Wind uit het noorden
27 februari
Wind uit het noorden
1
Het was warempel droog, onderweg naar het provinciehuis. En ik zag vanmorgen ijs liggen op het dak bij de buren. Het is geloof ik het enige ijs dat ik deze maand heb gezien. Zondag begint de meteorologische lente. En Marco Verhoef, de weerman van de NOS, keek gisteren terug op het warmste begin van een jaar dat ooit was gemeten. Kleddernat. Februari bevatte maar liefst vier stormen, nota bene allemaal in het weekend.
Het is een kleine stap van een extreem warme, natte maand naar het klimaat. En het is ook een kleine stap van veel wind naar de Eemshaven, de plaats die het woord ‘windhandel’ een nieuwe betekenis heeft gegeven. Vijf jaar geleden werd het Klimaatakkoord van Parijs gesloten. Ook Nederland beloofde daar zich te zullen houden aan ambitieuze klimaatdoelen. En vanaf dat moment zijn we met steeds meer overtuiging gaan zeggen dat de weg naar Parijs loopt via Groningen. Via de Eemshaven, om precies te zijn. Vandaag wordt dat zichtbaar in het provinciehuis. Gedeputeerde Nienke Homan en ik ontvangen vandaag Han Fennema, de hoogste baas van de Gasunie, Cas König van Groningen Seaports en Marjan van Loon, de president-directeur van Shell Nederland. We zitten samen met vele anderen in de Groningse Statenzaal. Een ruimte waarin al meer dan 400 jaar wordt gediscussieerd over de toekomst van Groningen. Een toekomst van wind en waterstof Bijna een jaar geleden waren veel van de aanwezigen hier ook. Toen presenteerden we met meer dan 30 bedrijven een gezamenlijke ‘Investeringsagenda Waterstof’ aan het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. We beschreven de weg naar groen waterstof op een commerciële schaal. Dat was een unieke samenwerking van Groningen en Drenthe, bedrijven en kennisinstellingen om een waterstofsysteem in Noord-Nederland op te bouwen. Samen de schouders er onder.
We deden een aanbod aan het rijk, ‘Het Groninger bod’. We wilden opnieuw het stopcontact van Nederland zijn. We zagen een toekomst voor ons van wind op zee en waterstof. En daarmee wilden we Nederland voorzien van duurzame energie. De boodschap kwam over. In het Klimaatakkoord kwam een groot stuk over groene waterstof. Dat bracht onze droom in één klap dichterbij. We kregen de interesse van Brussel. Door het HEAVENN-project voor een ‘ecosysteem van productie tot gebruik van waterstof’ kreeg NoordNederland een enorme boost. 20 miljoen euro. En de erkenning dat er hier iets bijzonders gebeurde. Goed nieuws komt snel en de laatste maanden ook heel vaak. Deze maand kwam het Noordzee-akkoord rond, onder andere over de versnelde bouw van windparken boven Noord-Nederland. En gisteren werd bekend dat Groningen is aangewezen voor het ‘Just Transition Fund’, dat onderdeel uitmaakt van de ‘Green Deal’. Dat is nog lang niet geregeld, maar het is opnieuw hoopvol nieuws. Hoopvol, omdat groene energie niet alleen belangrijk is voor de toekomst van de wereld, maar omdat het banen oplevert in een regio die nog steeds veel werkgelegenheid kan gebruiken. →
27 februari 2020
2
Goed nieuws komt snel
4
27 februari 2020
Meer dan klimaat: werk Het gaat in NoordNederland om meer dan het klimaat. Het gaat ook om het werk dat er van komt. Van de omschakeling naar en de productie van groene energie. We willen dat de aanleg en het beheer en onderhoud van windparken - en alles wat daar nog bij komt - dat Groningers daar hun brood mee kunnen verdienen. Vandaag schrijven we opnieuw geschiedenis. We steken onze nek uit. Voor het klimaat, maar ook voor onze inwoners. Die werk verdienen in projecten waar iedereen trots op kan zijn. Grote ambities realiseer je nooit op eigen kracht. Dat is hier zeker het geval. Wat we vandaag bekend maken gaat over meer dan Groningen. Het gaat over Noord-Nederland. Over Nederland en over Europa. Dat kan niet zonder de inzet van overheden. Rijk en provincies moeten dingen mogelijk maken. Met duidelijke regels. Met certificering van waterstof. Met een regeling om prijsverschillen te overbruggen. Al met al gaat het in Noord-Nederland om zo´n 2,8 miljard euro aan investeringen voor emissievrije waterstof. Maar de belangrijkste investeringen komen niet van overheden. Overheden maken dingen mogelijk. Bedrijven moeten ze gaan doen. Vandaag wordt dat zichtbaar. Een paar grote bedrijven presenteren het eerste grote project. Zij zorgen er voor dat de investeringsagenda waterstof van vorig jaar meer wordt dan papier.
De weg naar Parijs? Via Groningen De dragers van het plan dat vandaag wordt gepresenteerd, zijn Shell, Gasunie en Groningen Seaports. Grote, serieuze spelers, met enorm veel ervaring. Bedrijven die een geschiedenis met Groningen hebben – soms beladen, we hebben het er in deze Statenzaal vaak over – die het rechtvaardigt dat ze ook willen investeren in de toekomst van Groningen. Bedrijven die veel nieuwe werkgelegenheid kunnen scheppen. De enorme schaal van de investeringen die straks worden aangekondigd, past bij wat Nederland nu nodig heeft. De Provincie Groningen vindt dat belangrijk genoeg om te ondersteunen. De weg naar Parijs loopt via Groningen. Vanaf vandaag staat dat vast. Bij de investeringsagenda waterstof zeiden we: ‘als we het ergens willen, dan is het hier.’ We zeiden ook: ‘als het ergens kán, dan is het hier.’ Want hier ligt het beste netwerk voor het transport van gas ter wereld. Dat kunnen we ook gebruiken voor waterstof. En hier zitten ook de afnemers: een chemiecluster van Delfzijl tot Emmen, dat wil vergroenen. En daarin wil investeren. Kortom, het kan hier. En we willen het hier. We willen duurzame energie. We willen klimaatneutraal. We willen werk. En we willen graag dat ook Shell een positieve bijdrage levert aan Groningen. Daarom is de provincie vandaag graag gastheer. Omdat projecten zoals u zo te zien krijgt, het verschil kunnen maken. En de toekomst zoals wij die voor ogen hebben een stap dichterbij brengen. Toch iets boven Groningen? Onze toekomst is klimaatneutraal. En onze toekomst is vol werk. Met duurzame energie. Met mensen uit onze provincie die hun boterham verdienen in de energietransitie. Met investeringen die daarbij horen, die voor een groot deel neerslaan in onze regio. De gasten van vandaag, journalisten, politici, ambtenaren en vertegenwoordigers van bedrijven, staan aan de wieg van een groot en belangrijk project. En het mooie is: later kunnen zij zeggen dat zij er bij waren. De campagne ‘Er gaat niets boven Groningen’ is inmiddels meer dan dertig jaar oud. En we veranderen er niets aan. Maar soms, aan het begin van de meteorologische lente, is het goed om te ontdekken dat er juist heel veel boven Groningen kan. ·