Tijdschrift 1896 – december

4« Jaargang.

N°. 12.

December 1896.

TIJDSCHRIFT VAN DEN

NEDERLANDSCHEN SCHAAKBOND. ' ' ' ' H . J . D E N H ERTOG, Onder-Voorzitter; . M. M. DE VEER, Haarlemmerstraat 99, Amsterdam, Penningmeester: L. H. D E E L M A N S

T Ï V Ü

:

DR

A

VAN

KHHN

V00RZITTER;

H' D' B' MEIJER'

®el<^ers°he Kade 37, Amsterdam, Secretaris.'

™: MamiXklde 43' AmSterdam (—hoofdredacteur),

Mr. J. D. T#ES„no ,

Dr. A. F. Meijer, Wemeldinge.

E. B. Mulder, Amsterdam. . _ r 4 c.

C. A. Stants Czn., „ A. Ie Comte, Delft. oevoets, Delft.

Bondszaken.

Nieuwe Leden.

T. C. Sarabert, Dfelft. rUr »r p u » ^ - "• Vmkhuyzen, s Gravenmoer.

A. R. Dietz, Alfen a/d Rijn. „ D. W. van Niekerk. | l R. van Weezei, Arnhem.

Worden met 1897 reehtstreeksch lid: G. Slothouwer, Amersfoort. j M. J. de Jongh, Amsterdam.

W. H. Meursmg, Baarn.

T. P. M. Baetens, Groningen.

Dankbaar, maar .... niet voldaan!

Zooals uit het verslag van den Nationalen Schaakwedstrijd te Groningen blijkt te" tweeden male ziJne belangstelling getoond in het°Ned TTt in het Nederlandsche schaakleven. Die belangstelling, geachte leden, legt ons

w IJ ling

u6" °P'

j hebben te zorSen voor den B°nd

'S

bloei van den N. S B *" di«

L"" °nS d™ ,00°en-

7° b>nt,ie V°0r '8«6 "™chen te ontvangen, .orden opmerkzaam gemaakt op het daaromtrent medegedeelde in de Novemberaflevering.

H; K' ,L^en' f

Zré vS"1

die

in

de laatste weken

''

V°°r Z00VCTre *' hM "*

woord vóór Januari in te zenden.

eene aanschrijving van mij ontvingen

"nn f« -

De

Bonds-Secretaris.

18

2S§

Problemen.

Redacteur: L. N. DE JONG, te Oude-Wetering.

N.B.

Verzoeke beleefd problemen, oplossingen en andere bijdragen, tot deze rubriek b0h.oorende, aan den redacteur te adresseeren.

*No 389. A. van Eelde, 1

*No. 390. B J. M Markx,

te Deventer.

te Leiden.

Mat in 2 zetten. *No. 391. B. J. M Markx,

Mat in 2 zetten. *No. 392. B. J. M. Markx,

te Leiden.

te Leiden.

Mat in 2 zetten. *No. 393. A. P. Papöt,

Mat in 2 zetten. *No. 394. A. van Eelde,

te Warmond.

te Deventer.

Mat in 2 zetten.

Mat in 3 zetten.

259 *No. 395. B. J M. Markx, te Leiden.

*No. 396. B. J, M. Markx, te Leiden.

Mat in 3 zetten.

Mat in 3 zetten.

*No. 397. A. Okkinga,

*No. 398. B. J. M. Markx,

te Dronrijp.

te Leiden.

Mat in 3 zetten.

Mat in 4 zetten.

*No. 399. M. Ehrenstein,

*No. 400. Fr. Meyer,

te Budapest. („Münchener N. N.")

Mat in 4 zetten.

te Siegritz. („Münchener N. N.")

Mat in 4 zetten.

v ®t,k;an, PlaatS n00d2aakt °ns' de °Pl0S3ing^ der Oct.-problemen met bijvoerende tabel Dei voor het volgend nummer te bewaren. .

2Ó0

Uitspraak der Jury in zake den 3en driemaandelijkschen probleemwedstrijd van den Nederlandschen Schaakbond.

Vierzetten: Uit den ien driemaandelijkschen wedstrijd is nog blijven staan N°. 210 (L. van Calcar Pzn.) Een tweede nummer is N°. 350 (H. Mendes da Costa). Beide problemen kunnen nog niet beoordeeld worden wegens onvoldoende deelneming. (Zie bladz. 8 6 van dezen jaargang, reglementsartikel 12).

Driezetten: Correct bevonden zijn de Nos. 335, 337, 346, 347, 348.

Na ernstige overweging meende de jury de problemen aldus te moeten rangschikken: I. N°. 348 (Okkinga).

III. N°. 347 (Mendes da Costa).

II. N°. 335 (Te Kolsté).

I IV. N°. 3 4 6 ( „ „ „ ).

V. N3. 337 (Beets).

N°. 3 4 8 wordt dus door de jury ter bekroning voorgedragen.

A. Okkinga, te Dronrijp.

Bekroond in den 3en driemaandelijkschen probleemwedstrijd van den N. S. B.

Mat in 3 zetten.

Oordeel der Jury: De Jury meende dit probleem voorop te moeten stellen wegens den schoonen variant na Ke4, die door zijne veelzijdige vertakking en zuivere matstellingen een goed constructie-idée vormt. Niet verhelen mogen wij echter dat de overige varianten niet staan op dezelfde hoogte, terwijl de eerste zet bepaald zwak is. Als geheel verheft het probleem zich niet boven het mid­ delmatige.

Tweezetten: Correct zijn de Nos. 3 3 0 , 331, 333, 341, 342, 3 4 3 , 344, 345, 353De Jury plaatst deze problemen in de volgende orde: I. N°. 3 3 0 (Te Kolsté).

V. N°. 3 4 2 (Te Kolsté).

I I . N°. 3 3 3 (Van Eelde).

VI. N°. 3 4 3 ( „ „ )• III. N°. 341 (Te Kolsté). : VII. N°. 345 (Mendes da Costa).

IV. N°. 3 4 4 (Okkinga). | VIII. N°. 3 5 3 (Van Beek).

IX. N°. 3 3 1 (Beets).

De Jury draagt dus N°. 3 3 0 ter bekroning voor.

2ÓI

J. W. te Kolsté, te Utrecht.

Bekroond in den 3en driemaandelijkschen probleemwedstrijd van den N. S. B.

Mat in 2 zetten.

Oordeel der Jury:

In deze afdeeling kwamen meerdere goede problemen voor. ^ • 33°- is ongetwijfeld het beste. De rijkdom van varianten, de keuze der stukken, de motiveering van den eersten zet stempelen het geheel tot een meester­ stuk. Jammer dat de componist niet op as een witte pion heeft geplaatst, dan zou niets op de constructie zijn af te dingen, terwijl nu het vastleggen van de pion een minder gunstigen indruk maakt. Nog moet er op worden gewezen dat dit probleem zich verheft boven zijne mededingers door zijn uiterlijken vorm, die los en bevallig is en het oog weldadig aandoet.

N.B. Als lid der jury is in de plaats van den heer Meiners opgetreden de redacteur der probleemrubriek.

„Original und Nachbildung " De heer B. J. M. Markx te Leiden schrijft ons het volgende: „Den i4den Maart van dit jaar vervaardigde ik een probleem van den vol­ genden inhoud: Wit: # C2, J, a6, % ci,

J

g5 en h4.

Zwart: ^ ai, 4 h7, | a3 en I15.

Mat in 4 zetten. Eerste zet: Lc8.

Den 3osten October 1.1. ontdekte ik in de Schachzeitung 1886 seite 251 een vierzet van Le Comte, als volgt: Wit: ^ dj, Hf Zwart: ei, Mat in 4 zetten.

f3, jj!_ bi,

^

e5 en f4.

£ f7.

Eerste zet: La2.

Na oplossing zal het u blijken dat aan beide problemen hetzelfde idee ten grondslag ligt. Met dankbaarheid maken wij gebruik van deze bijdrage van den

2Ó2

heer Markx, omdat het ons de gelegenheid schenkt iets omtrent de kwestie „Original und Nachbilding" in het midden te brengen.

Het bovenstaande geval is zeker merkwaardig, want beide problemen bezitten als grondgedachte: Het veroveren van een zwart paard door een witten looper.

Als wij de grondgedachte zoo definieeren, dan blijkt dat Le Comte die meer conse­ quent heeft uitgewerkt, want hij heelt twee varianten waarin de looper het paard de velden afsnijdt, terwijl Markx's probleem er slechts éen heeft. Daarentegen treedt daar in den variant PgS : een ander motief op: nl. het vastleggen van de pion h5 als het paard is genomen door h4. Aan den anderen kant heeft Le Comte een variant meer (Ph8), omdat hij het paard vrijer heeft geplaatst. Wij zien dus bij nadere beschouwing dat deze beide problemen niet vormen: tweeërlei bewerking van eenzelfde thema, want Markx heeft twee schaakgedachten gecom­ bineerd, waarvan de voornaamste is dezelfde als die het probleem van Le Comte beheerscht, terwijl de andere daar niet in voorkomt. Wij kunnen deze onder­ scheiding niet scherp genoeg doorvoeren, daar anders elk probleem dat wordt vervaardigd, „Nachbildung" zou kunnnen genoemd worden van reeds bestaande „Originale". Al hebben problemen éene schaakgedachte met elkander gemeen, daarom hebben zij nog niet denzelfden inhoud, want die wordt gevormd door de combinatie der verschillende varianten. In stede dus van te spreken van „Original und Nachbildung" en daardoor de oorspronkelijkheid in twijfel te trekken, meenen wij dat het iets zeer geoorloofds, ja, nog sterker dat het noodzakelijk is, reeds ang bekende schaakgedachten en themata — van de hier behandelde gaven wij in het algemeen enkele voorbeelden in het Februari- en April-nummer van dezen jaargang — onder elkander op oorspronkelijke wijze te combineeren. Markx heeft gecombineerd en dus iets nieuws geleverd, dat ook oorspronkelijk zou mogen heeten, al had hij het probleem van Le Comte gekend.

Er is nog een klein verschil tusschen beide problemen in de matstelling, maar dit juist zou, als verder geen verschil in schaakgedachte aanwezig was, een geval van „Original und Nachbildung" in het leven roepen, wat naar onze meening nu niet het geval is. Doch ook dan zou het een geoorloofde handeling wezen, als het een verbetering was van het oorspronkelijke probleem, zooals met het bekende Indische probleem heeft plaats gehad, en als de componist zoo eerlijk is om zijn werk uit te geven als een verbeterde bewerking, zooals indertijd is gedaan door H. F. L. Meijer te Londen, die den volgenden driezet: ^ ei, °^asf g8, e4, $ C5 en g4, ijp gi, j|[ h2, | g2 en 113. (Eerste zet: Kd2) erkende als een verbeterde bewerking van een in 1877 in het 5e Boheemsch probleemtornooi met den 3den prijs bekroonden driezet van G. Chocholous te Praag: a6, c8, C2 en e4, & b3 en d6, "Ê* gi, ïï h2, | b4, d7, g2, h>3 en h4 (Eerste zet: Kb6) aan de verbetering waarvan ook Dobrusky en Kockelkorn hebben medegewerkt. Zulk eene verbeterde bewerking, hoe groot van waarde ook voor de probleemliteratuur, kan natuurlijk in een tornooi niet in aanmerking komen voor een prijs, als de jury dé oorspronkelijke opgave kent, omdar zij de oorspronkelijkheid mist waarop een tornooi-probleem aanspraak moet kunnen maken.

263

Nieuw uitgeschreven Probleemwedstrijd.

De Tdgliche Rundschau schrijft een tornooi uit voor problemen in 4, 3 en 2 zetten. Tijd van inzending tot 15 Februari 1897 aan de redactie dLr Tagl.

Rundschau. Voorwaarden als gewoonlijk. Tot 5 Febr. is verbetering geoorloofd.

In elke afdeeling mag slechts éen probleem van denzelfden componist deelnemen.

Een extra-prijs wordt uitgeloofd voor den besten drie- of vierzetter met hoogstens 12 stukken.

De namen der prijsrechters worden later door de redactie der Rundschau medegedeeld.

Ingezonden stukken.

Door de geachte Redactie van dit Tijdschrift is mij welwillend een plaatsje er in afgestaan, om mij daardoor behulpzaam te zijn, een doel te bereiken, dat ik al zeer lang beoog. Namelijk om onze Nederlandsche dames op te wekken, het voorbeeld hunner Engelsche en Amerikaansche zusteren na te volgen in het beoefenen van het heerlijke schaakspel! De voordeelen van dit spel zijn zeer groot en al is ook de eerste studie wat moeilijk en eentonig, wanneer deze be­ zwaren overwonnen zijn, geeft de kennis van deze kunst zeer veel genot. Doch is het genot reeds groot, niet minder groot zal het nut van het schaakspel bij meerdere beoefening worden, en het is juist daaromtrent, dat ik mijne meening wilde kenbaar maken. — i° De beoefening van het schaakspel is een gymnastiek voor den geest, ze houdt het denkvermogen helder tot in hoogen ouderdom — 2°. Wanneer onze dames het meer algemeen gaan beoefenen, zullen zij flinke partners worden voor echtgenoot, vader of broeder, wanneer het beroep van deze hen nood­ zaakt op het een of ander dorp te wonen, of dat zij zich gevestigd zien in een afgelegen oord in Oost of West. — 30. Na eenige oefening biedt het naspelen der partijen van groote meesters heerlijke oogenblikken aan, daarom is het voor de pleegzusters zoo aanbevelenswaard; zij kunnen zich alsdan de lange nachten, die zij aan de sponde der zieken moeten doorbrengen, zoo veraangenamen, en is deze bezigheid verre te verkiezen boven het lezen of het verrichten van' eenig naaldwerk in de doorgaans slecht verlichte ziekenkamers, waardoor de oogen zoo benadeeld worden.

4 . Wordt het schaakspel meer algemeen, dan zal er ook spoedig behoefte ge­ voeld worden aan goede onderwijzeressen, want zeker is het mondeling onder­ richt verre te verkiezen boven eigen studie in het een of ander handboek en zoo

wordt er op nieuw een weg geopend, om bij den steeds grooter wordenden strijd om het bestaan, aan dames uit den deftigen doch dikwerf onbemiddelden stand zich, al is het dan ook geen geheel bestaan — toch zeker een steun te doen vinden voor hun gezin. Nu is mijne vraag: wat moet er gedaan worden, om dit doel te bereiken? en ik verzoek iedereen: kom mij met uw raad te hulp. Alle

264

wenken zullen dankbaar door mij wordtn aangenomen, opdat ook wij op een niet te ver verwijderd tijdstip op bloeiende dames-schaakgezelschappen zullen kunnen wijzen.

Zutphen.

Wed. Dr. L. T. A. MULLER THIJM.

Binnenland.

GRONINGEN. — „Op naar Groningen!" aldus klonk het aanmoedigend in eene vorige aflevering van ons Tijdschrift. Een Nationale Schaakwedstrijd met door H. H. M. M. onze geëerbiedigde Koninginnen aangeboden Eere-medailles, dat was te aanlokkend, om thuis te blijven en velen zijn opgegaan naar Groningen.

Woensdag 25 November, des avonds te omstreeks 8 uur opende de Voorzitter, de heer A. H. Becker, de Vergadering, riep met welgekozen woorden den aanwe­ zigen een hartelijk welkom toe, schetste in een korte rede de 25-jarige loopbaan van het Schaakgezelschap „Staunton", bracht in 't bijzonder hulde aan mevrouw M , die aan dezen wedstrijd deelnam, om daardoor voor het schaakspel propaganda te maken onder de dames en noodigde, na het aanbieden van den eerewijn, de aanwezigen uit, deel te nemen aan den Tombola-Wedstrijd.

Wat den Wedstrijd zeiven betreft, een woord van lof aan „Staunton" voor de uitstekende wijze, waarop het dezen wedstrijd regelde; geen moeite werd gespaard, geen kosten ontzien, om het den deelnemers zoo aangenaam mogelijk te maken, en iemand, die een dergelijken wedstrijd nooit medemaakte, kan zich niet voor­ stellen, welk een moeite en zorgen zulk een wedstrijd geeft en daarom nogmaals eere aan „Staunton", want tot het einde toe liep alles in de beste orde af.

Voor de eerste klasse hadden zich 10 deelnemers, voor de tweede 24 deelnemers aangemeld, welke verdeeld werden in 2 en 4 groepen, waardoor het mogelijk werd, den wedstrijd in drie dagen te doen eindigen. De twee eerste dagen werd beslist, wie groepwinners zouden zijn, den derden dag speelden de groepwinners om de prijzen. De uitslag was : ie Klasse. Eerste prijs: Jhr. A. E. van Foreest.

Tweede „ W. B. H. Meiners.

Derde „ J. J. R. Moquette (M. I. R. I.) Vierde „ D. Bleykmans.

2' Klasse.

Eerste „ H. D. B. Meyer.

Tweede „ R. van Dam. Derde „ Dr. N. Westendorp Boerma.

Vierde „ H. Scheltens.

Vijfde „ H. Bultema.

Zesde „ P. D. van Zeeburgh.

Zevende „ K. Dijkveld Stol.

Achtste „ J. Dijkveld Stol.

265

Behalve deze prijzen waren er ook nog bijzondere en wel: A. verguld Zilv Medaille aangeboden door het schaakgenootschap „Pallas" te Deventer, voor den winner van de meest brillant gespeelde partij.

Zi1;- Medaiüe' Vereerd d00r het studenten-schaakgenootschap „Ludendo Stude-

mif/„ t

nrovinH 'r°mngen' V00r de best gespeelde partij van mededingers uit de stad en provincie Groningen.

Eere lid"!"'.-?6 ?"/ 5'~ uitgeloofd d00r den Heer Rud. Loman te Londen, Eere-hd van Staunton , voor het mooiste gambiet, gespeeld in de ie klasse en waarde van ƒ S._, vereerd door den Heer Warendorff (weekblad Amster­ dammer) voor het mooiste gambiet, gespeeld in de 2e klasse.

D. Zilv. Medaille, vereerd door den Heer J. Spornheyer, te Hoogezand, voor den winner der kortste partij; ' E.

Gouden Medaille, aangeboden door de vereeniging ter bevordering van het

£"7 °" V00r "n "S be!K » d« re klasse en eene Medaille voor een der tien beste spelers in de tweede klasse die de grootste reis heeft moeten maken. ' De prijzen A B. C. kunnen eerst later uitgereikt worden, prijs D. kwam in 't bezit van den Heer E. Wieling, die een partij won in 11 zetten (G°Uden MedaÜle) WOrdt een match 8esPee'd tusschen de H H v erS Medailkt ^ ' Bleykmans. allen wonende te Amsterdam, terwijl de Zilveren Medaille in t bezit kwam van den Heer R. van Dam, te Leiden.

Zaterdagavond 10 uur, nadat de voorzitter, de Heer A. H Becker in fraaie aanHH' M'M' de voeoredenendooeW°Hdlngen ^ ^^ door Haar zoo welwillend verleenden steun, reikte de Voorzitter van het

e nVO hearTrtCOrni 1* ^ J' een hartelijk woord richtende.

P' Runsink' de

^zen

ied«

P"i-nne

Het eerst sprak hij de winners der Koninklijke Eerbewijzen toe, welke Heeren tevens van een Oranjestrik voorzien werden, welke attentie een driewerf HoezeeN WeZe7en r g6V^ge had' DeHeCr H' Wierse™ ontving den door den Heer het 1 \ " °rii> °e:ma beschlkbaar geselden prijs voor het lid van „Staunton" dat het beste resultaat had in de Ie klasse. Een dergelijke prijs, in de tweede kl'asse j t bezit van den Heer E Wieling No^ ° H611 °m Ckn HCer A' G' R°0S' kwam Nog werd aan Mevrouw M ,1 . , ™ng' al= hint in 't belans? van h t- a 1 ' ü waardeering voor haar optreden belang van het edele schaakspel een fraai Souvenir aangeboden terwiil twee consolatie-prijzen, beschikbaar gesteld door den Heer H. Fokker1 HaarZ

errrL

He r eenigden wii on heildronk had gesproken.

digdend woord

u

t de t o e k o m s t > w e r d -s

hadde" gemaakt"" " ^ riecht* -ru "VT ^ nadat de Voorzi»er een °P ' b6lde vorstinnen, nog menig hartelijk woord werd

De Nationale schaakwedstrijd te Groningen behoort tot het verleden •en

:Zf': "°PWekk,n8 "

™ het schaakspel" H. D. B. M.

206

Alle deelnemers aan „Staunton's" wedstrijd ontvingen door de goede zorgen van het comité een formulier, dat wij hier ingevuld laten volgen.

Overzicht van den Nationalen Schaakwedstrijd, uitgeschreven door het schaakgezelschap „Staunton", ter gelegenheid van zijn 25-jarig bestaan, op 26, 27 en 28 November 1896, in het „Huis de Beurs" te Groningen.

Iste Klasse.

Groep A.

|1 | 2

Jhr. A. E. v. Foreest, Amsterii.

L. Benima, Winschoten.

D. Bleijkmans, Amsterdam.

L. H. Deelman I.zn, Groningen.

R. Heeren, Ternaard, Fr.

3|4 5|

Groep B.

1 — 11114 20 3 0 4 0 5 0

H. B. van Rhijn, Groningen.

A. Bleijkmans, Amsterdam.

H. Wiersema, Peize.

M. I. R. I., Utrecht.

W. B. H. Meiners, Amsterdam.

— 0112 1 — 113 0 0 — 0 0 0 0 1 — 1

[ 1| 2 3 4 5 1 — J 0 |J 0 1 2 J — 01 0 0 J 3 1 1 — 0 0 2 4 5 1 1 — J 3 5 1 1 1 { | — 3J

2de Klasse.

Groep A. A. Tpes, Leeuwarden.

H. Scheltens, Groningen.

M. Nanninga, Zuidbroek.

G. J. Beukema, Bedum.

H. B. Zijlstra, Groningen.

J . Dijkveld Stol, XJlrum.

G r o e p C.

|1 j 2

3 4| 5 6

G r o e p B.

1 I— 0 1110 3 2 1 —• 1 1 j 1 . J 4* 3 0.0 — 0 0 0 0 41 0 0 1 — 11 3 510 0 1 0 — J IJ 6 'j1 J 1 0 J — ' 3

t

2| 3 ' 4 j 5|

B. Pak, Rotterdam.

L. Zuidema, "Winschoten.

P. D. v. Zeeburgh, Groningen.

Mevr. M. . . . Zutphen.

R. van Dam, Leiden.

E . Wieling, Groningen.

]

L. G. Post, Groningen.

1 — 0 0 0 0 0! 0 Dr. N. W. Boerma, Groningen. 21 — 111115 Novice, Leiden.

3 1 0— 0 ] 0 IJ K. Dijkveld Stol, Eenrum.

4 1 0 1 — 1 14 K. Hagenus, Zuidbroek.

5 1 0 J 0 — 0 IJ |C. Halbertsma, Leeuwarden.

610101 — 3

1 2 3

4 5| 6

1 — 0 0 0 0 0.0 2 1 J £013 3 1 J — J 1 0 3 41 J J -002 51 101 — 14 6 1 0 1 1 0 — 3

Groep D. F. P. M. Baetens, Groningen.

L. Renken, Groningen.

B. Bruins, Baflo.

H. D. B. Meijer, Amsterdam.

H. Bultema, Zuidbroek.

J. Spornheijer, Hoogezand.

1 — 1 0 0 0 0 1 20 1000 1 3 1 0 0 * 1 2J 4111 115 51 1 J 0 • 13!

61 1000 2

HILVERSUM. De match: Jan Peet — Vuurmans werd door Peet gewonnen.

De uitslag was) P. 6, V 4, remise 1.

LEIDEN. In den onlangs gehouden wedstrijd om de medaille der Schaakvereeniging „Heemskerk" is eigenaar daarvan geworden de Heer Ridderhof Sr. De vorige houder was de Heer J. Gouwentak. De wedstrijd begon Mei j.1. en duurde tot October.

De Heer W. Ridderhof won een match tegen den Heer E. J. Willemse, waarbij eerstgenoemde pion en 2 zetten voorgaf. Uitslag: R. 5, Willemse 4, Remise 1.

DELFT. Op uitnoodiging der Deiftsche schaakclub speelde de Heer J. F. S. Esser uit Leiden hier simultaan. Ook uit Den Haag en Rotterdam waren enkele vrij sterke spelers opgekomen. Jammer, dat de Hr. E. weinig gelegenheid had, zich voor te bereiden; toch was het resultaat nog zeer voldoende: van de 16 partijen werden er 10 door hem gewonnen, terwijl 1 onbeslist bleef.

267

De club begon twee corréspondentie-partijen met „Morphy" fe Leiden, die aldus geopend werden: Partlj A-

Partij B.

Morphy 2.

Delft

f, 2

6 4

Pg 1 -

f3

I-

e

7

— e'5' 3. Pg 8 _ f6<

Delft 1.

2

e 2 — e 4 d 2 - d 4.

Morphy 1. b 7 — b 6

Het schaakseizoen heeft zich voor onze club dus levendig genoeg ingezet. Ons geklommen tot

maanden dan

%.

ook

door

toetreding van 4 nieuwe leden

De club-avonden worden trouw door de leden bezocht en zoo nu en dan wordt er nog al eens ter onderlinge oefening in consultatie gespeeld. , ^°g brengèn wiJ even in herinnering, dat onze bijeenkomsten gehouden worden s Dinsdags in Café Lubrechts ^bovenzaal) Markt 9, waar ieder schaker natuurlijk hartelijk welkom is.

HELDER. Sedert 2 November 1.1. worden de bijeenkomsten der Heldersche Schaakvereeniging „H. S." gehouden in de bovenzaal van „Café Central" van den Heer Panbakker.

ROTTERDAM. Den loden November 1.1. hield de Nieuwe Rotterdamsche Schaakvereeniging m haar vergaderlokaal „Café Rondeel" een probleemoplossings­ wedstrijd. De deelnemers waren in twee groepen verdeeld. De eerste groep moest oplossen van het diagram, de tweede voor het bord. Hij, die het eerst de meest volledige oplossing bracht van het gegeven tweezettige probleem, was winner De eerste pnjs werd behaald door den Heer J. H. Hoezoo, de tweede door den Heer A. J. Kramer. 's GRAVENHAGE. Den óden November I S 9 6 werd in het vergaderlokaal van het schaakgenootschap „Discendo Discimus" alhier een clubmatch gehouden tusschen genoemde vereeniging en het „Leidsche Schaakgenootschap", die ten voordeele van „D. D. uitviel. Hier volgt een overzicht van den kamp:

Discendo Discimus".

Mr. S. van Houten M. Edersheim

„Leidsch Schaakgenootschap".

Vs 0

Dr. A_ van Rhijn j. F, S. Esser

, !

Van

1

Leussen

1/a

Spünter

o

l

1

Willemse Wilhelmy Damsté J. de Goeje

1

V. d. Wolk

o

Dam

P. Uittenbogaard Kramers

De Jong Cleyndert J. H. Nanning LlmburS

0

0

Totaal: 6

j_ Gouwentak ~ Steffelaar Enderlé

r

Mr. Arntzenius E. Edersheim F. L. G. d'Aumerie

o r

Totaal: c

268

Wij laten hier de aan Bord II gespeelde partij volgen: No. 364.

Gespeeld in de clubmatch

D."—„L. S. 6.", den Haag 6 November 1896.

Wit: M. Édersheim.

Zwart: J. F. S. Esser.

Russische Verdediging.

1.

e4

2. P f3 3. P C3 4. LC4 5. o—o 6. d3 7.

113 8. Lb3 9. L e3

es P f6 P c6 Les o—o d6 L e6 Pe7 Lb6

IO.

d4

11. Dei 12. Tdi 13. P d4: 14 P e6: 15. Lb6: 16. f4 17. f5 18. fe6 :

(

P g6 De7 ed4: T ae8 fe6: ab6: T f7 P f8 P e6 :

19. P ds P ds : 20. T f7: D f7: 21. Lds*. c6 22. Lb3 D 07 23. Dg3 Kh8 24. Dd6:?? T d8 25. De6: Tdi:f 26. K f2, waarop Zwart mat in 3 zetten aankondigde: Df4|, Td2t en Df2 ±

WINSCHOTEN. Stand der match Benima—Tresling : B. 2, T. 3. Remise 1.

Een der door Tresling gewonnen partijen had dit merkwaardige, dat er in 't eind spel 5, zegge vijf Koninginnen op het bord stonden, hetgeen in een ernstig opge­ vatte partij wellicht nog nooit voorgekomen is. Wij hopen deze partij later te kunnen publiceeren.

De Schaakclub „Van der Linde" alhier bloeit sinds de laatste weken weer ge­ heel op. Er wordt een onderlinge wedstrijd gehouden, waaraan tien leden deel­ nemen. (Ieder met elk der overigen 2 partijen; drie voorgiften: ie kl. aan 2e pion en zet; ie aan 3e paard; ie aan 4e torent) De correspondentiepartij: D. van Foreest—Benima en Woldendorp is met remise geëindigd. Het eindspel was buitengewoon interessant.

AMSTERDAM. De „Amsterdamsche Schaakclub" houdt dezen winter een huishoudelijken wedstrijd in 2 klassen. In de 2e klasse kan het resultaat nog niet volledig opgegeven worden. Hier volgt een

den Hertog .

Vos Meiners .

Dieperink

. .

.

. .

Dieperink.

Meiners.

Deelnemers.

Vos.

den Hertog.

Overzicht van den Winterwedstrijd le klasse der „A. S. C "

1 l/s 1 1 1 jVs Vs o 1 o 1 i/s . 0 0 1 0 1 1 Vs o V» o o o j—!— •

Totaal volgens* 't gewone | Sonnebornsysteem.

|

Berger.

5

37

3 3

16 14

1

5

269

ARNHEM. Lennep":

Uitslag van den onderlingen wedstrijd der Schaakvereeniging „Van ie Prijs (verguld zilveren medaille): G. M. Hupkes.

2e

3e

" »

«> » „ (zilveren medaille):

W. Hoendervanger.

W. F. Hesselink.

4e 5e

« »

„ „ (bronzen medaille):

H. van Lerven.

E. Hesselink.

Een moderne Nederlandsche scliaakru briok.

In het Zondagsblad van „De Nieuwe Amsterdammer, Dagblad voor Nederland" verschijnt sedert eenige weken een schaakrubriek onder redactie van den een of anderen anonymus. t Is zeer zeker een verblijdend feit, dat in ons land telkens meer couranten hare kolommen voor het schaakspel openstellen, maar treurig is het, dat nu en dan de redactie van een schaakrubriek aan onbevoegden wordt opgedragen.

Want onbevoegd mag een schaakredacteur heeten, die de volgende fraaiigheden durft neerschrijven (Zie het nummer van bovengenoemd Zondagsblad van 2 0 November 1 8 9 6 ) : „Uwe oplossing is onjuist, n.1.: Ie door de matgevende partij mag met den eersten zet nooit een vijandelijk stuk genomen worden " enz.

en verder: „Betreffende het oplossen van een schaakprobleem diene het volgende: Ten opzichte van'den len zet wordt vereischt: dat hij;'geen schaak biede, geen stuk neme, zich niet onttrekke aan een aangevallen positie, 1) geen vluchtveld voor den zwarten koning afsnijde, tenzij met opoffering van het handelende stuk of door het geven van een ander vluchtveld."

Met zulke half oppervlakkige, half onware opmerkinkjes moeten de probleemlievende lezers van het Zondagsblad het nu maar doen. t Mooist van alles nog is de schromelijke verwarring van de aan de compositie te stellen eischen, met die, waaraan de correcte oplossing moet beantwoorden ! d. H.

Het vraagstuk der acht Koninginnen.

De Heer J. P. Runsink te Groningen deelt ons mede, dat 8 4 van de 9 2 standen reeds werden gepubliceerd in den Jaargang 1884 van den kalender van het Noor­ delijk Schaakbond, en dat men de overige kan vinden in een der volgende jaargangen.

Dit nu wisten welwel. Ook was 't ons bekend, dat in een der oudere jaargangen van „Eigen Haard" een kleine studie over het bewuste vraagstuk voorkomt, wij meenen van de hand van Prof. Schouten. Verder zijn wij er van overtuigd, dat nog op tal van andere plaatsen de volledige tabel te vinden zal zijn.

Waarom werd het artikel van den Heer ten Tusschedé opgenomen? Niet omx)

Ik cursiveer, omdat ik dit zoo'n erg mooi zinnetje vind.

?76

dat het de eerste volledige oplossing van het vraagstuk zou bevatten, maar omdat het getuigde van belangstelling in 't Tijdschrift, als poging tot medewerking waar­ deering verdiende en de volledige oplossing gaf in aangeruimen vorm. Het vraagstuk, hoewel „schor) dagewesen", vond bij vele nieuwelingen op 't gebied der 64 velden zoo groote belangstelling, dat naar onze meening de Heer ten Tusschedé met het schrijven van zijn-stukje, zeer zeker een nuttig werk deed.

Hun, die van njeening zijn, dat een vraagstuk als. het bedoelde in een hedendaagsch schaaktijdschrift liever niet meer moest opgenomen worden, raden wij aan, nog eens aandachtig de weinige regelen te lezen, waarmede wij de rubriek „Uit de oude doos" bij onze lezprs hebben ingeleid,. ;.Ki-fl'j ;(lf IM.liUWW 1»p»C< Op<vf»93:•'39j;Irw ƒ7.af.w 5ftL' • De Heer Fokker te Haarlem was zoo welwillend, ons een zeer uitvoerige en Ongemeen interessante stadie over het vraagstuk ter inzage te' zenden.

Zij bevat in de eerste plaats eene opgave der 92 standen en verder eene serie van niet minder dan 14 „merkwaardigheden der oplossingen, elk afzonderlijk en in onderling verband beschouwd'V Hadden Wij genoeg plaatsruimte beschikbaar, dan zouden we gaarne een paar grepen in dezen rijken voorraad hebben gedaan. Nu moeten we ons beperken tot de volgende aanhaling uit het begeleidend schrijven van den Heer Fokker : „Door de ,,'f draai enz." van den Heer Ten Tusschedé vindt men telkens de 8 bij elkaar behoorende oplossingen, maar heeft niet de absolute zekerheid, dat men ze alle heeft. Die vindt men alleen door experiment, dus door alle standen na te gaan, die de acht Koninginnen tegenover elkaar kunnen hebben. De wiskunde leert ons, dat het aantal daarvan 1X2X3X4X5X6X7X 8= 40320 bedraagt.

Toen ik dit werkje klaar had, deed ik hetzelfde voor 10 Koninginnen op het dambord ea had daarvoor na te gaan 3628800 gevallen. Het resultaat was het vinden van al de 724 oplossingen., Ik wilde nu ook weten, hoeveel oplossingen mogelijk zijn van het bekende paardensprong - vraagstuk. Ik beperkte mij tot het zoeken va,n alle oplossingen, die beginnen met het paard op a8 te zetten, en gaande naar cj, om bij den Ó3sten sprong over b6 op a8 terug te komen. Ik had dan het 2 X 64ste deel van 't geheel.

In 't begin heeft men ^ 5 minuten per oplossing noodig; ik kwam door oefening tot 1 in ±'i minuut met inbegrip'van het not'eeren. 't Maximumwas 3000 in de maand.

Toen ik er 65844 in een stapel boeken had getloteerd, had ik de zekerheid, nog in een aantal jaren niet aan 't eind van de serie te zijn en . .. ik gaf 't op.

Ik zou er dus 8 Ma millioen kunnen oplezen, maar hoeveel millioen er in't geheel zijn, zal wel nooit een sterveling te weten komen".

271

Een paar partijen van den Bondswedstrijd te Arnhem, I Nov. 1896 No. 365.

Wit: J. W, te Kolsté.

Zwart: P. F Faber.

Dé-opening.

1•

d4

d5

i3-Tei

P6d7

2'

e3

e6

14- DJ13

f5

25. T a e i

P c6

26.

T e2 :

Df3

3. Ld3

P f6

15. Pg6:!

P gó:

27. Te2.:

T g8

4-

Pd2

Pbd7

16. Te6:+

Pe7

28.

L h2 :f

5-

f4

b6

17- L f S :

6. P f3

Lb7

7'

P

9-

c5

19-

as

c3

I'd6

20.

a6e)

Df3

cd4:")

11.

0 - 0 Pf8b)

I2^

waarschuwd. door en

is

reeds

Zwart

Tfs:

32.

P d8s)

d5' )

P f8

33.

34. T e6b)

23.

f5

Dc8

35.

24. L g5

Te8

in

er

Wit

een

nd3

de6 :f

goede

het nemen plaats

c)

Waarvoor ?

d)

r7

e)

Om a6 te verhinderen.

f)

Hier

Wit

de

't Loopt nog al

h)

Meer brillant dan correct.

voor

den

spel voor

Wit.

geeft Zwart de kans, zich door

goed af!

wint de Dame)

3 4 - , Pfe6:

')

De vlieger gaat op!

Ook

helpt

35. de6 :f, Tf3 : 36.

was Te7,

b.v.

niet,

Df3

wegens 36.

Dbs"), KC7

L)f3 :t, Lc6 en

34. Te7, Ta6 :

35. d6+, Pc6 36. Pc5, Tb6 37. Pd7

k)

Kb8

pion ge­

Toren op °ei

was sterker.

De winnende voortzetting

Op Tf3 : volgt: 36.

Opgegeven.

te verliezen.

sterkste voortzetting en

te bevrijden. 32. PC5

s)

Zwart wint.

P c6k)

van dezen

, Lf4 : ? 18. Dh4, Ld6 19. Pf3 enz. met overwegend

mist

L e6 :')

vrij.

Om lang te rocheeren, zonder f7

Pe5 eenigszins

Tf6

36. L c6 :f

dit tijdschrift tegen

b)

d6 en

Kb8

Ka8

31. L"f3

L d7

bezorgt

maakt Lei

bs

TgJ:

Dbs:t

22. T e 2

) Meermalen

30.

21. P b 3

D 07

ed4 :

29. K h 2 ;

Lc6

es

10.

)

o—o—od)

18. L g 4

D d5 :

(Da6 •

35

Pd7 : 38. De4!enwint.

37. Desf, Kb6

38. Das +

J. W . TE K

Pc6 37. Pd4 en wint.

No. 366.

Wit: J. W. te Kolsté.

Zwart: J . J Speet.

Spaansclie Party. u

64

eS

9

Le3

Pb3:

I7.

2.

P f3

Pc6

10.

ab3:

Lb7

18. P es :

3-

Lb5

a6

11.

d4

ed4:

19.

D C3

D d6

4. L a4

P f6

12. L d 4 :

o—o

20. T a d i

D c6

5-

0-0

6. L b3 ^•PC,3 d3

b5')

Les:

13. D d 3

Pd7

21. D d 2

I4.

P e2

L f6

22.

^d6

rS-

P g3

T fe8

Pas

16. Tfei

P es

L e7")

L es: des:

*6°)

c3

D e6

23.

b4

T ad8

24.

Dg5

f6

272

25. Dei 26. Td6: 27. T di 28. f3 29. eds: 30. T ds:') 31. Dd2

T d6 cd6 :d) T d8 ds T ds : LdS: D bóf

32. Df2 33-Kf2: 34. Pfi 35. P d2 36. K 37. b3 38.

04

D f 2 i'f') Kf7 K e6 fs L c6 Lds bc4:

39. bc4: L c6 40. P b3 K d6 41. K d38) e4f 42. fe4: L e4 :f 43. K d4 L g2: en de partij werd na eenige zetten remise.

•) De meer gebruikelijke voortzetting is hier 5—, Pe4 : 6. d4, bs 7.1,a4, ds enz. b) Lijkt mij voorzichtiger dan LC5. Bij 6—, ds komt Wit met 7. eds:, Pds: 8. Tet, Lg4'9. h3, U3: 10. Df3: in 't voordeel. c) Om alle verrassingen te voorkomen. d) Pion 07, die voortdurend een zwak punt der zwarte partij is geweest, neemt terug, om te trachten, dien op ds op te ruimen. ') Wit speculeert op een eindspel met Paard tegen Looper. f) Zwart streeft naar remise, zeker wel begrijpelijk in de derde wedstrijdpartij op denzelfden dag met 25 zetten per uur.

5) Hierna is de partij ongetwijfeld remise.

J. J. S.

Buitenland.

NEURENBERG. Zooals men algemeen verwachtte, is de door Baron Albert von Rothschild uitgeloofde prijs voor de schoonste partij in het alhier gehouden meestertornooi toegekend aan Pillsbury voor zijne partij tegen Lasker. (Tijdschr. v. d. N. S. B. — September 1896).

WEENEN. — Van den wedstrijd, dien wij in onze vorige aflevering (zie blz. 243) op gezag van „La Stratégie" voorspelden, is niets gekomen. Er is echter inmid­ dels te dezer stede op schaakgebied genoeg gebeurd, dat der vermelding ruimschoots waard is: Pillsbury en Englisch speelden een match van 5 partijen, die alle vijf remise werden. Binnen de muren van Weenen wordt alles remise!

In den „Neuen Wiener Schachclub" had een tornooi plaats, waaraan de volgende meesters deelnamen: Albin, Marco, Janowski, Mieses, Schlechter en Winawer. Ieder speelde met elk der overigen één partij. De uitslag was: ie 2e 4e 5e 6e

Prijs (f150): Janowski, met 3VS punt. „ (fioo): Schlechter, met 3 punten. )

„ (f87.50 —f— f75): Mieses en Winawer, met 2V2 punt. „ (f62.50): Marco, met 2 punten. „ (f50): Albin, met ilh punt.

273 Overzicht van het Weener tornooi 1896.

Janowski~ Schlechter

•

•

"

J-

!

s-

Vs

:

vs —

MleSeS

Winawer Marco. . . . .

Albin.

. .• .

<-> o •

•

•

„

!

• I

o

j

r, °

|

o i/„ Vs i/„ Vs )/„ Vs

Ms.

W.

o i

; i/ 3

i [ • ' I

— iT o i/ Vs

O — i o

,

Mo.

A.

' Totaal.

; i*

i/ 8

-

1/2

2lk

3 »/ s

I o _ i/ V2

!

i,

i i/ s

2 Vs

—

11/2

2

Verder won Janowski nog een match tegen Winawer, met 7 tegen 2.

In bovengenoemd tornooi werd o. a. de volgende partii gespeeld: No' 36''

_ _ Wit. Mieses.

Weenen, 4 November 189G. Zwart: Janowski

Fransche Partij.

T'

e6

2'

4

3'

r 7*

P g5 I L b7 : T 9- L f 3 2 °g^4 :

hg5: d ) Tb8 glM: Ph6

33. Th 5 Lh6" 34. De6: Kh8 35. Tg6 T f6 36. T 5h6:! D h6 :

21. Tg 2 !

D h4: Tf 7

37. Th6 :f

Te8

39. Dc7:t

T8f 7

Pg46)

4°'Dg3

Tg6

far 4 ;

41- Dd 3

Kg 7

Df 2 2 7- T 4 g 2! De 3 : 28"DhS Tefö!f)

42. PC4 d5 43.

44d6

Tf 2 T 6g 2 b5

4S.

bc 4 :t T d2

ds

l8-

de,4: T1 Pf6 )

4 C3'

l'

.

3 T f

l'

g

b6

^b7

22-

Teg 1 23. Le 2 !

7

,Pe C !•

Pd7^°

24,TDdl! 2 5-

Df IO'

3

I2'

p °

13

f

7

7°~l

L g4:

2 Ö - T g4:

I16 5

LEJ''

29. KC2 !

« T h * 5

p

3°. Tg 5

16 Ï J f .

rSL

3I'

"c

32. Kb3

1

*)

)

Zet van Alapin.

Dg4

Df 4 Dh 2 Dh7t

Lf 4

38. Des

d7

46. Kc4 :

gh6: Kh 7

47" d8D' en Zwart gaf na eenige zetten de partij

°P" ^

f 3. ef3 : 6. Pgf3 I 4 ' : en Wit is een pion achter, maar krijgt zijn spel eerder ontwikkeld.

'8 ' °) Zie diagram op blz. 274.

J) Uit een zeer uitvoerige analyse bleek, dat 1 7 - , Lg 2 : voor Zwart niet aan te bevelen is. e) E r d r e l g , d e L h S°p 24 en Wit is in 't voordeel.

)

> Te7 volgt 25. Lhs, Tf8 26. Thi, Df6 27 Tg6 ë '

Een heel leuke manier, om het dreigende Tin te voorkomen.

s)

Voor de schoonste partij van dit tornooi was een prijs van ƒ25 uitgeloofd De Jury beschouwde deze partij en die van Janowski tegen Marco als van onge­ veer gelijke waarde, en dus werd de speciaalprijs door Mieses en Janowski gedeeld.

19

274 S t a n d der partij n a den 1 6 d e n z e t van Z w a r t .

MOSKOU. — Den 7den November 1.1. is in de schaakclub te dezer stede de groote return-match tusschen Lasker en Steinitz begonnen. Er wordt gespeeld van 7 uur 's avonds tot 2 uur 's nachts, met een pauze van 1 uur. De winner zal 2000, de verliezer 1000 roebels ontvangen. In dit nummer vindt de lezer een paar partijen van deze match. Hier volgt een overzicht van alle tot dusver gespeelde partijen: Partij No:

Datum:

Opening:

Aantal zetten:

Uitslag:

1 7 Nov. Giuoco Piano 44 Lasker (Zw.) wint.

2 11 Nov. Spaansch 41 Lasker (W.) wint.

3 17 Nov. Giuoco Piano 34 Lasker (Zw.) wint.

4 iB Nov. Spaansch 66 Lasker (W.) wint.

5 20 Nov. Gew. Damegamb.

39 Remise.

6 23/24 Nov. Giuoco Piano 58 Lasker (W.) wint.

7 4 Dec. Gew. Damegamb.

63 Remise.

8 7 Dec. Spaansch 56 Remise.

Stand op 13 December 1896: Lasker 5, Steinitz o, Remise 4.

BOEDA-PEST. — Alle partijen van het onlangs alhier gehouden meestertornooi zullen verzameld worden in een Kongresboek, waarvan de bewerking waarschijnlijk aan Charousek zal worden opgedragen. Graaf E. Zichy, Baron Alfred Rothschild, Dr. Aristid Matyus en Dr. S. Tarrasch, aan wier krachtige medewerking het tot stand komen van het tornooi hoofdzakelijk te danken was, zijn tot Eereleden der club benoemd.

275

Partijen van de return match te Moskou.

No- 368-

lste Matchpartij, gespeeld 7 November 1896.

Wit: Steinitz.

Zwart: Lasker. (liiuoco Piano.

J-

e4

es 16. Dc4:+ K gó 31. L b4 T g8 2. P f 3 P c6 17. T e3 T ae8 32. L e7 g5 3. L 04 L 05 18. T aei Te3: 33.

05 Pf7 4c3 P f6 i9 Te 3 : hs 34. f3 T e8 5ed4: 20. h3 114!

35. Kf 2 T e-] : 6. cd4: Lb4+ 21. ds P es 36. T c8: Kds 7. Pc 3 Pe 4 :') 22. D C7: P d3 37. T a8 P es 8. o—o L C3: 23. D b7: L c8!

38. K e3 P c6 :f 9bc3: ds 24. Dc6 Dc6: 39. Kd 2 35 10. La3 b ) d 04; 25. dc6: Pf 4 d ) 40. T f8 Tes 11. T ei f5 26. T e7 a6 41. f4 gf4: 12. Pd2 K f7 27.

C4 K f6 42. T f4: T hs 13. Pe 4 : f e4: 28. Ta7 P d3 43. K e 3 P es 14. Te4: Df6! c ) 29. L e7f K e6 44. Ta4 P C4t 15. O e2 Lfs 30. T 07 Pe5 e ) Wit abandonneert. ') a) Beter dan 7. —, ds, welken zet v. Bardeleben (te Hastings) en Blackburne (te Neurenberg) tegen Steinitz speelden. b) Een verrassend offer, waar nog al wat in zit, dat echter incorrect blijkt! c) Het eenig goede antwoord. 14. —, Dds, dan 15. Df 3 f, Lfs 16. Taei, Tae8 r 7- Te7f, Pe7 : 18. Te7:t, Te7: 19. Dds :f e n z d) Na den afruil der Koninginnen is nu een eindspel ontstaan, dat bij correct spel, stellig voor Zwart gewonnen is. e) Kr dreigde 31. LI14:, wat nu gepareerd zou worden door 31 —, Kd6. f) De witte Toren is opgesloten, en gaat onvoorwaardelijk verloren.

No- 369-

2de Match partij, gespeeld 11 November 1896.

Wit: Lasker.

Zwart: Steinitz.

Spaansclie Partij. l'

e4

e5

2. P f3 P c6 L bs Les') c3 4P ge7 5. o—o P gó 6' d4 ed 4= 7cd4: b ) Lb6 8. P c 3 o—o 924! a6 10. Lc 4 h6 c ) h d 6 "* 3 12. Le3 P ce^ 1 3- T ei c6 d ) 14-Db 3 !

L C7 3.

!5- P d2 T b8 16. T aci bs 17. abs : abs : t8. L d3 K h8 19. P e 2 f5 20. efs : Lfs: 21. Lfs: T f5: 22. P g 3 Tf8 23. f) e6 Dc8=) 24. Dc8: Tfc8: f ) 25. P b 3 Kg8 26. P e4 K f7 27. g3 Ke8 28. Tez K d7 .

29. T cei L b6 g ) h 30. L f4! ) L C7') 31. h4 hs') 32. L gs Ld8 33. g4! ! hg 4 : 34. hs ! P f8 k ) 35. P eest! des: 36. P cs :t Kd6') 37. L f4!

Kds 38. Test Rc 4 ») 39. T cif Kd 4 : 40. T e4| Kds 41. T di^ Opgegeven.

276 S t a n d der partij n a den 3 0 s t e n zet van Wit.

Stand der partij n a den 3 4 s t e n zet van Zwart.

a)

Deze opening blijft liefst buiten bespreking.

Wit heeft nu een zeer sterk centrum. c) Bepaald noodzakelijk! Op 10—, d6 volgt b.v. 11. Pg5, h6 12. Dh5 (,hg5 : 13- LgS : en H• T3g6 :) d) Beter wellicht: Kh7, om den f-pion te kunnen opspelen. e) De plausibele voortzetting: Tf6 wordt gepareerd door 24. Dg4, d5 25.PI15, Tf7 26. Tc6 Pc6 : 27. Dg6 Dd7 28. Lh6 gh6 : 29. Dh6 :f met beslissenden aanval. *) Het is niet duidelijk, waarom Zwart juist met den f-toren moet nemen. g) Beter: 29—, Ld8 tot dekking van Pe7b) Zie diagram. Er dreigen thans allerlei verschrikkelijke dingen: Ld6:, Pd6: of Pec5f. ') Pf4 :, dan 31. Pf6f en op Pf5 volgt 31. Ld6 : j) Speelt Zwart nu of op den volgenden zet Pd5, dan beslist Pecsf. k) Zie diagram. ') Na dezen zet geeft Wit in 6 zetten mat. m) 38—, Kd4 :, dan 39. Tdif, KC4 40. Te4f, KC5 : 41. Le3 +. b)

No. 370.

3de Matchpartij, gespeeld 17 November 1896.

Wit: Steinitz.

Zwart: Lasker.

Giuoco Piano.

1. e4 2. Pf3 3. L C4 4.

C3

S6.

^4

cd4: 7. PC3 8. o—o 9. bc3: 10. L 33 11. T ei 12. T e4:

e5 P c6 L C5 P f6

ed4: Lb4f Pe4: L C3 : ds dc4: L e6a) D ds

13. D e2 14. P es 15. P c6: 16. T ei 17. T es 18. L ei 19. Tgs= 20. L gs : 21. f4 22. g3 23.

I13 24. K h2

o—o—o T he8 Dc6:b) T g8

b6 g5 ! c) T gs : T g8 Lds K b7 Dbs!d) T g6

D C2 f6 26. L h4 L c6 27. g4 Dd;,e) 28. D f 2 h5 i 29. gs f SS : h4!')

3°-Lg5:f) lTfl T 3 g8 32. D d2 as 33.

34 T e8") 34. f5 T g8 Wit abandonneert. ') 25.

277

») De ie matchpartij bewijst, dat Zwart het stuk, dat hij vóór is, door middel van f5 en Kf7 met succes kan verdedigen; hij geeft het nu heel gewoon weer weg, om in 't algemeen tot een snelle ontwikkeling, in 't bijzonder zoo vlug mogelijk tot de lange rochade te geraken. b) Zwart is nu wel een pion vóór, doch bij correct spel moet de partij remise worden, immers er zijn Loopers van ongelijke kleur. c) Een welberekend pion-offer! d) Om later de Dame vóór den Looper te kunnen brengen. e) Nu zijn de witte Dame en de witte Toren veroordeeld tot een voortdurend verblijf op de 2e en iste lijn, en dus moet Wit wel langzamerhand tempi te kort komen!

0 Neemt de pion terug, dan gaat de Toren via g8 naar f8 met vernietigenden aanval. g) Verhindert h3 — I14 en ontneemt den Koning zijn eenig vluchtveld. h) Dreigt Te3 benevens I)e6! ') Tegen het dreigende Tg5 : is niets te beginnen: 35. Tgi, dan Tgs: 36. Dgs:, Dd6| enz.

No. 371.

4de Matchpartij, gespeeld 18 November 1896.

Wit: Lasker

Zwart: Steinitz.

Spaansche Partij.

1. e4 es 2. P f3 P c6 3. Lbs LC5 4.

C3 P ge7 5. d4a) ed4: 6. cd4: L b4f 7. Ld2 L d2 8. Dd2: d5 9. ed5 : P ds :b) 10. Lc6bcó: xi. o—o o—o 12. P C3 f6 °) 13. Tfei Tb8 14. h3 L f5 15. T aci D d6 16. P h4 Ld7 17. P e4 D f4 18. D f4: P f4: 19. P C5 !

L c8 20. b3 K f7 21. P f3 T e8 22. T e8 : K e8 :

23. T eif 24. P d2 25. P e6: 26. P e4 27. P C5 28. T di 29. f3 30. Kf2 31. T ei 32. P e4| 33. K e3 34. P c5f 35. Kd3 36. h4 37. KC3 38. f4!

39. g3 40. fg5 : 41. T e5 42. gin : 43. Kb4 44. P b7-j-

K f7 P e6 Le6: L d5 T b4 K K dó T b8 L f7 K d7 E dg K d6 hs Th8 T b8 T g8d) g5 fg5 : gli4: T g3t T g4 Kd7

45. TT15 : T d4 :f 46. Ka5 L f7 47. T h6 T d2 48. P c5f K e^ 49. a4 T d6 50. T h8') T ds 51. b4 L e8 52. T h6 T f5 53. T eöt K. d8 54. Te4f) L f7 55. K a6 L d5 56. T d4 K c8 57. Ka7: TI15 58. T f4 T h8 59.

(15 E a2 60. h6 L d5 61. h7 L a2 62. T e4 L f7 s) 63. T h4 L a2 64. P e4 LI33 65.

35 L C2 66. T g4 ! Opgegeven. h) *

278 Stand der partij na den 66sten zet van Wit.

a)

Vgl. de 2e partij.

Op 9—, l)d5 : ? zou volgen: 10. PC3, De6f 11. Kfi, o—o 12. Taei, Dg6 13. d5 enz., met krachtigen aanval. c) Om Pe5 te voorkomen. d) Op Lg2 : volgt 39. Teóf, Kd5 40. Te7 enz. e) Wit mag de Torens niet afruilen: Zwart zou daardoor immers remise-kansen verkrijgen. *) De witte pionnen worden nu voldoende door den Toren beschermd. g) Er dreigde 63. Te7, benevens Pa6 of Peó. h) Zie diagram. Th7 :, dan 67. Tg8f, Kd7 68. Pf6f enz. Op Le4: volgt natuurlijk 67. Tg8f en wint.

(Wordt vervolgd). b)

„Uit de oude doos".

Een paar eindspel-studies.

(Vóór 5 Jan. 1897 ingekomen oplossingen zullen in de volgende aflevering vorden vermeld. Adres: Marnixkade 43, Amsterdam.)

Loyd.

Kling en Horwitz. .....Tï

Wit begint en wint.

Wit begint en wint.

279

Verschillende partijen No. 372.

Gespeeld in den

Wit-

winterwedstrijd der Amsterdamsche Schaakclub, in de eerste klasse, den 19den October 1896.

H. J den Hertog.

Z w a r t . w

B

H

M e i n e r s

Spaanscbe Partij. . 1-

e2 — e4

e7 — eö

2. P g l — f3

Pb8 — c6

3. L fl — b5 4. L b5 — a4

a7

a6

P g8 — f 6

5. Pbl — c3 Deze zet heette langen tijd in Duitschland eene weerlegging (!) van 8 .... a6.

Zwart heeft ook na dezen zet ruime gele­ genheid tot verdediging, wat niet wegneemt, dat deze variant tot de voor Wit langst aanhoudende aanvallen in de Spaansche partij behoort.

5. • . .

L f8 — c5

Als sterker gelden hier b5, Lb4 en Le7.

Bij al deze voortzettingen behoudt Wit uog eenigen tijd den aanval en moet Zwart zich voorzichtig ontwikkelen.

6.

d2 — d3

0 _ 0

i. Lel — g5 In de practische partij is zulk een aan­ val heel wel te wagen, want hij geeft een kansrijk spel ; bij zeer doorgerekend spel blijkt echter dikwijls de opene g-lijn en ook de tweede f-pion een voordeel voor Zwart.

7- • • •

b7 — b5

8. L a4 — b3

d7 — d6

9. P c3 — d.5

K g8 — h8

10. P d-5 X f6

10

g7

X f6

11. Lg5 — h6

T f8 — g 8

12.

Dd8 —e7

g2 —- g3

13. Ddl —d2

L c8 — g4

14. P f3 — h4

P c6 — d4

15.

P d4 — f 3f

c2 — c3

16. Ph4 X f 3

Lg4 X f3

17. Thl— gl

D e7 — d7

18.

Dd7— li3

h2 — h4

tot liiertoe hebben beide spelers uitne­ mend gemanoeuvreerd; nu dreigt Zwart de qualiteit te winnen door Dh2 en Lo-2.

19. T gl —f l Beter dan Lf7:, zie volgende noot.

19

Als de alles beslissende zet voor Wit gold nu hier Peö: maar ook daartegen kan Zwart zich wel handha ven; toch is die aanval meer aanbevelenswaard dan de gekozene tammere zet.

6

Dit kan altijd nog; beter lijkt mij eerst c8 of Dd2.

Dh3 — d7

Op Lg2 zou natuurlijk volgen Tgl en °—°—°, tenzij Zwart door Lf3 remise wil houden; en op I)h2 kon iets volgen in dezen geest: 20. Lf7 : Tgd8; 21. Ld5, lab8; 22. <14, Lb6 (ed4 : 23. Df4); 23.

Lg5, tg5 : 24. Dg5 : Tf8 ; 25. h5, Lg2 ; 26. h6 en wint; wanneer in deze variant de zwarte Dame op h3 staat en dus over d7 ot g4 naar g7 kan, beteekent deze aan­ val hoogstens geringe remisekansen voor Wit, reden waarom Writ wel 19. Tfl diende te spelen.

20. Lh6~e3!

Met welke andere figuur Wit ook speelt, hij inoet altijd eenigen druk op het zwarte spel prijsgeven; a4 is niets waard zoolang Zwart den toren op a8 behoudt; Ldl geeft den druk op f7 en de dreiging a4 prijs,

280

al bevrijdt liet Wit van (len lastigen in- \ Te2f 27. Kcl, Df5: 28. ab5 : Db5: 29.

Lc2; zie ook volgende noot. dringer op f3 ; en d4 kon gevolgd worden 25. . . .

T d8 — e8 door Lbfi; 21. De3, Tg6 ; 22. I)f3:(Lf4?

Ook kon dadelijk fe4 : want 26. Le4: kon Lg2) Th6: 23. hö, Tg: ! <jn Zwart kan niet om Te8 en Te4: of Le4: den toren bevrijden en beeft de beste

| 26. K el — d2

winstkansen.

20. . . .

T a8 — d8

En nu bevindt zich Zwart in eenigszins gelijksoortig geval. Ka La7, 21. La7 Ta7 : en na Lb6, 21. Lb6 : cb6 : dreigt a4 ; na Lg4, 21. Lc5 : dc5:, 22. De3 moet de c-pion geholpen worden en dreigt spoedig f3; het beste was misschien nog f5 of met opgeven van pion c5 laeS.

21.

22.

a2 — a4 d3 —d4?

Nu geeft Zwart de winst uit handen; na fel: bevrijdt Zwart zich ten slotte en moet bij scherp spel winnen.

27. T fl — el 28. Lc2 — dl

Le4 —g2

Kansrijker lijkt mij t'4.

f6 —f5?

en et'5 :, waarom Zwart wel 22. 'I go : moet spelen en AVit toch ook dan wel win­ nen zal.

e5 X d4 L c5 X d4 T g8 — g7

Dd7Xe8 a6 X b5

Wit beslist nu in enkele krachtige zet­

ten de partij.

31.. . .

32. Dd4 — f6 33. Ta7 —e7

c7 — c6 L g2 — h3 De8 —f8

34. Ldl— h5

Kh8 —g8

35

/wmt feft de

d f6 — e5

Noodzakelijk was hier ef5: en na Df5: 26. Kd2; en na Te8t kou volgen 26. Kd2, No. 373.

d6 — d5

En nu vervalt ook het bijna zekere re­ mise, dat Zwart nog had door Lc2:

| 29. T el X e8f 30. a4 X b5 Sterker was toch Lg5 en na 'lde8, 23.

31. Tal — a7 Lf5+, Tg7 ; 24. Lg7 :f Kg7 : 25. Dg5f

22. . . .

23. L e3 X d4f 24. Dd2 X d4f 25. L b3 — c2

L f3 X e4

partij op.

J. F. H.

Matchpartij, gespeeld den 8sten September 1896 te Utrecht, tusschen:

_ . ,/ Wit: J. W. te Kolste.

ZwartA. G. Oliënd. ^wan.

Spaansche Partij. ^

i .

2. P gl —f3 P b8 Cb 3. L f l —b5 ft7 —a6 4. Lb5 —a4 L f 8 — c5 5 c2 c3 Zeer goed is hier ook Pc3.

5

D d8 — f6

Deze zet in verband met Zwart's vorigen vormt een van Steinitz' stokpaardjes. Maar

•ï i i\ li 1 ..,w..+ Uat — zooais (ie u. ocub. rijden daarop is wat ongemakkelijk en vere.gcht een ruiter die zeer vast inden zadel zit.

6.

7.

0—0 d2 — d4

P g8 — e7 e5 X

1» aanmerking komt La7 8. d5 Pd8 9- Ls5 Dd6 enz'

8. L a4 X c6 Vergelijk de uitvoerige bemerkingen op

281

blz. 146 van clezen jaargang ten opzichte van de uu verkregen positie. Lu de daar bedoelde partijen is Zwart's a-pion nog niet opgespeeld; doch dit doet voor de varian­ ten betrekkelijk weinig ter zake.

8. • • •

P e7 X c6

1 6 . P f 3 — h4

D g6 — e6

Langer hield zich Zwart met Dh7. De tekstzet geeft \\ it gelegenheid, de partij op zeer krachtige en elegante wijze te beslissen.

Zie diagram.

Stand der partij n a den 1 6 d e n zet van Z w a r t .

Beter lijkt me dc6 :

9.

10.

e4 — eö c3 X d4

D f 6 — g6 L cö — a7

Zwart krijgt tiu een zeer moeilijk spel. Le7 was in elk geval boven den tekstzet te verkiezen.

11.

d4 — d 5

P c 6 — d8

Zeer in aanmerking kwam Pe7 13. d6 Pf5

12.

d 5 — d6 !

0— 0

Op Lc5 zou volgen 13. Pc3 cd6: 14.

1 do 1 e6 15. b4 La7 16. cd6 : b5 17. Tel enz

13. P b l ~ c 3 14. T f l — e l !

c7 — c6 b7 — b 5 ?

17. Pe4 —f6+!l

Op le6 zou 15. Ph4 de dame winnen.

Doch ook de tekstzet is onjuist en leidt tot het verlies der partij. De eenige zet, waardoor Zwart zich had kunnen houden, was 15. Wit zou dan moeilijker met zijn aanval hebben kunnen doordringen.

15. P c3 — e4

g7 X f 6

Op Kh8 volgt 18. Lh6: gh6 : 19. Dh5 en wint.

1 8 . L e l X h6

f6 X eö

Op Te8 zou volgen 19. Df3 Kh7 20.

Dho Kg8 21. Te4 en wint.

19. Ddl—kö 20. T e l — e4 21 21. K g l — h l 22. T e4 — g 4 f 23. L h 6 X e3"{*

h7 — h6

Op Lb7 volgt 16. Ph4 De6 17. Pg5 DC4 18. Te4 (Dh5 h6 19. Pf4 Lf2 :F 20.

Kf2: Dc2f) Üd5 19. Dh5 h6 20. P15 Te8 (Kh8 21. Ph6:) 21. Pe7f Te7:22. de7: Pe6 23. Df7 :f en wint.

De6 — f6 L a7 X f 2f L f 2 — e3 K g 8 — h7 Opgegeven.

J. D. T.

onlangs te Leiden gespeeld tusschen:

Wit: H Brummelkamp.

2wart:

A. A. J. Ridderhof.

llolliiiidsche Opening'.

1.

d2

d4

2'

c2 ~~c4

f 7 — f5

!

3. P b l — c3

P g 8 — f6

1

4.

L f8 — b4

e2 — e 3

- et e4 komt men tot het zoogenaamde j Deze looper wordt meer op e7 geplaatst. ^ aun on gam net.

'I'oeh is ook de tekstzet te verdedigen.

-"••••

e? — e6

{

5. Lel—d2

0—0

282

6. Lfl — d3 7. Ld2 X c3 8. Pgl —f3

Lb4 X c3 d7 — d5

Hier is, dunkt me, Pe2 iets beter, zoo­ wel om een later voortdringen van Zwart's f-pion te beletten, als om op f4 het paard sterk te ktinnen posteeren.

8. . . .

9. b2 — b3 10. Ld3 X e4 ?

P b8 — c6 P f6 — e4

Niet goed! Beter ware Dc2, gevolgd door Pd 2.

10....

11. P f3 —e5

f5 X e4 Lc8 —d7

Reeds hier kon Zwart met Pe5 : L2. deo : dc4: 13. Dd8: (bc4 : I)h4 14. o—0 b6 15. Pd2 Tf7 16. Tdl Lb7) Td8:14.bc4: b6 15. Tel La6 16. Lb2 Ïd3 het iets betere spel krijgen.

12.

f2 —f4

a7 — a5

Beter ware ook hier nog Pe5 de tekst­ zet heeft zeker ten doel, om na Pe7 Wit te verhinderen Lb4 te spelen; hij verzwakt echter Zwart's damevleugel.

13.

0—0 14. Ddl—el

P c6 — q7 b7 —b6

20.

d4 X e5

T f6 — f7

Tg6 ware waarschijnlijk beter geschikt, Wit's aanval te keeren.

21.

g2 — g4

g7 — g6

Onvoldoende, zooals het vervolg leert.

Beter ware in elk geval h5 22. h3 (hg5 : Tf5) Kh7.

22.

f4 — f5

g6 X f5

Meer in aanmerking kwam Td8.

23.

g4 X f5

L c6 — d7

Op Tfö: zou volgen 24. Tf5: ef5: 25. e6 Pg6f 26. Ivhl en volgend Tgl.

24.

f5 —f6

h7 — h5

Nog het beste in deze en dergelijke stellingen.

25. c5 X b6 26. Tf2— g2+

c7 X b6 Kg8 — h7

Beter ware Kh8.

27. Lb2 —a3!

28. a4 X b5 29 Kgl—hl 30. b3 X a4 31. Tal— gl

b6 — b5 L d7 X b5 a5 — a4 L b5 X a4 Ta8 —a7

Stand der partij na den 31sten zet van Zwart.

Beter ware nu a4.

15.

a2 — a4

T f8 — f6

Hier had Zwart Le8 en dan Pg6 moe­ ten spelen.

16. c4—c5 !

17. L c3 — b2

Ld7 — c6 ?

In aanmerking kwam Ta2 en daarna o'4 en Tg2.

17 18. T fl — f2 19. Del —c3

Dd8 — e8 Pe7 — g6 Pg6 X e5

Nu helpt deze ruil niets meer; W it staat op beide vleugels beter.

32. D c3 — el Hier en ook in de volgende twee zet­ ten had Wit sterker kunnen vervolgen met

283 Le7, om na Kh8 te spelen 33. Tg5 Th7 34. f7 Df7 : 35. Lf6f en wint. Ziediagram.

32....

33. D el — e2 34. T g2 — g5

Kh7 — h8 T f7 — h*7 L a4 — dl

35. De2 X dl Jammer, dat Db5 afstuit op LfMf.

T a7 X a3

Sneller wint De2 Taa7 37. I)g2 Ta8 38. Tg7.

T a3 — a8

Op 1)17 zou volgen 37. Tgl Ta8 38.

Tg7 Tg7 : 39. Tg7: DeS 40. f7 en wint.

Daar Wit deze voortzetting altijd in petto houdt, moet hij ook altijd winnen.

| 37.

Nog het beste!

35. . . .

36. T gl — fl

36. . . .

f6 — f7

D e8 — e7

Op Tf7 : volgt 38. Tf7 : Df7 : 39. Th5 :f Kg7 40. Pg4f Kf8 41. Th8f Ke7 42.

Dh4f (Ta8: Dflf en remise) Kd7 43.

Th 7 en Wit wint de dame.

38. T g5 X h5

Opgegeven. .1. 1). T.

Eindspelen. ouuiu eener partij, in 1894 te Am­ sterdam gespeeld tusschen M. S. Vet en J. D. Tresling.

J. D. Tresling (Zwart).

r,ene voor eenige jaren te Winschoten tusschen J. D. Tresling en A. Woldendorp gespeelde partij bereikte na het levenA. Woldendoru CZwart.V

M. S. Vet (Wit).

J. D Tresling (Wit).

Er volgde: 1 , c6 2. Te6, cd5: 3. Tf6, Tc8 4. C3, d4 5. Tfs:, TC3:!!

6. Lf6 [op bc3 : volgt dc3 : 7. Lf6 (Tds, C2 8- fS> Tg5:), Tf 7 8. Lc3:,(Td5,Tf6: 9. Tdi, Tf4: en zwart moet winnen), Tf5 : met winstkansen voor Zwart], Tcif 7- Kh2, Tf7 8. g4!, Tf6:! 9. Tf6:, d3 I0- Tfs, Ke6, en Wit gaf de partij op.

dige, maar incorrecte spel 1. e4, e5 2.

Pf3, d6 3. d4, ed4: 4. Dd4:, Pc6 5.

Lbs, Ld7 6. Lc6:, bc6: 7. Lgs, f6 8.

Lf4, Pe7 9. PC3, Pg6 10. Lg3, C5 11.

Dds, Pes 12. Pes :, fes: 13. f4, c6 14.

Dc4, ef4 : 15. o—o?, Df6? 16. e5 !, des : 17. Lf4.-, Le7 ? 18. Lg3, Dg6 19. Les:, Le6 20. Da6!, Lf7 de diagramstelling.

284

Er volgde: 21. Lfö ! (Beslissend!), Td8 1 22. Dc6:f, Td7 [op Kf8 volgt 23. Le7 :f, Ke7 : 24. Tf7:f, Df7: (Kf7: 25. Dc7f, Ke8 26. Teif) 25. Teif, Kf8 26. Tfi en wint.] 23. Tadi, Dg4. en Wit geeft in drie zetten mat. — Nevenstaande positie kwam voor in een in April 1896 te Hastings gespeelde con­ sultatiepartij tusschen Blackburne Chapraan en Van Lennep-Cole.

Er volgde nu: 1. PC4, Td3 : 2.Te7f, Kb8 ! 3. Pa5. Nu scheen het inderdaad, dat de Engelsche matador en zijn schaakmaecenas zouden winnen, want op 3. ..., Td8 wint Wit met 4. Pcóf, terwijl op Tf8 volgt: 4. Pc6-[-, Kc8 5.Pa7:t, Kb8 6. Pcóf, Kc8 7. Ta5 en wint. Zwart echter speelde heel leuk: 3 —•, Tdif!

4. Ka2 (KC2, Tcif 5. KEI:, Pd3f), Td8 5. Pcóf, Tc6:! 6. Tc6:, Pd5 1 en

won de kwaliteit terug! Daar de heeren meer dan zeven uur over de partij hadv. Lennep en Cole (Zwart).

Blackburne en Chapman (Wit), den gespeeld, werd zij maar remise ge­ geven, hoewel Zwart een pion vóór was.

Aan onze lezers.

Op de eerste pagina van het Augustus-nummer gaven wij eene duidelijke aanwijzing omtrent de adressen, waarvan verschillende zendingen aan Hoofdbestuur van den Bond en Eedactie van het Tijdschrift behooren voorzien te zijn. Om vooral toch duidelijk te zijn, verzochten we den zetter, de vette letters niet te sparen. — Doch ziet, redactie en zetter mochten hun best doen zooveel ze maar konden, 't beoogde doel werd niet bereikt. De Heer Meijer ontvangt tegenwoordig van verschillende correspondenten bijdragen voor het Tijdschrift, die stellig heel wat gemakkelijker zouden komen waar ze wezen moeten, als ze aan de Hoofdredactie werden geadresseerd. Ditmaal zonden niet minder dan drie secretarissen van schaakclubs voor 't Tijdschrift bestemde mededeelingen naar het Hondssecretariaat. Eenige leden, die van 't lidmaatschap van den Bond genoeg hadden, stuurden voor 't gemak hun bedankje aan den Heer Gantvoort, die in Juli aftrad. Een ander weer wenscht een paar hem ontbrekende nummers van den loopenden jaargang te ontvangen, en adresseert dus zijn briefkaart aan den Heer H. D. B. Meijer, Marnixkade 43, als wilde hij op deze manier propaganda maken voor de meening, dat in 't belang van den Bond het samenwonen van Secretaris en Hoofd­ redacteur hoogst wenschelijk is. Slechts met veel moeite konden wij den weerbarstigen brievenbesteller er van overtuigen, dat zelfs een schaker zich wel eens vergissen kan. (De verschrikking van het „mat étoutfé" bleef den man tot nog toe verborgen !) Nog een ander Bondslid ligt met de edele geographie zoodanig overhoop, dat hij Oude Wetering rekent te behooren tot de gemeente Amsterdam, en kalmpjes zijn brieven aan den probleem-redacteur met 3 cents frankeert.

Leden van den Nederlandschen Schaakbond, weest zoo (joed en leest nocj eens, maar vooral aandachtig, den inhoud van de eerste paqina der Augnstus-ajlevering. ' ***

'

Bij het nummer van Januari 1897 zal een register verschijnen over de Jaargangen 1895 11 1896 van het Tijdschrift. Men zal dus wel doen met den jaargang 1896 nog niet te doen inbinden. ***

Nog een belangrijke mededeeling! Met deze aflevering beschouwt het Hoofdbestuur voorloopig den Pr0b1een1-6/;M.S',9ing.9wedstrijd als afgeloopen. Eene nieuwe regeling van den wedstrijd in probleemeompositie zal in het eerstvolgende nummer worden bekend gemaakt.

STOOM-SNELPERSDRUK — KOCH & KNUTTEL — GOUDA