Fokus Personal Health

D I T D O SS I E R W O R D T G E P U B L I C E E R D D O O R S M A R T M E D I A E N VA LT N I E T O N D E R D E V E R A N T W O O R D E L I J K H E I D VA N D E R E D AC T I E VA N H E T N I E U W S B L A D

DEC ‘20

PERSONAL HEALTH

Veerle Soyez Coronalessen om te koesteren

In balans blijven Hoe blijf je weg van die negatieve spiraal?

Tom Van Daele Naar een zorg dicht bij mensen

GUY SWINNEN ”Een depressie kun je vergelijken met een blad papier dat je verfrommelt. Je kunt het wel terug gladstrijken, maar de vouwkes blijven erin.” LEES MEER OP FOKUS-ONLINE.BE • #FOKUSPERSONALHEALTH

24pharma.be

Uw veilige online apotheek, 24 op 24

nze o n a c S c o de QR

ang v t n o n e ing t r o k 5 €

Promocode: fokus24

02

VOORWOORD

FOKUS-ONLINE.BE

Veerle Soyez

Coronalessen om te koesteren

D

Ja, dat gevaarlijke virus is er nu nóg: het bedreigt onze gezondheid en ons geluk. We willen dat het meteen vertrekt. Zodat we weer ‘gewoon’ kunnen doen. Maar dat virus zomaar vergeten? Dat zou zonde zijn. Want de coronacrisis zette ook een en ander in beweging. Ik zei het al: een echte influencer. De pandemie heeft mentale (on)gezondheid op de agenda gezet. Omdat we deze crisis allemaal samen doorspartelen, werd het bijna tastbaar duidelijk wat ons nu precies ‘gelukkig’ maakt. De drastische maatregelen om de verspreiding van het virus tegen te gaan zorgden voor stress en controleverlies, en doen dat misschien nog steeds. We kunnen over veel dingen niet meer zelf beslissen, niet doen wat we belangrijk vinden, niet afspreken met dierbaren. De impact hiervan is zo groot, omdat het gaat over de kern van wat ons gelukkig maakt. Een glimlach krijgen van een buur of klant die je hielp, ergens onderweg een koffie drinken, eens goed lachen met de collega’s… Het zijn die kleine dingen die het verschil maken en ons energie geven. De geluksdriehoek van het Vlaams Instituut Gezond Leven toont aan hoe belangrijk het is om elke dag aandacht

De coronacrisis (en de lockdown) werkte tegelijk als rem: álles kwam abrupt tot stilstand. Een groep mensen ervaarde hierdoor rust. Plots moesten ze niet ‘nog snel de kinderen afhalen’ of ‘dat rap afwerken’. Een verademing. Want een groot deel van ons maatschappelijk samenleven vandaag is een ratrace: we moeten ‘groeien’, ‘presteren’, streven naar meer ‘succes’. Maar die successen geven ons maar tijdelijk een goed gevoel: we moeten er snel nieuwe nastreven. De stress die hiermee gepaard gaat, maakt ook veel mensen (psychisch) ziek. Het dwingt ons om na te denken: willen we dit (nog)? We kijken naar die mensen die, om financiële redenen, door ziekte of handicap, al veel langer niet kunnen doen wat ze willen en hierdoor mentaal uitgeput raken. Laten we − als maatschappij − deze coronacrisis als een momentum zien om onze (mentale) gezondheid niet langer ondergeschikt te maken aan een onbeheerst streven naar nog meer welvaart.

Frontotemporale dementie (FTD) kan optreden vanaf 40 jaar. Bij FTD worden de voorste delen van de hersenen beschadigd, wat resulteert in gedragsveranderingen en wijzigingen in persoonlijkheid en emoties. Geheugenstoornissen staan in het begin minder op de voorgrond.

Meer info op www.alzheimerliga.be De bijeenkomsten vinden plaats in Sint-Niklaas en zijn gratis.

18

08

Luisteren naar je lichaam

10

Interview: Guy Swinnen

12 Geluk op de werkvloer 14 Eerste hulp bij donkere gedachten 18

Tom Van Daele: Een zorg dicht bij mensen

COLOFON. PRODUCTIELEIDER

CHRISTIAN NIKUNA PEMBA HOOFDREDACTIE

ELLEN VAN HOEGAERDEN CREATIVE DIRECTOR

BAÏDY LY TEKST

ELISE COPPENS CIARA REID LAYOUT

DEE BERNAERS COVERBEELD

IAN HERMANS DRUKKERIJ

CORELIO

SMART MEDIA AGENCY LEYSSTRAAT 27 2000 ANTWERPEN +32 3 289 19 40 REDACTIE@SMARTMEDIAAGENCY.BE

2021 staat voor de deur. We zullen elkaar opnieuw het allerbeste toewensen. Gelukkig kunnen we op veel manieren inzetten op gezondheid en geluk, zowel individueel als samen. Laat dát de erfenis van corona zijn. TEKST VEERLE SOYEZ, SENIOR STAFMEDEWERKER GEESTELIJKE GEZONDHEIDSBEVORDERING BIJ INSTITUUT GEZOND LEVEN

Nieuwe Vlaamse lotgenotengroep Frontotemporale Dementie (FTD) Elke 4 seconden krijgt ergens iemand dementie. In Vlaanderen lijden er naar schatting 131.800 mensen aan, het aantal personen met jongdementie (-65 jaar) wordt geschat op 1.800.

10 04 (Zelf)zorg onder druk

te hebben voor die kleine, grote gelukjes. En hoe ze je kunnen helpen wanneer je uit balans geraakt.

De pandemie heeft mentale (on)gezondheid op de agenda gezet.

08

LEES MEER...

Even terug naar januari 2020. Wat waren jouw goede voornemens? Wenste je ook iedereen ‘gezondheid en geluk’ toe, terwijl je het glas hief op het nieuwe jaar? We dachten toen nog niet aan die onbekende ‘gast’ die wat later ongevraagd in ons leven zou komen. at veranderde snel: het coronavirus slorpte iedere dag meer ‘zendtijd’ op, meer ‘schrijfruimte’ in (online)kranten. Die onbekende gast bleek een steengoede influencer. Toen het eindelijk de naam SARSCoV-2 kreeg, had het ons dagelijkse leven al behoorlijk op zijn kop gezet. Eerst konden we nog kiezen om het te negeren, maar vanaf 18 maart was er geen ontkomen meer aan: België ging op slot.

04

Omdat jongdementie een grote impact heeft op het sociale leven van de betrokkenen heeft de Alzheimer Liga Vlaanderen 10 familiegroepen rond jongdementie in het leven geroepen. Onderling contact en informatie staan hierbij centraal. Eind 2018 werd naar aanleiding van het Symposium Jongdementie FTD een Vlaamse lotgenotengroep Frontotemporale Dementie opgericht, specifiek voor mantelzorgers en familieleden. Dit vanuit de nood om het eigen verhaal te delen.

VEEL LEESPLEZIER TARA TROCH

PROJECT MANAGER

ADVERTORIAL

MINDER PIJN DOOR EEN GEFOPT BREIN Pijn is een fenomeen dat door je hersenen wordt “aangemaakt”. Zou er dan geen manier zijn om die hersenen te bedotten en ze “wijs te maken” dat er helemaal geen pijn is? Dat is het idee achter neuromodulatie. Niet alleen pijnpatiënten hebben er trouwens baat bij, de techniek kan ook voor heel wat andere aandoeningen ingezet worden. Pijn is een sensatie die opgewekt wordt omdat de hersenen een signaal van het ruggenmerg ontvangen. Die vrij eenvoudige constatering zette onderzoekers aan het denken: kunnen we dat signaal niet verstoren of onderbreken? “Dat kan absoluut”, zegt dokter Jean-Pierre Van Buyten, diensthoofd van het Pijncentrum van het AZ Nikolaas. “Een neurostimulator is een klein toestelletje dat we in het lichaam inplanten en dat, via elektroden, elektrische pulsen kan toedienen aan de zenuwbanen. Op die manier kunnen we ervoor zorgen dat die pulsen de hersenen niet bereiken. Eigenlijk zijn we dus een beetje onze hersenen aan het foppen.” Omdat elk van de zenuwwortels met een bepaald deel van het lichaam verbonden is, kunnen artsen erg nauwkeurig bepalen welk soort pijn er onderdrukt moet worden. “Ik had zonet een patiënt met een CRPS aandoening van zijn voet.”, zegt dokter Van Buyten. “Wel, het is perfect mogelijk om precies die zenuwbanen te stimuleren, via het DRG, die deze pijn veroorzaken en andere zenuwwortels ongemoeid te laten.” Neuromodulatie maakt trouwens nog andere toepassingen mogelijk. Het aantal aandoeningen waarvoor de techniek wordt ingezet neemt voortdurend toe. Tegenwoordig zijn bijvoorbeeld ook patiënten met bewegingsstoornissen, de ziekte van Parkinson, blaas- en stoelgangproblemen, tinnitus (oorsuizingen) en zelfs depressies erbij gebaat. “De eerste toestellen voor neuromodulatie bestaan al sinds eind jaren 60”, legt dokter Van Buyten uit. “Maar die zijn niet meer te vergelijken met de apparaten die we nu gebruiken. Vroeger konden de stimulatoren bijvoorbeeld maar één soort regelmatige puls uitsturen. Het nadeel daarvan is dat onze hersenen er na een tijdje gewend aan geraken en de effectiviteit dan afneemt. Je kunt dat vergelijken met

‘s morgens je kleren aandoen. Als je pas uit de douche komt, voel je die kleren heel nadrukkelijk op je lichaam. Maar tegen de tijd dat je je tweede koffie drinkt, ben je dat alweer ‘vergeten’. De pulsen die je kleding veroorzaakt komen als het ware niet meer door. Wij verwachten, hopelijk binnenkort in 2021, de mogelijkheid om mensen te stimuleren met een unieke stroomvorm, de BurstDR™, waarmee we niet enkel de fysieke pijn, maar ook het emotionele aspect gerelateerd aan deze pijn, onder controle kunnen houden. Het grote voordeel hiervan is dat er veel minder gewenning optreedt, vermits dit een heel ander concept van stimuleren is in vergelijking met de huidige beschikbare stroomvormen.

Kunnen inspelen op het centrale zenuwstelsel zonder neveneffecten wordt dé behandeling van de toekomst. Nu al komt de neuromodulatietechniek met zeer veel voordelen, onderstreept Van Buyten. “Een enorm voordeel is bijvoorbeeld dat je geen neveneffecten hebt van pijnmedicatie. Zenuwpijn, mijn vakgebied, is sowieso zeer moeilijk met medicijnen te onderdrukken. Zelfs morfine helpt niet. Je kunt wel bepaalde anti-elliptische middelen toedienen, maar die komen dan weer met eigen problemen: je krijgt er cognitieve stoornissen van, ze maken je suf en je verdikt ervan. Een tweede voordeel is dat je een neuromodulator heel nauwkeurig op voorhand kunt testen. Voor we het toestelletje inplanten, gaan we het eerst uitproberen op de patiënt. Pas als die tevreden

is, gaat het in het lichaam. Als het niet helpt, stoppen we en is er niks onomkeerbaars gebeurd.” Geen wonder dus dat er in België al heel veel mensen met zo’n neuromodulator rondlopen. “Ik heb geen idee hoeveel precies, maar het moeten er vele duizenden zijn”, zegt dokter Van Buyten. “Wij alleen al plaatsen er ongeveer tweehonderd per jaar. Pas op, het is niet echt een goedkoop toestel. Maar de kosteneffectiviteit ervan is uitstekend. De levenskwaliteit die de patiënt terugkrijgt, ligt zeer hoog. En bovendien: een patiënt die niet kan gaan werken van de pijn, die kost de gemeenschap op termijn nog stukken meer dan een neuromodulator. Het is daarom wel jammer dat het ziekenfonds niet altijd tussenkomt bij de terugbetaling van het apparaat, dat gebeurt maar bij enkele welbepaalde aandoeningen, zoals Complex regionaal pijn syndrome (CRPS) van de onderste ledematen, een refractair failed back surgery syndrome of een refractair failed neck surgery syndrome met een aangetoond neuropatisch pijnsyndroom. In Duitsland en het VK bijvoorbeeld, hanteert men een veel ruimer terugbetalingsbeleid.” Desondanks verwacht dokter Van Buyten dat het gebruik van neurostimulatie de komende jaren zal toenemen, ook in België. “Kunnen inspelen op het centrale zenuwstelsel zonder neveneffecten wordt dé behandeling van de toekomst”, zegt hij. “Ook de technologie zal nog voortdurend verbeteren, de toestellen worden almaar kleiner, de batterijen gaan langer mee. Bovendien zie ik ook steeds meer kleine start-ups die zich hiervoor interesseren. Je hebt natuurlijk de grote klassieke leveranciers, ondernemingen zoals bijvoorbeeld Abbott, maar ook kleine bedrijven verzinnen volop nieuwe en beloftevolle therapieën met neuromodulators. Vaak voor weer compleet nieuwe indicaties, zoals bijvoorbeeld slaapapneu.”

04

LICHAAM EN GEEST

FOKUS-ONLINE.BE

(Zelf)zorg onder druk Dat we de zorgsector moeten ontlasten, is duidelijk. Maar wat met zelfzorg? In deze gejaagde wereld, met ontelbare stressbronnen, is dat minstens even belangrijk. Gezonde voeding, beweging en slaap zijn daarbij cruciaal. Hoog tijd dus om wakkergeschud te worden.

“H

oewel onze levens­verwachting erop vooruitgaat, daalt onze levenskwaliteit”, zegt Mien Gheysens, veerkrachtcoach, voedingsexpert en psychotherapeut bij Lifegoal Coaching. Ook op vlak van slaapproblemen gaat het de verkeerde kant op, bemerkt Annelies Smolders, klinisch- en neuropsycholoog, psychotherapeut en slaapexperte bij Start To Sleep BV. “Tien procent van de Belgen kampt met chronische slaapproblemen en één op drie heeft af en toe last van slapeloosheid. Aan de basis van deze zorgwekkende cijfers liggen stress en een gejaagde levensstijl.”

aan beweging ons energieniveau en beïnvloedt het onze slaapkwaliteit. Om dit gebrek aan energie te compenseren, zijn we geneigd naar voeding met snelle suikers te grijpen. Op lange termijn zorgt dit ervoor dat we nog minder zin hebben in beweging. Op fysiek vlak kan dit bijdragen aan bot- en gewrichtsproblemen, hart- en vaatziekten en overgewicht. Ironisch genoeg zijn veel mensen met overgewicht ondervoed, doordat ze niet voldoende nutriënten binnenkrijgen. Mentaal kan dit

van onze fysieke gezondheid is niet op korte termijn meetbaar. Mensen hebben vaak te weinig commitment om hun gezondheid echt te prioriteren”, vult Mien aan. “Ze denken niet na over de langetermijngevolgen wanneer ze ongezonde keuzes maken. Naast voldoende slaap, zijn beweging en voeding cruciaal voor een goede mentale gezondheid. Door te sporten worden neurotransmitters vrijgegeven; die fungeren als een natuurlijk antidepressivum en antistressmiddel. Ook voeding heeft dat

Hoewel onze levensverwachting erop vooruitgaat, daalt onze levenskwaliteit.

“Het aantal uren slaap dat mensen per nacht nodig hebben, is even persoonlijk als een schoenmaat”, zegt Annelies. “Belangrijker dan een specifiek aantal uren slaap, is een goede

Belangrijker dan een specifiek aantal uren slaap halen, is een goede routine.

— MIEN GHEYSENS, LIFEGOAL COACHING

Beide experten benadrukken de impact van fysieke op mentale gezondheid en waarschuwen voor een vicieuze cirkel. “Een gebrekkige slaap kan leiden tot concentratieproblemen op het werk of in het verkeer. Het kan onze beoordelingszin beïnvloeden en heeft een negatieve impact op het gemoed, waardoor we vatbaarder zijn voor stress, angsten en zelfs burn-out en depressie”, zegt Annelies. “Een gezonde slaper die anderhalf uur minder slaapt is de volgende dag al 32 procent minder alert.” Mien bevestigt het gevaar van die vicieuze cirkel: “Op korte termijn verlaagt een gebrek

en stelt voor om beweging te integreren in het dagelijks leven. “Probeer je huishouden actiever te doen, neem vaker de lift of stap een halte vroeger van de bus. Begin met tienduizend stappen per dag in plaats van te mikken op een marathon. Experimenteer met makkelijke en snelle go-to-maaltijden, zodat je tijdens drukke momenten niet moet grijpen naar fastfood.”

— ANNELIES SMOLDERS, START TO SLEEP

bijdragen aan depressie en een daling van ons algemeen welzijn en veerkracht.” Zowel Annelies als Mien zijn overtuigd van het belang van een langetermijnaanpak, en net daar knelt het schoentje. Vaak wordt er gegrepen naar quick fixes, maar zo werken ons lichaam en brein niet. “Bij vermoeidheid vertrouwen mensen vaak op middagdutjes, koffie of pilletjes, maar dat zijn geen duurzame oplossingen”, benadrukt Annelies. “De impact

effect, want door te eten wordt niet alleen ons lichaam, maar ook ons brein gevoed. Kortom: healthy food, happy brain. Ongezonde voeding kan op lange termijn bijdragen aan chronische ontstekingen, wat een mentale weerslag heeft en ons denkvermogen aantast.” Als snelle oplossingen geen uitkomst bieden, wat kunnen we dan wel doen om onze gezondheid en mentaal welzijn te verbeteren? Mien benadrukt het belang van kleine stapjes,

routine. Probeer elke dag op hetzelfde tijdstip op te staan en bouw je dag op hetzelfde moment af. Ga pas naar bed als je slaperig bent. Als je de slaap niet kunt vatten, probeer nog even te lezen of kijk tv om te ontspannen. Als je ‘s avonds kiest voor screentime, wees dan waakzaam voor de blootstelling aan blauw licht. Je kunt bijvoorbeeld een bril met blauwlichtfilter dragen.” Ze benadrukt ten slotte ook nog het belang van het aanpakken van slaapproblemen. “Zoek begeleiding en blijf er niet te lang mee zitten.” Of liggen, in dit geval.

TEKST CIARA REID

#FOKUSPERSONALHEALTH

DELHAIZE • BRAND REPORT

05

De Nutri-Score: het ABC van gezonde voeding Je hebt ze allicht ook al gezien op de verpakkingen van voedingsproducten: de lettertjes – van een groene A tot een rode E – die aanduiden hoe gezond (of ongezond) een product wel is. Waar komt die Nutri-Score eigenlijk vandaan? En hoe werkt dit precies? Katrien Van Biesen en Roel Dekelver, respectievelijk Health & Nutrition Manager en woordvoerder van Delhaize, leggen uit.

V

an ontbijtgranen over slaatjes tot chocoladerepen: de Nutri-Score houdt rekening met alle ‘goede’ eigenschappen van een voedingsproduct, zoals de aanwezigheid van vezels en eiwitten bijvoorbeeld, en zet die af tegen de minder goede ingrediënten – vet, zout, suikers… Op basis daarvan bepaalt een algoritme welke letter wordt toegekend. Die letter wordt dan op de verpakking gezet, of staat in de supermarkt op het prijsetiket in de rekken vermeld.

Ik ben er zeker van dat je in meer dan 90 procent van de producten met Nutri-Score een goede richtlijn hebt om gezonder te eten. “Het systeem is bedoeld om gemakkelijk en snel te zijn”, legt Dekelver uit. “Als je van elk voedingsproduct de complete ingrediëntenlijst moet ontcijferen, ben je een halve dag bezig met je aankopen. Met de Nutri-Score zien consumenten meteen welke producten gezonder zijn dan andere. Het geeft ook een idee bij welke retailers ze de

meeste gezonde producten vinden én het zet ook de producenten aan om gezondere waren op de markt te brengen. Door de Nutri-Score kunnen zij zich niet meer wegsteken achter moeilijke woorden en ingrediëntenlijsten.” De Nutri-Score kent zijn oorsprong in Frankrijk, waar het enkele jaren geleden op grote schaal werd ingevoerd. Ondertussen doen ook België, Spanje en Portugal mee. Nederland springt volgend jaar op de kar. “Het was een systeem dat we al een tijdje in de gaten hielden”, zegt Van Biesen. “Omdat we op zoek waren naar een goede vervanger van het GDA-systeem, het ‘Guideline Daily Amount’-label. Ook dat geeft voedingsinformatie op de verpakking, maar de meeste klanten vonden het veel te ingewikkeld. Uit alle wetenschappelijke onderzoeken en consumententests bleek dat mensen de Nutri-Score het beste begrepen.” Delhaize heeft nog een paar andere systemen getest, waaronder ook een soort stoplichtsysteem met rood, oranje en groen. Maar die hebben het niet gehaald. “Zo’n rood stoplicht kwam heel beschuldigend, bijna dreigend over”, zegt Dekelver. “Het is niet de bedoeling om te gaan culpabiliseren. Het is zeker een goed idee om meer producten met A en B te kiezen, maar we willen mensen niet met een schuldgevoel opzadelen als ze af en toe eens een product met D of E eten. Vooral het gezonde evenwicht is belangrijk.” Delhaize gaat zelfs zo ver dat ze op gezonde voedingsproducten, met A en B dus, meer kortingen geven op de klantenkaart dan voor

minder gezonde producten. “We zien dat zo’n korting absoluut werkt”, zegt Dekelver, “met een meerverkoop tot 30 procent. Het excuus dat gezonde voeding duurder is, willen we dan ook graag zo snel mogelijk de wereld uit helpen. De Nutri-Score is ook een belangrijk onderdeel van ons commercieel plan.”

De Nutri-Score is een compleet transparant systeem dat op een brede wetenschappelijke consensus is gebouwd. Bij het huismerk van Delhaize zijn momenteel zeker 90 à 95 procent van alle voedingsproducten voorzien van een NutriScore, maakt Van Biesen zich sterk. “In totaal zullen dat meer dan 4.000 producten zijn. Alles samen schat ik dat er in de winkels van Delhaize reeds 12.000 producten van het label voorzien zijn, voor alle merken. Ook Colruyt en Carrefour doen mee met het systeem, al heeft Delhaize wel duidelijk het voortouw genomen (lacht).” “De Nutri-Score staat of valt natuurlijk met een zo breed mogelijke uitrol”, vult Dekelver aan. “Zo’n driekwart van alle

IN SAMENWERKING MET... In november 2020 telt het netwerk van Delhaize Le Lion/De Leeuw maar liefst 818 winkels. Met de verschillende winkelformules (supermarkten Delhaize, AD Delhaize, Proxy Delhaize en Shop& Go) in België en Luxemburg wordt er een unieke winkelervaring en hoogstaande dienstverlening aangeboden. Klanten kunnen ook online winkelen via www.delhaize.be en hun producten afhalen bij de ophaalpunten of thuis laten bezorgen. Delhaize biedt een uitgebreid assortiment van meer dan 20.000 kwaliteitsproducten aan. Met acht huismerken (365, Delhaize, Taste of Inspirations, Delhaize Bio, Delhaize Extra, Delhaize Eco, Delhaize No Gluten & Delhaize Veggie) kan Delhaize aan alle noden voldoen.

voedingsproducten die in de supermarktrekken liggen zullen ruw geschat al een Nutri-Score hebben. Ook meer en meer leveranciers zetten er zich achter, grote jongens als pakweg Danone. Dat is voor andere bedrijven natuurlijk een signaal om ook mee te doen, zeker omdat we merken dat de publieke opinie hieromtrent steeds luider klinkt. Het is een sneeuwbal die niet meer te stoppen is.” Ook de Belgische overheid heeft de NutriScore ondertussen volop omarmt, voormalig minister van Volksgezondheid Maggie De Block was bijvoorbeeld een groot voorstander. “Momenteel is het nog een vrijwillig systeem”, zegt Van Biesen. “Maar vanuit de Europese Commissie wordt er nu bekeken of men moet verplichten de Nutri-Score te vermelden. Dat is echter een procedure die jaren duurt, het zal dus nog niet voor morgen zijn.” Blijft natuurlijk de vraag: kun je complexe materie als gezonde voeding in één letter vatten? Is het systeem niet té simplistisch? “De exacte manier waarop de Nutri-Score wordt berekend is online te vinden”, zegt Van Biesen. “Het is een compleet transparant systeem dat op een brede wetenschappelijke consensus is gebouwd. Het wordt door ons ook niet aangepast, wij gebruiken het exact zoals het hoort. Is het compleet onfeilbaar? Neen, waarschijnlijk niet. Natuurlijk zullen er hier en daar interpretatiefouten zijn, maar ik ben er zeker van dat je in meer dan 90 procent van de producten met Nutri-Score een goede richtlijn hebt om gezonder te eten.”

06

BRAND REPORT • AG INSURANCE

FOKUS-ONLINE.BE

Een recept tegen eenzaamheid: kleine gebaren met grote impact Ongeveer de helft van alle Belgen voelt zich ‘soms tot altijd’ eenzaam. Dat bleek vorig jaar nog uit het Nationale Geluksonderzoek van de UGent. Sinds het losbarsten van de coronapandemie zijn de cijfers allicht nog stevig gestegen.

H

oe komt het dat zo veel mensen zich eenzaam voelen? En wat kunnen we eraan doen? Op de website allentegenzaamheid.be bundelt verzekeraar AG tips om eenzaamheid de wereld uit te helpen. De website werd door AG opgezet voor zijn solidariteitsprogramma, dat al decennia bestaat en werd opgericht in het kader van maatschappelijk verantwoord ondernemen. Ook enkele tientallen vzw’s en goede doelen zijn erbij betrokken, zoals de Bond Zonder Naam, vzw Babbelkot en Tele-Onthaal. “Het is de coronapandemie die ons aan het denken heeft gezet: wat leeft er onder de mensen?”, zegt dokter Pia Cox, Medical & Health Strategy van AG. “En dan kwamen we al snel bij ‘eenzaamheid’ uit. De website wil de betrokken vzw’s meer zichtbaarheid geven, maar tegelijk het taboe rond eenzaamheid doorbreken. Het zijn vaak immers heel kleine initiatieven of gebaren die een groot verschil kunnen maken in de strijd tegen eenzaamheid.” Ondanks de coronacrisis wil Pia niet gezegd hebben dat er nu meer eenzaamheid is dan vroeger. Simpelweg omdat daar geen wetenschappelijk bewijs voor is. “Het fenomeen eenzaamheid wordt nog maar pas sinds de jaren 80 serieus onderzocht door psychologen en sociologen. Er is tegenwoordig wel meer aandacht voor. En maar goed ook.”

Het zijn vaak heel kleine initiatieven of gebaren die een groot verschil kunnen maken in de strijd tegen eenzaamheid. Eenzaamheid steekt de kop op “wanneer je verbinding met andere mensen niet meer voldoet aan je behoefte”, zegt Pia. “Ofwel omdat die verbinding er nooit is geweest, of omdat die veranderd is. Corona kan een trigger zijn. De term ‘social distancing’ zegt het zelf al: we moeten afstand houden en onze contacten verminderen.” Het is ook belangrijk om het verschil te maken tussen emotionele eenzaamheid en sociale eenzaamheid, benadrukt Pia. Het is niet omdat je veel in contact komt met mensen, dat je niet eenzaam kunt zijn. “Sociale eenzaamheid verwijst naar het gemis in een bredere sociale relatiekring. Bij emotionele eenzaamheid mis je vooral een hechte affectieve band met iemand, ook al is die fysiek aanwezig. Eenzaamheid is sowieso een ervaring die voor elk individu anders is, al zijn er wel degelijk ervaringen die voor veel mensen gelijkaardig lopen. Vaak is eenzaamheid echt pijnlijk, tot het punt dat er zelfs fysieke pijn ontstaat.” Ook al zijn er risicogroepen – zoals bijvoorbeeld mensen die in kansarmoede leven of alleenstaanden –, in wezen kan eenzaamheid iedereen overkomen. Er

zijn bijvoorbeeld ook geen bepaalde leeftijdsgroepen die eruit springen, eenzaamheid komt zowel voor bij ouderen als jongeren, en alles daartussenin. “Het feit dat jongeren nu heel veel mogelijkheden hebben om digitaal met elkaar in contact te komen, maakt hen zeker niet immuun voor eenzaamheid”, legt Pia uit. “Het verdwijnt ook niet door één gesprek of een simpele ‘ça va?’. Bovendien zijn sociale media ook geen goed vervangmiddel voor een echte mens. Instagram is het echte leven niet. Sociale media zijn bij uitstek de plaats waar eenzaamheid niet lijkt te bestaan en waar je al snel als outcast wordt beschouwd als je ervoor uitkomt dat je eenzaam bent. Komt daar nog bij dat we hier in het westen een vrij individualistische samenleving hebben. Het is hier een beetje ieder voor zich. Het samenwonen met verschillende generaties, zoals dat in veel andere culturen doodnormaal is, kennen wij bijvoorbeeld niet meer. Ook dat heeft een impact.” Zoals eerder aangehaald, kunnen simpele, kleine gebaren eenzame mensen heel vaak al helpen. “Eens écht met iemand praten en luisteren kan heel erg deugd doen”, zegt Pia. “Of mensen het gevoel geven dat ze meetellen

IN SAMENWERKING MET... AG is de marktleider op de Belgische verzekeringsmarkt (23,7 procent) en heeft zowat 2,7 miljoen klanten. Het is allicht ook een van de oudste verzekeraars in ons land. Het bedrijf is al sinds 1824 actief in wat later België zou worden. Tien jaar geleden begon AG met een ‘Solidarity’-programma om concrete samenwerkingen op te zetten met maatschappelijke verenigingen. www.allentegeneenzaamheid.be is een concreet voorbeeld van zo’n samenwerking.

en niet vergeten worden. Eens vragen of je boodschappen kunt meebrengen voor een buur. Of hen opnemen in de Whatsappgroep van de buurt (lacht). Iets kleins voor de gever kan iets heel groot betekenen voor de ontvanger.” Ondanks dat het kleine gebaren zijn, kunnen die erg belangrijk zijn, want de gevolgen van eenzaamheid zijn niet te onderschatten, zegt Pia. “Het heeft een onmiskenbare impact op je brein en je hormoonhuishouding. Uit onderzoek blijkt dat eenzaamheid kan leiden tot slaapstoornissen, psychische klachten zoals angststoornissen en depressies, maar ook de kans verhoogt op ontstekingsreacties, hoge bloeddruk en cholesterol en suikerziekte. Het is duidelijk dat eenzaamheid dus echt een maatschappelijk probleem is dat een structurele aanpak vraagt op alle vlakken.”

Dr. Pia Cox Head of Medical & Health Strategy

018

#FOKUSPERSONALHEALTH BRAND REPORT018 BLINDENZORG BRAND REPORT LICHT BLINDENZORG & LIEFDE LICHT & LIEFDE

BLINDENZORG LICHT & LIEFDE • BRAND REPORT 07 FOKUSONLINE.BE FOKUSONLINE.BE

‘COVID‘COVID vergroot vergroot het het isolement isolement van mensen van mensen met met een visuele een visuele beperking’ beperking’ Corona treft ons allemaal Corona hard. Detreft ziekte ons zelf allemaal hakt erhard. fel inDe enziekte daarnaast zelf hakt krijgterde feleconomie in en daarnaast krijgt de economie klappen, waarbij bepaalde klappen, sectoren waarbij zwaarder bepaalde getroffen sectoren worden zwaarder dan andere. getroffen En dan worden is er ook dan andere. En dan is er ook nog het menselijk leed, losnog vanhet demenselijk ziekte. leed, los van de ziekte.

M

M

te kunnen bijstand is dus te dringend kunnennood geven.” aanErvers is dus dringend noo lockdown werkten we met een lockdown team van werkten vrijwilligers we metdie een van team van bijstand vrijwilligers die vangeven.” Er ensen die hun job verliezen,ensen rusthuisbewoners die hun job verliezen, rusthuisbewoners bloed“Gewoon om het team bloed “Iedereen om het team kantebijversterken. ons terecht, “Iedereen kan bi mensen opbelden”,thuis vertelt uitdemensen Smedt.opbelden”, “Gewoon vertelt een de Smedt. een te versterken. die geen bezoek meer krijgen dieofgeen het dalend bezoek meer krijgen thuis of hetuit dalend maar gemotiveerd en geëngageerd als je maar gemotiveerd bent”, besluit en geëngageerd bent”, bes babbeltje slaan, een luisterend babbeltje oor bieden slaan,eneen eens luisterend vragen oor biedenals enjeeens vragen aantal vrijwilligers dat een helpende aantal vrijwilligers hand reiktdat een helpende hand reikt de Smedt. “Wie besluit om de onsSmedt. team te“Wie versterken, besluit krijgt om ons een team te versterken hoe hetgedelegeerd nu gaat. Dat is al voldoende. hoe het nuHonderden gaat. Dat ismensen al voldoende. Honderden mensen naar mensen met een beperking. naar mensen Jan de Smedt, met een gedelegeerd beperking. Jan de Smedt, interne opleiding kunt bovendien opleiding alles van ons. van Je thuis kunt bovendien alles hebben hebben we opendie datmanier werd erg gecontacteerd en dat werd erg van ons. Jeinterne bestuurder bij Blindenzorg Licht bestuurder en Liefde, bij Blindenzorg stelt dat deLicht en Liefde, stelt we datop dedie manier gecontacteerd uit doen, de telefoonkosten uit zijndoen, voor de onstelefoonkosten en je kiest zelfzijn het voor ons en je kie goed onthaald.” Het team kon goed ook onthaald.” inspelen Het en indien team kon nodig ook inspelen en indien nodig situatie voor mensen met een situatie visuelevoor beperking mensenallesbehalve met een visuele beperking allesbehalve moment waarop“Veel je bijvoorbeeld moment belt.waarop Dat kanjegerust bijvoorbeeld ’s avonds belt. Dat kan geru professionele hulp inschakelen professionele bij mogelijke hulpproblemen. inschakelen “Veel bij mogelijke problemen. rooskleurig is. “Deze groep rooskleurig mensen is nog is. “Deze veel meer groep aanmensen is nog veel meer aan de werkuren na de werkuren zijn.” durven niet openlijk durventoegeven bijvoorbeeld dat zeniet openlijknatoegeven dat zezijn.” hun woonplaats gekluisterdhun dan woonplaats mensen die gekluisterd kunnen zien. dan mensen mensen die kunnen zien.bijvoorbeeldmensen is vaak een eenzaam brug tezijn. ver. Dat Anderen is vaak konden een brug te ver. Anderen konden Naar buiten gaan is voor hen Naar al een buiten helegaan uitdaging, is voorlaat henstaan al een hele eenzaam uitdaging,zijn. laatDat staan “Wij moeten als organisatie“Wij ook onszelf moetenheruitvinden, als organisatiemaar ook onszelf heruitvin dat er dan nog een besmettelijk dat ervirus daninnog de een maatschappij besmettelijk virus in de maatschappij dankzij de technologie kunnen dankzij we toch de technologie veel meer realiseren kunnen we toch veel meer circuleert. Het is voor hen tevens circuleert. een extra Het isuitdaging, voor hen zo tevens niet een extra uitdaging, zo niet dan vroeger. We hopen dat dit danook vroeger. maarWe eenhopen overgangsfase dat dit ook is maar een over onmogelijk, om afstand te bewaren. onmogelijk, Zelfs ommet afstand een witte te bewaren. stok Zelfs met een witte stok en dat we over een half jaar en opnieuw dat weonze over normale een half jaar activiteiten opnieuw onze normal kunnen omstaanders boos reageren kunnen omstaanders omdat iemand boos die reageren blind is omdat iemand die blind is kunnen hervatten. Tot die periode kunnenhopen hervatten. we dat Totwedietoch periode hopen we dat w onbewust te dicht komt. Mensen onbewust zullen te dicht ook minder komt. Mensen geneigd zullen ook minder geneigd voldoende mensen kunnen motiveren voldoende om mensen onzekunnen taken uit motiveren te om onze ta zijn om iemand te helpen bijzijn hetom oversteken, iemand teomdat helpendie bij het oversteken, omdat die voeren en om een steentje bij voeren te dragen en om aan een hetsteentje creërenbijvan te een dragen aan het cr anderhalve meter niet meer anderhalve gerespecteerd meter wordt. nietHet meermaakt gerespecteerd wordt. Het maakt goed gevoel bij mensen metgoed een visuele gevoel beperking.” bij mensen met een visuele beperking het niet evident voor slechtzienden het niet om evident buiten voor te slechtzienden komen. om buiten te komen. Daarom hebben wij vanuit Licht Daarom en hebben Liefde mondmaskers wij vanuit Licht laten en Liefde mondmaskers laten maken waarop gedrukt staat: maken ‘Merciwaarop voor jegedrukt 1,5 meter’. staat: Op ‘Merci voor je 1,5 meter’. Op die manier willen we mensen diesensibiliseren manier willenom wezelf mensen de nodige sensibiliseren om zelf de nodige afstand te houden, omdat mensen afstandmet te houden, een visuele omdat beperking mensen met een visuele beperking het zelf niet kunnen zien.” het zelf niet kunnen zien.” geen boodschappen meer doen geenomdat boodschappen ze niet meer meer naar doen buiten omdat ze niet meer naar buiten durfden tenog gaan en geen afstand durfden konden te gaan houden. en geen Enafstand dan is er konden houden. En dan is er De Smedt bevestigt dat blinden De Smedt en slechtzienden bevestigt dat nog blinden meer en slechtzienden meer ook kunnen het verhaal van de bijeenkomsten ook het verhaal die wegvallen. van de bijeenkomsten Sociale die wegvallen. Sociale te maken krijgen met socialetedeprivatie. maken krijgen “Ze kunnen met sociale nergens deprivatie. “Ze nergens activiteiten in groep niet, en daar in kijken groep kunnen die mensen niet,nu en daar kijken die mensen nu naartoe. Ook het openbaar vervoer naartoe.isOok in COVID-tijden het openbaar vervoer geen is in COVID-tijden geen kunnenactiviteiten net enorm naar uit. Maar dat netstaat enorm dus naar allemaal uit. Maar on hold.” dat staat dus allemaal on hold.” sinecure. Ze zijn al een helesinecure. periode op Zezichzelf zijn al een aangewezen. hele periode op zichzelf aangewezen. Ook al wonen ze met iemand Ook samen al wonen thuis,zedemet sociale iemand contacten samen thuis, de sociale contacten De COVID-periode langCOVID-periode niet achter de rug is nog en daarom lang niet achter de rug en daarom zijn verminderd. COVID vergroot zijn verminderd. het isolement COVID van mensen vergroot het isolement van mensen is nogDe de Smedt een warme oproep. doet de“Zonder Smedt een die warme vrijwilligers oproep. “Zonder die vrijwilligers met een visuele beperking. Daar met een moeten visuele webeperking. echt geen tekening Daar moeten doet we echt geen tekening kunnen we alles echt niet bewerkstelligen. kunnen we allesVoor echtons nietals bewerkstelligen. Voor ons als bij maken.” bij maken.” organisatie is het sowieso alorganisatie een andereiscontext. het sowieso We zijn al een andere context. We zijn Jan de Smedt Jan de Smedt enerzijds enerzijds en donaties afhankelijk en anderzijds van giften en donaties en anderzijds Gedelegeerd bestuurder Gedelegeerd bestuurder Maar Licht en Liefde probeert Maar dieLicht periode en Liefde zo goedprobeert mogelijk die periode zo goedafhankelijk mogelijk van giften moeten we voldoende moetenhebben we voldoende om telefonische vrijwilligers hebben om telefonischeBlindenzorg Licht en Liefde te overbruggen en komt mettealternatieven. overbruggen “Tijdens en komt met de eerste alternatieven. “Tijdens de eerste vrijwilligers Blindenzorg Licht en Liefde

Gewoon een babbeltje Gewoon een babbeltje slaan, een luisterend slaan, een oorluisterend oor bieden en eens bieden vragen en eens vragen hoe het nu gaat. hoeDat hetisnu algaat. Dat is al voldoende. voldoende.

INsamenwerking SAMENWERKING MET... In met... In samenwerking met...

Schenkingen

Blindenzorg Licht en Liefde helpt vanuit liefdadigheid slechtziende en blinde mensen om een kwaliteitsvol leven op te bouwen. ijvert voor een ‘inclusieve’ waarbij aanmensen iedereen is, ook aan wie slecht Blindenzorg LichtHet en Liefde helpt Blindenzorg vanuit liefdadigheid Licht ensamenleving, Liefde slechtziende helpt vanuit en blinde liefdadigheid slechtziende omgedacht een en -blinde mensen om eenof niet ziet. Licht en Liefde als veelzijdig netwerk ontwikkelt zichHet reeds We uw gift nodig: en via kwaliteitsvol leven uit te bouwen. kwaliteitsvol Het ijvert voor leveneen uit te‘inclusieve’ bouwen. samenleving, ijvertsinds voor1923. waarbij een ‘inclusieve’ aanhebben iedereen samenleving, waarbij aan een iedereen speciale krijgt met ons fiscaal attest 60% vandehet bedrag terug gedacht is –corona-maatregel ook aan wie slecht gedacht ziet. Licht is –uen ook Liefde aan iswie al actief slecht sinds ziet. Licht 1923. enDoor Liefde isjaren al geschonken actief heen sinds is 1923. Door de jarendoor heen is ditvzw in min van uw netwerk belasting te betalen. Omdat veelvan fondsewenwervende activiteiten nietdonateurs konden doorgaan de een veelzijdig de geworden. vzw een veelzijdig Dankzij denetwerk steun geworden. vele donateurs Dankzijendevrijwilligers. steun van vele en vrijwilligers. hebben diekunnen gift hard op BE93 7370 370 37067. Vrijwilligers zichnodig aanmelden Vrijwilligers bij vrijwilligen@lichtenliefde.be. kunnen zich aanmelden bijOok vrijwilligen@lichtenliefde.be. een gift is uiterst welkom Ook een gift is uiterst welkom omdat veel fondsenwervingsactiviteiten omdat veel niet fondsenwervingsactiviteiten konden doorgaan op BE93 niet7370 konden 3703 doorgaan 7067. op BE93 7370 3703 7067.

Schenkingen Vrijwilligers

Vrijwilligers

08

LUISTEREN NAAR JE LICHAAM

Zuurstof voor de zorg Minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke maakt extra miljoenen vrij om de druk te verlichten op het zorgpersoneel: “Deze mensen werken zich nu dag en nacht uit de naad. Maar ze bereiken de grens van wat ze aankunnen. Velen van hen hebben die al overschreden. Zij verdienen dan ook ons grootste respect. […] Daarom verzekeren we de financiële slagkracht die nodig is om werking te blijven waarborgen én investeren we extra in de organisatie van de huisartsen, en in de geestelijke gezondheidszorg.”

Het belang van de huisarts Domus Medica meldt dat huisartsen al een hele periode onder toenemende druk staan. Ook zij spelen een zeer belangrijke rol in het overeind houden van de zorg in de ziekenhuizen, dankzij een goede triage en organisatie van de praktijken. Domus Medica heeft de huisartsen opgeroepen om elke dag voldoende ruimte te voorzien voor dringende afspraken voor patiënten met infectieklachten. De huisartsenkringen heractiveren zo nodig de triagecentra om iedereen op een veilige en snelle manier klinisch te kunnen nakijken.

FOKUS-ONLINE.BE

Trek tijdig aan de alarmbel Veel ziektes zijn makkelijk en snel te genezen, indien je er op tijd bij bent. Je kunt je dus best niet laten verlammen door de schrik voor het coronavirus. Luisteren naar je eigen lichaam en vertrouwen op de expertise en professionaliteit van de zorgverleners blijft van uiterst belang.

M

isschien wel erger dan het coronavirus zelf, is de angst die erdoor verspreid wordt. “We leven momenteel in een onzeker klimaat en die angst sijpelt door naar mensen”, zegt apotheker Kristof Van Tricht. “Maar we mogen ons er niet door laten verlammen, want corona of niet, het leven gaat gewoon door.” Dat geldt ook voor medische hulp. “Naast het coronavirus, zijn er nog andere ziektes en medische problemen die een behandeling vereisen, en timing is daarbij vaak essentieel.” Een tendens binnen de zorgverlening deze afgelopen coronaperiode is dat veel mensen de behandeling van chronische klachten uitstellen of pas laat signaleren. Van Tricht: “Veel ziektes zijn nochtans vaak makkelijk te behandelen, indien je er op tijd bij bent. Onderbehandeling of een te late behandeling kan nefaste langetermijngevolgen hebben. Bij een laattijdige diagnose kan het zijn dat het eerste arsenaal aan behandelingen niet meer mogelijk is. In dat geval moeten artsen overschakelen op andere methoden. Die procedures zijn vaak niet alleen duurder, maar ook invasiever dan het initiële behandelplan.” Sommige ziektes zijn met kleine interventies redelijk makkelijk te genezen, en een laattijdige diagnose kan met andere

Veel ziekten zijn vaak makkelijk te behandelen, indien je er op tijd bij bent. Onderbehandeling of een te late behandeling kan nefaste langetermijngevolgen hebben. woorden een gemiste kans zijn voor een goed herstel. Van Tricht schrijft twee oorzaken toe aan het feit dat mensen een doktersbezoek nu vaak uitstellen. Enerzijds willen mensen de reeds overbelaste zorgsector niet nog meer onder druk zetten, anderzijds hebben ze schrik het coronavirus op te lopen wanneer ze naar de dokter of het ziekenhuis gaan. Deze denkbeelden vragen nuancering: “Ik kan niet ontkennen dat de werkomstandigheden voor het zorgpersoneel zwaar zijn. Door onderbestaffing is de werkdruk hoog en de hygiënemaatregelen intens. Maar het medisch personeel is hiervoor opgeleid en de regels worden heel streng opgevolgd om de verspreiding van het virus in te dijken.” Het zorgpersoneel werkt zich uit de naad om patiënten op een zo vlot

mogelijke manier te kunnen helpen. “Apothekers en huisartsen kunnen eerstelijnsadvies geven en een eerste triage doorvoeren. Apothekers zijn heel toegankelijk, je kunt er gewoon zonder afspraak binnenstappen en je klachten bespreken”, zegt Van Tricht. “Ze zijn opgeleid om ernstige signalen te herkennen en kunnen mensen aansporen om naar de dokter te gaan. De huisarts kan de patiënt dan eventueel doorverwijzen naar een specialist.” Het is eveneens belangrijk dat je niet zelf voor dokter speelt en oordeelt dat je klachten niet ernstig genoeg zijn om naar de dokter te gaan, voegt Van Tricht daar nog aan toe. Het komt er dus op neer dat mensen zelf tijdig hulp moeten durven inschakelen. “Vaak voel je zelf intuïtief aan dat er iets mis is”, aldus Van Tricht. “Wees vooral waakzaam voor grote veranderingen.

Indien je gezond leeft en normaal gezien geen klachten hebt, dan zijn plotse veranderingen of hevige pijnen duidelijke alarmsignalen. Blijf er dan niet mee zitten, maar trek aan de alarmbel.” Een goede vuistregel bij milde symptomen is dat, als ze langer dan een week aanhouden, je ook een dokter moet consulteren. “Voor kinderen is die marge natuurlijk kleiner, dan moet je sneller schakelen. Maar zoals altijd blijft de gouden raad: luister naar je lichaam en denk logisch na.” Zolang je je aan de maatregelen houdt, is het volgens Van Tricht zeker veilig om naar de dokter of het ziekenhuis te gaan. “Respecteer de hygiënevoorschriften: draag een masker, was je handen regelmatig en houd afstand van andere patiënten. Zolang je die regels respecteert, moet je geen schrik hebben om het coronavirus op te lopen.” De angst voor het virus mag dus geen barrière vormen om medische hulp te zoeken. Want daarnaast zullen er altijd nog ernstige ziektes blijven bestaan. “Ik wil mensen niet bang maken, maar ze juist aanzetten om realistisch te blijven en verder te kijken dan hun vrees voor het coronavirus.” TEKST CIARA REID

Face Clinic Belgium is een pionierscentrum op het gebied van welzijn, met als doel het aanbieden van een échte oplossing in de strijd tegen veroudering, om zo het zelfvertrouwen te vergroten of herstellen en de menselijke prestaties te verbeteren. Met deze missie maakt Face Clinic Belgium het mogelijk om in te spelen op het verlangen naar schoonheid, jeugd en welzijn waarnaar ieder persoon legitiem streeft. Door de toepassing van de meest recente, veilige en efficiënte technologieën, in combinatie met de continue opleiding van hun personeel, slaagt Face Clinic erin om op een significante manier bij te dragen aan een groeiend gevoel van eigenwaarde en zelfvertrouwen van elke cliënt. Bij Face Clinic kun je namelijk terecht voor anti-agingprogramma’s, maar ook voor allerhande andere gerichte en veelbelovende behandelingen, dit voor elk deel van het lichaam. Denk aan: acné, cellulitis, pigmentatie, huidversteviging, gewichtsverlies…

Niet-invasieve esthetiek voor lichaam en gezicht

Volgens Atacha Emil en Alexandra Lammens van Face Clinic is voor jezelf zorgen een ware levensfilosofie die de vruchten afwerpt. “Voor jezelf zorgen betekent dat je jezelf waardeert en respecteert. Het kost tijd en energie om te doen en te leren wat goed is voor je lichaam en geest. Laten we niet vergeten dat iedereen uniek is. En dus is elke behandeling ook anders."

Face Clinic Belgium, bekend voor haar technologisch geavanceerde niet-invasieve en niet-traumatische behandelingen als alternatief voor cosmetische chirurgie, breidt binnenkort uit naar Vlaams-Brabant.

Face Clinic Belgium heeft momenteel al twee welzijnscentra, een gevestigd in Waterloo en nog een in Brussel, op de Louizalaan. In januari 2021 zal Face Clinic zich verder uitbreiden met een nieuw centrum in Vlaams-Brabant. Het bedrijf wil zich op middellange termijn verder uitbreiden naar verschillende provincies, maar ook blijvend investeren in innoverende technologieën. Graag meer informatie of wil je een vrijblijvende afspraak maken? Contacteer Face Clinic Belgium op 0471/27.57.48.

MS-Liga Vlaanderen in ademnood.

ENERGIE - WEERSTAND - SCHOONHEID

erm h c s e B n e l l e c uw Selenium

draagt bij tot de goede werking van het immuunsysteem

Vitamine A

draagt bij tot de instandhouding van een goede huid

Vitamine C

draagt bij tot een goed energieleverend metabolisme

Vitamine E

draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress

Vitamine D

speelt een rol in het celdelingsproces

Vraag ernaar in uw apotheek. Verkrijgbaar in verpakkingen van 30+10 tabl., 90+30 tabl. en 180 tabl. Meer info op www.revogan.be

Geef jij ons zuurstof? Stap 1 • • •

Surf naar samen.ms-vlaanderen.be of scan de handige QR-code  of maak een overschrijving op BE53 4527 5220 0153 (met mededeling ‘kerstgift’)

Stap 2

Een (online) gift vanaf € 40 levert dit jaar tot 60% belastingvoordeel op! Vul je gegevens dus zorgvuldig in, wij zorgen voor je fiscaal attest.

Stap 3

Geniet van je goede daad.

Hartelijk bedankt! - De 1000 gezichten van MS -

MS-Liga Vlaanderen VZW, Boemerangstraat 4, B-3900 Pelt (Overpelt),  078/48 20 82

010

INTERVIEW

FOKUS-ONLINE.BE

Guy Swinnen

Openhartig over depressie De verplichte lockdown is voor iedereen moeilijk. Maar voor mensen met psychische problemen is het een ramp. Guy Swinnen, frontzanger en gitarist van The Scabs, kampte zelf met een depressie. Nu is hij peter van Te Gek!? en deelt hij zijn ervaring en advies om je te wapenen tijdens deze periode van isolement. TEKST CIARA REID

BEELD IAN HERMANS

#FOKUSPERSONALHEALTH

INTERVIEW

011

Ik kon uren op een stoel voor me uit zitten staren, soms al huilend. Ik had zelfs de moed niet om de afwas te doen.

G

uy, hoe gaat het met je? “Eerlijk gezegd, niet zo goed. De typische coronatoestanden wegen door. Bij de eerste golf heerste er een collectief gevoel van ‘we slaan ons er wel door’, maar dat is veel minder nu. Tijdens het najaar hadden we terug wat perspectief, maar dat is weer weg. Het plezier van op een podium te staan en de interactie met het publiek en de muziek die wegviel, dat was zwaar. Vooral de tweede keer.” Je hebt je in het verleden ook al minder goed gevoeld. Is dat nu vergelijkbaar? “Destijds waren The Scabs net gesplitst en had ik op romantisch vlak problemen. Mijn hele wereld stortte in. Nu voel ik, net als twintig jaar geleden, een neerwaartse spiraal aankomen. Maar het gevoel dat ik rond mijn veertigste had, was anders. Een depressie verandert zowel je geest als je lichaam. Je voelt je niet alleen slecht, maar je lichaam functioneert ook niet meer. Je zit in de put, maar je hebt de moed niet om eruit te klimmen. Dat is het grote verschil met een dipje. Nu voel ik me door de omstandigheden, zoals zovelen, niet goed. Door mijn depressie heb ik geleerd signalen te herkennen, en nu heb ik wel de kracht om te reageren en er tegenin te gaan.” Dat was ooit wel anders… Hoe merkte je destijds dat je depressief was? “Het gevoel bleef erg lang aanslepen en ik was heel emotioneel. Ik heb mijn depressie lange tijd voor mijn kinderen verborgen gehouden. Ik probeerde steeds een goednieuwsshow te brengen, en bracht ze al lachend en met een plezant muziekje in de auto naar school. Maar toen ik nadien thuiskwam, kon ik uren op een stoel zitten en voor me uit staren, soms al huilend. Ik had zelfs de moed niet om de afwas te doen.” Rust(te) er een stigma op psychische problemen? “Toen zéker. Mensen rondom mij hebben me in het begin ook afgeraden om open te zijn over mijn depressie, uit vrees dat ik de stempel zou krijgen van ‘diejen depressieve’. Ik voelde me eenzaam en geïsoleerd. Ik wilde dat mensen die hetzelfde meemaakten, zich niet alleen voelen. Vandaar dat ik ook vrij snel met Te Gek!? wilde samenwerken. Er is hoe langer hoe meer gewaarwording en begrip voor psychische problemen. Bekende mensen en politici zijn nu ook regelmatig open over hun mentale problemen, zoals burn-out of depressie.”

Wat heeft jou er uiteindelijk bovenop geholpen? “Vooral door de lat niet te hoog te leggen en dag per dag kleine stapjes te nemen. Doordat je dingen blijft uitstellen, wordt je leefwereld een puinhoop. Op een bepaald moment heb ik mezelf ingeprent dat het wel goed zou komen. En begon ik de belangrijkste dingen eerst aan te pakken. Ik deed dat door regelmaat in te bouwen: ik leefde tijdens die periode vooral ‘s nachts en ik sliep overdag. En ook door kleine en grote verslavingen aan te pakken. Ik blowde toen veel, dat moest er tussenuit. Wandelen is iets dat ik pas recentelijk ontdekt heb. Ik vind het zalig om – met mijn hondje dat ‘s morgens kwispelend klaarstaat – het bos in te trekken om te gaan wandelen. De natuur is goed voor lichaam en geest. Regen of zonneschijn, tijdens mijn wandelingen waai ik echt leeg. Dat gevoel is beter dan de beste tas koffie.” Heb je schrik dat die donkere dagen ooit terugkomen? “Ik vergelijk een depressie met een blad papier dat je verfrommelt. Je kunt het wel terug gladstrijken, maar die vouwkes blijven erin. Wanneer je het hebt meegemaakt, blijft het bij de meeste mensen altijd ergens latent aanwezig. De truc is om de signalen tijdig te herkennen en erop te reageren door stressfactoren af te bouwen en tijd voor jezelf te nemen.” Op welke signalen moet je letten? “De belangrijkste indicaties zijn isolement en afzondering. Je creëert een eigen wereld met donkere denkbeelden zoals: de wereld moet mij niet, niemand houdt van mij... Dergelijke gedachten zijn zelfversterkend en kunnen aanleiding geven tot zelfmoordneigingen. Tijdens een depressie kost sociaal contact moeite. Je bevindt je in een neerwaartse spiraal en vindt geen aansluiting meer bij mensen. Ik ben van nature open en joviaal, maar in die periode werd ik erg onzeker. Zelfs dagelijkse gesprekken over koetjes en kalfjes overanalyseerde ik: ‘Wat zou die daarmee bedoelen? Heb ik iets verkeerd gezegd?’... Dat soort gevoeligheid kan gevaarlijk worden.” Wat zou je zeggen tegen mensen die zichzelf hierin herkennen? “Ten eerste, zoek professionele hulp. Ga bij je huisarts langs en laat je doorverwijzen. Het is ook belangrijk om isolement te vermijden; neem iemand uit je kennissenkring in vertrouwen en praat erover. Probeer daarnaast om een routine aan te maken en slechte gewoonten, stap voor stap, op te lossen. Leg

de lat niet te hoog, want door teleurstellingen kun je geneigd zijn om op te geven. Bekijk het van dag tot dag, je kunt morgen opnieuw proberen. Doe ook moeite om buiten te komen. Wandelen is heel laagdrempelig, de ideale activiteit voor iemand die weinig moed heeft, maar zich toch beter wil voelen.” Wat kun je als omstander doen? “Reik ze de hand en laat hen voelen dat er nog liefde en aandacht is en dat ze er niet alleen voorstaan. Veroordeel niet en geef niet te snel raad of advies, laat dat aan de professionals over. Een depressie is zeer ernstig. Deze mensen hebben geen moed of perspectief. Wanneer je dan zegt dat alles wel goed komt of een schouderklopje geeft, kan het hen voor de borst stoten. Het lijkt dan alsof je denkt dat het een bagatel is dat snel zal voorbijgaan. Luisteren is heel belangrijk. Probeer empathie te tonen voor hoe die persoon de situatie aanvoelt en meemaakt. Breng ook mensen uit de omgeving op de hoogte. Vertel het hen als je vermoedt dat het niet goed gaat met die persoon.” De verplichte lockdown zorgt voor isolement. Verhoogt dit de kans op depressie? “Ja, sociaal isolement is een voedingsbodem voor depressie. De huidige situatie is een ramp voor mensen met psychische moeilijkheden. Het is voor iedereen lastig, zelfs voor mensen die sterk zijn. Je kunt je wel wapenen, bijvoorbeeld door regelmaat in te bouwen. Voor mij is routine nu heel belangrijk. Ik probeer voor middernacht te gaan slapen en voor negen uur op te staan. Al lukt dat niet elke dag even goed (lacht). En probeer daarnaast misschien ook, op een veilige manier, sociaal contact te onderhouden. Ik nodig bijvoorbeeld mensen nu vaker uit om samen te gaan wandelen, ver van elkaar en in de open natuur.”

SMART FACT. Naar wie kijk je op? “Ik heb veel bewondering voor Marc Hellinckx, de hoofdcoördinator van Te Gek!? Het heeft jaren geduurd voor psychische kwetsbaarheid media-aandacht kreeg. Al die tijd bleef Marc nieuwe projecten en initiatieven op poten zetten om ruchtbaarheid te geven aan Te Gek!? Het blijft een team effort, maar de onaflatende doorzetting van Marc heeft in grote mate bijgedragen aan de doorbreking van het taboe rond psychische problemen.”

Te Gek!? Guy Swinnen is peter van Te Gek!? De organisatie, die in 2004 opgericht werd, helpt mensen bij allerlei psychologische problemen. Door middel van campagnes in het ruime kader van geestelijke gezondheid probeert Te Gek!? de brede Belgische bevolking te sensibiliseren. Dat gebeurt door middel van een zo groot mogelijke diversiteit aan kanalen en middelen. Denk aan muziek, woord, voorstellingen, wandelingen…

Hulplijnen roodgloeiend De nieuwe coronamaatregelen moeten het aantal COVID-19-besmettingen drastisch naar beneden halen, maar het is nog de vraag of ze ook een goede zaak zijn voor onze psychische gezondheid. Uit de cijfers van maart tot en met juni, blijkt dat de hulplijnen voor wie kampt met depressieve gevoelens, verslavingen en angsten, roodgloeiend stonden. De winter, gecombineerd met minder sociaal contact, zal een impact hebben, waarschuwt Vlaams Parlementslid en huisarts Freya Saeys (Open VLD).

012

ZELFREFLECTIE

FOKUS-ONLINE.BE

Geluk op de werkvloer: wie zoekt, die vindt Langdurig thuiswerken niet goed voor de mentale gezondheid Waar thuiswerken op korte termijn vooral voordelen heeft voor de creativiteit en productiviteit, zorgt langdurig thuiswerken voor het tegenovergestelde. Maanden thuiswerken leidt tot verminderde zingeving, creativiteit en sociale cohesie. Het gevoel van autonomie verdwijnt zo volledig naar de achtergrond. Een afwisseling tussen thuiswerk en op kantoor werken, lijkt eerder de ideale combinatie om werknemers zo gelukkig mogelijk te houden.

Burn-out voorkomen tijdens corona De huidige coronacrisis heeft ervoor gezorgd dat een burn-out minder veraf is dan voordien. De bijkomende prestatiedruk door thuis te werken in stresserende omstandigheden maakt het risico plots veel hoger. Daarom is het extra belangrijk om je grenzen te herkennen, af en toe ‘nee’ te zeggen en voldoende tijd voor jezelf in te plannen. Een dagelijkse routine kan helpen als houvast, maar zorg ook voor voldoende buitenlucht om je brein fris te houden.

In België werken we gemiddeld 1.500 uur per jaar. Spreekt voor zich dat het belangrijk is om je helemaal in je element te voelen op het werk. Geluk op de werkvloer kan als een fata morgana klinken, maar wie zoekt, die vindt. Alleen: hoe vat je die zoektocht aan?

D

it jaar spendeerden we gezamenlijk meer tijd in het home office dan op het eigenlijke kantoor. Waar je voordien misschien eerder op automatische piloot van werkdag naar werkdag holde, zorgt deze ‘watrelatie’ – working apart together – voor meer bewustzijn omtrent de bedrijfscultuur en de motivatie waarmee je ’s morgens achter je bureau kruipt. Die zelfreflectie is het startpunt van de zoektocht naar een job waarin je jezelf volledig kunt ontplooien en gelukkig kunt zijn. Coaches Anne-Sophie De Smedt en Christophe Morre juichen zelfreflectie alleen maar toe, want nadenken over wat jij écht belangrijk vindt, is wat je richting je droomjob duwt. In Goesting zorgt Anne-Sophie voor eenop-eenbegeleiding, met Koers zet ze samen met Christophe in op coaching van bedrijven. “Zowel de werknemer als de werkgever dragen een wederzijdse verantwoordelijkheid om van de werkrelatie een gelukkige relatie te maken”, klinkt het bij Anne-Sophie. Die gelukkige werkrelatie is altijd een combinatie van intrinsieke en extrinsieke motivatie. “Een baas kan diens werknemers een tof apéropakket opsturen op het einde van de week, maar als dat het enige is en hij of zij daarnaast

Zowel de werknemer als de werkgever dragen een wederzijdse verantwoordelijkheid om van de werkrelatie een gelukkige relatie te maken. — ANNE-SOPHIE DE SMEDT, GOESTING niet de moeite doet om te vragen hoe het met de werknemers gaat of niet weet wat er in het team speelt, dan is dat een loos gebaar”, vertelt Christophe. “Om een werknemer gelukkig te maken, moet je vooral naar de intrinsieke motivatie kijken. Normaal heb je collega’s rond je om te werken, nu zit je plots alleen achter je bureau. Dan ga je beginnen nadenken”, vult Anne-Sophie aan. “Door jezelf kritische vragen te stellen, kom je uiteindelijk tot de kern van wat je graag doet.”

de juiste plek in te zetten. Vergelijk het met tuinieren. Je kunt een zaadje nooit bevelen dat het moet groeien. Je moet het eerst genoeg water en zon geven, dan zal het uitgroeien tot een mooie plant of bloem. Net zoals een werknemer zich alleen volledig kan ontplooien als de omgeving dat mogelijk maakt”, aldus Christophe. “Voor de werknemer zelf is het op zijn beurt belangrijk om te durven communiceren. Anders weet de baas niet hoe jij erover denkt”, sluit Anne-Sophie af.

Als baas is het belangrijk om te weten welke koers je bedrijf vaart en of je werknemers hetzelfde voor ogen hebben. “Ga constructief samenzitten met je team, creëer verbondenheid en zorg ervoor dat iedereen zich thuis voelt. Het is belangrijk om te weten wie je werknemers zijn en wat hun talenten zijn, om hen vervolgens op

Dat een duidelijk gemeenschap­ pelijk doel en zelfkennis nodig zijn om een gelukkig bedrijf te leiden, daar weet Tom Herrijgers van marketing- en communicatiebureau Marbles alles van. “Op een bepaald moment besefte ik dat ik 90 procent van mijn dag bezig was met dingen die ik niet graag deed. Ik ben toen beginnen nadenken over

wat ik wil doen, wat ik leuk vind en waar ik energie van krijg. Door die denkoefening besefte ik dat ik zelf niet de baas was voor wie ik zou willen werken. Ik stelde letterlijk alles in vraag. Waarom zou ik bijvoorbeeld van mijn werknemers verwachten dat ze een dag verlof nemen om naar de tandarts te gaan of om de kinderen van school te kunnen halen, terwijl ik dat ook niet moet doen? Iedereen kiest nu wanneer en waar er gewerkt wordt. Zolang de doelen bereikt worden, kan het allemaal.” “Op teamniveau zijn de rollen herverdeeld door actief te zoeken naar waar iedereen energie van krijgt en goed in is. Vandaag werken we veel bewuster naar onze future state toe. We dragen psychologische veiligheid hoog in het vaandel, en ik vind het belangrijk dat ieder voor zich die denkoefeningen over zijn waarden ook echt maakt. Vier keer per jaar hebben we innovatieweken, en dan reflecteren we bewust over de dingen waar we tegenaan lopen en die we kunnen verbeteren. Vandaag ben ik zelf terug voor 90 procent bezig met de dingen die ik wél graag doe. Dat is uiteindelijk voor elke werknemer het belangrijkste om gelukkig te zijn op de werkvloer. Of je nu de baas bent of niet.”

TEKST ELISE COPPENS

Een natuurlijke boost voor je immuunsysteem Echinacea is een prachtige plant met dunne, vertakte wortels. Naast haar schoonheid heeft ze enkele belangrijke medicinale kwaliteiten. Haar weerstandversterkende eigenschappen helpen bij het voorkomen en genezen van virale infecties zoals verkoudheden, luchtweginfecties en griep.

Echinacea Purpurea Echinacea Purpurea, beter gekend als de rode zonnehoed, is oorspronkelijk een inheemse plant uit NoordAmerika. Het waren de Indianen die al héél lang geleden de geneeskrachtige kwaliteiten van deze plant ontdekten. Ze gebruikten het sap van de bloemen en stengels om huidproblemen te behandelen. Ook kiespijn, hoofdpijn, en hoest gingen ze te lijf door op de wortels van de plant te kauwen. Geef je immuunsysteem een boost met Echinacea Naast een gezonde levensstijl, is Echinacea vandaag een uitstekend middel om je immuunsysteem een boost te geven. Hoe je dat doet? Met de bladeren en wortels van de

paarse plant wordt kruidenthee, sap en zalf gemaakt. Die producten bevatten een breed spectrum aan werkzame stoffen zoals etherische oliën, glycoproteïnen, flavonoïden, alkylamiden, polysachariden en cafeïnezuurderivaten. Die spelen een belangrijke rol omdat ze ontstekingsremmende en immuunregulerende eigenschappen hebben. Het gevolg? De kans op luchtweginfecties, griep of verkoudheid zakt aanzienlijk! Een drievoudige werking De Noord-Amerikaanse plant heeft een drievoudige werking. Zo werkt het antiviraal, anti-inflammatoir én antibacterieel. Het treedt dus in werking bij virussen die griep of verkoudheid veroor-

zaken. Ook helpt het middel om de symptomen van griep en verkoudheid te verminderen. Zo ben je er sneller vanaf! Verder werkt het antibacterieel waardoor bacteriën de kans niet krijgen om bij een verzwakte weerstand een superinfectie te veroorzaken. Of het echt werkt? Natuurlijk! De antivirale werking van Echinacea bevindt zich in de groene plantendelen. Wat blijkt? Verse planten zijn tien keer zo effectief als gedroogde planten! De ontstekingsremmende werking zit dan weer in de wortels. Bovendien geeft de combinatie met groene plantendelen een extra effectieve werking. Vervolgens werd er in het Common Cold Centre aan de Cardiff University een grootschalige studie uitgevoerd.

Dat om de effectiviteit en veiligheid van het natuurlijk middel na te gaan. 755 respondenten namen deel aan het onderzoek. Ze werden onderverdeeld in twee groepen, één groep kreeg het Echinacea middel toegediend en de andere groep kreeg een placebo. Het resultaat? In de placebo groep waren er 26% meer verkoudheden en 59% meer terugkerende infecties. De resultaten van de andere groep waren zeer gunstig: de ernst van de symptomen daalde met 62,7% en daarnaast verdwenen hun symptomen anderhalve dag sneller. Die studie bevestigt dus de veiligheid én de effectiviteit van de Echinacea Purpurea. 

Ondersteun je weerstand met Echinaforce!

A.Vogel helpt

014

EXPERTPANEL • MENTAAL WELZIJN

FOKUS-ONLINE.BE

Eerste hulp bij donkere gedachten Je mentaal welzijn kan elke dag extra veel liefde gebruiken, maar nog net iets meer in onzekere periodes. Een gebrek aan perspectief kan bijvoorbeeld zwaar doorwegen. Wat kan helpen om jezelf mentaal te beschermen en de balans terug te vinden?

SIBILLE DECLERCQ.

Coördinator bij Awel, telefonische en online hulplijn voor kinderen en jongeren

Sociale gezondheid

JEF WILLEM.

KELLY NOLLET.

DJ Jef Eagl, managing partner Keynections, podcastmaker @onbespreekbaar.

Yoga teacher bij Inspirational Yoga, holistic coach @kels_nollet

Economische gezondheid

Spirituele gezondheid

Welk effect kan een oncontroleerbare situatie, zoals een lockdown, hebben op de mentale gezondheid? “Er komen veel meer oproepen omtrent mentale gezondheid binnen. We voeren dagelijks gesprekken over angst, spanning, depressieve gevoelens en suïcidale gedachten. Het sociale leven, schoolleven en de vrijetijdsbesteding zijn essentieel voor een goede ontwikkeling van jongeren. We moeten beseffen dat zij nog geen volwassenen zijn. In hun tienerjaren komen ze losser van hun ouders en praten ze vooral met hun peers over alles wat hen bezighoudt. Dat is allemaal veel beperkter nu. Als volwassene heb je al levenservaring, een jongere is nog volop zoekende. Die zoektocht moeten ze eigenlijk grotendeels stilleggen. Dat weegt op hen en moet ook écht serieus genomen worden. We moeten die gevoelens erkennen.”

“Een beeldfragment van een danser uit ‘Iedereen Beroemd’ is mij bijgebleven. Hij gaf aan dat het gebrek aan perspectief heel heftig is. In de cultuursector heeft iedereen het gevoel dat ze constant scherp moeten blijven, om terug te kunnen presteren wanneer het weer mag. Je wilt fysiek sterk blijven voor wanneer het moment aanbreekt. Er is dus geen enkel ijkpunt van hoe je je kracht moet verdelen. Je investeert al je energie in de hoop er iets voor terug te krijgen, maar er komt niets. Dat is verschrikkelijk voor de mentale gezondheid. Zelfs de meest altruïstische mensen willen iets terugkrijgen voor de mentale energie die ze in dingen investeren. Nu zit je voortdurend met twijfels en kun je niet doorgaan.”

“Een gebrek aan perspectief kan veel stress veroorzaken. Die uit zich op verschillende manieren en kan het lichaam in een soort van vecht-of-vluchtmodus brengen. Dat gebeurt automatisch, met als gevolg dat er op stressvolle momenten weinig ruimte is om na te denken. Gedreven door adrenaline en cortisol blijft je lichaam heel alert, waardoor onrust overheerst. Focussen op je ademhaling kan helpen om terug tot rust te komen. Je hartslag vertraagt en je zal weer perspectief krijgen. Zet je comfortabel en laat het gewoon gebeuren. De ademhalingen tellen helpt om aandachtig te blijven. Wees vooral lief voor jezelf en neem voldoende tijd om rustig te worden. Er is geen haast bij.”

Wat is er volgens jou nodig om terug grip te krijgen op de situatie? “Er wordt veel aandacht besteed aan het feit dat je over je gevoelens moet praten, maar voor jongeren moet je dat vooral concreet maken. Hoe zet je die stap? Wij zetten heel hard in op het aanreiken van tools om dat vlot te doen. Luisteren is daarbij cruciaal. Het verhaal aanhoren van iemand, zonder meteen zelf invullingen te maken of een oplossing te bedenken. Wij doen dat eerst en denken vervolgens actief mee over een persoon in de omgeving bij wie ze met dat verhaal terechtkunnen. Tot slot is een uitlaatklep zoals sporten, wandelen of creatief bezig zijn even nuttig als praten, net zoals voldoende buitenkomen. Zuurstof doet je fysiek en mentaal beter voelen.”

“Er is meer erkenning nodig van de cultuur- en entertainmentsector. En perspectief. Misschien is een economische buy-out wel interessant? De overheid die zegt: tot maart 2021 blijft cultuur gesloten, maar hier is een bedrag waarmee jullie aan de slag kunnen. Dan is er tenminste een datum om naar uit te kijken en een financiële ondersteuning. Daarnaast is het belangrijk om meer te focussen op hoe je de juiste psycholoog kiest. Als je de stap naar mentale gezondheidszorg durft te zetten en dan blijkt dat die psycholoog geen match is voor jou, dan voel je jezelf dubbel zo eenzaam. Dat moeten we proberen vermijden. Ik ben zelf actief op zoek naar een manier om die kennis te verbeteren.”

“Ademhalingsoefeningen zijn dus al zeker een aanrader. Daarnaast: zorg goed voor jezelf. Probeer gezond te eten, zodat je je lichaam hoofdzakelijk voedt met goede dingen. Het is ook zo belangrijk om te durven uitspreken dat het even niet zo goed gaat en dat je het moeilijk hebt. Probeer voor jezelf in die situatie toch een soort van routine te creëren door bijvoorbeeld elke dag op hetzelfde uur op te staan en elke dag te wandelen in de buitenlucht. Lukt het je niet alleen? Vraag dan aan iemand anders om het samen te doen. Sluit je dag tot slot af met iets waar je dankbaar voor bent. Die dankbare gedachte kan een glimlach op je gezicht brengen. Zoiets kleins heeft een groot effect.”

Hoe kun je proberen te voorkomen dat je in een negatieve spiraal terechtkomt? “Door een vertrouwenspersoon te zoeken waaraan je alles kunt vertellen zonder dat die je veroordeelt. Dat kan een ouder zijn, een vriend, of wij als organisatie. We merken dat we in staat zijn om via onze gesprekken de negatieve spiraal bij jongeren te doorbreken. Benadruk zeker hoe moedig het is dat ze erover durven praten, want dat kan een drempel zijn. Een situatie zoals de lockdown kun je best externaliseren: maak duidelijk dat het slechte gevoel niet vanuit henzelf komt, de situatie waarin we ons bevinden is gewoon heel rot. Roep daarnaast mildheid op en normaliseer die gevoelens. Het is helemaal normaal om je nu slecht te voelen in deze tijden, echt niemand is daar nu alleen in.”

“De reden waarom we aanwezig zijn op de planeet is omdat we een vorm van zingeving nodig hebben. Die zingeving moeten we elke dag proberen te vinden in onszelf. Ik ben bijvoorbeeld gewoon activiteiten beginnen doen, zoals het maken van kleine schilderingen, waar ik helemaal niets van verwachtte. Puur voor het plezier. Daar even mee bezig zijn, inspireerde mij en bracht me op nieuwe ideeën om die zingeving anders in te vullen. Ik kan het alleen maar aanraden. Gewoon iets doen vanuit een soort kinderlijk plezier, zonder de achterliggende reden dat je er goed in moet zijn of er geld mee moet verdienen. Ondertussen ben je passief aan het nadenken, en de rest komt wel weer vanzelf.”

“Er zijn altijd momenten waarop een situatie onmogelijk lijkt, maar door na te denken over wat je voelt en de aandacht naar binnen te richten, kom je al een heel eind vooruit. Zelfreflectie is een belangrijke tool hier. Dat is niet altijd even evident, maar wel een goede oefening. Vraag jezelf af wat je voelt en wat je tegenhoudt om je beter te voelen. Als je die emoties erkent en je jezelf niet veroordeelt om wat je voelt, dan is dat een eerste stap in de goede richting. Daarnaast helpen die ademhalingsoefeningen écht. Rust in je lichaam is nodig om te beseffen dat je er niet alleen voor staat en dat er ook voor deze situatie wel weer een oplossing komt.”

TEKST ELISE COPPENS

niet uit het oog verliezen. Cijfers en percentages geven een idee van de omvang van een probleem, maar vatten niet alles: niet de eenzaamheid, niet de wanhoop, niet de rauwe pijn van mensen die geen uitweg meer zien.

Covid-19 treft kwetsbare mensen nóg harder Laten we hen niet alleen

Waar medemensen hun hand uitstrekken naar andere mensen, over grenzen van armoede heen, en anderen tot hun naasten maken. Laten we met zoveel mogelijk mensen deze uitdaging aangaan: in onze familie- en vriendenkring, in onze buurt, wijk, stad, en vooral naar diegenen toe die moeten leven zonder familie of vrienden, en die hun buren niet kennen...

Voor vele alleenstaanden is de eenzaamheid haast Daarnaast is er ook nood aan materiële en financiële hulp. Daarom ondersteunen we Covid-19 zal de geschiedenis ingaan als een even afschrikwekkend als de pandemie initiatieven van dagopvang voor dak- en virus dat de wereld tijdelijk in een harnas zelf, en ook het aantal zelfmoorden neemt thuislozen en andere kwetsbare mensen. heeft gestoken. Ons sociaal leven werd aan toe. Psychische hulp is voor velen praktisch Wij verdelen slaapzakken, dekens en hyde ketting gelegd. Mensen werden gedwon- onbereikbaar geworden – en onbetaalbaar giënekits en komen ook financieel tussen. gen zich terug te trekken in hun huiselijke gebleven. En we pleiten bij de overheid voor meer cocon (“Blijf in uw kot”). inspanningen voor deze kwetsbare groepen Caritas Vlaanderen merkt binnen de organ- in ons midden. Gezellige bijeenkomsten werden verboden. isaties, die we met onze operationele werkMenselijke aanrakingen, zoals de handen ing Caritas Hulpbetoon ondersteunen, dat Help ons helpen. Caritas Hulpbetoon het vooral kwetsbare mensen zijn die het schudden of een troostende arm rond de zwaarst worden getroffen. Lager geschool- BE80 7765 9023 3377 schouders, waren plots niet meer zo vanzelfsprekend. den, mensen met een chronische ziekte, Voor elke gift van 40 € of meer ontvangt u dak- en thuislozen, alleenstaande een fiscaal attest. Het economische aspect van de crisis is moeders, …. druk besproken in de media. De aantallen faillissementen, werkzoekenden, mensen Gelukkig vinden we ook talloze voorin armoede, daklozen blijven stijgen. Maar beelden van projecten en initiatieven waar mensen er in slagen verbinding te maken. laten we zeker ook de mentale impact www.caritasvlaanderen.be

NIEUW *

*Vitamine C, Vitamine D, Zink en Selenium ondersteunen het immuunsysteem.

Verkrijgbaar in de apotheek

Advertentie_Fokus_Personal_Patient_ImmuDefense_V1220.indd 1

8/12/2020 10:50:33

Goed is er voor iedereen We staan voor je klaar. Op elk moment en tijdens elke levensfase. Zowel als het goed gaat, als wanneer het tegenzit. Met gezondheidsen zorgoplossingen die in jouw leven echt een verschil maken. Met een ruim aanbod en de expertise van honderden zorgverleners. Zij bundelen de krachten en geven elke dag het beste van zichzelf in onze thuiszorgwinkels, apotheken en hoorcentra, maar evengoed online. Tot het voor jou echt goed zit.

welkom in ons zorgnetwerk met 170 vestigingen Goed hoorcentra www.goed.be/hoorcentrum 03 205 69 20

Goed thuiszorgwinkels www.goed.be/thuiszorgwinkel 03 205 69 29

Goed apotheken www.goed.be/apotheek Reserveer je geneesmiddelen via www.goed.be/webreservatie

bezoek ons zoals jij het wil

bezoek ons online voor bestellingen, info en advies webshop Ontdek en bestel 24/7 op www.goed.be/webshop

reserveren van hulpmiddelen www.goedgeholpen.be.

persoonlijk advies via videoafspraak met medewerkers van Goed thuiszorgwinkel: 03 205 69 29 met een audioloog 03 205 69 20

Ontdek wat Goed voor jou kan doen op www.goed.be. Onze apothekers, audiologen, (para)medische medewerkers en productspecialisten staan voor je klaar.

Bezoek onze 170 vestigingen. ...

Kom langs op afspraak. Bel of chat met onze adviseurs. Vind gezondheidsadvies online. Bestel online en laat je pakket bezorgen. Ook afhalen mogelijk. Je kan je pakket ook afhalen in een van onze drive-ins: www.goed.be

Als beste matras getest door Test Aankoop! www.sleepy

nu

€

539

€

399 70x200cm

Dé Sleepy matras. ®

 120 nachten proefslapen  Niet tevreden? Geld terug!

70x200 cm: 80x200 cm: 90x200 cm: 120x200 cm: 140x200 cm: 150x200 cm: 160x200 cm: 180x200 cm: 200x200 cm:

539 539 € 569 € 795 € 889 € 985 € 999 € 1129 € 1190

€

€

399 419 € 449 € 599 € 669 € 749 € 749 € 849 € 919 €

€

25%

Slaap ook gezond in 1-2-3! Enkel nu KORTING

018

NAWOORD

FOKUS-ONLINE.BE

Tom Van Daele

Naar een zorg dicht bij mensen W

anneer sommige politici elkaar figuurlijk de kop inslaan om zelf beter te worden, schreeuwt iedereen, niet onterecht, dat wij ze betalen om een voorbeeldfunctie te vervullen en niet om ruzie te maken. Wanneer allerhande media gebruikt worden om haat en fakenieuws te verspreiden, is de verontwaardiging groot. We weten ondertussen dat dit rechtstreeks impact heeft op de geestelijke gezondheid van ons allemaal. Tweedracht en polemiek creëren een angstige maatschappij. De cijfers liegen er niet om: één op tien jongeren kampt met angsten. Eén op vier mensen heeft depressieve klachten, en ga zo maar verder. Uiteraard moeten we de overheidsmiddelen voor geestelijke gezondheid opschalen naar 10 of 11 procent, zoals onze buurlanden dat doen, en niet de huidige schamele 6 procent van het gezondheidsbudget. Deze verhoging zal de mogelijkheid bieden om, naast een versterkte gespecialiseerde zorg, ook laagdrempelige zorg op maat mogelijk te maken. Laagdrempelige zorg die minder kost per gebruiker, zodat meer mensen de hulp kunnen krijgen die ze nodig hebben. Toch mag dit ons niet ontslaan van onze eigen verpletterende verantwoordelijkheid. Verbeter de wereld, begin bij jezelf: het blijft een cliché als een huis. Laat ons opnieuw ’s morgens ongedwongen goeiedag zeggen tegen passanten. Laat ons opnieuw écht luisteren naar elkaar. Laat ons mensen die niet mainstream zijn ook omarmen. Laat ons nabij zijn. Praten met elkaar en luisteren naar elkaar zijn wonderbaarlijke medicijnen. Mensen hebben, nu nog meer dan ooit, nood aan verbinding. In deze connectie kunnen mensen groeien. Bij onze naasten, buren, verenigingen.

Initiatieven dicht bij de mens zijn de toekomst.

Hoe blij was ik met de nieuwe stijl van politieke, verbindende communicatie. Wanneer we zelf deze weg inslaan en verbindend initiatief nemen, hoop ik sterk dat alle politici van dit land volgen. Om dit maatschappelijk mogelijk te maken, moeten we inzetten op laagdrempelige zorg, buurtzorg. Initiatieven dicht bij de mens zijn de toekomst. We kenden al de buddywerking en ook een herstelacademie kan een stapje zijn naar meer psychisch welbevinden, bijvoorbeeld tijdens een wachttijd naar professionele zorg. Daarnaast zullen de nieuwe methodieken Kwartiermaken en open dialogue in straten en wijken het verschil maken. Deze hebben rechtstreeks invloed op het positief samenleven met elkaar en onrechtstreeks op eventuele overlast. Laat ons deze inbedden in het maatschappelijk weefsel zodat er meer mensen echt bereikt worden. Dan kan gespecialiseerde zorg er zijn voor mensen die deze zorgvorm (tijdelijk) nodig hebben.

TEKST TOM VAN DAELE, DIRECTEUR STEUNPUNT GEESTELIJKE GEZONDHEID

Ontdek meer op

FOKUS-ONLINE.BE

#fokuspersonalhealth

Saffron 28mg Affron® 28mg + Magnesium 150mg helpt je loslaten. Een drukke agenda, emotioneel geladen periodes, van hot naar her lopen, een verstoorde werk-privébalans,… We komen vaak tijd en handen tekort.

Modulo - 091340

De krachtige en evenwichtige formule met magnesium (een combinatie van magnesiumcitraat, -glycerofosfaat en -bisglycinaat) en Affron®, een hoogwaardig saffraanextract onderbouwd door wetenschappelijke studies, is speciaal ontwikkeld voor mensen die te kampen hebben met tijdelijke stress2, emotionele periodes1 of professionele vermoeidheid2.

Saffraan helpt het emotioneel evenwicht te bevorderen en een positieve instelling te behouden.

1

Magnesium, Vit B6, B12 en foliumzuur dragen bij tot de vermindering van vermoeidheid en tot een goede psychologische functie, inclusief stressbestendigheid.

2

Verkrijgbaar in de apotheek en parafarmacie in verpakkingen van 60 tabletten. Meer info op www.revogan.be

091340_Adv_Saffron_125x185mm.indd 1

@fokusonlinebe

5/11/20 16:59

Al meer dan 25 jaar zetten onze clowns zich elke dag in om zieke kinderen een leuk moment te bezorgen tijdens hun verblijf in het ziekenhuis of een andere zorginstelling. Het zijn onze helden want het vraagt moed en enthousiasme om er iedere dag weer te staan. Onze organisatie wordt niet gesubsidieerd maar leeft volledig van de giften die we krijgen van particulieren, bedrijven, verenigingen, serviceclubs, scholen…Bedankt voor deze essentiële steun en blijf ons ook de komende 25 jaar steunen! Onze helden doen de rest!

Steunen? IBAN: BE33 3201 1111 1146 BIC: GEBABEBB

Cliniclowns vzw ♥ Prins Boudewijnlaan 141 ♥ B-2610 Wilrijk info@cliniclowns.be ♥ T 03/ 458 79 00

www.cliniclowns.be ♥ volg ons ook op Facebook

De SimplyMed-box Uw medicatie steeds in de juiste dosis en op het juiste moment!

U neemt veel medicatie in en u vindt het niet eenvoudig om de juiste medicatie te sorteren en op het juiste uur in te nemen? Dit vergt dagelijks de nodige waakzaamheid, zeker als u fouten wilt vermijden. Wilt u er zeker van zijn dat u altijd de juiste medicatie neemt, in de juiste dosering en op het juiste moment? Wij hebben de oplossing voor u: de SimplyMed-box!

EENVOUDIG

HANDIG

VEILIG

U ontvangt van uw apotheker uw geneesmiddelen verpakt in afzonderlijke zakjes, in een doosje. U hoeft enkel de volgorde van de zakjes te volgen

Gemakkelijk te gebruiken thuis en kan overal meegenomen worden. Neem enkel de zakjes mee die u nodig heeft

Elk zakje, met dag en tijdstip van inname, wordt gecontroleerd door onze apothekers

Multipharma. Onze apotheken steeds en overal dicht bij u. Met meer dan 260 apotheken en 600 apothekers is Multipharma het best gevestigde apotheeknetwerk van BelgiĂŤ. Om de toegang tot farmaceutische zorg en de beschikbaarheid van haar producten verder te versterken, biedt Multipharma ook een online shopping service aan met gratis levering in haar apotheken. Multipharma beschikt ook over een ultramodern distributiecentrum dat het mogelijk maakt om ook andere diensten te leveren, zoals de bereiding van geneesmiddelen in geĂŻndividualiseerde doses voor rusthuizen, alsook voor het grote publiek (Simply Med).