Rijndam Revalidatiecentrum - Medisch beleidsplan

Medisch Beleidsplan 2011 - 2015

Medisch beleidsplan 2011-2015 Rijndam revalidatiecentrum

2

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Rijndam revalidatiecentrum

3

Rijndam revalidatiecentrum

1 Inleiding Voor u ligt het medisch beleidsplan 2011-2015 van Rijndam revalidatiecentrum. Dit medisch beleidsplan is ontwikkeld in een aantal bijeenkomsten van de medische staf. Gedurende dit proces is steeds afgestemd met de ontwikkeling van het brede strategisch beleid van Rijndam revalidatiecentrum dat in diezelfde periode tot stand is gekomen.

In het medisch beleidsplan zijn vanuit een zorginhoudelijk perspectief de gewenste ontwikkelingen voor de komende beleidsperiode weergegeven. Het vormt daarmee een belangrijk uitgangspunt voor het bredere strategisch beleid waarvan het uiteindelijk integraal onderdeel uitmaakt.

5

2 Missie Rijndam wil revalidatiegeneeskundige zorg bieden aan mensen met beperkingen als gevolg van (lichamelijke) ziekte, ongeval of aangeboren aandoening, gericht op het bevorderen van welbevinden en kwaliteit van leven. Als een van de grootste revalidatiecentra in Nederland voelt Rijndam zich tevens verantwoordelijk om bij te dragen aan ontwikkeling van het vakgebied en – meer algemeen - aan verdere sociaal maatschappelijke ontwikkeling ten behoeve van mensen met beperkingen.

Rijndam revalidatiecentrum

Hoogwaardige zorg Rijndam levert kwalitatief hoogwaardige revalidatiezorg bestaande uit een hooggespecialiseerd, topreferent1 aanbod met een bovenregionale functie en daarnaast medischspecialistische basiszorg voor alle inwoners van de regio Zuidwest-Nederland. Rijndam levert een bijdrage aan de ontwikkeling van de revalidatiegeneeskundige zorg door middel van wetenschappelijk onderzoek en onderwijs.

Klantgerichtheid De behoeften en eigen verantwoordelijkheid van patiĂŤnten vormen het uitgangspunt voor onze zorg- en dienstverlening vanuit een open en marktgerichte oriĂŤntatie.

Afgestemde zorg PatiĂŤnten kunnen van Rijndam toegankelijke en in de keten goed afgestemde zorg verwachten. Rijndam werkt daartoe samen met andere aanbieders en relevante partijen.

Professioneel, deskundig en betrokken Rijndam beschikt over professionele, deskundige en betrokken medewerkers die verantwoordelijkheid krijgen en nemen. Medewerkers handelen vanuit de kernwaarden (mens) waardigheid, autonomie en excellentie. Kerncompetenties zijn verantwoordelijkheid, klantgerichtheid en samenwerken.

1 Topreferente zorg is hoog gespecialiseerde zorg gekoppeld aan wetenschappelijk onderzoek, onderwijs en

opleiding gericht op een bovenregionale populatie.

7

8

Medisch Beleidsplan 2011-2015

3 Externe ontwikkelingen De medische staf heeft de belangrijkste externe ontwikkelingen in kaart gebracht. Hoewel de focus lag op inhoudelijke ontwikkelingen, zijn daarbij ook diverse bredere organisatorische en maatschappelijke ontwikkelingen benoemd die relevant worden geacht. Samengevat levert dit het volgende beeld op.

Rijndam revalidatiecentrum

3.1 Inhoudelijke ontwikkelingen Qua zorgvraag valt een vergrijzing van de patiëntenpopulatie en een toename van de chroniciteit te verwachten. Patiënten leven langer met hun gebreken en met meer co-morbiditeit. Verkorting van de ligduur in ziekenhuizen leidt tot toenemende zorgzwaarte in de klinische revalidatie. Ook zien we een toename van welvaartziekten zoals obesitas en diabetes.

Het is overigens niet vanzelfsprekend dat deze zorgvraag wordt gesteld aan de revalidatiegeneeskunde. Niet-specialistische revalidatie zal vaker geboden worden vanuit de verpleeghuizen.

In toenemende mate zullen patiënten, in het belang van maximale maatschappelijke participatie, hun revalidatie willen richten op c.q. integreren in hun dagelijks leven (werk, school, sport, e.d.). De vraag naar korte programma’s met toegespitste expertise is toegenomen: problematiek op het gebied van eten en drinken, sport, arbeid, taal en spraak.

Al met al zal de zorgzwaarte verder toenemen en zullen meer vragen komen op verschillende (grens)gebieden van de revalidatiezorg. De komende jaren zet deze ontwikkeling zich voort waarbij revalidatiegeneeskunde zich steeds meer zal moeten profileren als medisch specialisme dat van betekenis is voor de kwaliteit van leven voor mensen met beperkingen als gevolg van ziekte, aandoening of ongeval.

Een belangrijke ontwikkeling is die van ketenzorg. Deze zal zich de komende beleidsperiode continueren, waarbij toenemende marktwerking soms faciliterend, maar soms ook complicerend of concurrerend zal werken. Het is van belang te concentreren op kansrijke ketens.

Belangrijke ketenpartners voor Rijndam zijn ziekenhuizen, verpleeghuizen, huisartsen, eerstelijns paramedici, thuiszorg en andere aanbieders van zorg en begeleiding voor mensen met beperkingen. Voor de kinderrevalidatie is ook het onderwijs een belangrijke ketenpartner. Erasmus MC is naast ketenpartner ook de voornaamste partner in de ontwikkeling van revalidatiezorg, onderwijs, opleiding en onderzoek.

Er ligt een grote druk op het beter afstemmen van zorgpaden, zowel inhoudelijk als logistiek.

Zowel uit kwaliteitsoverwegingen als uit bedrijfseconomisch perspectief moeten zorgaanbieders deze afstemming verder optimaliseren. Rijndam moet zich sterk maken in het toebedeeld krijgen van een regiefunctie in voor de revalidatiegeneeskunde belangrijke ketens.

9

10

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Tevens zien we dat Rijndam te maken krijgt met nieuwe aanbieders van revalidatiezorg.

De eerste verpleeghuizen hebben hiervoor een erkenning verworven. Het gaat om revalidatiezorg die zich, in vergelijking met de zorg van de traditionele aanbieders, richt op een gemiddeld oudere doelgroep met meer co-morbiditeit en minder complexe revalidatieproblematiek.

In de ziekenhuizen ontwikkelen zich afdelingen voor ziekenhuisrevalidatie die, vanuit het ziekenhuis bezien, niet tot de core business behoren. Ook in verband met de kleine schaal is uitbesteding c.q. aansluiting bij Rijndam voor deze centra wellicht interessant.

Mede onder invloed van de ICT zien we toenemende technologische mogelijkheden. Het gaat hierbij om revalidatietoepassingen (robotica e.d.) maar ook om informatie- en communicatietechnologie die invloed heeft op de organisatie van het aanbod (e-health, processturing, patiĂŤntgegevens, behandelresultaten e.d.). De inzet van nieuwe technologie zal sneller mogelijk zijn als het bekostigingssysteem minder gebaseerd is op bestede tijd van behandelaren.

In het vakgebied zelf is reeds enige tijd sprake van subspecialisatie en centralisatie van hooggespecialiseerde zorg. Centrumrevalidatie zal verder specialiseren en academiseren.

Ziekenhuisrevalidatie zal in haar kleinschaligheid verder verbreden, waarbij naast de brede basiszorg ook specifieke gespecialiseerde ziekenhuisproducten van betekenis zijn. We verwachten dat dit doorzet. In het algemeen valt tevens te verwachten dat er meer aandacht komt voor preventie. Zowel verzekeraars als bijvoorbeeld werkgevers hebben daarin een valuteerbaar belang.

Daarnaast valt te verwachten dat voor de zorgverlening en waarschijnlijk ook voor onderzoek/ onderwijs weloverwogen kosten/baten analyses een steeds prominentere rol zullen spelen.

Voor de revalidatie op de ziekenhuislocaties zijn vooral de verwachte ontwikkelingen binnen het betreffende ziekenhuis van belang. Deze zijn zeer divers van aard. Alle ziekenhuizen zijn bezig accenten te leggen op bepaalde speerpunten en doelgroepen. In algemene zin zal voor de ziekenhuizen gelden dat zij te maken krijgen met dezelfde algemene ontwikkelingen zoals marktwerking, krapte in collectieve middelen en ketenontwikkeling. De specifieke ontwikkelingen per ziekenhuis die relevant zijn voor Rijndam zijn in de bijlagen beschreven.

3.2 Algemene externe ontwikkelingen De te verwachte ombuigingen en bezuinigingen in de collectieve sector zijn verreweg de belangrijkste ontwikkelingen. Er zal een krapper (zeker in relatie tot de toenemende vraag) budget via collectieve middelen beschikbaar zijn en de prestatiefinanciering zal toenemen.

Er is meer ruimte voor marktwerking en nieuwe aanbieders.

Tegelijkertijd nemen vanuit allerlei stakeholders (overheid, zorgverzekeraars, inspecties, patiënten en patiëntenverenigingen) de kwaliteitseisen toe, en in samenhang daarmee de eisen aan transparantie en verantwoording. Klanten, zorgverzekeraars en samenleving verlangen verantwoording van de geleverde zorg. Men wenst harde cijfers over uitkomsten en baten, ook in vergelijking met andere aanbieders. Dit alles binnen de context van de toegenomen marktwerking. Paradoxaal genoeg wordt daardoor, ondanks de beoogde deregulering, door professionals een toenemende bureaucratisering ervaren.

Er is de komende jaren meer schaarste te verwachten op de arbeidsmarkt. Dit leidt tot concurrentie tussen werkgevers. Het belang om medewerkers in de verschillende levens- en loopbaanfasen aan de organisatie te binden met gedifferentieerde, aantrekkelijke functies en werkomstandigheden neemt toe. We zien in dit verband ook nieuwe functies ontstaan zoals de ‘nurse practitioner’ en de ‘physician assistent’.

Voorts zijn er nog diverse andere ontwikkelingen te noemen zoals de multiculturalisatie, het toenemend belang van maatschappelijke participatie, en de veranderende regelgeving rond voorzieningen.

4 Interne analyse Bij de interne analyse is de gebruikelijke indeling in sterkten en zwakten gevolgd. In deze analyse is geen onderscheid gemaakt tussen inhoudelijke en meer algemene punten.

Rijndam revalidatiecentrum

4.1 Sterkten De medische staf ziet de goede en brede samenwerking met andere partijen als sterkste punt van Rijndam revalidatiecentrum. Voor wat betreft de patiëntenzorg gaat het om andere aanbieders zoals met name de ziekenhuizen in de regio. Door deze samenwerking realiseert Rijndam ook een ruime spreiding van haar aanbod over de regio. Op het gebied van onderzoek en onderwijs is de samenwerkingsrelatie met het Erasmus MC van groot belang. De medische staf is van mening dat de kwaliteit van de revalidatiegeneeskunde van Rijndam in het algemeen als ‘state of the art’ is aan te merken. Op de huidige en toekomstige topreferente gebieden (NAH, pijn, dwarslaesie en CP) heeft Rijndam een sterke positie.

De omvang van Rijndam is een belangrijke factor om ontwikkeling, specialisaties, onderzoek en goede vertegenwoordiging in de regio mogelijk te maken. Een tweede sterk punt in dit kader is de participatie van artsen in de ontwikkeling (en uitvoering) van beleid. Ook kan in het algemeen als sterkte aangemerkt worden de gedrevenheid van medewerkers, hun bereidheid om mee te denken over beleid, en de ruimte om zich te ontwikkelen en te ontplooien.

Verder wordt Rijndam als ambitieus gezien en is Rijndam in de Nederlandse Vereniging van Revalidatieartsen (VRA) goed gerepresenteerd.

4.2 Zwakten De medische staf vindt met name de profilering en de PR een zwak punt binnen Rijndam.

Het aanbod en de expertise van Rijndam is in de regio nog onvoldoende zichtbaar bij medisch specialisten, huisartsen, patiënten en andere zorgaanbieders. Rijndam is in dit verband onvoldoende toegerust om toekomstige concurrentie het hoofd te bieden of aan te gaan.

13

14

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Ook de interne afstemming en sturing binnen Rijndam wordt door de medische staf als zwak punt gezien. Het gaat dan bijvoorbeeld om besluitvorming (keuzes maken) en afstemming van beleid en de implementatie daarvan. Ook te noemen in dat kader zijn afstemming en interne PR van aanbod (de zogenaamde ‘medische kaart’) en het breed en flexibel benutten van aanwezige expertise.

Een laatste aandachtspunt vormt de deskundigheidsontwikkeling van medewerkers, welke volgens de medische staf wisselend, maar zeker op een aantal locaties te weinig aandacht krijgt. Dit hangt samen met grote productiedruk, in relatie met de zorg voor kwaliteit, die op verschillende locaties wordt ervaren.

Rijndam revalidatiecentrum

5 Positionering en beleidskeuzes 2011 – 2015 Richtinggevend voor de verdere beleidskeuzes is de strategische positionering van Rijndam in het veld (paragraaf 5.1). De medische staf heeft vervolgens beleidskeuzes ontwikkeld die zich laten ordenen naar acht algemene beleidsopgaven (paragraaf 5.2).

Daarnaast heeft de medische staf meer specifieke beleidskeuzes ontwikkeld ten aanzien van de doelgroepen en het aanbod (paragraaf 5.3).

15

16

Medisch Beleidsplan 2011-2015

5.1 Positionering Rijndam Qua inhoudelijk aanbod zal Rijndam zich als volgt in het veld profileren: Rijndam profileert zich: • als aanbieder van toonaangevende, innovatieve en hooggespecialiseerde revalidatiezorg, onderzoek en opleiding, door middel van enkele topreferente speerpunten die met name op de Westersingel, in samenwerking met Erasmus MC en andere partijen, worden ontwikkeld; • als aanbieder van een toegankelijk, en in de verwijsketen goed afgestemd aanbod van state of the art medisch specialistische revalidatiezorg die op decentrale locaties zoals ziekenhuizen en verpleeghuizen wordt ontwikkeld en aangeboden.

Rijndam revalidatiecentrum

5.2 Algemeen beleid 5.2.1 Beleidskeuze 1: kwaliteit en zorgontwikkeling Rijndam investeert permanent in ontwikkeling van het aanbod op geleide van patiëntvragen en revalidatiekundige en (medisch) technologische ontwikkeling om een optimale kwaliteit te realiseren.

De medische staf levert medisch inhoudelijke zorg die voldoet aan kwaliteitscriteria (VRA/ RN, landelijke richtlijnen), doet aan kwaliteitszorg (conform meetplan in behandelprogramma) en werkt volgens de visie op deze doelgroep (zie behandelprogramma). In dat kader wordt een hoog belang toegekend aan het definiëren en systematisch werken aan de ‘state of the art’ door middel van onderzoek, ontwikkeling en hanteren van kwaliteitssystemen, richtlijnen, behandelprogramma’s, evaluaties, resultaatmetingen e.d.

Ontwikkeling van revalidatiegeneeskundige expertise krijgt ook vorm in de ontwikkeling en uitvoering van (wetenschappelijk) onderzoek en onderwijs, bijvoorbeeld op de topreferente aandachtsgebieden. Hiertoe wordt een goede samenwerking onderhouden met academische centra zoals met name het Erasmus MC. In het kader van kwaliteitsverbetering wordt er naast medisch inhoudelijke kwaliteit ook geïnvesteerd in klantgerichtheid en bejegening en in ontwikkeling van nieuw aanbod of verbetering van bestaand aanbod om zo goed mogelijk aan te sluiten op behoeften van cliënten, verwijzers, ouders e.d.

De ambities van de medische staf van Rijndam op het gebied van kwaliteit krijgen verdere uitwerking in een aantal van de volgende beleidskeuzes.

5.2.2 Beleidskeuze 2: Focus en breedte door (keten)samenwerking De medische staf van Rijndam realiseert de komende periode door middel van gerichte samenwerking met (keten)partners een breed en behoefte gericht aanbod en concentreert het eigen aanbod op de eigen kerntaken op het gebied van revalidatiegeneeskundige

17

18

Medisch Beleidsplan 2011-2015

patiëntenzorg, onderzoek en opleiding. Door middel van de samenwerking met (keten)partners wordt de in- en uitstroom van patiënten bevorderd.

Met het leggen van een focus op de eigen core business (medisch specialistische basiszorg) worden kwaliteit en efficiency en de onderlinge samenhang van het eigen aanbod gewaarborgd. Samenwerking en afstemming met andere aanbieders biedt de mogelijkheid om gezamenlijk revalidatiezorg in die breedte en samenhang met andere zorg/welzijnsdomeinen aan te bieden die aansluit bij de behoeften van de patiënt.

De ketenontwikkeling krijgt vorm door goede aansluiting van het aanbod bij de mogelijkheden en wensen die voortvloeien uit het beleid van ziekenhuizen (primair), verpleeghuizen en de eerste lijn. De bijdrage van Rijndam ligt daarbij concreet in een direct aanbod van revalidatiegeneeskundige zorg aan patiënten en in het overdragen van expertise via consultaire functies. De zorg in de ziekenhuizen zal zich kenmerken door laagdrempeligheid en aansluiting in de keten, terwijl het meer specialistische aanbod vanuit kwaliteits- en efficiencyoogpunt zal zijn geconcentreerd en geprofileerd op enkele locaties .

Ook op het gebied van onderzoek en onderwijs zal samenwerking met partners zoals het Erasmus MC en ook andere academische centra benut worden om de ambities op dit vlak te verwezenlijken. In deze samenwerking wordt blijvend geïnvesteerd.

5.2.3 Beleidskeuze 3: Logistieke ontwikkeling De medische staf van Rijndam zal door middel van betere logistieke afstemming zowel intern als met ketenpartners en aansluiting bij klantbehoeften, kwaliteits- en efficiencywinst realiseren en zorgen voor een goede in- en uitstroom van cliënten.

Met verbetering van de logistiek wil de medische staf bijdragen aan kwaliteitswinst voor de patiënt en efficiencywinst voor de organisatie. De zorg zal zo veel als mogelijk worden geleverd op het gewenste moment, de gewenste plaats en in de gewenste context (bijvoorbeeld in samenhang met ander zorg- en welzijnsdiensten). Hiertoe worden creatief nieuwe zorg, locaties of combinaties ontwikkeld.

Rijndam revalidatiecentrum

Verbeteringen in de logistiek worden bijvoorbeeld bereikt door een goede aansluiting van de diagnostische en de behandelfase, individuele groepsbehandeling, modulair aanbod, standaardisatie van processen, gebruik van ICT en mogelijke nieuwe vormen van aanbod zoals de inzet van mobiele teams en kinderrevalidatie in combinatie met opvang.

Een belangrijk doel is het reduceren van wachttijden en daarmee zorg dragen voor een goede instroom. Dit ook om een verschuiving van patiëntstromen naar andere aanbieders te voorkomen. Door middel van goede interne en externe afstemming zal Rijndam adequaat sturen op wachttijden, opnameduur, doorlooptijden en dergelijke.

5.2.4 Beleidskeuze 4: Versterking interne keten De medische staf van Rijndam realiseert de komende beleidsperiode een soepel en flexibel functionerende interne keten en heeft het beschikbare aanbod goed uitgelijnd en transparant gemaakt.

In aansluiting op voorgaande beleidskeuzes is de verwachting dat er substantiële winst is te behalen in kwalitatief en wellicht ook bedrijfsmatig opzicht, door het interne aanbod en aanwezige expertise binnen Rijndam beter toegankelijk te maken en beter op elkaar af te stemmen.

Instrumenten waarmee deze inhoudelijke afstemming gerealiseerd kan worden zijn bijvoorbeeld een interne medische kaart, modulair ontwerp van het aanbod en standaardisering en uniforme kwaliteitsborging op basis van geldende richtlijnen en best practices.

5.2.5 Beleidskeuze 5: Versterking PR Rijndam realiseert de komende periode een goede PR en bekendheid van de aanwezige expertise en behandelmogelijkheden bij relevante externe partijen.

Bij de medische staf bestaat het idee bestaat dat er momenteel bij een aantal doelgroepen sprake is van onderconsumptie en dat de instroom van patiënten bevorderd kan worden.

19

20

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Rijndam heeft veel te bieden en is overtuigd van de aanwezige expertise en ‘state of the art’ kwaliteit van haar revalidatiezorg. Het extern uitdragen hiervan in is de afgelopen periode evenwel onderbelicht geweest. Betere profilering van aanbod en expertise in ziekenhuizen, verpleeghuizen, de eerste lijn en naar patiënten in de regio levert een bijdrage aan het verder ontwikkelen van de ketensamenwerking.

5.2.6 Beleidskeuze 6: Deskundig personeel Rijndam zal investeren in competentieontwikkeling van medewerkers van Rijndam, zodat deze in staat zijn om die zorg te verlenen die de veranderende zorgvraag met zich mee zal brengen.

Om tegemoet te komen aan de sterk veranderende zorgvraag enerzijds (vergrijzing, chroniciteit, comorbiditeit e.d.) en de toenemende kwaliteitseisen anderzijds wordt er de komende periode systematisch geïnvesteerd in deskundigheidsbevordering van medewerkers. Hiertoe zullen vanuit de aan te bieden zorg de benodigde competenties worden gedefinieerd en zal er geïnvesteerd moeten worden in onder andere kennisdeling, opleiding, teamscholing en stage- en leerplekken. Hiermee houdt Rijndam haar medewerkers ook op lange termijn gemotiveerd en betrokken en verwerft het zich een sterkere positie op een krappe arbeidsmarkt.

De medische staf heeft in dit kader als doel een gezamenlijke visie te ontwikkelen met betrekking tot onderwijs, nascholing, professionele ontwikkeling en wetenschap.

5.2.7 Beleidskeuze 7: Vergroting participatie De medische staf van Rijndam zal investeren in een revalidatieaanbod dat bijdraagt aan maatschappelijke participatie van patiënten.

Rijndam revalidatiecentrum

Voor de diverse doelgroepen biedt Rijndam een aanbod dat hen maximaal ondersteunt in de normale maatschappelijke participatie, bijvoorbeeld op het gebied van sport, werk, school, seksualiteit, en dergelijke. Vanuit het patiĂŤntbelang draagt dit bij aan een zo normaal mogelijk leven, maatschappelijk draagt het bij aan reductie van kosten.

5.2.8 Beleidskeuze 8: Aandacht voor (medisch)technologische ontwikkelingen Ten aanzien van nieuwe (medisch) technologische ontwikkelingen zal Rijndam op het topreferente aanbod op de eerste golf deelnemen aan onderzoek en ontwikkeling, en voor de basiszorg op de tweede golf ‘proven technology’ adopteren en toepassen.

Verwachting is dat de komende periode nog een verdere toename van (medisch)technologische ontwikkelingen te zien zal geven. Deze ontwikkelingen kunnen bijdrage aan kwaliteit/ snelheid van revalidatie, betere informatie en logistiek (met name ICT) en toename van efficiency. Deels zal Rijndam daarin leading zijn en bijdragen aan onderzoek en ontwikkeling in de ontwikkeling van nieuwe (medische) technologie, en deel (basiszorg) zal Rijndam de ontwikkelingen op de voet volgen en technologie die daadwerkelijk bijdraagt aan kwaliteit en efficiency van de zorg, overnemen en toepassen.

5.3 Doelgroepen en aanbod In voorgaande paragraaf zijn de algemene beleidskeuzes beschreven die de medische staf voorstaat in de komende beleidsperiode. Deze beleidskeuzes zijn richtinggevend voor alle locaties, afdelingen en taakgroepen. In deze paragraaf wordt meer concreet de structuur en samenstelling van het inhoudelijk aanbod voor de komende beleidsperiode beschreven.

Daarbij wordt onderscheid gemaakt in drie typen, te weten: 1. Topreferent aanbod 2. Basiszorg gecentraliseerd (met zowel bovenregionale instroom als instroom vanuit Rijndam) 3. Basiszorg gedecentraliseerd

21

22

Medisch Beleidsplan 2011-2015

5.3.1 Aanbod topreferent Tot het topreferente aanbod van Rijndam wordt gerekend revalidatiegeneeskundige zorg: • waarvoor wordt verwezen door andere revalidatieartsen (het kan een doelgroep betreffen of een specifiek probleem) • welke een groter adherentiegebied kent • die geconcentreerd wordt aangeboden (met name Westersingel of Ringdijk) • en innovatie en wetenschappelijk onderzoek omvat (met Erasmus MC of andere netwerken) Topreferente zorg wordt ontwikkeld/aangeboden op geleide van behoefte in de markt (breder dan ons directe adherentiegebied), sluit aan bij aanwezige specifieke expertise en netwerken van Rijndam en dient zo rendabel mogelijk te zijn. Van deze speerpunten wordt verwacht dat zij actief bijdragen aan de kwaliteit van de basiszorg.

Voor de volwassenenrevalidatie zullen de komende beleidsperiode de bestaande 4 gebieden van topreferente zorg worden gecontinueerd c.q. verder ontwikkeld, te weten: • NAH (Afasie en cognitie) • Dwarslaesie • CP / jongvolwassenen • Pijnrevalidatie (onderzoek in samenwerking met derden) Topreferente speerpunten voor de kinderrevalidatie zijn de komende periode: • NMA • Spasticiteit • Transitiemodules • Klinische kinderrevalidatie (onderzoek in ontwikkeling)

Rijndam revalidatiecentrum

5.3.2 Aanbod basiszorg gecentraliseerd Tot de gecentraliseerde basiszorg van Rijndam wordt gerekend revalidatiegeneeskundige zorg: • die geconcentreerd wordt aangeboden • met zowel bovenregionale instroom als instroom vanuit Rijndam* • die actief wordt geprofileerd als bijzonder expertiseterrein van Rijndam *Bovenregionale instroom zijn patiënten die vanuit andere regio’s (dus buiten rijnmond-drechtsteden) naar Rijndam worden verwezen. Instroom vanuit Rijndam zijn patiënten die vanuit de verschillende locaties van Rijndam worden verwezen naar de locatie met bijzondere expertise op een bepaald terrein.

Aanbod gecentraliseerde basiszorg met bovenregionale instroom Volwassen: • Westersingel − spasticiteit − arbeid − zitproblematiek − polytrauma − polikliniek jongvolwassenen − volwassenen met CP − cognitieve revalidatie − afasie • Sint Franciscus Gasthuis − handen • Vlietland Ziekenhuis − chronisch VermoedheidsSyndroom Kinderen: • ondersteunende communicatie (Xidis) • prothesiologie • complexe eetproblematiek (EAT)

23

24

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Aanbod gecentraliseerde basiszorg met instroom vanuit Rijndam Tot dit aanbod behoren in ieder geval de items uit het aanbod van de gecentraliseerde basiszorg met bovenregionale instroom. Het complete aanbod van gecentraliseerde basiszorg met instroom vanuit Rijndam zal worden uitgewerkt in een medische kaart. Hierbij zullen onder andere keuzes gemaakt worden over de richting van patiëntenstromen. Daar dit aanbod een dynamisch geheel is zal periodieke actualisatie van de medische kaart plaatsvinden.

5.3.3 Aanbod basiszorg gedecentraliseerd Tot gedecentraliseerde (basis)zorg van Rijndam wordt gerekend revalidatiegeneeskundige zorg: • Die in de breedte wordt aangeboden voor alle inwoners van ons werkgebied • Die zo veel mogelijk op locaties dicht bij de patiënt aangeboden wordt • Die kwalitatief/kwantitatief goed aansluit bij de behoefte van onze patiënten/ cliënten.

De basiszorg van Rijndam kent zowel qua inhoud als qua locaties een breed karakter. De inzet van Rijndam is om de basiszorg dicht bij patiënten en verwijzers beschikbaar te stellen.

Ontwikkeling in het aanbod krijgt vooral vorm door per aandachtsgebied of locatie in te spelen op behoeften en mogelijkheden die zich voordoen, bijvoorbeeld in de samenwerking met ziekenhuizen en andere partners. Daar waar vragen van verwijzers, patiënten en/of andere aanbieders zich aan de grenzen van de revalidatiegeneeskundige core business manifesteren, worden deze gehonoreerd voor zover dit aansluit bij en bijdraagt aan de inhoudelijke, financiële, en/of marktpositie van Rijndam revalidatiecentrum als geheel. Aandachtspunt hierbij is de ontwikkeling van duidelijke en zorgvuldige besluitvormingscriteria en –procedures.

BIJLAGE Relevante ontwikkelingen ziekenhuislocaties In onderstaande tabel zijn per ziekenhuislocatie beknopt de speerpunten, externe ontwikkelingen van het ziekenhuis en het profiel over 5 jaar weergegeven. Deze informatie is uitgewerkt in de beleids- en jaarplannen van de afzonderlijke ziekenhuislocaties.

26

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Beatrixziekenhuis te Gorinchem (onderdeel van Rivas zorggroep) Ontwikkelingen Beatrixziekenhuis • De verpleeghuizen van Rivas Zorgroep worden vanaf eind 2010 een soort proeftuin voor de revalidatie wat betreft financiering (AWBZ -> ZKV).

• Rivas zorggroep is een planetree organisatie.

• Speerpunten in het BZ 2008-2011 (beleidsplan) zijn: basiszorg, geriatrie, oncologie en het houdings- en bewegingsapparaat.

• Verbouwing / uitbreiding poliklinieken vanaf 2011.

• Ontwikkelingen van het EPD in het BZ. • Komst (2010) en uitbreiding (2011) van plastisch chirurgen met ondermeer aandachtsgebied handletsel.

Nieuwe ontwikkelingen / producten van Rijndam locatie Gorinchem over 5 jaar In 2015 bieden wij de volgende zorg / producten: • Poliklinische basiszorg voor alle volwassenen en kinderen van alle diagnosegroepen behalve dwarslaesie (eventueel wel nabehandeling na revalidatie dwarslaesies) en WPN-4.

Ook oncologische revalidatie.

• Poliklinische basis + zorg voor onderdelen van NAH-revalidatie (partnergroep; ICB (interdisciplinaire cognitieve revalidatie)); WAP-2 populatie; complexe handproblematiek; Parkinson-net; locale spasticiteitbehandeling bij volwassenen (botulinetoxine).

Rijndam revalidatiecentrum

Albert Schweitzer ziekenhuis (ASz) te Dordrecht Speerpunten Rijndam locatie Dordrecht • Vroege Interventie/Arbeidsrevalidatie.

• MS en Parkinson revalidatie.

• Chronische pijn bij volwassene en kind.

Ontwikkelingen Albert Schweitzer ziekenhuis • Opening van het nieuwe ziekenhuis: het Gezondheids Park 2011, grote regionale uitstraling en de zorg geconcentreerd op één plaats in Dordrecht in plaats van twee.

• Concentratie acute traumazorg, chirurgisch alsook neurochirurgisch.

• Streven naar zo spoedig mogelijke doorplaatsing van patiënten uit het ASz (neurologie en chirurgie) waar Rijndam in consult wordt geroepen met de vraag ‘klinische revalidatie’ en die wij ook volledig onderschrijven. Het ASz heeft de mogelijkheid om patiënten snel naar verpleeghuizen door te sturen wanneer deze te lang in het ziekenhuis liggen volgens de NVZ-maat.

• Meer handletsels door verdere samenwerking met de reumatologen.

• Opzetten multidisciplinair pijnspreekuur met de anesthesie en psychiatrie.

• Dependance van de Daniel den Hoed Kliniek op het ASz terrein met oncologie patiënten die voor revalidatie in aanmerking komen.

Nieuwe ontwikkelingen / producten van Rijndam locatie Dordrecht over 5 jaar In 2015 bieden wij de volgende zorg / producten: • NAH / CVA behandeling met ook de complexere patiënten / ICB. • Kinderen met rand gebied indicatie naast de CP, Spina en DCD. • Handletsels met diverse endo-protheses en spier-/botreconstructies.

• Chronisch Benigne Pijn, via het Leerhuis in een nascholingscyclus.

• Arbeidsrevalidatie in nauwe samenwerking met de Westersingel.

• Neurologie diagnoses als MS en Parkinson, zowel één op één als in groepen.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd: • Diverse groepsbehandelingen, al dan niet in combinatie met hydrotherapie.

• Vaste consulent op de revalidatieafdelingen van Rivas en Parkhuis, die eveneens in het GZHP hun bedden /afdelingen hebben geopend en onze expertise graag willen gebruiken.

27

28

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Sint Franciscus Gasthuis (SFG) te Rotterdam Speerpunten Rijndam locatie SFG • Neurologie.

• Pijnrevalidatie.

• Handrevalidatie.

Ontwikkelingen St. Franciscus Gasthuis • Lange termijn huisvestingsplan 2 (mogelijk uitbreiding bedden --> uitbreiding spin off naar ons).

• Ontwikkeling Geriatrie.

• Verdere uitbreiding Handencentrum.

• Uitbreiding IC. • Ketenzorg.

Nieuwe ontwikkelingen / producten van Rijndam locatie SFG over 5 jaar In 2015 bieden wij de volgende zorg / producten: • Huidig aanbod cf portfolio van nu.

• Nazorg poli mild traumatisch hersenletsel.

• Nazorg poli of andere vorm van follow-up van patiënten die meer dan 3 dagen op IC hebben gelegen (naar aanleiding van onderzoek uit AMC).

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd: • Afstemming met collega’s van IJsselland Ziekenhuis zodra daar PRB gerealiseerd is.

• Deelname vasculair centrum?

• Uitbreiding consultfunctie met behulp van Physician Assistent.

Rijndam revalidatiecentrum

Vlietland Ziekenhuis te Schiedam Speerpunten Rijndam locatie Vlietland Ziekenhuis • Gecombineerd spreekuur diabetische voet.

• Implementatie behandelprogramma Chronisch Vermoeidheidssyndroom.

• Uitbouw Parkinsonrevalidatie.

• Bewegen en Sport.

• Oncologische revalidatie.

Ontwikkelingen Vlietland Ziekenhuis • Verdere uitbouw geriatrie.

• Oncologie: in 2010 vindt oriëntatie plaats mbt dit onderwerp. De oncologiecommissie van het Vlietland Ziekenhuis geeft aan dat revalidatie onderbelicht is.

• Uitbreiding multidisciplinaire pijnservice.

• Diabetische voetspreekuur ism eerste lijn: In 2010 wordt door de eerste lijn podoscreening ontwikkeld, waarbij medewerking van revalidatiegeneeskunde, vaatchirurgie en podotherapie is gezocht. In het verlengde hiervan wordt een tweedelijns voorziening gecreëerd: het gecombineerde diabetische voet spreekuur.

• Themapoli rugklachten.

• Uitbouw samenwerking Rotterdamse stroke service.

In het medisch beleidsplan van het Vlietland Ziekenhuis (2009-2012) staat geschreven dat de positionering van het ziekenhuis in de regio Waterweg noord optimaal is, dat wil zeggen dat 80% van alle ziekenhuiszorg in deze regio door het Vlietland Ziekenhuis wordt verzorgd. Dit in afstemming met de andere zorgverleners in de regio en doorverwijzing van hoogcomplexe ziekenhuiszorg naar gespecialiseerde centra zoals het Erasmus MC te Rotterdam.

Nieuwe ontwikkelingen / producten van Rijndam locatie Vlietlandplein over 5 jaar In 2015 bieden wij de volgende zorg / producten: • Chronisch Vermoeidheidssyndroom: in het jaar 2010 vindt implementatie plaats van het behandelprogramma. In 2015 is het aanbod voldoende bekend en toereikend voor de patiënten met deze aandoening.

29

30

Medisch Beleidsplan 2011-2015

• P arkinsonrevalidatie: in samenwerking met het Vlietland Ziekenhuis, de eerste lijn (Parkinsonnet) en de verpleegtehuizen wordt optimale revalidatiezorg geleverd ten behoeve van patiënten met de ziekte van Parkinson.

• Bewegen en Sport: Via het Bureau Sportadvies Rijndam revalidatiecentrum, een samenwerkingsverband met de gemeente Vlaardingen en Schiedam, genaamd het Sportloket, krijgen inwoners uit deze gemeenten met beperkingen door interventie van de sport- en bewegingsagoog gerichte adviezen ten aanzien van bewegen en sporten.

• Oncologische revalidatie: In samenwerking met het Vlietland Ziekenhuis en de eerste lijn wordt een passend en voldoende bekend aanbod geleverd ten behoeve van alle oncologiepatiënten in de regio Nieuwe waterweg Noord.

• Diabetische voet: optimale zorg voor patiënten met diabetes en voetproblematiek wordt in een samenwerkingsverband (keten) tussen eerste en tweede lijn wordt geleverd.

Rijndam revalidatiecentrum

IJsselland Ziekenhuis te Capelle aan den IJssel Speerpunten Rijndam locatie IJsselland Ziekenhuis • PRB (regulier) in IJsselland Ziekenhuis.

• multidisciplinair pijnteam (anaesthesist, psycholoog, manueel therapeut, revalidatiearts).

Ontwikkelingen IJsselland Ziekenhuis • Eigen PRB-afdeling.

• Buitenpoli Krimpen aan den IJssel.

• Aandachtsgebieden cq speerpunten IJselland Ziekenhuis: - de jonge mens - MDL (eventueel chronische pijn programma bij MDL–klachten) - geriatrie - SEH - moeder/kind • Meer uniforme visie binnen het ziekenhuis ten aanzien van chronische pijn, vanuit ziekenhuiscommissie pijn.

Nieuwe ontwikkelingen / producten van Rijndam locatie IJsselland Ziekenhuis over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze locatie zich als volgt kenmerken: • Op de buitenpoli Krimpen aan den IJssel Intensievere samenwerking met huisartsen ten aanzien van signalering chronische pijn en NAH. • Eigen PRB afdeling voor de diagnosegroepen: - neurologie: NAH, progressieve neurologie ( MS, Parkinson) - chirurgie: gecompliceerde post-operatieve orthopedie patiënten, amputaties - pijn: WPN 1 t/m 3 behandelingen - longrevalidatie • Toegangstijden polikliniek en PRB voldoen aan de treeknorm.

31

BIJLAGE Relevante ontwikkelingen taakgroepen In onderstaande tabel zijn per taakgroep beknopt de speerpunten, externe ontwikkelingen van het ziekenhuis en het profiel over 5 jaar weergegeven. Deze informatie is uitgewerkt in de beleids- en jaarplannen van de afzonderlijke taakgroepen.

Rijndam revalidatiecentrum

Beenamputatie Speerpunten • Adequate voorlichting aan amputatiepatiënten in alle fasen van de revalidatiebehandeling.

• Optimalisering protheseverstrekking aan amputatiepatiënten binnen alle afdelingen van Rijndam.

• Expertise voor amputatie- en prothesevragen in verpleeghuizen, in het kader van kwaliteitsbewaking (zie behandelkader beenamputatie WAP-VRA).

Externe ontwikkelingen ziekenhuis • Onzekerheid over ontwikkelingen aantal amputaties.

• Verwachte toename verwijzing amputatiepatiënten naar verpleeghuis.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep/locatie zich als volgt kenmerken: • Revalidatie amputatie en prothesiologie, naar state of the art van CBO-richtlijn en VRAbehandelkader.

• Aandacht voor preventie complicaties/verslechtering gezondheid (life-style).

• Begeleiding amputatie patiënten in verpleeghuizen.

• Optimalisering protheseverstrekking aan amputatiepatiënten binnen alle afdelingen.

• Adequate voorlichting aan amputatiepatiënten in alle fasen van de revalidatiebehandeling.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd: • Amputatiegebonden refereer voor therapeuten en jaarlijkse beleidsdag.

• Kennisniveau behandelaren op peil: fysiotherapeuten, artsen, orthopedisch instrumentmakers binnen Rijndam en in de keten (ziekenhuizen, verpleeghuizen).

33

34

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Dwarslaesie Speerpunten • Herontwerp dwarslaesie.

• Ontwikkelen voorlichtingsmateriaal voor dwarslaesie patiënten.

• Ingebruikname locomat.

Externe ontwikkelingen ziekenhuis De belangrijkste ontwikkelingen vanuit de ziekenhuizen zijn: • Samenwerking met het Erasmus MC op patiëntenzorg: Inzet van een mobiel dwarslaesie team in de ziekenhuis fase.

• Samenwerking gynaecologie Erasmus MC ten aanzien van fertiliteit.

• Korte opnames in het ziekenhuis: ketenzorg decubitus met plastische chirurgie Erasmus MC/Rijndam/verpleeghuis.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep zich als volgt kenmerken: • Specialistische dwarslaesie zorg voor volwassenen én kinderen in de volle breedte (algemeen, ten aanzien van decubitus, hand/arm, mictie/defaecatie, seksualiteit/fertiliteit, voorzieningen (ZAT), pijn, bloeddrukregulatie, actieve leefstijl, ademhaling en preventie sec problemen met hart en vaatziekten). Voor een groot deel is dit reeds gerealiseerd.

• Participatie in wetenschappelijk onderzoek.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd: • Fertiliteit poli.

• Korte klinische opname bij laxeerproblemen.

• Nazorgpoli dwarslaesie op indicatie uitbreiden met uroloog.

• MMC spreekuur met uroloog.

• Geprotocolleerde behandeling met locomat.

• Multidisciplinair spreekuur MMC met revalidatiearts en uroloog.

Rijndam revalidatiecentrum

Parkinson Speerpunten • Vergroten (externe) naamsbekendheid.

• Uniforme Parkinsonbehandeling.

• Groepsbehandeling.

Externe ontwikkelingen ziekenhuis (Vlietland) • Parkinsonketenzorg.

• Parkinsonnet.

• Organiseren van minisymposium Parkinson.

• Parkinsoncafé.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep/locatie zich als volgt kenmerken: • Up to date behandelprogramma op twee locaties (Vlietlandplein en SFG).

• Meer groepsbehandelingen.

• Patiëntenvereniging wordt meer betrokken eventueel ook in de groepsbehandelingen.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd: • Coreset klinimetrie via WPB als basis voor wetenschappelijk onderzoek.

Chronische pijn Speerpunten • Meten.

• Transparantie / PR met de focus op extern.

• Zorglogistiek/wachtlijstproblematiek.

Externe ontwikkelingen ziekenhuis Vanuit de taakgroep chronische pijn zijn geen externe ontwikkelingen van de ziekenhuizen te verwachten.

35

36

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep zich als volgt kenmerken: • Revalidatie voor chronisch pijn is beschikbaar op vrijwel alle locaties van Rijndam, dichtbij voor patiënten en verwijzers. Alleen de klinische revalidatie (locatie Westersingel) en de pijnrevalidatie voor kinderen/jongeren (locatie Westersingel en locatie Dordrecht) zijn gecentreerd.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd • Zaken worden continu intern afgestemd in de taakgroep, landelijk in de WPN (Werkgroep Pijn Nederland) en het OPR overleg (Ontwikkelcentra PijnRevalidatie) en internationaal in de IASP. • Er wordt deelgenomen aan de wetenschappelijke onderzoekslijn pijnrevalidatie van de Universiteit van Maastricht op projectbasis.

Cerebrale Parese en polikliniek jongvolwassenen (pjv) Speerpunten • Uitbreiden modulaire zorg op participatieniveau (pjv).

• Uitdragen en uitwisselen van CP expertise binnen en buiten Rijndam.

• Behandeling en begeleiding van volwassenen met CP. Externe ontwikkelingen ziekenhuis Vanuit de taakgroep cerebrale parese en de polikliniek jong volwassenen zijn geen externe ontwikkelingen van de ziekenhuizen te verwachten.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep zich als volgt kenmerken: • Kinderen met CP kunnen sneller profiteren van state of the art behandelingen.

• De polikliniek jongvolwassenen is een diagnose overstijgende polikliniek, voor de leeftijdsgroep 16 tot en met 25 jaar. Het aanbod betreft een specifiek op jongeren en jongvolwassenen gerichte behandeling om optimale begeleiding te bieden tijdens de transitie naar volwassenheid.

Rijndam revalidatiecentrum

• E r is een heupprotocol voor preventie en behandeling van heupluxaties afgestemd met de orthopeden in het Sophia Kinderziekenhuis.

• Aan de Rijndamwebsite worden leeftijdsgebonden informatie over CP en de gevolgen hiervan toegevoegd.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd • Verwijslijnen en interne afspraken tussen verschillende afdelingen verlopen soepel en vlot en zijn geen hinder voor het primaire zorgproces.

NAH Speerpunten • Intensieve (poliklinische) cognitieve revalidatie.

• secundaire revalidatieprogramma’s.

• Standaard Monitoring Systeem NAH. Externe ontwikkelingen ziekenhuis De betrokkenheid van de revalidatiearts begint veelal in de algemene ziekenhuizen. Patiënten moeten vanuit de algemene ziekenhuizen snel toegang krijgen tot adequate vervolgbehandeling.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep zich als volgt kenmerken: • Snelle en efficiënte toewijzing van zorg : Korte wachttijden voor nabehandeling en contacten met relevante ketenpartners.

• De zorg is aantoonbaar effectief en voldoet aan de hoogste kwaliteitseisen: - In de algemene ziekenhuizen wordt state of the art gewerkt en aangesloten bij lokale kwaliteitsbevorderende initiatieven.

- De locatie Westersingel onderscheidt zich door de klinische en poliklinische behandeling van patiënten met complexe sensomotore, communicatieve, cognitieve en gedragsmatige stoornissen.

- Op de polikliniek van locatie Westersingel wordt de module ‘intensieve cognitieve revalidatie’ aangeboden. De expertise op het gebied van spasticiteit is dan verder ontwikkeld waarbij

37

38

Medisch Beleidsplan 2011-2015

een geformaliseerde samenwerking bestaat met het klinisch bewegingslaboratorium van het Erasmus MC. Tevens is dan de personele formatie en ruimtelijke infrastructuur in de kliniek zodanig aangepast dat ook de ernstig aangedane patiënt opgenomen kan worden.

- Bij alle neurorevalidatie patiënten die behandeld worden op de locatie Westersingel worden systematisch metingen verricht waarin op de ICF domeinen voortgang van de behandeling wordt geregistreerd. Via jaarlijkse verslagen wordt hiermee inzicht geboden in de effectiviteit en efficiëntie van de zorg.

Daarnaast is in 2015 het volgende gerealiseerd • Het neurorevalidatie onderzoek heeft meer een toegepast dan een fundamenteel karakter en is gericht op effectieve interventies op het gebied van motorische, communicatieve en cognitieve problematiek.

• De infrastructuur is dusdanig dat brede participatie vanuit de organisatie bij het formuleren van vraagstellingen en uitvoeren van klinische trials is geborgd.

NMA kinderen Speerpunten • Optimaliseren aantal contactmomenten met behandelaars, inclusief klinimetrie door multidisciplinaire spreekuurdagen.

• Interventies bij patiënten en hun ouders met betrekking tot omgang met progressieve beperkingen/gedrag.

• Interventies met betrekking tot handfunctie.

Externe ontwikkelingen ziekenhuis (Erasmus MC/Sophia Kinderziekenhuis) • Ontwikkeling multidisciplinair behandelteam voor NMA waaraan revalidatiearts moet deelnemen.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep/locatie zich als volgt kenmerken: • Multidisciplinaire zorg op medisch specialistisch niveau in het multidisciplinaire behandelteam in het Erasmus MC.

Rijndam revalidatiecentrum

• M ultidisciplinaire poliklinische revalidatiezorg aan kinderen met spierziekten op de Ringdijk, inclusief een ééndaagse controle door alle disciplines.

• Multidisciplinaire revalidatiezorg aan kinderen met spierziekten die leerling zijn van de Mytylschool.

• Enkele “unieke producten”: ondersteuning bij indicatie en gebruik van hoogtechnische hulpmiddelen (bijvoorbeeld ambulantie, computer, communicatie); elektronische muziek; gespecialiseerde behandeling in hydrotherapie.

Kinderrevalidatie overige Speerpunten • Ontwikkeling mobiele teams.

• Technische hulpmiddelen/technieken (zitten, communicatie, prothesiologie, teleconsulting, virtual reality, omgevingsbesturing).

• Zorglogistiek.

• Onderwijs en expertiseoverdracht.

Externe ontwikkelingen ziekenhuis (het Erasmus MC/Sophia Kinderziekenhuis) • Toename aan multidisciplinaire spreekuren waaraan revalidatiearts deel moet nemen.

• Toenemende landelijke superspecialisatie (bijvoorbeeld: kankerzorg voor kinderen in Amsterdam) – speerpunten revalidatie zonodig aanpassen aan speerpunten van Erasmus MC/Sophia Kinderziekenhuis.

Profiel over 5 jaar In 2015 laat het aanbod van onze taakgroep/locatie zich als volgt kenmerken: Zie de bovengenoemde speerpunten.

39

40

Medisch Beleidsplan 2011-2015

Rijndam revalidatiecentrum is werkzaam op zeven locaties en verleent daarnaast diensten in en werkt nauw samen met het speciaal onderwijs, ziekenhuizen, verpleeghuizen, thuiszorginstellingen, organisaties voor wonen en dagbesteding en eerstelijns hulpverleners.

Voor alle locaties geldt: postadres Postbus 23181, 3001 KD Rotterdam website www.rijndam.nl e-mail(algemeen) info@rijndam.nl

Locatie Westersingel (hoofdlocatie) Poliklinische en klinische revalidatie voor kinderen, jongeren en volwassenen Westersingel 300 3015 LJ Rotterdam Telefoon: 010 241 24 12 Revalidatieartsen: Mw. M.C.C. de Beer Dhr. M.P. Bergen Mw. M.A. Paping Mw. S.C. Remerie Dhr. G.M. Ribbers Mw. W.M.A. van der Slot Dhr. T.A.R. Sluis Mw. D.C.M. Spijkerman Mw. J.L. Swaan Dhr. M.P.J.M. Wijffels Locatie Ringdijk Poliklinische revalidatie voor kinderen en jongeren Ringdijk 84 3054 KV Rotterdam Telefoon: 010 211 17 77 Revalidatieartsen: Mw. C.B.T. van Beek Mw. I. van der Ham Dhr. R.F. Pangalila Mw. A.F. Titulaer Locatie Vlietlandplein Poliklinische revalidatie voor volwassenen Vlietlandplein 1 3118 JH Schiedam Telefoon: 010 893 80 40 Revalidatieartsen: Mw. S.M. Angulo Dhr. B. Drentje Mw. J.D. Oster Mw. E.C. Spakman-van de Graaf

Locatie Sint Franciscus Gasthuis Poliklinische revalidatie voor volwassenen Kleiweg 500 3045 PM Rotterdam Telefoon: 010 461 60 26 Revalidatieartsen: Mw. N.A.L. Bastiaens Mw. C.A. van Dijk-Koot (ook IJsselland Ziekenhuis) Mw. J.A.H. Hendriks (IJsselland Ziekenhuis) Mw. C.D. van Houten Mw. D.C.M. de Wit Locatie Roerdomplaan Poliklinische revalidatie voor kinderen en jongeren Roerdomplaan 20 3084 NM Rotterdam Telefoon: 010 892 84 20 Revalidatieartsen: Mw. C.B.T. van Beek Mw. A.F. Titulaer Locatie Dordrecht Poliklinische revalidatie voor kinderen, jongeren en volwassenen Albert Schweitzerplaats 25 3318 AT Dordrecht Telefoon: 078 652 30 00 Revalidatieartsen: Dhr. H.J.R. Buijs Mw. L.L. Lim Mw. M.L. Rich Locatie Gorinchem Poliklinische revalidatie voor kinderen, jongeren en volwassenen Banneweg 57 4204 AA Gorinchem Telefoon: 0183 64 43 29 Revalidatieartsen: Mw. C.A.J.G. van Dijk Mw. H.E. van der Hoorn-van Doorn