousiasme en betrokkenheid.
Slaap verandert met de jaren, en dat roept vaak heel wat vragen op. Hoe komt het dat slapen moeilijker wordt naarmate we ouder worden? Wat is normaal, en wanneer is het tijd om extra ondersteuning te zoeken? Tijdens dit boeiende webinar nemen S-Plus en Solidaris je mee in de wereld van slaap en ouder worden. Je krijgt heldere uitleg, herkenbare inzichten en praktische tips om beter om te gaan met slaapproblemen en de slaapkwaliteit te verbeteren.
Door mee te doen zetten jullie S-Plus zichtbaar op de kaart in jullie gemeente, brengen jullie buurtbewoners samen en tonen jullie hoe waardevol ouderen zijn in het lokale leven. Bovendien geniet de hele buurt mee van het resultaat van jullie inspanningen.
Vraag daarom nu jullie gratis bloemzaadjes aan bij het
S-Plussecretariaat in jullie regio, goed voor 14m² bloemenplezier. Samen maken we de buurt een stukje mooier - doen jullie mee?

Een toegankelijke en inspirerende sessie boordevol nuttige informatie voor ouderen en iedereen die begaan is met slaap. Dit webinar biedt waardevolle handvatten waar je meteen mee aan de slag kunt. Zet het alvast in je agenda en laat je in het najaar van 2026 inspireren door S-Plus en Solidaris.
Wanneer: najaar 2026
Datum en uur worden meegedeeld via onze nieuwsbrief en sociale media.
buurt mee op!
• Antwerpen: 03 285 43 36
• Limburg: 011 24 73 60
• West-Vlaanderen: 056 52 77 47 (regio Kortrijk) en 050 44 79 52 (regio Brugge)
• Oost-Vlaanderen: 09 333 57 75
• Vlaams-Brabant: 02 546 15 92
De actie loopt tot einde voorraad. Vergeet zeker niet om ons enkele foto’s te bezorgen van de actie (info@s-plusvzw.be)!

Met pensioen gaan betekent veel meer dan het afsluiten van je loopbaan. Het luidt een nieuwe levensfase in, met meer tijd en ruimte, maar ook met nieuwe keuzes en vragen.
Wat verandert er op praktisch en financieel vlak?
Hoe geef je deze periode zinvol vorm? En hoe zorg je voor een goede balans? In dit tweedelige webinar krijg je heldere informatie en praktische tips om je goed voor te bereiden op deze overgang.
Zo kan je met vertrouwen en inspiratie de volgende stap zetten naar een nieuwe en betekenisvolle fase in jouw leven.
Gun jezelf een sterke start van dit nieuwe hoofdstuk!
Wanneer: Najaar 2026
Datum en uur worden meegedeeld via onze nieuwsbrief en sociale media.
Tijdens Apero Solo ontmoet je andere alleenstaanden en alleengaanden in een ontspannen sfeer, met ruimte voor boeiende gesprekken rond gedeelde interesses en ervaringen.
Apero Solo Sportief
Na een mooie wandeling (5 km) rond het Donkmeer met ex-donkwachter Piet, genieten we samen van een hapje en een drankje.
Wanneer? 16 september 2026 om 14 u.
Waar? Parking Brasserie Chérie, Overmere
Prijs: € 15
Inschrijven: T 09 333 57 76
E o-vl@s-plusvzw.be


Soep soep-eren
We maken samen verse soep en genieten daarna samen van onze creaties met een stukje vers stokbrood.
Wanneer? 3 september en 1 oktober 2026 om 16 u.
Waar? Het Applauwe in Lauwe
Prijs: € 4 per namiddag
Inschrijven: T 056 23 03 92
Gezellig aperitieven
Elke 1e donderdag van de maand in Brugge
Prijs: gratis
Inschrijven: T 050 44 79 52
Single en smakelijk
Samen met andere singles en met gezondheidscoach Jessie Clarysse ontdek je hoe makkelijk en lekker gezonde eenpansgerechten kunnen zijn. Daarna genieten we samen van ons gerecht in een ontspannen sfeer. Wat breng je jezelf mee? Snijplank, snijmes en schort
Wanneer? 25 september 2026 om 17.30 u.
Waar? Buurtcentrum De Balsemboom, 8000 Brugge
Prijs: € 20
Inschrijven: T 050 44 79 52 E ellen.deneire@s-plusvzw.be
Gezellige foodies
Je hebt een passie voor koken maar je bent alleen en kan je kookkunsten met niemand delen? Sluit dan aan bij onze gezellige foodies, een groep alleenstaanden die samen lekker koken, tafelen en recepten delen. Je hoeft natuurlijk geen keukenheld te zijn. Iedereen is welkom!
Wanneer? 27 juli, 7 september, 19 oktober en 30 november 2026 van 15 tot 18 uur
Waar? Gildezaal, Kuringen
Basisprijs: € 20 S-Plus ledenprijs: € 15
Inschrijven: T 011 24 73 60
E limburg@s-plusvzw.be

Apero Solo in Mechelen
We starten met een ludieke stadswandeling en genieten daarna van een aperitief met lekkere hapjes, fijne babbels en aangenaam samenzijn.
Wanneer? 2 oktober 2026 van 17.30 uur tot 21 uur
Waar? VC De Schakel, Mechelen (aan de Grote Markt)
Prijs: € 15
Inbegrepen: wandeling met stadsgids, aperitief en vele hapjes.
Inschrijven: T 03 285 43 36 E antwerpen@s-plusvzw.be

Apero Solo Diegem
We maken samen een lekker aperitief en enkele kleine hapjes. Iedereen die graag nieuwe mensen wil leren kennen en/of wil genieten van een gezellig moment met leeftijdsgenoten is welkom!
Wanneer? 28 september 2026 vanaf 14 u. Waar? Campinezaal, GC De Kwadrant, Kosterstraat 2, 1831 Diegem
Prijs: € 5
(inclusief hapje en drankje) Iedereen welkom!
Apero Solo Aarschot
Kennismaking in het café en Microbrouwerij ‘Den Druppel’ in Aarschot. We genieten samen van een gezellige avond en leren elkaar en onze interesses beter kennen.
Wanneer? Vrijdag 11 september 2026 om 19.30 u.
Waar? Parking Demervallei, we gaan samen naar het café
Prijs: gratis, eigen drank te betalen
Inschrijven: T 02 546 15 92
E brabant@s-plusvzw.be


Je herinnert je vast je eerste festivals … Maar wist je dat Pukkelpop ook een fascinerende wereld áchter de schermen heeft?
Tijdens deze exclusieve rondleiding nemen we je mee langs plekken die normaal verborgen blijven. Je ontdekt hoe artiesten ontvangen worden, hoe een gigantisch podium wordt opgebouwd en wat er allemaal nodig is voordat de eerste noot klinkt.
Ideaal voor nieuwsgierige plussers die houden van muziek, verhalen en een vleugje backstage-magie.
Hoogtepunten
Ontdek, beleef en geniet — op jouw tempo. Rondleiding van ongeveer 2-tal uren o.l.v. een gids Mogelijkheid tot eten van een friet met snack.

Zondag 16 augustus 2026 – 13 tot 16.30 u.
Prijzen: Basisprijs: 30 euro rondleiding – inclusief drankje
S-Plus ledenprijs: 25 euro – rondleiding - inclusief drankje
S-Plus in concert wordt een feest-editie!
Niet alleen zal dit de 30ste keer zijn dat we het concert organiseren, maar S-Plus bestaat in 2027 ook 80 jaar! Bovendien trekken we voor deze gelegenheid opnieuw naar de vertrouwde maar helemaal vernieuwde zaal in het Kursaal van Oostende.
Het programma maken we nog niet bekend ... maar wat we wel al kunnen vertellen is dat je dit feest niet zal willen missen!
Noteer alvast 2 en 3 maart 2027 in je agenda!

Genieten in stijl, sfeer en ambiance.
Laat je onderdompelen in deze sprankelende kerstshow! Geniet van een all-inclusief maaltijd en een spetterende live show. Kies je voor een luxe totaalbeleving? Dan kan je er ook nog overnachten en je laten verwennen met een lekker ontbijt.
Wat mag je verwachten?
18 u.: driegangenbuffet, inclusief aperitief, water en wijn 20.30 u.: show met De Romeo’s, Daisy Thys, Eddy Herman, showballet en variété-act
21.40-22 u.: pauze inclusief drankje naar keuze (2 jetons t.w.v. € 4 per jeton) 22-23.30 u.: deel 2 van de show

Zaterdag 19 december 2026
Prijzen:

Basisprijs: 91 euro - S-Plusledenprijs: 76 euro
Inbegrepen: all-in driegangen buffet, 2 drankjetons, show, verzekering
Inschrijven voor 20 augustus 2026
Wens je ook te overnachten?
Basisprijs: 231 euro - S-Plus ledenprijs: 181 euro
Toeslag single kamer: 42 euro
Inbegrepen: overnachting, city taks en ontbijt, all-in driegangenbuffet, 2 drankjetons, show, verzekering
Ontsnap aan de koude dagen op het prachtige eiland Lanzarote. Laat je meevoeren door de relaxte eilandvibe en ontdek waarom Lanzarote de parel van de Canarische Eilanden wordt genoemd. Verblijf in het stijlvolle Hotel H10 Lanzarote Princess, Playa Blanca, op wandelafstand van het strand en het gezellige centrum.

Hotel H10 Lanzarote Princess**** (all-in) 24 november t.e.m. 8 december 2026
Prijzen:
Basisprijs: 2357 euro - S-Plusledenprijs: 2307 euro (nog 4 dubbelkamers beschikbaar)
Singletoeslag: 535 euro (nog 1 singlekamer beschikbaar)
Info en inschrijvingen
02 515 02 06 E john.deridder@s-plusvzw.be (niet bereikbaar op woensdag)
Beleef een heerlijke nazomer aan de azuurblauwe kust van Side. Verblijf in het Hotel Sural Resort, gelegen vlak aan het strand en omgeven door palmbomen.
Hotel Sural Resort**** (all-in) 4 - 11 oktober 2026
Prijzen:
Basisprijs: 1276 euro
S-Plusledenprijs: 1226 euro (nog 4 dubbelkamers beschikbaar, singles volzet)
Info en inschrijvingen
02 515 02 06 E john.deridder@s-plusvzw.be (niet bereikbaar op woensdag)


Zin in een wintervakantie vol rust, natuur en gezelligheid?
Trek dan met S-Plus naar het betoverende Lechtal in Tirol, een van de mooiste en meest ongerepte dalen van Oostenrijk.
We verblijven in het charmante Gasthof Stern**** in Elbigenalp, waar gastvrijheid troef is en we al meer dan 35 jaar met open armen worden ontvangen.
Verwacht comfortabele kamers, heerlijk eten, muzikale avonden, een vernieuwde wellness en een hartelijke familiale sfeer.


Periode 1: 23.01 - 30.01.2027 (voor deelnemers uit Antwerpen, Vlaams-Brabant, Limburg, Oost-Vlaanderen)
Periode 2: 28.02 - 07.03.2027 (voor deelnemers uit West-Vlaanderen)
Prijs: Basisprijs: 906 euro - S-Plus ledenprijs: 856 euro Toeslag single kamer: 105 euro
Inbegrepen: 8-daagse reis met luxe-autocar, verblijf in volpension, 2 excursies met bus, wellness, muzikale avond, fakkelwandeling met Glühwein, begeleiding door Ivan Gardedieu met vrijblijvend dagprogramma
Niet inbegrepen: dranken aan tafel, middagmalen tijdens heen- en terugreis
Opstapplaatsen:
Periode 1: Gent Dampoort – GrootBijgaarden Texaco Station – Antwerpen Crowne Plaza – Limburg Carpoolparking Lummen
Periode 2: Brugge – Oostende – Kortrijk –Ieper – Menen
Inschrijvingen: T 050 44 79 51 of E Ellen.deneire@s-plusvzw.be Inschrijven vanaf 22 juli 2026 om 9 u.
Binnenland (eigen vervoer)
• 02.10 - 04.10.2026: Weekend voor alleenstaanden in Floreal Nieuwpoort (VP)
Prijs: Basisprijs: € 315, S-Plusledenprijs: € 265
• 23.10 - 25.10.2026: Wildweekend in Floreal MontSaint-Aubert (HP)
Prijs: Basisprijs: € 378, S-Plusledenprijs: € 328, singletoeslag: € 61
• 01.11 - 05.11.2026: Familieplezier aan zee in Domein Westhoek***(HP)
Prijs: Basisprijs: € 481, S-Plusledenprijs: € 431, kinderen jonger dan 12: € 93. Geen singletoeslag
Kijk op www.s-plusvzw.be voor het programma.
Info en inschrijvingen: 056 52 77 47

Wildweekend
Solidaris voorziet een tussenkomst van 12 euro per dag bij daguitstappen en 25 euro per nacht bij meerdaagse uitstappen voor leden die recht hebben op de verhoogde tegemoetkoming.
Inschrijvingen voor daguitstappen en reizen:
S-Plus Limburg 011 24 73 60 - vrijetijd@s-plusvzw.be

Ontspan aan zee, wandel langs strand en duinen, of flaneer op de dijk. Overnacht en rust uit in het vakantiecentrum Floreal.
Opgelet: omwille van de beperkte opslagruimte in de bus, raden we aan om in Blankenberge een rollator of rolstoel te huren. Reservatie gebeurt via ons.
Huurprijzen voor je vakantie: Rollator: € 14
Rolstoel: € 20 + waarborg: € 25
vrijdag 11 t.e.m. vrijdag 18 september
Floreal vakantiecentrum
Blankenberge in volpension
Midweek: Basisprijs: € 553
S-Plusledenprijs: € 503
Singletoeslag: € 72
Midweek: Basisprijs: € 763
S-Plusledenprijs: € 713
Singletoeslag: € 126
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be
Tijdens deze unieke reis beleef je de Europese hoofdstad van dichtbij – een stad die bruist van leven, charme en betekenis. We verkennen het historische centrum, de indrukwekkende kathedraal Notre Dame en wandelen langs andere higlights van de stad. We bezoeken het Europees Parlement en genieten van vrije tijd in deze boeiende stad.
Dagprogramma
• Dag 1: vertrek met bus, aankomst in Straatsburg en bezoek aan de stad
• Dag 2: uniek bezoek achter de schermen van het Europees Parlement en wandeling door de stad
• Dag 3: vrije voormiddag en vertrek na de lunch
Opstapplaatsen bus: Mechelen, Leuven en Hasselt
Van maandag 5 tot woensdag 7 oktober 2026
B&B Hotel Brumath Bernolsheim (halfpension)

Prijs: Basisprijs: 367 euro - S-Plus ledenprijs: 317 euro - Single toeslag: 40 euro
Inbegrepen: busreis vanuit Leuven, Mechelen (parking Provinciaal domein De Nekker), Hasselt, 2 overnachtingen o.b.v. halfpension in B&B hotel Brumath Bernolsheim,1 uitstap, Nederlandstalige begeleiding, bijstands- en annulatieverzekering.
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be
Therapie in het bos. Marijke, een gecertificeerde Shinrin yoku gids neemt je mee in een zintuigelijke wandeling doorheen het bos. Ze laat je ervaren hoe helend de kracht van de natuur kan zijn!
Zaterdag 4 juli 2026 van 9 tot 12 uur
Gellik-Lanaken, afspraak parking taverne de Krieckaert: Krieckaertlaan 1, 3620 Lanaken
Zaterdag 22 augustus 2026 van 9 tot 12 uur
De Teut Zonhoven, afspraak parking hondenschool: Kapelbergweg 61, 3520 Zonhoven

Prijs: Basisprijs: 25 euro (sessie)
S-Plus ledenprijs: 20 euro (sessie)
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60
helga.vangenechten@s-plusvzw.be
- juli-augustus-september 202619
Een dagje Maastricht met een beetje meer. Op 5 september valt er vanalles te beleven in deze mooie en gezellige stad. De universiteit bestaat 50 jaar en dat weekend vindt in de gebouwen van de universiteit het gratis PAS-festival plaats tussen 19 en 23 uur.
Wij zorgen dat je in de namiddag gezellig Maastricht kan verkennen (shoppen, museum, terrasje ...) en ‘s avonds zoek jij in de universiteitsgebouwen jouw ideale programma: wereldmuziek, acrobatie, voordracht over wetenschap, theater ... voor iedereen is er wel iets. Om 23 uur brengt onze bus je weer veilig thuis.
Opstapplaatsen bus 1: Affligem, Leuven, Tienen, Borgloon Opstapplaatsen bus 2: Turnhout, Paal, Kuringen

Zaterdag 5 september 2026 om 12 uur
Prijs: Basisprijs: 33 euro - S-Plus ledenprijs: 28 euro
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be
Geniet van de gezellige sfeer van de kerstmarkt in Gent!
De historische binnenstad wordt omgetoverd tot een sfeervol winterlandschap met lichtjes, kraampjes, muziek en heerlijke geuren. Wandel langs de houten chalets vol ambachtelijke producten, proef winterse lekkernijen en geniet van een warme drank bij een knisperend vuurtje. Een hartverwarmende uitstap vol licht, smaak en gezelligheid!
Let op: over het algemeen is de stad toegankelijk. Er kunnen steeds onregelmatige en smalle straten zijn.
Geniet van een sprankelende dag aan de Belgische kust! Na aankomst kan je vrij iets eten en door Blankenberge wandelen. Ga op zoek naar de ‘Paravang’ of de lustige velodroom, of kuier op je gemak door Blankenberge en ontdek de vele huizen van de ‘Belle Epoque’. Uiteraard kan je ook altijd kiezen voor een bezoek aan De Pier of het strand.
Vrij bezoek: Een dagje strand, een museum of gewoon gezellig winkelen. Het kan allemaal.
Opstapplaatsen bus: Kuringen, Paal, Tienen, Affligem

Donderdag 20 augustus 2026
Prijs: Basisprijs: € 32 - S-Plusledenprijs: € 27
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be

Vrijdag 5 december 2026
Prijs: Basisprijs: 29 euro
S-Plus ledenprijs: 24 euro
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be

Laatste plaatsen
Kerstcruise op de Rijn: geniet mee van de warme kerstsfeer tijdens een betoverende riviercruise! Bezoek o.m. Koblenz, Königswinter en Keulen.
Van 29 november
t.e.m. 2 december 2026
Prijzen vanaf: Basisprijs: 799 euro
S-Plus ledenprijs: 749 euro
Meer info: www.s-plusvzw.be of 0477 653 499

Stap binnen in de betoverende wereld van Pairi Daiza, het mooiste dierenpark van Europa. Laat je meevoeren langs indrukwekkende werelddelen, van de Chinese Tuin tot het hart van Afrika, en ontmoet dieren van over de hele wereld.
Geniet daarnaast van de prachtige tuinen en de rustgevende sfeer van dit unieke park. Of je nu houdt van natuur, cultuur of dieren: Pairi Daiza betovert iedereen.
Let op: Een rolstoel kan gehuurd worden mits reservatie (ID + € 10 waarborg)
Inbegrepen: bezoek aan park, busvervoer met opstapplaatsen in Kuringen, Paal, Tienen en Sint-Stevens-Woluwe (of Zaventem)
Zaterdag 26 september 2026, 7 tot 18 uur
Prijs: Basisprijs: 86 euro S-Plus ledenprijs: 71 euro
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be

Tijdens dit bezoek volgt een unieke kijk achter de schermen van de brandweer: van indrukwekkende voertuigen tot slimme technieken en spannende verhalen uit de praktijk. Een leerrijke en verrassende uitstap, met ruimte voor vragen en interactie. Ideaal voor wie altijd al eens wilde weten wat er écht gebeurt in een kazerne!
Let op: - De plaatsen zijn beperkt - De uitleg gaat door op de tweede verdieping. Er is geen lift aanwezig in het gebouw.
Locatie: Brandweerkazerne Tessenderlo, Heilig Hartlaan 30, 3980 Tessenderlo-Ham (eigen vervoer)
Donderdag 8 oktober 2026 van 14 tot 16 uur
Prijs: Gratis
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60 vrijetijd@s-plusvzw.be
Een serene en informatieve namiddag met een blik achter de schermen van een crematorium. Tijdens dit bezoek is er ruimte voor vragen, reflectie en open gesprek over afscheid nemen en uitvaartzorg. Een waardevolle ervaring die rust en inzicht biedt.
Opgelet: De plaatsen zijn beperkt.
een dagje Leuven met karakter

De dag start met een bedrijfsbezoek bij de iconische Stella Artois brouwerij in Leuven. Ontdek het brouwproces, de rijke geschiedenis en proef de sfeer van deze wereldberoemde biermakerij. Na de rondleiding is er tijd om Leuven op eigen tempo te verkennen. Wandel door het historische centrum, bewonder het stadhuis, geniet van een terrasje of snuister rond in de gezellige winkelstraten. Een dag vol smaak, cultuur en vrijheid in het hart van Leuven!
Let op: de rondleiding is 1,3 km – doe gemakkelijke schoenen aan. Deelnemers met rolstoel of die hulp nodig hebben, dienen dit op voorhand te melden.
Inbegrepen: Vervoer luxe autocar Bezoek aan brouwerij Stella Artois
Vrijdag 16 oktober 2026
Prijs: Basisprijs: 69 euro
S-Plus ledenprijs: 54 euro
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60
vrijetijd@s-plusvzw.be

Tijdstip: 14 tot 16.30 uur Uitvaartzorg Smeets - DELA Hendrik van Veldekesingel 38 3500 Hasselt (eigen vervoer)
Donderdag 26 november 2026
Prijs: Gratis
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60
vrijetijd@s-plusvzw.be
In de voormiddag is er een bezoek voorzien aan het Europees Parlement. Een unieke inkijk in het hart van de Europese besluitvorming. Indien het Parlement niet beschikbaar is, wordt het inspirerende Huis van de Europese Geschiedenis bezocht, waar je op interactieve wijze de evolutie van Europa ontdekt.
Rond de middag geniet je van een heerlijke lunch in een restaurant (kipfilet met boschampignonsaus met frietjes, chocolademousse, ½ liter water en 1 koffie na de maaltijd)
In de namiddag is er vrije tijd om Brussel op eigen tempo te verkennen. Opgelet: De straten van Brussel hebben veel kasseien, en zijn smal en onregelmatig.
Inbegrepen
- Vervoer luxe autocar
- Bezoek Europees Parlement of bezoek aan het huis van de Europese geschiedenis
- Lunch

Vrijdag 20 november 2026
Prijs: Basisprijs: 70 euro
S-Plus ledenprijs: 55 euro
Info en inschrijvingen: 011 24 73 60
vrijetijd@s-plusvzw.be
Een boeiende spreeknamiddag roept je. Je gelukkig voelen, wat is dat precies?. Voor iedereen betekent dat iets anders. Geestelijke en lichamelijke gezondheid zijn nauw met elkaar verbonden. Want als je lichamelijk en mentaal in evenwicht bent, voel je je goed en veerkrachtig. Geestelijke gezondheid is ‘meer’ dan enkel niet ziek zijn. Het is ook je mentaal welbevinden.
Gelukkig kan je geluk trainen zoals een spier. Ben je optimistisch, dankbaar, heb je zelfvertrouwen? De geluksdriehoek reikt je handvatten aan om even stil te staan bij jouw geluksgevoel. Ook hier maken de vele persoonlijke verhalen van de deelnemers het een boeiende en leerrijke middag.
Maandag 30 november om 13.30 uur
Locatie: LDC Dorpshuis, Brugstraat 4, Bocholt
Prijs: het LDC kan een kleine bijdrage vragen
S-PLUS - juli-augustus-september
Inschrijvingen: S-Plus Limburg 011 24 73 60
Veerle.daenen@s-plusvzw.be
Intimiteit (her)ontdekken tijdens de meno- en penopauze
Benieuwd hoe je intimiteit spannend kunt houden tijdens de meno- en penopauze? In deze interactieve infosessie ontdek je op een luchtige en open manier wat er eventueel kan veranderen en hoe je samen nieuwe vormen van intimiteit kunt beleven of misschien zelfs herontdekken.
Dinsdag 24 september 2026 om 13.30 uur
Locatie: Cicindriahuis, Abdijstraat 47, 3800 Sint-Truiden
Prijs: het LDC kan een kleine bijdrage vragen
Met deze quiz proberen we je bewustzijn en kennis over je huid, huidverzorging en huidkanker te vergroten. Je wordt uitgedaagd om mythes te onderscheiden van waarheden aan de hand van een reeks stellingen, die je als fabel of feit moet classificeren.
Wanneer alle stellingen behandeld zijn, krijg je de antwoorden samen met een korte toelichting. Aan het einde van de quiz krijg je ook een aan het thema gerelateerd cadeautje, en een Check je vlekjes-flyer.
Dinsdag 20 oktober 2026 om 19 uur
LDC De Linde Riemst, Paenhuisstraat 11, Riemst
Op pensioen gaan, sommige kijken uit naar dit moment, terwijl anderen er tegenop zien. De redenen zijn heel divers. Zo is de ene tevreden met het wegvallen van allerlei verplichtingen. De andere mist dan weer de structuur van het werkleven. Hoe dan ook brengt deze nieuwe levensfase diverse uitdagingen met zich mee waarop je je kan voorbereiden. Weet trouwens dat je niet moet wachten tot aan de pensioendatum om over je pensioentijd na te denken. Goed begonnen is ook hier al half gewonnen. S-Plus helpt je om deze nieuwe levensfase goed voor te bereiden maar ook zinvol en leuk in te vullen.
Dinsdag 29 september om 19 uur
Locatie: LDC De Linde Riemst - Paenhuisstraat 11, Riemst
Dinsdag 27 oktober om 19 uur
LDC De Kouter, Boskoopweg 3, Alken
Prijs: het LDC kan een kleine bijdrage vragen
Ga je graag wandelen in fijn gezelschap? Ontdek onze najaarswandelingen. S-Plusleden wandelen gratis mee (uitgezonderd: Nationale S-Plus Wandeldag). Niet-leden kunnen 2 keer gratis deelnemen; nadien vragen we om lid te worden.
20.08 | Kasterlee (7 km)
Vertrek: 14 uur, voor de kerk (Markt), centrum Kasterlee
Inschrijven: T 03 285 43 36 E antwerpen@s-plusvzw.be
15.09 | Berlaar (6,5 km)
Vertrek: 13.30 uur, LDC Balderhuys, Pastorijstraat 2, 2590 Berlaar
Inschrijven: T 03 285 43 36 E antwerpen@s-plusvzw.be
17.09 | Wandelen aan zee en bosduinen (6 km)
Vertrek: 13.45 uur, tramstation Oostende, 14.15 uur wie start aan halte Zwarte Kiezel
Inschrijven: T 056 44 79 56 E sabine.leenknegt@s-plusvzw.be
22.09 | Domein van Hofstade (6 km)
Vertrek: 14 uur, sporthal Hofstade, Tervuursesteenweg 400, 1980 Zemst
Inschrijven: T 03 285 43 36 E antwerpen@s-plusvzw.be
24.09 | Waar de Leie Kortrijk omarmt (6 km)
Vertrek: 14 uur, centrum Mozaïek, Leiestraat 15 A, 8500 Kortrijk
Inschrijven: T 056 23 03 92
25.09 | Wissenbeemdwandeling Assent (7,4 km)
Vertrek: 14 uur, parking O-L-V kerk, Dorpsstraat, 3460 Bekkevoort
Inschrijven: T 02 546 15 92
E brabant@s-plusvzw.be
26.09 | Fort Liezele (10 km)
Vertrek: 13.45 uur, toeristisch infopunt Fort Liezele, Fortbaan, Puurs-Sint-Amands
Inschrijven: T 03 285 43 36
E antwerpen@s-plusvzw.be
27.09 | Het groene hart van Peer (7 km)
Vertrek: 10 uur, Mullemer Bemden, Steenweg op Wijchmaal 66, 3690 Peer
Inschrijven: T 011 24 73 60
E limburg@s-plusvzw.be
16.10 | Wandeling Kravaalbos (6 km)
Vertrek: 13.45 uur, Café Stinne, Putstraat 116, 9310 Meldert
Inschrijven: T 09 333 57 76
E o-vl@s-plusvzw.be
25.10 | Bolderberg: het sterrenplekje van de Wijers (6 km)
Vertrek: 10 uur, Taverne Sint Job, Sint-Jobstraat 88, 3550 Heusden-Zolder
Inschrijven: T 011 24 73 60
E limburg@s-plusvzw.be
30.10 | Witloofroute Kampenhout (8,2 km)
Vertrek: 14 uur, parking Gemeenteplein, Kerkstraat 35/43, 1910 Kampenhout
Inschrijven: T 02 546 15 92
E brabant@s-plusvzw.be
27.11 | Kapboswandeling
Tervuren (7.2 km)
Vertrek: 14 uur, Markt Tervuren
Inschrijven: T 02 546 15 92
E brabant@s-plusvzw.be
29.11 | Wandeling op het Kempisch plateau, As (6 km)
Vertrek: 10 uur, Station As, Stationsstraat 124, 3665 As
Inschrijven: T 011 24 73 60
E limburg@s-plusvzw.be
18.12 | Tulkenswandeling Landen (6.5 km)
Vertrek: 14 uur Belevingscentrum Rufferdinge, Molenbergstraat 4, 3400 Landen
Inschrijven: T 02 546 15 92
E brabant@s-plusvzw.be

Nationale S-Plus Wandeldag in Hasselt Op 4 oktober 2026 vindt onze jaarlijkse S-Plus Wandeldag plaats in Hasselt. We voorzien 3 wandelingen met aangepaste afstanden zodat iedereen een route kan afleggen die past bij zijn of haar tempo. Kies tusen een toegankelijke 3 km, een gezellige 5 km met fotozoektocht of de 8,6 km-route voor wie graag meer van de stad ziet! Vertrek aan het Solidariskantoor van Hasselt (Capucienenstraat 10) tussen 10 en 16 u.
Prijs: 2 euro
Inschrijven: T 011 24 73 60 of E limburg@s-plusvzw.be
Betekent de aanschaf van zonnepanelen automatisch een stijging van je verzekeringspremie? En hoe zit het met thuisbatterijen en laadpalen? Hieronder vind je een antwoord op deze en andere vragen.

Stijgt mijn verzekeringspremie omdat ik zonnepanelen heb?
Of je premie al dan niet stijgt, hangt af van twee zaken:
1. Zijn je zonnepanelen vast verankerd aan je woning, de grond of een fundering? Of zijn ze door de installateur verzwaard en geplaatst op een plat dak?
2. Werd de waarde van je woonst bepaald door het evaluatierooster van P&V?
Is het antwoord positief op beide vragen, dan zijn je zonnepanelen automatisch mee verzekerd en is er geen aparte bijpremie voor de zonnepanelen.
Goed om weten: je totale premie kan wel licht stijgen als je zonnepanelen, samen met andere kenmerken van uw woning, leiden tot een verhoging van het verzekerd kapitaal (bijvoorbeeld met 5, 10 of 15 %).
Met andere woorden: de aanwezigheid van zonnepanelen kan mee doorwegen in de berekening, maar er wordt geen specifieke premie voor de zonnepanelen aangerekend.
Wat is een evaluatierooster? Om de waarde van je woning te bepalen, maakt je P&V-adviseur gebruik van een zogenaamd evaluatierooster. Dat rooster is een vragenlijst over je woning: hoeveel kamers heeft je woning, hoe groot zijn ze, met welke materialen werden de plaatsen afgewerkt…
Geschreven door P&V Verzekeringen
Maakt het een verschil als je zonnepanelen niet verankerd zijn aan je woning? Wat moet je doen als je niet aan je verzekeraar hebt laten weten dat je zonnepanelen hebt? Scan de code en lees verder!



In maart lanceerden we de zesdelige podcastreeks 'Samen Wijzer' waarin we samen met plussers en experten onderzoeken hoe we verbonden en veerkrachtig ouder worden.
In elke aflevering luisteren we naar de authentieke getuigenis van een plusser. Iemand die het thema van dichtbij kent en openhartig deelt wat het voor hem of haar betekent. Afwisselend duiken we dieper in de materie met inzichten, praktische tips en heldere uitleg van experten: gerontologe prof. dr. Christel Geerts, ouderenpsychologe Charlotte Brys en bewegingsspecialist prof. dr. Ivan Bautmans. De podcastreeks wil inspireren, geruststellen en handvatten aanreiken.
De reeks behandelt zes herkenbare en vaak uitdagende thema’s: 'Zelfzeker de digitale wereld in', 'Bewegen op het ritme dat bij je past', 'Verlies delen en veerkracht vinden', 'Van piekeren naar meer rust in je hoofd', 'Met meer vertrouwen hulp toelaten' en 'Kleine gewoontes voor een fit brein'.
Samen Wijzer is gratis te beluisteren via alle grote podcastplatformen en via de kanalen van S-Plus vzw.
Surf naar www.s-plusvzw.be/ podcast-samen-wijzer
Geniet deze zomer als S-Pluslid van geweldige kortingen bij Walibi, Aqualibi, Bellewaerde Park en Bellewaerde aquapark. Elk park komt met zijn eigen unieke attracties, avontuurlijkheden en rustplekken. Ideaal voor een daguitstap met de hele familie!
S-Plusleden krijgen korting met de code SPLUS. Surf naar onze website en koop tickets voor een park naar keuze: www.s-plusvzw.be/ledenvoordelen

Heihuyzen
In september is het tijd voor de 9e editie van de tuinbeurs aan Kasteel Heyhuizen. In deze groene oase kom je heel wat mooie, lekkere en interessante zaken tegen om je tuin én je leven meer kleur te geven. De tuindagen gaan door tijdens het eerste weekend van september, waarmee je het zomergevoel nog een weekje kan vasthouden.
Wanneer: Van vrijdag 4 tot zondag 6 september 2026
Waar: Heihuyzen 3, 2390 Malle
S-Plusleden krijgen korting met de code splus26. Surf naar www.tuindagen-heihuyzen.be.

DOMEIN WESTHOEK—YOGA
30.8 3.9.2026 (special senioren)
Ooidonk
Tuinbeurs Ooidonk verrast elk jaar opnieuw met een prachtige tuinbeurs vol inspiratie, interieur en lekkers. Liefhebbers van natuur, tuin en decoratie, landelijke kledij, tuingebouwen, brocante en streekproducten mogen zich verwachten aan een overweldigend assortiment!
Ook voor kinderen is er entertainment en er is een hondenbar met speelweide.

4 nachten in half pension, verblijf in een luxe kamer
Dag 1 : aankomst, vrije dag & diner incl. (kamer ter beschikking vanaf 15:00)
Dag 2 : voormiddag : yoga , ayurvedische lunch & introductie tot ayurvedische voeding
Dag 3 : voormiddag : yoga, ayurvedische lunch & namiddag : toegang tot publieke sauna
Dag 4 : voormiddag : yoga, ayurvedische lunch & namiddag : vrij
Dag 5 : check out, vrije dag
Geen yoga-ervaring vereist—max. 30 deelnemers
Op dag 2,3 & 4 kan u het avondmaal bijbestellen (€ 34/diner/p.p.)
v.a. € 417 p.p.
Geen suppl single

Wanneer: van 25 tot 27 september 2026, telkens van 10-18 uur
Waar: Ooidonkdreef 9 in Deinze
S-Plusleden krijgen korting met de code splus26. Surf naar www.tuindagen-heihuyzen.be.
Reserveer via info@domein-westhoek.be
Hotel Domein Westhoek*** Noordzeedreef 6 -8 8670 Oostduinkerke T 058 22 41 00 www.domein-westhoek.be
city taks is niet inbegrepen
E info@coponcho.be
T 02 515 02 63
W www.coponcho.be


Maandag 13 april 2026
Het is de eerste dag van onze vakantie in hotel Middelpunt in Middelkerke. De deelnemers werden warm verwelkomd door ons, de vrijwilligers en een medewerker van Coponcho.
Het was fijn om te zien hoe iedereen elkaar begroette, er voorzichtig eerste gesprekjes ontstonden en er spontaan contacten werden gelegd. Eens iedereen gearriveerd was, werden de deelnemers officieel verwelkomd met een glaasje en daarna schoven we samen aan voor de lunch.
Na de maaltijd kon iedereen zich op eigen tempo installeren op de kamer. De kamers zijn ruim en voorzien van een televisie. Er is ook een grote badkamer! Rond 15 uur kwamen we opnieuw samen in de polyvalente ruimte van het hotel voor een welkomstspel. Het ijs werd snel gebroken, want na enkele minuten konden we al goed met elkaar lachen. Na het spel maakten we nog een korte wandeling op de dijk. We genoten van het zeezicht, een drankje en het moment. Na het avonddiner volgde nog een avondactiviteit.
26S-PLUS - juli-augustus-september 2026
Zo kwam onze eerste vakantiedag op een gezellige manier tot z’n einde. De sfeer was ontspannen en hoopvol, en je merkte: ‘Dit komt goed.’

Een nieuwe dag breekt aan op onze vakantie! Vandaag kregen we bezoek van enkele studenten van de Thomas More Hogeschool. Zij organiseerden een focusgroep waarin mantelzorgers hun ervaringen konden delen. In kleine groepjes werd er aandachtig geluisterd. De mantelzorgers waardeerden het om hun hart te luchten en open hun verhaal te vertellen. Ondertussen konden de zorgvragers aansluiten bij een sessie zitturnen. Er werd rekening gehouden met ieders tempo en we moesten toch regelmatig eens lachen! De positieve energie werkte aanstekelijk, want na het zitturnen speelden we nog een spelletje ringwerpen.
Het werd al snel duidelijk wie de competitieve beestjes van de groep zijn. Iedereen zette enthousiast zijn beste beentje voor, maar uiteindelijk ging Aloïs aan de haal met alle prijzen!
Na de lunch en de energieke ochtend, beleefden we een ontspannende namiddag. We wandelden door het park naar de dijk. Deelnemer René kent Middelkerke door en door en was een uitstekende gids. Hij leidde ons langs gezellige paadjes en mooie uitzichten.
We genoten opnieuw van een smakelijk avonddiner en ’s avonds speelden we nog muzikaal pak. Daarna sloten we de avond af in de bar van het hotel.

Woensdag 15 april 2026
Deze voormiddag stond volledig in het teken van knutseltherapie. Activiteitenvrijwilligster Suzy had een toffe schilderworkshop voorbereid. Al bleken we niet zomaar wat te schilderen: in plaats van de gebruikelijke penselen gebruikten we ballonnen die we in de verf dopten!
Het was mooi om te zien hoe iedereen enthousiast meedeed en geconcentreerd aan hun creatie werkte. Er kwamen echt prachtige kunstwerken tot leven, waar de deelnemers zichtbaar fier op waren.
Na al dat creatieve werk sloten we aan bij het pizzabuffet in de cafetaria. Jummie!
De namiddag stond in het teken van ‘ontspanning’, op welke manier dan ook. Twee deelnemers genoten van de infraroodcabine, sommigen genoten in het park en nog anderen gingen een heel groot ijsje eten op de zeedijk.
Met overvolle buiken na een heerlijke steak-frites speelden we na het avondmaal een gezellig potje ‘hoger-lager’. Opnieuw ging Aloïs met de overwinning aan de haal, al kon Etienne hem deze keer goed bijbenen.
Slaapwel!
Op donderdagvoormiddag is het markt in Middelkerke en dat wilden we écht niet missen! Wat is het toch leuk om te kuieren tussen die kraampjes: verschillende geuren, geluiden en altijd iets te zien.
Sommige deelnemers konden het niet laten om wat te kopen, maar we genoten vooral van de gezellige drukte en het samen op stap zijn.
Na ons bezoek aan de markt keerden we terug naar het hotel. Tijdens de lunch kwam de zon door de wolken piepen en die gaf aan dat een wandeling op z’n plaats was. We wandelden op de dijk en genoten van de zon op ons gezicht.
We sloten de avond af met een leuke muziekbingo die een groot succes bleek te zijn!
Het is al de laatste dag van onze vakantie!
In de ochtend werd de eindevaluatie besproken met een medewerker van Coponcho. We blikten terug op de voorbije dagen, deelden herinneringen en wisselden ervaringen uit.
Na onze laatste overheerlijke lunch begonnen we stilaan afscheid te nemen van elkaar.
De sfeer was warm, maar ook een tikkeltje emotioneel. We kijken met een goed gevoel terug op een geslaagde vakantie, gevuld met fijne momenten en mooie ontmoetingen.
Uiteraard moesten we ook nog een aantal hilarische verhalen van de afgelopen week naar boven halen, zodat we nog een laatste keer heel goed konden lachen.
Liefs, het vrijwilligersteam
Krijg je graag meer informatie over het vakantieaanbod van Coponcho? Surf dan naar www.coponcho.be/vakantie
Dag 1
Zie je het bos even niet meer door de bomen? Weet dan dat er elke dag lichtpuntjes zijn die je vaak niet ziet. Probeer elke dag eens 3 lichtpuntjes te noteren die een houvast voor je waren of die je positief verwonderden. Het kan gaan over een lekker kopje thee in de zon, de glimlach van een (klein)kind, een onverwacht fijn telefoontje, een oude vriend(in) die je terugziet …
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 5
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 3
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 6
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 7
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 8
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Dag 9
Mijn dag was: Lichtpuntjes:
Hou je lichtpuntjes elke dag bij. Gebruik hiervoor een bestaande kalender, dagboek of maak zelf elke dag een overzicht op papier, een krijtbord …

Infosessie Dito vzw
WEGWIJS IN DE OVERGANG NAAR MEERDERJARIGHEID
Als persoon met een handicap kan je genieten van bepaalde ondersteuning tot je meerderjarig bent. Maar wat gebeurt er daarna? In deze online infosessie maken we je wegwijs in de mogelijkheden voor jouw ondersteuning zodra je meerderjarig bent.
Wanneer: 29 juli 2026, 17:30 - 19:00 u.
Waar: online
E inschrijven@ditovzw.be
Infosessie Dito vzw MY HANDICAP
Tijdens deze online infosessie kom je heel veel te weten over leven met een handicap en je rechten. We gaan ook in op specifieke vragen.
Wanneer: 11 september 2026, 09:00 - 10:30 u.
Waar: online
E inschrijven@ditovzw.be


S-Plus leeft en werkt dankzij vrijwilligers. Deze mannen en vrouwen die letterlijk en figuurlijk de handen uit de mouwen steken, zijn het hart van onze vereniging.
Zoals altijd blijven we op zoek gaan naar nieuwe of extra vrijwilligers.
Dit kunnen bestuursvrijwilligers zijn of helpende handen in één van de groepen, iemand die als digivrijwilliger of leesplusser aan de slag wil.
Hebben jullie zin om een Warmste Week S-Plus-groep te zijn dit jaar? Steek dan de hoofden even bij elkaar en zet iets op poten. Dat moet niet groot zijn, alle beetjes helpen:
• Een wafel- of pannenkoekenbak
• Verkoop van broodjes, knutselwerk …
• De winst uit je tombolaverkoop tijdens het ledenfeest
• Een wandeltocht waar je een kleine bijdrage voor vraagt
• …
Het ingezamelde geld gaat naar projecten om mensen een volwaardige en warme thuis te bieden.
Maak zeker foto’s van je actie en zet die op Facebook (met #splus #warmsteweek #splusnaamvanjouwgroep) of mail ze naar limburg@s-plusvzw.be
Je kan zelfs de pers op de hoogte brengen.
Locatie
Je kiest zelf wat je doet, wanneer, waar en hoelang.
Zo kan je uit naam van je groep een bijdrage storten voor ‘Een warme thuis voor iedereen’
Ken je iets dat je wil doorgeven aan anderen?
Kan je je vaak vrijmaken of slechts sporadisch? Alles kan.
Onze groepen zijn steeds op zoek naar extra hulp. Pols eens bij jouw bestuursploeg of je hen een handje kan toesteken. Ze zijn je zeker dankbaar.
Een digivrijwilliger die in de plaatselijke groepen of dienstencentra zijn/haar kennis wil doorgeven, is altijd welkom. Laat dit dan zeker weten op limburg@s-plusvzw.be
Heb je iets anders te bieden, geef dan ook een seintje. We kijken dan samen wat we voor elkaar kunnen betekenen.
Vrijwilliger zijn geeft voldoening en vreugde, weten dat je iets kan betekenen voor iemand anders.

Jij bent lid van S-Plus, maar er is geen plaatselijke groep in jouw dorp of gemeente. Jij kent veel mensen. Jij weet dat er nog een paar andere enthousiastelingen rondlopen in je buurt en je ziet zo’n eigen S-Plus groep wel zitten?
Maak je wekelijks een fietstocht en wil je extra gezelschap, zit je met een boekenclub in je hoofd of een spelletjesnamiddag of …?
Is het dan niet tijd om eens samen te zitten met S-Plus en te kijken of we een S-Plusgroep kunnen opstarten?
S-Plus helpt en ondersteunt je. Samen gaan we op zoek naar wat jij wil en kan, naar activiteiten, hoe je die organiseert, hoe je leden vindt, welke administratie er is, hoe je reclame maakt ...
Zie jij een groep in je dorp zitten en wil je meewerken hieraan, geef dan een seintje op veerle.daenen@s-plsuvzw.be
Nieuwerkerken en Maasmechelen namen die stap al. Alle hulp hier is nog steeds welkom. Ben jij nieuwsgierig? Geef dan snel een seintje.


Een zondagvoormiddag goed gespendeerd, kan met S-Plus.
De laatste zondag van de maand stapt S-Plus door een mooie, groene plek in Limburg. Elke keer op een andere locatie. De eerstvolgende keer is op Mullemer B emden, een klein, nat natuurgebied aan de oevers van de Dommel in het hartje van Peer. Wanneer je er wandelt, komen heel wat milieu-en natuurthema’s aan bod. Zo ontdek je tijdens de wandeling een kleine en grote rioolwaterzuiveringsinstallatie, poelen en kleine landschappen. Het pad is deels aangelegd met knuppelpaden. Het stuk langs de Dommel en Kleine Beek is zeer mooi.
Niet-leden kunnen 2 keer gratis deelnemen; nadien vragen we om lid te worden. Wandel jij ook graag? Kom dan zeker mee en vraag gerust ook je buur mee. De wandeling vertrekt om 10 uur stipt (gelieve iets op voorhand aanwezig te zijn).
Locatie: Mullemer Bemden, Steenweg op Wijchmaal 66, 3690 Peer (parkeren aan de kringloopwinkel)
Datum: Zondag 27 september om 10 uur
Prijs: Gratis
S-PLUS BERINGEN
Contact: Theo Ramakers M 0478 71 16 27
Etienne Dirx M 0476 45 40 50
Martine Bosmans M 0496 37 89 17
• Elke 1ste en 3de dinsdag van de maand om 14 uur Kienen
Plaats: SCHUTTERSHOF, Pieter Bruegelstraat 86, Beringen
Prijs: 10 euro voor 3 speelkaarten, 16 spelrondes geldig, iets zoet, koffie en thee inbegrepen.
Hoofdprijs: aankoopbons voor plaatselijke handelaren.
Contact: Etienne Dirx M 0476 45 40 50
René Neys M 0486 66 52 70
• Elke woensdag telkens om 13 uur Petanque
Plaats: Voormalige voetbalterrein
Red Star Korspel Nieuwendijk Korspel
Prijs: gratis
Contact: René Neys M 0486 66 52 70
• Vanaf april bij mooi weer elke donderdag om 13 uur Fietsen
Plaats: Parking Freinetbasisschool Salviastraat, Beringen
Contact: Theo Ramakers M 0478 71 16 27
Martine Bosmans M 0496 37 89 17
• Zaterdag 8 augustus van 9 tot 11.30 uur Ontbijt
broodjes, beleg, spek en eieren, yoghurt, fruitsalade
Prijs: 10 euro
Plaats: SCHUTTERSHOF, Pieter Bruegelstraat 86, Beringen
S-PLUS BEWEEGT LIMBURG
Contact: Noina Heymans
E limburg@s-plusvzw.be - T 011 24 73 60
• L aatste zondag van de maand om 10 uur Gezondheidswandelingen
Plaats: Telkens op andere plaats in Limburg
Prijs: gratis, niet-leden kunnen 2x mee stappen, dan vragen we om lid te worden
S-PLUS BRUSTEM SENIORENCLUB
Contact: Maria Schoenaerts, M 0494 35 65 63
Magda America, M 0477 57 64 97
• Woensdag 9 en 23 september om 13 uur
Kaarten en kienen
Plaats: Burchtheem Burchtgracht 5, Brustem
Prijs: 6 euro per keer
DANCE4FUN
Contact: Martine Van Olst E vanolst.martine@telenet.be
• Elke maandag van 17.30 tot 19 uur Lijndansen
Plaats: Sporthal Kuringen, Oude Baan
S-PLUS DILSEN-STOKKEM ALTIJD JONG
Contact: Mia Berger M 0495 12 77 19 E mia.berger@wiewatwaar.net
• Donderdag van 13 tot 17 uur bij mooi weer Fietsen, wandelen en petanque
Plaats: Dienstencentrum Stock-Heim 1 Dilsen-Stokkem
• Donderdag van 13 tot 17 uur bij slecht weer Knutselen of kaarten
Plaats: Dienstencentrum, Stock-Heim 1 Dilsen-Stokkem
• Juli Fietstocht
Route en datum worden nog bepaald
• September Daguitstap B estemming wordt nog bepaald
S-PLUS GENK DE EENDRACHT
Contact: Lucien Maes T 089 24 58 19 of M 0478 99 48 75
• Elke donderdag van 13.30 tot 17 uur
Petanque, brei- en handwerken, praatcafé, Rumikub
Plaats: PC Genk, Melbergstraat 1 B, Genk
• Tweewekelijks woensdag om 13.30 uur Fietsen (ongeveer 38 km)
Plaats: Vertrek op verschillende locaties
S-PLUS HAM EN TESSENDERLO
Contact: Simone Leeten M 0474 73 23 83
Fernand Sannen M 0477 31 21 75
Katleen Brusseleers M 0476 29 08 39
• Vrijdag 24 juli, 21 augustus en 18 september om 14 uur Kaarten
Plaats: Tennis Sportlaan 10b, Ham
• Vrijdag 10 juli, 7 augustus en 4 september om 14 uur Kaarten
Plaats: Café 't Dorp, Bij Stef Kwaadmechelen
S-PLUS JAPS HASSELT
Contact: Marie-Claire Pondrix E marieclaire.pondrix@gmail.com
Voor activiteiten juli, augustus en september, contacteer Marie-Claire Pondrix
S-PLUS LANAKEN
Contact: Guillaume Maes, T 089 71 78 75 of M 0495 18 41 75
• Maandag 7 en 21 september van 14 tot 16.30 uur Kienen
Plaats: Brasserie Gusteau, Koning Albertlaan 47, 3620 Lanaken
• Maandag 27 juli Zomerfeest
Plaats: Brasserie Gusteau, Koning Albertlaan 47, 3620 Lanaken
S-PLUS LEOPOLDSBURG
DE RODE ROOS
Contact: Johan Bergmans T 011 55 44 30 of M 0477 63 87 75, E jan2.bergmans@skynet.be
• Iedere donderdag van 14 tot 17 uur Kaarten
Plaats: De Rode Roos, Stationsstraat 63, Leopoldsburg
S-PLUS LOMMEL
Contact: Jos Segers E segers.jos@skynet.be
• Iedere maandag en donderdag om 13 uur Fietsen
Plaats: Kerk centrum, Lommel
• Iedere vrijdag om 13.30 uur Wandelen
Plaats: t Heeske, Jan Frans Willemsstraat 69, Lommel
Contact: Vic Cruyberghs M 0497 27 55 85
• Elke dinsdag om 13.30 uur Nordic
Walking
Plaats: Varieert in Lommel
• Elke maandag Petanque
Plaats: t Heeske, Jan Frans Willemsstraat 69, Lommel
Contact: Jos Segers E segers.jos@skynet.be
S-PLUS NEEROETERENOPOETEREN
Contact: Louis Vandeninden, M 0478 79 18 02
• Elke dinsdag van 13 tot 17 uur
Kaarten en gezellig samenzijn
Plaats: t Paviljoentje, Ophovenstraat 69 Neeroeteren
• Elke donderdag van 13 tot 17 uur Fietsen
Plaats: Cultureel Centrum, Scholtisplein 2 Neeroeteren
• Elke donderdag van 13 tot 17 uur Wandelen
Plaats: Cultureel Centrum, Scholtisplein 2 Neeroeteren
• Elke maandag en donderdag van 13 tot 17 uur Petanque
Plaats: Cultureel Centrum, Scholtisplein 2 Neeroeteren
• Donderdag 10 september om 9 uur Fietstocht naar Maastricht
S-PLUS PAAL
Contact: Maurice Put, M 0473 38 02 16
• Elke dinsdag om 13.30 uur Wandelen keuze uit korte of lange tour
Plaats: Dienstencentrum Klitsberg, Klitsbergwijk 29, Paal
• Elke dinsdag om 20 uur Zwemmen
Plaats: Sportoase, Koolmijnlaan 189 Beringen
• Elke woensdag om 13 uur Kaarten
Plaats: Dienstencentrum Klitsberg Klitsbergwijk 29, Paal
• Elke woensdag om 14 uur Fietsen
Plaats: Gildezaal Geenhout, Paardenkuilstraat 5, Paal
• Elke vrijdag om 13 uur Kaarten
Plaats: O.C. De Buiting Tessenderlosesteenweg 18, Beringen, Hobbylokaal 1
S-PLUS PEER
Contact: S-Plus Peer E spluspeer@gmail.com
• Iedere woensdag van 9 tot 11.30 uur Petanque
Plaats: Woonzorgcentrum Perrehof, Rode Kruisstraat 25, Peer
• Iedere donderdag om 13.30 uur Fietsen
Plaats: Solidaris, Markt 17, Peer
• Dinsdag 6 oktober van 14 tot 17 uur Koffieklets met spel Iedereen kan zelf spelletjes meerbrengen. Inschrijven voor 2 oktober bij een van de bestuursleden of via mail. Ook niet-S-Plus leden welkom! Taart, koffie en dranken aan democratische prijzen.
Plaats: Parochiecentrum, Kloosterstraat 40, Peer
S-PLUS SACS HASSELT
Contact: Agnes Schuermans E agnes.schuermans@gmail.com
• Vrijdag 10 juli, 28 augustus, 25 september Fietstocht
• Dinsdag 14 juli, 11 augustus en 8 september Senior at the movies
Plaats: Kinepolis Hasselt
• Vrijdag 11 september Petanque Plaats: Hoge Vijf, Stadspark, Hasselt
• Vrijdag 18 september Eetdag
S-PLUS SINT-TRUIDEN
Contact: Marleen Pauwels
M 0474 40 77 92
• Elke vrijdag om 13.30 uur Kaarten, kienen, gepreksnamiddag
Plaats: Volkshuis Curieus, Breendonkstraat 46, St.-Truiden
• Dinsdag 13 oktober om 14 uur Hoe omgaan met dementie i.s.m. Coponcho
Plaats: Volkshuis Curieus, Breendonkstraat 46, St.-Truiden
Prijs: Gratis, wel inschrijven bij Marleen
S-PLUS TONGEREN EN S-PLUS BROEK TONGEREN
Contact: Marie Joseph Servaes M 0498 11 97 82
• Elke maandag van 14 tot 17.30 uur Kienen
Plaats: Zaal Volksontwikkeling, Jekerstraat 59, Tongeren
S-PLUS WELLEN
Contact: Frank Cornitensis
E frank.cornitensis@telenet.be
• 1e donderdag van de maand Dansfeest
Plaats: De Meersche, Molenstraat 3, Wellen
S-PLUS ZONHOVEN
Contact: Roger Vaes, T 011 82 35 92
• Elke donderdag om 13.30 uur Kaarten

Ben jij de helpende hand die S-Plus zoekt voor de Nationale Wandeldag in Hasselt op zondag 4 oktober?
Zondag 4 oktober wordt Hasselt overrompeld door lustige wandelaars uit heel Vlaanderen.
Dit jaarlijks gebeuren van S-Plus trekt veel mensen. Om het festijn gebolwerkt te krijgen, is S-Plus Limburg op zoek naar helpende handen voor die dag. Hulp bij het klaarzetten van de zaal, opdienen en afruimen, opruimen zaal, aanvullen frigo’s, smeren broodjes, ...
Kan je een hele dag of een halve meehelpen, of wil je meer info? Geef dan een seintje op limburg@s-plusvzw.be
Alle hulp is welkom!
Zondag 4 oktober vanaf 8 uur
Eetzaal Solidaris
Capucienenstraat 10
3500 Hasselt T 011 24 73 60
E limburg@s-plusvzw.be
In Antwerpen opent DIVE haar deuren voor een ervaring die alle zintuigen prikkelt: een spectaculaire immersieve tentoonstelling die je terugbrengt naar het Oude Egypte, ontworpen door de visionaire makers achter de meest geprezen digitale belevingen ter wereld. Hier kijk je niet naar een scherm, maar wandel je fysiek door een digitale reconstructie van de legendarische grafkamer. Je voelt de grootsheid, de stilte en de spanning van de ontdekking alsof je er zelf bij bent. Geen enkele andere plek biedt deze combinatie van vrije beweging en totale digitale diepgang.
Van de vloer onder je voeten tot het hoogste punt van het plafond: de ruimte transformeert in een levend kunstwerk vol
gouden pracht en eeuwenoude mysteries. Terwijl je door deze magische wereld dwaalt, sta je oog in oog met indrukwekkende, gedetailleerde reproducties van de kostbaarste artefacten, waardoor de schat van de jonge farao tastbaarder wordt dan ooit.
Mis deze kans niet om deel uit te maken van dit internationale fenomeen. De expertise van de wereldberoemde makers, gecombineerd met de exclusieve 360°technologie van DIVE in Antwerpen, maakt dit tot dé must-see van het jaar. Durf jij de sprong in het verleden aan?
S-Plusleden krijgen 15 % korting op op Senior, VIP Senior, Kind en VIP Kind tickets met de code SPLUS15, die geldig is tot 31.08.2026. DIVE is gelegen op wandelafstand van het Centraal Station.
S-Plusleden genieten van een korting van 20 % op de onderstaande boeken

Lek. Waarom plastiek ons ziek maakt
Isabelle Vanhoutte
€ 20,25 i.p.v. € 22,50 • ISBN 9789462676084 • Uitgeverij EPO
In 2024 onderzochten wetenschappers de hersenen van overleden mensen. Bij één dode op de vier bestond gemiddeld 0,5 % van het hersengewicht uit … plastic. Maar je vindt het ook in testikels, in beenmerg, in navelstrengen en in placenta’s.
Gratis verzending vanaf 20 euro.
Naam
Adres
Postcode + gemeente
Bestelt
Datum Handtekening
(titels en prijs)
Surf voor meer info en tickets naar: www.s-plusvzw.be/treasures-tutankhamun

Dat plastic en microplastics overal zijn, is geweten. Maar dat ze ook schadelijke stoffen lekken, is veel minder bekend. Die lekken uit PVC-slangen in het bloed van patiënten, uit petflessen in frisdrank, uit sushibakjes, uit kleurige flipflops met Minions, vinylvloeren, kindermatrassen, knuffels, enzovoort. Ze zijn kankerverwekkend en kunnen je zwangerschap en vruchtbaarheid ontregelen. En via ons afval komen ze overal terecht. Met Lek trekt journaliste Isabelle Vanhoutte aan de alarmbel: we zitten met een groot probleem en moeten er iets aan doen.
“Lek kruipt onder je huid. Plastic is overal, het spookt rond op de meest vreemdsoortige wijzen en maakt ons zelfs ziek waar het ons beter zou moeten maken. Vanhoutte schrikt niet terug en daalt af in het Plasticeen.” Lisa Doeland, auteur
Actie geldig zolang de voorraad strekt. Stuur deze bon ingevuld terug naar EPO uitgeverij, Lange Pastoorstraat 25-27, 2600 Berchem of bestel via mail: orders@epo.be met als referentie S-Plus. Bestellen kan ook via de webshop van www.epo.be, met de actiecode SPLUS0726. Geef deze code in bij het afrekenen, de korting van 20 % wordt automatisch verrekend.
KRUISWOORD
Breng de letters uit de genummerde vakjes over naar de gelijkgenummerde vakjes van de oplossingsbalk.
61963213653297028
LOS DE PUZZEL OP
Stuur de oplossing vóór 19 augustus 2026 naar: S-Plus, t.a.v. Sarah Van Humbeeck, Sint-Jansstraat 32, 1000 Brussel of mail naar info@s-plusvzw.be en maak kans op een Denksport Puzzelboek.
OPLOSSING
De oplossing van de puzzel uit het vorige nummer van S-Plus Mag (april 2026) was: ‘112’. Een onschuldige hand heeft volgende gelukkige winnaars getrokken: E.D. uit Harelbeke, A.V. uit Oudenaarde en M.T.C. uit Perk winnen een duoticket voor het Speelgoedmuseum in Mechelen. Proficiat!
horizontaal - 1 land in Zuid-Amerika 6 laboratorium 10 makker 14 god van de onderwereld 15 op het genoemde 16 behoeftig persoon 17 voegwoord 18 luizeneitje 19 verkoudheidsverschijnsel 20 deur 22 gewaagd 24 afslagplaats bij golf 25 Japanse munt 26 Groenlandse zeehond 31 koningsblauw 36 Europese ruimtevaartorganisatie 37 computerexpert 38 opsporingsmiddel 39 vroegere naam van Thailand 41 bitse opmerking 44 godin van de overwinning 45 wapen 47 kortom 49 getal 50 deel van een boom 52 kledingbedrijf 54 papegaai 56 dicht 57 dierengeluid 61 afvaardiging 65 gehoorzaal 66 gewicht 68 cijfer 69 deel van een open haard 70 Australische struisvogel 71 strijdperk 72 menselijk geluid 73 dakappartement 74 zoete Griekse wijn.
verticaal - 1 online gesprek 2 kring om zon of maan 3 ingeving 4 ongevulde ruimte 5 bewoner van Israël 6 soort kabeljauw 7 honderd vierkante meter 8 onbehouwen 9 zienswijze 10 kreupel 11 zangstuk 12 slotwoord van gebeden 13 toetsing 21 bontsoort 23 haar op de bovenlip 26 rangtelwoord 27 toevluchtsoord 28 per vierentwintig uur 29 stommeling 30 ruige rand 32 betovering 33 afscheidsgroet (Frans) 34 huisknecht 35 lusje van garen 40 niet zonder 42 vliegende schotel 43 breedteafstand 46 deel van een fiets 48 edelgas 51 insect 53 klimop 55 bezieling 57 hoogste in rang 58 trek 59 niets uitgezonderd 60 roem 61 lief 62 artikel 63 miljardste deel 64 doorzichtig materiaal 67 groente.





