Paasrapport maart 2019
2
Verkiezingen zijn in elke democratie een hoogtepunt. Het is het moment waarin politici hun positie in
handen leggen van kiezers. En daar
hangt voor kiezers ĂŠn gekozenen veel van af.
E
Paasrapport maart
n de maand maart draaide daarom voor elke provinciebestuurder om de verkiezingsdag: 20 maart. De aanloop. De debatten. De hogere opkomst. De nasleep. Maar vooral: de dag zelf.
3
Of liever: de nacht. Want wat duurde het lang, voordat we die avond (of beter: die nacht. Of nog beter: die vroege morgen) een beeld hadden van de voorlopige uitslag. Toevallig kwam onze prognose precies overeen met de definitieve uitslag. Toen ik naar huis liep, bedacht ik dat ik sinds mijn studietijd maar zelden meer op dit soort tijdstippen nog door de stad liep. Stemmen tellen En toen hadden we alleen nog maar een prognose. Het duurde lang voordat we een definitieve uitslag hadden. De kleine marges, maar ook de wisselende prognoses, waren voor twee partijen reden om een hertelling aan te vragen. Die ging niet door (het centraal stembureau wees het verzoek af en Provinciale Staten deden dat ook), maar het laat zien dat lang wachten uiteindelijk ook slecht is voor het vertrouwen. Zeker: er zijn allerlei redenen waarom het ging zoals het ging. Maar wat mij betreft doen we het de volgende keer anders. Ik publiceerde na afloop een blog, waarin ik aangaf dat we vroeger moderner waren. Dat de stemmen toen sneller geteld waren. Ik gebruikte het woord ‘stemcomputer’. Dat leidde meteen tot veel reacties van mensen die vinden dat computers per definitie onbetrouwbaar zijn. En discussie daarover: waarom vertrouwen we computers dan wel op al die andere privacygevoelige gebieden? Niet dat ik vind dat we de oude stemcomputer weer terug moeten halen. Tenminste, niet als daar ook vandaag de dag nog het risico aan kleeft van mogelijke fraude. Maar het moet toch mogelijk zijn om in dit digitale tijdperk iets te bedenken waarmee we de stemmen sneller kunnen tellen? In de uitvoerige discussies die rondom mijn blog ontstonden, kwamen ook wel een paar verstandige suggesties. Ik heb ook bijgeleerd: voortaan zal ik het woord ‘stemmachine’ gebruiken. 4
Collegevorming Maar goed, wat uiteindelijk telt is het resultaat. En dat mag er zijn. We hebben een nieuwe Provinciale Staten: de kiezer heeft gesproken. We namen afscheid van 28 statenleden. Op een totaal van 43 leden is dat een enorme verandering. En ik mocht dus 28 nieuwe Statenleden installeren. Tijdens de eerste Statenvergadering van de nieuwe periode heb ik alle Statenleden - nieuw en ervaren hartelijk welkom geheten en voorzien van een paar (hopelijk bruikbare) tips. Inmiddels komen de eerste berichten binnen over de formatie van colleges bij de verschillende provincies. Hier zijn we nog niet zo ver. Informateur Mario Post, die namens GroenLinks een verkenning uitvoert, is nog in stilte aan het werk. Voor mij is dit de eerste keer dat ik de vorming van een college meemaak. Best apart om er, als door de Kroon benoemd bestuurder, niet bij te zitten. Want een college smeden, dat is aan de gekozen politici. Wie weet kan ik er in mijn volgende paasrapport meer over zeggen. Niet alleen verkiezingen Maart stond in het teken van de verkiezingen, maar natuurlijk gebeurden er in maart ook andere belangrijke dingen. Vermeldenswaard is dat Groningse bestuurders op 11 maart afspraken maakten met de ministers Wiebes, Ollongren en De Jonge. Dat ging over de versterking van Groningse huizen, over geld voor nieuwbouw in de zorg en over het Nationaal Programma Groningen, waarin we het Groningen van na de gaswinning willen vormgeven. ‘Betekenisvolle stappen’ noemde ik het op de persconferentie. En daar is geen woord te veel mee gezegd. Nee, klaar is het nog lang niet. Maar we gaan vooruit. •
Werkbezoek aan gemeente MiddenGroningen, Hoogezand
2 mrt
Aanwezig bij donateursconcert NNO, Groningen
3 mrt
Extra vergadering Provinciale Staten over Nationaal Programma Groningen, provinciehuis
8 mrt
AB-vergadering over gaswinning, provinciehuis
9 mrt
20 mrt
11 mrt
Verkiezingsavond uitslag Provinciale Verkiezingen, provinciehuis
Aanwezig bij première Brave New World 2.0 van het NNT, Groningen
Bestuurlijk Overleg met de ministers Wiebes (EZK) en Ollongren (BZK) over gaswinning, provinciehuis
12 mrt
In ontvangst nemen profielschets nieuwe burgemeester gemeente Groningen, Groningen
25 mrt
Ontbijtoverleg Rijksheren, Assen
Perspresentatie ‘De Staat van Groningen’, provinciehuis
Vergadering Kring van Commissarissen van de Koning,. Zwolle
13 mrt
Vergadering Provinciale Staten, provinciehuis
In ontvangst nemen profielschets nieuwe burgemeester gemeente Westerkwartier, Leek
15 mrt
26 mrt
Werkbezoek aan Rabobank Groningen, Groningen
27 mrt
Extra vergadering Provinciale Staten naar aanleiding van de verkiezingsuitslag, provinciehuis Afscheid Provinciale Staten en onderzoek geloofsbrieven nieuwe leden Provinciale Staten, provinciehuis
28 mrt
Installatie nieuwe Provinciale Staten, provinciehuis
Paasrapport maart
1 mrt
29 mrt
AB-vergadering over gaswinning, provinciehuis
Aanwezig bij bijeenkomst SODM over ontwikkelingen in veiligheid en versterking, provinciehuis
5
12 mrt
‘Lies, damned lies and statistics’ 1990. Ik was bijna afgestudeerd en werd lid van de gemeenteraad van Groningen. Het zorgde meteen voor een flinke studievertraging. Maar die kwam ook nog door iets anders. Ik had in die tijd mijn eerste computer – zo’n langzame met een monitor die alleen groene pixels had. En daarop speelde ik eenvoudige computerspelletjes. Driedimensionaal Tetris was mijn favoriet. En ‘Simcity’, een simulatiespel waarin je je eigen stad bouwde, wegen en electriciteit aanlegde, en bestuurde. Het liep meestal slecht af: de stad ging failliet, de maffia nam het over of een ‘angry mob’ onder aanvoering van je moeder kwam je uit het stadhuis halen.
Heimwee naar stemcomputers Het nieuws van vandaag is dat de Partij voor de Dieren overweegt een hertelling van de stemmen aan te vragen. Ik begrijp dat goed. Het is natuurlijk hartstikke zuur wanneer je donderdagmiddag bij de prognose op basis van 100% van de getelde stemmen op twee zetels staat, maar bij de definitieve telling blijkt dat het toch één zetel wordt. En vermoedelijk is het verschil tussen wel en geen restzetel maar enkele tientallen stemmen groot.
27 mrt
Waarover gaan de Statenverkiezingen? Het is precies vier jaar geleden. We woonden in Utrecht en ik was niet zo erg bezig met de Statenverkiezingen. Ik wist heus wel dat ze er waren. Er stond een groot verkiezingsbord vlakbij ons huis. Maar ik dacht er niet dagelijks aan, zoals nu. De gemeente liet de stempassen en de kieslijst bezorgen. En ik vouwde de kieslijst open.
Achtentwintig! Dit is ‘de dag die je wist dat zou komen’. De laatste dag van Provinciale Staten in deze samenstelling. Nieuwe volksvertegenwoordigers staan klaar. We controleerden zonet hun geloofsbrieven. Provinciale Staten hebben 43 leden. 28 daarvan stoppen. Dat is twee van de drie. Die score haalden we nog niet eerder. Ja, in 2007 stopten er 31 statenleden. Maar toen gingen we terug van 55 naar 43 statenleden. Maar daarna, bij de ´normale´ wisselingen in 2011 en 2015, namen de Staten afscheid van 24 en 22 leden.
19 mrt
28 mrt
15 mrt
Een verkiezingsdebat op een beladen moment Gisteravond stond er ook een lijsttrekkersdebat op het programma. Maar dat wilden we niet laten doorgaan. Dat zou ongepast zijn, in het licht van de gebeurtenissen in Utrecht. Politieke partijen maakten bekend dat ze hun campagne hadden stilgelegd. En wij besloten dat het verkiezingsdebat gisteravond niet zou doorgaan. Ondertussen ging RTV Noord door met opbouwen en repeteren. Want misschien zou voor vanavond een ander besluit worden genomen.
6
24 mrt
Zeven tips voor Statenleden Dames en heren, Beste Statenleden, Hartelijk welkom in de Statenzaal. De oudste van het land. Een plek waar al ruim vier eeuwen lang verschillen van mening worden opgelost door te praten. Vier eeuwen lang zochten hier vertegenwoordigers van Stad en Ommelanden naar de beste oplossingen voor Groningen. Ze hadden er zelf uitstekende ideeën over, maar hier moest het tot een gedragen besluit komen. En vier eeuwen lang groeide hier de democratie. Volksvertegenwoordigers kon je de eerste Statenleden nauwelijks noemen. En u bent dat voluit.