D I T D O S S I E R W O R D T G E P U B L I C E E R D D O O R S M A R T M E D I A E N VA LT N I E T O N D E R D E V E R A N T W O O R D E L I J K H E I D VA N D E R E D A C T I E VA N K N A C K
THE TOTAL PACKAGE
SEP 2016
PATRICK DE GRANDE Is this the best time for designers and design?
DICK DE KONING Globale trends in packaging en technologie
REAL LIFE. REAL STORIES. REAL IMPACT.
AUTOMATISATIE Over machines, mensen en kansen
GETFLOWBOX.COM
Logistiek Van productie tot eindgebruiker
Ecologie
Levenscyclusdenken voorop
MAXENCE WITTEBOLLE
Innovatie
Slimme verpakkingen veroveren de wereld
‘Het positieve van verpakkingsmateriaal wordt te weinig in beeld gebracht. Als we over materialen of verpakkingen in het algemeen spreken, gaat het meestal over hoe we de afvalberg verhogen.’
Lees meer online op fokus-industrie.be
#fokusverpakkingen
De ergonomische oplossing voor efficiënter laden & lossen.
www.uvotec.eu
FMH Conveyors France & Benelux
2
EDITORIAL PATRICK DE GRANDE
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Is this the best time for designers and design? Wat als designers morgen in elke executive board meeting aanwezig zouden zijn, of hoe design de toekomst van de verpakkingsindustrie kan helpen veranderen?
COLOFON
FOKUS-INDUSTRIE.BE
TEKST PATRICK DE GRANDE, CREATIVE FARMER, QUATRE MAINS, INDEPENDENT BRANDING & PACKAGING DESIGN BUREAU
impact. Twee fundamentele zaken die vandaag hand in hand gaan. Met andere woorden: een meer holistische aanpak kan de toekomst van de verpakkingsindustrie ten dienste zijn en nieuwe ontwikkelingen tot stand brengen, die iedereen ten goede komen. OM DIE ONTWIKKELING tot een succesvolle innovatie te vertalen, moeten we bouwen op drie pijlers: een goed idee, een perfect uitgevoerde executie en als derde een prima design. Met dit gegeven interactief aan de slag gaan, maakt van jou, je product of je merk een bijzondere aantrekkingspool voor je klanten. Mensen kopen niet langer wat je doet, ze kopen waarom je het precies doet. Dit maakt van jou een influencer met een true story. Met als gevolg dat je volgers over jou, je product en je merk dromen en fantaseren alsof het geheel natuurlijk aanvoelt. Een goed verpakkingsdesign probeert dit alles te verenigen – één plus één is drie.
D
esign wordt vaak aanzien als de manier om vorm en stijl te geven aan producten, diensten en merken. Maar ‘design’ kan zoveel meer doen. Het kan de wijze waarop je bedrijf denkt en werkt, transformeren. Design kan een dieper inzicht geven in de behoeften van de klant, kan je helpen om jouw aanbod te onderscheiden van de concurrentie en ook fundamenteel verandering brengen in hoe je je producten en diensten moet aanleveren. VERPAKKINGSDESIGN CREËERT MEER schap-
impact en zorgt voor minder milieu-
TOCH MOETEN WE soms vaststellen dat de
‘métier’ verpakkingsdesign binnen het curriculum van de grafische
Design kan de wijze waarop je bedrijf denkt en werkt, transformeren industrie in België niet ten volle wordt ingezet. In plaats van te proberen om een jack-of-all-trades designer te zijn, is het aangewezen om jonge designers te trainen in een specifieke design-discipline. Om dan bij voorkeur samen te werken met specialisten uit andere vakdomeinen, maar ook met marketeers of ingenieurs. Dat maakt ook dat zo’n team ontzettend
Veel leesplezier Sebastian Krauwel, Project Manager sebastian.krauwel@smartmediaagency.be
communicatief en oplossingsgericht kan werken. LUCA School of Arts, in Gent zette inmiddels branding en packaging design weer op de kaart en onze samenwerking met hen zorgt er mee voor dat de juiste skills tot bij de packaging designer in wording komen. IN DE KOMENDE 5 tot 10 jaar zullen
designers echter nadrukkelijker aanwezig moeten zijn in de uitbouw van de verpakkingssector. De vervuiling, de vergrijzing en de snelheid van uitvoering zijn maar enkele van de vele knelpunten die creativiteit en design deskundigheid goed zullen kunnen gebruiken. WAT JE NODEN ook zijn als onderneming,
design inpassen in al je uitingen levert resultaten op vele vlakken. Hou er dus voortaan rekening mee dat een goed uitgewerkt design werkt als vanzelf. Design maakt het verschil. Don’t design for brands. Design for people interacting with brands.
Productieleider: Ruben Lancksweerdt Hoofdredactie: Elke Ramsdonck Tekst: Ellen Van Hoegaerden, Senne Starckx, Daan Vanslembrouck, Hermien Vanoost Coverbeeld: Thomas Schurmans Vormgeving: Baïdy Ly Drukkerij: Corelio Smart Media Agency BE Leysstraat 27, 2000 Antwerpen Tel +32 3 289 19 40 meerinfo@smartmediaagency.be redactie@smartmediaagency.be
DIT IS SMART MEDIA Smart Media is een topspeler op het gebied van content marketing en native advertising. Onze campagnes worden zowel digitaal als in belanghebbende kranten verspreid. Onze basisgedachte is een sterke focus op het onderwerp. Door creatieve media-oplossingen helpen we u uw merk versterken en creëren we waarde voor uw doelgroep. Door kwalitatief hoge content zorgen wij ervoor dat uw klanten, onze lezers, actie ondernemen.
LEES MEER... 04 Van ecologisch doen naar cyclusdenken 05
LEES MEER ONLINE OP
GRONDSTOFFEN & MATERIALEN
Over automatisatie en de voordelen ervan
AFDANKING
ENERGIE
06 Jenga op europaletten
EMISSIES
GEBRUIK
HULPSTOFFEN
08
Profielinterview: Maxence Wittebolle
11
Broodje gezond van bakker robot
10
Meer dan een verpakking
FOKUS-INDUSTRIE.BE
PRODUCTIE
ASSEMBLAGE
04
DISTRIBUTIE & VERPAKKING
AFVAL
05
# F O K U S V E R PA K K I N G E N
12 Vijf voor twaalf voor het milieu 14
Betrouwbare labels
15
Globale trends in packaging
06
10
S M A R T M E D I A A G E N C Y. C O M
Brand & Packaging Design
Dé creatieve opleiding voor wie zich wil specialiseren in merken en verpakkingen !
Dat verpakking het laatste decennium aan belang gewonnen heeft voor de producent en de consument, dat staat vast. Bedrijven moeten de consument recht in het hart aanspreken en daarbij anticiperen op heel diverse noden. Als hogeschool heeft LUCA School of Arts als eerste ingespeeld op deze evolutie. Met haar creatieve opleiding Brand & Packaging Design is ze dan ook een voorloper in het domein. In deze professionele opleiding komen thema’s aan bod als doelgroepdefiniëring, merkpositionering, branding,
schapimpact, grafische vormgeving en materiaalkennis. Hierdoor is het een boeiend aanvullend traject voor grafische, beeldende en interieurvormgevers, productdesigners en industriële vormgevers. Brand & Packaging Design maakt deel uit van Beeldende Vormgeving van LUCA campus Sint-Lucas Gent en is uniek in de Benelux. www.luca-arts.be/opleiding/brand-packaging-design
SEMINAR
2016
GREENER PACKAGING SEMINAR “GEDRAGSVERANDERING STIMULEREN BIJ BEDRIJVEN EN CONSUMENTEN” Voor onze laureaten zijn DUURZAME VERPAKKINGEN...
Gerenommeerde sprekers delen hun meest recente ervaringen op vlak van ecologische verpakkingen met u. Een uniek seminarie dat traditiegetrouw meer dan 250 milieuprofessionals samenbrengt : mis dit niet!
17 NOVEMBER 2016 OM 14 UUR PROXIMUS LOUNGE IN EVERE Bekijk het volledige programma en schrijf je in :
www.greenerpackaging.be Inkom is gratis, maar inschrijven is verplicht.
...een TWEEDE NATUUR
Een initiatief van VAL-I-PAC en Fost Plus
4
TOEKOMST KRINGLOPEN
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Van ecologisch doen naar levenscyclusdenken Verpakkingen vind je in alle soorten, maten en kleuren. Kan tof zijn, maar qua milieuvriendelijkheid is het vaak niet alles. Nochtans zijn esthetiek en duurzaamheid combineerbaar. Maar hoe groot precies is de rol van die laatste in de verpakkingsindustrie? TEKST ELLEN VAN HOEGAERDEN
D
e drijvende vuilnisbelt middenin de Grote Oceaan, ook wel plastic soep genoemd, is een mooi maar schrijnend voorbeeld van de gevolgen die overtollige verpakkingen met zich meebrengen. Heel wat verpakkingen vallen echter niet zomaar weg te toveren. Er mag dus gerust meer gepleit worden voor een groter gebruik van biologisch afbreekbare grondstoffen, die zo duurzamere verpakkingen kunnen vormen. Het milieu zal daar alvast niet rouwig om zijn. MAAR WAT IS een duurzame verpakking
precies? Karine Van Doorsselaer, UA-professor en auteur van het boek Ecodesign: ecologisch verantwoord industrieel ontwerpen, legt uit. “De meesten denken: we nemen eender welk natuurlijk, composteerbaar materiaal en we zijn goed bezig. Maar het is een misverstand om enkel te fixeren op materiaal. Het streefdoel is levenscyclusdenken.” Bij levenscyclusdenken neem je de milieu-impact van iedere stap die de verpakking doorloopt, onder de loep – van de keuze van het materiaal tot het afdanken.
namelijk de verpakking plus het verpakte product. Een verpakking hoort zijn inhoud optimaal te beschermen, met zo weinig mogelijk verpakkingslagen en milieu-impact. Is het verpakkingssysteem gekozen, dan worden de vuistregels van levenscyclusdenken geïntegreerd in het verdere ontwerpproces van de verpakking. Maar het is het verpakte product dat uiteindelijk 90 tot 95 procent van de milieu-impact bepaalt. “Denk aan voedsel. Op wereldvlak wordt een derde van het voedsel verspild en een van de redenen is een slechte verpakking.” Verpakkingssystemen steunen nu
de verpakkingsindustrie is het gemakkelijk over te schakelen naar biogebaseerde kunststoffen, want het verwerkingsproces is helemaal hetzelfde. ANDERZIJDS BESTAAN ER gloednieuwe, composteerbare biomaterialen zoals onder andere polylactaat (PLA), op basis van melkzuur. Ze hebben andere eigenschappen dan de bestaande kunststoffen en hebben nog kinderziektes. Van Doorsselaer legt uit: “PLA is bijvoorbeeld vochtgevoelig. Als je voor een bepaalde verpakking polyethyleen vervangt door PLA, kun
GRONDSTOFFEN & MATERIALEN
AFDANKING
PRODUCTIE
ENERGIE
EMISSIES
GEBRUIK
MET DE NADRUK op levenscyclusdenken
vormt Van Doorsselaer een duidelijke kernboodschap: duurzaam verpakkingsmateriaal bestaat simpelweg niet. “De milieu-impact is van veel factoren afhankelijk en is meer dan enkel ecologisch materiaal kiezen.” Bij het ontwerp van een duurzame verpakking kijk je naar het verpakkingssysteem,
nog grotendeels op fossielgebaseerde kunststoffen. Een eerste stap in de transitie naar een meer biogebaseerde maatschappij is de inzet van meer bioplastics. Maar ook daar vormt zich een belangrijk onderscheid voor de verpakkingsindustrie. Van Doorsselaer: “Eerst en vooral heb je de drop-ins, die zijn biogebaseerd en niet-afbreekbaar, zoals bio-polyethyleen en biopolypropyleen. Ze hebben dezelfde eigenschappen als de bestaande fossielgebaseerde kunststoffen, maar hebben als grondstof biomassa in plaats van aardolie.” Voor
ASSEMBLAGE
HULPSTOFFEN
AFVAL DISTRIBUTIE & VERPAKKING
je je inbeelden dat dat problemen kan geven. De procesparameters van deze bioplastics moeten nog geoptimaliseerd worden.” Daarbij vormt de iets hogere kostprijs van deze kunststoffen nog een obstakel voor bedrijven om over te schakelen. OOK HET RECYCLEREN van deze nieuwe
biomaterialen gaat niet zonder slag of stoot, omdat er niet voldoende aanvoer is van biokunststoffen om te herverwerken. “Composteren gaat niet zomaar”, aldus Van Doorsselaer. “Biobased kunststoffen worden nog geweigerd in de composteerinstallaties omdat de consument simpelweg het verschil niet weet tussen PLA en polyethyleen.” Er zou met andere woorden een enorme campagne nodig zijn om de consument bewust te maken wat wel of niet gecomposteerd kan worden als biogebaseerd materiaal. “De kans is klein dat zoiets ooit zou lukken. Kijk naar de problemen bij het inzamelen van PMD, een systeem dat al tientallen jaren bestaat. De dropins zullen daarom op korte termijn een grotere kans maken om als volwaardige kunststoffen gebruikt te worden dan de nieuwe bioplastics.” WAT HET GEBRUIK van de PLA en
aanverwanten op langere termijn brengt, zal de toekomst uitwijzen. Ondertussen kun je als consument zelf al stilstaan bij de overbodigheid van sommige verpakkingen en het belang van biologisch afbreekbare grondstoffen.
MACHINES ACTUEEL
#FOKUSVERPAKKINGEN
5
3 VRAGEN AAN...
Over automatisatie en de voordelen ervan De mens die plaats maakt voor een machine. Het is niet nieuw, maar het hoeft niet altijd een nadeel te zijn. Integendeel, uit iedere innovatie worden nieuwe kansen geboren. Ook wat de automatisatie van verpakkingen betreft. TEKST DAAN VANSLEMBROUCK
A
utomatisering van verpakkingen binnen de voedingsindustrie is hot. Verpakkingslijnen worden steeds vaker geautomatiseerd en dat biedt voordelen voor de industrie én voor de consument. Innovaties zijn makkelijker te implementeren en nieuwe kansen worden voortdurend gecreëerd. Recent werd bijvoorbeeld voor een producent van kant-enklare maaltijden een verpakking ontwikkeld die zichzelf opwarmt, zonder externe warmte toe te voegen. “Revolutionair”, stelt Stefan Coghe, project manager bij Flanders Food. “Het project kan later ook toepassingen vinden bij pakweg babyvoeding. Zoiets kun je met handenarbeid niet meer. Daar moeten machines aan te pas komen.”
en machines geven die garantie”, bevestigt Inge Arents, directeur van Flanders Food.
Het resultaat? Een groeiende industrie en bloeiende economie.” KLINKT ALS MUZIEK in de oren, maar
GARANTIE OP DE voedselveiligheid dus.
En dat houdt meteen ook in dat er garanties geboden worden op de smaak van verpakt voedsel. Voedingsmiddelen moeten vooral lekker blijven. Het eerste product dat van de band rolt, moet identiek smaken als het laatste én het moet ook zo blijven smaken tot aan de vervaldatum. Chris Moris, directeur generaal van FEVIA, het overkoepelende orgaan voor de voedingsindustrie, verklaart dat bedrijven juist kunnen groeien door automatisatie. “Een continue kwaliteit is dé troef voor een bloeiende export. Het zorgt dat je producten perfect zijn en het stelt je in staat verre markten te bedienen.
wat als door verregaande automatisering de verpakkers moeten uitkijken naar een andere job? Moeten we vrezen voor tewerkstelling, wat op zijn beurt juist nefast is voor de economie? “Automatisatie biedt kansen”, meent Arents. Ze geeft als voorbeeld een groot melkbedrijf waar het bestuur recent aan zestig inpakkers een andere taakinvulling gaf met meer toegevoegde waarde. “Machines zorgen voor de groei en medewerkers kunnen worden omgeschoold om de productie te handhaven. Vergeet niet dat er in de voedingsindustrie nog steeds heel veel vacatures open staan!”
Controles gebeuren nog te vaak manueel - Peter Ragaert
eas
••• SYSTEMS noordervaart 33 B - 2200 herentals
remmende factor voor de groei van een bedrijf. “De loonkost weegt zwaar door, maar om te kunnen groeien, moet je automatiseren”, legt Moris uit. Het personeel wordt ingezet om de productie juist te verhogen en de capaciteit te versnellen en te optimaliseren. “Automatisering vervangt taken, maar niet de mensen. Bedrijven die niet investeren in automatisatie van verpakkingen krijgen het lastig.” AUTOMATISEREN, ALLEMAAL GOED en wel, maar het moet ook haalbaar zijn voor de machinebouwers. In 2011 was er bij het IWT (agentschap voor innovatie van de Vlaamse overheid) één kmo-innovatieproject van een machinebouwer die innoveert voor specifieke voedingsapplicaties. In 2015 waren dit er al zes.. DAT AUTOMATISATIE DE toekomst gestalte
NAAST INNOVATIE ZIT de meerwaarde van
machines ook in de controle van de verpakkingen alvorens het product de fabriek verlaat. Is de verpakking goed gesloten? Is ze luchtdicht en correct begast? “Dergelijke controles gebeuren nog vaak manueel”, weet professor Peter Ragaert van Pack4 Food. “Maar de interesse om over te schakelen naar een geautomatiseerd systeem is groot.” Bovendien wordt zo ook de voedselveiligheid in het verhaal meegenomen. “Het complete voedingstraject moet pico bello zijn
TOCH BLIJKT PERSONEEL nog te vaak een
BENELUX
zal geven, is met andere woorden overduidelijk. Maar wat biedt de toekomst inzake verpakkingen en wat is de meerwaarde van het automatiseringsproces? Peter Ragaert: “Naast verhoogde flexibiliteit zullen we ook evolueren naar een integratie van sensoren in de verpakking. Dat wordt een revolutie voor de sector.” Zulke sensoren worden tijdens het verpakkingsproces aangebracht en tonen aan wanneer een product niet meer geconsumeerd mag worden. Ook voor de consument niets dan voordelen: “Als je de verpakking voor een oven houdt, zal die zichzelf meteen instellen op de juiste temperatuur en de juiste bereidingstijd.” Nooit een aangebrande cake of slappe koffie meer!
BORIS MUNSTER
KEY ACCOUNT DIRECTOR, TETRA PAK NORTH WEST EUROPE Waarom wordt het meeste voedsel verpakt? “Het behoud van de voedingswaarde en het garanderen van een veilig product zijn de voornaamste voordelen van verpakte voeding. Vloeibare dranken die in onze drankkartons afgevuld worden, krijgen bijvoorbeeld een korte hittebehandeling. Zo is de consument zeker van een veilig product dat buiten de koeling houdbaar is zonder toevoeging van conserveringsmiddelen.”
Welke rol heeft automatisering? “Er zijn voldoende systemen op de markt – ook Tetra Pak biedt deze aan – om fabrieken volledig te automatiseren, van grondstofaanname tot verpakking. Systemen die het mogelijk maken de grondstoffen volledig te traceren tijdens het productieproces. Mochten er problemen zijn, kun je teruggaan tot het punt waarop ze zijn veroorzaakt. Je kunt meer kwaliteitscontroles inlassen en potentiële menselijke fouten beperken.”
Wat is de grootste vernieuwing binnen de sector? “We zien dat er veel meer kleinere en portieverpakkingen op de markt komen. Dat komt omdat families kleiner worden, maar ook omdat er meer individueel en onderweg wordt geconsumeerd. Wij krijgen bijvoorbeeld veel aanvragen voor verpakkingen met een schroefdop. Gemakkelijk om van te drinken en je kunt de verpakking eenvoudig openen en sluiten en onderweg meenemen.”
Uw partner voor Interne transportsystemen Logistieke oplossingen Assemblage-, inpak- en sorteertafels
tel : +32(0)14/729 384 fax : +32(0)14/729 385 info@easy-systems.be www.easy-systems.be
6
VERDIEPING LOGISTIEK
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Is de bestemming een warehouse, dan heeft de branding of uitstraling van de verpakking weinig belang
HOE ZIET EEN WERELD ZONDER VERPAKKING ERUIT? Zonder verpakking moeten consumenten dagelijks hun voedsel produceren of inkopen. De milieu-impact van beschadigde of vervallen producten is enorm. Gels, poeders en vloeistoffen zouden niet beschikbaar zijn. De producten zouden niet langer beschermd zijn tegen bacteriën en schimmels, waardoor de ziekteverspreiding zou toenemen. Bovendien zouden we onze woonplaats kiezen in functie van de toegang tot producten. Goederen naar een stad transporteren zou erg moeizaam verlopen.
- Philippe Degraef
Jenga op europaletten
Een efficiënte verpakking begint bij de producent, bestrijkt een vlot transport en eindigt op een correcte manier op het schap van een warenhuis. Een totaalproces dat niet snel en ondoordacht mag gebeuren. Efficiënt verpakken kan de totale kostprijs van het product immers gunstig beïnvloeden.
TEKST DAAN VANSLEMBROUCK
E HERBRUIKBARE VERPAKKING WORDT AANGEMOEDIGD De Belgische overheid moedigt het gebruik van herbruikbare verpakkingen op verschillende manieren aan. Bedrijven hoeven voor herbruikbare verpakkingen geen bijdragen te betalen aan de organisaties die instaan voor de inzameling, de sortering en de recyclage van verpakkingen. Bovendien betalen alle bedrijven die dranken op de markt brengen een taks op de verpakking. Die taks kan oplopen tot 9,86 eurocent per liter als het gaat om verpakkingen voor eenmalig gebruik. Voor herbruikbare verpakkingen bedraagt die taks slechts 1.41 eurocent per liter.
HET GROENE PUNT Het Groene Punt-logo op een verpakking geeft aan dat een bedrijf dat het product op de markt brengt, een financiële bijdrage levert aan het Fost Plus-systeem voor de selectieve inzameling, sortering en recyclage van huishoudelijke verpakkingen. Het Groene Punt is echter geen sorteerinstructie en betekent niet dat de verpakking uit gerecycleerde materialen bestaat.
nkele jaren geleden onderzocht het VIL, het Vlaams Instituut voor de Logistiek, de impact van verpakkingen op de totale kost van een product, van productiefase tot in het winkelrek. Eén van de conclusies was dat de verpakkingskost vaak onder druk stond en er door de industrie op werd bespaard. “Een fout signaal”, weet Peter Lagey, project manager bij het VIL. “Op lange termijn liepen de schadekosten door toegenomen transportschade hoger op dan de gerealiseerde besparingen op verpakking.”
HET PROBLEEM VOOR de keten begint
eigenlijk al bij de primaire (buiten-) verpakking van een product, die naast een beschermfunctie ook een communicatie- en marketingfunctie heeft. Lagey: “Er wordt te weinig overleg gepleegd tussen verschillende afdelingen binnen een bedrijf, en vooral met de logistiek. Bezint eer ge begint geldt meer dan ooit voor verpakkingen. Neem bijvoorbeeld hogedrukreinigers. Die krijg je onmogelijk deftig te stapelen op een pallet.” Europaletten zijn 80 cm op 120 cm. Als producent moet je dus de verpakking van je product afstemmen op de logistieke keten.
hoeveelheden verpakkingsafval die via de betalende restafvalzak of via het containerpark moet worden afgevoerd. Ook het transport van pakjes van webshops naar de sorteercentra van de pakjesbezorger kan beter. Lagey: “Soms is het schrijnend als je ziet hoeveel vrije ruimte er nog in een vrachtwagen beschikbaar is. Daar liggen heel wat opportuniteiten om de keten efficiënter te maken.” LOGISTIEKE KEUZES MOETEN vooral gemaakt worden in functie van de bestemming: “Wie vooral verscheept binnen Europa, stemt de verpakking van zijn goederen best af op europaletten”, bevestigt Lagey. “Maar als je verder
gaat verschepen, moet je rekening houden met zeecontainers.” Of goederen nu met een vrachtwagen of een containerschip vervoerd worden, de verpakking is er om het risico op beschadiging en/of verlies tot een minimum te herleiden. “Daarnaast moet de verpakking bestand zijn tegen belasting van spanbanden.” Aan het woord is Philippe Degraef, directeur van FEBETRA, de Koninklijke federatie van Belgische transporteurs en logistieke dienstverleners. “Die zijn namelijk vereist volgens de wetgeving rond laadveiligheid.”
zoek bleek dat de kwaliteit hoe dan ook werd aangetast. De sector krijgt in de supply chain dan ook vaak te maken met problemen met producten die uit het Verre Oosten komen. Lagey: “Door de hoge vochtigheid wordt het karton van te lage kwaliteit wak en zakken de paletten soms in. Het product is dan misschien niet beschadigd, maar de doos wel. Ga jij een parasol kopen waarvan de doos helemaal gekreukt is en klam aanvoelt? Nee, dan neem je gewoon de volgende uit het rek.” HET GEVOLG IS te raden. Het pro-
BESPAREN OP VERPAKKINGEN heeft dus
weinig zin. Uit hetzelfde VIL-onder-
duct raakt niet verkocht, moet in promotie of wordt zelfs teruggestuurd. “Net zoals met onze maaltijden geldt hier ook de regel het oog wil ook wat. We kopen niets wat beschadigd zou kunnen zijn, afgaand op een inferieure verpakking”, aldus Lagey. In de speelgoedsector geldt zelfs een ongeschreven wet dat producten met transportschade gewoon blijven liggen. “Niemand koopt een beschadigde doos LEGO. De oplossing is een verpakking die efficiënt ontwikkeld werd, zodat het product de volledige supply chain ongeschonden kan doorkomen.”
STAPELBAARHEID EN OPTIMAAL gebruik van
DEGRAEF BEVESTIGT HET belang van onge-
laadruimtes zijn daarbij essentieel. Als daar geen rekening mee wordt gehouden, zijn hogere kosten niet uitgesloten. Uit een nieuw onderzoek naar efficiëntie van de levering van e-commerce bestellingen, dat het VIL momenteel aan het afronden is, blijkt namelijk dat webshops nog steeds grote hoeveelheden lucht of opvulmateriaal versturen. De online consument blijft achter met grote
schonden verpakkingen in functie van de eindbestemming van het product: “Is de bestemming een warehouse, dan heeft de branding of uitstraling van de verpakking weinig belang. Indien het product bij de eindklant geleverd moet worden, dan heeft het uiterlijke van de verpakking wel belang. Het is immers het eerste is wat de klant ziet en het beïnvloedt zijn aankoopgedrag.”
Niemand koopt een beschadigde doos LEGO - Peter Lagey
ADVERTORIAL
Logistieke engineering van A tot Z. Van Looy Group ziet het groots. Wat begonnen was als een ingenieur-, consultant- en architectenbureau in 1977, is uitgegroeid tot een internationale onafhankelijke one-stop-shop voor grote logistieke projecten. De in Antwerpen gevestigde Van Looy Group specialiseerde zich in de loop der tijd op logistieke engineering voor onder andere distributiecentra en automatische warehouses.
te maken hebben met de moeilijkere logis-
Wat Van Looy Group onderscheidt van
Dat het team van Kris Van Rossem een
tieke uitdagingen, zoals geautomatiseerde installaties en hoogbouwmagazijnen. Op
andere logistieke ingenieurbureaus? Van Rossem: “Onze onafhankelijkheid. Onze
sterke speler is, staat buiten kijf. Met projecten in de Benelux en het noorden van
dit moment werkt de Van Looy Group in
concurrenten zijn voornamelijk integra-
Frankrijk en vaste klanten in uiteenlopen-
West-Vlaanderen voor een grote producent
tors, die gebonden zijn aan bepaalde leve-
de sectoren, heeft de groep al een sterke
van sojamelkproducten. “Voor hun fabriek van verschillende soorten cups, zorgen we
ranciers van bijvoorbeeld hoogbouwkranen of transportbanden.
internationale portefeuille. “Bij een klant in Emmeloord hebben we twee grote automatische magazijnen gebouwd voor 100.000 palletplaatsen. Dat is één van onze grootste projecten geweest, een huzarenstuk”, aldus nog Van Rossem.
Voor de volledige uitwerking van uw logistieke project kan u bij Van Looy Group terecht. “Wij bieden het volledige pakket aan”,
Maar dat Van Looy Group zich beperkt tot automatische oplossingen? Zeker niet.
legt Kris Van Rossem uit, bestuurder bij Van
Veel bedrijven die willen groeien of een
Looy Group. “Het begint meestal met een lo-
overname gerealiseerd hebben, kloppen
gistieke studie waarin we de beste concepten vastleggen. Onze jarenlange ervaring
aan bij Van Looy Group. Maar volgens Van Rossem beseffen nog maar weinig pro-
en sterke voeling met de markt garandeert
ducerende bedrijven waar de Van Looy
betrouwbare budgetten. Na beslissing van
Group hen kan bijstaan. “Iedereen met
de klant, begeleiden we de realisatie van A tot Z. Daarbij gaan de in-house architecten
voor een volledig geautomatiseerd trans-
Bij Van Looy Group bekijken we elk project
een grote productieafdeling, die hun opslag en logistieke afdeling wil automatise-
en ingenieurs aan de slag en leveren alle
port van de productieafdeling naar een
apart en gaan dan op zoek naar de beste
ren of andere engineeringprojecten heeft,
projecten kant-en-klaar af. Net zoals we in de woningbouw sleutel-op-de-deur wonin-
hoogbouwmagazijn, waar de potjes worden opgeslagen in gekoelde en niet-gekoelde
oplossingen en dus de beste leveranciers voor de specifieke eisen. Wij hebben
kan bij ons terecht. Wij verzorgen die van A tot Z, in eender welke sector.”
gen kennen, bieden wij sleutel-op-de-deur
magazijnen”, aldus Van Rossem. “Ook het
geen eigen productieafdeling en zijn niet
warehouses”, maakt hij de vergelijking.
transport van het magazijn naar de ship-
gebonden aan een bepaalde leverancier. Dat
Klanten kiezen voor Van Looy Group als ze
ping area, gebeurt volledig automatisch”.
is onze grootste troef.”
www.vanlooy.com | info@vanlooy.com
Noordersingel 19 | B-2140 Antwerpen | +32 3 235 35 08
Onze verpakkingen smeren uw gehele Supply Chain Met wie denkt u na over efficiëntie? #PackagingStrategists
www.dssmith-packaging.be
8
PROFIELINTERVIEW MAXENCE WITTEBOLLE
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Belgische producerende bedrijven doen het goed Een hele wereld waarin alles draait om de juiste verpakking voor het juiste product? Het bestaat. En Maxence Wittebolle van het Belgisch Verpakkingsinstituut (BVI) vertoeft graag in die wereld. TEKST ELLEN VAN HOEGAERDEN
'R
etro’ verpakkingen, grote installaties en mensen in volle concentratie met witte labojassen aan… In de wandelgangen van het BVI is het duidelijk dat de zoektocht naar de perfecte verpakking heel serieus wordt genomen. Al wil algemeen directeur Maxence Wittebolle dat graag nuanceren: “De ‘perfecte’ verpakking bestaat niet. Je moet er constant aan sleutelen. Nu, dat is goed voor ons (lacht). Voor heel wat mensen is de verpakkingswereld een duistere wereld, maar ze is net heel dynamisch. Onder druk van regelgevingen en milieu worden we genoodzaakt onszelf continu in vraag te stellen. Zo wordt innovatie mogelijk, wat de verpakkingswereld net heel boeiend maakt.”
Welke concrete vernieuwingen staan ons nog te wachten? “Er wordt voortdurend gezocht naar alternatieve materialen, dus er zijn effectief heel wat nieuwe concepten en ontwikkelingen. We spreken meer en meer over bioplastics, biopolymeren… die gebruikt kunnen worden als alternatieven om de normale grondstoffen te vervangen. Zo kunnen er nu verpakkingen worden gemaakt van de pel van garnalen. Dat geeft blijkbaar goede resultaten voor het bewaren van producten. We hebben dus al een nieuwe richting ingeslagen om van levend afvalmateriaal nieuwe grondstoffen te maken.”
Wanneer is er begonnen met zoeken naar alternatieven?
BEELD THOMAS SCHURMANS
“Zeker een tiental jaar geleden. Vooral door die druk omtrent regelgevingen. Zo zijn er bijvoorbeeld Europese richtlijnen rond verpakkingsafval, waarbij bedrijven steeds minder verpakkingsmateriaal gebruiken. Ook het zoeken naar andere bronnen is zoveel jaren geleden van
Er kunnen nu verpakkingen worden gemaakt van de pel van garnalen start gegaan. Onderzoekinstellingen – zoals het BVI – en onderzoeksprogramma’s zijn nog altijd actief. Het is een continu proces. Ik ben hier zelf 34 jaar geleden begonnen, maar ik denk dat ik hier zeker nog dertig jaar zal moeten blijven (lacht).”
Hoe concurrentieel is België eigenlijk in die zoektocht? “Ik vind dat Belgische producerende bedrijven het goed doen. Ze staan open om zichzelf in vraag te stellen. Dat zien we ook in de onderzoekprogramma’s. Daarvoor hebben we uiteraard de steun van de industrie nodig en de laatste jaren
zien we toch regelmatig dat heel wat bedrijven daarop ingaan. Zij komen met ideeën en nieuwe materialen, die in dergelijke onderzoekprogramma’s gebruikt kunnen worden. Op dat niveau is er nog wel de wil – zeker bij de Belgische bedrijven – om steeds verder te gaan.”
Welk aspect blijft jou na al die jaren het meest intrigeren? “Wat blijft intrigeren is tot hoe ver materialen het aankunnen om doeltreffend de rol van verpakking uit te voeren. De druk om steeds minder verpakkingsmateriaal te gebruiken, is één zaak. Maar waar ligt de bodemgrens? Als je bijvoorbeeld het gewicht van een fles vermindert, dan riskeer je meer schade of productverlies. De kunst bestaat er dus in te zoeken welke andere materialen we kunnen inzetten om lichtere verpakkingen te produceren, die wel nog altijd even efficiënt zijn. Ook met de bedoeling om de bewaar- en levensduur van de producten zelf te behouden. Daarin moeten compromissen gemaakt worden.
Welke rol speelt een verpakking? “Verpakking heeft de rol van bescherming, van het bewaren, van ervoor zorgen dat het product transporteerbaar is… Mensen denken soms dat een producerend bedrijf naast de winkel staat, maar producten worden geïmporteerd en over ettelijke afstanden vervoerd. Dat heeft invloed op de producten zelf, die aan al die schokken moeten kun-
‘Voor heel wat mensen is de verpakkingswereld een duistere
MAXENCE WITTEBOLLE PROFIELINTERVIEW
#FOKUSVERPAKKINGEN
e wereld, maar ze is net heel dynamisch.’
Ik ben 34 jaar geleden begonnen bij het BVI, maar ik denk dat ik hier zeker nog 30 jaar zal moeten blijven
nen weerstaan. Een tweede luik is het uitzicht. Het oog wil ook wat. Consumenten hebben graag een mooie verpakking. Easy-packaging (gemakkelijk te openen verpakking, red.) is maar één van de aspecten waar consumenten belang aan hechten. Informatieoverdracht van wat er in een verpakking zit en welke substanties het bevat, is nog een niet te onderschatten functie. Vooral bij levensmiddelen.”
Is de consument bewust bezig is met het belang van verpakkingen? “Als je aan Jan met de pet die vraag zou stellen, dan is verpakking voor hem eigenlijk afval. Oké, de jeugd gaat misschien iets meer kijken naar het esthetische, of naar de voedingswaarde van voeding. Maar ik denk niet dat veel mensen stilstaan over de verpakking zelf en over hoeveel energie, hoeveel onderzoek er nodig is vooraleer iets op de markt komt.”
Door onvoldoende sensibilisering? “Ik vind dat het positieve van verpakkingsmateriaal te weinig in beeld wordt gebracht, ja. Als we over materialen of verpakkingen in het algemeen spreken, gaat het meestal enkel over hoe we de afvalberg verhogen. Er zijn weinig publicaties, zeker voor het grote publiek, die de positieve kanten of het nut van verpakkingen benadrukken. Als je het nut of de relatie tussen de inhoud en het verpakkingsmateriaal meer aan de man zou brengen, dan denk ik dat er een wijziging in perceptie komt.”
Is rekening houden met de belangen van de consument secundair? “Het is vaak een verplichting om de samenstelling van producten te melden, dus zeker niet secundair. Qua esthetiek hangt het af van product tot product. Als je naar cosmetica kijkt, dan denk ik dat het esthetische zeker niet op de tweede plek komt. Bij online-producten wordt de verpakking al meer secundair. Ik denk trouwens dat er in de toekomst een grote evolutie in perceptie van verpakkingsmaterialen kan komen. Zo krijgen we misschien twee stromen. Eén waar je producten vindt in winkels en waar je het product kunt zien, voelen en evalueren in zijn verpakking. Maar als mensen online kopen en ze krijgen hetzelfde product in een andere verpakking, dan denk ik niet dat er daar een probleem van gemaakt zal worden. Ze hebben namelijk hetzelfde product ontvangen. In de toekomst is het mogelijk dat we twee verschillende verpakkingsconcepten gaan zien voor hetzelfde product.”
SMART FACTS Als Maxence Wittebolle niet in de verpakkingssector werkte, dan was hij nu… “In de jaren 70 was er een milieurapport over de – toen al – grondstoffenproblematiek. Als fervent lid van een aantal natuurverenigingen had ik me voorgenomen verder in de bosbouw te gaan. En misschien in Afrika de bosbouw gaan helpen bevorderen.”
9
3 VRAGEN AAN...
HANS PLOMPEN DOCENT BRAND&PACKAGING DESIGN, LUCA SCHOOL OF ARTS Wat is voor jou het belangrijkste aspect van een verpakking? “Een verpakking heeft twee belangrijke functies: het product beschermen en de consument in seconden verleiden om het product te kopen. Een goede verpakking vertelt een verhaal. Na aankoop van het product gaat het verhaal verder. Zo raak je overtuigd dat wat je kocht, een goede aankoop was. Veel kans dat het product weer in je karretje ligt bij een volgend bezoek aan de winkel.”
Wat is de rol van een merk daarbij? “Het merk, vaak gedragen door een specifieke typografie in een geheel eigen kleursetting, is het gezicht van de verpakking. Samen met de totale look van de verpakking is dit het herkenningsbeeld. Onbewust zegt het je dat je goed zit. Het is jouw merk geworden en daar voel je je goed bij. In deze fase gaat de consument zich verenigen met het merk. Verpakking en merk kunnen nu samen hun rol ten volle uitspelen.”
Hoe kunnen verpakking en merk klanten aan zich binden? “Een merk kan verder bouwen op haar (h)erkenning door bijvoorbeeld variaties op de markt te brengen, een nieuw product te lanceren… Zo wordt de consument op geregelde tijdstippen vanuit het merk dynamisch geprikkeld.”
10 OVERZICHT INNOVATIES
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Meer dan een verpakking Een product in een standaard verpakking die helemaal niets aan de verbeelding overlaat? Liever niet, toch? Deze zes innovatieve verpakkingen verleggen liever wat grenzen en maken de wereld niet enkel een tikkeltje mooier, maar ook veel leuker. TEKST ELLEN VAN HOEGAERDEN
Een pakketje bloemen
Zeeppapieren verpakking
Tweemaal batterijtjes opladen
Er zijn zoveel sociale gelegenheden die om een bloemetje roepen. En met BloomPost kun je nu ook online je boeket bestellen en verzenden per post, zonder gebruik van water of koeling. De verpakking is namelijk een slim ontworpen golfkartonnen doos, gecombineerd met een hoogtechnologisch ontwikkelde – atmosphere controlled packaging – folie. De bloemen (mét glazen vaas) worden op die manier goed beschermd en blijven vers, tot zeker negen dagen na aankomst.
Een verpakking met zowel letterlijk als figuurlijk een warme inhoud? Het Engelse bedrijf Bennison heeft er één ontwikkeld. Zij verkopen slaapkledij voor de allerallerkleinsten, in een papieren verpakking gemaakt van zeep. Dat zeeppapier lost op in water waardoor je de pyjama meteen kan wassen. Zo houd je baby’s niet enkel warm, veilig en proper, maar gaat de opbrengst rechtstreeks naar pasgeborenen die in moeilijke omstandigheden leven.
Een foto van je maaltijd delen op sociale media is nog altijd een big deal, maar kan moeilijk zijn als de batterij van je smartphone leeg is. Fastfoodketen KFC voorziet in al je noden op zo’n moment, dankzij de Watt-A-Box. Niet enkel is het een doos vol gefrituurde snacks, maar tevens ook een smartphone-oplader. Deze ongewone verpakking is momenteel slechts in enkele Indische steden te vinden, maar misschien vindt het zijn weg nog naar Europa.
Bio-bonbons
Slimme sportdop
Diervriendelijk inpakken
Als Belg hoor je alles te weten wat er te weten valt over chocolade. Zo ook dat chocoladeproducent Ferrero als eerste haar hazelnootdoppen, overblijfsels van de productie van onder andere hun Nutella-smeerpasta, gebruikt om biologisch afbreekbare grondstoffen te maken. Die grondstoffen worden ingezet om de gouden papiertjes van de Ferrero Rocher-bonbons te maken. De doppen worden zo veel nuttiger (en sprankelender!) aangewend dan ze gewoon weg te gooien.
In het zog van de Olympische Spelen in Rio kunnen we niet anders dan respect hebben voor de medaillewinnaars. De sportwereld is competitief waarin het lichaam het hard te verduren krijgt. Het Amerikaanse Gatorade wil een handje helpen door een drinkbus uit te brengen met een slimme dop. Die dop laat via een lichtje en een meetinstrument op het lichaam van de atleet weten wanneer hij te veel zweet en moet drinken om uitdroging te voorkomen.
Zelf cadeaus inpakken: de meeste mensen haten het. Vaak is er te veel plakband en te weinig papier. Maar het hoeft niet onaangenaam te zijn, want waarom van het inpakpapier an sich geen extra cadeau maken? De Animal Gift Wraps van het Britse bedrijf Luckies maakt inpakken leuk en vooral schattiger dan een saaie kartonnen doos. Je cadeau kan variëren van pinguïn tot olifant, wat niet enkel de ontvanger blij stemt, maar ook de dierenvriend in jou.
ROBOTICA FOCUS 11
#FOKUSVERPAKKINGEN
Broodje gezond van bakker robot
Een broodje laten beleggen en inpakken door een robot. Het klinkt als sciencefiction maar is het verre van. Zo bestaan er nu al technieken om pakweg salami te herkennen en tomaten te grijpen. Welkom in de verpakkingsfabriek van de toekomst, of liever: van nu. TEKST HERMIEN VANOOST
W
ist je dat robots tegenwoordig ook al aardbeien plukken? Ze slagen er zelfs in alleen de rijpe exemplaren in een plastic mandje te leggen. Geen mens die er nog aan te pas komt. Dat je de robots vandaag nog niet in grote getale bij onze aardbeientelers ziet, heeft te maken met de prijs en de snelheid waarmee ze werken. Anders gezegd: mensenhanden blijven voorlopig efficiënter. Toch mag je verwachten dat in de toekomst meer en meer robots het werk in de voedingssector zullen overnemen.
DAARMEE VOLGT DE sector een trend die onder meer in de auto-industrie al decennialang bezig is. “Voeding is sowieso een van de lastigste sectoren om te automatiseren”, vertelt Jeroen Vits, business development manager Production Technology & Mechatronics bij Agoria. “Dat komt omdat je met weinig gestandaardiseerde producten werkt. Geen twee tomaten zijn dezelfde. De verpakkingsmachines die je doorgaans in fabrieken vindt, kunnen onvoldoende op die variatie reageren.” DE RECENTE KOMST van de weerstandsgevoelige grijpers betekent voor dit probleem alleszins een grote stap vooruit. De nieuwe generatie robotarmen zijn in staat om te grijpen tot ze een bepaalde weerstand voelen. Het maakt dus niet uit hoe groot een appel is, de robotarm kan er één nemen en vasthouden zonder hem te pletten. Nog meer aardverschuivingen verwacht Vits wanneer verpakkingslijnen standaard uitgerust zullen zijn met visiesystemen, een combinatie van camera’s en scanners waarmee je een product in 3D kunt
bekijken. Daardoor zou een slimme robot in staat zijn om binnen een veelheid aan producten die ene komkommerschijf of salami eruit te pikken. Dat we vervolgens maar een kleine stap verwijderd zijn van het moment waarop robots broodjes kunnen beleggen en verpakken, dat begrijpt een kind. DE VOORDELEN VAN automatisatie
mogen dan wel groot, niet alle ondernemingen beschikken over de nodige financiële middelen om erin te investeren. Al ziet Chris Vleeschouwers van Intrion de interesse wel groeien. “Veel bedrijven staan vandaag voor de keuze: delokaliseren of automatiseren. Hoe pijnlijk het voor medewerkers ook
is, automatiseren is vaak de enige manier om het bedrijf in België te houden.” Intrion helpt ondernemingen in de voedings- en farma-industrie bij de automatisatie van hun processen. Vleeschouwers ziet de aanvragen van klanten elk jaar stijgen. En heel regelmatig moeten zijn medewerkers ze zelfs
Geen twee tomaten zijn dezelfde. De verpakkingsmachines die je in fabrieken vindt, kunnen onvoldoende op die variatie reageren - Jeroen Vits
afslaan. Veel automatisaties blijven immers nog te complex en te risicovol, denk bijvoorbeeld aan het automatisch samenstellen en verpakken van brochettes. NIETTEMIN ZIJN ER in de praktijk
mooie voorbeelden van vooruitgang te vinden. Vleeschouwers verwijst onder andere naar één van hun recente automatisatieprojecten bij Vandemoortele waarbij ze robots inschakelen om bakkerijproducten in een doos te zetten. “Al naargelang de temperatuur en de vochtigheid zal de ene croissant of donut meer gerezen zijn dan de andere. Om daarop te kunnen inspelen, hebben we op een lijn gedurende drie maanden een testrobot geïnstalleerd. Zo hebben we de beste grijptechniek kunnen vinden.” OM MAAR TE zeggen, een donut laat zich niet zomaar kisten. Een gelijkaardig verhaal zien we trouwens bij de verpakking van geneesmiddelen. Daar is het niet zozeer de vorm, maar wel de regelgeving die voor een uitdaging zorgt. Elk land heeft immers zijn eigen voorschriften rond bijsluiters, etiketten en codering. Vleeschouwers: “Zo ontwikkelden we voor Janssen Pharmaceutica een lijn waar de filling ontkoppeld werd van de eindverpakking. Nu kunnen we de flesjes voor 72 verschillende landen automatisch laten verpakken. Noem dat gerust uniek.” En dat toont meteen ook aan dat de revolutie op de verpakkingslijn nog lang niet afgelopen is.
12 EXPERTPANEL MILIEU
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Vijf voor twaalf voor het milieu
Over het algemeen zien we verpakkingen liever bij het papier en karton of in de blauwe PMD-zak dan langs de berm van de weg. Duurzaam verpakken kan echter oplossingen bieden, die het milieu in staat stelt even op adem te komen. Gelukkig worden we ons stilaan bewust dat het vijf voor twaalf is en we een circulaire economie moeten bewerkstelligen. TEKST DAAN VANSLEMBROUCK
GWENDOLINE HOORNAERT BIOPACK & LOGISTICS
MONICA FRANZ COÖRDINATOR CORPORATE COMMUNICATION, ZALANDO
TACO KINGMA MANAGER SUSTAINABLE BUSINESS, FRIESLAND CAMPINA
Welke verpakkingsontwikkelingen in uw sector dragen bij tot het bereiken van een circulaire economie?
“Biologisch afbreekbare en composteerbare verpakkingen winnen aan belang. 25 jaar geleden zijn wij al gestart met enkele composteerbare producten als basis. Toen was de markt er helaas nog niet rijp voor. De laatste jaren is het ecologische aspect wel belangrijker geworden, zowel bij overheidsinstellingen, op evenementen, als bij de eindconsument. Wij beschikken over een gamma bio-disposables als perfect alternatief voor kunststof wegwerpmateriaal. Concrete voorbeelden zijn onze suikerrietverpakkingen. Die zijn honderd procent biologisch en ook steviger en presenteren mooier. Op Food Truck Festivals worden veel disposables in palmblad en suikerriet gebruikt om de beleving te versterken.”
“Onze verpakkingen bestaan voor meer dan 95 procent uit gerecycleerd materiaal. De hoogte of breedte speelt geen rol. Het materiaal is telkens hetzelfde, wat bijdraagt aan een circulaire en milieuvriendelijke economie. Wij werken ook met enveloppen als verpakking voor onze producten, voornamelijk voor kledij. Dat zorgt voor minder volume in de vrachtwagens. Zo kunnen we de verpakkingen efficiënter afstemmen op het transport, wat ook bijdraagt aan het milieu. Alle warenhuizen zijn ook verplicht om papier, hout en andere afvalproducten te sorteren zodat ze optimaal gerecycleerd kunnen worden.”
“Al onze verpakkingen zijn 100 procent te recycleren. Dit wil zeggen dat de restmaterialen allemaal een secundaire toepassingen kennen. Onze belangrijkste verpakkingen, drankkartons, bestaan uit papier, een coating PE en een dop die allemaal gerecycleerd worden in dezelfde of nieuwe toepassingen. Hergebruik van materialen staat centraal, al zal deze toepassing niet altijd binnen food kunnen zijn. Als tweede punt investeren wij in biobased verpakkingen die een stuk milieuvriendelijker zijn. We gaan daarvoor op zoek naar hernieuwbare materialen. Plastic bijvoorbeeld, kan gemaakt worden uit biodiesel in plaats van uit ruwe olie. Dat maakt dan opnieuw deel uit van die circulaire economie.”
Wat zijn hierin momenteel de belangrijkste uitdagingen voor uw sector?
“De perceptie leeft nog dat biologisch veel duurder is, al is dat ondertussen niet meer altijd zo. Ook de verwerking van biologische verpakkingen blijft belangrijk. In vele gevallen is er geen gescheiden afhaling en belandt alles in de vuilbak, omdat hiervoor geen eenduidige voorschriften bestaan, zoals voor pakweg PMD. Ze worden wel sowieso volledig opgenomen in de natuur zonder schadelijk te zijn voor het milieu. Er komen geen schadelijke gassen vrij bij de verbranding. We moeten ook nog meer awareness creëren bij de consument, bijvoorbeeld bij een zero waste evenement waarbij er wordt gestreefd naar geen restafval. Alle gebruikte verpakkingen moeten composteerbaar zijn.”
“Zalando probeert altijd de kwaliteit van de producten te handhaven door de verpakking niet uit het oog te verliezen. Duurzaamheid blijft belangrijk doorheen de volledige verpakkingsketen. Door een efficiënt gebruik van de beschikbare producten proberen we onze economische en ecologische doelstellingen te halen. De impact op het milieu moet beperkt blijven. Verpakkingen kunnen daar een positieve rol in spelen, maar we proberen ook in de totale keten het gebruik van energie tot een minimum te beperken. Onze werknemers stimuleren we ook om zichzelf te verplaatsen naar het werk op een milieuvriendelijke manier.”
“De uitdaging ligt vooral bij de investering in dat biobased verhaal. Met organische grondstoffen soortgelijke en evenwaardige verpakkingen creëren. Biomassa gebruiken in plaats van kunststof is een goed voorbeeld. Op die manier krijgen we waardevollere toepassingen. Ook de kostprijs is belangrijk, want met alternatieve productiemiddelen kun je misschien je kostprijs drukken. De volgende jaren voorspel ik absoluut nog een stijging van de herbruikbaarheid van de materialen. Investeren in duurzame verpakking is een onomkeerbare weg. Iedereen moet mee. Het betreft ook niet alleen ons bedrijf. We hebben met de overheid een branchebrede aanpak afgesproken. Dat is de sterkte van dit verhaal.”
Op welke manier merkt de eindgebruiker iets van deze veranderingen
“Vaak is de eindgebruiker zich niet bewust van het ecologisch alternatief dat ze in handen krijgen. Ze merken wel het kwaliteitsverschil met karton en plastiek, maar weten vaak niet dat het goed is voor de natuur. Ook mensen in de horeca weten vaak niet dat alternatieve producten biologisch afbreekbaar kunnen zijn. Het suikerriet assortiment is bovendien gemaakt van bagasse stroop, een bijproduct van suikerriet. Er is dus geen extra of speciale productie of kweek nodig. Een afvalproduct krijgt een nuttige toepassing. We raden onze klanten steeds aan om hun gebruik van composteerbare producten duidelijk te maken naar de eindgebruiker, voor een imagoboost van het bedrijf.”
“In onze sector is het natuurlijk belangrijk dat we miskopen tot een minimum beperken. Anders moet de consument het product nogmaals versturen, verpakken en transporteren. Dan krijg je een kostprijsverdubbeling van een goeie aankoop. Daarom proberen we de klanten zo correct mogelijk te informeren over het product waardoor ‘slechte’ aankopen tot een minimum beperkt blijven. Een goeie beschrijving op onze website in combinatie met waarheidsgetrouw beeldmateriaal moeten de consument een compleet beeld geven van het product waardoor we besparen in verpakkingen op retour.”
“Een sleutelrol in het circulaire verhaal blijft weggelegd voor de consument. Die moet op een correcte manier sorteren, zodat de recyclageketen zo efficiënt mogelijk kan werken. Wij als producenten hebben ook een verantwoordelijkheid, net zoals de gemeenten. Wij moeten zorgen dat de verpakkingen duurzaam en recycleerbaar zijn. Daarnaast bieden we ook informatie op de primaire verpakking over de hoe de verpakking werd geproduceerd en hoe die moet worden weggegooid. Gemeentes hebben ook een rol. Zij moeten zorgen voor de bewustwording bij de consument en hem wijzen op zijn verantwoordelijkheden. Zij moeten hun burgers aanwakkeren om mee te handelen én te denken in het verhaal.”
STERK IN VERPAKKINGSMACHINES Bundelmachines, Traypackers, Stapelmachines
Horizontale sachetmachines
Hersluitbare ZIPPER
DYNAC single- en mass-buffers
RVS-constructies en robotisatie
meerbaansmachines voor stick- en 4-sealverpakking
WWW.KDMPACK.BE
One step ahead.
Reeds meer dan 30 jaar legt Espera Belgium zich toe op voedselveiligheid en productieautomatisatie, vanuit een klantgerichte service organisatie. Met eigen Duitse engineering, en met voeling voor de echte noden uit de voedingsindustrie werden reeds meerdere vooruitstrevende technologische oplossingen ontworpen door het Espera hoofdkantoor in Duisburg, Duitsland. Deze knowhow heeft ons recent gebracht tot ontwikkeling van een Vision system, de pauzeloze meerrollendrukker en state of the art checkwegers. Naar de toekomst toe zullen onze machines volgens het Industry 4.0 principe intergeconneteerd worden,waardoor onze machines mee zullen denken met uw productieproces. Kortom: Espera, One step ahead!
Weeg-/uitprijsrobot, redundantie tot 10 etiketrollen!
e n zo n d e r Etiketteru p a ze !
Visie Controle Systeem High Performance Checkwegen De nieuwe, modulaire checkwegergeneratie ES-W 5000. ESPERA. One step ahead. www.espera.com
Correcte etiketinfo gegarandeerd!
ESPERA BELGIUM B.V.B.A Pleinstraat 33 B-3220 Holsbeek Tel.:+32(0)16 44 92 01
Simon.Rutten@espera.be Stephan.Debrandt@espera.be Herwig.Smeets@espera.be
14 UITGELICHT LABELS
FOKUS-INDUSTRIE.BE
Betrouwbare labels
De consument is best bereid om iets méér te betalen voor een product dat met zorg voor het milieu, het klimaat of de arbeidsomstandigheden is geproduceerd. Maar dan moeten de productlabels wel te vertrouwen zijn, natuurlijk. “Labels kunnen niet zonder een grondige, transparante en onafhankelijke validatie.” TEKST SENNE STARCKX
P
roductlabels zijn het slachtoffer van hun eigen succes. Wereldwijd bestaan er bijvoorbeeld meer dan 430 ecolabels. Allemaal worden ze volgens hun eigen methodologie opgesteld door de instantie die ze in het leven heeft geroepen, toegekend en geëvalueerd. En allemaal dekken ze een andere lading, hoewel de rode draad – het product is ecologisch verantwoord geproduceerd – steevast dezelfde is.
DOOR DE VEELHEID aan labels kan
de consument echter slecht de betrouwbaarheid inschatten. “Lang niet alle labels zijn betrouwbaar,” zegt Evert Vermaut, product manager bij Vinçotte, één van de grootste inspectie- en certificatiebedrijven wereldwijd. “Wij zien bijvoorbeeld dat slechts een deel van de labels die wordt toegekend, ook daadwerkelijk door een externe, onafhankelijke partij werd gevalideerd. Nochtans is dat onontbeerlijk om het vertrouwen bij de consument op te bouwen, te behouden en – in het geval van de ecolabels – greenwashing te voorkomen.” Als een label wordt gevalideerd dan wint het aan geloofwaardigheid en kan het zich onderscheiden van de rest. ECOLABELS ZIJN GROFWEG op te delen in twee categorieën: labels die rechtstreeks op de eindconsument zijn gericht en labels die bedoeld zijn voor andere bedrijven of leveranciers in de productieketen. “We merken dat multinationals die zichzelf een
groener imago willen aanmeten, steeds vaker van hun leveranciers eisen dat ook zij de impact op het milieu of het klimaat klein houden”, vertelt Vermaut. “Een betrouwbaar, gevalideerd label kan daarbij helpen.”
ZO’N POPULAIR, BELGISCH en gevalideerd ecolabel is CO2 Neutral van de firma CO2logic. Dat label kunnen bedrijven aanvragen als ze hun koolstofneutraliteit in de kijker willen plaatsen. Eerst wordt de totale CO2-uitstoot van een
bedrijf berekend. “Die bestaat hoofdzakelijk uit verschillende bronnen zoals de eigen CO2emissies van het bedrijf, de uitstoot van de elektriciteit en energie die het bedrijf aankoopt, en de CO2 die verderop in de productieketen
We selecteren een duurzaam traject om de resterende uitstoot te compenseren - Antoine Geerinckx
wordt geproduceerd,” vertelt Antoine Geerinckx van CO2logic. Vervolgens zoeken Geerinckx en zijn collega’s van CO2logic naar opties om de uitstoot te beperken. “Ten slotte selecteren we een duurzaam traject om de resterende uitstoot te compenseren. Meestal is dat een investering in een klimaatproject in het buitenland.” HEEL DAT TOEKENNINGSPROCES wordt door
een extern certificatiebedrijf nog eens overgedaan ter controle. Vermaut: “De uitstoot wordt opnieuw berekend en we kijken of er bijvoorbeeld niet méér kan gereduceerd worden.” Vermaut benadrukt ook het belang van de validatie van zulke duurzame investeringen zoals klimaatprojecten. “Het geïnvesteerde geld moet natuurlijk ook écht tot een vermindering van de CO2-emissie elders leiden.” ONDERTUSSEN WIL OOK Europa schoon
schip maken in labelland. In een pilootproject onderzoekt de Europese Commissie hoe een betrouwbaar, omvattend en uniform label de consument ertoe kan aanzetten zijn koopgedrag te veranderen – een label dat bijvoorbeeld niet alleen de impact op het milieu of het klimaat weergeeft, maar de ganse levenscyclusanalyse in rekening brengt. Vermaut: “We weten uit onderzoek dat mensen best bereid zijn iets meer te betalen, als ze maar de garantie hebben dat labels ook écht de lading dekken.”
DICK DE KONING CHRONICLE 15
#FOKUSVERPAKKINGEN
Globale trends in packaging en technologie
Technologische ontwikkelingen en maatschappelijke veranderingen zijn een enorm interessant terrein voor verpakkingsprofessionals die waarde kunnen toevoegen aan de complete supply chain. Duurzaamheid, e-commerce, convenience, engagement, counterfeit; ‘zomaar’ een paar belangrijke drivers. TEKST DICK DE KONING, PACKAGING INNOVATOR EN SAMEN MET JOHN GLASER FOUNDING PARTNER VAN PACKZ
D
e traditionele functies van verpakken, zoals beschermen, transportabel maken en informeren zijn doorheen de jaren onveranderd gebleven. Maar de verpakking heeft door maatschappelijke veranderingen een nog breder pallet aan mogelijke functies gekregen. Verpakking en product zijn integraal met elkaar verbonden en vormen een belangrijke propositie in de wereld van het verleiden van de consument. Onderscheidend vermogen is hierbij cruciaal, maar ook de eerder genoemde drivers: duurzaamheid, e-commerce, convenience, consumer engagement en het kunnen bepalen of een product wel authentiek is en geen namaak. SAMEN MET MIJN medezaakvoerder,
Johan Glaser, ben ik wereldwijd constant op zoek naar relevante nieuwe technologieën en trends, die het innovatieproces kunnen ondersteunen, van insights naar concepten en van concepten naar scaleable nieuwe product launches. Nieuwe technologieën en materialen geven de verpakkingsmarkt namelijk een enorme boost in het creëren van meer waarde en mogelijkheden. Voor het scouten van deze nieuwe technologieën en trends bezoeken we beurzen in Japan, USA en Europa en gaan diepgaand op zoek naar trends en drivers voor consumenten in trendsetting wereldsteden, zoals New York.
OP HET GEBIED van Active & Intelligent
Packaging zijn bijvoorbeeld nieuwe materialen in ontwikkeling gelanceerd, die het mogelijk maken om de houdbaarheid van kwetsbare producten te verlengen. Dat door onder andere actieve veilige stoffen in plastics en door de temperatuur te monitoren met behulp van sensors en displays. Zulke slimme ontwerpen kunnen de authenticiteit van dranken vaststellen en connectie maken met Near Field Communication (NFC) en smartphones van consumenten. Die connectie biedt tegelijk een uitstekende kans om als brand owner een sterkere binding aan te gaan met de consument.
De farma- en drankensector leiden in het gebruik van innovatie technologieën in verpakkingen
IN HET GEBRUIK van zulke innovatieve technologieën, zijn de farma- en drankensector leidend. Dat voornamelijk omdat de kosten ervan nog te hoog zijn om ze te gebruiken in andere toepassingen. Op termijn verwachten we dat de kosten wel sterk zullen dalen en dat andere sectoren ook toegang krijgen tot innoverende technologieën. JOHAN EN DICK zullen op de Em-
pack-beurs in Brussel nieuwe trends en ontwikkelingen tonen op bovenstaande gebieden, maar ook een aantal nieuwe interessante topics benoemen, zoals: late stage customization (aanpassingen pas doorvoeren op het einde van het productieproces, red.). Iets om naar uit te kijken.
LEES MEER ONLINE OP
FOKUS-INDUSTRIE.BE # F O K U S V E R PA K K I N G E N
S M A R T M E D I A A G E N C Y. C O M
Stimuleer je merkbekendheid, engagement en resultaat met relevante user generated content. Verzamel, beheer en publiceer de juiste boodschappen met flowbox.
GETFLOWBOX.COM